Imam Ahmad : 141
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ لَهِيعَةَ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يُقَادُ وَالِدٌ مِنْ وَلَدٍ
Nutti himamee jira [Abu Sa’id] Nutti himameera [Abdullah Bin Lahi’ah] Nutti himameera [‘Amru Bin Syu’aib] [abbaa isaa irraa] [akaakayyuu isaa] irraa [Umar] irraa, akka Rasuulli sallallaahu ‘alaihi wasallam akkana jedhan: ‘Abbaan ilma isaa irraa qishaashi keessa hin jiru’.
Imam Ahmad : 142
وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرِثُ الْمَالَ مَنْ يَرِثُ الْوَلَاءَ
-Ammallee sarara daddarbiinsa wal fakkaatu irraa [Umar bin Khattab] irraa-. Akkasumas Nabiyyiin sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jedhan: 'Namni qabeenya dhaale wala` - gabroota -'s ni dhaala.
Imam Ahmad : 143
حَدَّثَنَا حَسَنٌ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ قَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا يُقَادُ لِوَلَدٍ مِنْ وَالِدِهِ
Nutti himee jira [Hasan] Nutti himeera [Ibn Lahi’ah] [Amru Bin Syu’aib] [abbaa isaa] irraa [Abdullah Bin ‘Amru] irraa nutti hime, jedhe; [Umar Bin Al Khaththab] akkana jedhan; 'Ergamaan Rabbii sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jechuu isaanii dhaga'e: 'Ijoolleen abbaa isaanii irraa qishash hin godhaman'.
Imam Ahmad : 144
حَدَّثَنَا حَسَنٌ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ حَدَّثَنَا الضَّحَّاكُ بْنُ شُرَحْبِيلَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّهُ قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ مَرَّةً مَرَّةً
Nutti himeera [Hasan] Nutti himeera [Ibnu Lahi’ah] Nutti himeera [Adl Dlahhak Bin Syurahbil] irraa [Zaid Bin Aslam] irraa [abbaa isaa] irraa [Umar Bin Al Khaththab] irraa akka jedhe; 'Ergamaan Rabbii yeroo tokko wuduu'aa yeroo godhan arge.'
Imam Ahmad : 145
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ إِسْحَاقَ أَنْبَأَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِي يَزِيدَ الْخَوْلَانِيِّ قَالَ سَمِعْتُ فَضَالَةَ بْنَ عُبَيْدٍ يَقُولُ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الشُّهَدَاءُ أَرْبَعَةٌ رَجُلٌ مُؤْمِنٌ جَيِّدُ الْإِيمَانِ لَقِيَ الْعَدُوَّ فَصَدَقَ اللَّهَ فَقُتِلَ فَذَلِكَ الَّذِي يَنْظُرُ النَّاسُ إِلَيْهِ هَكَذَا وَرَفَعَ رَأْسَهُ حَتَّى سَقَطَتْ قَلَنْسُوَةُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ قَلَنْسُوَةُ عُمَرَ وَالثَّانِي رَجُلٌ مُؤْمِنٌ لَقِيَ الْعَدُوَّ فَكَأَنَّمَا يُضْرَبُ ظَهْرُهُ بِشَوْكِ الطَّلْحِ جَاءَهُ سَهْمٌ غَرْبٌ فَقَتَلَهُ فَذَاكَ فِي الدَّرَجَةِ الثَّانِيَةِ وَالثَّالِثُ رَجُلٌ مُؤْمِنٌ خَلَطَ عَمَلًا صَالِحًا وَآخَرَ سَيِّئًا لَقِيَ الْعَدُوَّ فَصَدَقَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ حَتَّى قُتِلَ قَالَ فَذَاكَ فِي الدَّرَجَةِ الثَّالِثَةِ وَالرَّابِعُ رَجُلٌ مُؤْمِنٌ أَسْرَفَ عَلَى نَفْسِهِ إِسْرَافًا كَثِيرًا لَقِيَ الْعَدُوَّ فَصَدَقَ اللَّهَ حَتَّى قُتِلَ فَذَاكَ فِي الدَّرَجَةِ الرَّابِعَةِ
Nutti himeera [Yahya Bin Ishaq] ['Atho` Bin Dinar] irraa [Abu Yazid Al Khaulani] irraa [Ibn Lahi'ah] nutti himeera jedhe; [Fadlalah Bin 'Ubaid] akka jedhan dhaga'e; [Umar Bin Al Khaththab] akka jedhan dhagaheen ture; Rasulullah sallallaahu aleihi wasallam akkana jechuu dhagahe; 'Wareegamtoonni afur turan; namni mu’minaa iimaanni isaa gaarii ta’e tokko diina waliin wal argee Rabbiif amanamaa ta’ee ajjeefame, sun nama namoonni akkasitti arganidha,’ Ergamaan Rabbiis hanga mataan Rasulullah bu’u ykn mataan Umar mataa isaa ol kaase; 'Inni lammataa nama mu'minaa akka waan dugda isaa qoree mukaan rukutameetti diina waliin wal argee, xiyya karaa irraa maqeen bocamee booda ajjeefama, sun nama sadarkaa lammaffaa irra jirudha, inni sadaffaan immoo nama mu'minaa hojii qajeelaa isaa hojii badaa isaa wajjin walitti makuu sana booda diina waliin wal argee hanga ajjeefamutti amanamummaadhaan gara Rabbii 'azza wajalla'tti socho'a,'. Rasulullaah akkana jedhe: 'Sun nama sadarkaa sadaffaa irra jirudha, inni afraffaan immoo nama mu'minaa ta'ee badii baay'ee of irratti hojjate sana booda diina waliin wal argee hanga ajjeefamutti Rabbiin waliin amanamummaadhaan socho'a, sana booda namni sadarkaa afraffaa irra jiru sun sun'.
Imam Ahmad : 146
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا رِشْدِينُ بْنُ سَعْدٍ حَدَّثَنِي أَبُو عَبْدِ اللَّهِ الْغَافِقِيُّ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ تَوَضَّأَ عَامَ تَبُوكَ وَاحِدَةً وَاحِدَةً
Nutti himee jira [Yahya Bin Ghailan] Nutti himeera [Risydin Bin Sa'd] Natti himee jira [Abu Abdullah Al Ghafiqi] irraa [Zaid Bin Aslam] irraa [Abbaa isaa] irraa [Umar Bin Al Khaththab] irraa Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam irraa, akka inni lola Tabuk al tokko fi al tokko'.
Imam Ahmad : 147
حَدَّثَنَا حَسَنٌ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ سَيَخْرُجُ أَهْلُ مَكَّةَ ثُمَّ لَا يَعْبُرُ بِهَا أَوْ لَا يَعْرِفُهَا إِلَّا قَلِيلٌ ثُمَّ تَمْتَلِئُ وَتُبْنَى ثُمَّ يَخْرُجُونَ مِنْهَا فَلَا يَعُودُونَ فِيهَا أَبَدًا
Nutti himeera [Hasan] Nutti himeera [Ibn Lahi’ah] Nutti himee jira [Abu Az Zubair] [Jabir] irraa akka [Umar Bin Al Khaththab] itti gabaase, akka inni Ergamaan Rabbii (s.a.w) akkana jechuu dhaga’e: ‘Ummanni Makkaa ni ba’a, bira hin darbu ykn hin beekan, egaa ummata muraasa malee guutee ni dammaqsa sana booda keessaa ni bahu bara baraan hin deebi'an'.
Imam Ahmad : 148
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأَى رَجُلًا تَوَضَّأَ لِصَلَاةِ الظُّهْرِ فَتَرَكَ مَوْضِعَ ظُفُرٍ عَلَى ظَهْرِ قَدَمِهِ فَأَبْصَرَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ ارْجِعْ فَأَحْسِنْ وُضُوءَكَ فَرَجَعَ فَتَوَضَّأَ ثُمَّ صَلَّى
Nutti himameera [Al Hasan] Nutti himameera [Ibn Lahi’ah] Nutti himameera [Abu Az Zubair] [Jabir] irraa akka [Umar Bin Al Khaththab] itti gabaase, akka Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam nama salaata walakkaa guyyaa wuduu’a hojjetu arge, sana booda dhiisee - osoo hin dhiqatin - kutaa miila isaa hamma 1 cirracha qubaa, sana booda Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam isa argee akkana jedhe: 'Irra deebi'i! Wuduu'a kees guuti' sana booda namni sun wuduu'a sana irra deebi'ee salaata'.
