Imam Ahmad : 121
حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ الْخُزَاعِيُّ أَنْبَأَنَا لَيْثٌ وَيُونُسُ حَدَّثَنَا لَيْثٌ عَنْ يَزِيدَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أُسَامَةَ بْنِ الْهَادِ عَنِ الْوَلِيدِ بْنِ أَبِي الْوَلِيدِ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ يَعْنِي ابْنَ سُرَاقَةَ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ أَظَلَّ رَأْسَ غَازٍ أَظَلَّهُ اللَّهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَمَنْ جَهَّزَ غَازِيًا حَتَّى يَسْتَقِلَّ كَانَ لَهُ مِثْلُ أَجْرِهِ حَتَّى يَمُوتَ قَالَ قَالَ يُونُسُ أَوْ يَرْجِعَ وَمَنْ بَنَى لِلَّهِ مَسْجِدًا يُذْكَرُ فِيهِ اسْمُ اللَّهِ تَعَالَى بَنَى اللَّهُ لَهُ بِهِ بَيْتًا فِي الْجَنَّةِ
Sa tukuna vei keimami [Abu Salama Al Khuza’i] sa tukuna vei keimami [Laits] mai vei [Yazid Bin Abdullah Bin Usamah Bin Al Had] mai vei [Ali Walid Bin Abul Walid] mai vei [Usimani Bin Abdullah i.e. Au rogoca Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam kaya: 'O koya e vakarurugi na ulu ni dua na sotia, Allah ena vakarurugi koya ena Siga ni Tucaketale, o koya e vakarautaka na iyaya ni dua na sotia me rawa ni vakarautaki kina, sa na qai vei koya ena vaka e dua na isau ni sotia me yacova ni sa mate'. E kaya o [Jona]; 'Se me yacova ni sa lesu tale mai, kei koya e tara e dua na valenilotu ena vuku i Allah ka cavuti kina na yaca i Allah Ta'ala, sa na qai tara vua o Allah e dua na vale mai Lomalagi'.
Imam Ahmad : 122
حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ سُلَيْمَانَ الْأَعْمَشِ عَنْ شَقِيقٍ عَنْ سَلْمَانَ بْنِ رَبِيعَةَ قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ قَسَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قِسْمَةً فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَغَيْرُ هَؤُلَاءِ أَحَقُّ مِنْهُمْ أَهْلُ الصُّفَّةِ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّكُمْ تُخَيِّرُونِي بَيْنَ أَنْ تَسْأَلُونِي بِالْفُحْشِ وَبَيْنَ أَنْ تُبَخِّلُونِي وَلَسْتُ بِبَاخِلٍ
Sa tukuna vei keda ['Affan] Sa tukuna vei keda [Abu 'Awanah] mai vei [Sulimani Al Amasy] mai vei [Syaqiq] mai vei [Salman Bin Rabi'ah] e kaya; Au rogoca [Umar] ni kaya; E wasea na veiwasei o Rasulullah, au mani kaya kina; 'O iko na italai ni Allah, dina sara na tamata tale eso mai vei ira e levu cake na nodra dodonu, oya o Ahlush Shuffah!' sa qai sauma o Rasula: ‘E dina sara o ni sa solia vei au e rua na digidigi; ena maliwa ni nomu tarogi au vakaukauwa kei na nomu okati au meu dau veivakalolomataki, ka’u sega ni tamata dau veivakalolomataki’.
Imam Ahmad : 123
حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا خَالِدٌ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ الْحَدَثِ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ
Sa tukuna vei keda [‘Affan] Sa tukuna vei keda [Khalid] mai vei [Yazid Bin Abu Ziyad] mai vei [Ashim Bin ‘Ubaidillah] mai vei [tamana] mai vei [tukana] mai vei [Umar Bin Al Khaththab], e kaya; 'Au a raica ni oti na nona cakava na hadats, e a vakayacora tiko na veivakasavasavataki ka savata na khuf ruarua'.
