Imam Ahmad : 261
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ أَنَّ الْيَهُودَ قَالُوا لِعُمَرَ إِنَّكُمْ تَقْرَءُونَ آيَةً لَوْ أُنْزِلَتْ فِينَا لَاتَّخَذْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ عِيدًا فَقَالَ إِنِّي لَأَعْلَمُ حَيْثُ أُنْزِلَتْ وَأَيَّ يَوْمٍ أُنْزِلَتْ وَأَيْنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ أُنْزِلَتْ أُنْزِلَتْ يَوْمَ عَرَفَةَ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاقِفٌ بِعَرَفَةَ قَالَ سُفْيَانُ وَأَشُكُّ يَوْمَ جُمُعَةٍ أَوْ لَا يَعْنِي { الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمْ الْإِسْلَامَ دِينًا }
Sa tukuna vei keimami [Abdurrahman] Sa tukuna vei keimami [Sufyani] mai vei [Qaisi Bini Musolomani] mai vei [Tariki Bini Sihabi] ni ra kaya na Jiu vei Umar; ‘E dina sara, kevaka o wilika e dua na tikina, kevaka e vakatakilai vei keda na tikina oqori, sa na qai vakayacori vakaidina na siga e vakatakilai kina na tikina me siga ni vakacegu’. Sa qai sauma o [Umar]; 'E dina sara, au kila vakaidina na vanua e vakatakilai kina na tikina, na siga cava e vakatakilai kina, ka kila na vanua e tiko kina o Rasulullah Shallallahu Alaihi Wasallam ena gauna e vakatakilai kina na tikina, ni a vakatakilai mai na tikina ena siga ni Arafa ka tiko ena gauna oya o Rasulullah Shallallahu Alaihi Wasallam ena gauna oya ka vakayacora tiko kina na Alara wuku'. E kaya o Sufyani; Au sa vakatitiqataka me baleta; 'Vakaraubuka se sega'. Na tikina oqo; 'Nikua au sa vakataucokotaka na nomu lotu vei iko, ka vakayacora na Noqu veivakalougatataki vei iko, ka'u sa vakadonuya me lotu na lotu Musilimi vei iko'. -QS Na tikina ni Veivakalotutaki: 3-.
Imam Ahmad : 262
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ قَدِمْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ بِالْبَطْحَاءِ فَقَالَ بِمَ أَهْلَلْتَ قُلْتُ بِإِهْلَالٍ كَإِهْلَالِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ هَلْ سُقْتَ مِنْ هَدْيٍ قُلْتُ لَا قَالَ طُفْ بِالْبَيْتِ وَبِالصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ثُمَّ حِلَّ فَطُفْتُ بِالْبَيْتِ وَبِالصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ثُمَّ أَتَيْتُ امْرَأَةً مِنْ قَوْمِي فَمَشَّطَتْنِي وَغَسَلَتْ رَأْسِي فَكُنْتُ أُفْتِي النَّاسَ بِذَلِكَ بِإِمَارَةِ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَإِمَارَةِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَإِنِّي لَقَائِمٌ فِي الْمَوْسِمِ إِذْ جَاءَنِي رَجُلٌ فَقَالَ إِنَّكَ لَا تَدْرِي مَا أَحْدَثَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ فِي شَأْنِ النُّسُكِ فَقُلْتُ أَيُّهَا النَّاسُ مَنْ كُنَّا أَفْتَيْنَاهُ فُتْيَا فَهَذَا أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ قَادِمٌ عَلَيْكُمْ فَبِهِ فَأْتَمُّوا فَلَمَّا قَدِمَ قُلْتُ مَا هَذَا الَّذِي قَدْ أَحْدَثْتَ فِي شَأْنِ النُّسُكِ قَالَ إِنْ نَأْخُذْ بِكِتَابِ اللَّهِ تَعَالَى فَإِنَّ اللَّهَ تَعَالَى قَالَ { وَأَتِمُّوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ لِلَّهِ } وَإِنْ نَأْخُذْ بِسُنَّةِ نَبِيِّنَا فَإِنَّهُ لَمْ يَحِلَّ حَتَّى نَحَرَ الْهَدْيَ
