Imam Ahmad : 61
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ حَدَّثَنَا نَافِعُ بْنُ عُمَرَ الْجُمَحِيُّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَ قِيلَ لِأَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَا خَلِيفَةَ اللَّهِ فَقَالَ بَلْ خَلِيفَةُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا أَرْضَى بِهِ
[මුහම්මද් බින් යාසිඩ්] අපට [අබ්දුල්ලාහ් බින් අබුමුලයිකාහ්] වෙතින් [නෆි' බින් උමර් අල් ජුමහි] පවසා ඇත. [අබු බකර්] නමින් හඳුන්වනු ලැබීය; 'අහෝ කලීෆතුල්ලාහ්' එවිට ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය. "කෙසේ වෙතත්, කලීෆා මුහම්මද් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සහ මම මෙම ඇමතුම පිළිගැනීමට කැමැත්තෙමු."
Imam Ahmad : 62
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ دَاوُدَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُؤَمَّلِ عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَ كَانَ رُبَّمَا سَقَطَ الْخِطَامُ مِنْ يَدِ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ فَيَضْرِبُ بِذِرَاعِ نَاقَتِهِ فَيُنِيخُهَا فَيَأْخُذُهُ قَالَ فَقَالُوا لَهُ أَفَلَا أَمَرْتَنَا نُنَاوِلُكَهُ فَقَالَ إِنَّ حَبِيبِي رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَنِي أَنْ لَا أَسْأَلَ النَّاسَ شَيْئًا
[Musa Bin Daud] අපට [අබ්දුල්ලාහ් බින් අල් මුඅම්මාල්] [Ibn Abimulaikah] වෙතින් පවසා ඇත, ඔහු මෙසේ පැවසීය. වරක් අබු බකර් අෂ් සිද්දික් ගේ අතින් අශ්වයාගේ විලංගුව වැටුණු අතර, පසුව ඔහු තම ඔටුවාගේ ඉදිරි අතේ වැදුණු අතර, එවිට ඔටුවා ගොරවන අතර පසුව එය අතට ගත් බව මිතුරන් කීහ. 'ඔබ අපට එය ලබා ගැනීමට නියෝග කළේ නැද්ද?' [අබු බකර්] පැවසුවේය; 'ඇත්ත වශයෙන්ම, මගේ ආදරණීය රසූල් (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මිනිසුන්ගෙන් කිසිවක් නොඉල්ලන ලෙස මට නියෝග කළහ.
Imam Ahmad : 63
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ قَامَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ بَعْدَ وَفَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعَامٍ فَقَالَ قَامَ فِينَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَامَ الْأَوَّلِ فَقَالَ إِنَّ ابْنَ آدَمَ لَمْ يُعْطَ شَيْئًا أَفْضَلَ مِنْ الْعَافِيَةِ فَاسْأَلُوا اللَّهَ الْعَافِيَةَ وَعَلَيْكُمْ بِالصِّدْقِ وَالْبِرِّ فَإِنَّهُمَا فِي الْجَنَّةِ وَإِيَّاكُمْ وَالْكَذِبَ وَالْفُجُورَ فَإِنَّهُمَا فِي النَّارِ
[අබ්දුරාසාක්] අපට [සුෆියාන්] [අම්රු බින් මුර්රා] වෙතින් [අබු උබයිදාගෙන්] [අබු බක්ර්] වෙතින් පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇත, ඔහු පැවසීය. නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන්ගේ මරණයෙන් වසරකට පසු, අබු බකර් නැඟිට මෙසේ පැවසීය. රසූල් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් පළමු වසරේ අප ඉදිරියේ සිට, පසුව ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඇත්ත වශයෙන්ම, ආදම්ගේ පරම්පරාවට ගැලවීම වඩා වැදගත් කිසිවක් ලබා දී නැත, එබැවින් අල්ලාහ්ගෙන් ගැලවීම ඉල්ලා සිටින්න, ඔබ දෙදෙනාම ස්වර්ගයේ සිටින බැවින් අවංකව හා හොඳින් ක්රියා කරන්න, ඔවුන් දෙදෙනාම අපායේ සිටින බැවින් බොරු කීමෙන් හා නපුරෙන් ඈත් වන්න.
Imam Ahmad : 64
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ قَالَ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ بْنُ حُسَيْنٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَقُولُوا لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَإِذَا قَالُوهَا عَصَمُوا مِنِّي دِمَاءَهُمْ وَأَمْوَالَهُمْ إِلَّا بِحَقِّهَا وَحِسَابُهُمْ عَلَى اللَّهِ تَعَالَى قَالَ فَلَمَّا كَانَتْ الرِّدَّةُ قَالَ عُمَرُ لِأَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ تُقَاتِلُهُمْ وَقَدْ سَمِعْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ كَذَا وَكَذَا قَالَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَاللَّهِ لَا أُفَرِّقُ بَيْنَ الصَّلَاةِ وَالزَّكَاةِ وَلَأُقَاتِلَنَّ مَنْ فَرَّقَ بَيْنَهُمَا قَالَ فَقَاتَلْنَا مَعَهُ فَرَأَيْنَا ذَلِكَ رَشَدًا
[මුහම්මද් බින් යසීඩ්] අපට පවසා ඇත. [සුෆියාන් බින් හුසේන්] [Az Zuhri] වෙතින් [Ubaidullah Bin Abdullah Bin Utbah Bin Mas'ud] [Abu Hurairah] වෙතින්, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් විසින් අපට වාර්තා කර ඇත, ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'මිනිසුන් සමඟ සටන් කරන ලෙස ඔවුන් පවසන තුරු ඔවුන්ට නමස්කාර කිරීමට මට අණ නොලැබේ - Illallaah - Illaah-a කියා පවසන තුරු මිනිසුන්ට නමස්කාර කිරීමට ඔවුන්ට වටින්නේ නැත. එය, එවිට ඔවුන්ගේ ලේ සහ දේපළ ආරක්ෂා කරනු ලැබේ, හක් සහ අල්ලාහ් තලා'ට ගණනය කිරීමේ පදනම මත හැර. අබු හුරෙයිරා පැවසුවේය. එබැවින් ඇදහිල්ල අත්හැරීම සිදු වූ විට, [උමර්] අබු බකර්ට පැවසුවේය. 'අල්ලාහ්ගේ රසූල් (සල්) තුමාණෝ මෙහෙමයි අරකයි කියනු ඔබ අසා තිබියදීත් ඔබ ඔවුන් සමඟ සටන් කරනවාද?' එබැවින් [අබු බකර්] පිළිතුරු දුන්නේය. 'අල්ලාහ් මත පදනම්ව, මම සලාතය සහ සකාත් යන ආඥාවන් අතර වෙනස නොසලකන අතර, ඒ දෙක අතර වෙනස දක්වන ඕනෑම අයෙකු සමඟ මම සටන් කරමි.' අබු හුරෙයිරා පැවසුවේය. 'ඉතින් අපි ඔහු සමඟ රණ්ඩු වී මෙය ඇත්ත බව අපි දුටුවෙමු'.