Imam Ahmad : 124
حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ زَيْدٍ عَنْ أَبِي رَافِعٍ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ كَانَ مُسْتَنِدًا إِلَى ابْنِ عَبَّاسٍ وَعِنْدَهُ ابْنُ عُمَرَ وَسَعِيدُ بْنُ زَيْدٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا فَقَالَ اعْلَمُوا أَنِّي لَمْ أَقُلْ فِي الْكَلَالَةِ شَيْئًا وَلَمْ أَسْتَخْلِفْ مِنْ بَعْدِي أَحَدًا وَأَنَّهُ مَنْ أَدْرَكَ وَفَاتِي مِنْ سَبْيِ الْعَرَبِ فَهُوَ حُرٌّ مِنْ مَالِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَقَالَ سَعِيدُ بْنُ زَيْدٍ أَمَا إِنَّكَ لَوْ أَشَرْتَ بِرَجُلٍ مِنْ الْمُسْلِمِينَ لَأْتَمَنَكَ النَّاسُ وَقَدْ فَعَلَ ذَلِكَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَأْتَمَنَهُ النَّاسُ فَقَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَدْ رَأَيْتُ مِنْ أَصْحَابِي حِرْصًا سَيِّئًا وَإِنِّي جَاعِلٌ هَذَا الْأَمْرَ إِلَى هَؤُلَاءِ النَّفَرِ السِّتَّةِ الَّذِينَ مَاتَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ عَنْهُمْ رَاضٍ ثُمَّ قَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ لَوْ أَدْرَكَنِي أَحَدُ رَجُلَيْنِ ثُمَّ جَعَلْتُ هَذَا الْأَمْرَ إِلَيْهِ لَوَثِقْتُ بِهِ سَالِمٌ مَوْلَى أَبِي حُذَيْفَةَ وَأَبُو عُبَيْدَةَ بْنُ الْجَرَّاحِ
Sa tukuna vei keimami [‘Affan] Sa tukuna vei keimami [Hamad Bin Salamah] mai vei [Ali Bin Zaid] mai vei [Abu Rafi’] ni a vakararavi o Umar vei Ibn Apas ni tiko ena yasana o Ibn Umar kei Said Bin Zaid, sa qai kaya; 'O kila, na kena dina au sega ni vakaraitaka e dua na vakasama ena ka ni kalalah, ka'u sega ni lesia e dua na caliph ni oti au, na kena dina o cei vei ira na bobula ni Arapea e kunei au ena gauna ni noqu mate ena sereki mai na iyau nei Allah'. Sa kaya kina o Bini Zaid; 'Kevaka o a sega ni lesia e dua vei ira na Musolomani, era na vakabauti iko na tamata, me vaka a cakava o Abu Bakr ka ra vakabauti koya na tamata?' Sa qai sauma o [Umar]; 'Au sa raica na nodra gagadre ca na noqu itokani, au sa qai solia kina na ka oqo vei iratou na ono na tamata ka ratou marautaka na Parofita ni sa mate na Parofita'. Sa qai kaya o Umar; ‘Kevaka e dua vei rau na tamata oqo e sotavi au ka’u qai solia vua na ka oqo au sa qai vakararavi vua; O Salim e dua na dauveiqaravi nei Apu Huzaifa kei Apu Upeita Bini Jara'.
Imam Ahmad : 125
حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ حَدَّثَنِي أَبُو الْعَالِيَةِ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ شَهِدَ عِنْدِي رِجَالٌ مَرْضِيُّونَ فِيهِمْ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَأَرْضَاهُمْ عِنْدِي عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا صَلَاةَ بَعْدَ الصُّبْحِ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ وَلَا صَلَاةَ بَعْدَ الْعَصْرِ حَتَّى تَغْرُبَ الشَّمْسُ
Sa tukuna vei keda [‘Affan] Sa tukuna vei keda [Hammam] Sa tukuna vei keda [Qatadah] Sa tukuna vei au [Abul ‘Aliyah] mai vei [Ibn Abbas] e kaya; 'Au sa vakadinadinataka e mataqu mai vei ira na tamata kalougata, ena kedra maliwa [Umar], kei na dua au marautaka vakalevu duadua o Umar, ni a kaya na Parofita sallallaahu alaihi wasallam: 'E sega ni dua na masu ni oti na masu ni mataka me yacova ni sa cadra mai na matanisiga, ka sega ni dua na masu ni oti na masu ni yakavi me yacova ni sa dromu na matanisiga'.
