Imam Ahmad : 21
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ عَبْدِ رَبِّهِ قَالَ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ بْنُ الْوَلِيدِ قَالَ حَدَّثَنِي شَيْخٌ مِنْ قُرَيْشٍ عَنْ رَجَاءِ بْنِ حَيْوَةَ عَنْ جُنَادَةَ بْنِ أَبِي أُمَيَّةَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي سُفْيَانَ قَالَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ حِينَ بَعَثَنِي إِلَى الشَّامِ يَا يَزِيدُ إِنَّ لَكَ قَرَابَةً عَسَيْتَ أَنْ تُؤْثِرَهُمْ بِالْإِمَارَةِ وَذَلِكَ أَكْبَرُ مَا أَخَافُ عَلَيْكَ فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ وَلِيَ مِنْ أَمْرِ الْمُسْلِمِينَ شَيْئًا فَأَمَّرَ عَلَيْهِمْ أَحَدًا مُحَابَاةً فَعَلَيْهِ لَعْنَةُ اللَّهِ لَا يَقْبَلُ اللَّهُ مِنْهُ صَرْفًا وَلَا عَدْلًا حَتَّى يُدْخِلَهُ جَهَنَّمَ وَمَنْ أَعْطَى أَحَدًا حِمَى اللَّهِ فَقَدْ انْتَهَكَ فِي حِمَى اللَّهِ شَيْئًا بِغَيْرِ حَقِّهِ فَعَلَيْهِ لَعْنَةُ اللَّهِ أَوْ قَالَ تَبَرَّأَتْ مِنْهُ ذِمَّةُ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ
Уый нын [Язид Бин Абдуррабби] куы радзырдта, уæд загъта; Уый нын [Бакия Бин Аль Валид] куы радзырдта, уæд загъта; Загъта мын [шейх Курайшæй] [Раджа Бин Хайвæйæ] [Джунадæ Бин Абу Умайяйæ] [Язид бин Абу Суфьянæй] загъта; [Абу Бакр] загъта, Сиримæ мæ куы арвыста, уæд; — О, Езид, æцæгæйдæр дын ис хиуæттæ, мæ зæрдæ дарын, разамынды сæ фыццаг бынатмæ кæй нæ æвæрдзынæ, æмæ дæуæй æз тынгдæр тæрсын уымæй, уымæн æмæ Аллахы минæвар загъта; Пысылмæтты хъуыддæгтæ чи æххæст кæны, стæй сын уарзондзинадæй искæй снысан кæны, уый у Аллахæй æлгъыст, æмæ йын Аллах нæ райсдзæн йæ æнæмæнгхъæуæг хъуыддæгтæ æмæ ма Нафилæйы хъуыддæгтæ дæр, цалынмæ йæ зындонмæ нæ бакæна, æмæ искæмæн Аллахы арæнтæ чи ратта, уæд Аллахы арæнты мидæг цыдæр халы, уæд уый у æлгъыст Аллахæй, кæнæ уый зæгъы Аллахæй: 'Уый йеддæмæ Аллахы гаранти'.
Imam Ahmad : 22
حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ قَالَ حَدَّثَنَا الْمَسْعُودِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي بُكَيْرُ بْنُ الْأَخْنَسِ عَنْ رَجُلٍ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُعْطِيتُ سَبْعِينَ أَلْفًا يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ بِغَيْرِ حِسَابٍ وُجُوهُهُمْ كَالْقَمَرِ لَيْلَةَ الْبَدْرِ وَقُلُوبُهُمْ عَلَى قَلْبِ رَجُلٍ وَاحِدٍ فَاسْتَزَدْتُ رَبِّي عَزَّ وَجَلَّ فَزَادَنِي مَعَ كُلِّ وَاحِدٍ سَبْعِينَ أَلْفًا قَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَرَأَيْتُ أَنَّ ذَلِكَ آتٍ عَلَى أَهْلِ الْقُرَى وَمُصِيبٌ مِنْ حَافَّاتِ الْبَوَادِي
Уый нын [Хасим Бин Аль Касим] куы радзырдта, уæд загъта; Уый нын [Аль-Масуди] куы радзырдта, уæд загъта; Загъта мын [Букаир Бин Аль Ахнас] [иу лæгæй] [Абу Бакар Аш Шиддикæй] уый загъта; Расулуллах алейхи васаллам загъта: «Мæнæн лæвæрд æрцыд æвдай мин адæймаджы, уыдон иууылдæр æнæнымадæй бацыдысты уæларвмæ, сæ цæсгæмттæ уыдысты мæйы хуызæн æххæст мæйы æхсæвы æмæ сæ зæрдæтæ уыдысты иу адæймаджы зæрдæйæ уæлдæр, уæд æз ракуырдтон мæ раббæй фылдæр, æмæ ма йæм бафтыдта, алы адæймагæн дæр æвдай мин адæймаджы». Абу Бакр загъта; — уæд федтон, хъæуы цæрджыты ’рдæм кæй æрбацæуы æмæ дæлвæзты кæрæтты кæй ныццавта, уый.
