Imam Ahmad : 61
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ حَدَّثَنَا نَافِعُ بْنُ عُمَرَ الْجُمَحِيُّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَ قِيلَ لِأَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَا خَلِيفَةَ اللَّهِ فَقَالَ بَلْ خَلِيفَةُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا أَرْضَى بِهِ
Пире [Мухаммад Бин Язид] каласа пачӗ [Нафи' Бин Умар Аль Джумахи] [Абдулла бин Абумулайка] ҫинчен каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; [Абу Бакар] ҫав ятпа чӗннӗ; — Эй, халифатуллах, — терӗ вӑл; — Анчах та эпир Мухаммед халифпа иксӗмӗр ҫак чӗнӗве йышӑнма хатӗр.
Imam Ahmad : 62
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ دَاوُدَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُؤَمَّلِ عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَ كَانَ رُبَّمَا سَقَطَ الْخِطَامُ مِنْ يَدِ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ فَيَضْرِبُ بِذِرَاعِ نَاقَتِهِ فَيُنِيخُهَا فَيَأْخُذُهُ قَالَ فَقَالُوا لَهُ أَفَلَا أَمَرْتَنَا نُنَاوِلُكَهُ فَقَالَ إِنَّ حَبِيبِي رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَنِي أَنْ لَا أَسْأَلَ النَّاسَ شَيْئًا
Пире [Муса Бин Дауд] [Абдулла Бин Аль Муаммала] [Ибн Абимулейкӑран] каласа пачӗ, терӗ вӑл; пӗррехинче лаша йӗвенӗ Абу Бакр Аш Сиддик аллинчен ӳкнӗ, унтан вӑл хӑйӗн тӗвен малти аллине ҫапла ҫапнӑ та тӗве мӗкӗрсе янӑ та ӑна ҫӗклесе илнӗ, унтан туссем каланӑ; — Пире илме хушман-и? [Абу Бакр] каланӑ; — Чӑнах та, манӑн юратнӑ Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам мана ҫынсенчен нимӗн те ыйтма хушрӗ.
Imam Ahmad : 63
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ قَامَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ بَعْدَ وَفَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعَامٍ فَقَالَ قَامَ فِينَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَامَ الْأَوَّلِ فَقَالَ إِنَّ ابْنَ آدَمَ لَمْ يُعْطَ شَيْئًا أَفْضَلَ مِنْ الْعَافِيَةِ فَاسْأَلُوا اللَّهَ الْعَافِيَةَ وَعَلَيْكُمْ بِالصِّدْقِ وَالْبِرِّ فَإِنَّهُمَا فِي الْجَنَّةِ وَإِيَّاكُمْ وَالْكَذِبَ وَالْفُجُورَ فَإِنَّهُمَا فِي النَّارِ
Пире [Абдурраззак] [Суфьян] [Амру Бин Мурра] [Абу Убайда] [Абу Бакр] ҫинчен каласа пачӗ, терӗ вӑл; пророк вилнӗ хыҫҫӑн пӗр ҫултан Абу Бакр ура ҫине тӑнӑ та каланӑ; Пӗрремӗш ҫул пирӗн умма Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам тӑчӗ те ҫапла каларӗ: «Чӑнах та, Адам йӑхне ҫӑлӑнӑҫран пысӑкраххи нимӗн те паман, ҫавӑнпа та Аллахран ҫӑлӑнӑҫ ыйтӑр, тӳрӗ кӑмӑлпа та ырӑ ӗҫлӗр, мӗншӗн тесен эсир иксӗр те пӗлӗтре, суяран тата усал ӗҫрен пӑрӑнӑр, мӗншӗн тесен вӗсем иккӗшӗ те тамӑкра».
Imam Ahmad : 64
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ قَالَ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ بْنُ حُسَيْنٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَقُولُوا لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَإِذَا قَالُوهَا عَصَمُوا مِنِّي دِمَاءَهُمْ وَأَمْوَالَهُمْ إِلَّا بِحَقِّهَا وَحِسَابُهُمْ عَلَى اللَّهِ تَعَالَى قَالَ فَلَمَّا كَانَتْ الرِّدَّةُ قَالَ عُمَرُ لِأَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ تُقَاتِلُهُمْ وَقَدْ سَمِعْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ كَذَا وَكَذَا قَالَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَاللَّهِ لَا أُفَرِّقُ بَيْنَ الصَّلَاةِ وَالزَّكَاةِ وَلَأُقَاتِلَنَّ مَنْ فَرَّقَ بَيْنَهُمَا قَالَ فَقَاتَلْنَا مَعَهُ فَرَأَيْنَا ذَلِكَ رَشَدًا
Пире [Мухаммад Бин Язид] каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; пире [Суфьян Бин Хусейн] [Аз Зухрирен] [Убайдуллах Бин Абдуллах Бин Утбах Бин Масудран] [Абу Хурайраран], саллаллаху алейхи васаллам пророкран, вӑл ҫапла каланӑ: «Мана ҫынсемпе ҫапӑҫма хушнӑ, вӗсем Ла-Ила-Иллах - Аллаха пуҫҫапма тивӗҫлӗ тесе калаиччен -, вӗсем ҫакна каласан, вара вӗсен юнӗпе пурлӑхӗ хӳтӗленӗ, анчах та Аллах Та'ла' умӗнче хак тата шутлав никӗсӗ ҫинче ҫеҫ. Абу Хурайра каланӑ; ҫавӑнпа та тӗнрен пӑрӑнса кайсан, [Умар] Абу Бакра каланӑ; — Эсир вӗсемпе ҫапӑҫатӑр-и, анчах эсир Аллахӑн Элчи (Аллахӑн мир тата пиллӗхӗ ун ҫине пултӑр) ҫапла каланине илтнӗ пулин те? Ҫапла вара [Абу Бакр] хуравланӑ; — Аллахпа тупа тӑватӑп, эпӗ кӗлӗпе закат хушнине уйӑрса илместӗп, ҫак иккӗшне уйӑракан кирек кампа та ҫапӑҫӑп. Абу Хурайра каланӑ; — Эпир унпа ҫапӑҫрӑмӑр та, ку чӑн пулнине куртӑмӑр.
Imam Ahmad : 65
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ قَالَ أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ أَبِي زُهَيْرٍ قَالَ أُخْبِرْتُ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ الصَّلَاحُ بَعْدَ هَذِهِ الْآيَةِ { لَيْسَ بِأَمَانِيِّكُمْ وَلَا أَمَانِيِّ أَهْلِ الْكِتَابِ مَنْ يَعْمَلْ سُوءًا يُجْزَ بِهِ } فَكُلَّ سُوءٍ عَمِلْنَا جُزِينَا بِهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَفَرَ اللَّهُ لَكَ يَا أَبَا بَكْرٍ أَلَسْتَ تَمْرَضُ أَلَسْتَ تَنْصَبُ أَلَسْتَ تَحْزَنُ أَلَسْتَ تُصِيبُكَ اللَّأْوَاءُ قَالَ بَلَى قَالَ فَهُوَ مَا تُجْزَوْنَ بِهِ
Пире [Абдулла Бин Нумаир] каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; пире [Исмаил] [Абу Бакр Бин Абу Зухайртан] пӗлтерчӗ, терӗ вӑл; Эпӗ [хыпар илтӗм], [Абу Бакр] ҫапла каланӑ; «Эй, Аллахӑн Элчи, ҫак аят хыҫҫӑн мӗнле ырӑлӑх пулӗ: «Ку санӑн ӗмӗтӳ мар, кӗнеке ҫыннисен ӗмӗчӗ те мар. Кам та кам преступлени тӑвать, ҫавна ҫав преступлени тӑрӑх тавӑрӗҫ' -QS An Nisa'ayat 23-, эпир тунӑ кашни преступленишӗн пире тавӑрӗҫ-и? унтан Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам хуравланӑ: «Аллах сана каҫартӑр, эй Абу Бакр, эсӗ чирлӗ мар-и, ывӑнмастӑн-и, хурлӑхлӑ мар-и, йывӑрлӑхсемпе аптӑрамастӑн-и?» Абу Бакр ҫапла хуравларӗ: — Ҫапла, — терӗ вӑл вара: — Апла пулсан, ку пурте саншӑн сӑвап, — терӗ.
