Imam Ahmad (الامام احمد) - 26363 හදීස්

හදීස්

Imam Ahmad : 1

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ قَالَ أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ يَعْنِي ابْنَ أَبِي خَالِدٍ عَنْ قَيْسٍ قَالَ قَامَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّكُمْ تَقْرَءُونَ هَذِهِ الْآيَةَ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا عَلَيْكُمْ أَنْفُسَكُمْ لَا يَضُرُّكُمْ مَنْ ضَلَّ إِذَا اهْتَدَيْتُمْ } وَإِنَّا سَمِعْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ النَّاسَ إِذَا رَأَوْا الْمُنْكَرَ فَلَمْ يُنْكِرُوهُ أَوْشَكَ أَنْ يَعُمَّهُمْ اللَّهُ بِعِقَابِهِ

අපට පවසා ඇත [අබ්දුල්ලා බින් නුමායර්] ඔහු මෙසේ පැවසීය. [ඉස්මායිල්] [Qais] වෙතින් අපට දන්වා ඇත. [අබු බක්ර්] නැඟිට අල්ලාහ්ට ප්‍රශංසා කර ඔහුව පවිත්‍ර කළේය. ජනයෙනි, නියත වශයෙන්ම ඔබ මෙම වැකිය කියවන්න: 'විශ්වාසවන්තයිනි, ඔබ ආරක්ෂා වන්න; ඔබ මාර්ගඵල ලැබුවා නම් කිසිම නොමග ගිය කෙනෙක් ඔබට හානියක් කරන්නේ නැහැ. -QS Al Maidah පදය 105-. තවද නියත වශයෙන්ම අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පවසනු අපට අසන්නට ලැබුණි: 'ඇත්ත වශයෙන්ම, මිනිසුන් නපුර දැක පසුව ඔවුන් එය ප්‍රතික්ෂේප නොකරන්නේ නම්, අල්ලාහ් ඔවුන් සියල්ලන්ටම පාහේ දඬුවම් කරනු ඇත.

හදීස්

Imam Ahmad : 2

حَدَّثَنَا وَكِيعٌ قَالَ حَدَّثَنَا مِسْعَرٌ وَسُفْيَانُ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ الْمُغِيرَةِ الثَّقَفِيِّ عَنْ عَلِيِّ بْنِ رَبِيعَةَ الْوَالِبِيِّ عَنْ أَسْمَاءَ بْنِ الْحَكَمِ الْفَزَارِيِّ عَنْ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ كُنْتُ إِذَا سَمِعْتُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدِيثًا نَفَعَنِي اللَّهُ بِمَا شَاءَ مِنْهُ وَإِذَا حَدَّثَنِي عَنْهُ غَيْرِي اسْتَحْلَفْتُهُ فَإِذَا حَلَفَ لِي صَدَّقْتُهُ وَإِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ حَدَّثَنِي وَصَدَقَ أَبُو بَكْرٍ أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا مِنْ رَجُلٍ يُذْنِبُ ذَنْبًا فَيَتَوَضَّأُ فَيُحْسِنُ الْوُضُوءَ قَالَ مِسْعَرٌ وَيُصَلِّي وَقَالَ سُفْيَانُ ثُمَّ يُصَلِّي رَكْعَتَيْنِ فَيَسْتَغْفِرُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ إِلَّا غَفَرَ لَهُ

අපට [වකි'] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [Mis'ar] සහ [Sufyan] [Uthman Bin Al Mughirah Ats Tsaqafi] වෙතින් [Ali Bin Rabi'ah Al Walibi] වෙතින් [Ali] වෙතින් [Asma'Bin Al Hakam Al Fazari] ගෙන් අපට පැවසීමෙන් පසු, ඔහු මෙසේ පැවසීය. මම අල්ලාහ්ගේ දූතයාණන්ගෙන් හදීසයක් ඇසුවොත්, අල්ලාහ් මට එයින් ප්‍රතිලාභ ලබා දෙන්නේ ඔහු කැමති පරිදිය. වෙන කෙනෙක් මට ඒක කිව්වොත්, මම ඔහුගෙන් දිවුරන්න කියනවා, ඔහු මට දිවුරුම් දුන්නා නම් මම එය තහවුරු කරනවා. ඇත්ත වශයෙන්ම, අබු බක්ර් මට පවසා ඇති අතර, [අබු බක්ර්] නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් අසා ඇති බව සත්‍යයකි: 'එය පාපයක් කර පසුව සෝදා පිරිසිදු කර ඔහුගේ පිරිසිදු කිරීම යහපත් කර ගන්නා මිනිසෙක් නොවේ, -මිසාර් පැවසීය; -' පසුව ඔහු යාඥා කළ අතර, සුෆියාන් පැවසුවේ 'ඉන්පසු ඔහු රකආත් දෙකක් සලාතය කර අල්ලාහ්ගෙන් සමාව ඉල්ලා සිටියේ නියත වශයෙන්ම අල්ලාහ් ඔහුගේ පව්වලට සමාව නොදෙන්නේ නම්' යනුවෙනි.

තහවුරු කරන හදීස් (18)

හදීස්

Imam Ahmad : 3

حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ مُحَمَّدٍ أَبُو سَعِيدٍ يَعْنِي الْعَنْقَزِيَّ قَالَ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنِ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ قَالَ اشْتَرَى أَبُو بَكْرٍ مِنْ عَازِبٍ سَرْجًا بِثَلَاثَةَ عَشَرَ دِرْهَمًا قَالَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ لِعَازِبٍ مُرْ الْبَرَاءَ فَلْيَحْمِلْهُ إِلَى مَنْزِلِي فَقَالَ لَا حَتَّى تُحَدِّثَنَا كَيْفَ صَنَعْتَ حِينَ خَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنْتَ مَعَهُ قَالَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ خَرَجْنَا فَأَدْلَجْنَا فَأَحْثَثْنَا يَوْمَنَا وَلَيْلَتَنَا حَتَّى أَظْهَرْنَا وَقَامَ قَائِمُ الظَّهِيرَةِ فَضَرَبْتُ بِبَصَرِي هَلْ أَرَى ظِلًّا نَأْوِي إِلَيْهِ فَإِذَا أَنَا بِصَخْرَةٍ فَأَهْوَيْتُ إِلَيْهَا فَإِذَا بَقِيَّةُ ظِلِّهَا فَسَوَّيْتُهُ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفَرَشْتُ لَهُ فَرْوَةً وَقُلْتُ اضْطَجِعْ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَاضْطَجَعَ ثُمَّ خَرَجْتُ أَنْظُرُ هَلْ أَرَى أَحَدًا مِنْ الطَّلَبِ فَإِذَا أَنَا بِرَاعِي غَنَمٍ فَقُلْتُ لِمَنْ أَنْتَ يَا غُلَامُ فَقَالَ لِرَجُلٍ مِنْ قُرَيْشٍ فَسَمَّاهُ فَعَرَفْتُهُ فَقُلْتُ هَلْ فِي غَنَمِكَ مِنْ لَبَنٍ قَالَ نَعَمْ قَالَ قُلْتُ هَلْ أَنْتَ حَالِبٌ لِي قَالَ نَعَمْ قَالَ فَأَمَرْتُهُ فَاعْتَقَلَ شَاةً مِنْهَا ثُمَّ أَمَرْتُهُ فَنَفَضَ ضَرْعَهَا مِنْ الْغُبَارِ ثُمَّ أَمَرْتُهُ فَنَفَضَ كَفَّيْهِ مِنْ الْغُبَارِ وَمَعِي إِدَاوَةٌ عَلَى فَمِهَا خِرْقَةٌ فَحَلَبَ لِي كُثْبَةً مِنْ اللَّبَنِ فَصَبَبْتُ يَعْنِي الْمَاءَ عَلَى الْقَدَحِ حَتَّى بَرَدَ أَسْفَلُهُ ثُمَّ أَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَافَيْتُهُ وَقَدْ اسْتَيْقَظَ فَقُلْتُ اشْرَبْ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَشَرِبَ حَتَّى رَضِيتُ ثُمَّ قُلْتُ هَلْ أَنَى الرَّحِيلُ قَالَ فَارْتَحَلْنَا وَالْقَوْمُ يَطْلُبُونَا فَلَمْ يُدْرِكْنَا أَحَدٌ مِنْهُمْ إِلَّا سُرَاقَةُ بْنُ مَالِكِ بْنِ جُعْشُمٍ عَلَى فَرَسٍ لَهُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَذَا الطَّلَبُ قَدْ لَحِقَنَا فَقَالَ لَا تَحْزَنْ إِنَّ اللَّهَ مَعَنَا حَتَّى إِذَا دَنَا مِنَّا فَكَانَ بَيْنَنَا وَبَيْنَهُ قَدْرُ رُمْحٍ أَوْ رُمْحَيْنِ أَوْ ثَلَاثَةٍ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَذَا الطَّلَبُ قَدْ لَحِقَنَا وَبَكَيْتُ قَالَ لِمَ تَبْكِي قَالَ قُلْتُ أَمَا وَاللَّهِ مَا عَلَى نَفْسِي أَبْكِي وَلَكِنْ أَبْكِي عَلَيْكَ قَالَ فَدَعَا عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ اللَّهُمَّ اكْفِنَاهُ بِمَا شِئْتَ فَسَاخَتْ قَوَائِمُ فَرَسِهِ إِلَى بَطْنِهَا فِي أَرْضٍ صَلْدٍ وَوَثَبَ عَنْهَا وَقَالَ يَا مُحَمَّدُ قَدْ عَلِمْتُ أَنَّ هَذَا عَمَلُكَ فَادْعُ اللَّهَ أَنْ يُنْجِيَنِي مِمَّا أَنَا فِيهِ فَوَاللَّهِ لَأُعَمِّيَنَّ عَلَى مَنْ وَرَائِي مِنْ الطَّلَبِ وَهَذِهِ كِنَانَتِي فَخُذْ مِنْهَا سَهْمًا فَإِنَّكَ سَتَمُرُّ بِإِبِلِي وَغَنَمِي فِي مَوْضِعِ كَذَا وَكَذَا فَخُذْ مِنْهَا حَاجَتَكَ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا حَاجَةَ لِي فِيهَا قَالَ وَدَعَا لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأُطْلِقَ فَرَجَعَ إِلَى أَصْحَابِهِ وَمَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا مَعَهُ حَتَّى قَدِمْنَا الْمَدِينَةَ فَتَلَقَّاهُ النَّاسُ فَخَرَجُوا فِي الطَّرِيقِ وَعَلَى الْأَجَاجِيرِ فَاشْتَدَّ الْخَدَمُ وَالصِّبْيَانُ فِي الطَّرِيقِ يَقُولُونَ اللَّهُ أَكْبَرُ جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَاءَ مُحَمَّدٌ قَالَ وَتَنَازَعَ الْقَوْمُ أَيُّهُمْ يَنْزِلُ عَلَيْهِ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْزِلُ اللَّيْلَةَ عَلَى بَنِي النَّجَّارِ أَخْوَالِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ لِأُكْرِمَهُمْ بِذَلِكَ فَلَمَّا أَصْبَحَ غَدَا حَيْثُ أُمِرَ قَالَ الْبَرَاءُ بْنُ عَازِبٍ أَوَّلُ مَنْ كَانَ قَدِمَ عَلَيْنَا مِنْ الْمُهَاجِرِينَ مُصْعَبُ بْنُ عُمَيْرٍ أَخُو بَنِي عَبْدِ الدَّارِ ثُمَّ قَدِمَ عَلَيْنَا ابْنُ أُمِّ مَكْتُومٍ الْأَعْمَى أَخُو بَنِي فِهْرٍ ثُمَّ قَدِمَ عَلَيْنَا عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فِي عِشْرِينَ رَاكِبًا فَقُلْنَا مَا فَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ هُوَ عَلَى أَثَرِي ثُمَّ قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو بَكْرٍ مَعَهُ قَالَ الْبَرَاءُ وَلَمْ يَقْدَمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى حَفِظْتُ سُوَرًا مِنْ الْمُفَصَّلِ قَالَ إِسْرَائِيلُ وَكَانَ الْبَرَاءُ مِنْ الْأَنْصَارِ مِنْ بَنِي حَارِثَةَ