Imam Ahmad : 126
حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُثْمَانَ بْنِ خُثَيْمٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَكَبَّ عَلَى الرُّكْنِ فَقَالَ إِنِّي لَأَعْلَمُ أَنَّكَ حَجَرٌ وَلَوْ لَمْ أَرَ حَبِيبِي صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَبَّلَكَ وَاسْتَلَمَكَ مَا اسْتَلَمْتُكَ وَلَا قَبَّلْتُكَ وَ { لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِي رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ }
Sa tukuna vei keimami [‘Affan] Sa tukuna vei keimami [Wuhaib] Sa tukuna vei keimami [Abdullah Bin Utsman Bin Khutsaim] mai [Sa kaya o Bin Jubair] mai [Ibu Abbas] ni [Umar Bin Al Khaththab] a reguca na Vatu Damudamu ka qai kaya; 'E dina sara, au kila ni o iko e dua na vatu, kevaka au a sega ni raica na noqu daulomani Shallallahu Alaihi Wasallam ni mokoti iko ka mokoti iko, au na sega sara ga ni mokoti iko ka mokoti iko, ka dina sara ni sa dua na ivakaraitaki vinaka na italai i Allah.'
Imam Ahmad : 127
حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ أَنْبَأَنَا عَمَّارُ بْنُ أَبِي عَمَّارٍ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأَى فِي يَدِ رَجُلٍ خَاتَمًا مِنْ ذَهَبٍ فَقَالَ أَلْقِ ذَا فَأَلْقَاهُ فَتَخَتَّمَ بِخَاتَمٍ مِنْ حَدِيدٍ فَقَالَ ذَا شَرٌّ مِنْهُ فَتَخَتَّمَ بِخَاتَمٍ مِنْ فِضَّةٍ فَسَكَتَ عَنْهُ
Sa tukuna vei keda [‘Affan] Sa tukuna vei keda [Hamad] sa tukuna vei keda [‘Amar Bin Abu ‘Amar] ni [Umar Bin Al Khathab] e kaya; A raica o Rasulullah e dua na mama koula ena liga ni dua na tamata, ka qai kaya: 'Biuta laivi - na ka oqori!' sa qai biuta laivi, sa qai daramaka e dua na mama kaukamea, sa qai kaya: ‘Oqo e ca sara mai na kena oqori’ sa qai daramaka e dua na mama siliva sa qai vakamalumalumutaka.
Imam Ahmad : 128
حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ عَمْرٍو حَدَّثَنَا زَائِدَةُ حَدَّثَنَا عَاصِمٌ وَحُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ زِرٍّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ لَمَّا قُبِضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ الْأَنْصَارُ مِنَّا أَمِيرٌ وَمِنْكُمْ أَمِيرٌ فَأَتَاهُمْ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ الْأَنْصَارِ أَلَسْتُمْ تَعْلَمُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ أَمَرَ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنْ يَؤُمَّ النَّاسَ فَأَيُّكُمْ تَطِيبُ نَفْسُهُ أَنْ يَتَقَدَّمَ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَتْ الْأَنْصَارُ نَعُوذُ بِاللَّهِ أَنْ نَتَقَدَّمَ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ
Sa tukuna vei keimami [Muawiya Bin Amru] Sa tukuna vei keimami [Sa`ida] Sa tukuna vei keimami [Asimi] kei [Usaini Bini Ali], mai vei [Sai] mai vei [Asimi] mai vei [Zirr] mai vei [Apitula] e kaya; ni sa mate o Rasula, era kaya na tamata ni Ansar; 'Mai vei keimami era sa tu na iliuliu ka mai vei kemuni era sa tu na iliuliu'. Sa qai lako mai vei ira o [Umar] ka kaya; 'Oi kemuni na tamata ni Ansar, o ni sega beka ni kila ni sa vakaroti Abu Bakr o Rasulullah me liutaki ira na tamata, o koya gona o cei e vakacegu ena yalona me liutaki Abu Bakr?' Era sa qai sauma na tamata Ansar; 'Keimami vakasaqara na veivakaruru vei Allah mai na lako ki liu vei Abu Bakr'.
Imam Ahmad : 129
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ دَاوُدَ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ رَأَى رَجُلًا تَوَضَّأَ لِلصَّلَاةِ فَتَرَكَ مَوْضِعَ ظُفُرٍ عَلَى ظَهْرِ قَدَمِهِ فَأَبْصَرَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ ارْجِعْ فَأَحْسِنْ وُضُوءَكَ فَرَجَعَ فَتَوَضَّأَ ثُمَّ صَلَّى
Sa tukuna vei keda o [Musa Bin Daud] Sa tukuna vei keda o [Ibn Lahi'ah] mai [Abu Az Zubair] mai [Jabir] ni a ripotetaka vua o [Umar Bin Al Khaththab], ni a raica e dua na tamata ni savasava tiko me baleta na masu, ka qai biuta tu mai na levu ni dua na iqaqalo ni ligana ena qeteqete ni yavana, e kaya: ‘Lesu tale ka vakaotia na nomu veivakasavasavataki’. sa qai lesu tale mai ka vakayacora na ablution ka qai masu.
