Imam Ahmad (الامام احمد) - 26363 Hadith

Hadith

Imam Ahmad : 321

حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ يَحْيَى يَعْنِي ابْنَ سَعِيدٍ عَنْ عُبَيْدِ بْنِ حُنَيْنٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَرَدْتُ أَنْ أَسْأَلَ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَمَا رَأَيْتُ مَوْضِعًا فَمَكَثْتُ سَنَتَيْنِ فَلَمَّا كُنَّا بِمَرِّ الظَّهْرَانِ وَذَهَبَ لِيَقْضِيَ حَاجَتَهُ فَجَاءَ وَقَدْ قَضَى حَاجَتَهُ فَذَهَبْتُ أَصُبُّ عَلَيْهِ مِنْ الْمَاءِ قُلْتُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ مَنْ الْمَرْأَتَانِ اللَّتَانِ تَظَاهَرَتَا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ عَائِشَةُ وَحَفْصَةُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا

އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސުފްޔާން] [ޔަޙްޔާ] ގެ މާނައަކީ [ޢުބައިދު ބިން ޙުނައިން] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ޢައްބާސް] ގެ އަރިހުން އިބްނު ސަޢީދު ކިޔައިދެއްވުމުން އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑު [ޢުމަރު] އާއި އަހާލަން ބޭނުންވި ނަމަވެސް، ފުރުޞަތު ނުލިބުމުން ދެ އަހަރު މަޑުކޮށްލީމެވެ، އަޅުގަނޑުމެން މާރަށް އާދެވުމުން އަޒް ޒާހްރާން އާއި އުމަރު ލުޔެއް ހޯދުމަށް ދިޔައިރު، ފާޚާނާ ނިމުމުން، ފެން ދިނުމަށް ކައިރިވެލީމެވެ، ދެން ބުނީމެވެ؛ 'އޭ އާމިރުލް މުކްމިނިން، ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم އަށް ނުބައިކަންތައް ކޮށްދިން ދެ އަންހެނުންނަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟' އުމަރު ޖަވާބު ދިނެވެ؛ 'އައިސިޔާ އާއި ހަފްޝާހް' އެވެ.

Hadith

Imam Ahmad : 322

حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَيُّوبَ عَنِ ابْنِ سِيرِينَ سَمِعَهُ مِنْ أَبِي الْعَجْفَاءِ سَمِعْتُ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ لَا تُغْلُوا صُدُقَ النِّسَاءِ فَإِنَّهَا لَوْ كَانَتْ مَكْرُمَةً فِي الدُّنْيَا أَوْ تَقْوَى فِي الْآخِرَةِ لَكَانَ أَوْلَاكُمْ بِهَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا أَنْكَحَ شَيْئًا مِنْ بَنَاتِهِ وَلَا نِسَائِهِ فَوْقَ اثْنَتَيْ عَشْرَةَ وُقِيَّةً وَأُخْرَى تَقُولُونَهَا فِي مَغَازِيكُمْ قُتِلَ فُلَانٌ شَهِيدًا مَاتَ فُلَانٌ شَهِيدًا وَلَعَلَّهُ أَنْ يَكُونَ قَدْ أَوْقَرَ عَجُزَ دَابَّتِهِ أَوْ دَفَّ رَاحِلَتِهِ ذَهَبًا وَفِضَّةً يَبْتَغِي التِّجَارَةَ فَلَا تَقُولُوا ذَاكُمْ وَلَكِنْ قُولُوا كَمَا قَالَ مُحَمَّدٌ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قُتِلَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَهُوَ فِي الْجَنَّةِ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސުފްޔާން] [އައްޔޫބު] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ސިރީން] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދީފައި އެވާހަކަ [އަބުލް ޢަޖްފާ’] ގެ އަރިހުން އަޑުއަހާފައިވާ ކަމަށް އަޅުގަނޑަށް އަޑުއިވިއްޖެ [ޢުމަރު] ވިދާޅުވާ ވާހަކައެވެ؛ 'އަންހެނުންނަށް ހަދިޔާ ދިނުމުގައި މާބޮޑަށް ކަންތައް ނުކުރާށެވެ. އެހެނީ ދުނިޔޭގައި ޙައްޖުވެރިކަމަކީ އިޙްތިރާމް، ނުވަތަ އެންމެ ފަހު ދުވަހަށް ޚިދުމަތްކުރުން ނަމަ، ހަމަކަށަވަރުން ތިބާއަށްވުރެ މޮޅު މީހަކު، އެއީ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އެކަން ކުރައްވާނެ، ދުވަހަކުވެސް އޭނާގެ އެއްވެސް އަންހެން ދަރިއަކާ ކައިވެނި ނުކުރައްވާ އަދި ހަމައެހެންމެ އަނބިންނާ ކައިވެނި ނުކުރައްވާ - ބާރަ އުކިޔާއަށްވުރެ ގިނައިން ހަދިޔާއަކާއެކު. އަދި އަނެއް ބަޔަކު - މާބޮޑަށް ބޮޑު ނުކުރައްވާ - ތިބާގެ ހަނގުރާމައިގެ މައިދާނުގައި ބުނާށެވެ؛ 'އެހެން ގޮތަކަށް ޝަހީދުވެ، އެގޮތަށް ޝަހީދުވީ،' ވިޔަފާރިއަށް ޚާއްޞަކޮށްފައިވާ އުޅަނދުގެ ފަހަތަށް ނުވަތަ އުޅަނދުގެ ސެޑަލްއަށް ބޮޑު ބުރައެއް، އެއީ ރަން ނުވަތަ ރިހި ލޯޑްކޮށްފައި އޮތުމުން ވެސް ވެދާނެ އެވެ. އެގޮތަށް ނުބުނާށެވެ، އެކަމަކު މުޙައްމަދު ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވި ފަދައިން ބުނާށެވެ.