Imam Ahmad : 66
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي خَالِدٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ أَبِي زُهَيْرٍ أَظُنُّهُ قَالَ أَبُو بَكْرٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ الصَّلَاحُ بَعْدَ هَذِهِ الْآيَةِ قَالَ يَرْحَمُكَ اللَّهُ يَا أَبَا بَكْرٍ أَلَسْتَ تَمْرَضُ أَلَسْتَ تَحْزَنُ أَلَسْتَ تُصِيبُكَ اللَّأْوَاءُ قَالَ بَلَى قَالَ فَإِنَّ ذَاكَ بِذَاكَ حَدَّثَنَا يَعْلَى بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الثَّقَفِيِّ قَالَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ الصَّلَاحُ بَعْدَ هَذِهِ الْآيَةِ { مَنْ يَعْمَلْ سُوءًا يُجْزَ بِهِ } فَذَكَرَ الْحَدِيثَ
Пире [Суфьяна] каласа панӑ хыҫҫӑн вӑл ҫапла каларӗ: Пире [Ибн Абу Халид] [Абу Бакр Бин Абу Зухайртан] каласа панӑ хыҫҫӑн эпӗ ҫакна [Абу Бакр каланӑ пек] тесе шутларӑм; «Эй, Аллахӑн Элчи, ҫак аят хыҫҫӑн мӗнле ырлӑх пулӗ». Вӑл ҫапла хуравланӑ: «Эй, Абу Бакр, Аллах сана хӗрхентӗр, эсӗ ыратӑва, хурлӑха, йывӑрлӑхсене тӳссе курман-и?» Абу Бакр ҫапла хуравларӗ: — ҫапла, — терӗ вара пророк: «апла пулсан, чӑнах та, ку пурте сӑвап». Пире [Я'ла Бин Убайд] [Исмаил] [Абу Бакр Ац Цахафирен] каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; [Абу Бакр] каланӑ; «Эй, Аллахӑн Элчи, ҫак аят хыҫҫӑн мӗнле ырӑлӑх пулӗ: «Кам усал тӑвать, ҫавна ҫав усалшӑн тавӑрӗҫ». -QS Ан Нисаят 123-. унтан хадис ҫинчен асӑнать.
Imam Ahmad : 67
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي خَالِدٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ أَبِي زُهَيْرٍ الثَّقَفِيِّ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ { لَيْسَ بِأَمَانِيِّكُمْ وَلَا أَمَانِيِّ أَهْلِ الْكِتَابِ مَنْ يَعْمَلْ سُوءًا يُجْزَ بِهِ } قَالَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا لَنُجَازَى بِكُلِّ سُوءٍ نَعْمَلُهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْحَمُكَ اللَّهُ يَا أَبَا بَكْرٍ أَلَسْتَ تَنْصَبُ أَلَسْتَ تَحْزَنُ أَلَسْتَ تُصِيبُكَ اللَّأْوَاءُ فَهَذَا مَا تُجْزَوْنَ بِهِ
Пире [Ваки'] каласа пачӗ [Ибн Абу Халид] [Абу Бакар Бин Абу Зухайр Ац Цакафирен] вӑл каланӑ; сӑвӑ йӗрки уҫӑлнӑ чухне: «Ку санӑн ӗмӗтӳ мар, кӗнекери ҫынсен ӗмӗчӗ те мар». Кам усал ӗҫ тӑвать, ҫавна ҫав усал ӗҫшӗн тавӑрӗҫ-' -QS An Nisa'ayat 123-, вӑл каланӑ, [Абу Бакр] каланӑ; — Эй, Аллахӑн Элчи, эпир тунӑ кашни преступленишӗн пире тавӑрӗҫ-и? Ҫапла вара Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам ҫапла хуравланӑ: «Эй, Абу Бакр, Аллах сана каҫартӑр, эсӗ ыратӑва, хурлӑха, йывӑрлӑхсене тӳссе курман-и? Ҫапла ӗнтӗ, сирӗн ответӑр.
Imam Ahmad : 68
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ قَالَ أَخَذْتُ هَذَا الْكِتَابَ مِنْ ثُمَامَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ كَتَبَ لَهُمْ إِنَّ هَذِهِ فَرَائِضُ الصَّدَقَةِ الَّتِي فَرَضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الْمُسْلِمِينَ الَّتِي أَمَرَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ بِهَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَمَنْ سُئِلَهَا مِنْ الْمُسْلِمِينَ عَلَى وَجْهِهَا فَلْيُعْطِهَا وَمَنْ سُئِلَ فَوْقَ ذَلِكَ فَلَا يُعْطِهِ فِيمَا دُونَ خَمْسٍ وَعِشْرِينَ مِنْ الْإِبِلِ فَفِي كُلِّ خَمْسِ ذَوْدٍ شَاةٌ فَإِذَا بَلَغَتْ خَمْسًا وَعِشْرِينَ فَفِيهَا ابْنَةُ مَخَاضٍ إِلَى خَمْسٍ وَثَلَاثِينَ فَإِنْ لَمْ تَكُنِ ابْنَةُ مَخَاضٍ فَابْنُ لَبُونٍ ذَكَرٌ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتَّةً وَثَلَاثِينَ فَفِيهَا ابْنَةُ لَبُونٍ إِلَى خَمْسٍ وَأَرْبَعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتَّةً وَأَرْبَعِينَ فَفِيهَا حِقَّةٌ طَرُوقَةُ الْفَحْلِ إِلَى سِتِّينَ فَإِذَا بَلَغَتْ إِحْدَى وَسِتِّينَ فَفِيهَا جَذَعَةٌ إِلَى خَمْسٍ وَسَبْعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ سِتَّةً وَسَبْعِينَ فَفِيهَا بِنْتَا لَبُونٍ إِلَى تِسْعِينَ فَإِذَا بَلَغَتْ إِحْدَى وَتِسْعِينَ فَفِيهَا حِقَّتَانِ طَرُوقَتَا الْفَحْلِ إِلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَإِنْ زَادَتْ عَلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَفِي كُلِّ أَرْبَعِينَ ابْنَةُ لَبُونٍ وَفِي كُلِّ خَمْسِينَ حِقَّةٌ فَإِذَا تَبَايَنَ أَسْنَانُ الْإِبِلِ فِي فَرَائِضِ الصَّدَقَاتِ فَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْجَذَعَةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ جَذَعَةٌ وَعِنْدَهُ حِقَّةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيَجْعَلُ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنْ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْحِقَّةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ إِلَّا جَذَعَةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيُعْطِيهِ الْمُصَدِّقُ عِشْرِينَ دِرْهَمًا أَوْ شَاتَيْنِ وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ الْحِقَّةِ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ وَعِنْدَهُ بِنْتُ لَبُونٍ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيَجْعَلُ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنْ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ ابْنَةِ لَبُونٍ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ إِلَّا حِقَّةٌ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيُعْطِيهِ الْمُصَدِّقُ عِشْرِينَ دِرْهَمًا أَوْ شَاتَيْنِ وَمَنْ بَلَغَتْ عِنْدَهُ صَدَقَةُ ابْنَةِ لَبُونٍ وَلَيْسَتْ عِنْدَهُ ابْنَةُ لَبُونٍ وَعِنْدَهُ ابْنَةُ مَخَاضٍ فَإِنَّهَا تُقْبَلُ مِنْهُ وَيَجْعَلُ مَعَهَا شَاتَيْنِ إِنْ اسْتَيْسَرَتَا لَهُ أَوْ عِشْرِينَ دِرْهَمًا وَمَنْ بَلَغَتْ صَدَقَتُهُ بِنْتَ مَخَاضٍ وَلَيْسَ عِنْدَهُ إِلَّا ابْنُ لَبُونٍ ذَكَرٌ فَإِنَّهُ يُقْبَلُ مِنْهُ وَلَيْسَ مَعَهُ شَيْءٌ وَمَنْ لَمْ يَكُنْ عِنْدَهُ إِلَّا أَرْبَعٌ مِنْ الْإِبِلِ فَلَيْسَ فِيهَا شَيْءٌ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا وَفِي صَدَقَةِ الْغَنَمِ فِي سَائِمَتِهَا إِذَا كَانَتْ أَرْبَعِينَ فَفِيهَا شَاةٌ إِلَى عِشْرِينَ وَمِائَةٍ فَإِنْ زَادَتْ فَفِيهَا شَاتَانِ إِلَى مِائَتَيْنِ فَإِذَا زَادَتْ وَاحِدَةٌ فَفِيهَا ثَلَاثُ شِيَاهٍ إِلَى ثَلَاثِ مِائَةٍ فَإِذَا زَادَتْ فَفِي كُلِّ مِائَةٍ شَاةٌ وَلَا تُؤْخَذُ فِي الصَّدَقَةِ هَرِمَةٌ وَلَا ذَاتُ عَوَارٍ وَلَا تَيْسٌ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ الْمُصَدِّقُ وَلَا يُجْمَعُ بَيْنَ مُتَفَرِّقٍ وَلَا يُفَرَّقُ بَيْنَ مُجْتَمِعٍ خَشْيَةَ الصَّدَقَةِ وَمَا كَانَ مِنْ خَلِيطَيْنِ فَإِنَّهُمَا يَتَرَاجَعَانِ بَيْنَهُمَا بِالسَّوِيَّةِ وَإِذَا كَانَتْ سَائِمَةُ الرَّجُلِ نَاقِصَةً مِنْ أَرْبَعِينَ شَاةً وَاحِدَةً فَلَيْسَ فِيهَا شَيْءٌ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا وَفِي الرِّقَةِ رُبْعُ الْعُشْرِ فَإِذَا لَمْ يَكُنْ الْمَالُ إِلَّا تِسْعِينَ وَمِائَةَ دِرْهَمٍ فَلَيْسَ فِيهَا شَيْءٌ إِلَّا أَنْ يَشَاءَ رَبُّهَا
Пире [Абу Камила] каласа панӑ хыҫҫӑн вӑл ҫапла каларӗ: Пире [Хаммад бин Салама] каласа панӑ хыҫҫӑн вӑл ҫапла каларӗ: Эпӗ ҫак ҫырӑва [Цумама бин Абдулла бин Анасран] [Анас бин Маликран] илтӗм, ӑна [Абу Бакр] вӗсем патне ҫырнӑ; Чӑнах та, ку вӑл — мӑсӑльмансем валли Аллах Элчи хушнӑ закат валеҫӗвӗ, Аллах Аллах Элчине хушнӑ, ҫавӑнпа та мӑсӑльмансенчен кама ҫимӗҫ тӑрӑх ыйтаҫҫӗ, ҫавӑ ӑна парӑр, камран ҫимӗҫрен ытларах ыйтаҫҫӗ, ҫавӑ ӑна ан парӑр; ҫирӗм пилӗк ҫултан кӗҫӗнрех тӗвесемшӗн кашни пилӗк-вунӑ тӗверен пӗр качака закат пулать, ҫирӗм пилӗк ҫула ҫитсен вара закат — пӗр ама тӗве, унӑн ҫулӗ икӗ ҫулта, вӑтӑр пилӗк ҫула ҫитиччен, енчен те икӗ ҫулхи ама тӗвесем ҫук пулсан, аҫи тӗве виҫӗ ҫулта, вӑтӑр ҫула ҫитсен вара закат пӗр аҫа тӗве виҫӗ ҫулта, унӑн шучӗ хӗрӗх пилӗк ҫула ҫитиччен, унӑн шучӗ хӗрӗх улттӑ ҫитсен, закат пӗр пулать. тӑхӑрвунӑ, енчен те вӑл тӑхӑрвун пӗр ҫула ҫитсен, вара закат тӑватӑ ҫулхи икӗ тӗвене парӗҫ, икӗ арҫын тӗве пекех, пурӗ ҫӗр ҫирӗм таран, енчен те вӑл ҫӗр ҫирӗмрен ытларах пулсан, кашни хӗрӗх Пӗр пӑру закат — пӗр тӗве, вӑл виҫӗ ҫулхи, кашни пилӗк пӗр хӗрарӑм тӗвешӗн тӑватӑ ҫулхи закат, тӑватӑ ҫулхи тӗве тӗвесем закат тивӗҫӗпе уйрӑлса тӑраҫҫӗ, унтан кам пилӗк ҫулхи ама тӗве ҫинче обязательнӑй закат ҫитнӗ, унӑн пилӗк ҫулхи ама тӗве ҫук, анчах тӑватӑ ҫулхи ама тӗве пур, вара ҫакна йышӑнма ҫителӗклӗ, анчах вӗсене илме ҫӑмӑл пулсан икӗ качака хушӑр е вараланчӑк ҫирӗм, кам закат тивӗҫлӗ пулнӑ пӗр пӑру ҫинче. тӑватӑ ҫулхи ама тӗве, унӑн пилӗк ҫулхи тӗвесӗр пуҫне пӗрре те ҫук, вара ҫавна йышӑнма тата ҫирӗм дирхам е икӗ качака закат парӑмлӑ ҫынна пама ҫителӗклӗ. тата кам тӑватӑ ҫулхи ама тӗве ҫине обязательнӑй закат илнӗ пулсан, унӑн пӗрре ҫук, анчах виҫӗ ҫулхи пӗр ама тӗве пур, ун чухне унран тата икӗ качака илме ҫителӗклӗ, енчен те вӗсене илме ҫӑмӑл пулсан е ҫирӗм дирхам, тата кам виҫӗ ҫулхи пӗр ама тӗве ҫине обязательнӑй закат илнӗ пулсан, унӑн тӑватӑ ҫулхи ама тӗвесӗр пуҫне нимӗн те ҫук ҫакна йышӑнма тата ҫирӗм дирхам е икӗ качака закат парӑмлӑ ҫынна пама ҫителӗклӗ, камӑн та пур Енчен те эсир пӗр виҫӗ ҫулхи ама тӗве ҫине обязательнӑй закат илнӗ пулсан, анчах та сирӗн ҫук тата икӗ ҫулхи тӗве пур пулсан, ҫавӑ ҫителӗклӗ, унран илме тата икӗ качака хушма, енчен те вӗсене ҫирӗм дирхам е вараланчӑк илме ҫӑмӑл пулсан, кам тивӗҫлӗ пӗр икӗ ҫулхи ама тӗве ҫинче закат, анчах унӑн виҫӗ ҫулхи пӗр аҫа тӗве ҫеҫ ҫук, ун чухне унран илме ҫителӗклӗ, урӑх нимӗн те хушмалла мар, камӑн тӑватӑ тӗвесӗр пуҫне ҫук, вара уншӑн закат ҫук, хуҫи кӑмӑл тумасан. Кӗтӳ ҫӳрекен качакасен закатӗнче вара, йышӗ хӗрӗхе ҫитсен, закат пӗр юман пулать е ҫӗр ҫирӗм качака таран, унтан ытларах пулсан, закат икҫӗр качака таран, пӗрре ытларах пулсан, закат виҫӗ качака, виҫҫӗр таран, ытларах пулсан, кашни ҫӗршӗн пӗр качака, закат вара ҫул ҫитмен, вӑйсӑр, сӑмсасӑр качакасенчен илмеҫҫӗ, ҫынна качака ҫук закат ӗмӗчӗсем, тата уйрӑм пурлӑх пухмалла мар — закат илме — тата пухнӑ пурлӑха хӑранипе уйӑрмалла мар. закатран, тата икӗ пайран хутӑштарнӑ пурлӑхран иккӗшне те кашнинех пӗр пек тавӑрса параҫҫӗ, енчен те камӑн та пулин кӗтӳ качаки хӗрӗхрен пӗр качакаран сахалрах пулсан, хуҫи кӑмӑлламасан закат ҫук. Чурасемшӗн вара закат тӑватӑ вуннӑмӗш пайӗ, енчен те вӗсен пурлӑхӗ ҫӗр тӑхӑрвунӑ дирхама ҫеҫ ҫитмест пулсан, хуҫи кӑмӑлламасан закат ҫук.
Imam Ahmad : 69
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ قَالَ أَهْلُ مَكَّةَ يَقُولُونَ أَخَذَ ابْنُ جُرَيْجٍ الصَّلَاةَ مِنْ عَطَاءٍ وَأَخَذَهَا عَطَاءٌ مِنْ ابْنِ الزُّبَيْرِ وَأَخَذَهَا ابْنُ الزُّبَيْرِ مِنْ أَبِي بَكْرٍ وَأَخَذَهَا أَبُو بَكْرٍ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا رَأَيْتُ أَحَدًا أَحْسَنَ صَلَاةً مِنْ ابْنِ جُرَيْجٍ
Пире [Абдурраззака] каласа панӑ хыҫҫӑн вӑл ҫапла каларӗ: маккансем каланё; ' [Ибн Джурайдж] кӗлӗ йӗркисене ['Ато'] илнӗ, Ато' вӗсене [Ибн Аз Зубайртан], Ибн Зубайр [Абу Бакр] тата Абу Бакр пророкран илнӗ, эпӗ Ибн Джуриджран лайӑхрах кӗлтунине курман.
Imam Ahmad : 70
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ قَالَ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ قَالَ تَأَيَّمَتْ حَفْصَةُ بِنْتُ عُمَرَ مِنْ خُنَيْسٍ أَوْ حُذَيْفَةَ بْنِ حُذَافَةَ شَكَّ عَبْدُ الرَّزَّاقِ وَكَانَ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِمَّنْ شَهِدَ بَدْرًا فَتُوُفِّيَ بِالْمَدِينَةِ قَالَ فَلَقِيتُ عُثْمَانَ بْنَ عَفَّانَ فَعَرَضْتُ عَلَيْهِ حَفْصَةَ فَقُلْتُ إِنْ شِئْتَ أَنْكَحْتُكَ حَفْصَةَ قَالَ سَأَنْظُرُ فِي ذَلِكَ فَلَبِثْتُ لَيَالِيَ فَلَقِيَنِي فَقَالَ مَا أُرِيدُ أَنْ أَتَزَوَّجَ يَوْمِي هَذَا قَالَ عُمَرُ فَلَقِيتُ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقُلْتُ إِنْ شِئْتَ أَنْكَحْتُكَ حَفْصَةَ ابْنَةَ عُمَرَ فَلَمْ يَرْجِعْ إِلَيَّ شَيْئًا فَكُنْتُ أَوْجَدَ عَلَيْهِ مِنِّي عَلَى عُثْمَانَ فَلَبِثْتُ لَيَالِيَ فَخَطَبَهَا إِلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَنْكَحْتُهَا إِيَّاهُ فَلَقِيَنِي أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ لَعَلَّكَ وَجَدْتَ عَلَيَّ حِينَ عَرَضْتَ عَلَيَّ حَفْصَةَ فَلَمْ أَرْجِعْ إِلَيْكَ شَيْئًا قَالَ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ فَإِنَّهُ لَمْ يَمْنَعْنِي أَنْ أَرْجِعَ إِلَيْكَ شَيْئًا حِينَ عَرَضْتَهَا عَلَيَّ إِلَّا أَنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَذْكُرُهَا وَلَمْ أَكُنْ لِأُفْشِيَ سِرَّ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَوْ تَرَكَهَا لَنَكَحْتُهَا
Пире [Абдурраззака] каласа панӑ хыҫҫӑн вӑл ҫапла каларӗ: пире [Ма'мар] [Аз Зухрирен] [Салимран] [Ибн Умартан] [Умартан] пӗлтернӗ, терӗ вӑл; Хафшох Бинт Умар тӑлӑха юлнӑ, ӑна хунайсем е Худзайфа бин Худзафа хӑварнӑ - Абдурраззак иккӗленет - вӑл пророкӑн юлташӗсенчен пӗри пулнӑ, вӑл Бадр ҫапӑҫӑвӗнчи событисене курнӑ тата Мединӑра вилнӗ, тенӗ Умар; ҫавӑнпа эпӗ Усман Бин Аффана тӗл пултӑм та ӑна Хафшах сӗнтӗм, терӗм; — Эсир кӑмӑллатӑр пулсан, эпӗ сире Хафшаха качча парӑп, — терӗ Усман; — Малтан ун ҫинчен шухӑшласа пӑхӑп. Темиҫе каҫ иртрӗ те, унтан Усман мана тӗл пулчӗ те ҫапла каларӗ: — Хальхи вӑхӑтра манӑн авланас кӑмӑл ҫук. Умар каланӑ; унтан эпӗ Абу Бакра тӗл пултӑм та ӑна каларӑм; — Эсир кӑмӑллатӑр пулсан, эпӗ сире Хафшах Бинт Умара качча парӑп. Анчах вӑл мана нимӗнле ответ та памарӗ, ҫавӑнпа та манӑн чӗрере эпӗ Османпа пӗрле пулнӑ чухнехи туйӑмран та ытларах туйӑм ҫуралчӗ, темиҫе кун иртрӗ, юлашкинчен ман пата Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам пычӗ те Хафшаха ҫураҫма сӗнчӗ, унтан эпӗ Хафшана качча патӑм, Абу Бакр мана курма килчӗ те каларӗ; — Тен, эсӗ мана «Хафшах» сӗнсен, эпӗ сана нимӗнле ответ та паман чухне санӑн чӗрӳнте маншӑн туйӑм пулнӑ? Умар каланӑ, эпӗ ответлерӗм; — Ҫапла, — терӗ [Абу Бакр]; — Чӑнах та, эсир мана хафшах сӗннӗ чухне мана сирӗн пата ответпа таврӑнма нимӗн те чӑрмантармасть, анчах эпӗ Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам ун ҫинчен асӑннине илтрӗм, эпӗ вара Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам вӑрттӑнлӑхне сармастӑп, вӑл ӑна пӑрахсан эпӗ ӑна качча илӗп.