Imam Ahmad : 149
حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ قَالَ زَعَمَ الزُّهْرِيُّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تُطْرُونِي كَمَا أَطْرَتْ النَّصَارَى عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ عَلَيْهِ السَّلَام فَإِنَّمَا أَنَا عَبْدُ اللَّهِ وَرَسُولُهُ
[Husyaim] erga nutti himee booda akkana jedhe; [Az Zuhri] ['Ubaidillah Bin Abdullah Bin 'Utbah Bin Mas'ud] irraa [Ibnu Abbaas] irraa [Umar] irraa akka -odeeffameetti- Rasulullah sallallaahu aleihi wasallam akkana jedhe: 'Akkuma Kiristaanonni Isaa Bin Mariyam gabbaranitti na hin gabbariin, ani gabricha Rabbii fi Ergamaa Isaa qofaadha' jedheera.
Imam Ahmad : 150
حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَنْبَأَنَا أَبُو بِشْرٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُتَوَارٍ بِمَكَّةَ { وَلَا تَجْهَرْ بِصَلَاتِكَ وَلَا تُخَافِتْ بِهَا } قَالَ كَانَ إِذَا صَلَّى بِأَصْحَابِهِ رَفَعَ صَوْتَهُ بِالْقُرْآنِ قَالَ فَلَمَّا سَمِعَ ذَلِكَ الْمُشْرِكُونَ سَبُّوا الْقُرْآنَ وَمَنْ أَنْزَلَهُ وَمَنْ جَاءَ بِهِ فَقَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لِنَبِيِّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { وَلَا تَجْهَرْ بِصَلَاتِكَ } أَيْ بِقِرَاءَتِكَ فَيَسْمَعَ الْمُشْرِكُونَ فَيَسُبُّوا الْقُرْآنَ { وَلَا تُخَافِتْ بِهَا } عَنْ أَصْحَابِكَ فَلَا تُسْمِعُهُمْ الْقُرْآنَ حَتَّى يَأْخُذُوهُ عَنْكَ { وَابْتَغِ بَيْنَ ذَلِكَ سَبِيلًا }
Nutti himeera [Husyaim] nutti himeera [Abu Bisyr] [Sa’id Bin Jubair] irraa [Ibn Abbaas] irraa akkana jedhe; Aayaan kun yeroo Nabiyyiin sallallaahu aleeyhi wasallam Makkaa keessa dhokatee buufame; 'Kadhannaa kee keessattis sagalee kee hin kaasinaa, gadi hin buusiin,' -QS Al Isro' keeyyata 110-, Ibnu Abbaas akkana jedhe; Kanaan dura Nabiyyiin sallallaahu aleeyhi wasallam osoo sahaabaa isaa hoogganuu salaata godhu sagalee guddaadhaan Qur’aana qara’a ture, achiis mushrikoonni qara’a sana yommuu dhaga’an Qur’aana, Nama buuse fi Nabiyyiin fide abaaran, sana booda Rabbiin Nabiyyii isaa sallallaahu aleeyhi wasallamiin akkana jedhe: ‘Akkasumas sagalee keessan hin kaasinaa kadhannaa keessan'. Kana jechuun dubbisni kee mushrikoota biratti ni dhagahama; 'Akkasumas Qur'aanni akka isaan sirraa fudhatanitti akka isaan hin dhaga'amneef sahaabota kee irraa hin tuffatin, isaan lamaan gidduuttis raawwadhu'.