Imam Ahmad : 23
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ عَطَاءٍ عَنْ زِيَادٍ الْجَصَّاصِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ زَيْدٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا بَكْرٍ يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ يَعْمَلْ سُوءًا يُجْزَ بِهِ فِي الدُّنْيَا
Радзырдта нын [Абдул Вахаб Бин 'Ато`] [Зияд Аль Джашшас]-æй [Али Бин Заид]-æй [Муджахид]-æй [Ибн Умар]-æй, уый загъта; Æз фехъуыстон [Абу Бакр] куыд загъта; Пехуымпар саллаллаху алейхи васаллам загъта: «Чи фыдбылыз сараза, уый йын Аллах дунейы æххуыс кæндзæн».
Imam Ahmad : 24
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ قَالَ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي رَجُلٌ مِنْ الْأَنْصَارٍ غَيْرُ مُتَّهَمٍ أَنَّهُ سَمِعَ عُثْمَانَ بْنَ عَفَّانَ يُحَدِّثُ أَنَّ رِجَالًا مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَزِنُوا عَلَيْهِ حَتَّى كَادَ بَعْضُهُمْ أَنْ يُوَسْوِسَ قَالَ عُثْمَانُ فَكُنْتُ مِنْهُمْ فَذَكَرَ مَعْنَى حَدِيثِ أَبِي الْيَمَانِ عَنْ شُعَيْبٍ
Загъта нын [Якъуб] загъта нын [мæ фыд] [Салихæй] уый загъта, [Ибну Шихаб] загъта; «Мæнæн [ансарæй иу лæг], кæцыйы аххосджын нæ кодтой, фехъуыста [Усман Бин Аффан] радзырдта, зæгъгæ, Пехуымпар саллаллаху алейхи васалламæн уыдис цалдæр æмбалы, кæцытæ уыдысты хъыг, пехуымпар саллаллаху алейхи васаллам куы амард, уæд, æмæ сæ æрдæгмæ æввахс уыдысты тыхст», — загъта Улман; «Æз дæр се ’хсæн дæн» уæд ракой кодта Сюаибæй Абул Яманы хадисæн йæ нысаниуæг.
Imam Ahmad : 25
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخْبَرَتْهُ أَنَّ فَاطِمَةَ بِنْتَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَأَلَتْ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ بَعْدَ وَفَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَقْسِمَ لَهَا مِيرَاثَهَا مِمَّا تَرَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِمَّا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَيْهِ فَقَالَ لَهَا أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا نُورَثُ مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ فَغَضِبَتْ فَاطِمَةُ عَلَيْهَا السَّلَام فَهَجَرَتْ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَلَمْ تَزَلْ مُهَاجِرَتَهُ حَتَّى تُوُفِّيَتْ قَالَ وَعَاشَتْ بَعْدَ وَفَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سِتَّةَ أَشْهُرٍ قَالَ وَكَانَتْ فَاطِمَةُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا تَسْأَلُ أَبَا بَكْرٍ نَصِيبَهَا مِمَّا تَرَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ خَيْبَرَ وَفَدَكَ وَصَدَقَتِهِ بِالْمَدِينَةِ فَأَبَى أَبُو بَكْرٍ عَلَيْهَا ذَلِكَ وَقَالَ لَسْتُ تَارِكًا شَيْئًا كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعْمَلُ بِهِ إِلَّا عَمِلْتُ بِهِ وَإِنِّي أَخْشَى إِنْ تَرَكْتُ شَيْئًا مِنْ أَمْرِهِ أَنْ أَزِيغَ فَأَمَّا صَدَقَتُهُ بِالْمَدِينَةِ فَدَفَعَهَا عُمَرُ إِلَى عَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ فَغَلَبَهُ عَلَيْهَا عَلِيٌّ وَأَمَّا خَيْبَرُ وَفَدَكُ فَأَمْسَكَهُمَا عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَقَالَ هُمَا صَدَقَةُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَتَا لِحُقُوقِهِ الَّتِي تَعْرُوهُ وَنَوَائِبِهِ وَأَمْرُهُمَا إِلَى مَنْ وَلِيَ الْأَمْرَ قَالَ فَهُمَا عَلَى ذَلِكَ الْيَوْمَ