අපට ['අම්රු බින් මුහම්මද් අබු සයිද් එනම් අල් 'අන්කාසි] පැවසීමෙන් පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [අබු ඉෂාක්]ගෙන් [අල් බරා' බින් අසීබ්ගෙන්] අපට [ඊශ්‍රායලය] පැවසීමෙන් පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. අබු බකර් අසීබ්ගෙන් ඩිරාම් දහතුනකට සෑදලයක් මිල දී ගත්තේය, අල් බාර්රා කීවේය. එවිට අබු බකර් අසීබ්ට මෙසේ පැවසීය. 'අල් බැරෝට කියන්න එයාව මගේ ගෙදර එක්කන් යන්න කියලා'. එවිට අසීබ් පිළිතුරු දුන්නේ ය. 'නැහැ, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ ඔබ සමඟ පිටතට පැමිණි විට ඔබ කළ දේ ගැන අපට පැවසීමට අවශ්‍ය නම් මිස. ඔහු පවසයි; එවිට [අබු බකර්] මෙසේ පැවසීය. 'අපි රෑට ඇවිදගෙන ගිහින් දවල්ටත් රෑටත් පාරේ වේගය වැඩි කරලා, දවල්ට ඇවිත් ඉර කෙලින්ම උඩින් තිබ්බාම අපි වටපිට බැලුවා අපිට නවාතැනක් තියෙනවද කියලා, මොහොතකට පස්සේ මම ලොකු ගලක් දැකලා ඒ ළඟට ගියා, පොඩි කුහරයක් තියෙනවා කියලා තේරුණා - ඒ පර්වතයේ සෙවණැල්ලෙන් වැහිලා, ඒ පර්වතයට නැග්ගා. අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ, එවිට මම මෙසේ කීවෙමි. "අල්ලාහ්ගේ දූතයාණනි, වැතිරෙන්න," පසුව ඔහු වැතිර සිටියේය, පසුව මම කවුරුහරි බලනවාදැයි බැලීමට පිටතට ගියෙමි, හදිසියේම මම එළු එළවන්නෙකු දුටුවෙමි, මම ඇසුවෙමි; 'තරුණයා, ඔබ අයිති කාටද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ; 'අයිති කුරෙයිෂ් මිනිසකුගේ' පසුව ඔහු ඔහුගේ නම කී අතර මම ඔහුව හඳුනා ගත්තෙමි, මම නැවත ඇසුවෙමි. 'ඔබේ එළුවා කිරි නිෂ්පාදනය කරනවාද? 'ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය; 'ඔව්' මම නැවත ඇසුවෙමි; 'ඔබ මට කිරි දෙනවද? 'ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය; 'ඔව්' ඉතින් මම ඔහුගේ එළුවෙක් අල්ලාගෙන එළු කිරි සහ අතේ දූවිල්ලෙන් පිරිසිදු කරන ලෙස ඔහුට අණ කළෙමි, මම රෙදි ආවරණයක් සහිත සම් ගෙරිබාවක් කටට ගෙනාවෙමි, පසුව ඔහු මට කිරි ටිකක් පොවා, පතුල රත් නොවන පරිදි මම ගෙරිබාවට වතුර වත් කළෙමි, එවිට මම අල්ලාහ් වෙතට පැමිණ අල්ලාහ්ගේ දූතයා වෙතට පානය කළෙමි. ඔහු නින්දෙන් අවදි වී ඇති බව පෙනී ගියේය, මම කීවෙමි; 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණනි, එය බොන්න' මට සහනයක් දැනෙන තුරු ඔහු එය පානය කළේය, පසුව මම කීවෙමි; 'අපිට යන්න වෙලාව හරිද?' මිනිසුන් සොයමින් සිටියදී අපි පිටත්ව ගිය අතර සුරකා බින් මලික් බින් ජුසියුම් අශ්වයා පිට නැගී හැර අන් කිසිවකුට අප සොයා ගැනීමට නොහැකි විය, මම කීවෙමි. 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණනි, අපව දඩයම් කරන තැනැත්තා අප පසුකර යනු ඇත', නබිතුමා පිළිතුරු දුන්නේ ය: 'දුක් නොවන්න, අල්ලාහ් අප සමඟ ය' යනුවෙන් සුරකාහ් අප අසල සිටින විට, හෙල්ලයක් හෝ හෙල්ල දෙකක් හෝ හෙල්ල තුනක් පමණ දුරින්, මම කීවෙමි. 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණනි, අපව දඩයම් කරන තැනැත්තා - අපව අල්ලා ගනීවි' සහ මම - ඒ අවස්ථාවේ- අඬමින් සිටි අතර, නබිතුමා ඇසුවේය: 'ඇයි ඔබ අඬන්නේ?' මම උත්තර දුන්නා; අල්ලාහ් මත පදනම්ව, මම මා ගැන කනස්සල්ලට පත්ව අඬන්නේ නැත, නමුත් මම ඔබ ගැන කනස්සල්ලට පත්ව සිටිමි, එවිට අල්ලාහ්ගේ දූතයා සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ යාච්ඤා කළහ: 'අපි ඔහුව - සුරකාහ්- ඔබගේ කැමැත්තට ඉඩ දෙමු' එවිට සුරකාගේ අශ්වයාගේ බඩ දක්වා පාද ලිස්සා බිමට පැන්නේය; මුහම්මද් තුමනි, මෙය ඔබගේ ක්‍රියාව බව මම දැනටමත් දනිමි, එබැවින් මට සිදු වූ දෙයින් මා ගලවා ගන්නා ලෙස අල්ලාහ්ට යාච්ඤ කරන්න, අල්ලාහ් විසින් මා පිටුපසින් සිටින ඔබ සොයන අයට මම ඔබේ ආරංචිය රහසක් ලෙස තබමි, මෙන්න මගේ සම් ඊතලය, ඊතල ටිකක් ගන්න, ඇත්ත වශයෙන්ම ඔබ මගේ ඔටුවන් සහ එළුවන් හරහා ගමන් කරනු ඇත, එබැවින් ඔබේ අවශ්‍යතා සඳහා ඔවුන්ගෙන් ගන්න. අබු බක්ර් (රළියල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ දිගටම පිළිතුරු දුන්හ. 'මට එය අවශ්‍ය නැහැ' එවිට රසූල් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ ඔහු වෙනුවෙන් යාඥා කළ නිසා සුරකාහ් - ඔහුට සිදු වූ ව්‍යසනයෙන් නිදහස් වී - ඔහුගේ මිතුරන් වෙත ආපසු, රසූල් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මා සමඟ ඔහුගේ ගමන දිගටම කරගෙන ගියේය, අපි මදීනාවට පැමිණි විට, මිනිසුන් අපව පිළිගෙන ගෙවල්වල වීදිවලට ​​පැමිණියහ. සේවකයෝ සහ දරුවෝ වහා පිටතට පැමිණ මෙසේ කීහ. 'අල්ලාහ් ශ්‍රේෂ්ඨයි, රසූල් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් පැමිණ ඇත, මුහම්මද් පැමිණ ඇත'. ඔහුගේ නිවස ඔහු විසින් තබා ගැනීමට ඔවුන්ගෙන් කවරෙකුට අයිතියක් තිබේදැයි ජනතාව තර්ක කරමින් සිටි අතර, රසූල් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'අද රාත්‍රියේ මම ඔවුන්ට ගෞරව කිරීම සඳහා බානි නජාර් මාමා අබ්දුල් මුතාලිබ්ගේ නිවසේ නවතිමි,' එබැවින් පසුදා උදෑසන වන විට අණ පරිදි ඔහු පිටත්ව ගියේය. Barra' Bin Azib පැවසුවේ; 'අප වෙත පැමිණි පළමු මුහාජිරින් වන්නේ මුෂාබ් බින් උමයිර්, බානි අබ්දුද් දාර්ගේ සහෝදරයා, පසුව අන්ධ වූ ඉබ්නු උම්මි මක්තුම්, බානි ෆිහ්රිගේ සහෝදරයා, පසුව උමර් බින් අල් ඛත්තබ් විසි දෙනෙකු සමඟ පැද ගිය නිසා අපි ඇසුවෙමු; 'රසූල් (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් කළේ කුමක්ද? ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ; "ඔහු මා පිටුපසින් සිටියේය", එවිට රසූල් (සල්) තුමාණන් අබු බක්ර් (Barro) සමඟ පැමිණියේය. ‘ඒ අවස්ථාවේ මම අල් මුෆාෂාල්ගේ ලිපි කිහිපයක් කටපාඩම් කරගෙන සිටියා මිස නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මදීනාවට නොපැමිණෙනු ඇත. ඊශ්‍රායලය පැවසුවේ; 'බැරෝ' යනු බානු හරිත්සාහි අන්සාර්වරුන්ගේ මිතුරෙකි.