Imam Ahmad : 151
حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَنْبَأَنَا عَلِيُّ بْنُ زَيْدٍ عَنْ يُوسُفَ بْنِ مِهْرَانَ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ خَطَبَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَقَالَ هُشَيْمٌ مَرَّةً خَطَبَنَا فَحَمِدَ اللَّهَ تَعَالَى وَأَثْنَى عَلَيْهِ فَذَكَرَ الرَّجْمَ فَقَالَ لَا تُخْدَعُنَّ عَنْهُ فَإِنَّهُ حَدٌّ مِنْ حُدُودِ اللَّهِ تَعَالَى أَلَا إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ رَجَمَ وَرَجَمْنَا بَعْدَهُ وَلَوْلَا أَنْ يَقُولَ قَائِلُونَ زَادَ عُمَرُ فِي كِتَابِ اللَّهِ مَا لَيْسَ مِنْهُ لَكَتَبْتُهُ فِي نَاحِيَةٍ مِنْ الْمُصْحَفِ شَهِدَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَقَالَ هُشَيْمٌ مَرَّةً وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ وَفُلَانٌ وَفُلَانٌ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ رَجَمَ وَرَجَمْنَا مِنْ بَعْدِهِ أَلَا وَإِنَّهُ سَيَكُونُ مِنْ بَعْدِكُمْ قَوْمٌ يُكَذِّبُونَ بِالرَّجْمِ وَبِالدَّجَّالِ وَبِالشَّفَاعَةِ وَبِعَذَابِ الْقَبْرِ وَبِقَوْمٍ يُخْرَجُونَ مِنْ النَّارِ بَعْدَمَا امْتَحَشُوا
Nutti himeera [Husyaim] [Ali Bin Zaid] irraa [Yusuf Bin Mihran] irraa [Ibn Abbaas] irraa nutti himeera jedhe; [Umar lallabe], -Husyaim akkana jedhe; yeroo tokko Umar nutti lallabe - ergasii Rabbiin faarsee qulqulleesse Ta'aalaa sana booda seera dhagaadhaan rukutuu kaase, akkas jedhe; 'Isaan hin gowwoomfaminaa, dhugaa dubbachuuf seera Rabbii Ta'aalaa keessaa tokko waan ta'eef, Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam seera dhagaa rukutuu hojiirra oolchuu isaa beeki, kanaaf seera dhagaa rukutuus isa booda hojiirra oolchine. Yoo - na hin yaaddofne - namoonni Umar Kitaaba Rabbii irratti waan irraa hin jirre itti dabale jedhan, ani golee Mushaafaa irratti barreessuun koo hin oolu, Umar Bin Khaththab ragaa ba'eera'. Yeroo biraa Husyaam akkas jedhe; [Abdurrahman Bin Auf], akkanaa fi akkas, akka Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam seera dhagaa rukutuu hojiirra oolchee nuti immoo ergamaa Rabbii booda seera dhagaa rukutuu hojiirra oolchine, isin booda ummanni jiraachuu seera dhagaa rukutuu, jiraachuu Dajjaal, Syafa'aa, adzab Qubur ganu akka jiraatu beekaa fi ummanni kan keessaa ari'amu ni jiraata erga gubatanii booda ibidda si’ool'.
Imam Ahmad : 152
حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَنْبَأَنَا حُمَيْدٌ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَافَقْتُ رَبِّي فِي ثَلَاثٍ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَوْ اتَّخَذْنَا مِنْ مَقَامِ إِبْرَاهِيمَ مُصَلًّى فَنَزَلَتْ { وَاتَّخِذُوا مِنْ مَقَامِ إِبْرَاهِيمَ مُصَلًّى } وَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ نِسَاءَكَ يَدْخُلُ عَلَيْهِنَّ الْبَرُّ وَالْفَاجِرُ فَلَوْ أَمَرْتَهُنَّ أَنْ يَحْتَجِبْنَ فَنَزَلَتْ آيَةُ الْحِجَابِ وَاجْتَمَعَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نِسَاؤُهُ فِي الْغَيْرَةِ فَقُلْتُ لَهُنَّ { عَسَى رَبُّهُ إِنْ طَلَّقَكُنَّ أَنْ يُبْدِلَهُ أَزْوَاجًا خَيْرًا مِنْكُنَّ } قَالَ فَنَزَلَتْ كَذَلِكَ
Nutti himeera [Hushaayim] [Humaid] [Anas] irraa nutti himeera jedhe; [Umar] akkana jedhe; Rabbi koo waan sadiin ajajameera; jedheen; 'Yaa Ergamaa Rabbii Maqaam Ibraahiim bakka salaataa yoo goonu' aayaan bu'e; 'Maqaama Ibraahiim keessaa kutaa tokko immoo bakka salaataa godhi' -Q S Al Baqarah: 125-. jedheen; 'Yaa Ergamaa Rabbii dhugumatti haadhotii manaa kee namoota gaarii fi badaan ni daawwata, yoo hijaaba akka uffatan ajajte'. Kanaaf aayaan hijaabaa gadi bu'e. Dhumarrattis haadhotii manaa Rasulullah yeroo walfakkaatutti itti hinaafan waan ta’eef isaan jedheen; ‘Nabiyyiin yoo si hiike, tarii Gooftaan isaa haadha manaa si caaluun bakka isaa buusa’ jedhe; 'Egaa keeyyanni akkasii bu'e -QS Tahrim irratti: 5-'.