Imam Ahmad : 130
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ مَوْلَى بَنِي هَاشِمٍ حَدَّثَنَا الْهَيْثَمُ بْنُ رَافِعٍ الطَّاطَرِيُّ بَصْرِيٌّ حَدَّثَنِي أَبُو يَحْيَى رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ مَكَّةَ عَنْ فَرُّوخَ مَوْلَى عُثْمَانَ أَنَّ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَهُوَ يَوْمَئِذٍ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ خَرَجَ إِلَى الْمَسْجِدِ فَرَأَى طَعَامًا مَنْثُورًا فَقَالَ مَا هَذَا الطَّعَامُ فَقَالُوا طَعَامٌ جُلِبَ إِلَيْنَا قَالَ بَارَكَ اللَّهُ فِيهِ وَفِيمَنْ جَلَبَهُ قِيلَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ فَإِنَّهُ قَدْ احْتُكِرَ قَالَ وَمَنْ احْتَكَرَهُ قَالُوا فَرُّوخُ مَوْلَى عُثْمَانَ وَفُلَانٌ مَوْلَى عُمَرَ فَأَرْسَلَ إِلَيْهِمَا فَدَعَاهُمَا فَقَالَ مَا حَمَلَكُمَا عَلَى احْتِكَارِ طَعَامِ الْمُسْلِمِينَ قَالَا يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ نَشْتَرِي بِأَمْوَالِنَا وَنَبِيعُ فَقَالَ عُمَرُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ احْتَكَرَ عَلَى الْمُسْلِمِينَ طَعَامَهُمْ ضَرَبَهُ اللَّهُ بِالْإِفْلَاسِ أَوْ بِجُذَامٍ فَقَالَ فَرُّوخُ عِنْدَ ذَلِكَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ أُعَاهِدُ اللَّهَ وَأُعَاهِدُكَ أَنْ لَا أَعُودَ فِي طَعَامٍ أَبَدًا وَأَمَّا مَوْلَى عُمَرَ فَقَالَ إِنَّمَا نَشْتَرِي بِأَمْوَالِنَا وَنَبِيعُ قَالَ أَبُو يَحْيَى فَلَقَدْ رَأَيْتُ مَوْلَى عُمَرَ مَجْذُومًا
Sa tukuna vei keitou [o Abu Said, e dua na bobula nei Bani Hashim] Sa tukuna vei keitou [O Abu Yahya, e dua na tamata mai Maka] mai vei [Farrukh, na dauveiqaravi nei Uthman], ni [Umar] ni sa vakamatei Amirul Mukminin, wavolita, sa qai taroga; 'Na cava na kakana oqo?' Era sa sauma; ‘Na kakana e kau mai vei keitou,’ e kaya; ‘Me vakalougatataka o Allah na kakana oqo kei na tamata e kauta mai,’ sa qai kaya e dua; ‘O iko Amirul Mukmini, sa vakasoqoni vata na kakana,’ a taroga o Umar; 'O cei e sa maroroya?' Era sa sauma; ‘O Farrukh e dauveiqaravi nei Usimani ka dauveiqaravi nei Uma o Fulan,’ sa qai tala o Uma e dua na italai me kacivi rau ruarua, sa qai kaya; 'Na cava e vakauqeti kemudrau ruarua mo drau kumuna na kakana ni Musolomani?' Erau sauma ruarua; 'O iko Amirul Mukmini, keitou volivoli ena neitou iyau ka volitaka'. Sa qai sauma o Umar; 'Au rogoca na nona kaya: 'O koya e kumuna na nodra iyau na Musolomani, ena vakararawataki koya o Allah ena baqe se vukavuka,' sa qai kaya o Farrukh; 'O Amirul Mukminin, Au yalataka vei Allah kei iko mo kakua ni tokaruataka na kumuni kakana me tawamudu'. Me baleta na dauveiqaravi nei Umar e kaya; 'Keimami volivoli ga ena neimami iyau ka volitaka'. E kaya o Abu Yahya; 'Au qai raica ni sa tauvi koya tiko na dauveiqaravi nei Umar na vukavuka.'