තහවුරු කරන හදීස් (71)

හදීස්

Imam Ahmad : 4

حَدَّثَنَا وَكِيعٌ قَالَ قَالَ إِسْرَائِيلُ قَالَ أَبُو إِسْحَاقَ عَنْ زَيْدِ بْنِ يُثَيْعٍ عَنْ أَبِي بَكْرٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَهُ بِبَرَاءَةٌ لِأَهْلِ مَكَّةَ لَا يَحُجُّ بَعْدَ الْعَامِ مُشْرِكٌ وَلَا يَطُوفُ بِالْبَيْتِ عُرْيَانٌ وَلَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ إِلَّا نَفْسٌ مُسْلِمَةٌ مَنْ كَانَ بَيْنَهُ وَبَيْنَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُدَّةٌ فَأَجَلُهُ إِلَى مُدَّتِهِ وَاللَّهُ بَرِيءٌ مِنْ الْمُشْرِكِينَ وَرَسُولُهُ قَالَ فَسَارَ بِهَا ثَلَاثًا ثُمَّ قَالَ لِعَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ تَعَالَى عَنْهُ الْحَقْهُ فَرُدَّ عَلَيَّ أَبَا بَكْرٍ وَبَلِّغْهَا أَنْتَ قَالَ فَفَعَلَ قَالَ فَلَمَّا قَدِمَ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبُو بَكْرٍ بَكَى قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ حَدَثَ فِيَّ شَيْءٌ قَالَ مَا حَدَثَ فِيكَ إِلَّا خَيْرٌ وَلَكِنْ أُمِرْتُ أَنْ لَا يُبَلِّغَهُ إِلَّا أَنَا أَوْ رَجُلٌ مِنِّي

අපට [වකි'] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [ඊශ්‍රායලය] පවසා ඇත; [අබු ඉෂාක්] පවසා ඇත; [අබු බක්ර්] වෙතින් [Zaid Bin Yutsai' වෙතින්, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මක්කාවේ ජනතාවගෙන් ස්වාධීන ප්‍රකාශයක් සමඟ ඔහුට එවූ බව; 'එබැවින් මෙම වසරෙන් පසු කිසිදු බහුදේවවාදියෙකු හජ්ජියෙහි නොයනු ඇත, කිසිවෙකු නිරුවතින් තවාෆ් ඉටු නොකරනු ඇති අතර මුස්ලිම්වරයෙකු හැර වෙනත් කිසිවෙකු ස්වර්ගයට නොයනු ඇත, තමා සහ අල්ලාහ්ගේ දූතයා අතර ගිවිසුමක් ඇති ඕනෑම අයෙකු ගිවිසුමේ අවසානය දක්වා ඇති අතර, අල්ලාහ් සහ ඔහුගේ දූතයා බහුදේවවාදීන්ගෙන් නිදහස් වනු ඇත'. යාසීඩ් පැවසුවේ; එබැවින් ඔහු තුන් දෙනෙකු සමඟ පිටත් විය. එවිට ඔහු අලිට මෙසේ කීවේය. 'ඔහුව අනුගමනය කර අබු බකර් මා වෙත ආපසු ලබා දී ඔබ විසින් ප්‍රකාශය ලබා දෙන්න'. එසේ කළ සේක; අබු බකර් තුමා නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් වෙත පැමිණි විට, ඔහු හඬමින් මෙසේ ඇසීය. 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණනි, මට යමක් සිදුවී තිබේද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ; ‘ඔබට යහපතක් මිස වෙන කිසිවක් සිදු වී නැත, නමුත් මා හෝ මගෙන් කෙනෙකු හැර මේ කාරණය නොකියන ලෙස මට නියෝග කරන ලදී.

තහවුරු කරන හදීස් (8)

හදීස්

Imam Ahmad : 5

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ خُمَيْرٍ عَنْ سُلَيْمِ بْنِ عَامِرٍ عَنْ أَوْسَطَ قَالَ خَطَبَنَا أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَقَامِي هَذَا عَامَ الْأَوَّلِ وَبَكَى أَبُو بَكْرٍ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ سَلُوا اللَّهَ الْمُعَافَاةَ أَوْ قَالَ الْعَافِيَةَ فَلَمْ يُؤْتَ أَحَدٌ قَطُّ بَعْدَ الْيَقِينِ أَفْضَلَ مِنْ الْعَافِيَةِ أَوْ الْمُعَافَاةِ عَلَيْكُمْ بِالصِّدْقِ فَإِنَّهُ مَعَ الْبِرِّ وَهُمَا فِي الْجَنَّةِ وَإِيَّاكُمْ وَالْكَذِبَ فَإِنَّهُ مَعَ الْفُجُورِ وَهُمَا فِي النَّارِ وَلَا تَحَاسَدُوا وَلَا تَبَاغَضُوا وَلَا تَقَاطَعُوا وَلَا تَدَابَرُوا وَكُونُوا إِخْوَانًا كَمَا أَمَرَكُمْ اللَّهُ تَعَالَى

[මුහම්මද් බින් ජාෆර්] අපට පවසා ඇත. [අවුසාත්] සිට [සුලෙයිම් බින් අමීර්] ගෙන් [යසීඩ් බින් කුමායර්] ගෙන් අපට [ස්යූබා] සම්බන්ධ කරගනිමින්, ඔහු මෙසේ පැවසීය. [අබු බකර්] අපට දේශනා කර මෙසේ පැවසීය. පළමු වසර තුළ රසුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මගේ ස්ථානයට පත් විය. එවිට අබු බකර් හඬා වැලපෙමින් මෙසේ පැවසීය. Al mu'Aafaat - සමාව ඉල්ලන්න - නැත්නම් ඔහු Al 'Aa'fiyah - ආරක්ෂාව -, විශ්වාසයෙන් පසුව, Al 'Aa'fiyah හෝ Al mu'Aafaat වලට වඩා උතුම් දෙයක් කිසිවෙකුට ලබා නොදෙන නිසා, අවංක වන්න, මන්ද අවංකකම ගුණවත්කමත් සමඟත්, දෙකම ස්වර්ගයේත්, බොරුවෙන් ඈත් වන්න, නපුරුකමත් සමඟ දෙදෙනාම එකිනෙකාට වෛර නොකරන්න, එකිනෙකාට වෛර නොකරන්න, සතුරුකම් නොකරන්න. එකිනෙකාගෙන් ඈත් වන්න, නමුත් අල්ලාහ් තආලා අණ කළ පරිදි සහෝදරයන් වන්න.'

හදීස්

Imam Ahmad : 6

حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ وَأَبُو عَامِرٍ قَالَا حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ رِفَاعَةَ بْنِ رَافِعٍ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ أَبِيهِ رِفَاعَةَ بْنِ رَافِعٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا بَكْرٍ الصِّدِّيقَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ عَلَى مِنْبَرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فَبَكَى أَبُو بَكْرٍ حِينَ ذَكَرَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ سُرِّيَ عَنْهُ ثُمَّ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فِي هَذَا الْقَيْظِ عَامَ الْأَوَّلِ سَلُوا اللَّهَ الْعَفْوَ وَالْعَافِيَةَ وَالْيَقِينَ فِي الْآخِرَةِ وَالْأُولَى

[Abdurrahman Bin Mahdi] සහ [Abu 'Amir] යන දෙදෙනාම පැවසූ බව අපට පවසා ඇත. [අබ්දුල්ලා, එනම් ඉබ්නු මුහම්මද් බින් අකිල්] ගෙන් [මුආඩ්ස් බින් රිෆාහ් බින් රාෆි අල් අන්සාරි] ගෙන් ඔහුගේ පියාගෙන් එනම් [රිෆා බින් රාෆිගෙන්] අපට [සුහයිර් එනම් ඉබ්නු මුහම්මද්] පැවසූ පසු; රසූල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ දේශන පීඨයේ සිට [අබුබකර් අෂ් සිද්දික්] දේශනා කරනු මට ඇසුණි. 'රසුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ පවසනු මට ඇසිණි. අබු බකර් රසුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ නම සඳහන් කරන විට හඬා වැලපුණු අතර, පසුව ඔහු කඳුළු වලින් නිහඬ වී මෙසේ පැවසීය. 'පළමු වසරේ මෙවැනි උණුසුම්, උණුසුම් දිනයක රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි: 'අල්ලාහ්ගෙන් සමාව, ආරක්ෂාව සහ පරලොව හා මෙලොව විශ්වාසය ඉල්ලා සිටින්න'.

හදීස්

Imam Ahmad : 7

حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ سَلَمَةَ عَنِ ابْنِ أَبِي عَتِيقٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ السِّوَاكُ مَطْهَرَةٌ لِلْفَمِ مَرْضَاةٌ لِلرَّبِّ

අපට [අබු කාමිල්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ 'සිවක් යනු මුඛ පිරිසිදු කරන්නෙකු වන අතර අල්ලාහ් කෙරෙහි ප්‍රසන්නය' යනුවෙන් ප්‍රකාශ කළ බව [හම්මද්, එනම් ඉබ්නු සලාමා] [ඉබ්නු අබු ආතික්] වෙතින් [ඔහුගේ පියා] [අබු බක්ර්] වෙතින් පවසා ඇත.

හදීස්

Imam Ahmad : 8

حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ قَالَ حَدَّثَنِي يَزِيدُ بْنُ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ أَنَّهُ قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلِّمْنِي دُعَاءً أَدْعُو بِهِ فِي صَلَاتِي قَالَ قُلْ اللَّهُمَّ إِنِّي ظَلَمْتُ نَفْسِي ظُلْمًا كَثِيرًا وَلَا يَغْفِرُ الذُّنُوبَ إِلَّا أَنْتَ فَاغْفِرْ لِي مَغْفِرَةً مِنْ عِنْدِكَ وَارْحَمْنِي إِنَّكَ أَنْتَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ و قَالَ يُونُسُ كَبِيرًا حَدَّثَنَاه حَسَنٌ الْأَشْيَبُ عَنْ ابْنِ لَهِيعَةَ قَالَ قَالَ كَبِيرًا

අපට [හසිම් බින් අල් කාසිම්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. අපට [අල් ලයිට්ස්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. ඔහු රසුල්ලාහ්ට පැවසූ බව [අබුල් ඛයිර්] වෙතින් [අබුල් ඛයිර්] [අබුබකර් අෂ් ෂිද්දික්]ගෙන් [අබුබකර් අෂ් ෂිඩික්] ගෙන් මට [යසීඩ් බින් අබු හබීබ්] පවසා තිබේ. 'මගේ යාච්ඤාවේදී මා යාච්ඤා කරන දුආව මට උගන්වන්න,' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය: 'කියවන්න, අල්ලාහුම්මා ඉන්නී ඡලම්තු නෆ්සි ෂුල්මන් කට්සිරෝ, වාලා යාග්ෆිරුඩ්ස් ඩුනුඋබා ඉල්ලා ඇන්ටා, ෆග්ෆිර්ලි මාග්ෆිරතන් මින් 'ඉන්දික වර්හම්නි ඉන්නාකා ඇන්ටාල් ඝෝෆුර් මට වැරදි නැත. ඔබ හැර මගේ පව්වලට සමාව දිය හැකිය, එවිට ඔබේ පැත්තෙන් සමාව දී මගේ පව්වලට සමාව දී මට අනුකම්පා කරන්න, ඇත්තෙන්ම ඔබ වඩාත්ම සමාව දෙන්නා, දයාවන්තයාය. [යෝනා] කීවේය; 'kabiiraa -big-,' එය [Ibn Lahi'ah] වෙතින් අපට [Hsan Al Asy yab] සම්බන්ධ කර ඇත. ඔහු පැවසුවේ: 'kabiiraa -big-'.