Imam Ahmad : 153
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى عَنْ مَعْمَرٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنِ الْمِسْوَرِ بْنِ مَخْرَمَةَ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ سَمِعْتُ هِشَامَ بْنَ حَكِيمِ بْنِ حِزَامٍ يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ فَقَرَأَ فِيهَا حُرُوفًا لَمْ يَكُنْ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَقْرَأَنِيهَا قَالَ فَأَرَدْتُ أَنْ أُسَاوِرَهُ وَهُوَ فِي الصَّلَاةِ فَلَمَّا فَرَغَ قُلْتُ مَنْ أَقْرَأَكَ هَذِهِ الْقِرَاءَةَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُلْتُ كَذَبْتَ وَاللَّهِ مَا هَكَذَا أَقْرَأَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخَذْتُ بِيَدِهِ أَقُودُهُ فَانْطَلَقْتُ بِهِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّكَ أَقْرَأْتَنِي سُورَةَ الْفُرْقَانِ وَإِنِّي سَمِعْتُ هَذَا يَقْرَأُ فِيهَا حُرُوفًا لَمْ تَكُنْ أَقْرَأْتَنِيهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اقْرَأْ يَا هِشَامُ فَقَرَأَ كَمَا كَانَ قَرَأَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَكَذَا أُنْزِلَتْ ثُمَّ قَالَ اقْرَأْ يَا عُمَرُ فَقَرَأْتُ فَقَالَ هَكَذَا أُنْزِلَتْ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْقُرْآنَ نَزَلَ عَلَى سَبْعَةِ أَحْرُفٍ
[Abdul A'la Bin Abdul A'la] irraa [Ma'mar] irraa [Az Zuhri] irraa ['Urwah Bin Az Zubair] irraa [Al Miswar Bin Makhramah] irraa akka [Umar Bin Al Khaththab] jedhe; Hisyam Bin Hakim Bin Hizam Al Furqan yeroo dubbisu dhagahe, sana booda dubbisa Nabiyullaah gonkumaa itti hin dubbifamne dubbise, kanaaf osoo inni salaataa jiruu mataa isaa harkisuu waanan barbaadeef, yeroo salaata xumuru gaafadhe; 'Eenyutu kutaalee akkanaa siif dubbisa?' Innis deebisee; 'Rasulullah sallallaahu aleeyhi wasallam' jedhu. jedheen; 'Ati sobda, rabbiin Rasulullah sallallaahu aleihi wasallam akkasitti siif hin dubbisne'. Ergasii harkaan qabee Rasulullah sallallaahu aleeyhi wasallam bira geessee akkas jedheen; 'Yaa Ergamaa Rabbii dhugumatti suuraa Al Furqon nuuf dubbistee dubbisa ati nuuf hin dubbifne waliin suuraa Al Furqon akka dubbisu dhaga'eera'. Kanaafuu Nabiyyiin sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jedhan: 'Dubbisi yaa Hisham'. Kanaaf akkuma dubbisu dubbise, sana booda Ergamaan Rabbii sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jedhan: 'Akkanatti gadi bu'e'. Ergasii akkana jedhe: 'Dubbisi yaa Umar'. Kanaaf dubbise, achiis akkas jedhe: 'Akkasitti gadi ergame'. Ergasii Rasulullah sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jedhe: ‘Dhugumatti Qur’aanni qubee torbaan buufame’.
Imam Ahmad : 154
حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ الْهَيْثَمِ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنِ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ عَنْ عُمَرَ قَالَ لَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَلْتَوِي مَا يَجِدُ مَا يَمْلَأُ بِهِ بَطْنَهُ مِنْ الدَّقَلِ
Nutti himee jira ['Amru Bin Al Haitsam] [Syu'bah] irraa [Simak Bin Harb] irraa [An Nu'man Bin Basyir] irraa [Umar] irraa nutti himee jira jedhe; Ergamaan Rabbii (s.a.w) bifa damee goggogaa ta’ee illee waan garaa isaa guutu argachuu waan hin dandeenyeef garaa isaa keessatti hiddaa qabatee argeera.