Imam Ahmad : 71
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ سُلَيْمَانَ قَالَ سَمِعْتُ الْمُغِيرَةَ بْنَ مُسْلِمٍ أَبَا سَلَمَةَ عَنْ فَرْقَدٍ السَّبَخِيِّ عَنْ مُرَّةَ الطَّيِّبِ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ سَيِّئُ الْمَلَكَةِ فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلَيْسَ أَخْبَرْتَنَا أَنَّ هَذِهِ الْأُمَّةَ أَكْثَرُ الْأُمَمِ مَمْلُوكِينَ وَأَيْتَامًا قَالَ بَلَى فَأَكْرِمُوهُمْ كَرَامَةَ أَوْلَادِكُمْ وَأَطْعِمُوهُمْ مِمَّا تَأْكُلُونَ قَالُوا فَمَا يَنْفَعُنَا فِي الدُّنْيَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَرَسٌ صَالِحٌ تَرْتَبِطُهُ تُقَاتِلُ عَلَيْهِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَمَمْلُوكٌ يَكْفِيكَ فَإِذَا صَلَّى فَهُوَ أَخُوكَ
Пире [Исхак бин Сулеймана] каласа панӑ хыҫҫӑн вӑл ҫапла каларӗ: Эпӗ [Аль Мугира Бин Муслим Абу Салама] [Фаркад Ас Субахи] [Мурра Ат Тайиб] [Абу Бакар Аш Шиддик] илтрӗм, вӑл каларӗ; Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам каланӑ: «Хӑйӗн характерӗ начар ҫын Пӗлӗте кӗреймест», ҫавӑнпа та пӗр ҫын ыйтнӑ; — Эй, Аллахӑн Элчи, эсӗ ҫак умма чи чурасемпе тӑлӑх ачасем пурри ҫинчен пӗлтермерӗн-и? Ҫапла вара, Аллахӑн Элчи ҫапла хуравланӑ: «Ҫапла, вӗсене хӑвӑр ачӑрсене хисепленӗ пекех хисеплӗр, вӗсене хӑвӑр ҫиекен апат-ҫимӗҫпе тӑрантарӑр». Юлташсем ыйтрӗҫ; — Эй, Аллахӑн Элчи, пире тӗнчере мӗн усӑ пама пултарать? Вӑл ҫапла хуравланӑ: «Эсир Аллах ҫулӗ ҫинче ҫапӑҫма лайӑх хатӗр тата сирӗншӗн ҫителӗклӗ чура, вӑл кӗлтунӑ чухне вӑл сирӗн тӑванӑр».
Imam Ahmad : 72
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ قَالَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ السَّبَّاقِ قَالَ أَخْبَرَنِي زَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَرْسَلَ إِلَيْهِ مَقْتَلَ أَهْلِ الْيَمَامَةِ فَإِذَا عُمَرُ عِنْدَهُ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ إِنَّ عُمَرَ أَتَانِي فَقَالَ إِنَّ الْقَتْلَ قَدْ اسْتَحَرَّ بِأَهْلِ الْيَمَامَةِ مِنْ قُرَّاءِ الْقُرْآنِ مِنْ الْمُسْلِمِينَ وَأَنَا أَخْشَى أَنْ يَسْتَحِرَّ الْقَتْلُ بِالْقُرَّاءِ فِي الْمَوَاطِنِ فَيَذْهَبَ قُرْآنٌ كَثِيرٌ لَا يُوعَى وَإِنِّي أَرَى أَنْ تَأْمُرَ بِجَمْعِ الْقُرْآنِ فَقُلْتُ لِعُمَرَ وَكَيْفَ أَفْعَلُ شَيْئًا لَمْ يَفْعَلْهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ هُوَ وَاللَّهِ خَيْرٌ فَلَمْ يَزَلْ يُرَاجِعُنِي فِي ذَلِكَ حَتَّى شَرَحَ اللَّهُ بِذَلِكَ صَدْرِي وَرَأَيْتُ فِيهِ الَّذِي رَأَى عُمَرُ قَالَ زَيْدٌ وَعُمَرُ عِنْدَهُ جَالِسٌ لَا يَتَكَلَّمُ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِنَّكَ شَابٌّ عَاقِلٌ لَا نَتَّهِمُكَ وَقَدْ كُنْتَ تَكْتُبُ الْوَحْيَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاجْمَعْهُ قَالَ زَيْدٌ فَوَاللَّهِ لَوْ كَلَّفُونِي نَقْلَ جَبَلٍ مِنْ الْجِبَالِ مَا كَانَ بِأَثْقَلَ عَلَيَّ مِمَّا أَمَرَنِي بِهِ مِنْ جَمْعِ الْقُرْآنِ فَقُلْتُ كَيْفَ تَفْعَلُونَ شَيْئًا لَمْ يَفْعَلْهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Пире [Усман бин Умар] каласа панӑ хыҫҫӑн вӑл ҫапла каларӗ: пире [Юнуса] [Аз Зухрирен] пӗлтерчӗ, терӗ вӑл; мана [Ибн Ас Саббак] пӗлтерчӗ, терӗ вӑл; мана [Заид бин Сабита] пӗлтернӗччӗ, [Абу Бакр] ӑна Ямама халӑхӗн вӑрҫӑ вырӑнне янӑччӗ, Умар унпа юнашар пулнӑ чухне, вара Абу Бакр ҫапла каларӗ: — Чӑнах та, Умар мана тӗл пулчӗ те ҫапла каларӗ: — Чӑнах та, Ямама вӑрҫинче нумай ҫын вилнӗ, вӗсем мӑсӑльмансен корийӗсенчен пулнӑ, эпӗ вара ытти ҫапӑҫу хирӗсенче ытларах та ытларах кори вӗлересрен хӑратӑп, ҫавӑнпа та вӗсем паллӑ маррипе Коранӑн пысӑк пайӗ ҫухалать, чӑннипе илсен, эпӗ ҫапла шутлатӑп: эсир мана Коран пухма мандат памалла. ҫапла каларӑм эпӗ Умара; — Пророк саллаллаху алейхи ва саллам нихҫан та туман ӗҫе мӗнле тума пултаратӑп-ха эпӗ? — Ҫапла хуравларӗ Умар; «Аллахпа тупа тӑватӑп, ку лайӑх». Унтан Умар ман пата пӗрмаях пырса ҫакӑн пирки хурав ыйтрӗ, ҫапла вара Аллах манӑн кӑкӑра уҫрӗ те эпӗ Умар шухӑшӗсемпе килӗшрӗм. Вӑл калать; Заидпа Умар унпа юнашар ларса пӗр сӑмах та чӗнмерӗҫ, унтан Абу Бакр ҫапла каларӗ; — Чӑнах та, эсӗ ӑслӑ ҫамрӑк, эпир санӑн пултарулӑху пирки иккӗленместпӗр, мӗншӗн тесен эсӗ пророк валли ҫутӑ кӑларнӑ, ҫавӑнпа та Коран кӗнекине ту, — терӗ Заид; — Аллахпа тупа тӑватӑп, енчен те вӗсем мана тусенчен пӗрне куҫарма хушсан, вӑл мана Коран пухма хушнӑ пек йывӑр пулмӗ, эпӗ вара ҫапла каларӑм: — Пророк саллаллаху алейхи васаллам нихҫан та туман ӗҫе мӗнле тума пултаратӑн?