Imam Ahmad : 65
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ قَالَ أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ أَبِي زُهَيْرٍ قَالَ أُخْبِرْتُ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ الصَّلَاحُ بَعْدَ هَذِهِ الْآيَةِ { لَيْسَ بِأَمَانِيِّكُمْ وَلَا أَمَانِيِّ أَهْلِ الْكِتَابِ مَنْ يَعْمَلْ سُوءًا يُجْزَ بِهِ } فَكُلَّ سُوءٍ عَمِلْنَا جُزِينَا بِهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَفَرَ اللَّهُ لَكَ يَا أَبَا بَكْرٍ أَلَسْتَ تَمْرَضُ أَلَسْتَ تَنْصَبُ أَلَسْتَ تَحْزَنُ أَلَسْتَ تُصِيبُكَ اللَّأْوَاءُ قَالَ بَلَى قَالَ فَهُوَ مَا تُجْزَوْنَ بِهِ
අපට පවසා ඇත [අබ්දුල්ලා බින් නුමායර්] ඔහු මෙසේ පැවසීය. [අබු බකර් බින් අබු සුහයිර්]ගෙන් [ඉස්මායිල්] අපට වාර්තා කර ඇත. මට [අබු බකර්] පැවසූ බව [පුවත් ලැබී ඇත]. 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණනි, මෙම වාක්යයෙන් පසු යහපතක් ඇති වන්නේ කෙසේද: 'එය ඔබගේ අභිලාෂය හෝ ග්රන්ථයේ මිනිසුන්ගේ ප්රාර්ථනා චින්තනය නොවේ. කවුරුන් අපරාධයක් කළත් ඒ අපරාධය අනුව අනිවාර්යයෙන්ම ආපසු ගෙවනු ලැබේ' -QS An Nisa'ayat 23-, අප කරන සෑම අපරාධයක් සඳහාම අපට ආපසු ගෙවනු ලැබේද? එවිට රසූල් (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ පිළිතුරු දුන්හ: 'අබු බකර්, අල්ලාහ් ඔබට සමාව දෙනු ඇත, ඔබ අසනීප වී, වෙහෙසට පත් වී, දුකෙන්, පීඩාවලින් පෙළෙන්නේ නැද්ද?' අබු බකර් පිළිතුරු දුන්නේය. 'ඔව්' එවිට ඔහු කිව්වා: 'එසේ නම් ඒ සියල්ල ඔබට විපාකයක්'.
Imam Ahmad : 66
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي خَالِدٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ أَبِي زُهَيْرٍ أَظُنُّهُ قَالَ أَبُو بَكْرٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ الصَّلَاحُ بَعْدَ هَذِهِ الْآيَةِ قَالَ يَرْحَمُكَ اللَّهُ يَا أَبَا بَكْرٍ أَلَسْتَ تَمْرَضُ أَلَسْتَ تَحْزَنُ أَلَسْتَ تُصِيبُكَ اللَّأْوَاءُ قَالَ بَلَى قَالَ فَإِنَّ ذَاكَ بِذَاكَ حَدَّثَنَا يَعْلَى بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الثَّقَفِيِّ قَالَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ الصَّلَاحُ بَعْدَ هَذِهِ الْآيَةِ { مَنْ يَعْمَلْ سُوءًا يُجْزَ بِهِ } فَذَكَرَ الْحَدِيثَ
අපට [සුෆියාන්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [අබු බකර් බින් අබු සුහයිර්] ගෙන් [ඉබ්නු අබු කාලිඩ්] අපට පැවසීමෙන් පසු මම සිතුවේ එය [අබු බක්ර් පැවසූ පරිදි] ය; 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණනි, මෙම වාක්යයෙන් පසුව යහපතක් වන්නේ කෙසේද'. ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය: 'අබු බකර්, අල්ලාහ් ඔබට අනුකම්පා කරයි, ඔබ වේදනාවක්, දුකක් හෝ පරීක්ෂාවක් අත්විඳ නැද්ද?' අබු බකර් පිළිතුරු දුන්නේය. 'ඔව්' එවිට නබිතුමා පැවසුවේ 'එසේ නම් ඇත්තෙන්ම එය විපාකයකි'. [අබු බකර් අට්ස් සකාෆි] ගෙන් [යාලා බින් උබයිද්] අපට [ඉස්මායිල්] පවසා ඇත. [අබු බකර්] පැවසුවේය; 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණනි, මෙම වාක්යයෙන් පසුව යහපතක් ඇති වන්නේ කෙසේද: 'යමෙක් අයහපත් ක්රියාවක් කරන්නේ නම්, එම නපුරට අනුව නිසැකවම විපාක දෙනු ලැබේ'. -QS An Nisa'ayat 123-. පසුව හදීසය සඳහන් කරයි.
Imam Ahmad : 67
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي خَالِدٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ أَبِي زُهَيْرٍ الثَّقَفِيِّ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ { لَيْسَ بِأَمَانِيِّكُمْ وَلَا أَمَانِيِّ أَهْلِ الْكِتَابِ مَنْ يَعْمَلْ سُوءًا يُجْزَ بِهِ } قَالَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا لَنُجَازَى بِكُلِّ سُوءٍ نَعْمَلُهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْحَمُكَ اللَّهُ يَا أَبَا بَكْرٍ أَلَسْتَ تَنْصَبُ أَلَسْتَ تَحْزَنُ أَلَسْتَ تُصِيبُكَ اللَّأْوَاءُ فَهَذَا مَا تُجْزَوْنَ بِهِ
[Waki'] අපට [අබු බකර් බින් අබු Zuhair Ats Tsaqafi] වෙතින් [Ibn Abu Khalid] පවසා ඇත. යන පදය පහළ වූ විට, 'එය ඔබේ සිතුම් පැතුම් හෝ පොතේ මිනිසුන්ගේ ආශාව නොවේ. යමෙක් නපුරක් කරයිද, එම නපුරට අනුව ඔහුට නිසැකවම විපාක දෙනු ලැබේ-' -QS An Nisa'ayat 123-, ඔහු පැවසුවේ, [අබු බක්ර්] පැවසීය; 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණනි, අප කරන සෑම අපරාධයක් සඳහාම අපට වන්දි ගෙවනු ඇත්ද?' එවිට රසූල් (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පිළිතුරු දුන්හ: 'අබු බකර්, ඔබට අල්ලාහ් අනුකම්පා කරත්වා, ඔබට වේදනාවක්, දුකක්, පීඩාවලට ගොදුරු වී නැද්ද? ඉතින් ඒක ඔයාගේ උත්තරේ.
Imam Ahmad : 68
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ قَالَ أَخَذْتُ هَذَا الْكِتَابَ مِنْ ثُمَامَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ كَتَبَ لَهُمْ إِنَّ هَذِهِ فَرَائِضُ الصَّدَقَةِ الَّتِي فَرَضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الْمُسْلِمِينَ الَّتِي أَمَرَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ بِهَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَمَنْ سُئِلَهَا مِنْ الْمُسْلِمِينَ عَلَى وَجْهِهَا فَلْيُعْطِهَا وَمَنْ سُئِلَ فَوْقَ ذَلِكَ فَلَا يُعْطِهِ فِيمَا دُونَ خَمْسٍ وَعِشْرِينَ مِنْ الْإِبِلِ فَفِي كُلِّ خَمْسِ ذَوْدٍ شَاةٌ فَإِذَا بَلَغَتْ خَمْسًا وَعِشْرِينَ فَفِيهَا ابْنَةُ مَخَاضٍ إِلَى خَمْسٍ وَثَلَاثِينَ فَإِنْ لَمْ تَكُنِ ابْنَةُ مَخَاضٍ فَابْنُ لَبُونٍ ذَكَرٌ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتَّةً وَثَلَاثِينَ فَفِيهَا ابْنَةُ لَبُونٍ إِلَى خَمْسٍ وَأَرْبَعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتَّةً وَأَرْبَعِينَ فَفِيهَا حِقَّةٌ طَرُوقَةُ الْفَحْلِ إِلَى سِتِّينَ فَإِذَا بَلَغَتْ إِحْدَى وَسِتِّينَ فَفِيهَا جَذَعَةٌ إِلَى خَمْسٍ وَسَبْعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتَّةً وَسَبْعِينَ فَفِيهَا بِنْتَا لَبُونٍ إِلَى تِسْعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ إِحْدَى وَتِسْعِينَ فَفِيهَا حِقَّتَانِ طَرُوقَتَا الْفَحْلِ إِلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَإِنْ زَادَتْ عَلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَفِي كُلِّ أَرْبَعِينَ ابْنَةُ لَبُونٍ وَفِي كُلِّ خَمْسِينَ حِقَّةٌ فَإِذَا تَبَايَنَ أَسْنَانُ الْإِبِلِ فِي فَرَائِضِ الصَّدَقَاتِ فَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْجَذَعَةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ جَذَعَةٌ وَعِنْدَهُ حِقَّةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيَجْعَلُ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنْ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْحِقَّةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ إِلَّا جَذَعَةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيُعْطِيهِ الْمُصَدِّقُ عِشْرِينَ دِرْهَمًا أَوْ شَاتَيْنِ وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْحِقَّةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ وَعِنْدَهُ بِنْتُ لَبُونٍ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيَجْعَلُ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنْ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ ابْنَةِ لَبُونٍ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ إِلَّا حِقَّةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيُعْطِيهِ الْمُصَدِّقُ عِشْرِينَ دِرْهَمًا أَوْ شَاتَيْنِ وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ ابْنَةِ لَبُونٍ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ ابْنَةُ لَبُونٍ وَعِنْدَهُ ابْنَةُ مَخَاضٍ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيَجْعَلُ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنْ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ صَدَقَتُهُ بِنْتَ مَخَاضٍ وَلَيْسَ عِنْدَهُ إِلَّا ابْنُ لَبُونٍ ذَكَرٌ فَإِنَّهُ يُقْبَلُ مِنْهُ وَلَيْسَ مَعَهُ شَيْءٌ وَمَنْ لَمْ يَكُنْ عِنْدَهُ إِلَّا أَرْبَعٌ مِنْ الْإِبِلِ فَلَيْسَ فِيهَا شَيْءٌ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا وَفِي صَدَقَةِ الْغَنَمِ فِي سَائِمَتِهَا إِذَا كَانَتْ أَرْبَعِينَ فَفِيهَا شَاةٌ إِلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَإِنْ زَادَتْ فَفِيهَا شَاتَانِ إِلَى مِائَتَيْنِ فَإِذَا زَادَتْ وَاحِدَةٌ فَفِيهَا ثَلَاثُ شِيَاهٍ إِلَى ثَلَاثِ مِائَةٍ فَإِذَا زَادَتْ فَفِي كُلِّ مِائَةٍ شَاةٌ وَلَا تُؤْخَذُ فِي الصَّدَقَةِ هَرِمَةٌ وَلَا ذَاتُ عَوَارٍ وَلَا تَيْسٌ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ الْمُصَدِّقُ وَلَا يُجْمَعُ بَيْنَ مُتَفَرِّقٍ وَلَا يُفَرَّقُ بَيْنَ مُجْتَمِعٍ خَشْيَةَ الصَّدَقَةِ وَمَا كَانَ مِنْ خَلِيطَيْنِ فَإِنَّهُمَا يَتَرَاجَعَانِ بَيْنَهُمَا بِالسَّوِيَّةِ وَإِذَا كَانَتْ سَائِمَةُ الرَّجُلِ نَاقِصَةً مِنْ أَرْبَعِينَ شَاةً وَاحِدَةً فَلَيْسَ فِيهَا شَيْءٌ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا وَفِي الرِّقَةِ رُبْعُ الْعُشْرِ فَإِذَا لَمْ يَكُنْ الْمَالُ إِلَّا تِسْعِينَ وَمِائَةَ دِرْهَمٍ فَلَيْسَ فِيهَا شَيْءٌ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا
අපට [අබු කාමිල්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. අපට [හමාද් බින් සලාමා] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. මම [අනස් බින් මලික්] ගෙන් [සුමාමා බින් අබ්දුල්ලා බින් අනස්] ගෙන් මෙම ලිපිය ලබා ගත්තෙමි, එය [අබු බකර්] ඔවුන්ට ලිවීය. 'ඇත්ත වශයෙන්ම, මෙය අල්ලාහ්ගේ දූතයා මුස්ලිම්වරුන් සඳහා නියම කර ඇති සකාත් බෙදා හැරීමයි, අල්ලාහ්ගේ දූතයා සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ට අණ කර ඇත, එබැවින් මුස්ලිම්වරුන්ගෙන් කවරෙකු ප්රතිපාදන අනුව ඉල්ලා සිටියත් ඔහුට එය දීමට ඉඩ දෙන්න, සහ ප්රතිපාදනවලට වඩා වැඩි යමක් ඉල්ලා සිටින්නේ නම්, එය ලබා නොදෙන්න. විසිපහට අඩු ඔටුවන් සඳහා සෑම ඔටුවන් පහේ සිට දහය දක්වා සකාත් එක එළුවෙකු වන අතර එය විසිපහට ළඟා වුවහොත් සකාත් යනු වයස අවුරුදු දෙකේ, තිස්පහ දක්වා වූ එක් ගැහැණු ඔටුවකි, අවුරුදු දෙකේ ගැහැණු ඔටුවන් නොමැති නම් පිරිමි ඔටුවාගේ වයස අවුරුදු තුනකි, එම සංඛ්යාව අවුරුදු තිස් හයක් වන තුරු පිරිමි ඔටුවන් අවුරුදු තිස්හය වන තෙක් සකාත් අංකයට පැමිණේ. සංඛ්යාව හතළිස් හයට ළඟා වුවහොත් සකාත් එකකි, එම සංඛ්යාව හැට එකට ළඟා වුවහොත්, සකාත් එක අවුරුදු පහක්, හැත්තෑපහක් දක්වා වූ එක් ගැහැණු ඔටුවෙකුට ද, එය හැත්තෑ හයට ළඟා වුවහොත්, සකාත් දෙනු ලබන්නේ, අවුරුදු තුනේ, අනූවක් දක්වා වූ ගැහැණු ඔටුවන් දෙදෙනෙකුටද, එය අවුරුදු අනූවක් දක්වා වූ ගැහැණු ඔටුවන් දෙදෙනෙකුටද, එය අවුරුදු අනූවක් දක්වා වූ පිරිමින්ටද දෙනු ලැබේ. මුළු එකසිය විස්සක්, සහ එය එකසිය විස්සකට වඩා වැඩි නම්, සෑම සකාත් හතළිස් එකක පැටවෙකුට අවුරුදු තුනක ඔටුවෙකු වන අතර සෑම සකාත් පනහකටම එක් ගැහැණු ඔටුවෙකුට වයස අවුරුදු හතරකි, ඔටුවන්ගේ වයස සකාත් වගකීමෙන් වෙනස් වේ නම්, සකාත් අනිවාර්ය සකාත් වෙත ළඟා වූ ඕනෑම අයෙකු අවුරුදු පහක් වයසැති ගැහැණු ඔටුවෙකුට පැමිණි නමුත් එය අවුරුදු හතරක් නොමැති ගැහැණු ඔටුවෙකුට පැමිණියේය. පැරණි, එසේ නම් එය පිළිගැනීමට ප්රමාණවත් වේ, නමුත් එය ලබා ගැනීමට පහසු නම් එළුවන් දෙදෙනෙකු හෝ ඩිරාම් විස්සක් එකතු කරන්න, සහ එක් පැටවෙකුට අනිවාර්ය සකාත් වෙත ළඟා වූ අය. අවුරුදු හතරක් වයසැති ගැහැණු ඔටුවෙක් ඔහුට වයස අවුරුදු පහක් හැර එක් ඔටුවෙක් නැත, එවිට එය පිළිගෙන ඩිරාම් විස්සක් හෝ එළුවන් දෙදෙනෙකු සකාත් ණය වූ තැනැත්තාට දීමට ප්රමාණවත් වේ. සහ අවුරුදු හතරක් වයසැති ගැහැණු ඔටුවෙකුගේ අනිවාර්ය සකාත් අත්කර ගෙන ඇති, ඔහුට එවැන්නක් නොමැති නමුත් අවුරුදු තුනක ගැහැණු ඔටුවෙකු සිටී නම්, ඔහුගෙන් සහ එළුවන් දෙදෙනෙකු ලබා ගැනීමට පහසු නම්, ඒවා හෝ ඩිරාම් විස්සක් ලබා ගැනීමට එය ප්රමාණවත් වේ. සකාත් දිරාම් විස්සක් හෝ එළුවන් දෙදෙනකුට ණය වී සිටින තැනැත්තා සහ ඇති තැනැත්තා ඔබ වයස අවුරුදු තුනක ගැහැණු ඔටුවෙකුට අනිවාර්ය සකාත් ලබාගෙන තිබේ නම්, එවැන්නක් නොමැති නම් සහ අවුරුදු දෙකක් වයසැති එකක් නොමැති නම්, එය ලබා ගැනීමට ප්රමාණවත් වන අතර ඒවා ලබා ගැනීමට පහසු නම් එළුවන් දෙදෙනෙකු එකතු කිරීමට හෝ දිරාම් ලබා ගැනීමට පහසු නම් එළුවන් දෙදෙනෙකු එකතු කිරීමට ප්රමාණවත් වේ. අවුරුදු තුනක් වයසැති ඔටුවා, එසේ නම් ඔහුගෙන් ලැබීමට ප්රමාණවත් වන අතර වෙනත් කිසිවක් එකතු නොකළ යුතු අතර, ඔටුවන් හතරක් හැර කිසිවෙකු නොමැති නම්, අයිතිකරු කැමති නම් මිස ඔහුට සකාත් නැත. තවද තෘණ එළුවන්ගේ සකාත්හි, සංඛ්යාව හතළිහකට ළඟා වුවහොත්, සකාත් එක ඕක් වේ. හෝ එළුවන් එකසිය විස්සක් දක්වා වැඩි නම් එළුවන් දෙසිය ගණන දක්වා සකාතය එළුවන් දෙදෙනෙකි, එකකට වඩා වැඩි නම් තුන්සිය ගණන දක්වා එළුවන් තිදෙනෙකි, සෑම සියයකටම එළුවෙකු බැගින් ද සකාතය බාල, දුර්වල, ආබාධිත, අබලන්, නැති අයගෙන් නොගත යුතුය. එකතු කළ යුතුය - සකාත් ලබා ගැනීමට - එසේම රැස් කළ වත්කම් බියෙන් වෙන් නොකළ යුතුය. සකාත් වලින් සහ කොටස් දෙකකින් මිශ්ර කරන ලද දේපල දෙකටම සමානව ආපසු දෙනු ලැබේ, යමෙකුගේ තණකොළ එළුවා හතළිහෙන් එක එළුවෙකුට වඩා අඩු නම්, අයිතිකරු කැමති නම් මිස සකාත් නැත. තවද වහලුන් මත සකාත් දශම හතරක් වන අතර ඔවුන්ගේ වත්කම් ඩිරාම් එකසිය අනූවක් නොලැබුණහොත් අයිතිකරු කැමති නම් මිස සකාත් නැත.