Imam Ahmad : 155
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ حُمَيْدٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ عُمَرُ وَافَقْتُ رَبِّي عَزَّ وَجَلَّ فِي ثَلَاثٍ أَوْ وَافَقَنِي رَبِّي فِي ثَلَاثٍ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَوْ اتَّخَذْتَ الْمَقَامَ مُصَلًّى قَالَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { وَاتَّخِذُوا مِنْ مَقَامِ إِبْرَاهِيمَ مُصَلًّى } وَقُلْتُ لَوْ حَجَبْتَ عَنْ أُمَّهَاتِ الْمُؤْمِنِينَ فَإِنَّهُ يَدْخُلُ عَلَيْكَ الْبَرُّ وَالْفَاجِرُ فَأُنْزِلَتْ آيَةُ الْحِجَابِ قَالَ وَبَلَغَنِي عَنْ أُمَّهَاتِ الْمُؤْمِنِينَ شَيْءٌ فَاسْتَقْرَيْتُهُنَّ أَقُولُ لَهُنَّ لَتَكُفُّنَّ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ لَيُبْدِلَنَّهُ اللَّهُ بِكُنَّ أَزْوَاجًا خَيْرًا مِنْكُنَّ مُسْلِمَاتٍ حَتَّى أَتَيْتُ عَلَى إِحْدَى أُمَّهَاتِ الْمُؤْمِنِينَ فَقَالَتْ يَا عُمَرُ أَمَا فِي رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا يَعِظُ نِسَاءَهُ حَتَّى تَعِظَهُنَّ فَكَفَفْتُ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { عَسَى رَبُّهُ إِنْ طَلَّقَكُنَّ أَنْ يُبْدِلَهُ أَزْوَاجًا خَيْرًا مِنْكُنَّ مُسْلِمَاتٍ مُؤْمِنَاتٍ قَانِتَاتٍ } الْآيَةَ
[Ibn Abu Adi] [Humaid] irraa [Anas] irraa nutti himee jira jedhe; [Umar] akkana jedhe; Rabbi koo ajajameera ykn Rabbuun koo waan sadii irratti na waliin walii galeera; jedheen; 'Yaa Ergamaa Rabbii yoo Maqaam Ibraahim bakka salaataa goote, Rabbiin aayata ni buusa; 'Maqaama Ibraahiim keessaa kutaa tokko immoo bakka salaataa godhi', -QS Al Baqoroh aayata 125-. jedheen; 'Yaa Ergamaa Rabbii yoo hijaaba mu'umintoota Ummahatul - haadha manaa Nabiyyii irratti kaa'atte sababni isaas namoonni gara kee dhufan gariin gaarii yoo ta'an gariin immoo hamaa waan ta'eef'. Ergasii aayaan hijaabaa gadi bu'e. Akkas jedha; 'Dhuma irrattis oduun Ummahatul Mukminin irraa na gahe, haadhotii manaa Ergamaa Rabbii yeroo tokkotti akka itti hinaafan, kanaaf isaanin jedhe; 'Rasulullah sallallaahu aleihi wasallam irratti hinaafuu dhiisi, yoo kana hin taane dhuguma Rabbiin haadha manaa Muslimaa si caaluun bakka si buusa.' Kanaaf Ummahatul Mukminin keessaa tokkoon wal arge, sana booda akkana jedhe; 'Yaa Umar, hanga ati gorsitutti haadha manaa isaatiif gorsi Rasulullah sallallaahu aleeyhi wasallam irraa hin turree?' Kanaaf nan dhaabadhe, sana booda Rabbiin aayata kana buuse: ‘Nabiyyiin yoo si hiike, tarii Gooftaan isaa haadha manaa si caalu kan ajajamtuu, kan amantu, kan ajajamte, kan tawbaa taate bakka isaa buuse’. -QS Tahrim irratti lakkoofsa 5-.
Imam Ahmad : 156
حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ حَدَّثَنَا الْأَوْزَاعِيُّ أَنَّ يَحْيَى بْنَ أَبِي كَثِيرٍ حَدَّثَهُ عَنْ عِكْرِمَةَ مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ يَقُولُ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ بِالْعَقِيقِ يَقُولُ أَتَانِي اللَّيْلَةَ آتٍ مِنْ رَبِّي فَقَالَ صَلِّ فِي هَذَا الْوَادِي الْمُبَارَكِ وَقُلْ عُمْرَةٌ فِي حَجَّةٍ قَالَ الْوَلِيدُ يَعْنِي ذَا الْحُلَيْفَةِ
Nutti himee jira [Al Walid Bin Muslim] Nutti himeera [Al Auza'i] akka [Yahya Bin Abi Kathir] [Ikrimah gabricha Ibnu Abbaas] irraa itti hime jedhe; [Ibn Abbaas] akkas jechuu dhagahe; [Umar Bin Al Khaththab] akka jedhan dhagaheen ture; Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam gammoojjii Aqiq keessa osoo jiruu akkana jechuu dhaga’e: ‘Halkan edaa namni Rabbi kiyya irraa dhufee akkana jedhe; 'gammoojjii eebbifamaa kana keessatti kadhadhaa, jedhi; Umraa Hajjiif'' Waliid akkana jedhe; 'Jechuunis Dzulhulaifah'.