Imam Ahmad : 73
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنِ الْأَعْمَشِ عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ رَجَاءٍ عَنْ عُمَيْرٍ مَوْلَى الْعَبَّاسِ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ لَمَّا قُبِضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاسْتُخْلِفَ أَبُو بَكْرٍ خَاصَمَ الْعَبَّاسُ عَلِيًّا فِي أَشْيَاءَ تَرَكَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ شَيْءٌ تَرَكَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ يُحَرِّكْهُ فَلَا أُحَرِّكُهُ فَلَمَّا اسْتُخْلِفَ عُمَرُ اخْتَصَمَا إِلَيْهِ فَقَالَ شَيْءٌ لَمْ يُحَرِّكْهُ أَبُو بَكْرٍ فَلَسْتُ أُحَرِّكُهُ قَالَ فَلَمَّا اسْتُخْلِفَ عُثْمَانُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ اخْتَصَمَا إِلَيْهِ قَالَ فَأَسْكَتَ عُثْمَانُ وَنَكَسَ رَأْسَهُ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَخَشِيتُ أَنْ يَأْخُذَهُ فَضَرَبْتُ بِيَدِي بَيْنَ كَتِفَيْ الْعَبَّاسِ فَقُلْتُ يَا أَبَتِ أَقْسَمْتُ عَلَيْكَ إِلَّا سَلَّمْتَهُ لِعَلِيٍّ قَالَ فَسَلَّمَهُ لَهُ
Пире [Яхья Бин Хаммад] [Абу Авана] [Аль-Амаси] ҫинчен [Исмаил Бин Раджа] ҫинчен [Аль-Аббасӑн ӗлӗкхи чури Умаир] [Ибн Аббас] ҫинчен каласа пачӗ, терӗ вӑл; Расулуллах алейхи васаллам вилсен тата Абу Бакра халиф туса хунӑ чухне Аббас Алирен Расулуллах алейхи васаллам хӑварнӑ еткерлӗх пирки ыйтнӑ, унтан [Абу Бакр] ҫапла каланӑ: «Аллахӑн Элчи хӑварнӑ япала, вӑл ӑна хускатман, эпӗ ӑна хускатмастӑп». Умара халиф туса хунӑ чухне вӗсем иккӗшӗ те хӑйсен ӗҫӗ пирки Умара ӳпкелешнӗ, унтан Умар каланӑ; — Абу Бакр мӗн хускатмасть, эпӗ ӑна хускатмастӑп. Усмана халиф туса хунӑ чухне вӗсем иккӗшӗ те Усмана ӳпкелешнӗ, Осман шӑпланнӑ та пуҫне уснӑ, тенӗ Ибн Аббас; — Эпӗ ӑна илесрен хӑрарӑм та, Аббасӑн хулпуҫҫийӗ варрине алла ҫупса ятӑм та ҫапла каларӑм: — Эй, аттем, эпӗ сана тупа тӑватӑп, эсӗ ӑна Алие памалла. Ибн Аббас каланӑ; — Ҫапла вара вӑл ӑна Алие пачӗ.
Imam Ahmad : 74
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَمَّادٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عَاصِمِ بْنِ كُلَيْبٍ قَالَ حَدَّثَنِي شَيْخٌ مِنْ قُرَيْشٍ مِنْ بَنِي تَيْمٍ قَالَ حَدَّثَنِي فُلَانٌ وَفُلَانٌ وَقَالَ فَعَدَّ سِتَّةً أَوْ سَبْعَةً كُلُّهُمْ مِنْ قُرَيْشٍ فِيهِمْ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الزُّبَيْرِ قَالَ بَيْنَا نَحْنُ جُلُوسٌ عِنْدَ عُمَرَ إِذْ دَخَلَ عَلِيٌّ وَالْعَبَّاسُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَدْ ارْتَفَعَتْ أَصْوَاتُهُمَا فَقَالَ عُمَرُ مَهْ يَا عَبَّاسُ قَدْ عَلِمْتُ مَا تَقُولُ تَقُولُ ابْنُ أَخِي وَلِي شَطْرُ الْمَالِ وَقَدْ عَلِمْتُ مَا تَقُولُ يَا عَلِيُّ تَقُولُ ابْنَتُهُ تَحْتِي وَلَهَا شَطْرُ الْمَالِ وَهَذَا مَا كَانَ فِي يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَدْ رَأَيْنَا كَيْفَ كَانَ يَصْنَعُ فِيهِ فَوَلِيَهُ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ مِنْ بَعْدِهِ فَعَمِلَ فِيهِ بِعَمَلِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ وَلِيتُهُ مِنْ بَعْدِ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَأَحْلِفُ بِاللَّهِ لَأَجْهَدَنَّ أَنْ أَعْمَلَ فِيهِ بِعَمَلِ رَسُولِ اللَّهِ وَعَمَلِ أَبِي بَكْرٍ ثُمَّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَحَلَفَ بِأَنَّهُ لَصَادِقٌ أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ النَّبِيَّ لَا يُورَثُ وَإِنَّمَا مِيرَاثُهُ فِي فُقَرَاءِ الْمُسْلِمِينَ وَالْمَسَاكِينِ و حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَحَلَفَ بِاللَّهِ إِنَّهُ صَادِقٌ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ النَّبِيَّ لَا يَمُوتُ حَتَّى يَؤُمَّهُ بَعْضُ أُمَّتِهِ وَهَذَا مَا كَانَ فِي يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَدْ رَأَيْنَا كَيْفَ كَانَ يَصْنَعُ فِيهِ فَإِنْ شِئْتُمَا أَعْطَيْتُكُمَا لِتَعْمَلَا فِيهِ بِعَمَلِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعَمَلِ أَبِي بَكْرٍ حَتَّى أَدْفَعَهُ إِلَيْكُمَا قَالَ فَخَلَوَا ثُمَّ جَاءَا فَقَالَ الْعَبَّاسُ ادْفَعْهُ إِلَى عَلِيٍّ فَإِنِّي قَدْ طِبْتُ نَفْسًا بِهِ لَهُ
Пире [Яхья бин Хаммад] каласа панӑ хыҫҫӑн вӑл ҫапла каларӗ: Пире [Абу Аванӑна] [Ашим Бин Кулайбран] каласа пачӗ, терӗ вӑл; Мана [Бани Таймри курейш шейхне] каласа панӑ хыҫҫӑн вӑл ҫапла каларӗ: Мана ҫапла-ҫапла, ҫапла-ҫапла каласа пачӗ те, вӑл ҫапла каларӗ; ҫавӑнпа та вӑл ултӑ-ҫичӗ ҫынна асӑнчӗ, пурте Курейшран, вӗсен хушшинче [Абдулла Бин Аз Зубайр та], терӗ вӑл; эпир Умарпа юнашар ларнӑ чухне сасартӑк Алипе Аббас хӑпарса кӗчӗҫ, ҫапла вара [Умар] каларӗ; — Шӑплан, Аббас! Эсӗ мӗн калассине эпӗ пӗлетӗп ӗнтӗ, эсӗ манӑн шӑллӑм ывӑлӗпе иксӗмӗр пурлӑхӑн ҫуррине илетпӗр терӗн. Эпӗ те пӗлетӗп ӗнтӗ, эсӗ мӗн калӑн, эй Али, эсӗ унӑн хӗрӗ ман аллинче тесе калӑн, ҫавӑнпа та вӑл ҫур пурлӑха пайлать, ҫакӑ вара Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам вӑхӑтӗнче пулса тухнӑ, ҫавӑнпа та эпир вӑл ҫак ӗҫре мӗнле йышӑну тунине куртӑмӑр, унтан Абу Бакр Расулуллах хыҫҫӑн малалла кайнӑ та Расулуллах хыҫҫӑн мӗн тунине малалла тӑснӑ, унтан Ибуллах Абуллах тухса кайнӑ хыҫҫӑн малалла кайнӑ Аллах ячӗпе тупа тӑвӑр, ҫак ӗҫе Расулуллахпа Абу Бакр тунӑ пек чӑнласах татса пама. Вара ҫапла каларӗ; — Абу Бакр мана каласа пачӗ те тупа турӗ: вӑл пророк саллаллаху алейхи васаллам ҫапла каланине чӑнласах илтнӗ: «Чӑнах та, пророк еткерлӗх илмен, унӑн еткерлӗхне ҫеҫ мӑсӑльмансем хушшинче мӗскӗнсемпе мӗскӗнсем хушшинче валеҫсе панӑ». тата [Абу Бакр] мана хӑй тӳрӗ кӑмӑллӑ пулнине Аллах ячӗпе тупа тунӑ, пророк ҫапла каланӑ: «Чӑнах та, пророк хӑйӗн халӑхӗнчен хӑшӗ-пӗрисем ӑна имам туса хуриччен вилмест». Ҫак -мул- тахҫан Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам аллинче пулнӑ, эпир ӑна ҫак тӗслӗхре мӗнле тунине куртӑмӑр, эсир ӑна сире иксӗре парӑп, эсир ӑна Расулуллахпа Абу Бакр мӗн тунине кура тыткалатӑр, ҫавӑнпа та эпӗ сире иксӗре те парӑп». Абдулла бин Зубайр ҫапла каланӑ: ҫапла вара вӗсем иккӗшӗ те кайрӗҫ, унтан иккӗшӗ те каялла таврӑнчӗҫ, терӗ Аббас; — Ӑна Алие парӑр, мӗншӗн тесен ӑна Алие парсан чун лӑпланать.