Уый нын [Джаъкуб] куы радзырдта, уæд загъта; Радзырдта нын [мæ фыд] [Салихæй], загъта [Ибн Шихаб]; мын фехъусын кодта ['Урвах Бин Аз Зубайр], зæгъгæ, [Айся] пехуымпар саллаллаху алейхи васалламы ус ын фехъусын кодта, зæгъгæ, Фатимæ, Расулуллах саллаллаху алейхи васалламы чызг, бафарста Абу Бакрæй, Расулуллах саллаллаху алейхи васалламы мæлæты фæстæ, кæй йын ныууагъта Расулуллах саллаллахæй инстанцийы дих кæнын æмæ йын Аллах цы мулк радта, уый хуызы йын загъта: «Мах бындар нæ стæм æмæ цы хъæздыгдзинад ныууадзæм, уый свæййы хæрзаудæн», уæд Фатимæ смæсты æмæ нæ ныхас кодта Абу-Бариимæ, цалынмæ Урва йæ ныхас нæ кодта, уæдмæ загъта; Фатимæ фæцарди Пехуымпары амæлæты фæстæ æхсæз мæйы, æмæ Фатимæ ракуырдта Абу Бакрæй йæ хай, Пехуымпар саллаллаху алейхи васалламæй Хайбар æмæ Фадакы хæстытæй цы хъæздыгдзинæдтæ баззад, уыдонæй æмæ йæ хæрзгæнæнтæй Мединæйы уæвгæйæ, фæлæ Абу Бакр нæ разы кодта йæ раттын, æмæ уый загъта; «Æз ахæм нæ дæн, æмæ ницæмæ дары, пехуымпар саллаллаху алейхи ва саллам цы сарæзта, уый, цы сарæзта, уый æз æнæмæнгæй сараздзынæн, æмæ мæ тыхсын кæны, йæ бардзырдтæй гыццыл дæр куы ницæмæ дарон, уæд æз ахиздзынæн». Йæ хæрзгæнæнты тыххæй та, кæцытæ уыдысты Мединæйы, Умар сæ радта Али æмæ Аббасæн, уæд Али йæ бар дары реликвитæм, реликвитæ та, кæцытæ уыдысты Хайбар æмæ Фадакы, уыдысты Умар æмæ загъта; 'дыууæ дæр сты Пехуымпар саллаллаху алейхи ва салламæн йæ бартæ, кæцытæ йын æмæ йæ минæвæрттæн радтай, æмæ дыууæйы хъуыддæгтæ дæр æххæст кæны, хъуыддæгтæн разамынд чи дæтты, уый' æмæ загъта; 'æмæ дыууæ дæр æрцыдысты уыцы иу бон'.
Imam Ahmad : 26
حَدَّثَنَا حَسَنُ بْنُ مُوسَى وَعَفَّانُ قَالَا حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ زَيْدٍ عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا أَنَّهَا تَمَثَّلَتْ بِهَذَا الْبَيْتِ وَأَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقْضِي وَأَبْيَضَ يُسْتَسْقَى الْغَمَامُ بِوَجْهِهِ رَبِيعُ الْيَتَامَى عِصْمَةٌ لِلْأَرَامِلِ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ ذَاكَ وَاللَّهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Махæн загътой, зæгъгæ, [Хасан Бин Муса] æмæ ['Аффан] дыууæ дæр загътой; Махæн [Хаммад Бин Салама] [Али Бин Заид]-æй [Аль-Касим бин Мухаммад]-æй [Айсиахæй] радзырдтой, зæгъгæ, уый бакаст ацы строфæ Сиирæй, Абу Бакр хъуыддаг куы æвзæрста, уæд; «Æмæ йын урс мигъ йæ цæсгом ныссæрфта, сидзæрты уарзгæйæ æмæ идæдзты хъахъхъæнгæйæ», уæд [Абу Бакр] загъта; — Аллахæй, уый уыд Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам.