Imam Ahmad : 69
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ قَالَ أَهْلُ مَكَّةَ يَقُولُونَ أَخَذَ ابْنُ جُرَيْجٍ الصَّلَاةَ مِنْ عَطَاءٍ وَأَخَذَهَا عَطَاءٌ مِنْ ابْنِ الزُّبَيْرِ وَأَخَذَهَا ابْنُ الزُّبَيْرِ مِنْ أَبِي بَكْرٍ وَأَخَذَهَا أَبُو بَكْرٍ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا رَأَيْتُ أَحَدًا أَحْسَنَ صَلَاةً مِنْ ابْنِ جُرَيْجٍ
අපට [අබ්දුරාසාක්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. මක්කානුවන් පැවසුවේ; [ඉබ්න් ජුරෙයිජ්] යාඥා ක්රියා පටිපාටි ['අතෝ' ගෙන් ලබා ගත් අතර, අතෝ ඒවා [ඉබ්නු අස් සුබයිර්] ගෙන්, ඉබ්න් සුබයිර් [අබු බකර්] ගෙන් සහ අබු බකර් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාගෙන්, ඉබ්නු ජුරෙයිජ්ට වඩා හොඳින් යාඥා කළ කිසිවකු මා දුටුවේ නැත.
Imam Ahmad : 70
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ قَالَ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ قَالَ تَأَيَّمَتْ حَفْصَةُ بِنْتُ عُمَرَ مِنْ خُنَيْسٍ أَوْ حُذَيْفَةَ بْنِ حُذَافَةَ شَكَّ عَبْدُ الرَّزَّاقِ وَكَانَ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِمَّنْ شَهِدَ بَدْرًا فَتُوُفِّيَ بِالْمَدِينَةِ قَالَ فَلَقِيتُ عُثْمَانَ بْنَ عَفَّانَ فَعَرَضْتُ عَلَيْهِ حَفْصَةَ فَقُلْتُ إِنْ شِئْتَ أَنْكَحْتُكَ حَفْصَةَ قَالَ سَأَنْظُرُ فِي ذَلِكَ فَلَبِثْتُ لَيَالِيَ فَلَقِيَنِي فَقَالَ مَا أُرِيدُ أَنْ أَتَزَوَّجَ يَوْمِي هَذَا قَالَ عُمَرُ فَلَقِيتُ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقُلْتُ إِنْ شِئْتَ أَنْكَحْتُكَ حَفْصَةَ ابْنَةَ عُمَرَ فَلَمْ يَرْجِعْ إِلَيَّ شَيْئًا فَكُنْتُ أَوْجَدَ عَلَيْهِ مِنِّي عَلَى عُثْمَانَ فَلَبِثْتُ لَيَالِيَ فَخَطَبَهَا إِلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَنْكَحْتُهَا إِيَّاهُ فَلَقِيَنِي أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ لَعَلَّكَ وَجَدْتَ عَلَيَّ حِينَ عَرَضْتَ عَلَيَّ حَفْصَةَ فَلَمْ أَرْجِعْ إِلَيْكَ شَيْئًا قَالَ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ فَإِنَّهُ لَمْ يَمْنَعْنِي أَنْ أَرْجِعَ إِلَيْكَ شَيْئًا حِينَ عَرَضْتَهَا عَلَيَّ إِلَّا أَنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَذْكُرُهَا وَلَمْ أَكُنْ لِأُفْشِيَ سِرَّ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَوْ تَرَكَهَا لَنَكَحْتُهَا
අපට [අබ්දුරාසාක්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [උමර්] ගෙන් [ඉබ්නු උමර්]ගෙන් [සාලිම්] ගෙන් [අස් සුහ්රි] ගෙන් [මාමර්] අපට වාර්තා කර ඇත. Hafshoh Bint Umar වැන්දඹුවක් වූ අතර Hunais හෝ Hudzaifah Bin Hudzafah විසින් අත්හැර දමා ඇත - Abdurrazzaq සැකයන් - ඇය Badr සටනේ සිදුවීම් දැක මදීනාවේ දී මිය ගිය නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ සහකාරියන්ගෙන් කෙනෙකි. එබැවින් මට උත්මාන් බින් අෆ්ෆාන් හමු වූ අතර මම ඔහුට හෆ්ෂා පිරිනැමුවෙමි. 'ඔබට අවශ්ය නම් මම ඔබව හෆ්ෂා සමඟ විවාහ කර දෙන්නෙමි,' උත්මාන් පිළිතුරු දුන්නේය. 'මම ඒ ගැන මුලින්ම හිතන්නම්'. රාත්රි කිහිපයක් ගෙවී ගිය අතර පසුව උත්මාන් මා හමුවී මෙසේ පැවසීය. ‘මේ දවස්වල මට කසාද බඳින්න ආසාවක් නැහැ’. උමර් පැවසුවේ; එවිට මට අබු බකර් මුණගැසුණු අතර මම ඔහුට කීවෙමි. ඔබට අවශ්ය නම් මම ඔබව හෆ්ෂා බින්ට් උමර් සමඟ විවාහ කර දෙන්නෙමි. නමුත් ඔහු මට කිසිම පිළිතුරක් නොදුන් නිසා, මම උස්මාන් සමඟ සිටින විට ඇති වූ හැඟීම ඉක්මවා ගිය හැඟීමක් මගේ හදවතේ ඇති විය, අවසානයේ රසූල් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මා වෙත පැමිණ හෆ්ෂාට යෝජනා කරන තෙක් දින කිහිපයක් ගත විය, පසුව මම හෆ්ෂාව ඔහුට විවාහ කර දුන්නෙමි, අබු බකර් මා බැලීමට පැමිණ මෙසේ පැවසීය. 'ඔබ මට හෆ්ෂා පිරිනැමූ විට සහ මම ඔබට කිසිම පිළිතුරක් නොදුන් විට ඔබේ හදවතේ මා ගැන හැඟීමක් ඇති විය හැකිද?' උමර් පැවසුවේ, මම පිළිතුරු දුනිමි. 'ඔව්' [අබු බකර්] පැවසුවේය. ඇත්ත වශයෙන්ම, ඔබ මට හෆ්ෂා පිරිනැමූ විට පිළිතුරක් සමඟ නැවත ඔබ වෙත පැමිණීමට මට බාධාවක් නැත, නමුත් රසූල් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් ඒ බව සඳහන් කරන බව මට ඇසුණි, තවද මම රසූල් සල්ලාහ්ගේ රහස ප්රචාරය නොකරමි, ඔහු ඇයව හැර ගියහොත් මම අනිවාර්යයෙන්ම ඇයව විවාහ කර ගන්නෙමි.