Sa tukuna vei keda [Abdurrahman] Sa tukuna vei keda [Sufyan] mai vei [Qais Bin Musolomani] mai [Thariq Bin Syihab] mai vei [Abu Musa] e kaya; Au a lako mai vei Rasulullah ni sa tiko mai Batha' ka qai taroga: 'Na cava o cakava kina na halal - o nakita mo tekivuna na Hajj/Umrah -?' Au sauma; ‘Na inaki me vaka e nakita na Parofita’. E taroga: ‘O kauta mai na manumanu vakamatei?’ Au sauma; 'Sega,' e kaya o koya: 'Cakava na Tawaf ena Kaaba, Safa kei na Marwah qai o qai vakaotia na Umrah/Hajj-'. Au mani vakayacora na tawaf ena Kaaba kei na sa’i ena maliwa ni shafa kei na Marwah, au qai lako mai vei watiqu mai vei ira na noqu tamata ka sa qai kotiva na drauniuluqu ka savata na uluqu. Au mani solia kina e dua na fatwa vei ira na tamata vakaoqo ena veivakaroti mai vei Abu Bakr kei Umar, ka niu sa veiqaravi tiko ena gauna ni Hajj a lako mai e dua na tamata ka kaya; 'Na kena dina, o sega ni kila na ka e cakava o Amirul Mukminin ena veika me baleta na ivalavala ni Hajj'. Au sauma; 'Oi kemuni na tamata, o cei ga keitou sa solia e dua na fatwa, sa qai lako mai vei kemuni o [Amirul Mukminin] ka muri koya mai vei kemuni'. O koya gona ni sa lako mai au sa qai tarogi koya; 'Na cava o sa cakava me baleta na tikina oqo ni ivalavala ni Hajj?' E sauma o koya; 'Eda taura ga mai na iVola i Allah Ta'ala, baleta ni sa kaya o Allah Ta'ala; 'Ka vakacavara na Hajj kei na 'Umrah ena vuku i Allah' -QS Al Baqarah; 196- ka kevaka eda taura na Sunnah ni noda Parofita, sa qai sega ni vakayacora na Tahallul vakavo ga ni sa vakamatea oti na manumanu sa vakamatei’.
Imam Ahmad : 263
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ عَبْدِ الْأَعْلَى عَنْ سُوَيْدِ بْنِ غَفَلَةَ قَالَ رَأَيْتُ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يُقَبِّلُ الْحَجَرَ وَيَقُولُ إِنِّي لَأَعْلَمُ أَنَّكَ حَجَرٌ لَا تَضُرُّ وَلَا تَنْفَعُ وَلَكِنِّي رَأَيْتُ أَبَا الْقَاسِمِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِكَ حَفِيًّا
Ni sa tukuna oti vei keitou [Abdurrahman] mai vei [Sufyani] mai vei [Iparaimi Bini Abdul A’la] mai vei [Suwaid Bini Gafalah] e kaya; Au raica [Umar] ni mokoti Hajar -Aswad- ni kaya tiko; 'E dina sara, au kila ni o sa dua ga na vatu, ka sega ni rawa ni kauta mai e dua na leqa ka sega na kena yaga, ia baleta niu a raica o Abul Qasim ni sa mokoti iko vakavinaka'.
Imam Ahmad : 264
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ وَعَبْدُ الرَّزَّاقِ أَنْبَأَنَا سُفْيَانُ عَنِ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ قَالَ قَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ عَبْدُ الرَّزَّاقِ سَمِعْتُ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِنَّ الْمُشْرِكِينَ كَانُوا لَا يُفِيضُونَ مِنْ جَمْعٍ حَتَّى تُشْرِقَ الشَّمْسُ عَلَى ثَبِيرٍ قَالَ عَبْدُ الرَّزَّاقِ وَكَانُوا يَقُولُونَ أَشْرِقْ ثَبِيرُ كَيْمَا نُغِيرُ يَعْنِي فَخَالَفَهُمْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَدَفَعَ قَبْلَ أَنْ تَطْلُعَ الشَّمْسُ
Sa tukuna vei keimami [Abdurrahman] mai vei [Sufyani] kei [Abdurrazzaq] sa tukuna vei keimami [Sufyani] mai vei [Abu Ishaq] mai vei [Amru Bin Maimun] e kaya; E kaya o [Umar]; -E kaya o Abdurrazaq niu rogoca ni kaya o Umar; - 'Ni ra sega ni biuta na Musiri na musala me yacova ni sa cila na matanisiga e delai Tsabiir,' e kaya o Abdurrazzaq; a ra sa kaya; ‘E cabe na matanisiga e cake mai Tsabiir me rawa ni keitou biubiu sara,’ e vakaibalebaletaka; Na Parofita sa qai sega ni duavata kei ira ka sa biuti muzdalifah ni bera ni cadra na matanisiga'.