Hadith

Imam Ahmad : 323

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ أَمَلَّهُ عَلَيَّ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ الْغَطَفَانِيِّ عَنْ مَعْدَانَ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ الْيَعْمَرِيِّ أَنَّ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَامَ خَطِيبًا فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ وَذَكَرَ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ ثُمَّ قَالَ إِنِّي رَأَيْتُ رُؤْيَا كَأَنَّ دِيكًا نَقَرَنِي نَقْرَتَيْنِ وَلَا أُرَى ذَلِكَ إِلَّا لِحُضُورِ أَجَلِي وَإِنَّ نَاسًا يَأْمُرُونَنِي أَنْ أَسْتَخْلِفَ وَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ لَمْ يَكُنْ لِيُضِيعَ خِلَافَتَهُ وَدِينَهُ وَلَا الَّذِي بَعَثَ بِهِ نَبِيَّهُ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِنْ عَجِلَ بِي أَمْرٌ فَالْخِلَافَةُ شُورَى فِي هَؤُلَاءِ الرَّهْطِ السِّتَّةِ الَّذِينَ تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ عَنْهُمْ رَاضٍ فَأَيُّهُمْ بَايَعْتُمْ لَهُ فَاسْمَعُوا لَهُ وَأَطِيعُوا وَقَدْ عَرَفْتُ أَنَّ رِجَالًا سَيَطْعَنُونَ فِي هَذَا الْأَمْرِ وَإِنِّي قَاتَلْتُهُمْ بِيَدِي هَذِهِ عَلَى الْإِسْلَامِ فَإِنْ فَعَلُوا فَأُولَئِكَ أَعْدَاءُ اللَّهِ الْكَفَرَةُ الضُّلَّالُ وَإِنِّي وَاللَّهِ مَا أَدَعُ بَعْدِي شَيْئًا هُوَ أَهَمُّ إِلَيَّ مِنْ أَمْرِ الْكَلَالَةِ وَلَقَدْ سَأَلْتُ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْهَا فَمَا أَغْلَظَ لِي فِي شَيْءٍ قَطُّ مَا أَغْلَظَ لِي فِيهَا حَتَّى طَعَنَ بِيَدِهِ أَوْ بِإِصْبَعِهِ فِي صَدْرِي أَوْ جَنْبِي وَقَالَ يَا عُمَرُ تَكْفِيكَ الْآيَةُ الَّتِي نَزَلَتْ فِي الصَّيْفِ الَّتِي فِي آخِرِ سُورَةِ النِّسَاءِ وَإِنِّي إِنْ أَعِشْ أَقْضِ فِيهَا قَضِيَّةً لَا يَخْتَلِفُ فِيهَا أَحَدٌ يَقْرَأُ الْقُرْآنَ أَوْ لَا يَقْرَأُ الْقُرْآنَ ثُمَّ قَالَ اللَّهُمَّ إِنِّي أُشْهِدُكَ عَلَى أُمَرَاءِ الْأَمْصَارِ فَإِنِّي بَعَثْتُهُمْ يُعَلِّمُونَ النَّاسَ دِينَهُمْ وَسُنَّةَ نَبِيِّهِمْ وَيَقْسِمُونَ فِيهِمْ فَيْئَهُمْ وَيُعَدِّلُونَ عَلَيْهِمْ وَمَا أَشْكَلَ عَلَيْهِمْ يَرْفَعُونَهُ إِلَيَّ ثُمَّ قَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّكُمْ تَأْكُلُونَ مِنْ شَجَرَتَيْنِ لَا أُرَاهُمَا إِلَّا خَبِيثَتَيْنِ هَذَا الثُّومُ وَالْبَصَلُ لَقَدْ كُنْتُ أَرَى الرَّجُلَ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُوجَدُ رِيحُهُ مِنْهُ فَيُؤْخَذُ بِيَدِهِ حَتَّى يُخْرَجَ بِهِ إِلَى الْبَقِيعِ فَمَنْ كَانَ آكِلَهُمَا لَا بُدَّ فَلْيُمِتْهُمَا طَبْخًا قَالَ فَخَطَبَ بِهَا عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ وَأُصِيبَ يَوْمَ الْأَرْبِعَاءِ لِأَرْبَعِ لَيَالٍ بَقِينَ مِنْ ذِي الْحِجَّةِ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފި [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސަޢީދު ބިން އަބީ އަރޫބާ] ކިޔައިދީފައި އެކަލޭގެފާނު އަޅުގަނޑަށް ޑިކްޓޭޓް ކުރެއްވީ [ޤަތަދާ] އިން [ސަލީމް ބިން އަބިލް ޖަޢުދު އަލް ޣަތަފާނީ] އިން [މަޢުދާން ބިން އަބޫ ތަލްޙާ އަލް ޔަޢުމަރީ] ގެ އަރިހުން [ޢުމަރު] ދަރުސް ދެއްވައި، الله އަށް ޙަމްދުކޮށް، އެކަލޭގެފާނަށް ޙަމްދުކުރެއްވި، ދެން ރަސޫލާގެ މަތިން ހަނދާން ކުރެއްވިއެވެ صلى الله عليه وسلم އާއި އަބޫބަކުރު، ދެން ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އަސްލު އަހަރެން ހުވަފެނުގައި ފެނުނީ ކުކުޅެއް އަހަރެންގެ ގައިގައި ދެފަހަރު ކޮށާލި ފަދައިންނެވެ. އަހަރެންގެ ކުރިމަތިވެފައިވާ ޤިޔާމަތުގެ -ނިޝާނެއް- ފިޔަވައި އަހަންނަށް އެކަން ނުވިސްނުނެވެ. ހަގީގަތުގައި ޚަލީފާގެ ވަލީވެރިއަކު ހޯދުމަށް އަޅުގަނޑަށް އަމުރުކުރި ބައެއް މީހުން ތިއްބެވި ކަމަށާއި، ހަމަކަށަވަރުން الله އެކަލޭގެފާނު ގެނައުމަށް އެކަލާނގެ ނަބިއްޔާ ފޮނުއްވި އެކަލާނގެ ދީނާއި ޚިލާފަތް ބޭކާރު ނުކުރައްވާނެ ކަމަށެވެ. އަހަރެންގެ މަރު އަވަހަށް އަތުވެއްޖެ ނަމަ ދެން ޚިލާފަތުގެ ވާހަކަ ދައްކާނީ ނަބީއުالله އަވަހާރަވުމުން ބަރަކާތް ލެއްވި ހަ މީހުންނެވެ. ތިޔަބައިމީހުންގެ ތެރެއިން ކޮންމެ މީހަކަށް ބައިއަތު ހިފާނަމަ، ދެން އަޑުއަހައި އެކަމަށް ކިޔަމަންވާން ޖެހޭނެ، ހަގީގަތުގައި އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ މިކަމުގައި އަޅުގަނޑަށް ކުފުރުކުރާނެ ބަޔަކު ތިބިކަން، އަދި އިސްލާމްދީނުގެ ނަމުގައި ދެއަތުން އެމީހުންނާ ހަނގުރާމަކުރާނަން. އެކަން ކުރާނަމަ އެއީ ކާފިރުންނާއި މަގުފުރެދިފައިވާ الله ގެ ދުޝްމަނުންގެ ދުޝްމަނުންނެވެ. ހަޤީޤަތުގައި އަޅުގަނޑު، اللهގެ ހަޟްރަތުން، ބަލިވުމުގެ މައްސަލައަށްވުރެ މުހިއްމު ކަމެއް އަޅުގަނޑަށް ދޫކޮށްނުލާނަމެވެ. ހަގީގަތުގައި އަޅުގަނޑު އެއްފަހަރަކު ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އާއި މިކަމާ ބެހޭގޮތުން ސުވާލު ކުރުމުން، މިކަމުގައި ބާރުއެޅުއްވި ފަދައިން ދުވަހަކުވެސް އަޅުގަނޑަކަށް އެއްވެސް ކަމަކަށް ބާރު ނުދެއްވާތީ، އެކަލޭގެފާނުގެ ދެ އިނގިލި އަޅުގަނޑުގެ މޭމަތީގައި ނުވަތަ ބަނޑުގައި ޖައްސާލިއެވެ. ދެން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ: އޭ އުމަރު، ކަލޭގެފާނަށް ފުދޭނީ ސޫރަތު ނިސާގެ ފަހުކޮޅުގައިވާ ޝައިފް އާޔަތެވެ. ހަގީގަތުގައި އަޅުގަނޑު އަދިވެސް ދިރިހުރިނަމަ، އަޅުގަނޑު އެކަމާ މެދު ނިންމާނީ، -ޤުރުއާން- ކިޔެވޭ މީހަކު ނުވަތަ ޤުރުއާން ކިޔަން ނޭނގޭ މީހަކު ނިންމާ ނިންމުމަކުންނެވެ. ދެން ޢުމަރު ވިދާޅުވިއެވެ. އެމީހުންނަށް އޭނާގެ ފައި` މުދާ ބަހާލައި، އެމީހުންނަށް އިންސާފު ކޮށްދީ، އެ މީހުންގެ މައްސަލަތަކާ ގުޅޭގޮތުން އެމީހުންނަށް ސާފު ނުވާ ކަންކަމުގެ ޝަކުވާ އަޅުގަނޑަށް ކުރިއެވެ'. ދެން އުމަރު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އޭ މީސްތަކުންނޭވެ، ހަގީގަތުގައި ތިޔަބައިމީހުން ކެއީ ދެ ގަހަކުން ކަމަށާއި އެއީ އަޅުގަނޑަށް ހީވާގޮތުން ދެ ގަހަކީ ވެސް ނަފްރަތު އުފެދޭ ގަސްތަކެއް ކަމަށް، އެ ގަސްތަކަކީ އަލުވި އާއި ޝެލޮޓް އެވެ. އަޅުގަނޑަށް އެއްފަހަރަކު ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ ޒަމާނުގައި ފެނުނު މީހަކު އޭނާގެ ކިބައިން ގަހުގެ ވަސް ދުވާތީ، އޭނާގެ އަތުގައި ހިފަހައްޓާފައި އޮތީ، ބާޤީއަށް ނެރެންދެންނެވެ. އެދެކަންތައް ވެސް ކާން ބޭނުން މީހަކު ދެމީހުންގެ ވަސް ފިލައިގެންދާންދެން އެދެކަންތައް ވެސް ކައްކަން ޖެހޭނެ'. މަޢުދާން ބުންޏެވެ؛ ޢުމަރު ހުކުރު ދުވަހު ދަރުސް ދެއްވިއިރު، ޛުލްޙިއްޖާ މަސް ނިމުމުގެ ހަތަރު ދުވަސް ކުރިން ބުދަ ދުވަހު އޭނާ މަރާލިއެވެ’.