Imam Ahmad : 131
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَنْبَأَنَا شُعَيْبٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ حَدَّثَنَا سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ يَقُولُ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُعْطِينِي الْعَطَاءَ فَأَقُولُ أَعْطِهِ أَفْقَرَ إِلَيْهِ مِنِّي حَتَّى أَعْطَانِي مَرَّةً مَالًا فَقُلْتُ أَعْطِهِ أَفْقَرَ إِلَيْهِ مِنِّي فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خُذْهُ فَتَمَوَّلْهُ وَتَصَدَّقْ بِهِ فَمَا جَاءَكَ مِنْ هَذَا الْمَالِ وَأَنْتَ غَيْرُ مُشْرِفٍ وَلَا سَائِلٍ فَخُذْهُ وَمَا لَا فَلَا تُتْبِعْهُ نَفْسَكَ حَدَّثَنَا هَارُونُ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ يَقُولُ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُعْطِينِي الْعَطَاءَ فَذَكَرَ مَعْنَاهُ
Sa tukuna vei keda [Abu Yamani] sa tukuna vei keda [Syu'aib] mai vei [Az Zuhri] Sa tukuna vei keda [Salim Bin Abdullah] ni [Abdullah Bin Umar] e kaya; Au rogoca [Umar] ni kaya; E solia vei au e dua na isolisoli na Parofita, au mani kaya kina; 'Solia ga vei ira na tamata era gadreva vakalevu cake mai vei au'. Me yacova ni dua na siga e solia vei au na iyau ka’u kaya; 'Solia ga vei ira na tamata era gadreva vakalevu cake mai vei au'. Sa qai kaya kina na Parofita: 'Taura ka vakatorocaketaka - vakatubuilavo - na iyau qai vakatubuilavo kina. Na cava ga e lako mai vei iko mai na iyau oqo ka o sega ni namaka ka sega ni kerea, mo qai taura, kevaka e sega ni vakakina mo kakua ni kerea me nomu’. Sa tukuna vei keimami [Harun] Sa tukuna vei keimami [Ibn Wahab] Sa tukuna vei au [Yunus] mai vei [Ibn Sihab] mai vei [Salim] mai vei [Tamana] e kaya; Au rogoca [Umar] ni kaya; E solia vei au e dua na isolisoli o Rasulullah,’ qai cavuta na ibalebale ni hadith.
Imam Ahmad : 132
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ حَدَّثَنَا لَيْثٌ حَدَّثَنِي بُكَيْرٌ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ سَعِيدٍ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ هَشَشْتُ يَوْمًا فَقَبَّلْتُ وَأَنَا صَائِمٌ فَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ صَنَعْتُ الْيَوْمَ أَمْرًا عَظِيمًا فَقَبَّلْتُ وَأَنَا صَائِمٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرَأَيْتَ لَوْ تَمَضْمَضْتَ بِمَاءٍ وَأَنْتَ صَائِمٌ قُلْتُ لَا بَأْسَ بِذَلِكَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَفِيمَ
Sa tukuna vei keitou [Hajjaj] Sa tukuna vei keitou [Laits] Sa tukuna vei au [Bukair] mai [Abdul Malik Bin Said Al Ansari] mai [Jabir Bin Abdullah] mai [Umar Bin Al Khaththab] e kaya; dua na siga au a gadreva ka tubu na noqu gagadre au qai reguca dina ga niu sa lolo tiko, au sa qai lako mai vua na Parofita ka’u kaya; 'Nikua au a cakava e dua na cala levu, au a kisi dina ga niu a lolo tiko' sa qai taroga kina o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam: 'Na cava o nanuma kevaka o lolo ka qai savata na gusumu?' Au sauma; 'Sega ni dua na ka oqori'. Sa qai kaya o Rasula: 'Ia e vei na leqa?'