තහවුරු කරන හදීස් (36)

හදීස්

Imam Ahmad : 9

حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ قَالَ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا أَنَّ فَاطِمَةَ وَالْعَبَّاسَ أَتَيَا أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَلْتَمِسَانِ مِيرَاثَهُمَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُمَا حِينَئِذٍ يَطْلُبَانِ أَرْضَهُ مِنْ فَدَكَ وَسَهْمَهُ مِنْ خَيْبَرَ فَقَالَ لَهُمْ أَبُو بَكْرٍ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا نُورَثُ مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ إِنَّمَا يَأْكُلُ آلُ مُحَمَّدٍ فِي هَذَا الْمَالِ وَإِنِّي وَاللَّهِ لَا أَدَعُ أَمْرًا رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَصْنَعُهُ فِيهِ إِلَّا صَنَعْتُهُ

අපට [අබ්දුරාසාක්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. ෆාතිමා සහ අල් අබ්බාස් අල්ලාහ්ගේ දූතයාගෙන් තම උරුමයෙන් කොටසක් ඉල්ලා අබු බකර් වෙත පැමිණි බව [අස් සුහ්රි] වෙතින් [අස් සුහ්රි] අපට [අයිස්යා] සිට පවසා ඇත. බකාර්] ඔවුන්ට මෙසේ කීවේය. ඇත්තටම අල්ලාහ්ගේ දූතයා කියනවා මට ඇහුණා: 'අපිට උරුම නෑ, අපි දාලා යන ධනය දානයක් වෙනවා, මුහම්මද්ගේ පවුල කන්නේ මේ ධනයෙන් විතරයි' කියලා. එබැවින් අල්ලාහ් මත පදනම්ව, රසූල් තුමාණන් කරනවා දුටු දෙයක් මම නියත වශයෙන්ම කරනවා මිස අත් නොහරින්නෙමි.

තහවුරු කරන හදීස් (61)

හදීස්

Imam Ahmad : 10

حَدَّثَنَا أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمُقْرِئُ قَالَ حَدَّثَنَا حَيْوَةُ بْنُ شُرَيْحٍ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ الْمَلِكِ بْنَ الْحَارِثِ يَقُولُ إِنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا بَكْرٍ الصِّدِّيقَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَلَى هَذَا الْمِنْبَرِ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذَا الْيَوْمِ مِنْ عَامِ الْأَوَّلِ ثُمَّ اسْتَعْبَرَ أَبُو بَكْرٍ وَبَكَى ثُمَّ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَمْ تُؤْتَوْا شَيْئًا بَعْدَ كَلِمَةِ الْإِخْلَاصِ مِثْلَ الْعَافِيَةِ فَاسْأَلُوا اللَّهَ الْعَافِيَةَ

[අබු අබ්දුර්රහ්මාන් අල් මුක්රි] අපට පැවසීමෙන් පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [Haiwah Bin Syuraih] අපට පැවසීමෙන් පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [අබ්දුල් මලික් බින් අල් හරිත්] කියනු මට ඇසිණි. නියත වශයෙන්ම [අබු හුරෙයිරා] මෙසේ පැවසීය. [අබු බකර් අෂ් සිද්දික්] මෙම ධර්මාසනයේදී මෙසේ කියනු මට ඇසිණි. පළමු වසරේ අද දින රසූල් අල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් පවසනු මට අසන්නට ලැබුණි, එවිට අබු බක්ර් තුමාණෝ අවවාදයෙන් කොතරම් අතරමං වීද යත් ඔහු හඬා වැලපෙමින් මෙසේ පැවසීය. අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පවසනු මට ඇසිණි: 'ඔබට යමක් ලබා දී නැත - ඉහළ තනතුරක සිටින - අල් අෆියා - ආරක්ෂාව - වැනි අවංක වාක්‍යයකින් පසුව, එබැවින් අල් අෆියා අල්ලාහ්ගෙන් ඉල්ලා සිටින්න'.

හදීස්

Imam Ahmad : 11

حَدَّثَنَا عَفَّانُ قَالَ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ قَالَ أَخْبَرَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ حَدَّثَهُ قَالَ قُلْتُ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ فِي الْغَارِ وَقَالَ مَرَّةً وَنَحْنُ فِي الْغَارِ لَوْ أَنَّ أَحَدَهُمْ نَظَرَ إِلَى قَدَمَيْهِ لَأَبْصَرَنَا تَحْتَ قَدَمَيْهِ قَالَ فَقَالَ يَا أَبَا بَكْرٍ مَا ظَنُّكَ بِاثْنَيْنِ اللَّهُ ثَالِثُهُمَا

අපට ['අෆ්ෆාන්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. අපට [හම්මාම්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [Abu Bakar] ඔහුට පැවසූ බව [Anas] වෙතින් [Thabit] අපට දන්වා ඇත, ඔහු -Abu Bakar- පැවසීය; මම නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් ගුහාවේ සිටින විට ඔහුට කීවෙමි, - තවත් කථනයක ඔහු මෙසේ පැවසීය. අපි සිටියේ ගුහාවේ, - ඔවුන්ගෙන් කෙනෙකු ඔහුගේ පාද දෙක දුටුවේ නම්, ඔවුන් ඔහුගේ පාද යට සිට අපව දකිනු ඇත, එවිට ඔහු මෙසේ පැවසීය: "අබු බකර්, ඔබ දෙදෙනෙකු ගැන සිතන්නේ කුමක්ද, අල්ලාහ් ඔවුන් දෙදෙනාගෙන් තුන්වැන්නා නොවේද".

තහවුරු කරන හදීස් (5)

හදීස්

Imam Ahmad : 12

حَدَّثَنَا رَوْحٌ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ عَنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ سُبَيْعٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ حُرَيْثٍ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ قَالَ حَدَّثَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ الدَّجَّالَ يَخْرُجُ مِنْ أَرْضٍ بِالْمَشْرِقِ يُقَالُ لَهَا خُرَاسَانُ يَتَّبِعُهُ أَقْوَامٌ كَأَنَّ وُجُوهَهُمْ الْمَجَانُّ الْمُطْرَقَةُ

අපට [රාව්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [අබු බකර් අෂ් ෂිඩික්] වෙතින් ['අම්රු බින් හුරයිට්ස්] වෙතින් [අබු අත් තායියාහ්] වෙතින් [අල් මුගිරා බින් සුබායි'] සිට අපට [ඉබ්නු අබි 'අරුබා] පවසා ඇත, ඔහු පැවසීය; ‘දජ්ජල් කුරාසාන් නම් පෘථිවියේ නැඟෙනහිර ප්‍රදේශයෙන් පිටතට පැමිණෙන බවත්, බොහෝ මිනිසුන් ඔහු පසුපස හඹා යනු ඇති බවත්, ඔවුන්ගේ මුහුණු මිටිය පලිහක් මෙන් වන බවත් රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ අපට පැවසූහ.

හදීස්

Imam Ahmad : 13

حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ مَوْلَى بَنِي هَاشِمٍ قَالَ حَدَّثَنَا صَدَقَةُ بْنُ مُوسَى صَاحِبُ الدَّقِيقِ عَنْ فَرْقَدٍ عَنْ مُرَّةَ بْنِ شَرَاحِيلَ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ بَخِيلٌ وَلَا خَبٌّ وَلَا خَائِنٌ وَلَا سَيِّئُ الْمَلَكَةِ وَأَوَّلُ مَنْ يَقْرَعُ بَابَ الْجَنَّةِ الْمَمْلُوكُونَ إِذَا أَحْسَنُوا فِيمَا بَيْنَهُمْ وَبَيْنَ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ وَفِيمَا بَيْنَهُمْ وَبَيْنَ مَوَالِيهِمْ

බානි හෂීම්ගේ හිටපු දාසයෙකු වූ [අබු සයිද්] අපට පැවසීමෙන් පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [Shadaqah Bin Musa] මිතුරා Ad Daqiq, [Farqad] සිට [Murrah Bin Syarahil] වෙතින් [Abu Bakar Ash Shiddiq] අපට පවසා ඇත, ඔහු මෙසේ පැවසීය. අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'නපුරු, වංචාකාරයින්, බියගුල්ලන් හෝ රළු ලෙස හැසිරෙන අය ස්වර්ගයට ඇතුළු නොවනු ඇත, සහ පළමුව ස්වර්ගයේ දොරට තට්ටු කරන පුද්ගලයින් ඔවුන් සහ අල්ලාහ් Azza wa Jalla අතර ඇති දේ ඉටු කිරීමට දක්ෂ සේවකයින් වනු ඇත.