Imam Ahmad : 71
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ سُلَيْمَانَ قَالَ سَمِعْتُ الْمُغِيرَةَ بْنَ مُسْلِمٍ أَبَا سَلَمَةَ عَنْ فَرْقَدٍ السَّبَخِيِّ عَنْ مُرَّةَ الطَّيِّبِ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ سَيِّئُ الْمَلَكَةِ فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلَيْسَ أَخْبَرْتَنَا أَنَّ هَذِهِ الْأُمَّةَ أَكْثَرُ الْأُمَمِ مَمْلُوكِينَ وَأَيْتَامًا قَالَ بَلَى فَأَكْرِمُوهُمْ كَرَامَةَ أَوْلَادِكُمْ وَأَطْعِمُوهُمْ مِمَّا تَأْكُلُونَ قَالُوا فَمَا يَنْفَعُنَا فِي الدُّنْيَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَرَسٌ صَالِحٌ تَرْتَبِطُهُ تُقَاتِلُ عَلَيْهِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَمَمْلُوكٌ يَكْفِيكَ فَإِذَا صَلَّى فَهُوَ أَخُوكَ
අපට [ඉෂාක් බින් සුලෙයිමාන්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. මම [අල් මුගීරා බින් මුස්ලිම් අබු සලාමා] [Farqad As Subakhi] ගෙන් [Murrah Ath Thayyib] [Abu Bakar Ash Shiddiq] ගෙන් අසා සිටියෙමි, ඔහු පැවසීය; රසූල් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ පැවසූහ: 'නපුරු චරිතයක් ඇති පුද්ගලයෙකු ස්වර්ගයට නොපැමිණෙන්නේය', එවිට මිනිසෙක් ඇසුවේය. 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණනි, මෙම උම්මාව වහලුන් සහ අනාථයන් වැඩිපුරම සිටින උම්මාව බව ඔබ ප්රකාශ කර නැද්ද?' එවිට අල්ලාහ්ගේ දූතයා පිළිතුරු දුන්නේය: ඔව්, එසේ නම්, ඔබ ඔබේ දරුවන්ට ගෞරව කරන ආකාරයටම ඔවුන්ට ගෞරව කරන්න, ඔබ කන ආහාරයෙන් ඔවුන්ට පෝෂණය කරන්න. යාළුවෝ ඇහුවා; 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණනි, ලෝකයේ අපට ඇති ප්රයෝජන මොනවාද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය: 'ඔබ අල්ලාහ්ගේ මාර්ගයේ සටන් කිරීමට හොඳ වාහනයක් සහ ඔබට ප්රමාණවත් වහලෙක්, ඔහු යාච්ඤා කරන විට ඔහු ඔබේ සහෝදරයා වේ'.
Imam Ahmad : 72
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ قَالَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ السَّبَّاقِ قَالَ أَخْبَرَنِي زَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَرْسَلَ إِلَيْهِ مَقْتَلَ أَهْلِ الْيَمَامَةِ فَإِذَا عُمَرُ عِنْدَهُ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ إِنَّ عُمَرَ أَتَانِي فَقَالَ إِنَّ الْقَتْلَ قَدْ اسْتَحَرَّ بِأَهْلِ الْيَمَامَةِ مِنْ قُرَّاءِ الْقُرْآنِ مِنْ الْمُسْلِمِينَ وَأَنَا أَخْشَى أَنْ يَسْتَحِرَّ الْقَتْلُ بِالْقُرَّاءِ فِي الْمَوَاطِنِ فَيَذْهَبَ قُرْآنٌ كَثِيرٌ لَا يُوعَى وَإِنِّي أَرَى أَنْ تَأْمُرَ بِجَمْعِ الْقُرْآنِ فَقُلْتُ لِعُمَرَ وَكَيْفَ أَفْعَلُ شَيْئًا لَمْ يَفْعَلْهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ هُوَ وَاللَّهِ خَيْرٌ فَلَمْ يَزَلْ يُرَاجِعُنِي فِي ذَلِكَ حَتَّى شَرَحَ اللَّهُ بِذَلِكَ صَدْرِي وَرَأَيْتُ فِيهِ الَّذِي رَأَى عُمَرُ قَالَ زَيْدٌ وَعُمَرُ عِنْدَهُ جَالِسٌ لَا يَتَكَلَّمُ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِنَّكَ شَابٌّ عَاقِلٌ لَا نَتَّهِمُكَ وَقَدْ كُنْتَ تَكْتُبُ الْوَحْيَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاجْمَعْهُ قَالَ زَيْدٌ فَوَاللَّهِ لَوْ كَلَّفُونِي نَقْلَ جَبَلٍ مِنْ الْجِبَالِ مَا كَانَ بِأَثْقَلَ عَلَيَّ مِمَّا أَمَرَنِي بِهِ مِنْ جَمْعِ الْقُرْآنِ فَقُلْتُ كَيْفَ تَفْعَلُونَ شَيْئًا لَمْ يَفْعَلْهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
අපට [උස්මාන් බින් උමර්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [අස් සුහ්රි] ගෙන් [යූනුස්] අපට දන්වා ඇත. මට දන්වා ඇත [ඉබ්නු අස් සබ්බාක්] ඔහු පැවසීය. උමර් ඔහු අසල සිටියදී [අබු බකර්] ඔහුව යමාමා වැසියන්ගේ යුද ස්ථානයට එවූ බව මට [සයිද් බින් තාබිත්] දන්වා තිබුණි, එවිට අබු බකර් මෙසේ පැවසීය. 'සැබවින්ම උමර් මට හමු වූ අතර ඔහු මෙසේ පැවසීය. 'ඇත්ත වශයෙන්ම, යමමා යුද්ධයට ගොදුරු වූවන් බොහෝ දෙනෙක් මිය ගියහ, ඔවුන් මුස්ලිම්වරුන්ගේ කෝරි වලින්' සහ වෙනත් යුධ පිටිවලදී වැඩි වැඩියෙන් කෝරිවරුන් මරා දමනු ඇතැයි මම බිය වෙමි, එවිට ඔවුන් නොදන්නා නිසා අල්-කුර්ආනය විශාල ප්රමාණයක් නැති වනු ඇත, ඇත්ත වශයෙන්ම කුරානය එකතු කිරීමට ඔබ මට වරම ලබා දිය යුතු බව මගේ අදහසයි. එබැවින් මම උමර්ට කීවෙමි. 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් කිසිදා නොකළ දෙයක් මා කරන්නේ කෙසේද? එවිට උමර් පිළිතුරු දුන්නේය. 'අල්ලාහ් මත එය යහපත්ය'. එවිට උමර් දිගින් දිගටම මා වෙත පැමිණ මෙයට ප්රතිචාරයක් ඉල්ලා සිටි අතර, අල්ලාහ් මගේ පපුව විවෘත කළ අතර මම උමර්ගේ අදහසට එකඟ විය. ඔහු පවසන්නේ; සයිද් සහ උමර් ඔහු අසලින් වාඩි වී වචනයක්වත් කතා නොකර සිටියදී අබු බකර් මෙසේ පැවසීය. 'ඇත්ත වශයෙන්ම, ඔබ බුද්ධිමත් තරුණයෙක්, ඔබ නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ට හෙළිදරව් කිරීම් ලියා ඇති නිසා අපි ඔබේ හැකියාවන් ගැන සැක නොකරමු, එබැවින් අල්-කුර්ආනය පොතක් සාදන්න' Zaid පැවසීය; 'අල්ලාහ් මත, එක් කන්දක් මාරු කිරීමට ඔවුන් මට අණ කළහොත්, එය අල්-කුර්ආනය එකතු කිරීමට ඔහු මට නියම කළ තරම් බරක් නොවනු ඇත, එවිට මම කීවෙමි. 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් කිසිදා නොකළ දෙයක් ඔබ කරන්නේ කෙසේද?'