Imam Ahmad : 265
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ قَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى بَعَثَ مُحَمَّدًا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنْزَلَ عَلَيْهِ الْكِتَابَ فَكَانَ فِيمَا أَنْزَلَ عَلَيْهِ آيَةُ الرَّجْمِ فَقَرَأْنَا بِهَا وَعَقَلْنَاهَا وَوَعَيْنَاهَا فَأَخْشَى أَنْ يَطُولَ بِالنَّاسِ عَهْدٌ فَيَقُولُوا إِنَّا لَا نَجِدُ آيَةَ الرَّجْمِ فَتُتْرَكَ فَرِيضَةٌ أَنْزَلَهَا اللَّهُ تَعَالَى وَإِنَّ الرَّجْمَ فِي كِتَابِ اللَّهِ تَعَالَى حَقٌّ عَلَى مَنْ زَنَى إِذَا أَحْصَنَ مِنْ الرِّجَالِ وَالنِّسَاءِ إِذَا قَامَتْ الْبَيِّنَةُ أَوْ كَانَ الْحَبَلُ أَوْ الِاعْتِرَافُ
Sa tukuna vei keda [Abdurrahman] Sa tukuna vei keda [Malik] mai vei [Az Zuhri] mai vei [‘Ubaidila Bin Abdullah] mai vei [Ibn Abbas] e kaya; E kaya o [Umar]; 'E dina sara, o Allah Ta'ala sa talai Muhammad ka vakauta sobu na iVola - na Qur'an - vua. ka maliwai ira na tikina e vakatakilai vua na tikina me baleta na lawa ni vakaviriki ena vatu. Eda sa wilika, kila ka kila vinaka na tikina, au sa rerevaka kina ni dua na gauna balavu era na kaya kina na tamata; ‘Na kena dina, keitou sega ni kunea e dua na tikina me baleta na lawa ni vakaviriki ena vatu’. Sa qai biu laivi e dua na itavi ka sa vakaraitaka o Allah Ta’ala. Na kena dina, na lawa ni vakaviriki ena vatu e dua na dodonu - e dina sara - ena iVola i Allah Ta'ala me baleta e dua e veibutakoci, kevaka e Muhshon kevaka e tiko na ivakadinadina, se sa bukete se vata kei na dua na veivutuni'.
Imam Ahmad : 266
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ مَالِكٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ سَمِعْتُ هِشَامَ بْنَ حَكِيمٍ يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ فِي الصَّلَاةِ عَلَى غَيْرِ مَا أَقْرَؤُهَا وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَقْرَأَنِيهَا فَأَخَذْتُ بِثَوْبِهِ فَذَهَبْتُ بِهِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي سَمِعْتُهُ يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ عَلَى غَيْرِ مَا أَقْرَأْتَنِيهَا فَقَالَ اقْرَأْ فَقَرَأَ الْقِرَاءَةَ الَّتِي سَمِعْتُهَا مِنْهُ فَقَالَ هَكَذَا أُنْزِلَتْ ثُمَّ قَالَ لِي اقْرَأْ فَقَرَأْتُ فَقَالَ هَكَذَا أُنْزِلَتْ إِنَّ هَذَا الْقُرْآنَ أُنْزِلَ عَلَى سَبْعَةِ أَحْرُفٍ فَاقْرَءُوا مَا تَيَسَّرَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَنْبَأَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنِ الْمِسْوَرِ بْنِ مَخْرَمَةَ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدٍ الْقَارِيِّ أَنَّهُمَا سَمِعَا عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ مَرَرْتُ بِهِشَامِ بْنِ حَكِيمِ بْنِ حِزَامٍ يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ فَذَكَرَ مَعْنَاهُ
Ni sa tukuna oti vei keimami [Apituramani] mai vei [Maliki] mai vei [Azi Zuhri] mai vei [‘Urwa] mai vei [Apituramani Bini ‘Apiti] mai vei [Umari Bini Ali Kacatapi] e kaya; 'Au a rogoca o Hisyam Bin Hakim ni wilika tiko na ivola ni Al Furqon ena masu ka sega ni vaka na ka au wilika, e dina ga ni a wilika vei au o Rasula, au sa qai dreta na nona isulu ka kauti koya mai vei Rasula, au qai kaya; 'O iko na italai ni Allah, Au a rogoca dina ni wilika na ivola ni Al Furqon, sega ni vaka na ka au wilika'. E mani kaya kina: ‘Wilika -O Hisami-!’ Sa qai wilika o Hisyam na wiliwili au a rogoca mai vua, sa qai kaya: ‘Sa vakakina na kena vakatakilai mai na ivola’. Sa qai kaya tale: 'Wilika -O Umar-!' Ka’u sa wilika, sa qai kaya ko koya; 'Oqori na sala e vakatakilai kina na ivola, na kena dina na Qur'an oqo e vakatakilai mai ena vitu na matanivola -vitu na vosa-, wilika gona ena wiliwili rawarawa'. Sa tukuna vei keitou [Abdurrazzaq] sa tukuna vei keitou [Ma'mar] mai [Az Zuhri] mai ['Urwah] mai [Al Miswar Bin Makhramah] kei [Abdurrahman Bin Abdul Qori] ni rau a rogoca ruarua o Umar ni kaya; 'Au a siviti Hisyam Bin Hakim Bin Hizam ka wilika tiko o koya na Surah Al Furqon,' sa qai cavuta na ibalebale ni hadith.