හදීස්

Imam Ahmad : 14

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي شَيْبَةَ قَالَ عَبْد اللَّهِ وَسَمِعْتُهُ مِنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي شَيْبَةَ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنِ الْوَلِيدِ بْنِ جُمَيْعٍ عَنْ أَبِي الطُّفَيْلِ قَالَ لَمَّا قُبِضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْسَلَتْ فَاطِمَةُ إِلَى أَبِي بَكْرٍ أَنْتَ وَرِثْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمْ أَهْلُهُ قَالَ فَقَالَ لَا بَلْ أَهْلُهُ قَالَتْ فَأَيْنَ سَهْمُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ إِذَا أَطْعَمَ نَبِيًّا طُعْمَةً ثُمَّ قَبَضَهُ جَعَلَهُ لِلَّذِي يَقُومُ مِنْ بَعْدِهِ فَرَأَيْتُ أَنْ أَرُدَّهُ عَلَى الْمُسْلِمِينَ فَقَالَتْ فَأَنْتَ وَمَا سَمِعْتَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْلَمُ

[Abdullah Bin Muhammad Bin Abu Syaibah] අපට පවසා ඇත. අබ්දුල්ලා පැවසුවේ; මම එය අබ්දුල්ලාහ් බින් අබු සයිබාගෙන් අසා ඇත, ඔහු පැවසීය. [අල් වලිද් බින් ජුමායිගෙන්] අපට [මුහම්මද් බින් ෆුඩ්ලෙයිල්] [අබු අත්තුෆයිල්] වෙතින් පවසා ඇත. නබිතුමා මිය ගිය විට, ෆාතිමා අබු බකර් වෙත ලිපියක් ලිවීය. 'ඔබ හෝ ඔබේ පවුලේ අය නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ට උරුමකම් කියයිද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ; 'මට එය උරුම වූයේ නැත, නමුත් ඇගේ පවුලට උරුම විය,' ෆාතිමා පැවසුවාය; 'එසේ නම් රසූල් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ කොටස් කෝ?' එබැවින් [අබු බකර්] මෙසේ පැවසීය. 'සැබැවින්ම මම අල්ලාහ්ගේ දූතයා පවසනු අසා සිටියෙමි. 'ඇත්ත වශයෙන්ම, අල්ලාහ් නබිවරයෙකුට පෝෂණය කරන්නේ නම්, පසුව මිය ගියහොත්, ඔහු - අල්ලාහ් - ඔහුගෙන් පසුව එන අයට එය ලබා දෙයි', එවිට මම එය මුස්ලිම්වරුන්ට ආපසු ලබා දීමට අදහස් කරමි. එවිට ෆාතිමා මෙසේ කීවාය. 'එසේ නම් ඔබ අල්ලාහ්ගේ දූතයාගෙන් අසා ඇති දේ ඔබ හොඳින් දනී'.

හදීස්

Imam Ahmad : 15

حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ إِسْحَاقَ الطَّالَقَانِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ الْمَازِنِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو نَعَامَةَ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو هُنَيْدَةَ الْبَرَاءُ بْنُ نَوْفَلٍ عَنْ وَالَانَ الْعَدَوِيِّ عَنْ حُذَيْفَةَ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ أَصْبَحَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاتَ يَوْمٍ فَصَلَّى الْغَدَاةَ ثُمَّ جَلَسَ حَتَّى إِذَا كَانَ مِنْ الضُّحَى ضَحِكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ جَلَسَ مَكَانَهُ حَتَّى صَلَّى الْأُولَى وَالْعَصْرَ وَالْمَغْرِبَ كُلُّ ذَلِكَ لَا يَتَكَلَّمُ حَتَّى صَلَّى الْعِشَاءَ الْآخِرَةَ ثُمَّ قَامَ إِلَى أَهْلِهِ فَقَالَ النَّاسُ لِأَبِي بَكْرٍ أَلَا تَسْأَلُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا شَأْنُهُ صَنَعَ الْيَوْمَ شَيْئًا لَمْ يَصْنَعْهُ قَطُّ قَالَ فَسَأَلَهُ فَقَالَ نَعَمْ عُرِضَ عَلَيَّ مَا هُوَ كَائِنٌ مِنْ أَمْرِ الدُّنْيَا وَأَمْرِ الْآخِرَةِ فَجُمِعَ الْأَوَّلُونَ وَالْآخِرُونَ بِصَعِيدٍ وَاحِدٍ فَفَظِعَ النَّاسُ بِذَلِكَ حَتَّى انْطَلَقُوا إِلَى آدَمَ عَلَيْهِ السَّلَام وَالْعَرَقُ يَكَادُ يُلْجِمُهُمْ فَقَالُوا يَا آدَمُ أَنْتَ أَبُو الْبَشَرِ وَأَنْتَ اصْطَفَاكَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ قَالَ لَقَدْ لَقِيتُ مِثْلَ الَّذِي لَقِيتُمْ انْطَلِقُوا إِلَى أَبِيكُمْ بَعْدَ أَبِيكُمْ إِلَى نُوحٍ { إِنَّ اللَّهَ اصْطَفَى آدَمَ وَنُوحًا وَآلَ إِبْرَاهِيمَ وَآلَ عِمْرَانَ عَلَى الْعَالَمِينَ } قَالَ فَيَنْطَلِقُونَ إِلَى نُوحٍ عَلَيْهِ السَّلَام فَيَقُولُونَ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ فَأَنْتَ اصْطَفَاكَ اللَّهُ وَاسْتَجَابَ لَكَ فِي دُعَائِكَ وَلَمْ يَدَعْ عَلَى الْأَرْضِ مِنْ الْكَافِرِينَ دَيَّارًا فَيَقُولُ لَيْسَ ذَاكُمْ عِنْدِي انْطَلِقُوا إِلَى إِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِ السَّلَام فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ اتَّخَذَهُ خَلِيلًا فَيَنْطَلِقُونَ إِلَى إِبْرَاهِيمَ فَيَقُولُ لَيْسَ ذَاكُمْ عِنْدِي وَلَكِنْ انْطَلِقُوا إِلَى مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ كَلَّمَهُ تَكْلِيمًا فَيَقُولُ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام لَيْسَ ذَاكُمْ عِنْدِي وَلَكِنْ انْطَلِقُوا إِلَى عِيسَى ابْنِ مَرْيَمَ فَإِنَّهُ يُبْرِئُ الْأَكْمَهَ وَالْأَبْرَصَ وَيُحْيِي الْمَوْتَى فَيَقُولُ عِيسَى لَيْسَ ذَاكُمْ عِنْدِي وَلَكِنْ انْطَلِقُوا إِلَى سَيِّدِ وَلَدِ آدَمَ فَإِنَّهُ أَوَّلُ مَنْ تَنْشَقُّ عَنْهُ الْأَرْضُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ انْطَلِقُوا إِلَى مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَشْفَعَ لَكُمْ إِلَى رَبِّكُمْ عَزَّ وَجَلَّ قَالَ فَيَنْطَلِقُ فَيَأْتِي جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلَام رَبَّهُ فَيَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ ائْذَنْ لَهُ وَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ قَالَ فَيَنْطَلِقُ بِهِ جِبْرِيلُ فَيَخِرُّ سَاجِدًا قَدْرَ جُمُعَةٍ وَيَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ ارْفَعْ رَأْسَكَ يَا مُحَمَّدُ وَقُلْ يُسْمَعْ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ قَالَ فَيَرْفَعُ رَأْسَهُ فَإِذَا نَظَرَ إِلَى رَبِّهِ عَزَّ وَجَلَّ خَرَّ سَاجِدًا قَدْرَ جُمُعَةٍ أُخْرَى فَيَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ ارْفَعْ رَأْسَكَ وَقُلْ يُسْمَعْ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ قَالَ فَيَذْهَبُ لِيَقَعَ سَاجِدًا فَيَأْخُذُ جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلَام بِضَبْعَيْهِ فَيَفْتَحُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ عَلَيْهِ مِنْ الدُّعَاءِ شَيْئًا لَمْ يَفْتَحْهُ عَلَى بَشَرٍ قَطُّ فَيَقُولُ أَيْ رَبِّ خَلَقْتَنِي سَيِّدَ وَلَدِ آدَمَ وَلَا فَخْرَ وَأَوَّلَ مَنْ تَنْشَقُّ عَنْهُ الْأَرْضُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَلَا فَخْرَ حَتَّى إِنَّهُ لَيَرِدُ عَلَيَّ الْحَوْضَ أَكْثَرُ مِمَّا بَيْنَ صَنْعَاءَ وَأَيْلَةَ ثُمَّ يُقَالُ ادْعُوا الصِّدِّيقِينَ فَيَشْفَعُونَ ثُمَّ يُقَالُ ادْعُوا الْأَنْبِيَاءَ قَالَ فَيَجِيءُ النَّبِيُّ وَمَعَهُ الْعِصَابَةُ وَالنَّبِيُّ وَمَعَهُ الْخَمْسَةُ وَالسِّتَّةُ وَالنَّبِيُّ وَلَيْسَ مَعَهُ أَحَدٌ ثُمَّ يُقَالُ ادْعُوا الشُّهَدَاءَ فَيَشْفَعُونَ لِمَنْ أَرَادُوا وَقَالَ فَإِذَا فَعَلَتْ الشُّهَدَاءُ ذَلِكَ قَالَ يَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ أَنَا أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ أَدْخِلُوا جَنَّتِي مَنْ كَانَ لَا يُشْرِكُ بِي شَيْئًا قَالَ فَيَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ قَالَ ثُمَّ يَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ انْظُرُوا فِي النَّارِ هَلْ تَلْقَوْنَ مِنْ أَحَدٍ عَمِلَ خَيْرًا قَطُّ قَالَ فَيَجِدُونَ فِي النَّارِ رَجُلًا فَيَقُولُ لَهُ هَلْ عَمِلْتَ خَيْرًا قَطُّ فَيَقُولُ لَا غَيْرَ أَنِّي كُنْتُ أُسَامِحُ النَّاسَ فِي الْبَيْعِ وَالشِّرَاءِ فَيَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ أَسْمِحُوا لِعَبْدِي كَإِسْمَاحِهِ إِلَى عَبِيدِي ثُمَّ يُخْرِجُونَ مِنْ النَّارِ رَجُلًا فَيَقُولُ لَهُ هَلْ عَمِلْتَ خَيْرًا قَطُّ فَيَقُولُ لَا غَيْرَ أَنِّي قَدْ أَمَرْتُ وَلَدِي إِذَا مِتُّ فَأَحْرِقُونِي بِالنَّارِ ثُمَّ اطْحَنُونِي حَتَّى إِذَا كُنْتُ مِثْلَ الْكُحْلِ فَاذْهَبُوا بِي إِلَى الْبَحْرِ فَاذْرُونِي فِي الرِّيحِ فَوَاللَّهِ لَا يَقْدِرُ عَلَيَّ رَبُّ الْعَالَمِينَ أَبَدًا فَقَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لِمَ فَعَلْتَ ذَلِكَ قَالَ مِنْ مَخَافَتِكَ قَالَ فَيَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ انْظُرْ إِلَى مُلْكِ أَعْظَمِ مَلِكٍ فَإِنَّ لَكَ مِثْلَهُ وَعَشَرَةَ أَمْثَالِهِ قَالَ فَيَقُولُ لِمَ تَسْخَرُ بِي وَأَنْتَ الْمَلِكُ قَالَ وَذَاكَ الَّذِي ضَحِكْتُ مِنْهُ مِنْ الضُّحَى