Imam Ahmad : 133
حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا دَاوُدُ يَعْنِي ابْنَ أَبِي الْفُرَاتِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِي الْأَسْوَدِ أَنَّهُ قَالَ أَتَيْتُ الْمَدِينَةَ فَوَافَيْتُهَا وَقَدْ وَقَعَ فِيهَا مَرَضٌ فَهُمْ يَمُوتُونَ مَوْتًا ذَرِيعًا فَجَلَسْتُ إِلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَمَرَّتْ بِهِ جَنَازَةٌ فَأُثْنِيَ عَلَى صَاحِبِهَا خَيْرًا فَقَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَجَبَتْ ثُمَّ مُرَّ بِأُخْرَى فَأُثْنِيَ عَلَى صَاحِبِهَا خَيْرًا فَقَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَجَبَتْ ثُمَّ مُرَّ بِالثَّالِثَةِ فَأُثْنِيَ عَلَيْهَا شَرًّا فَقَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَجَبَتْ فَقَالَ أَبُو الْأَسْوَدِ مَا وَجَبَتْ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ قَالَ قُلْتُ كَمَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّمَا مُسْلِمٍ شَهِدَ لَهُ أَرْبَعَةٌ بِخَيْرٍ أَدْخَلَهُ اللَّهُ الْجَنَّةَ قَالَ فَقُلْنَا وَثَلَاثَةٌ قَالَ فَقَالَ وَثَلَاثَةٌ قَالَ قُلْنَا وَاثْنَانِ قَالَ وَاثْنَانِ قَالَ ثُمَّ لَمْ نَسْأَلْهُ عَنْ الْوَاحِدِ
Sa tukuna vei keimami [Yunus Bini Muhamadi] Sa tukuna vei keimami [Daudi o Ipinu Apili Furath] mai vei [Apitula Bini Buraidah] mai vei [Abuli Aswad] ni a kaya; Au lako mai ki Medina, niu yaco yani e kea e vaka me sa yaco tiko e dua na matedewa, era sa mate tiko na tamata ena ituvaki vakaloloma, o koya gona niu dabe volekati [Umar Bin Al Khaththab], sa lako sivita na yago ka sa vakacaucautaki na yago mate ena vinaka, sa qai kaya o Umar; ‘obligatory’ sa qai lako sivita e dua tale na yago mate ka vakacaucautaki na yago mate ena yalololoma, sa qai kaya o Umar; ‘obligatory’ sa qai lako sivita na ikatolu ni yago mate ka sa vakaraitaki na kena dukadukali na yago mate, sa qai kaya o Umar; 'vakasaurarataki' a qai taroga o Abul Aswad; 'Na cava na ibalebale ni veivakasaurarataki, O iko Amirul Mukminin?' E sauma o Umar; 'Au a kaya me vaka e kaya o Rasula: 'O koya na Musolomani e vakadinadinataki mai vei iratou e va na tamata ena vinaka, ena qai biuti koya o Allah ki Lomalagi' Au a taroga; 'Vakacava ke tolu na tamata?' E sauma mai: ‘E tolu tale ga na tamata’ au taroga tale; 'Vakacava ke rua na tamata?' E sauma o koya; 'Talega e rua na tamata'. Sa qai sega ni tarogi koya se cava kevaka e dua na tamata'.
Imam Ahmad : 134
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ حَدَّثَنَا بُكَيْرٌ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ عُمَرَ قَالَ غَزَوْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي رَمَضَانَ وَالْفَتْحَ فِي رَمَضَانَ فَأَفْطَرْنَا فِيهِمَا
Sa tukuna vei keda [Abu Said] Sa tukuna vei keda [Ibn Lahi’ah] Sa tukuna vei keda [Bukair] mai vei [Sa tukuna o Bin Al Musayyib] mai vei [Umar] e kaya; 'Keirau a vala vata kei Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam ena vula o Ramadlan, kei na gauna ni kena ravuti na koro levu o Makkah ena vula o Ramadlan, ka keirau a muduka na lolo ena gauna ruarua oqo'.
Imam Ahmad : 135
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ مَوْلَى بَنِي هَاشِمٍ حَدَّثَنَا الْمُثَنَّى بْنُ عَوْفٍ الْعَنَزِيُّ بَصْرِيٌّ قَالَ أَنْبَأَنَا الْغَضْبَانُ بْنُ حَنْظَلَةَ أَنَّ أَبَاهُ حَنْظَلَةَ بْنَ نُعَيْمٍ وَفَدَ إِلَى عُمَرَ فَكَانَ عُمَرُ إِذَا مَرَّ بِهِ إِنْسَانٌ مِنْ الْوَفْدِ سَأَلَهُ مِمَّنْ هُوَ حَتَّى مَرَّ بِهِ أَبِي فَسَأَلَهُ مِمَّنْ أَنْتَ فَقَالَ مِنْ عَنَزَةَ فَقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ حَيٌّ مِنْ هَاهُنَا مَبْغِيٌّ عَلَيْهِمْ مَنْصُورُونَ
Sa tukuna vei keda [Abu Said na bobula nei Bani Hashim] Sa tukuna vei keda [Al Mutsana Bin 'Auf Al 'Anazi mai Basrah] e kaya; sa vakaraitaka vei keda [Ali Gadlban Bin Hanzhala] ni o tamana, o Hanzhala Bin Nu’aim, e dua na italai vei Umar, ka [Umar] ni sikovi koya e dua na italai e taroga na tamata oya; ‘Na italai cava e lako mai kina o koya’ me yacova ni sa qai yaco mai na gauna nei tamaqu ka tarogi koya; 'Na italai cava o lako mai kina?' Sa qai sauma ko koya; ‘Mai ‘Anasa’ e kaya; 'Au rogoca na nona kaya: 'Era dau vukei na veikoro mai na vanua oqo kevaka era vakalolomataki'.