Imam Ahmad : 267
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنِ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ السَّعْدِيِّ قَالَ قَالَ لِي عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَلَمْ أُحَدَّثْ أَنَّكَ تَلِي مِنْ أَعْمَالِ النَّاسِ أَعْمَالًا فَإِذَا أُعْطِيتَ الْعُمَالَةَ لَمْ تَقْبَلْهَا قَالَ نَعَمْ قَالَ فَمَا تُرِيدُ إِلَى ذَاكَ قَالَ أَنَا غَنِيٌّ لِي أَعْبُدٌ وَلِي أَفْرَاسٌ أُرِيدُ أَنْ يَكُونَ عَمَلِي صَدَقَةً عَلَى الْمُسْلِمِينَ قَالَ لَا تَفْعَلْ فَإِنِّي كُنْتُ أَفْعَلُ مِثْلَ الَّذِي تَفْعَلُ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُعْطِينِي الْعَطَاءَ فَأَقُولُ أَعْطِهِ مَنْ هُوَ أَفْقَرُ إِلَيْهِ مِنِّي فَقَالَ خُذْهُ فَإِمَّا أَنْ تَمَوَّلَهُ وَإِمَّا أَنْ تَصَدَّقَ بِهِ وَمَا آتَاكَ اللَّهُ مِنْ هَذَا الْمَالِ وَأَنْتَ غَيْرُ مُشْرِفٍ لَهُ وَلَا سَائِلِهِ فَخُذْهُ وَمَا لَا فَلَا تُتْبِعْهُ نَفْسَكَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنِ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ قَالَ لَقِيَ عُمَرُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ السَّعْدِيِّ فَذَكَرَ مَعْنَاهُ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ تَصَدَّقْ بِهِ وَقَالَ لَا تُتْبِعْهُ نَفْسَكَ
Sa tukuna vei keda [Abdurrahman] Sa tukuna vei keda [Abdullah Bin Al Mubarak] mai [Ma'mar] mai [Az Zuhri] mai [Me vakataki Sa`ib Bin Yazid] mai [Abdullah Bin As Sa'di] e kaya; [Umar] e kaya vei au; 'E sega ni tukuni vei au - me baleta e dua na ka - ni o iko mo qarava na nodra cakacaka na tamata, oti ni sa soli vei iko e dua na isau o sega ni ciqoma?' E sauma o Abdullah Bin Sa’di; ‘Io’ e taroga o Umar; 'Ia na cava o vinakata mai kina?' E sauma o koya; ‘Sa rauta vei au, e vica na bobula kei na vica na ose, au vinakata kina na noqu cakacaka me dua na loloma vei ira na Musolomani’, e kaya o Umar; 'Kakua ni cakava, baleta niu sa cakava me vaka o cakava, taumada a solia vei au o Rasulullah -isau ni cakacaka-, au qai kaya; 'Solia na isau oqo vua e dua e dravudravua cake mai vei au' qai kaya: 'Taura, o rawa ni vakatorocaketaka - vakatubuilavo - se solia ena loloma, na ka e solia vei iko o Allah mai na iyau oqo, kevaka mada ga o sega ni namaka ka sega ni kerea qai taura, ka kevaka e sega ni vakakina qai kakua ni kerea me vaka na nomu'. Sa tukuna vei keda [Abdurrazaq] Sa tukuna vei keda [Ma’mar] mai [Az Zuhri] mai [Me vaka o Sa`ib Bin Yazid] e kaya; [Umar] a sotavi Atula Bini As Sa'di. qai Me vaka e cavuta o Sa`ib na ibalebale ni hadith, ia e kaya ni kaya o Rasula: ‘Solia na loloma vua,’ qai kaya; 'Mo qai kakua ni tukuna ni nomu'.