Imam Ahmad : 75
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ عَطَاءٍ قَالَ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ فَاطِمَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا جَاءَتْ أَبَا بَكْرٍ وَعُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا تَطْلُبُ مِيرَاثَهَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَا إِنَّا سَمِعْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنِّي لَا أُورَثُ
Пире [Абдул Вахаб Бин Ато] каласа панӑ хыҫҫӑн вӑл ҫапла каларӗ: пире [Мухаммад Бин Амру] [Абу Саламаран] [Абу Хурайраран] пӗлтернӗ тӑрӑх, Фатима Абу Бакрпа Умар патне килнӗ, вӗсем Аллахӑн Элчинчен хӑйсен еткерлӗхӗн пайне ыйтнӑ, унтан [Абу Бакр] тата [Умар] каланӑ; — Чӑнах та, эпир Аллахӑн Элчи: «Чӑнах та, эпӗ еткерлӗх мар», — тенине илтрӗмӗр.
Imam Ahmad : 76
حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ قَالَ حَدَّثَنَا عِيسَى يَعْنِي ابْنَ الْمُسَيَّبِ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي حَازِمٍ قَالَ إِنِّي لَجَالِسٌ عِنْدَ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ خَلِيفَةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ وَفَاةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِشَهْرٍ فَذَكَرَ قِصَّةً فَنُودِيَ فِي النَّاسِ أَنَّ الصَّلَاةَ جَامِعَةٌ وَهِيَ أَوَّلُ صَلَاةٍ فِي الْمُسْلِمِينَ نُودِيَ بِهَا إِنَّ الصَّلَاةَ جَامِعَةٌ فَاجْتَمَعَ النَّاسُ فَصَعِدَ الْمِنْبَرَ شَيْئًا صُنِعَ لَهُ كَانَ يَخْطُبُ عَلَيْهِ وَهِيَ أَوَّلُ خُطْبَةٍ خَطَبَهَا فِي الْإِسْلَامِ قَالَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ وَلَوَدِدْتُ أَنَّ هَذَا كَفَانِيهِ غَيْرِي وَلَئِنْ أَخَذْتُمُونِي بِسُنَّةِ نَبِيِّكُمْ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا أُطِيقُهَا إِنْ كَانَ لَمَعْصُومًا مِنْ الشَّيْطَانِ وَإِنْ كَانَ لَيَنْزِلُ عَلَيْهِ الْوَحْيُ مِنْ السَّمَاءِ
Пире [Хасим Бин Аль Касим] каласа панӑ хыҫҫӑн вӑл ҫапла каларӗ: Пире [Иса, урӑхла каласан, Ибн Аль-Мусайяб] [Каис Бин Абу Хазимран] каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; эпӗ [Абу Бакар] Аш Сиддикпа, Расулуллах саллаллаху алейхи васаллямӑн халифӗпе юнашар ларнӑ чухне, пророк вилнӗ хыҫҫӑн пӗр уйӑхран, Абу Бакр мана пӗр истори каласа пачӗ; сасартӑк халӑха пӗлтернӗ; — Чӑнах та, кӗлӗ пухура пулать. Ҫакӑ вара мӑсӑльмансем ӑна каласа тунӑ пӗрремӗш кӗлӗ пулнӑ; — Чӑнах та, кӗлӗ пухура пулать. Ҫапла вара халӑх пуҫтарӑнчӗ, унтан Абу Бакр амвон ҫине хӑпарчӗ, ӑна ун ҫинче проповедь калама тунӑ вырӑн, ҫакӑ вара вӑл исламра пӗрремӗш проповедь пулнӑ». Каис каларӗ; унтан Абу Бакр Аллаха мухтаса мухтанӑ та каланӑ; — Эй, ҫынсем, эпӗ питӗ савӑннӑ пулӑттӑм, енчен те мана ҫак ӗҫре ман вырӑна кам та пулин урӑххи лартсан, эсир мана хӑвӑрӑн пророкӑрӑн суннипе суда парсан, эпӗ ӑна йышӑнмастӑп, мӗншӗн тесен вӑл шуйттанран хӳтӗленнӗ, ун патне тӳперен уҫӑмсем аннӑ.
Imam Ahmad : 77
حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا شَيْبَانُ عَنْ لَيْثٍ عَنْ مُجَاهِدٍ قَالَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ الصِّدِّيقُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَمَرَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ أَقُولَ إِذَا أَصْبَحْتُ وَإِذَا أَمْسَيْتُ وَإِذَا أَخَذْتُ مَضْجَعِي مِنْ اللَّيْلِ اللَّهُمَّ فَاطِرَ السَّمَوَاتِ وَالْأَرْضِ عَالِمَ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ أَنْتَ رَبُّ كُلِّ شَيْءٍ وَمَلِيكُهُ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنْتَ وَحْدَكَ لَا شَرِيكَ لَكَ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُكَ وَرَسُولُكَ أَعُوذُ بِكَ مِنْ شَرِّ نَفْسِي وَشَرِّ الشَّيْطَانِ وَشِرْكِهِ وَأَنْ أَقْتَرِفَ عَلَى نَفْسِي سُوءًا أَوْ أَجُرَّهُ إِلَى مُسْلِمٍ آخِرُ مُسْنَدِ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ
Пире [Хасим Бин Аль Касим] каласа пачӗ [Шейбан] [Лайтсран] [Муджахидран] вӑл каланӑ, [Абу Бакр] Аш Шиддик каланӑ; Расулуллах алейхи васаллам мана кашни ир, каҫ тата каҫхине ҫывӑрма выртас умӗн ҫапла вулама хушрӗ: «АЛЛАХУММА ФААТИРАС САМАВААТИ ВАЛ АРДЛИ ААЛИМАЛ ГАЙБИ ВАСЫ СЯХАДАХ АНТА РАББА КУЛЛИ СЯИИН ВА МААЛИКУАЛИХАЛИХАИЛ ВАХДАКА ЛАА СЯРИИКАЛАКА ВА АННА МУХАММАДАН 'АБДУКА ВА РАСУУЛУКА А'УУДЗУБИКА МИН СЯРРИ НАФСИИ ВА СЯРРИСЫ СЯИТХАНИ ВА СИРКИХИ ВА АН АКТАРИФА 'АЛА НАФСИИ СУУ'РУАН АУРУСЛИМ АУРУСЛИМ - Аллах творчество тӳпепе ҫӗр, курӑнманнине те, курӑнаканнине те пурне те пӗлекенскер, Эсӗ пур япаласен Рабби тата вӗсен хуҫи, эпӗ ҫакна ҫирӗплетсе калатӑп: Сансӑр пуҫне урӑх нимӗнле турӑ та ҫук, ӑна пуҫҫапма тивӗҫлӗ. хамӑн чуна хирӗҫ усал ӗҫ туни е ӑна ытти мӑсӑльмансене куҫарни.