Imam Ahmad : 73
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنِ الْأَعْمَشِ عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ رَجَاءٍ عَنْ عُمَيْرٍ مَوْلَى الْعَبَّاسِ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ لَمَّا قُبِضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاسْتُخْلِفَ أَبُو بَكْرٍ خَاصَمَ الْعَبَّاسُ عَلِيًّا فِي أَشْيَاءَ تَرَكَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ شَيْءٌ تَرَكَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ يُحَرِّكْهُ فَلَا أُحَرِّكُهُ فَلَمَّا اسْتُخْلِفَ عُمَرُ اخْتَصَمَا إِلَيْهِ فَقَالَ شَيْءٌ لَمْ يُحَرِّكْهُ أَبُو بَكْرٍ فَلَسْتُ أُحَرِّكُهُ قَالَ فَلَمَّا اسْتُخْلِفَ عُثْمَانُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ اخْتَصَمَا إِلَيْهِ قَالَ فَأَسْكَتَ عُثْمَانُ وَنَكَسَ رَأْسَهُ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَخَشِيتُ أَنْ يَأْخُذَهُ فَضَرَبْتُ بِيَدِي بَيْنَ كَتِفَيْ الْعَبَّاسِ فَقُلْتُ يَا أَبَتِ أَقْسَمْتُ عَلَيْكَ إِلَّا سَلَّمْتَهُ لِعَلِيٍّ قَالَ فَسَلَّمَهُ لَهُ
[යහ්යා බින් හම්මාඩ්] අපට [අබු අවානා] [අල් අමාසි] වෙතින් [ඉස්මායිල් බින් රාජාගෙන්] [අල් අබ්බාස්ගේ හිටපු වහලෙකු වූ උමයිර්]ගෙන් [ඉබ්නු අබ්බාස්]ගෙන් පවසා ඇත. රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මිය ගිය විට සහ අබු බකර් කාලිෆා ලෙස පත් වූ විට, අබ්බාස් රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් විසින් ඉතිරි කරන ලද උරුමය ගැන අලිගෙන් ප්රශ්න කළේය, එවිට [අබු බක්ර්] මෙසේ පැවසීය. 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් විසින් ඉතිරි කරන ලද දෙයක් සහ ඔහු එය චලනය නොකළේය, මම එය නොසෙල්වමි. උමර් කාලිෆ් ලෙස පත් වූ විට, ඔවුන් දෙදෙනාම උමර්ට ඔවුන්ගේ නඩුව ගැන පැමිණිලි කළ විට උමර් මෙසේ පැවසීය. 'අබු බකර් නොසෙල්වෙන දේ, මම එය චලනය නොකරමි'. උත්මාන්ව කලීෆා ලෙස පත් කළ විට, ඔවුන් දෙදෙනා උත්මාන්ට පැමිණිලි කළ අතර, උස්මාන් නිහඬව සිට හිස නමා සිටියේය, ඉබ්නු අබ්බාස් පැවසීය. 'එයා ඒක ගනීවි කියලා මට බය හිතුන නිසා මම අබ්බාස්ගේ උරහිස මැදට අත ගහලා කිව්වා. 'අනේ මගේ තාත්තේ, මම ඔබට දිවුරනවා, ඔබ එය අලිට භාර දිය යුතුයි'. ඉබ්නු අබ්බාස් මෙසේ පැවසීය. 'ඉතින් ඔහු එය අලිට භාර දුන්නා'.
Imam Ahmad : 74
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَمَّادٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عَاصِمِ بْنِ كُلَيْبٍ قَالَ حَدَّثَنِي شَيْخٌ مِنْ قُرَيْشٍ مِنْ بَنِي تَيْمٍ قَالَ حَدَّثَنِي فُلَانٌ وَفُلَانٌ وَقَالَ فَعَدَّ سِتَّةً أَوْ سَبْعَةً كُلُّهُمْ مِنْ قُرَيْشٍ فِيهِمْ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الزُّبَيْرِ قَالَ بَيْنَا نَحْنُ جُلُوسٌ عِنْدَ عُمَرَ إِذْ دَخَلَ عَلِيٌّ وَالْعَبَّاسُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَدْ ارْتَفَعَتْ أَصْوَاتُهُمَا فَقَالَ عُمَرُ مَهْ يَا عَبَّاسُ قَدْ عَلِمْتُ مَا تَقُولُ تَقُولُ ابْنُ أَخِي وَلِي شَطْرُ الْمَالِ وَقَدْ عَلِمْتُ مَا تَقُولُ يَا عَلِيُّ تَقُولُ ابْنَتُهُ تَحْتِي وَلَهَا شَطْرُ الْمَالِ وَهَذَا مَا كَانَ فِي يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَدْ رَأَيْنَا كَيْفَ كَانَ يَصْنَعُ فِيهِ فَوَلِيَهُ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ مِنْ بَعْدِهِ فَعَمِلَ فِيهِ بِعَمَلِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ وَلِيتُهُ مِنْ بَعْدِ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَأَحْلِفُ بِاللَّهِ لَأَجْهَدَنَّ أَنْ أَعْمَلَ فِيهِ بِعَمَلِ رَسُولِ اللَّهِ وَعَمَلِ أَبِي بَكْرٍ ثُمَّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَحَلَفَ بِأَنَّهُ لَصَادِقٌ أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ النَّبِيَّ لَا يُورَثُ وَإِنَّمَا مِيرَاثُهُ فِي فُقَرَاءِ الْمُسْلِمِينَ وَالْمَسَاكِينِ و حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَحَلَفَ بِاللَّهِ إِنَّهُ صَادِقٌ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ النَّبِيَّ لَا يَمُوتُ حَتَّى يَؤُمَّهُ بَعْضُ أُمَّتِهِ وَهَذَا مَا كَانَ فِي يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَدْ رَأَيْنَا كَيْفَ كَانَ يَصْنَعُ فِيهِ فَإِنْ شِئْتُمَا أَعْطَيْتُكُمَا لِتَعْمَلَا فِيهِ بِعَمَلِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعَمَلِ أَبِي بَكْرٍ حَتَّى أَدْفَعَهُ إِلَيْكُمَا قَالَ فَخَلَوَا ثُمَّ جَاءَا فَقَالَ الْعَبَّاسُ ادْفَعْهُ إِلَى عَلِيٍّ فَإِنِّي قَدْ طِبْتُ نَفْسًا بِهِ لَهُ
අපට [යහ්යා බින් හම්මාඩ්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [අෂීම් බින් කුලෙයිබ්] ගෙන් [අබු අවානා] අපට පවසා ඇත. [බානි තායිම්හි කුරේෂ් ෂෙයික්වරයෙකු] මට පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. මට එහෙම කියලා තිබුණා, එහෙම කියලා එයා කිව්වා; එබැවින් ඔහු කුරෙයිෂ් ජාතිකයින් හය දෙනෙකු හෝ හත් දෙනෙකු ගැන සඳහන් කළේය. අපි උමර් අසල වාඩි වී සිටින විට, හදිසියේම අලි සහ අබ්බාස් උස් හඬින් ඇතුළට පැමිණියහ, එබැවින් [උමර්] මෙසේ පැවසීය. 'නිශ්ශබ්ද වන්න, අබ්බාස්! ඔයා කියන්න යන දේ මම දැනටමත් දන්නවා, ඔයා කිව්වේ මගේ අයියගේ පුතාටයි මටයි දේපලෙන් භාගයක් ලැබෙනවා. තවද අලි, ඔබ පවසන දේ මම දැනටමත් දනිමි, ඔහුගේ දුව මගේ රැකවරණය යටතේ සිටින බව ඔබ කියනු ඇත, එබැවින් ඔහු දේපළවලින් අඩක් බෙදා ගනී, මෙය රසූල් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ කාලයේ සිදු වූ දෙයකි, එබැවින් ඔහු මේ කාරණය සම්බන්ධයෙන් තීරණය කළ ආකාරය අපි දුටුවෙමු, පසුව අබු බකර් රසූල් තුමාගෙන් පසුව දිගටම කරගෙන ගොස් අබුබක්ර් විසින් අල්ලාහ්ගේ නාමයෙන් ඉවත්ව ගියේය. රසූලුල්ලාහ් සහ අබු බකර් (රළියල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් විසින් සිදු කරන ලද පරිදි මෙම කාරණය බැරෑරුම් ලෙස තීරණය කරන්න. එවිට ඔහු පැවසුවේ; 'සහ අබු බකර් මට පවසා දිවුරුම් දුන්නේ ඔහු නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් පවසනු අවංකව අසා ඇති බවයි: 'සැබවින්ම, නබිතුමාට උරුමයක් නොලැබුණි, ඔහුගේ උරුමය මුස්ලිම්වරුන් අතර දුප්පත් සහ අසරණයන් අතර බෙදා හරින ලදී.' සහ [අබු බක්ර්] මට පවසා ඔහු අවංක බව අල්ලාහ්ගේ නාමයෙන් දිවුරා ඇත, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'සැබැවින්ම, ඔහුගේ ජනතාවගෙන් සමහරෙක් ඔහුව ඉමාම් කරන තුරු නබිවරයෙකු මිය යන්නේ නැත'. තවද මෙම නිධානය වරක් රසූල් (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන්ගේ අතේ තිබූ අතර, ඔහු එය කළ ආකාරය අපි දුටුවෙමු, ඔබට අවශ්ය නම්, මම එය ඔබ දෙදෙනාට දෙන්නෙමි, එවිට ඔබ රසූලුල්ලා සහ අබු බකර් කළ ආකාරයටම එය සලකන්න, එබැවින් මම එය ඔබ දෙදෙනාටම දෙන්නෙමි. අබ්දුල්ලා බින් සුබයිර් මෙසේ පැවසීය. එබැවින් ඔවුන් දෙදෙනාම පිටත්ව ගියහ, පසුව ඔවුන් දෙදෙනාම ආපසු පැමිණියහ, අබ්බාස් පැවසීය. එය අලිට දෙන්න, මන්ද එය අලිට දීමට ආත්මය සාමකාමී වේ.