Hadith

Imam Ahmad : 324

حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ قَالَ وَأَخْبَرَنِي هُشَيْمٌ عَنِ الْحَجَّاجِ بْنِ أَرْطَاةَ عَنِ الْحَكَمِ بْنِ عُتَيْبَةَ عَنْ عُمَارَةَ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى أَنَّ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ هِيَ سُنَّةُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعْنِي الْمُتْعَةَ وَلَكِنِّي أَخْشَى أَنْ يُعَرِّسُوا بِهِنَّ تَحْتَ الْأَرَاكِ ثُمَّ يَرُوحُوا بِهِنَّ حُجَّاجًا

އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢަބްދުއްރައްޒާޤް] ކިޔައިދެއްވުމަށްފަހު އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. އަދި [އަލްޙައްޖާޖު ބިން އާރްތަޙް] ގެ އަރިހުން [އަލްޙަކަމް ބިން އުތައިބާ] ގެ އަރިހުން [ޢުމަރާ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ބުރުދާ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ މޫސާ] ގެ އަރިހުން [ޢުމަރު] ވިދާޅުވެފައިވާ ކަމަށް އަޅުގަނޑަށް [ޙުސައިމް] ރިވާކުރައްވާފައިވެއެވެ. 'އެއީ الله ގެ ރަސޫލާގެ ސުންނަތް، - އެއީ މުޠައްޢަތް - ޙައްޖު - އެކަމަކު އަހަރެން ބިރުގަނޭ އެމީހުން އަރަކް ގަހުގެ ދަށުގައި އަނބިންނާއެކު އަރާމު ކުރަން ހުއްޓި، ދެން އަނބިންނާއެކު ޙައްޖު އަދާކުރުމަށް ފުރައިގެންދާނެތީއެވެ.'

Hadith

Imam Ahmad : 325

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَاصِمٍ أَنْبَأَنَا يَزِيدُ بْنُ أَبِي زِيَادٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِيهِ أَوْ جَدِّهِ الشَّكُّ مِنْ يَزِيدَ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ بَعْدَ الْحَدَثِ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ وَصَلَّى

އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފި [ޢަލީ ބިން އާޝިމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޔާޒީދު ބިން އަބޫ ޒިޔާދު] ކިޔައިދީފައިވަނީ [އާޝިމް ބިން ޢުބައިދިއްލާ] ގެ ފަރާތުން [އޭނާގެ ބައްޕަ] ނުވަތަ [ކާފަ] ގެ ފަރާތުން -ޝައްކު އަންނަނީ ޔަޒީދުގެ ފަރާތުން- [ޢުމަރުގެ އަތުން] އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އަޅުގަނޑަށް ފެނުނީ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދަތްތައް ކުރެއްވުމަށްފަހު ވުޟޫ ކުރައްވައި، ދެން އޭނާގެ ދެ ޚުފް ފޮހެލެއްވުމުން ދެން ނަމާދު ކުރެއްވިތަނެވެ'.

Hadith Corroboration (150)