Imam Ahmad : 157
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنِ الزُّهْرِيِّ سَمِعَ مَالِكَ بْنَ أَوْسِ بْنِ الْحَدَثَانِ سَمِعَ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ سُفْيَانُ مَرَّةً سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الذَّهَبُ بِالْوَرِقِ رِبًا إِلَّا هَاءَ وَهَاءَ وَالْبُرُّ بِالْبُرِّ رِبًا إِلَّا هَاءَ وَهَاءَ وَالشَّعِيرُ بِالشَّعِيرِ رِبًا إِلَّا هَاءَ وَهَاءَ وَالتَّمْرُ بِالتَّمْرِ رِبًا إِلَّا هَاءَ وَهَاءَ
[Sufyan] [Az Zuhri] irraa akka dhaga’e [Malik Bin Aus Bin Al Hadatsan] [Umar Bin Al Khaththab] akka jedhe dhaga’e nutti himeera; Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam akkana jedhe: -yeroo biraa Sufyaan akkana jedhe; Umar Rasuulli sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jechuu isaanii dhaga’e: - 'Warqeen -jijjiirame- meetiidhaan yoo maallaqaan malee riba, qamadii -jijjiirame- qamadii ribaa yoo maallaqaan malee, damee -jijjiirame- damee maallaqaan malee riba'.
Imam Ahmad : 158
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنِ الزُّهْرِيِّ سَمِعَ أَبَا عُبَيْدٍ قَالَ شَهِدْتُ الْعِيدَ مَعَ عُمَرَ فَبَدَأَ بِالصَّلَاةِ قَبْلَ الْخُطْبَةِ وَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ صِيَامِ هَذَيْنِ الْيَوْمَيْنِ أَمَّا يَوْمُ الْفِطْرِ فَفِطْرُكُمْ مِنْ صَوْمِكُمْ وَأَمَّا يَوْمُ الْأَضْحَى فَكُلُوا مِنْ لَحْمِ نُسُكِكُمْ
[Sufyan] [Az Zuhri] irraa [Abu Ubaid] akkana jechuu dhaga’e nutti himee jira; Salaata 'Aid [Umar] waliin hirmaadheera, achiis lallaba dura salaata jalqabee akkana jedhe; 'Dhugumatti Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam guyyoota lamaan kana soomana dhoowwe, Aidul Fixrii ammoo guyyaa sooma kee cabsitu yoo ta'u, Aidul Adha ammoo foon aarsaa kee nyaadhu'.
Imam Ahmad : 159
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ عُمَرَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تُطْرُونِي كَمَا أَطْرَتْ النَّصَارَى عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ عَلَيْهِ السَّلَام فَإِنَّمَا أَنَا عَبْدٌ فَقُولُوا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ
[Sufyan] irraa [Az Zuhri] irraa [Ubaidullah Bin Abdullah Bin 'Utbah] irraa [Ibn Abbaas] irraa [Umar] irraa nutti himee jira jedhe; Rasulullah sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jedhe: 'Akkuma kiristaanonni Iisaa ilma Maariyaam gabbaranitti na hin gabbariin ani gabricha qofa waan ta'eef gabroota fi Ergamtoota Isaa jedhi'.
Imam Ahmad : 160
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ أَنَّهُ سَأَلَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيَنَامُ أَحَدُنَا وَهُوَ جُنُبٌ قَالَ يَتَوَضَّأُ وَيَنَامُ إِنْ شَاءَ وَقَالَ سُفْيَانُ مَرَّةً لِيَتَوَضَّأْ وَلْيَنَمْ
[Sufyaan] [Abdullah Bin Dinar] irraa [Ibn Umar] irraa [Umar] irraa akka inni Nabi sallallaahu aleeyhi wasallam gaafate nutti himamee jira; 'Tokko keenya junub ta'us rafuu danda'aa?' Nabiyyiin sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jedhanii deebisaniif: 'wuduu'a godhi ergasii yoo fedhe rafi'. Yeroo biraa Sufyaan akkas jedhe; 'Waduduu raawwachuuf sana booda rafuu'.