Imam Ahmad : 268
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ مَالِكٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ حَمَلْتُ عَلَى فَرَسٍ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَأَضَاعَهُ صَاحِبُهُ فَأَرَدْتُ أَنْ أَبْتَاعَهُ وَظَنَنْتُ أَنَّهُ بَائِعُهُ بِرُخْصٍ فَقُلْتُ حَتَّى أَسْأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَا تَبْتَعْهُ وَإِنْ أَعْطَاكَهُ بِدِرْهَمٍ فَإِنَّ الَّذِي يَعُودُ فِي صَدَقَتِهِ فَكَالْكَلْبِ يَعُودُ فِي قَيْئِهِ
Ni sa tukuna oti vei keitou [Abdurrahman] mai vei [Malik] mai vei [Zaid Bini Aslam] mai vei [tamana] mai vei [Umari Bini Al Kacatab], e kaya; Au a vakayagataka ena dua na gauna e dua na ose me -jihad- ena sala i Allah, sa qai biuta na itaukei ni ose, au sa qai vinakata meu volia na ose, ka’u nanuma ni na volitaka ena dua na isau lailai, au kaya; 'Waraka mada me'u tarogi Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam,' sa qai kaya: 'Kakua ni volia kevaka mada ga e solia vei iko na dirhams, baleta na vosa vakatautauvata ni dua na tamata e taura lesu na nona loloma - na nona isolisoli - e vaka e dua na koli e kania lesu na nona vosa'.
Imam Ahmad : 269
قَالَ قَرَأْتُ عَلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ مَالِكٍ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي عُبَيْدٍ مَوْلَى ابْنِ أَزْهَرَ أَنَّهُ قَالَ شَهِدْتُ الْعِيدَ مَعَ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَجَاءَ فَصَلَّى ثُمَّ انْصَرَفَ فَخَطَبَ النَّاسَ فَقَالَ إِنَّ هَذَيْنِ يَوْمَانِ نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ صِيَامِهِمَا يَوْمُ فِطْرِكُمْ مِنْ صِيَامِكُمْ وَالْآخَرُ يَوْمٌ تَأْكُلُونَ فِيهِ مِنْ نُسُكِكُمْ
-E kaya o Ema Bini Hambali; Au wilika vei [Abdurrahman] mai vei [Malik] mai vei [Ibn Shihab] mai vei [Abu Ubaid, na bobula makawa nei Ibn Azhar] ni a kaya; ‘Au a tiko ena masu ni Veivuke vata kei [Umar Bin Al Khaththab], oti sa qai masu, ni oti na masu a cici yani me vunau vei ira na tamata, ka kaya; 'E dina sara, ena rua na siga oqo, sa vakatabuya kina o Rasulullah na lolo, baleta ni -Aidul Fithri- na siga o muduka kina na nomu lolo, kei na ikarua ni -Aidul Adlha- baleta ni siga o kania kina na nomu -lewe ni manumanu vakamatei- na nomu isoro'.
Imam Ahmad : 270
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ كَانَ عُمَرُ رَجُلًا غَيُورًا فَكَانَ إِذَا خَرَجَ إِلَى الصَّلَاةِ اتَّبَعَتْهُ عَاتِكَةُ ابْنَةُ زَيْدٍ فَكَانَ يَكْرَهُ خُرُوجَهَا وَيَكْرَهُ مَنْعَهَا وَكَانَ يُحَدِّثُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا اسْتَأْذَنَتْكُمْ نِسَاؤُكُمْ إِلَى الصَّلَاةِ فَلَا تَمْنَعُوهُنَّ
Ni sa tukuna oti vei keitou [Isimeli Bini Iparaimi] mai vei [Yahya Bini Abu Isaki] mai vei [Salimi Bini Abdullah] e kaya; [Umar] e dua na tamata vuvu, ena gauna e lako yani kina me vakayacora na masu, 'Atikah, na luvena yalewa o Zaid a muri koya, e dina ga ni a sega ni taleitaka ni sa lako yani o 'Atikah ka sega ni taleitaka me vakatabui koya, ka tukuna vei au ni sa tukuna na italai i Allah, sallallaahu alaihi Wasallam, me vaka na nomu masu: kakua ni vakatabui ira’.
Imam Ahmad : 271
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ مَالِكٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَرَ قَالَ لَوْلَا آخِرُ الْمُسْلِمِينَ مَا فُتِحَتْ قَرْيَةٌ إِلَّا قَسَمْتُهَا كَمَا قَسَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَيْبَرَ
Ni sa tukuna oti vei keitou [Abdurrahman] mai vei [Malik] mai vei [Zaid Bin Aslam] mai vei [tamana] mai vei [Umar] e kaya; 'Kevaka e sega vei ira na iotioti ni Musolomani, ena sega ni rawai e dua na koro vakavo ga kevaka au a wasea me vaka na nona wasea o Rasulullah na vanua o Khaibar'.