Imam Ahmad : 75
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ عَطَاءٍ قَالَ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ فَاطِمَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا جَاءَتْ أَبَا بَكْرٍ وَعُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا تَطْلُبُ مِيرَاثَهَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَا إِنَّا سَمِعْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنِّي لَا أُورَثُ
අපට [අබ්දුල් වහබ් බින් 'අතෝ'] පැවසීමෙන් පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. ෆාතිමා අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් ඔවුන්ගේ උරුමයෙන් කොටසක් ඉල්ලා අබු බකර් සහ උමර් වෙත පැමිණි බව [අබු හුරෙයිරා] වෙතින් [අබු සලාමාගෙන්] [මුහම්මද් බින් අම්රු] අපට වාර්තා කර ඇත, එවිට [අබු බකර්] සහ [උමර්] මෙසේ පැවසීය. 'සැබවින්ම, අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'ඇත්ත වශයෙන්ම, මට උරුමයක් නැත'.
Imam Ahmad : 76
حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ قَالَ حَدَّثَنَا عِيسَى يَعْنِي ابْنَ الْمُسَيَّبِ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي حَازِمٍ قَالَ إِنِّي لَجَالِسٌ عِنْدَ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ خَلِيفَةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ وَفَاةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِشَهْرٍ فَذَكَرَ قِصَّةً فَنُودِيَ فِي النَّاسِ أَنَّ الصَّلَاةَ جَامِعَةٌ وَهِيَ أَوَّلُ صَلَاةٍ فِي الْمُسْلِمِينَ نُودِيَ بِهَا إِنَّ الصَّلَاةَ جَامِعَةٌ فَاجْتَمَعَ النَّاسُ فَصَعِدَ الْمِنْبَرَ شَيْئًا صُنِعَ لَهُ كَانَ يَخْطُبُ عَلَيْهِ وَهِيَ أَوَّلُ خُطْبَةٍ خَطَبَهَا فِي الْإِسْلَامِ قَالَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ وَلَوَدِدْتُ أَنَّ هَذَا كَفَانِيهِ غَيْرِي وَلَئِنْ أَخَذْتُمُونِي بِسُنَّةِ نَبِيِّكُمْ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا أُطِيقُهَا إِنْ كَانَ لَمَعْصُومًا مِنْ الشَّيْطَانِ وَإِنْ كَانَ لَيَنْزِلُ عَلَيْهِ الْوَحْيُ مِنْ السَّمَاءِ
අපට [හසිම් බින් අල් කාසිම්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [කයිස් බින් අබු හසිම්] වෙතින් [ඊසා එනම් ඉබ්නු අල් මුසයියාබ්] අපට පවසා ඇත; නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන්ගේ අභාවයෙන් මාසයකට පසු රසූල් (සල්) තුමාණන්ගේ කලීෆා වන [අබු බකර්] අෂ් සිද්දික් අසලින් මා වාඩි වූ විට, අබු බකර් මට කතාවක් කීවේය. හදිසියේම ජනතාවට ප්රකාශ කළේය; 'සැබවින්ම යාච්ඤාව සභාව තුළ ඇත'. තවද එය කියමින් මුස්ලිම්වරුන් විසින් කරන ලද පළමු යාච්ඤාව විය. 'සැබවින්ම යාච්ඤාව සභාව තුළ ඇත'. එබැවින් ජනතාව රැස් වූ අතර, පසුව අබු බක්ර් (රළියල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් දේශන පිට්ටනිය මතට නැග්ගේය, එය ඔහුට දේශනා කිරීම සඳහා සාදන ලද ස්ථානයයි, එය ඉස්ලාමයේ ඔහු අත්දුටු පළමු දේශනාවයි. Qais පැවසුවේ; එවිට අබු බකර් අල්ලාහ්ට ප්රශංසා කර මහිමය කරමින් මෙසේ පැවසීය. 'ජනයෙනි, මේ කාරණයේදී මා හැර වෙනත් අයෙකු මා වෙනුවට ආදේශ කරන්නේ නම් මම ඉතා සතුටු වෙමි, ඔබ ඔබේ නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ සුන්නාවෙන් මට නඩු පවරන්නේ නම්, මම එය පිළිගන්නේ නැත, මන්ද ඔහු සාතන්ගෙන් ආරක්ෂා වී ඇති අතර ඔහුට හෙළිදරව් කිරීම් අහසින් බැස ඇත.
Imam Ahmad : 77
حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا شَيْبَانُ عَنْ لَيْثٍ عَنْ مُجَاهِدٍ قَالَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ الصِّدِّيقُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَمَرَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ أَقُولَ إِذَا أَصْبَحْتُ وَإِذَا أَمْسَيْتُ وَإِذَا أَخَذْتُ مَضْجَعِي مِنْ اللَّيْلِ اللَّهُمَّ فَاطِرَ السَّمَوَاتِ وَالْأَرْضِ عَالِمَ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ أَنْتَ رَبُّ كُلِّ شَيْءٍ وَمَلِيكُهُ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنْتَ وَحْدَكَ لَا شَرِيكَ لَكَ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُكَ وَرَسُولُكَ أَعُوذُ بِكَ مِنْ شَرِّ نَفْسِي وَشَرِّ الشَّيْطَانِ وَشِرْكِهِ وَأَنْ أَقْتَرِفَ عَلَى نَفْسِي سُوءًا أَوْ أَجُرَّهُ إِلَى مُسْلِمٍ آخِرُ مُسْنَدِ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ
[Hasyim Bin Al Qasim] [Hasyim Bin Al Qasim] අපට [Shaiban] [Laits] සිට [Mujahid] සිට පවසා ඇත, ඔහු පැවසුවේ, [Abu Bakr] Ash Shiddiq පැවසීය; සෑම උදෑසනකම, සවස් වරුවේ සහ රාත්රියේ නින්දට යාමට පෙර කියවීමට රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මට අණ කළේය: 'අල්ලාහුම්මා ෆාතිරස් සමවාති වල් අර්ද්ලි 'ආලිමාල් ගයිබි වසී සයහදාහ් අන්ත රබ්බා කුලි සයායි ඉන් වා මලිකුයිලාහු, අන්තා වහ්දකා ලා සිරියකාලක වා අන්නා මුහම්මදන් 'අබ්දුකා වා රසුලුකා අඋද්සුබිකා මින් සිරි නෆ්සි වා සිරිසි සයීතානි වා සිරිකිහිතානි වාසියානි ආයිෆායිආනි' AJURRUHU ILAA MUSLIM -අහෝ අල්ලාහ්, අහස් හා පොළව මැවුම්කරු, අදෘශ්යමාන සහ දෘශ්ය සියල්ල දන්නා, ඔබ සියලු දේවල රබ්බි සහ ඒවායේ හිමිකරු, ඔබ හැර නමස්කාර කිරීමට අයිතියක් ඇති දෙවියෙකු නොමැති බවට මම සාක්ෂි දෙමි සහ ඔහුගේ සගයන්, සහ මගේ ආත්මයට එරෙහිව නපුරක් කිරීමෙන් හෝ වෙනත් මුස්ලිම්වරුන්ට එය මාරු කිරීමෙන්.