Hadith

Imam Ahmad : 326

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سِمَاكٍ قَالَ سَمِعْتُ عِيَاضًا الْأَشْعَرِيَّ قَالَ شَهِدْتُ الْيَرْمُوكَ وَعَلَيْنَا خَمْسَةُ أُمَرَاءَ أَبُو عُبَيْدَةَ بْنُ الْجَرَّاحِ وَيَزِيدُ بْنُ أَبِي سُفْيَانَ وَابْنُ حَسَنَةَ وَخَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ وَعِيَاضٌ وَلَيْسَ عِيَاضٌ هَذَا بِالَّذِي حَدَّثَ سِمَاكًا قَالَ وَقَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِذَا كَانَ قِتَالٌ فَعَلَيْكُمْ أَبُو عُبَيْدَةَ قَالَ فَكَتَبْنَا إِلَيْهِ إِنَّهُ قَدْ جَاشَ إِلَيْنَا الْمَوْتُ وَاسْتَمْدَدْنَاهُ فَكَتَبَ إِلَيْنَا إِنَّهُ قَدْ جَاءَنِي كِتَابُكُمْ تَسْتَمِدُّونِي وَإِنِّي أَدُلُّكُمْ عَلَى مَنْ هُوَ أَعَزُّ نَصْرًا وَأَحْضَرُ جُنْدًا اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ فَاسْتَنْصِرُوهُ فَإِنَّ مُحَمَّدًا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ نُصِرَ يَوْمَ بَدْرٍ فِي أَقَلَّ مِنْ عِدَّتِكُمْ فَإِذَا أَتَاكُمْ كِتَابِي هَذَا فَقَاتِلُوهُمْ وَلَا تُرَاجِعُونِي قَالَ فَقَاتَلْنَاهُمْ فَهَزَمْنَاهُمْ وَقَتَلْنَاهُمْ أَرْبَعَ فَرَاسِخَ قَالَ وَأَصَبْنَا أَمْوَالًا فَتَشَاوَرُوا فَأَشَارَ عَلَيْنَا عِيَاضٌ أَنْ نُعْطِيَ عَنْ كُلِّ رَأْسٍ عَشْرَةً قَالَ وَقَالَ أَبُو عُبَيْدَةَ مَنْ يُرَاهِنِّي فَقَالَ شَابٌّ أَنَا إِنْ لَمْ تَغْضَبْ قَالَ فَسَبَقَهُ فَرَأَيْتُ عَقِيصَتَيْ أَبِي عُبَيْدَةَ تَنْقُزَانِ وَهُوَ خَلْفَهُ عَلَى فَرَسٍ عَرَبِيٍّ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފި [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސިއުބާ] ކިޔައިދީފައިވަނީ [އަޑުއަހާ] އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑަށް އަޑުއިވުނީ [ޢިޔާދުލް އަލް އަސީޢަރީ] ބުނާ އަޑު؛ އަޅުގަނޑު ޔަރުމުކް ހަނގުރާމައަށް ހެކިވެ، އަޅުގަނޑުމެންނާއެކު ފަސް ސިފައިންގެ ކޮމާންޑަރުން؛ އަބޫ އުބައިދާ ބިން އަލް ޖައްރާ، ޔަޒީދު ބިން އަބޫ ސުފްޔާން، އިބްނު ޙަސަން، ޚާލިދު ބިން އަލް ވަލީދު އަދި ޢިޔާދުލް، -އެކަމަކު މި 'އިޔާދަލަކީ 'ސިމާކް އަށް ކިޔައިދިން އިޔާދުލެއް ނޫން-'. 'އިޔާދުލް ބުންޏެވެ؛ [ޢުމަރު] ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'ހަނގުރާމައެއް ހިނގައިފިނަމަ ދެން ތިބެންވާނީ އަބޫ އުބައިދާ އާއި އެކު' ޢިޔާދުލް ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އެހެންވެ އަޅުގަނޑުމެން އޭނާއަށް ސިޓީއެއް ލިޔުނީ އަޅުގަނޑުމެންގެ ފަރާތުން ގެއްލުން ލިބިފައިވާ ކަމަށް، އެހެންވީމާ އަޅުގަނޑުމެން އެދުނީ ސިފައިންގެ ރިއިންފޯސްމަންޓް ހޯދުމަށް، ދެން އޭނާ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ޖަވާބު ސިޓީއެއް ލިޔުއްވީ އެއީ؛ ކަލޭގެފާނުގެ ސިޓީ އަޅުގަނޑާ ހަމައަށް ފޯރާފައިވަނީ ބާރުގަދަ ކުރުމަށް އެދުމެއް ހިމެނޭ ގޮތަށް ކަމަށާއި ހަމަކަށަވަރުން އަޅުގަނޑު ކަލޭމެންނަށް އިޝާރާތް ކުރަނީ ކާމިޔާބީގައި ބާރުގަދަ އަދި ސިފައިންގެ ތެރޭގައި މާ ރަނގަޅަށް ތައްޔާރުވެފައިވާ މީހާ ކަމުގައިވާ الله އަށެވެ. 'އިޔާދުލް ބުންޏެވެ؛ 'އެހެންކަމުން އަހަރެމެން އެމީހުންނާ ހަނގުރާމަކޮށް، އެމީހުން ނައްތާލައި، ހަތަރު ފަރުސަޚް ދުރުމިނަށް މަރާލީ، ' 'އިޔާދުލް ވިދާޅުވި އެވެ؛ 'އަޅުގަނޑުމެންނަށް ޣަނީމާގެ މުއްސަނދިކަން ލިބިފައި ދެން އެކަމާ ބެހޭގޮތުން މަޝްވަރާ ކުރީ، ދެން 'އިޔާދުލް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ހުށަހެޅީ ކޮންމެ ލީޑަރަކަށް ދިހަ ހިއްސާ ދޭން' 'އިޔާދު ވިދާޅުވި އެވެ؛ އަދި އަބޫ ޢުބައިދާ ވިދާޅުވިއެވެ. 'އަހަންނަށް ރަހުނު ކުރާނީ ކާކު؟' ދެން ޒުވާނަކު ބުންޏެވެ. 'އަހަރެން، ކަލޭ ރުޅިއައިސްފައި ނުވާނަމަ' 'އިޔާދުލް ބުންޏެވެ؛ 'އެހެންކަމުން އެ ޒުވާނާ އޭނާގެ ކުރިމައްޗަށް ގޮސް އަހަރެންނަށް ފެނުނީ އަބޫ އުބައިދާގެ އިސްތަށިގަނޑުގެ ދެ ތަޅު ތިރިއަށް ތަޅުވާފައި ހުރިތަން ކަމަށާއި އޭނާ ހުރީ އެ ޒުވާނާގެ ފަހަތުގައި އަރަބި އަސްއެއްގައި' ކަމަށެވެ.

Hadith

Imam Ahmad : 327

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ أَنْبَأَنَا عُيَيْنَةُ عَنْ عَلِيِّ بْنِ زَيْدٍ قَالَ قَدِمْتُ الْمَدِينَةَ فَدَخَلْتُ عَلَى سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَعَلَيَّ جُبَّةُ خَزٍّ فَقَالَ لِي سَالِمٌ مَا تَصْنَعُ بِهَذِهِ الثِّيَابِ سَمِعْتُ أَبِي يُحَدِّثُ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّمَا يَلْبَسُ الْحَرِيرَ مَنْ لَا خَلَاقَ لَهُ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައިވަނީ [މުޙައްމަދު ބިން ބަކަރް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢުޔައިނާއަށް] ރިޕޯޓް ކުރައްވާފައިވަނީ [ޢަލީ ބިން ޒައިދު] ގެ އަރިހުން އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ މަދީނާއަށް އާދެވުނީމާ، ދެން [ސަލީމް ބިން ޢަބްދުالله] އާއި ބައްދަލުވެ، ކޮޓަން އާއި ސިލްކުން ހަދާފައިވާ ހެދުމެއް ލައިގެން، ދެން ސަލީމް އަޅުގަނޑަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ މި ގަމީސް ހެދީ ކޮން މެޓީރިއަލްއަކުން ހެއްޔެވެ؟ އަޅުގަނޑަށް އެއްފަހަރަކު [އަހަރެންގެ ބައްޕަ] [ޢުމަރު ބިން އަލް ޚަޘްތަބު] ގެ ފަރާތުން ވާހަކައެއް ކިޔައިދިން އަޑު އިވިފައި އޮތީ، ރަސޫލުالله ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.