Imam Ahmad : 27
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ جُرَيْجٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي أَنَّ أَصْحَابَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَدْرُوا أَيْنَ يَقْبُرُونَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى قَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَنْ يُقْبَرَ نَبِيٌّ إِلَّا حَيْثُ يَمُوتُ فَأَخَّرُوا فِرَاشَهُ وَحَفَرُوا لَهُ تَحْتَ فِرَاشِهِ
Уый нын [Абдурраззакъ] куы радзырдта, уæд загъта; фехъусын кодта мын [Ибн Джурайдж] загъта; мын [мæ фыдæн] фехъусын кодта, зæгъгæ, Пехуымпар саллаллаху алейхи ва салламы æмбæлттæ нæ зыдтой, кæм баныгæндзысты пехуымпар саллаллаху алейхи ва саллам, уымæ гæсгæ [Абу Бакр] загъта; Æз фехъуыстон, Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам куыд загъта: «Пехуымпар ныгæд нæ цæуы, кæм амард, уымæй дарддæр», æмæ йын йæ хуыссæн систой æмæ йын йæ хуыссæны бын ингæн скъахтой.
Imam Ahmad : 28
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنَا لَيْثٌ قَالَ حَدَّثَنِي يَزِيدُ بْنُ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّهُ قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلِّمْنِي دُعَاءً أَدْعُو بِهِ فِي صَلَاتِي قَالَ قُلْ اللَّهُمَّ إِنِّي ظَلَمْتُ نَفْسِي ظُلْمًا كَثِيرًا وَلَا يَغْفِرُ الذُّنُوبَ إِلَّا أَنْتَ فَاغْفِرْ لِي مَغْفِرَةً مِنْ عِنْدِكَ وَارْحَمْنِي إِنَّكَ أَنْتَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ
Уый нын [Хаджадж] куы радзырдта, уæд загъта; загъта нын [Лайц] уый загъта; Мæнæн [Язид Бин Абу Хабибæн] [Абул Хаирæй] [Абдулла Бин Амру Бин Аль Ашæй] [Абу Бакар Аш Шиддикæй] радзырдтой, зæгъгæ, уый загъта Расулуллахæн; — Бацамон мын ахæм куывд, æмæ йæ мæ куывды радзурон! Уый дзуапп радта: «Бакæс!, Аллахумма иннии жаламту нафсии жулман кациираа вала йагфирудз дзунууба иллаа анта фагфирлии магфиратан мин 'индика вархамнии иннака антал гофуурур рахим - О Аллах, æцæгæйдæр æз сарæзтон бирæ æнæрастдзинæдтæ мæхицæн, æрмæст дæ тæригъæдтæ, æрмæстдæр дæуæн, уымæ гæсгæ Дæуæй мын хатыр ратт. æмæ мын бахатыр кæн, æцæгæйдæр, Ды дæ Хатыргæнæг, Æппæты Тæригъæддаг-'.
Imam Ahmad : 29
حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ أُسَامَةَ قَالَ أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ عَنْ قَيْسٍ قَالَ قَامَ أَبُو بَكْرٍ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّكُمْ تَقْرَءُونَ هَذِهِ الْآيَةَ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا عَلَيْكُمْ أَنْفُسَكُمْ } حَتَّى أَتَى عَلَى آخِرِ الْآيَةِ أَلَا وَإِنَّ النَّاسَ إِذَا رَأَوْا الظَّالِمَ لَمْ يَأْخُذُوا عَلَى يَدَيْهِ أَوْشَكَ اللَّهُ أَنْ يَعُمَّهُمْ بِعِقَابِهِ أَلَا وَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ النَّاسَ وَقَالَ مَرَّةً أُخْرَى وَإِنَّا سَمِعْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Уый нын [Хаммад Бин Усама] куы радзырдта, уæд загъта; фехъусын кодта нын [Исмаилæн] [Къаисæй] загъта; [Абу Бакр] сыстад æмæ раппæлыд Аллахæй æмæ йæ ссыгъдæг кодта, стæй загъта; — О адæм, æцæгæйдæр, кæсыс ацы стих: «О, уырнджытæ, хъахъхъæнут уæхи; -атиты кæронмæ-, æцæгæйдæр, адæм æнæраст адæймаджы куы феной, фæлæ сæ дыууæ къухы дæр куы нæ бауромой, уæд тас у, Аллах сæ се ппæты дæр æмхуызонæй кæй бафхæрдзæн, æнæмæнгæй, æз фехъуыстон Аллахы минæварæй: «Æцæгæйдæр, адæм», загъта уый æндæр хатт; Æцæгæйдæр, мах фехъуыстам Аллахы минæвар салляллаху алейхи васаллям.