Imam Ahmad : 272
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ حَدَّثَنَا سَلَمَةُ بْنُ عَلْقَمَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ قَالَ نُبِّئْتُ عَنْ أَبِي الْعَجْفَاءِ السُّلَمِيِّ قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ يَقُولُ أَلَا لَا تُغْلُوا صُدُقَ النِّسَاءِ أَلَا لَا تُغْلُوا صُدُقَ النِّسَاءِ فَإِنَّهَا لَوْ كَانَتْ مَكْرُمَةً فِي الدُّنْيَا أَوْ تَقْوَى عِنْدَ اللَّهِ كَانَ أَوْلَاكُمْ بِهَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا أَصْدَقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ امْرَأَةً مِنْ نِسَائِهِ وَلَا أُصْدِقَتْ امْرَأَةٌ مِنْ بَنَاتِهِ أَكْثَرَ مِنْ ثِنْتَيْ عَشْرَةَ أُوقِيَّةً وَإِنَّ الرَّجُلَ لَيُبْتَلَى بِصَدُقَةِ امْرَأَتِهِ وَقَالَ مَرَّةً وَإِنَّ الرَّجُلَ لَيُغْلِي بِصَدُقَةِ امْرَأَتِهِ حَتَّى تَكُونَ لَهَا عَدَاوَةٌ فِي نَفْسِهِ وَحَتَّى يَقُولَ كَلِفْتُ إِلَيْكِ عَلَقَ الْقِرْبَةِ قَالَ وَكُنْتُ غُلَامًا عَرَبِيًّا مُوَلَّدًا لَمْ أَدْرِ مَا عَلَقُ الْقِرْبَةِ قَالَ وَأُخْرَى تَقُولُونَهَا لِمَنْ قُتِلَ فِي مَغَازِيكُمْ وَمَاتَ قُتِلَ فُلَانٌ شَهِيدًا وَمَاتَ فُلَانٌ شَهِيدًا وَلَعَلَّهُ أَنْ يَكُونَ قَدْ أَوْقَرَ عَجُزَ دَابَّتِهِ أَوْ دَفَّ رَاحِلَتِهِ ذَهَبًا أَوْ وَرِقًا يَلْتَمِسُ التِّجَارَةَ لَا تَقُولُوا ذَاكُمْ وَلَكِنْ قُولُوا كَمَا قَالَ النَّبِيُّ أَوْ كَمَا قَالَ مُحَمَّدٌ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قُتِلَ أَوْ مَاتَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَهُوَ فِي الْجَنَّةِ
Sa tukuna vei keda [Isimeli] Sa tukuna vei keda [Salama Bini 'Alikama] mai vei [Muhamadi Bini Sirin] e kaya; e a [tukutukutaki vei au] mai vei [Abuli Ajfa’ Me vaka o Sulami] e kaya; Au rogoca [Umar] ni kaya; 'Kila, kakua ni vakalevutaka ena veika me baleta na vakawati ni marama, kila, kakua ni vakalevutaka ena ka ni vakawati ni marama, baleta kevaka na cakacaka e dokai e vuravura se sa solibula vei Allah, sa qai na tamata e dodonu cake ena ka oqori na Parofita sallallaahu alaihi wasallam, ni Parofita a sega ni nona talega sega ni kerea e dua na ilavo ni vakawati me baleti ira na luvena yalewa e sivia na tinikarua na uqiyah, na kena dina e dua na tagane ena vakatovolei vakaidina ena nona ilavo ni vakawati na watina’. ena dua tale na gauna e kaya kina; ‘E dina sara, ena solia vakaidina e dua na tagane e dua na ilavo cecere vei watina me yacova ni sa yaco me meca vua ka kaya sara mada ga; 'Au sa vakacolati meu vakaisalataka na qirbah oqo -e dua na iyaya kulinimanumanu- ena vukumuni'. E kaya o Apuli ‘Auja; 'Ena gauna o ya au a gonetagane Bedouin ka se boi vinaka tikoga na kencur, ka sega ni kila se cava na kena vesu e dua na iyaya.' E kaya o Umar; ‘Ka dua tale oya ni dua e vakamatei ena ivalu qai mate, o qai kaya; 'O koya gona a vakamatei ena vuku ni nona vakabauta,' dina ga ni rairai a kauta mai na nona manumanu vodo ose se idabedabe ni ose e sinai tu ena koula se siliva me baleta na inaki ni veivoli, qai kakua ni tukuna oqori, ia mo kaya me vaka e kaya na Parofita se Muhammad Sallallahu Alaihi Wasallam: 'O koya e vakamatei ni veivala tiko ena sala o koya.'