Hadith Corroboration (61)

Hadith

Imam Ahmad : 328

حَدَّثَنَا أَبُو الْمُنْذِرِ إِسْمَاعِيلُ بْنُ عُمَرَ أُرَاهُ عَنِ حَجَّاجٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَ قَتَلَ رَجُلٌ ابْنَهُ عَمْدًا فَرُفِعَ إِلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَجَعَلَ عَلَيْهِ مِائَةً مِنْ الْإِبِلِ ثَلَاثِينَ حِقَّةً وَثَلَاثِينَ جَذَعَةً وَأَرْبَعِينَ ثَنِيَّةً وَقَالَ لَا يَرِثُ الْقَاتِلُ وَلَوْلَا أَنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا يُقْتَلُ وَالِدٌ بِوَلَدِهِ لَقَتَلْتُكَ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބުލް މުންދުޒީރު، އެއީ އިސްމާޢީލް ބިން ޢުމަރު] ކިޔައިދެއްވުމުން، އަޅުގަނޑަށް ހީވަނީ ޙަދީޘް އަންނަނީ [ޙައްޖާޖުން] [ޢަމްރޫ ބިން ސުޢޫޢިބު] ގެ އަރިހުން [އޭނާގެ ބައްޕަގެ] އަތުން [އޭނާގެ ކާފަ] ގެ އަރިހުން ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ މީހަކު ގަސްތުގައި ދަރިފުޅު މަރާލިއިރު، ދެން މި މައްސަލަ [ޢުމަރު ބިން އަލް ޚަޘްތަބަށް] ރިޕޯޓް ކުރުމުން، ދެން އުމަރު ސަތޭކަ ޖަމަލުން ޖޫރިމަނާ ކުރިއެވެ؛ ތިރީސް ހިޤްޤޫ ޖަމަލު -ހަތަރު އަހަރު ފުރޭ ޖަމަލު-، ތިރީސް ޖަދުޒާ ޖަމަލު -ފަސް އަހަރު ފުރޭ އަންހެން ޖަމަލު- އަދި ސާޅީސް ސަނިޔާ ޖަމަލު -ހަ އަހަރު ފުރޭ ޖަމަލު-. އުމަރު ވިދާޅުވީ 'ޤާތިލުންނަށް ވާރުތައެއް ނުވެވޭނެ' ކަމަށެވެ. އަޅުގަނޑު އެދެނީ ދުވަހަކުވެސް ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވާ އަޑު އަހާފައި ނުވާނަމައޭ: 'ބައްޕައަކު -ޑިޤިޝާސް- މަރާނުލަނީ -ދަރިފުޅު މަރާލުމަށެވެ'. އަހަރެން ކަނޑައެޅިގެން ކަލޭ މަރާލާނަން'.

Hadith

Imam Ahmad : 329

حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ وَيَزِيدُ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ قَالَ قَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ لَوْلَا أَنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَيْسَ لِقَاتِلٍ شَيْءٌ لَوَرَّثْتُكَ قَالَ وَدَعَا خَالَ الْمَقْتُولِ فَأَعْطَاهُ الْإِبِلَ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ حَدَّثَنَا أَبِي عَنِ ابْنِ إِسْحَاقَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي نَجِيحٍ وَعَمْرُو بْنُ شُعَيْبٍ كِلَاهُمَا عَنْ مُجَاهِدِ بْنِ جَبْرٍ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ وَقَالَ أَخَذَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ مِنْ الْإِبِلِ ثَلَاثِينَ حِقَّةً وَثَلَاثِينَ جَذَعَةً وَأَرْبَعِينَ ثَنِيَّةً إِلَى بَازِلِ عَامِهَا كُلُّهَا خَلِفَةٌ قَالَ ثُمَّ دَعَا أَخَا الْمَقْتُولِ فَأَعْطَاهَا إِيَّاهُ دُونَ أَبِيهِ وَقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَيْسَ لِقَاتِلٍ شَيْءٌ

[ޢަމްރޫ ބިން ސުޢޫޢިބު] ގެ އަރިހުން [ޔަޙްޔާ ބިން ސަޢީދު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޙުޞައިމް] އަދި [ޔާޒީދު] އަށް ކިޔައިދެއްވުމަށްފަހު ވިދާޅުވިއެވެ؛ [ޢުމަރު] ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'މާތްﷲގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވާ ވާހަކަ އަޑުއަހާފައި ނުވާނަމަ: އަހަރެން ކަލޭގެފާނަށް ވާރުތަވާނީ ހަމަ ޔަޤީނުންނެވެ.' އަމްރޫ ބުންޏެވެ؛ ދެން އުމަރު އޭނާގެ ބައްޕަގެ ދަރިކޮޅުން މަރާލި މީހާގެ ދޮންބައްޕައަށް ގޮވާލައި ޖަމަލެއް ދެއްވިއެވެ'. އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޔަޢުޤޫބު] ކިޔައިދެއްވުމަށްފަހު އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. [އިބްނު އިސްޙާޤު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަހަރެންގެ ބައްޕައަށް] ކިޔައިދެއްވުމަށްފަހު ވިދާޅުވިއެވެ. އަޅުގަނޑަށް [ޢަބްދުﷲ ބިން އަބީ ނާޖިޙް] އާއި [ޢަމްރޫ ބިން ސުޢޫޢިބް] ދެމީހުންވެސް [މުޖާހިދު ބިން ޖަބްރު] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދީފައި ދެން އެ ޙަދީޘް ފާހަގަކުރެއްވި، އަދި ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އުމަރު އުމުރުން ހަތަރު އަހަރުގެ ތިރީސް އަންހެން ޖަމަލާއި، ތިރީސް ފަސް އަހަރުގެ ޖަމަލާއި، ސާޅީސް ހަ އަހަރާއި ނުވަ އަހަރާއި ދެމެދުގެ ޖަމަލު ގެންގޮސް އެ ހުރިހާ ޖަމަލެއް އަދިވެސް ބަނޑުބޮޑު،' އަމްރޫ ވިދާޅުވި އެވެ؛ 'ދެން ޢުމަރު މަރާލި މީހާގެ އަޚާއަށް ގޮވާލައި ބައްޕައާ ނުލައި ދެއްވައި އުމަރު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އަޅުގަނޑަށް އަޑުއިވިފައި އޮތީ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވާ ވާހަކައެވެ: 'މަރާލާ މީހާއަށް އެއްވެސް އެއްޗެއް ނުލިބެއެވެ'.