Imam Ahmad : 136
حَدَّثَنَا حَسَنُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ مَعْمَرٍ أَنَّهُ سَأَلَ سَعِيدَ بْنَ الْمُسَيَّبِ عَنْ الصِّيَامِ فِي السَّفَرِ فَحَدَّثَهُ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّهُ قَالَ غَزَوْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَزْوَتَيْنِ فِي شَهْرِ رَمَضَانَ يَوْمَ بَدْرٍ وَيَوْمَ الْفَتْحِ فَأَفْطَرْنَا فِيهِمَا
Sa tukuna vei keda [Hasan Bin Musa] Sa tukuna vei keda [Ibn Lahi’a] e kaya; Sa tukuna vei keitou [Yazid Bin Abu Habib] mai [Ma'mar] ni a taroga [E kaya o Bin Musayyib] me baleta na lolo ena gauna e veilakoyaki kina, sa tukuna kina vua mai vei [Umar Bin Al Khaththab], ni a kaya; 'Keimami a vala vata kei Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam vakarua ena vula o Ramadlan, oya na ivalu mai Badr kei na kena ravuti na koro levu o Makkah, oti keimami sa qai muduka na lolo ena gauna ni ivalu oya'.
Imam Ahmad : 137
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ حَدَّثَنَا دَيْلَمُ بْنُ غَزْوَانَ عَبْدِيٌّ حَدَّثَنَا مَيْمُونٌ الْكُرْدِيُّ حَدَّثَنِي أَبُو عُثْمَانَ النَّهْدِيُّ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ أَخْوَفَ مَا أَخَافُ عَلَى أُمَّتِي كُلُّ مُنَافِقٍ عَلِيمِ اللِّسَانِ
Sa tukuna vei keda [Abu Said] Sa tukuna vei keda [Dailam Bin Ghazwan] e dua na abd, Sa tukuna vei keda [Maimun Al Kurdi] Sa tukuna vei au [Abu Uthman An Nahdi] mai vei [Umar Bin Al Khaththab] ni Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam e kaya: 'E dina sara, mai na noqu veivakaisini duadua e yame'.
Imam Ahmad : 138
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا صَالِحُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ زَائِدَةَ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّهُ كَانَ مَعَ مَسْلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الْمَلِكِ فِي أَرْضِ الرُّومِ فَوُجِدَ فِي مَتَاعِ رَجُلٍ غُلُولٌ فَسَأَلَ سَالِمَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ فَقَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ وَجَدْتُمْ فِي مَتَاعِهِ غُلُولًا فَأَحْرِقُوهُ قَالَ وَأَحْسَبُهُ قَالَ وَاضْرِبُوهُ قَالَ فَأَخْرَجَ مَتَاعَهُ فِي السُّوقِ قَالَ فَوَجَدَ فِيهِ مُصْحَفًا فَسَأَلَ سَالِمًا فَقَالَ بِعْهُ وَتَصَدَّقْ بِثَمَنِهِ
Sa tukuna vei keda [Abu Said] Sa tukuna vei keda [Abdul Asiz Bin Muhamad] Sa tukuna vei keda [Salih Bin Muhamad Bin Za`ida] mai vei [Salim Bin Abdullah] ni a tiko vata kei Maslamah Bin Abdul Malik ena vuravura ni Roma, qai kunei ena iyau ni dua na tamata vinaka ni ivalu mai na Bimahla- butakoci, A tarogi Salimi o Abdul Malik, ka sauma o Salim Bini Abdullah; E tukuni vei au [Abdullah] mai vei [Umar] ni a kaya o Rasulullah: ‘O koya o kunea ena nona iyau e tiko vua na iyaya ni Ghulul, vakama’. E kaya o Umar; 'Au nanuma ni a kaya: 'Ka mokuti koya' e kaya o Salih; 'Sa qai kauta o Maslamah na nona iyau na tamata ki na makete'. E kaya o Sali; 'Ka sa kunea na Mushaf kina, sa qai tarogi Salim, ka sauma mai; 'Volitaka ka solia na kena ilavo ki na loloma'.