අපට [ඉබ්‍රාහිම් බින් ඉෂාක් අත් තලකානි] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. මට [An Nadlar Bin Syumail Al Mazini] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. මට [අබු නාමා] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [Hudzaifah] සිට [Walan Al 'Adawi] වෙතින් [Abu Hunaidah Al Barra' Bin Naufal] මට [Abu Bakar Ash Shiddiq] ගෙන් පැවසීමෙන් පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. එක් උදෑසනක රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ උදෑසන සලාතය සලාතය කළහ. පසුව ඔහු වාඩි වී, ධුහා වේලාව පැමිණෙන තුරු, රසූල් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සිනාසෙමින්, පසුව ඔහු මධ්‍යහ්න, අසර් සහ මග්‍රිබ් සලාතය කරන තෙක් ඔහුගේ මුල් ස්ථානයේ වාඩි වී, රාත්‍රියේ අවසානයේ සවස සලාතය වන තුරු කතා නොකළේය, පසුව තම පවුල වෙත ගොස්, පසුව මිනිසුන් අබු බක්ර්ට මෙසේ පැවසූහ. 'ඇයි ඔබ අල්ලාහ්ගේ දූතයාගෙන් ඔහු මීට පෙර නොකළත්, අද ඔහු කළේ කුමක්දැයි ඔබගෙන් අසන්නේ නැත්තේ?' ඔහු පැවසුවේ; එවිට ඔහු ඔහුගෙන් ඇසුවේය, එබැවින් ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය: 'ඔව්, මෙලොව හා පරලොව කටයුතුවලදී කුමක් සිදුවේද යන්න මට පෙන්වා දී ඇත, එබැවින් පෙර සිටි අය සහ පැමිණි අය එක් ස්ථානයක රැස් වූහ, එවිට මිනිසුන් මේ ගැන බිය වූහ, එබැවින් ඔවුන් ආදම් වෙත පැමිණියේ දහඩියෙන් වැසී ගිය විටය. 'අහෝ ආදම්, ඔබ මනුෂ්‍යත්වයේ පියා වන අතර අල්ලාහ් 'අස්සා වජල්ලා ඔබව තෝරාගෙන ඇත, එබැවින් අප වෙනුවෙන් මැදිහත් වන ලෙස ඔබේ ස්වාමියාගෙන් ඉල්ලා සිටින්න,' ආදම් පිළිතුරු දුන්නේය. 'ඔබ මුහුණ දෙන දෙයට මමත් මුහුණ දෙනවා, ඔබේ පියාගෙන් පසු ඔබේ පියා වෙත යන්න, එනම් නෝවා,' ඇත්තෙන්ම අල්ලාහ් ආදම්, නෝවා, ආබ්‍රහම්ගේ පවුල සහ 'ඉම්රාන්ගේ පවුල' සියලු මිනිසුන්ට වඩා තෝරාගෙන ඇත. එබැවින් ඔවුහු නෝවා වෙත පැමිණ මෙසේ කීවෝය. 'ඔබගේ රබ්(පරමාධිපති) ඉදිරියෙහි අපට මැදිහත් වීමක් ලබා දෙනු මැනව, මන්ද අල්ලාහ් ඔබව තෝරාගෙන ඔබගේ යාච්ඤාවට පිළිතුරු දී ඇති අතර, ඔහු පොළෝ තලයෙහි ප්‍රතික්ෂේප කරන්නන් අතර කිසිඳු නිවසක් ඉතිරි නොකළ බැවිනි. එවිට නෝවා මෙසේ කීවේය. 'මට ඔබ වෙනුවෙන් මැදිහත් විය නොහැක, එබැවින් ඉබ්‍රාහිම් වෙත යන්න, මන්ද අල්ලාහ් ඔහුව ඔහුගේ පෙම්වතා කර ඇත'. එවිට ඔවුන් ඊබ්‍රාහිම් වෙත ගිය අතර, ඊබ්‍රාහිම් මෙසේ පැවසීය. 'මට ඔබට මැදිහත් වීමට නොහැක, මෝසෙස් වෙත යන්න, මන්ද අල්ලාහ් වරක් ඔහුට කෙලින්ම කතා කළ බැවිනි'. එවිට මූසා මෙසේ පිළිතුරු දුන්නේය. "ඔබ ඉල්ලන දේ මා සතුව නැත, එබැවින් ඊසා බින් මර්යම් වෙත යන්න, ඇත්ත වශයෙන්ම ඔහුට අන්ධයන්, රෝගාතුර වූවන් සුව කිරීමට සහ මළවුන්ට පණ දීමට හැකිය." එවිට යේසුස් පිළිතුරු දුන්නේ; 'ඔබ ඉල්ලන දේ මා සතුව නැත, නමුත් ඔබේ ස්වාමියා වෙත යන්න, ආදම්ගේ පුත්‍රයා, මන්ද ඔහුගේ සොහොන නැවත නැඟිටීමේ දිනයේදී විවෘත වන පළමු අවස්ථාව වන බැවින්, මුහම්මද් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් වෙත යන්න, නියත වශයෙන්ම ඔහු ඔබේ රබ්(පරමාධිපති) ඉදිරියේ ඔබ වෙනුවෙන් මැදිහත් වනු ඇත. ඔහු පැවසුවේ; 'එබැවින් ඔහු පිටව ගියේය, පසුව ජිබ්රිල් තම ස්වාමියා වෙත මුහුණ දුන්නේය, එවිට අල්ලාහ් මෙසේ පැවසීය: 'ඔහුට ඉඩ දෙන්න - මැදිහත් වන්න - ඔහුට ස්වර්ගයේ ශුභාරංචිය දෙන්න'. ඔහු පවසයි; පසුව ජිබ්‍රිල් ශුභාරංචිය සමඟ පිටත්ව ගියේය, පසුව මුහම්මද් හිස නමා වැඳ වැටී එක් සිකුරාදා දිනක් වැඳ වැටුණේය, එවිට අල්ලාහ් මෙසේ කීවේය: 'මුහම්මද්, ඔබේ හිස ඔසවන්න, ඔබට ඇහුම්කන් දී මැදිහත් වන්නැයි පවසන්න, ඔබට මැදිහත් වීමට අවසර දී ඇත'. ඔහු පවසයි; එබැවින් ඔහු හිස ඔසවා තම ස්වාමියා දෙස බැලූ විට තවත් සිකුරාදාවක් සඳහා යටත්ව සුජූද් කළ අතර අල්ලාහ් නැවතත් මෙසේ පැවසීය: 'ඔබේ හිස ඔසවන්න, ඔබට සවන් දෙනු ඇත, මැදිහත් වන්න, ඔබට මැදිහත් වීමට අවසර ඇත'. ඔහු පවසයි; ඔහු වැඳ වැටෙන්නට ගිය අතර, ගේබ්‍රියෙල් ඔහුගේ අත් දෙකම අල්ලාගෙන, ඉන්පසු කිසි දිනක කිසිඳු මනුෂ්‍යයෙකුට විවෘත නොකළ යාච්ඤාවක් විවෘත කළේය. 'අනේ මගේ රබ්බි, ඔබ මා නිර්මාණය කළේ ආදම්ගේ පුත්‍රයාගේ ස්වාමියා වීමට මිස අහංකාරකමක් නැත, ඔබ නැවත නැඟිටීමේ දිනයේ ඔහුගේ සොහොන විවෘත කරන පළමු පුද්ගලයා බවට පත් කර ඇති අතර, ඔබ ෂෝනා සහ අයිලා අතර සිටින තරමටම මගේ විලට එන මිනිසුන් ඇති කරන තුරු අහංකාරකමක් නැත,' එවිට එය කියනු ලැබේ; 'ෂිද්දිකින් ඔවුන් මැදිහත් වන ලෙස අමතන්න', එවිට එය කියන ලදී; 'නබ්ස් අමතන්න මම'. ඔහු පැවසුවේ; එවිට නබිතුමා තම අනුගාමිකයින් පිරිසක් සමඟ පැමිණ, අනුගාමිකයින් පස් හය දෙනෙකු සමඟ නබිවරයෙකු සිටියේය, අනුගාමිකයින් නොමැති නබිවරයෙකු සිටියේය, එවිට එය කියනු ලැබේ; 'ප්‍රාණ පරිත්‍යාගිකයින් කැඳවන්න, එවිට ඔවුන් කැමති අය වෙනුවෙන් මැදිහත් වන්න'. සහ නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් තවදුරටත්; එබැවින් ප්‍රාණ පරිත්‍යාගිකයින් එසේ කළ විට, නබිතුමා පැවසුවේ “මම දයාවන්තයින්ට වඩා දයානුකම්පිත වෙමි, මා සමඟ කිසිවක් ඇසුරු නොකරන අය මගේ ස්වර්ගයට ඇතුළු වන්න” යැයි අල්ලාහ් පැවසීය. ඔහු පැවසුවේ; පසුව ඔවුහු ස්වර්ගයට ඇතුළු වූහ. ඔහු මෙසේ පැවසීය: එවිට අල්ලාහ් මෙසේ කීවේය: 'නිරය දෙස බලන්න, ඔබ කවදා හෝ යහපත් ක්‍රියාවක් කළ අයෙකු සොයා ගන්නේද? 'ඔහු කියයි; එවිට ඔවුන්ට මිනිසෙකු හමු විය, එවිට අල්ලාහ් ඔහුගෙන් මෙසේ ඇසීය: 'ඔබ කවදා හෝ යහපත් ක්‍රියාවක් කර තිබේද? ' මිනිසා පිළිතුරු දුන්නේය; 'නෑ, ඒ ඇරෙන්න මම ඉස්සර මිනිස්සුන්ට බඩු විකුනන දේවල් ලේසි කරලා දුන්නා'. එබැවින් අල්ලාහ් මෙසේ කීවේය: 'මගේ අනිකුත් සේවකයන්ට පහසු කළාක් මෙන් මාගේ සේවකයාටද එය පහසු කර දෙන්න'. පසුව ඔවුන් නිරයෙන් මිනිසෙක් ගෙනා අතර අල්ලාහ් ඔහුගෙන් මෙසේ ඇසීය. 'ඔබ කවදා හෝ යහපත් ක්‍රියාවක් කර තිබේද? 'ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය; 'නැහැ, මම මැරුණොත් මාව ගින්නෙන් පුළුස්සා පිටි මෙන් අඹරන්න, පසුව එය මුහුදට ගෙන ගොස් වාතයේ විසුරුවා හරින ලෙස මම මගේ පුතාට කීවොත් මිස, සියලු ලෝකවලට අධිපති අල්ලාහ්ගේ නාමයෙන්, එයට මාව නැවත ගෙන ඒමට නොහැකි වනු ඇත'. එවිට අල්ලාහ් මෙසේ පැවසීය: 'ඇයි ඔබ එසේ කළේ? 'ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය; 'ඔබට ඇති බිය නිසා'. නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ තවදුරටත් මෙසේ පැවසූහ: එවිට අල්ලාහ් මෙසේ පැවසීය: 'බලන්න, වඩාත්ම තේජාන්විත රාජ්‍යයේ රාජ්‍යය, ඇත්තෙන්ම එය ඔබට එය මෙන් දස ගුණයක් වේ'. නබිතුමා තවදුරටත්: සේවකයා කීවේය. 'ඔබ රජ වූ විට ඔබ මට අපහාස කරන්නේ ඇයි?' නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'එය මට අතීතයේ සිනහවක් ඇති කළේ ය'.