Hadith

Imam Ahmad : 330

حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ خَالِدٍ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَوْسِ بْنِ الْحَدَثَانِ قَالَ جَاءَ الْعَبَّاسُ وَعَلِيٌّ عَلَيْهِمَا السَّلَام إِلَى عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَخْتَصِمَانِ فَقَالَ الْعَبَّاسُ اقْضِ بَيْنِي وَبَيْنَ هَذَا الْكَذَا كَذَا فَقَالَ النَّاسُ افْصِلْ بَيْنَهُمَا افْصِلْ بَيْنَهُمَا قَالَ لَا أَفْصِلُ بَيْنَهُمَا قَدْ عَلِمَا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا نُورَثُ مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފި [އިސްމާޢީލް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އައްޔޫބު] ކިޔައިދީފައިވަނީ [އިކްރީމާ ބިން ޚާލިދު] ގެ އަރިހުން [މާލިކް ބިން އައުސް ބިން އަލް ހަދައްސާން] ގެ އަރިހުން އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަލް އައްބާސް އާއި އަލީ [އުމަރު] ކައިރިއަށް އައީ އެކަކު އަނެކަކާ ޒުވާބު ކުރަމުން ކަމަށް އައްބާސް ވިދާޅުވި އެވެ؛ 'އަހަންނާއި މި މީހާއާ ދެމެދު މިކަމާއި މިކަމާ މެދު ގޮތެއް ނިންމާށެވެ'. ދެން މީހުން ބުނީ؛ 'ދެމީހުންގެ މެދުގައި ވަކިވެ، ދެމީހުން ވަކިވާށެވެ، ސަބަބަކީ ދެމީހުންނަށް ވެސް ކުރިން އެނގިވަޑައިގަންނަވާނެ، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ.

Hadith Corroboration (60)

Hadith

Imam Ahmad : 331

حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ عَنِ ابْنِ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنِ ابْنِ الْمُسَيَّبِ أَنَّ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ إِنَّ مِنْ آخِرِ مَا أُنْزِلَ آيَةُ الرِّبَا وَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تُوُفِّيَ وَلَمْ يُفَسِّرْهَا فَدَعُوا الرِّبَا وَالرِّيبَةَ

އަޅުގަނޑުމެން [އިސްމާޢީލް] އާއި [އިބްނު އަބީ ޢަރޫބާ] އިން [ޤަތަދާ] އިން [އިބްނުލް މުޞައްޔިބު] ގެ އަރިހުން [ޢުމަރު] ވިދާޅުވެފައިވާ ކަމަށް ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ؛ 'ހަމަކަށަވަރުން އެންމެ ފަހުން ބާވައިލެއްވި އެއް އާޔަތަކީ ރިބާއާ ބެހޭ އާޔަތެއް ކަމަށާއި، ހަމަކަށަވަރުން الله ގެ ރަސޫލާ މަރުވެވަޑައިގެންނެވި ނަމަވެސް މި އާޔަތް މާނަ ނުކުރައްވާތީ ރިބާއާއި ޝައްކު ދޫކޮށްލައްވާށެވެ'.

Hadith Corroboration (2)

Hadith

Imam Ahmad : 332

حَدَّثَنَا أَبُو عَبْدِ اللَّهِ مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنِ الْحَكَمِ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ أَبِي مُوسَى عَنْ أَبِي مُوسَى أَنَّهُ كَانَ يُفْتِي بِالْمُتْعَةِ فَقَالَ لَهُ رَجُلٌ رُوَيْدَكَ بِبَعْضِ فُتْيَاكَ فَإِنَّكَ لَا تَدْرِي مَا أَحْدَثَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ فِي النُّسُكِ بَعْدَكَ حَتَّى لَقِيَهُ بَعْدُ فَسَأَلَهُ فَقَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَدْ عَلِمْتُ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ فَعَلَهُ وَأَصْحَابُهُ وَلَكِنِّي كَرِهْتُ أَنْ يَظَلُّوا بِهِنَّ مُعَرِّسِينَ فِي الْأَرَاكِ وَيَرُوحُوا لِلْحَجِّ تَقْطُرُ رُءُوسُهُمْ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވެދެއްވާފައިވަނީ [އަބޫ ޢަބްދުالله، އެއީ މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސުޢުބާޙް] [އަލްޙަކަމް] އިން [ޢުމަރާ ބިން ޢުމައިރު] ގެ އަރިހުން [އިބްރާހިމް ބިން އަބޫ މޫސާ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ މޫސާ] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދީފައިވަނީ، އެއްފަހަރަކު މުޠައްޢާ އާއި އެކު ފަތުވާއެއް ދެއްވި ވާހަކަ -ތަމަތޫއާއެކު ޙައްޖު އަދާކުރުން-. މީހަކު އޭނާއަށް ބުންޏެވެ. 'ތިޔަބައިމީހުންގެ ބައެއް ފަތުވާތަކުގައި ސަމާލުވާށެވެ، ސަބަބަކީ ތިޔަބައިމީހުންގެ ފަހުން ހައްޖާއި ޢުމްރާއާ ގުޅޭގޮތުން އަމީރުލް މުކްމިނީން ވިދާޅުވެފައިވާ ޙަދީޘް ތިޔަބައިމީހުންނަށް ނޭނގޭތީއެވެ'. އެހެންކަމުން އަބޫ މޫސާ އާމިރުލް މުކްމިނީން އާއި ބައްދަލުކުރެއްވުމަށްފަހު، ދެން އޭނާއާ ސުވާލުކުރެއްވިއެވެ، ​​[ޢުމަރު] ޖަވާބު ދެއްވިއެވެ. 'ހަމަކަށަވަރުން، ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އާއި އެކަލޭގެފާނުގެ ޞަޙާބީން އެއްފަހަރަކު އެކަން ކުރެއްވިކަން އަހަންނަށް އެނގެއެވެ -ތަމަތޫ އާއި އެކު ޙައްޖު އަދާކުރެއްވި’-. އެހެންނަމަވެސް، އެމީހުންނާއި އެމީހުންގެ އަނބިން އަރާކް ގަހުގެ ދަށުގައި އަރާމު ކުރަން ހުއްޓިފައި، ދެން ބޮލުގައި ފެން ތިކިޖަހައި ހައްޖު ކުރަން ދިޔަނަމަ އަޅުގަނޑަކަށް ކަމުނުދާނެއެވެ.'

Hadith Corroboration (2)