Imam Ahmad : 273
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ أَنْبَأَنَا الْجُرَيْرِيُّ سَعِيدٌ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ عَنْ أَبِي فِرَاسٍ قَالَ خَطَبَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ أَلَا إِنَّا إِنَّمَا كُنَّا نَعْرِفُكُمْ إِذْ بَيْنَ ظَهْرَيْنَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَإِذْ يَنْزِلُ الْوَحْيُ وَإِذْ يُنْبِئُنَا اللَّهُ مِنْ أَخْبَارِكُمْ أَلَا وَإِنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ انْطَلَقَ وَقَدْ انْقَطَعَ الْوَحْيُ وَإِنَّمَا نَعْرِفُكُمْ بِمَا نَقُولُ لَكُمْ مَنْ أَظْهَرَ مِنْكُمْ خَيْرًا ظَنَنَّا بِهِ خَيْرًا وَأَحْبَبْنَاهُ عَلَيْهِ وَمَنْ أَظْهَرَ مِنْكُمْ لَنَا شَرًّا ظَنَنَّا بِهِ شَرًّا وَأَبْغَضْنَاهُ عَلَيْهِ سَرَائِرُكُمْ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَ رَبِّكُمْ أَلَا إِنَّهُ قَدْ أَتَى عَلَيَّ حِينٌ وَأَنَا أَحْسِبُ أَنَّ مَنْ قَرَأَ الْقُرْآنَ يُرِيدُ اللَّهَ وَمَا عِنْدَهُ فَقَدْ خُيِّلَ إِلَيَّ بِآخِرَةٍ أَلَا إِنَّ رِجَالًا قَدْ قَرَءُوهُ يُرِيدُونَ بِهِ مَا عِنْدَ النَّاسِ فَأَرِيدُوا اللَّهَ بِقِرَاءَتِكُمْ وَأَرِيدُوهُ بِأَعْمَالِكُمْ أَلَا إِنِّي وَاللَّهِ مَا أُرْسِلُ عُمَّالِي إِلَيْكُمْ لِيَضْرِبُوا أَبْشَارَكُمْ وَلَا لِيَأْخُذُوا أَمْوَالَكُمْ وَلَكِنْ أُرْسِلُهُمْ إِلَيْكُمْ لِيُعَلِّمُوكُمْ دِينَكُمْ وَسُنَّتَكُمْ فَمَنْ فُعِلَ بِهِ شَيْءٌ سِوَى ذَلِكَ فَلْيَرْفَعْهُ إِلَيَّ فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ إِذَنْ لَأُقِصَّنَّهُ مِنْهُ فَوَثَبَ عَمْرُو بْنُ الْعَاصِ فَقَالَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ أَوَرَأَيْتَ إِنْ كَانَ رَجُلٌ مِنْ الْمُسْلِمِينَ عَلَى رَعِيَّةٍ فَأَدَّبَ بَعْضَ رَعِيَّتِهِ أَئِنَّكَ لَمُقْتَصُّهُ مِنْهُ قَالَ إِي وَالَّذِي نَفْسُ عُمَرَ بِيَدِهِ إِذَنْ لَأُقِصَّنَّهُ مِنْهُ وَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُقِصُّ مِنْ نَفْسِهِ أَلَا لَا تَضْرِبُوا الْمُسْلِمِينَ فَتُذِلُّوهُمْ وَلَا تُجَمِّرُوهُمْ فَتَفْتِنُوهُمْ وَلَا تَمْنَعُوهُمْ حُقُوقَهُمْ فَتُكَفِّرُوهُمْ وَلَا تُنْزِلُوهُمْ الْغِيَاضَ فَتُضَيِّعُوهُمْ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ مَرَّةً أُخْرَى أَخْبَرَنَا سَلَمَةُ بْنُ عَلْقَمَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ قَالَ نُبِّئْتُ عَنْ أَبِي الْعَجْفَاءِ قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ يَقُولُ أَلَا لَا تُغْلُوا صُدُقَ النِّسَاءِ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ قَالَ إِسْمَاعِيلُ وَذَكَرَ أَيُّوبُ وَهِشَامٌ وَابْنُ عَوْنٍ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي الْعَجْفَاءِ عَنْ عُمَرَ نَحْوًا مِنْ حَدِيثِ سَلَمَةَ إِلَّا أَنَّهُمْ قَالُوا لَمْ يَقُلْ مُحَمَّدٌ نُبِّئْتُ عَنْ أَبِي الْعَجْفَاءِ
Sa tukuna vei keda [Isimeli] sa tukuna vei keda [E kaya o Al Jurairi] mai vei [Apu Nadlrah] mai vei [Apu Firosi] e kaya; [Umari Bini Kacatapi] a vunau, e kaya; 'Oi kemuni na tamata, mo ni kila ni keimami a kilai kemuni ena gauna e tiko kina na Parofita Sallallahu Alaihi Wasallam ka a vakauta sobu e dua na ivakatakila ka tukuna vei keimami o Allah me baleti kemuni, mo ni kila ni sa takali yani na Parofita ka sa mai cava na ivakatakila, ka keimami kilai kemuni ena