Imam Ahmad : 78
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ حَارِثَةَ قَالَ جَاءَ نَاسٌ مِنْ أَهْلِ الشَّامِ إِلَى عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالُوا إِنَّا قَدْ أَصَبْنَا أَمْوَالًا وَخَيْلًا وَرَقِيقًا نُحِبُّ أَنْ يَكُونَ لَنَا فِيهَا زَكَاةٌ وَطَهُورٌ قَالَ مَا فَعَلَهُ صَاحِبَايَ قَبْلِي فَأَفْعَلَهُ وَاسْتَشَارَ أَصْحَابَ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفِيهِمْ عَلِيٌّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ عَلِيٌّ هُوَ حَسَنٌ إِنْ لَمْ يَكُنْ جِزْيَةً رَاتِبَةً يُؤْخَذُونَ بِهَا مِنْ بَعْدِكَ
[සුෆියාන්] වෙතින් [අබු ඉෂාක්]ගෙන් [හරිත්සාහ්] වෙතින් අපට [අබ්දුර්රහ්මාන් බින් මහඩි] පැවසීමෙන් පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. සිරියාවේ සිට පිරිසක් උමර් වෙත පැමිණ, පසුව ඔවුහු මෙසේ පැවසූහ. ඇත්ත වශයෙන්ම, අපට ධනය, අශ්වයන් සහ වහලුන් සිටින අතර, ඔවුන්ගෙන් සකාත් සහ පවිත්ර කිරීම ගෙවීමට අපට අවශ්යය. [උමර්] පිළිතුරු දුන්නේය; 'මගේ යාළුවෝ දෙන්නා මට කලින් කළා වගේ, මම ඒ දෙන්නා කළා වගේ කරන්නම්'. ඉන්පසු ඔහු මුහම්මද් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ සහචරයන් සමඟ සාකච්ඡා කළ අතර ඔවුන් අතර අලි ද සිටියේය, එවිට අලි මෙසේ පැවසීය. 'ඔයාගෙන් පස්සේ උන්ගෙන් ගත්ත නිත්ය බද්දක් නැත්නම් හොඳයි'.
Imam Ahmad : 79
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنِ الْحَكَمِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ أَنَّ الصُّبَيَّ بْنَ مَعْبَدٍ كَانَ نَصْرَانِيًّا تَغْلِبِيًّا أَعْرَابِيًّا فَأَسْلَمَ فَسَأَلَ أَيُّ الْعَمَلِ أَفْضَلُ فَقِيلَ لَهُ الْجِهَادُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَأَرَادَ أَنْ يُجَاهِدَ فَقِيلَ لَهُ حَجَجْتَ فَقَالَ لَا فَقِيلَ حُجَّ وَاعْتَمِرْ ثُمَّ جَاهِدْ فَانْطَلَقَ حَتَّى إِذَا كَانَ بِالْحَوَابِطِ أَهَلَّ بِهِمَا جَمِيعًا فَرَآهُ زَيْدُ بْنُ صُوحَانَ وَسَلْمَانُ بْنُ رَبِيعَةَ فَقَالَا لَهُوَ أَضَلُّ مِنْ جَمَلِهِ أَوْ مَا هُوَ بِأَهْدَى مِنْ نَاقَتِهِ فَانْطَلَقَ إِلَى عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَأَخْبَرَهُ بِقَوْلِهِمَا فَقَالَ هُدِيتَ لِسُنَّةِ نَبِيِّكَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْحَكَمُ فَقُلْتُ لِأَبِي وَائِلٍ حَدَّثَكَ الصُّبَيُّ فَقَالَ نَعَمْ
[මුහම්මද් බින් ජාෆර්] අපට පවසා ඇත. [Shubay Bin Ma'bad] අරාබි ටග්ලිබ් ගෝත්රයේ ක්රිස්තියානියෙකු වූ බවත්, පසුව ඉස්ලාමයට හැරුණු බවත්, [Syu'bah] [Abu Wa'il] වෙතින් [අල් හකාම්] වෙතින් අපට පවසා ඇත, පසුව ඔහු මෙසේ ඇසීය. 'වැදගත්ම පිළිවෙත කුමක්ද?' එබැවින් ඔහුට මෙසේ කියන ලදී. 'අල්ලාහ්ගේ මාර්ගයේ ජිහාඩ්' එවිට ඔහුට ජිහාද් කිරීමට අවශ්ය වූ නමුත් ඔහුගෙන් විමසන ලදී; 'ඔබ හජ් කර තිබේද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ; 'තාම නැත' කියා ඔහුට කියන ලදී. 'හජ් සහ උම්රා ඉටු කර පසුව ජිහාද් කරන්න'. එබැවින් ඔහු වියළි ස්ථානයකට ළඟා වන තෙක් ඔහු ගමන් කළේය, පසුව ඔහු හජ් සහ උම්රා ඉටු කිරීමට අදහස් කරන අතර, ඔහු සයිද් බින් ෂුහාන් සහ සල්මාන් බින් රබියා දුටු විට, ඔවුන් දෙදෙනාම මෙසේ පැවසූහ. 'ඔහු ඔහුගේ ඔටුවාට වඩා නොමඟ ගොස් ඇත,' හෝ; 'ඔහු ඔහුගේ ඔටුවෙකුට වඩා මඟ පෙන්වන්නේ නැත'. එබැවින් ඔහු උමර් වෙත පැමිණ සයිද් සහ සල්මාන් පැවසූ දේ ඔහුට කීවේය, එබැවින් [උමර්] මෙසේ පැවසීය. 'ඔබ ඔබගේ නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්' තුමාණන්ගේ සුන්නාවට අනුකූලව කටයුතු කර ඇත. අල් හකම් පැවසුවේ; එබැවින් මම අබු වායිල්ගෙන් ඇසුවෙමි. 'ශුබයි ඔයාට කිව්වද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ; 'ඔව්'.
Imam Ahmad : 80
حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ قَالَ سَمِعْتُ عَمْرَو بْنَ مَيْمُونٍ قَالَ صَلَّى بِنَا عُمَرُ بِجَمْعٍ الصُّبْحَ ثُمَّ وَقَفَ وَقَالَ إِنَّ الْمُشْرِكِينَ كَانُوا لَا يُفِيضُونَ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ وَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَالَفَهُمْ ثُمَّ أَفَاضَ قَبْلَ أَنْ تَطْلُعَ الشَّمْسُ
අපට ['අෆ්ෆාන්] සම්බන්ධ කර ඇත [අබු ඉෂාක්] ගෙන් අපට [Syu'bah] සම්බන්ධ කර ඇත; ['අම්රු බින් මයිමුන්] කියනු මට ඇසිණි. [උමර්] මුස්දලිෆාහිදී අප සමඟ උදෑසන යාඥාව කළ පසු නැඟිට මෙසේ කීවේය. ‘සැබැවින්ම බහුදේවවාදීන් හිරු උදාවන තුරු මුස්දලිෆා හැර නොගිය අතර නියත වශයෙන්ම අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් ඔවුන් සමඟ වෙනසක් ඇති කර ගත් අතර, එවිට ඔහු හිරු උදාවීමට පෙර මුස්දලිෆාවෙන් පිටව ගියේය.