Hadith

Imam Ahmad : 333

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ وَحَجَّاجٌ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ قَالَ سَمِعْتُ عُبَيْدَ اللَّهِ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ يُحَدِّثُ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ قَالَ حَجَّ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَأَرَادَ أَنْ يَخْطُبَ النَّاسَ خُطْبَةً فَقَالَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ إِنَّهُ قَدْ اجْتَمَعَ عِنْدَكَ رَعَاعُ النَّاسِ فَأَخِّرْ ذَلِكَ حَتَّى تَأْتِيَ الْمَدِينَةَ فَلَمَّا قَدِمَ الْمَدِينَةَ دَنَوْتُ مِنْهُ قَرِيبًا مِنْ الْمِنْبَرِ فَسَمِعْتُهُ يَقُولُ وَإِنَّ نَاسًا يَقُولُونَ مَا بَالُ الرَّجْمِ وَإِنَّمَا فِي كِتَابِ اللَّهِ الْجَلْدُ وَقَدْ رَجَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَجَمْنَا بَعْدَهُ وَلَوْلَا أَنْ يَقُولُوا أَثْبَتَ فِي كِتَابِ اللَّهِ مَا لَيْسَ فِيهِ لَأَثْبَتُّهَا كَمَا أُنْزِلَتْ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައިވާ ގޮތުގައި [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އާއި [ޙައްޖާޖު] ދެބޭފުޅުންވެސް ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ؛ [ސަޢުދު ބިން އިބްރާހީމް] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސުއޫބާ] ރިވާކުރެއްވުމަށްފަހު ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑަށް އަޑުއިވިފައި އޮތީ [ޢުބައިދިއްލާ ބިން ޢަބްދުﷲ ބިން ޢުޠުބާ] [އިބްނު ޢައްބާސް] ގެ އަރިހުން [ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން ޢައުފް] ގެ އަރިހުން ވާހަކައެއް ކިޔައިދެއްވި ވާހަކައެއް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ [ޢުމަރު ބިން އަލް ޚަޘްތަބް] ޙައްޖުގެ އަޅުކަން ކުރިއަށް ގެންދިޔައީ ދެން އޭނާ ބޭނުންވީ ރައްޔިތުންގެ ކުރިމަތީގައި ދަރުސް ދެއްވަން، ދެން ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން އައުފް ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'ހަމަކަށަވަރުން ތިރީ ފަންތީގެ މީހުން ތިޔަބައިމީހުންގެ އަރިހަށް އެއްވެފައި ވާތީ، ތިޔަބައިމީހުން މަދީނާއަށް އާދެންދެން މިކަން ފަސްކޮށްލާށެވެ'. އުމަރު މަދީނާއަށް ވަޑައިގަތުމުން، ޕަލްޕިޓް ކައިރީގައި އުމަރު ކައިރިވެލީމެވެ. ދެން އަހަރެންނަށް އިވުނީ އޭނާ ބުނި އަޑެވެ. 'ހަމަކަށަވަރުން މީހުން ބުނަނީ؛ 'الله ގެ ފޮތުގައި - ޤުރުއާނުގައި - ހަމައެކަނި ތަޅައިގަތުމުގެ އަދަބެއް އޮތްއިރު، ގަލުން ޖަހާ އަޒާބެއް އޮތީ ކީއްވެގެން ހެއްޔެވެ؟ ' الله ގެ ރަސޫލާއަށް ގަލުން ޖަހާފައި ވިޔަސް، އަދި އޭނާ މަރުވުމަށްފަހު ގަލުން ޖަހާފައިވާ ޤާނޫނު އަޅުގަނޑުމެން ތަންފީޒު ކުރިޔަސް، އަޅުގަނޑު ކަންބޮޑު ނުވިނަމަ އެމީހުން ބުނާނެ؛ 'އުމަރު الله ގެ ފޮތުގައި ޤާއިމުކުރެއްވީ އެއިން ނުވާ އެއްޗެއް'. އަޅުގަނޑު ކަނޑައެޅިގެން ކަނޑައަޅާނީ ގަލުން ޖެހުމުގެ އަދަބު ދިން ގޮތަށް."

Hadith

Imam Ahmad : 334

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ وَحَجَّاجٌ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ قَالَ سَمِعْتُ النُّعْمَانَ يَعْنِي ابْنَ بَشِيرٍ يَخْطُبُ قَالَ ذَكَرَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ مَا أَصَابَ النَّاسُ مِنْ الدُّنْيَا فَقَالَ لَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَظَلُّ الْيَوْمَ يَلْتَوِي مَا يَجِدُ دَقَلًا يَمْلَأُ بِهِ بَطْنَهُ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައިވާ ގޮތުގައި [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އާއި [ޙައްޖާޖު] ދެބޭފުޅުންވެސް ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ؛ [ސިމާކް ބިން ހަރުބު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސުއޫބާ] ކިޔައިދެއްވުމަށްފަހު އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑަށް އަޑުއިވިފައި އޮތީ [އަން ނޫޢުމާން މާނައީ އިބްނު ބަސީރު] ދަރުސް ދެއްވި ވާހަކައެވެ. [ޢުމަރު] މީސްތަކުންނަށް ލިބޭ ދުނިޔަވީ އުފާތައް ފާހަގަކުރައްވާފައި ވާތީ، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'ހަމަކަށަވަރުން އަހަރެންނަށް ފެނުނީ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ މުޅި ދުވަހު އޭނާގެ ބަނޑު ހުސްވެފައި އޮއްވާ އޭނާގެ ބަނޑު ފުރިދާނެ އެންމެ ނުބައި ތާރީޚެއްވެސް ނުލިބުމުންނެވެ'.

Hadith Corroboration (5)

Hadith

Imam Ahmad : 335

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ وَحَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنِي شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ قَتَادَةَ يُحَدِّثُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنِ ابْنِ عُمَرَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْمَيِّتُ يُعَذَّبُ فِي قَبْرِهِ بِمَا نِيحَ عَلَيْهِ وَقَالَ حَجَّاجٌ بِالنِّيَاحَةِ عَلَيْهِ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފި [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސުޢޫބާ] އަދި [ޙައްޖާޖު] ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ؛ އަހަރެންނަށް [ސުއޫބާ] ކިޔައިދިނުމަށްފަހު އޭނާ ބުންޏެވެ؛ އަޅުގަނޑަށް އަޑުއިވިފައި އޮތީ [ޤަތަދާ] [ސަޢީދު ބިން އަލް މުޞައްޔިބު] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ޢުމަރު] ގެ އަރިހުން [އެކަލޭގެފާނުގެ ބައްޕާފުޅު] ގެ އަރިހުން ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން ވާހަކައެއް ކިޔައިދިން ވާހަކައެވެ. އަދި ހައްޖާޖު ވިދާޅުވިއެވެ. 'އެހެން ކަމުން އޭނާއަށް ނިޔާހާ'.

Hadith Corroboration (56)

Hadith

Imam Ahmad : 336

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ سَمِعْتُ رُفَيْعًا أَبَا الْعَالِيَةِ يُحَدِّثُ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدَّثَنِي رِجَالٌ قَالَ شُعْبَةُ أَحْسِبُهُ قَالَ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَأَعْجَبُهُمْ إِلَيَّ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ الصَّلَاةِ فِي سَاعَتَيْنِ بَعْدَ الْعَصْرِ حَتَّى تَغْرُبَ الشَّمْسُ وَبَعْدَ الصُّبْحِ حَتَّى تَطْلُعَ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފި [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސިއުބާ] އަދި [ޤަތަދާ] ކިޔައިދީފައި އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަހަރެންނަށް އަޑުއިވިފައި އޮތީ [ރުފާޢީ އަބުލް ޢަލިޔާ] [އިބްނު ޢައްބާސް] ގެ އަރިހުން ވާހަކައެއް ކިޔައިދިން ވާހަކައެއް އަހަރެންނަށް ކިޔައިދީފި ފިރިހެނުން، -ސިއުބާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަހަރެން ހީކުރީ އޭނާ ބުނީ؛ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ގެ ޞަޙާބީންގެ ކިބައިން- އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އަދި އެއުރެންނަށް [ޢުމަރު ބިން އަލް ޚަޘްތަބު] އެންމެ އަޖައިބު ކުރުވަނިވި ކަމަކީ، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ދެފަހަރެއްގެ މަތިން ނަމާދުކުރުން މަނާކުރެއްވިއެވެ.