Imam Ahmad : 30
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ قَالَ أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ أَبِي خَالِدٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّكُمْ تَقْرَءُونَ هَذِهِ الْآيَةَ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا عَلَيْكُمْ أَنْفُسَكُمْ لَا يَضُرُّكُمْ مَنْ ضَلَّ إِذَا اهْتَدَيْتُمْ } وَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ النَّاسَ إِذَا رَأَوْا الظَّالِمَ فَلَمْ يَأْخُذُوا عَلَى يَدَيْهِ أَوْشَكَ أَنْ يَعُمَّهُمْ اللَّهُ بِعِقَابِهِ
Уый нын [Язид Бин Харун] куы радзырдта, уæд загъта; фехъусын кодта нын [Исмаил Бин Абу Халид] [Каис Бин Абу Хазимæй] [Абу Бакар Аш Шиддикæй] уый загъта; «О адæм, æцæгæйдæр кæсут ацы стих: «О, уырнджытæ, хъахъхъæнут уæхи; Иу рæдыд адæймаг дæр дын зиан нæ хæсдзæн, кæд æмæ райстай разамынд. - -QS Al Maidah 105-æм стих-, æмæ æцæгæйдæр фехъуыстон, Аллахы минæвар саллаллаху алейхи васаллам куыд загъта: «Æцæгæйдæр, кæд адæм фенынц æнæраст адæймаджы, фæлæ йын йæ къухтæ нæ бауромынц, уæд тас у, Аллах сæ сеппæты дæр кæй бафхæрдзæн».
Imam Ahmad : 31
حَدَّثَنَا يَزِيدُ قَالَ أَخْبَرَنَا هَمَّامٌ عَنْ فَرْقَدٍ السَّبَخِيِّ وَعَفَّانُ قَالَا حَدَّثَنَا مُرَّةُ الطَّيِّبُ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ سَيِّئُ الْمَلَكَةِ
Уый нын [Язид] куы радзырдта, уæд загъта; фехъусын кодта нын [Хаммам] [Фаркъад Ас Сабахийæ] æмæ ['Аффан] дыууæ дæр загътой; Махæн [Мурра Ат Тхайибæн] [Абу Бакр Аш Шиддикæй] Пехуымпар саллаллаху алейхи васалламæй радзырдтой: «Æвзæр удыхъæд кæмæ ис, ахæм адæймаг уæларвмæ нæ бацæудзæн».
Imam Ahmad : 32
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا صَدَقَةُ بْنُ مُوسَى عَنْ فَرْقَدٍ السَّبَخِيِّ عَنْ مُرَّةَ الطَّيِّبِ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ خَبٌّ وَلَا بَخِيلٌ وَلَا مَنَّانٌ وَلَا سَيِّئُ الْمَلَكَةِ وَأَوَّلُ مَنْ يَدْخُلُ الْجَنَّةَ الْمَمْلُوكُ إِذَا أَطَاعَ اللَّهَ وَأَطَاعَ سَيِّدَهُ
Загъта нын [Язид Бин Харун] загъта нын [Шадакъах Бин Муса] [Фаркъад Ас Сабахийæ] [Мурра Ат Тхайибæй] [Абу Бакар Аш Сиддикæй] Пехуымпар саллаллаху алейхи васалламæй, уый загъта: «нæ бацæудзæн уæларвмæ сайæг, адæймаг, йæ лæвар чи исы æмæ йæ адæймæгтæй æвзæр зондахаст кæмæ ис, æмæ фыццаг фæндон Уæларвмæ бацæуæг у, йæ Хицау æмæ йæ хицауæн коммæгæс чи у, ахæм цагъар».
Imam Ahmad : 33
حَدَّثَنَا رَوْحٌ قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ عَنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ سُبَيْعٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ حُرَيْثٍ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ الصِّدِّيقَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَفَاقَ مِنْ مَرْضَةٍ لَهُ فَخَرَجَ إِلَى النَّاسِ فَاعْتَذَرَ بِشَيْءٍ وَقَالَ مَا أَرَدْنَا إِلَّا الْخَيْرَ ثُمَّ قَالَ حَدَّثَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ الدَّجَّالَ يَخْرُجُ مِنْ أَرْضٍ بِالْمَشْرِقِ يُقَالُ لَهَا خُرَاسَانُ يَتْبَعُهُ أَقْوَامٌ كَأَنَّ وُجُوهَهُمْ الْمَجَانُّ الْمُطْرَقَةُ
Уый нын [Раух] куы загъта, уæд загъта; Махæн [Саид Бин Абу Аруба] [Абу Ат Тайяйæ] [Аль Мугира Бин Субайæ] [Амру Бин Хурайцæй] радзырдтой, зæгъгæ, [Абу Бакр] йæ низæй сдзæбæх, уый фæстæ ацыд адæммæ æмæ цыдæр хатыр ракуырдта æмæ загъта; — Мах хорзæй дарддæр ницы бæллы, — загъта уый фæстæ; Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам нын загъта, зæгъгæ, Даджал фæзындзæн зæххы скæсæйнаг хайæ, кæцы хуыйны хуросан, бирæ адæм йæ фæдыл цæудзысты, сæ цæсгæмттæ уыдзысты æфсæйнаг æхсаргардау.