තහවුරු කරන හදීස් (35)

හදීස්

Imam Ahmad : 16

حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ قَالَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ يَعْنِي ابْنَ مُعَاوِيَةَ قَالَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ أَبِي خَالِدٍ قَالَ حَدَّثَنَا قَيْسٌ قَالَ قَامَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَحَمِدَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ وَأَثْنَى عَلَيْهِ فَقَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّكُمْ تَقْرَءُونَ هَذِهِ الْآيَةَ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا عَلَيْكُمْ أَنْفُسَكُمْ لَا يَضُرُّكُمْ مَنْ ضَلَّ إِذَا اهْتَدَيْتُمْ } إِلَى آخِرِ الْآيَةِ وَإِنَّكُمْ تَضَعُونَهَا عَلَى غَيْرِ مَوْضِعِهَا وَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ النَّاسَ إِذَا رَأَوْا الْمُنْكَرَ وَلَا يُغَيِّرُوهُ أَوْشَكَ اللَّهُ أَنْ يَعُمَّهُمْ بِعِقَابِهِ قَالَ وَسَمِعْتُ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِيَّاكُمْ وَالْكَذِبَ فَإِنَّ الْكَذِبَ مُجَانِبٌ لِلْإِيمَانِ

අපට [හසිම් බින් අල් කාසිම්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. අපට [සුහයිර් එනම් ඉබ්නු මුආවියා] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. අපට පවසා ඇත [ඉස්මායිල් බින් අබු කාලිඩ්] ඔහු මෙසේ පැවසීය. අපට [කයිස්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [අබු බකර්] නැඟිට අල්ලාහ්ට ප්‍රශංසා කර ඔහුව පවිත්‍ර කළේය, පසුව ඔහු මෙසේ පැවසීය. 'ජනයෙනි, ඇත්තෙන්ම ඔබ මේ වාක්‍යය කියවනවා: 'අනේ විශ්වාස කරන්නනි, ඔබ එකිනෙකාට වගකියන්නහුය, නොමග යන සුළු පුද්ගලයෙකුටවත් එයින් ඔබට හානියක් සිදු නොවේ... - වාක්‍යය අවසන් වන තුරු-, ඔබ එය තැනින් තැනින් තැබූ විට, අල්ලාහ්ගේ දූතයාණන් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ ඇසුවෙමි. ඒ හැමෝටම දඬුවම්.' ඔහු පවසන්නේ; තවද අබු බකර් මෙසේ පවසනු මට ඇසිණි. 'ජනයෙනි, බොරුවෙන් ඈත් වන්න, ඇත්තෙන්ම බොරුව ඔබව ඇදහිල්ලෙන් ඈත් කරයි'.

තහවුරු කරන හදීස් (17)

හදීස්

Imam Ahmad : 17

حَدَّثَنَا هَاشِمٌ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ أَخْبَرَنِي يَزِيدُ بْنُ خُمَيْرٍ قَالَ سَمِعْتُ سُلَيْمَ بْنَ عَامِرٍ رَجُلًا مِنْ حِمْيَرَ يُحَدِّثُ عَنْ أَوْسَطَ بْنِ إِسْمَاعِيلَ بْنِ أَوْسَطَ الْبَجَلِيِّ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي بَكْرٍ أَنَّهُ سَمِعَهُ حِينَ تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَامَ الْأَوَّلِ مَقَامِي هَذَا ثُمَّ بَكَى ثُمَّ قَالَ عَلَيْكُمْ بِالصِّدْقِ فَإِنَّهُ مَعَ الْبِرِّ وَهُمَا فِي الْجَنَّةِ وَإِيَّاكُمْ وَالْكَذِبَ فَإِنَّهُ مَعَ الْفُجُورِ وَهُمَا فِي النَّارِ وَسَلُوا اللَّهَ الْمُعَافَاةَ فَإِنَّهُ لَمْ يُؤْتَ رَجُلٌ بَعْدَ الْيَقِينِ شَيْئًا خَيْرًا مِنْ الْمُعَافَاةِ ثُمَّ قَالَ لَا تَقَاطَعُوا وَلَا تَدَابَرُوا وَلَا تَبَاغَضُوا وَلَا تَحَاسَدُوا وَكُونُوا عِبَادَ اللَّهِ إِخْوَانًا

අපට [හසිම්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. අපට [ශුබාහ්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. මට දන්වා ඇත [යසීඩ් බින් කුමයිර්] ඔහු පැවසීය; [සුලෙයිම් බින් අමීර්] හිම්යාර්හි මිනිසෙක්, [අබු බකර්] ගෙන් කතාවක් පැවසූ [Ausath Bin Isma'il Bin Ausath Al Bajali] ගෙන්, අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මිය ගිය විට ඔහුට එය ඇසුණු බව මට ආරංචි විය, ඔහු පැවසීය. අල්ලාහ්ගේ දූතයා පළමු වසරේ මා සිටි ස්ථානයේ සිට පසුව අඬමින් මෙසේ පැවසීය: 'අවංකකම යහපත්කම සමඟ යන නිසාත්, දෙදෙනාම ස්වර්ගයේත් සිටින අතර, බොරුවෙන් ඈත් වන්න, ඔවුන් පාපයේ සිටින නිසාත්, දෙදෙනාම අපායේ සිටින නිසාත්, ගැලවීම සඳහා අල්ලාහ්ගෙන් ඉල්ලන්න, මක්නිසාද යත්, ගැලවීමට වඩා හොඳ යැයි විශ්වාස කළ පසු කිසිවෙකුට කිසිවක් ලබා නොදෙන බැවිනි'. ඉන්පසුව ඔහු තවදුරටත් කියා සිටියේ, 'එකිනෙකා සමඟ බැඳීම් කපා නොගන්න, එකිනෙකා මගහරින්න, එකිනෙකාට වෛර නොකරන්න, එකිනෙකාට ඊර්ෂ්‍යා නොකරන්න, නමුත් සහෝදරයන් වන අල්ලාහ්ගේ සේවකයන් වන්න'.

තහවුරු කරන හදීස් (38)

හදීස්

Imam Ahmad : 18

حَدَّثَنَا عَفَّانُ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ دَاوُدَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْأَوْدِيِّ عَنْ حُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَ تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو بَكْرٍ فِي طَائِفَةٍ مِنْ الْمَدِينَةِ قَالَ فَجَاءَ فَكَشَفَ عَنْ وَجْهِهِ فَقَبَّلَهُ وَقَالَ فِدَاكَ أَبِي وَأُمِّي مَا أَطْيَبَكَ حَيًّا وَمَيِّتًا مَاتَ مُحَمَّدٌ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَبِّ الْكَعْبَةِ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ قَالَ فَانْطَلَقَ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ يَتَقَاوَدَانِ حَتَّى أَتَوْهُمْ فَتَكَلَّمَ أَبُو بَكْرٍ وَلَمْ يَتْرُكْ شَيْئًا أُنْزِلَ فِي الْأَنْصَارِ وَلَا ذَكَرَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ شَأْنِهِمْ إِلَّا وَذَكَرَهُ وَقَالَ وَلَقَدْ عَلِمْتُمْ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَوْ سَلَكَ النَّاسُ وَادِيًا وَسَلَكَتْ الْأَنْصَارُ وَادِيًا سَلَكْتُ وَادِيَ الْأَنْصَارِ وَلَقَدْ عَلِمْتَ يَا سَعْدُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَأَنْتَ قَاعِدٌ قُرَيْشٌ وُلَاةُ هَذَا الْأَمْرِ فَبَرُّ النَّاسِ تَبَعٌ لِبَرِّهِمْ وَفَاجِرُهُمْ تَبَعٌ لِفَاجِرِهِمْ قَالَ فَقَالَ لَهُ سَعْدٌ صَدَقْتَ نَحْنُ الْوُزَرَاءُ وَأَنْتُمْ الْأُمَرَاءُ

අපට ['අෆ්ෆාන්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [Humaid Bin Abdurrahman] වෙතින් [Daud Bin Abdullah Al Audiy] ගෙන් [Abu 'Avanah] අපට පැවසීමෙන් පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මිය ගිය විට, [අබු බකර්] මදීනාවේ මායිමේ සිටියදී, ඔහු - හුමයිඩ් බින් අබ්දුර්රහ්මාන්- මෙසේ පැවසීය. එවිට ඔහු පැමිණ ඔහුගේ මුහුණ වසාගත් රෙද්ද විවෘත කර ඔහුව සිප ගනිමින් මෙසේ කීවේය. 'මගේ පියා සහ මව ඔබේ මිදීමේ මිල ලෙස පිළිගැනීමට මම කැමැත්තෙමි, ඔබේ ජීවිතය සහ මරණය කෙතරම් සුන්දර වනු ඇත්ද, මුහම්මද් සල්ලාල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මිය ගොස් ඇත, සහ කාබාහි හිමිකරු වන රබ් විසිනි'. පසුව ඔහු හදීසය සඳහන් කළේය. ඔහු පවසන්නේ; 'ඉන්පසු අබු බකර් සහ උමර් ගියා - නායකත්වය ගැන ඔවුනොවුන් සමඟ වාද කරමින් සිටි අන්සාර්වරුන් වෙත - ඔවුන් හමුවූයේ - අන්සාර් -, පසුව අබු බකර් කතා කර, අන්සාර්වරුන්ට හෙළි කළ කිසිවක් සහ අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ ඔවුන් ගැන සඳහන් කළ කිසිවක් ඉතිරි නොකළේය. 'ඇත්ත වශයෙන්ම, අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් පැවසූ බව ඔබ දැනටමත් දන්නවා: 'මිනිසුන් එක් නිම්නයක් හරහා ගමන් කළ අතර අන්සාර්වරු තවත් නිම්නයක් හරහා ගියහොත්, මම අන්සාර්ගේ නිම්නය හරහා ගමන් කරමි.' සහ සඅද්, ඔබ දැනටමත් දන්නවා, අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) ඔබ වාඩි වී සිටියදී - කුරේෂිවරුන් මේ කාරණය භාරව සිටින අතර, එබැවින් මිනිසුන්ගේ යුතුකම ඇති මිනිසුන් ඔවුන්ගේ යුතුකම ඇති මිනිසුන් වන කුරේෂිවරුන් අනුගමනය කරන අතර ඔවුන්ගේ අකීකරු මිනිසුන් ඔවුන්ගේ අකීකරු මිනිසුන් අනුගමනය කරයි. ඔහු පවසයි; එවිට [සඅද්] අබු බක්ර්ට පිළිතුරු දුන්නේය. 'ඔබතුමා හරි, ඔබලා නායකයින් වෙද්දී අපි ඇමතිවරු'.