Imam Ahmad : 139
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ وَحُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَا حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَتَعَوَّذُ مِنْ خَمْسٍ مِنْ الْبُخْلِ وَالْجُبْنِ وَفِتْنَةِ الصَّدْرِ وَعَذَابِ الْقَبْرِ وَسُوءِ الْعُمُرِ
Sa tukuni vei keda ni rau kaya ruarua o [Abu Said] kei [Husain Bin Muhammad]; Sa tukuni vei keda [Isireli] mai vei [Abu Ishaq] mai vei [Amru Bin Maimun] mai vei [Umar], ni a vakaruru na Parofita mai na lima na ka; 'mai na itovo ni veivakalolomataki, rerevaki, fitnatush shadr -mate ni bera na veivutuni-, veivakacacani ni ibulubulu kei na yabaki ca'.
Imam Ahmad : 140
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ قَالَ سَمِعْتُ عَطَاءَ بْنَ دِينَارٍ عَنْ أَبِي يَزِيدَ الْخَوْلَانِيِّ أَنَّهُ سَمِعَ فَضَالَةَ بْنَ عُبَيْدٍ يَقُولُ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الشُّهَدَاءُ ثَلَاثَةٌ رَجُلٌ مُؤْمِنٌ جَيِّدُ الْإِيمَانِ لَقِيَ الْعَدُوَّ فَصَدَقَ اللَّهَ حَتَّى قُتِلَ فَذَلِكَ الَّذِي يَرْفَعُ إِلَيْهِ النَّاسُ أَعْنَاقَهُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَرَفَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأْسَهُ حَتَّى وَقَعَتْ قَلَنْسُوَتُهُ أَوْ قَلَنْسُوَةُ عُمَرَ وَرَجُلٌ مُؤْمِنٌ جَيِّدُ الْإِيمَانِ لَقِيَ الْعَدُوَّ فَكَأَنَّمَا يُضْرَبُ جِلْدُهُ بِشَوْكِ الطَّلْحِ أَتَاهُ سَهْمٌ غَرْبٌ فَقَتَلَهُ هُوَ فِي الدَّرَجَةِ الثَّانِيَةِ وَرَجُلٌ مُؤْمِنٌ جَيِّدُ الْإِيمَانِ خَلَطَ عَمَلًا صَالِحًا وَآخَرَ سَيِّئًا لَقِيَ الْعَدُوَّ فَصَدَقَ اللَّهَ حَتَّى قُتِلَ فَذَلِكَ فِي الدَّرَجَةِ الثَّالِثَةِ
Sa tukuna vei keimami [Abu Said] Sa tukuna vei keimami [Ibn Lahi’ah] e kaya; Au rogoca [‘Atho` Bin Dinar] mai vei [Abu Yazid Al Khaulani] ni a rogoca [Fadlalah Bin ‘Ubaid] ni kaya; Au rogoca [Umar Bin Al Khaththab] ni a rogoca na nona kaya: ‘E tolu na tamata eratou a vakamatei ena vuku ni nodratou vakabauta; e dua na tamata vakabauta e vinaka ena nona vakabauta e sotava e dua na meca ka qai dina o koya vei Allah me yacova ni sa vakamatei, oti ena Siga ni Tucaketale era na crane na tamata na nodra domodra me ra raici koya, ' kei na italatala ni Allah sallallaahu alaihi Wasallam talega e dodoka na domona, me yacova ni sa lutu na nona ulucap se Umar na uluna vinaka e dua na uluna na tamata ' vakabauta ena meca me vaka ga ni sa vakacacani na kulina ena dua na votonikau, e curuma yani e dua na gasau vakatani qai vakamatei, oti sa qai vakamatei. lomalagi e tiko ena ikarua ni ivakatagedegede. Ka dua na tamata vakabauta e vinaka na nona vakabauta, na nona cakacaka vinaka e veiwaki kei na cakacaka ca, sotava e dua na meca ka qai cakacaka vakadodonu vei Allah me yacova ni sa vakamatei, sa na qai tiko mai lomalagi ena ikatolu ni ivakatagedegede’.