Imam Ahmad : 34
حَدَّثَنَا رَوْحٌ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ خُمَيْرٍ قَالَ سَمِعْتُ سُلَيْمَ بْنَ عَامِرٍ رَجُلًا مِنْ أَهْلِ حِمْصَ وَكَانَ قَدْ أَدْرَكَ أَصْحَابَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ مَرَّةً قَالَ سَمِعْتُ أَوْسَطَ الْبَجَلِيَّ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ سَمِعْتُهُ يَخْطُبُ النَّاسَ وَقَالَ مَرَّةً حِينَ اسْتُخْلِفَ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَامَ عَامَ الْأَوَّلِ مَقَامِي هَذَا وَبَكَى أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ أَسْأَلُ اللَّهَ الْعَفْوَ وَالْعَافِيَةَ فَإِنَّ النَّاسَ لَمْ يُعْطَوْا بَعْدَ الْيَقِينِ شَيْئًا خَيْرًا مِنْ الْعَافِيَةِ وَعَلَيْكُمْ بِالصِّدْقِ فَإِنَّهُ فِي الْجَنَّةِ وَإِيَّاكُمْ وَالْكَذِبَ فَإِنَّهُ مَعَ الْفُجُورِ وَهُمَا فِي النَّارِ وَلَا تَقَاطَعُوا وَلَا تَبَاغَضُوا وَلَا تَحَاسَدُوا وَلَا تَدَابَرُوا وَكُونُوا إِخْوَانًا كَمَا أَمَرَكُمْ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ
Уый нын [Раух] куы загъта, уæд загъта; [Сюба] нын [Язид Бин Хумаирæй] куы радзырдта, уæд загъта; Æз фехъуыстон [Сулаим Бин Амир] лæг Химшæйæ æмæ уый фембæлд Расулуллах саллаллаху алейхи ва салламы æмбæлттимæ, загъта уый, æмæ æндæр радзырды уый загъта; Æз фехъуыстон [Аусат Аль Баджали] [Абу Бакар Аш Шиддикæй], Аусат загъта; Æз æй фехъуыстон, адæмы раз куыд хъусын кодта, уый, — æмæ ма иу хатт загъта; халифæй йæ куы снысан кодтой, уæд загъта; — Æцæгæйдæр, фыццаг аз мæ бынаты лæууыд Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллам, — уæд ныккуыдта Абу Бакр, стæй загъта; Æз курын Аллахæй хатыр æмæ ирвæзындзинад, уымæн æмæ æцæгæйдæр адæймагæн уырнындзинады фæстæ ирвæзындзинадæй хуыздæр ницы лæвæрд цæуы. У рæстаг, уымæн æмæ уый ис Уæларвы, æмæ мæнгæй хи хизын, уымæн æмæ мæнгдзинад æмрæнхъ у фыдбылызимæ, æмæ дыууæ дæр сты Зындоны.
Imam Ahmad : 35
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ يَعْنِي ابْنَ عَيَّاشٍ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ زِرٍّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ وَعُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا بَشَّرَاهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ سَرَّهُ أَنْ يَقْرَأَ الْقُرْآنَ غَضًّا كَمَا أُنْزِلَ فَلْيَقْرَأْهُ عَلَى قِرَاءَةِ ابْنِ أُمِّ عَبْدٍ قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ وَيَزِيدُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ عَنِ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ قَالَ غَضًّا أَوْ رَطْبًا
Уый нын [Яхья Бин Адам] куы радзырдта, уæд загъта; Махæн [Абу Бакрæн, ома Ибн Айясийæн] [Ашимæй] [Абдуллахæй] [Зиррæй] [Абдуллахæй], [Абу Бакр] æмæ [Умар] ын хорз хабар фехъусын кодтой, зæгъгæ, Аллахы минæвар (Аллахы фарн æмæ йæ арфæтæ йæм уæд) загъта: раргом, уæд æй хъуамæ бакæса, Ибн Умми Абд æй куыд бакаст, афтæ. Уый зæгъы; Загъта нын [Яхья бин Адам] Загъта нын [Абу Бакр] æмæ [Язид бин Абдул Азиз] [Аль-Амаси]-йæ [Ибрагим]-æй [Алкъама]-йæ [Умар Бин Аль-Хоттхаб]-æй Пехуымпарæй, куыд уæлдæр хадис, уый загъта фæлмæн кæнæ фæлмæн.