Hadith Corroboration (54)

Hadith

Imam Ahmad : 337

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ وَحَجَّاجٌ قَالَ حَدَّثَنِي شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عُثْمَانَ النَّهْدِيَّ قَالَ جَاءَنَا كِتَابُ عُمَرَ وَنَحْنُ بِأَذْرَبِيجَانَ مَعَ عُتْبَةَ بْنِ فَرْقَدٍ أَوْ بِالشَّامِ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ الْحَرِيرِ إِلَّا هَكَذَا أُصْبُعَيْنِ قَالَ أَبُو عُثْمَانَ فَمَا عَتَّمْنَا إِلَّا أَنَّهُ الْأَعْلَامُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ وَحَجَّاجٌ وَأَبُو دَاوُدَ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عُثْمَانَ النَّهْدِيَّ قَالَ جَاءَنَا كِتَابُ عُمَرَ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފި [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސުޢޫބާ] އަދި [ޙައްޖާޖު] ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ؛ [ޤަތަދާ] އިން އަޅުގަނޑާ [ޝުޢޫބާ] ރިޝްވަތު ކުރެއްވުމުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. އަހަރެން އަޑުއެހީ [އަބޫ ޢުޘްމާން އަން ނަޙީ] ވިދާޅުވާ ވާހަކައެވެ؛ [ޢުމަރުގެ] ސިޓީ އަޅުގަނޑުމެންނާ ހަމައަށް ފޯރި، އެވަގުތު އަޅުގަނޑުމެން ތިބީ ޢުޘްބާ ބިން ފަރުޤާދާއެކު އަޒަރުބައިޖާނުގައި، ނުވަތަ އަޅުގަނޑުމެން ތިބީ ސީރިޔާގައި، -އޭގައި ހިމެނޭ-؛ ޢައްމާ ބަޢުދޫ، ހަމަކަށަވަރުން ރަސޫލުالله ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަރާމް ކުރައްވާފައިވަނީ ސިލްކް، ހަމައެކަނި -މި ސައިޒުގެ، ދެ އިނގިލި ފިޔަވައި،' އަބޫ ޢުޘްމާން ވިދާޅުވިއެވެ. 'އަހަރެމެންނަށް ލަސްވީ އުމަރުގެ މާނައާއި ބޭނުންވި އެއްޗެއް، އޭނާ މާނަކުރީ ގަމީހުގައިވާ ތަސްވީރުކަން ވިސްނައިގަތުމަށް.' އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފި [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސުޢޫބާ]، [ޙައްޖާޖު] އަދި [އަބޫ ދާއޫދަށް] ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ؛ [ޤަތަދާ] އިން އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝުޢޫބާ] ރިޝްވަތު ކުރެއްވުމުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. އަހަރެން އަޑުއެހީ [އަބޫ ޢުޘްމާން އަން ނަޙީ] ވިދާޅުވާ ވާހަކައެވެ؛ 'އުމަރުގެ ސިޓީ އަޅުގަނޑުމެންނާ ހަމައަށް ފޯރިއްޖެ'.

Hadith Corroboration (85)

Hadith

Imam Ahmad : 338

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ وَأَبُو دَاوُدَ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ قَالَ صَلَّى عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ الصُّبْحَ وَهُوَ بِجَمْعٍ قَالَ أَبُو دَاوُدَ كُنَّا مَعَ عُمَرَ بِجَمْعٍ فَقَالَ إِنَّ الْمُشْرِكِينَ كَانُوا لَا يُفِيضُونَ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ وَيَقُولُونَ أَشْرِقْ ثَبِيرُ وَإِنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَالَفَهُمْ فَأَفَاضَ قَبْلَ طُلُوعِ الشَّمْسِ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފި [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސުޢުބާ] އަދި [އަބޫ ދާއޫދު] [ސިއުބާ] އިން [އަބޫ އިސްޙާޤު] ގެ އަރިހުން [ޢަމްރޫ ބިން މައިމޫން] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދީފައި ވެއެވެ. [ޢުމަރު] ފަޖުރު ނަމާދު ކުރެއްވީ ޖަމްޢޫން -މުޒްދަލިފާ-' ގައި ހުންނަވައިގެންނެވެ. އަބޫ ދާއޫދު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އަހަރެމެން ޖަމްއުނުގައި އުމަރާއެކު އުޅުނުއިރު، އުމަރު ވިދާޅުވި އެވެ؛ 'ހަމަކަށަވަރުން މުޝްރިކިއަނުން ޖަމްޢޫން ދޫކޮށް އިރު އަރަންދެން ނުނިކުމެއެވެ. 'މަތީގައި- ޓްސާބިރު'. އަދި ހަމަކަށަވަރުން ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم އެއުރެންނާ ޚިލާފުވެ، އިރު އެރުމުގެ ކުރިން ޖަމްޢޫނުން ވަކިވެވަޑައިގެންނެވިއެވެ'.

Hadith

Imam Ahmad : 339

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ يَقُولُ سَأَلَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ تُصِيبُنِي الْجَنَابَةُ مِنْ اللَّيْلِ فَمَا أَصْنَعُ قَالَ اغْسِلْ ذَكَرَكَ ثُمَّ تَوَضَّأْ ثُمَّ ارْقُدْ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފި [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސިއުބާ] ކިޔައިދީފައިވަނީ [ޢަބްދުالله ބިން ދީނާރު] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ [އިބްނު ޢުމަރު] ވިދާޅުވާ އަޑު އިވުނެވެ؛ ޢުމަރު ރަސޫލުالله ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އާއި ސުވާލުކުރެއްވިއެވެ؛ 'ރޭގަނޑު އަހަރެން ޖުނޫބް ވީމަ ކީއްކުރަންވީ؟' އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވީ: 'ތިބާގެ ޖިންސީ ގުނަވަން ދޮވެލުމަށްފަހު ވުޟޫކޮށް ނިދާށެވެ'.

Hadith

Imam Ahmad : 340

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ كُهَيْلٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا الْحَكَمِ قَالَ سَأَلْتُ ابْنَ عُمَرَ عَنِ الْجَرِّ فَحَدَّثَنَا عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ الْجَرِّ وَعَنْ الدُّبَّاءِ وَعَنْ الْمُزَفَّتِ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފި [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސިއުބާ] ކިޔައިދީފައިވަނީ [ސަލާމާ ބިން ކުހައިލް] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ [އަބުލްޙަކަމް] ބުނި އަޑު އިވުނެވެ؛ އަޅުގަނޑު [އިބްނު ޢުމަރު] އާއި އަލްޖައްރާއި ބެހޭގޮތުން ސުވާލު ކުރުމުން، [ޢުމަރު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ، ރަސޫލުالله ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ، އަލްޖައްރާއި، އައްދުއްބާޢު- އަދި އަލްމުޒައްފާތުގައި ވައިން ޕްރެސްތައް ހަރާމް ކުރައްވާފައިވާ ކަމަށެވެ.

Hadith Corroboration (77)