Imam Ahmad : 78
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ حَارِثَةَ قَالَ جَاءَ نَاسٌ مِنْ أَهْلِ الشَّامِ إِلَى عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالُوا إِنَّا قَدْ أَصَبْنَا أَمْوَالًا وَخَيْلًا وَرَقِيقًا نُحِبُّ أَنْ يَكُونَ لَنَا فِيهَا زَكَاةٌ وَطَهُورٌ قَالَ مَا فَعَلَهُ صَاحِبَايَ قَبْلِي فَأَفْعَلَهُ وَاسْتَشَارَ أَصْحَابَ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفِيهِمْ عَلِيٌّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ عَلِيٌّ هُوَ حَسَنٌ إِنْ لَمْ يَكُنْ جِزْيَةً رَاتِبَةً يُؤْخَذُونَ بِهَا مِنْ بَعْدِكَ
Пире [Абдуррахман Бин Махди] [Суфьян] [Абу Исхак] [Харица] ҫинчен каласа панӑ хыҫҫӑн вӑл ҫапла каларӗ: Умар патне Сирирен пӗр ушкӑн ҫын килнӗ, унтан вӗсем каланӑ; — Чӑнах та, пирӗн пуянлӑх, лашасем, чурасем пур, эпир вӗсенчен закат тата тасалӑх тӳлесшӗн. [Умар] хуравларӗ; — Манран малтан манӑн икӗ тусӑм мӗнле тунӑ, эпӗ те вӗсем иккӗшӗ те тунӑ пек тӑвӑп. Унтан вӑл Мухаммед пророкӑн юлташӗсемпе канашланӑ, вӗсен хушшинче Али те пулнӑ, унтан Али каланӑ; — Сирӗн хыҫҫӑн вӗсенчен илекен йӗркеллӗ налук мар пулсан, аван.
Imam Ahmad : 79
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنِ الْحَكَمِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ أَنَّ الصُّبَيَّ بْنَ مَعْبَدٍ كَانَ نَصْرَانِيًّا تَغْلِبِيًّا أَعْرَابِيًّا فَأَسْلَمَ فَسَأَلَ أَيُّ الْعَمَلِ أَفْضَلُ فَقِيلَ لَهُ الْجِهَادُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَأَرَادَ أَنْ يُجَاهِدَ فَقِيلَ لَهُ حَجَجْتَ فَقَالَ لَا فَقِيلَ حُجَّ وَاعْتَمِرْ ثُمَّ جَاهِدْ فَانْطَلَقَ حَتَّى إِذَا كَانَ بِالْحَوَابِطِ أَهَلَّ بِهِمَا جَمِيعًا فَرَآهُ زَيْدُ بْنُ صُوحَانَ وَسَلْمَانُ بْنُ رَبِيعَةَ فَقَالَا لَهُوَ أَضَلُّ مِنْ جَمَلِهِ أَوْ مَا هُوَ بِأَهْدَى مِنْ نَاقَتِهِ فَانْطَلَقَ إِلَى عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَأَخْبَرَهُ بِقَوْلِهِمَا فَقَالَ هُدِيتَ لِسُنَّةِ نَبِيِّكَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْحَكَمُ فَقُلْتُ لِأَبِي وَائِلٍ حَدَّثَكَ الصُّبَيُّ فَقَالَ نَعَمْ
Пире [Мухаммад Бин Джафар] каласа пачӗ, вӑл ҫапла каларӗ; Пире [Сю'ба] [Аль-Хакамран] [Абу-Ваилран] ҫапла каласа панӑ: [Шубай Бин Ма'бад] ӗлӗк араб Таглиб йӑхӗнчен тухнӑ христианин пулнӑ, унтан ислам тӗнне йышӑннӑ, унтан вӑл ыйтнӑ; — Чи кирлӗ практика мӗнле? Ҫапла каланӑ ӑна; «Аллах ҫулӗ ҫинче джихад» унтан вӑл джихад тӑвасшӑн пулнӑ, анчах ӑна ыйтнӑ; — Хадж турӑн-и? Вӑл ҫапла хуравларӗ: — Ҫук-ха, — терӗҫ ӑна; «Хадж тата умра тӑвӑр, унтан джихад тӑвӑр». Ҫапла вара вӑл типӗ вырӑна ҫитичченех утрӗ, унтан хадж тата умра тума шутланӑччӗ, Заид бин Шуханпа Салман бин Рабиа курсан, вӗсем иккӗшӗ те ҫапла каланӑ: — Вӑл хӑйӗн тӗверен те аташса кайнӑ, — е; — Вӑл хӑйӗн тӗверен ытларах ҫул кӑтартмасть. Ҫапла вара вӑл Умар патне пынӑ та ӑна Заидпа Салман мӗн каланине каласа панӑ, ҫапла вара [Умар] каланӑ; «Эсир хӑвӑрӑн пророкӑрӑн суннине пӑхӑнтӑр. Аль-Хакам каланӑ; ҫавӑнпа эпӗ Абу Ваилран ыйтрӑм; — Шубай каласа пачӗ-и? Вӑл ҫапла хуравларӗ: 'Çапла'.
Imam Ahmad : 80
حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ قَالَ سَمِعْتُ عَمْرَو بْنَ مَيْمُونٍ قَالَ صَلَّى بِنَا عُمَرُ بِجَمْعٍ الصُّبْحَ ثُمَّ وَقَفَ وَقَالَ إِنَّ الْمُشْرِكِينَ كَانُوا لَا يُفِيضُونَ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ وَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَالَفَهُمْ ثُمَّ أَفَاضَ قَبْلَ أَنْ تَطْلُعَ الشَّمْسُ
Пирӗнпе ҫыхӑннӑ ['Аффан] Пирӗнпе ҫыхӑннӑ [Сю'ба] [Абу Исхакран] вӑл каланӑ; Эпӗ ['Амру Бин Маймун] каланине илтрӗм; [Умар] пирӗнпе пӗрле Муздалифӑра ирхи кӗлӗ турӗ, унтан тӑчӗ те ҫапла каларӗ: — Чӑнах та, мушриксем хӗвел тухиччен Муздалифӑран тухман, чӑнах та, Аллахӑн Элчи салляллаху алейхи васаллам вӗсемпе уйрӑмлӑх тунӑ, ҫавӑнпа та вӑл хӗвел тухичченех Муздалифӑран тухса кайнӑ.