Imam Ahmad : 36
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ مَوْلَى بَنِي هَاشِمٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ وَسَعِيدُ بْنُ سَلَمَةَ بْنِ أَبِي الْحُسَامِ عَنْ عَمْرِو بْنِ أَبِي عَمْرٍو عَنْ أَبِي الْحُوَيْرِثِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ أَنَّ عُثْمَانَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ تَمَنَّيْتُ أَنْ أَكُونَ سَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَاذَا يُنْجِينَا مِمَّا يُلْقِي الشَّيْطَانُ فِي أَنْفُسِنَا فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَدْ سَأَلْتُهُ عَنْ ذَلِكَ فَقَالَ يُنْجِيكُمْ مِنْ ذَلِكَ أَنْ تَقُولُوا مَا أَمَرْتُ عَمِّي أَنْ يَقُولَهُ
Загъта нын [Абу Саид] Бани Хашимы раздæры цагъар, загъта нын [Абдул Азиз Бин Мухаммад] æмæ [Саид Бин Салама Бин Абул Хусам] [Амру Бин Абу Амру] [Абул Хувайритсæй] [Мухаммад Бин Джубайр Бин Мутъим] Уман загъта; Æз фынæй кодтон, æмæ мæ бон у бафæрсын Аллахы минæварæй, цæмæй нæ фервæзын кæна Сатанайæн йæ хъæлдзæг ныхæстæй, æмæ [Абу Бакр] загъта; Уый тыххæй бафарстон пехуымпары, æмæ мын загъта: «Цы дæ фервæзын кæндзæн уымæй, ды дзурыс уыцы хъуыдыйад, кæцы æз мæ фыдыфсымæрæн бафæдзæхстон, фæлæ йæ нæ бафæндыд зæгъын».
Imam Ahmad : 37
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ يُونُسَ عَنِ الْحَسَنِ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ خَطَبَ النَّاسَ فَقَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّ النَّاسَ لَمْ يُعْطَوْا فِي الدُّنْيَا خَيْرًا مِنْ الْيَقِينِ وَالْمُعَافَاةِ فَسَلُوهُمَا اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ
Махæн [Исмаил Бин Ибрагимæн] [Юнусæй] [Аль Хасанæй] радзырдтой, зæгъгæ, [Абу Бакр хъусын кодта] адæмы раз, стæй загъта; Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам загъта: «О адæм, æцæгæйдæр ацы дунейы адæймагæн ныфс æмæ æдасдзинадæй хуыздæр ницы лæвæрд цæуы, уымæ гæсгæ дыууæ дæр курут Аллахæй».
Imam Ahmad : 38
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنِ ابْنِ إِسْحَاقَ قَالَ وَحَدَّثَنِي حُسَيْنُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عِكْرِمَةَ مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ لَمَّا أَرَادُوا أَنْ يَحْفِرُوا لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَانَ أَبُو عُبَيْدَةَ بْنُ الْجَرَّاحِ يَضْرَحُ كَحَفْرِ أَهْلِ مَكَّةَ وَكَانَ أَبُو طَلْحَةَ زَيْدُ بْنُ سَهْلٍ يَحْفِرُ لِأَهْلِ الْمَدِينَةِ فَكَانَ يَلْحَدُ فَدَعَا الْعَبَّاسُ رَجُلَيْنِ فَقَالَ لِأَحَدِهِمَا اذْهَبْ إِلَى أَبِي عُبَيْدَةَ وَلِلْآخَرِ اذْهَبْ إِلَى أَبِي طَلْحَةَ اللَّهُمَّ خِرْ لِرَسُولِكَ قَالَ فَوَجَدَ صَاحِبُ أَبِي طَلْحَةَ أَبَا طَلْحَةَ فَجَاءَ بِهِ فَلَحَدَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Загъта нын [Якъуб Бин Ибрагим] Загъта нын [мæ фыд] [Ибн Исхакæй]. Уый зæгъы; æмæ нын загъта [Хусейн Бин Абдулла] [Икримæйæ, раздæры цагъар Ибн Аббасы] [Ибн Аббасæй], загъта уый; Æмбæлттæ куы бафæндыд Расулуллах саллаллаху алейхи ва салламы ингæн скъахын - уæд сын уыд дыууæ равзæрсты: - Абу Убайда Бин Аль Джарра - кæд ингæн арæзтой - кæцы скъахта Меккæйы адæмы хуызæн, æмæ Абу Талха Заид Бин Сахл, кæцы скъахта Мединæйы адæмы хуызæн, ома ингæн сарæзта, уæд сын Аббас загъта дыууæ адæймаджы æмæ иу; — Ацу Абу Убайдæмæ! Æмæ иннæмæн загъта; — Абу Талхамæ ацæут! О Аллах, равзар дæ минæварæн'. Æмæ йæ, æвæццæгæн, Абу Талхамæ чи бацыд, уый йæ ссардта æмæ йæ уайтагъд акодта, стæй йын сарæзта лахат Расулуллахæн.