හදීස්

Imam Ahmad : 19

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَيَّاشٍ قَالَ حَدَّثَنَا الْعَطَّافُ بْنُ خَالِدٍ قَالَ حَدَّثَنِي رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْبَصْرَةِ عَنْ طَلْحَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ قَالَ سَمِعْتُ أَبِي يَذْكُرُ أَنَّ أَبَاهُ سَمِعَ أَبَا بَكْرٍ وَهُوَ يَقُولُ قُلْتُ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا رَسُولَ اللَّهِ الْعَمَلُ عَلَى مَا فُرِغَ مِنْهُ أَوْ عَلَى أَمْرٍ مُؤْتَنَفٍ قَالَ بَلْ عَلَى أَمْرٍ قَدْ فُرِغَ مِنْهُ قَالَ قُلْتُ فَفِيمَ الْعَمَلُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ كُلٌّ مُيَسَّرٌ لِمَا خُلِقَ لَهُ

[අලි බින් අයියාසි] අපට පැවසීමෙන් පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [අල් අත්තාෆ් බින් කාලිඩ්] අපට පැවසීමෙන් පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. බෂ්රෝහි වැසියන්ගෙන් [තල්හා බින් අබ්දුල්ලාහ් බින් අබ්දුර්රහ්මාන් බින් අබු බකර් අෂ් ෂිද්දික්] ගෙන් මට [මිනිසෙක්] පවසා ඇත. [අබු බක්ර්] පවසනු [ඔහුගේ පියා] අසා ඇති බව [මගේ පියා] සඳහන් කරන බව මට ඇසිණි. මම රසූල් (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන්ගෙන් ඇසුවෙමි. 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණනි, ක්‍රියාවන් පදනම් වන්නේ ස්ථාපිත වූ දේවල් මතද නැතහොත් අලුත් දේවල් මතද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ: 'නමුත් තීරණය කර ඇති කරුණු මත පදනම්ව'. ඔහු කිව්වා, මම ඇහුවා; 'ඉතින් අල්ලාහ්ගේ දූතයාණනි, මෙම පුරුද්ද කුමක් සඳහාද? උන්වහන්සේ වදාළා: ‘සෑම පුද්ගලයකුටම තමා මැවූ අරමුණට අනුව යහපත් ක්‍රියා කිරීම පහසුය’.

තහවුරු කරන හදීස් (35)

හදීස්

Imam Ahmad : 20

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي رَجُلٌ مِنْ الْأَنْصَارِ مِنْ أَهْلِ الْفِقْهِ أَنَّهُ سَمِعَ عُثْمَانَ بْنَ عَفَّانَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يُحَدِّثُ أَنَّ رِجَالًا مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ تُوُفِّيَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَزِنُوا عَلَيْهِ حَتَّى كَادَ بَعْضُهُمْ يُوَسْوِسُ قَالَ عُثْمَانُ وَكُنْتُ مِنْهُمْ فَبَيْنَا أَنَا جَالِسٌ فِي ظِلِّ أُطُمٍ مِنْ الْآطَامِ مَرَّ عَلَيَّ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَسَلَّمَ عَلَيَّ فَلَمْ أَشْعُرْ أَنَّهُ مَرَّ وَلَا سَلَّمَ فَانْطَلَقَ عُمَرُ حَتَّى دَخَلَ عَلَى أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ لَهُ مَا يُعْجِبُكَ أَنِّي مَرَرْتُ عَلَى عُثْمَانَ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ فَلَمْ يَرُدَّ عَلَيَّ السَّلَامَ وَأَقْبَلَ هُوَ وَأَبُو بَكْرٍ فِي وِلَايَةِ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ حَتَّى سَلَّمَا عَلَيَّ جَمِيعًا ثُمَّ قَالَ أَبُو بَكْرٍ جَاءَنِي أَخُوكَ عُمَرُ فَذَكَرَ أَنَّهُ مَرَّ عَلَيْكَ فَسَلَّمَ فَلَمْ تَرُدَّ عَلَيْهِ السَّلَامَ فَمَا الَّذِي حَمَلَكَ عَلَى ذَلِكَ قَالَ قُلْتُ مَا فَعَلْتُ فَقَالَ عُمَرُ بَلَى وَاللَّهِ لَقَدْ فَعَلْتَ وَلَكِنَّهَا عُبِّيَّتُكُمْ يَا بَنِي أُمَيَّةَ قَالَ قُلْتُ وَاللَّهِ مَا شَعَرْتُ أَنَّكَ مَرَرْتَ وَلَا سَلَّمْتَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ صَدَقَ عُثْمَانُ وَقَدْ شَغَلَكَ عَنْ ذَلِكَ أَمْرٌ فَقُلْتُ أَجَلْ قَالَ مَا هُوَ فَقَالَ عُثْمَانُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ تَوَفَّى اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ نَبِيَّهُ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَبْلَ أَنْ نَسْأَلَهُ عَنْ نَجَاةِ هَذَا الْأَمْرِ قَالَ أَبُو بَكْرٍ قَدْ سَأَلْتُهُ عَنْ ذَلِكَ قَالَ فَقُمْتُ إِلَيْهِ فَقُلْتُ لَهُ بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي أَنْتَ أَحَقُّ بِهَا قَالَ أَبُو بَكْرٍ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا نَجَاةُ هَذَا الْأَمْرِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَبِلَ مِنِّي الْكَلِمَةَ الَّتِي عَرَضْتُ عَلَى عَمِّي فَرَدَّهَا عَلَيَّ فَهِيَ لَهُ نَجَاةٌ

අපට [අබුල් යමන්] පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය. [Syu'aib] [Az Zuhri] වෙතින් අපට වාර්තා කර ඇත. [උස්මාන් බින් අෆ්ෆාන්] කතන්දරයක් පවසන බව ඔහුට ඇසුණු බව [අන්සාර්වරුන්ගෙන් නීති විද්‍යාව පිළිබඳ විශේෂඥයෙක්] මට දන්වා ඇත. නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් මිය ගිය විට ශෝකයට පත් වූ නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ සහචරයන් කිහිප දෙනෙකු සිටි බවත්, ඔවුන්ගෙන් අඩක් පමණ කනස්සල්ලට පත් වූ බවත් උත්මාන් පැවසීය. මම ඔවුන්ගෙන් එක් අයෙක්, මම එක් බිත්තියක සෙවණෙහි වාඩි වී සිටින විට, උමර් මා ඉදිරියෙන් ගොස් මට ආයුබෝවන් කීවේය, නමුත් ඔහු පසුකර යන බවක් මට දැනුණේ නැති අතර ආයුබෝවන් කීවේය, එබැවින් ඔහු අබු බකර් හමුවන තුරු ඔහු මිය ගියේය, පසුව ඔහු ඔහුට මෙසේ පැවසීය. 'ඔබව පුදුමයට පත් කරන දෙයක් ඇත, ඇත්තෙන්ම මම උත්මාන් ඉදිරියෙන් ගොස් ඔහුට ආචාර කළ නමුත් ඔහු මගේ සුබපැතුමට පිළිතුරු දුන්නේ නැත.' එබැවින් අබු බකර් තුමාගේ පාලන සමයේදී උමර් සහ අබු බකර් පැමිණ ඔවුන් දෙදෙනාම මට ආචාර කළහ, එවිට අබු බකර් මෙසේ පැවසීය. 'ඔයාගේ උමර් අයියා මගේ ළඟට ඇවිත් කිව්වා එයා ඔයාට ඉස්සරහින් ගිහින් හලෝ කිව්වා, ඒත් ඔයා එයාට උත්තරයක් දුන්නේ නැහැ, ඉතින් ඔයාට එහෙම කරන්න හේතුව මොකක්ද?' මම උත්තර දුනිමි; 'මම ඒක කළේ නැහැ'. එබැවින් උමර් මෙසේ පැවසීය. 'ඔව්, අල්ලාහ් මත, ඔබ එය කර ඇත, නමුත් එය ඔබගේ උඩඟුකම නිසා, ඕ බනී උමයියා.' ඔහු, මම උත්තර දුනිමි; 'අල්ලාහ් මත, ඔබ මා අසලින් ගොස් මට ආචාර කළ බවක් මට කිසිදා දැනුණේ නැත' යනුවෙන් අබු බකර් පැවසීය. 'උස්මාන් හරි, ඇත්තෙන්ම ඔබ ඔහුගෙන් යම් ව්‍යාපාරයක් සමඟ කාර්යබහුල වී ඇත,' එබැවින් මම කීවෙමි. 'ඔව්' උමර් ඇසුවේය. 'ඒ මොන ව්‍යාපාරයක්ද?' එවිට උත්මාන් පැවසුවේ; 'මෙම කාරණයේ ආරක්ෂාව ගැන අපි ඔහුගෙන් විමසීමට පෙර අල්ලාහ් ඔහුගේ නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මිය ගියේය,' අබු බකර් පැවසීය. 'මම ඔහුගෙන් සම්බන්ධය ගැන ඇහුවා' ඔහු පැවසීය; එබැවින් මම ඔහු වෙත නැඟී සිට ඔහුට කීවෙමි, 'මගේ පියාගෙන් සහ මවගෙන් ඔබට ඔහු කෙරෙහි වැඩි අයිතියක් ඇත,' [අබු බකර්] පැවසීය. මම ඇසුවා; අල්ලාහ්ගේ දූතයාණනි, මෙය ආරක්ෂිත වන්නේ කෙසේද? එවිට රසූල් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'යමෙක් වරක් මගේ මාමාට පිරිනැමූ වාක්‍යයක් මගෙන් ලබාගෙන එය මා වෙත ආපසු ලබා දෙන්නේ නම්, එම වාක්‍යය ඔහුට ගැලවීමක් වනු ඇත.