Imam Ahmad : 39
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ سَعِيدٍ عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ أَخْبَرَنِي عُقْبَةُ بْنُ الْحَارِثِ قَالَ خَرَجْتُ مَعَ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ مِنْ صَلَاةِ الْعَصْرِ بَعْدَ وَفَاةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِلَيَالٍ وَعَلِيٌّ عَلَيْهِ السَّلَام يَمْشِي إِلَى جَنْبِهِ فَمَرَّ بِحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ يَلْعَبُ مَعَ غِلْمَانٍ فَاحْتَمَلَهُ عَلَى رَقَبَتِهِ وَهُوَ يَقُولُ وَا بِأَبِي شَبَهُ النَّبِيِّ لَيْسَ شَبِيهًا بِعَلِيِّ قَالَ وَعَلِيٌّ يَضْحَكُ
Загъта нын [Мухаммад Бин Абдулла Бин Аз Зубайр] Загъта нын [Умар Бин Саид] [Ибну Абимулайкæйæ] загъта мын [Укба Бин Аль Харит] уый загъта; Æз рацыдтæн [Абу Бакар Аш Сиддикимæ] Асры куывдты фæстæ цалдæр æхсæвы, Расулуллах саллаллаху алейхи васаллам куы амард, уымæй цалдæр æхсæвы фæстæ, æвиппайды йæ разæй рацыд Али, стæй ахызт Хасан Бин Алийы разæй, кæцы хъазыд сывæллæттимæ, æмæ йæ йæ уæхсчытыл ахаста, зæгъгæ; «О мæ фыд, уый у Пехуымпары хуызæн æмæ Алийы хуызæн нæу». Укъба загъта: «æмæ Али худтис».
Imam Ahmad : 40
حَدَّثَنَا أَسْوَدُ بْنُ عَامِرٍ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ عَنْ جَابِرٍ عَنْ عَامِرٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبْزَى عَنْ أَبِي بَكْرٍ قَالَ كُنْتُ عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَالِسًا فَجَاءَ مَاعِزُ بْنُ مَالِكٍ فَاعْتَرَفَ عِنْدَهُ مَرَّةً فَرَدَّهُ ثُمَّ جَاءَهُ فَاعْتَرَفَ عِنْدَهُ الثَّانِيَةَ فَرَدَّهُ ثُمَّ جَاءَهُ فَاعْتَرَفَ الثَّالِثَةَ فَرَدَّهُ فَقُلْتُ لَهُ إِنَّكَ إِنْ اعْتَرَفْتَ الرَّابِعَةَ رَجَمَكَ قَالَ فَاعْتَرَفَ الرَّابِعَةَ فَحَبَسَهُ ثُمَّ سَأَلَ عَنْهُ فَقَالُوا مَا نَعْلَمُ إِلَّا خَيْرًا قَالَ فَأَمَرَ بِرَجْمِهِ
Загъта нын [Асвад Бин Амир] Загъта нын [Израил] [Джабирæй] [Амирæй] [Абдуррахман Бин Абзæйæ] [Абу Бакрæй] уый загъта; Æз бадтæн Пехуымпар саллаллаху алейхи ва салламы фарсмæ, æвиппайды æрбацыд Маиз Бин Малик æмæ фыццаг хатт басаст Расулуллаху алейхи ва салламы раз - хæтындзинад кæй сарæзта - фæлæ уый йæ басастæй не сразы, уый фæстæ йæм æрбацыд æмæ йæ разы дыккаг хатт басаст, фæлæ йæ уый фæстæ æрцыд æмæ йæ басаст æртыккаг хатт æмæ не сразы, афтæмæй йын загътон; — Цыппæрæм хатт куы басæттай, уæд дæ æнæмæнг дурæй ныццæвдзæн, — загъта Абу Бакр; Уый фæстæ цыппæрæм хатт йæхи басаст, Аллахы минæвар æй æрцахста, стæй йæ бафарста, æмæ йын дзуапп радтой; — Хорздзинад йеддæмæ дзы ницы зонæм. Уæдæ йæ Аллахы минæвар бардзырд радта, цæмæй йæ дуртæй ныццæвой.