veika keimami tukuna vei kemuni. O cei vei kemuni e rairai vinaka na nona zhahir, keitou okati koya me tamata vinaka ka keitou lomani koya, kei koya vei kemuni e rairai ca na nona zhahir, keitou okati koya me ca ka keitou na cati koya, na nomu bisinisi vuni e tiko ena kedrau maliwa o iko kei na nomu Rabb, o kila, ena dua na gauna e yaco mai vei au e dua na madigi ka'u nanuma ni o koya e wilika na Hi na cava kei na Allahs'. fantasize me baleta na bula e muri, o kila, dina sara era sa wilika na tamata ena vakanuinui ki na veika e tiko ena tamata, O koya gona vakanuinui vei Allah ena nomu wiliwili, ka vakanuinui ena Allah ena nomu cakacaka, kila niu, mai vei Allah, au sega ni talai ira na noqu dauveiqaravi vei iko me ra vakamavoataka na nomu kuli se me ra taura na nomu iyau, ia au sa talai ira vei iko me ra vakavulici iko me baleta na nomu religie eso tale mai na nomu re. inaki, me kudruvaka vei au, ena vuku i Koya e tiko ena Ligana na yaloqu, au na qai qaravi koya vakaidina’. sa qai tucake o Amru Bini Ali ‘Asi ka kaya; 'O iko Amirul Mukminin, vakacava kevaka e dua vei ira na tamata mai vei ira na Musolomani e liutaki ira na nona tamata, oti sa qai vakararawataki ira eso na nona tamata, o na cakava beka na qishas vua?' E sauma o Umar; 'Io, ena dua e ligana na yaloi Umar, au na cakava vakaidina na qishas me baleti koya, ka'u sa raica Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam vakayacora na qishas vei koya, o koya gona kakua ni mokuti ira na Musolomani me yacova ni ra sa vakalolomataki ira, kakua ni vakasaurarataki ira me ra vakararawataki ira, kakua ni tarova na nodra dodonu me ra vakararawataki ira me ra kakua ni cakava vei ira ena vakayali'. Ni sa tukuna oti vei keitou o Isma’il ena dua tale na gauna e kaya kina; sa ripotetaka vei keda o Salama Bini 'Alikama mai vei Muhamadi Bini Sirin e kaya; e ripotetaki vei au mai Abul ‘Auja’ e kaya; Au rogoca ni kaya o Umar; 'Kila, kakua ni vakalevutaka ni sa yaco mai na nodra vakawati na marama'. sa qai cavuta na hadith, e kaya o Isimeli; ka cavuta o koya o Ayyub, Hisham kei Ibn 'Aun mai vei Muhamadi mai vei Abul 'Ajfa' mai vei Umar me salavata kei na hadith ni Salamah, era kaya; 'ia e sega ni kaya o Muhamadi; e a ripotetaki vei au mai Abul 'Ajfa'.
Imam Ahmad : 274
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَ كُنْتُ عِنْدَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ وَنَحْنُ نَنْتَظِرُ جَنَازَةَ أُمِّ أَبَانَ ابْنَةِ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ وَعِنْدَهُ عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ فَجَاءَ ابْنُ عَبَّاسٍ يَقُودُهُ قَائِدُهُ قَالَ فَأُرَاهُ أَخْبَرَهُ بِمَكَانِ ابْنِ عُمَرَ فَجَاءَ حَتَّى جَلَسَ إِلَى جَنْبِي وَكُنْتُ بَيْنَهُمَا فَإِذَا صَوْتٌ مِنْ الدَّارِ فَقَالَ ابْنُ عُمَرَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ الْمَيِّتَ يُعَذَّبُ بِبُكَاءِ أَهْلِهِ عَلَيْهِ فَأَرْسَلَهَا عَبْدُ اللَّهِ مُرْسَلَةً قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ كُنَّا مَعَ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ عُمَرَ حَتَّى إِذَا كُنَّا بِالْبَيْدَاءِ إِذَا هُوَ بِرَجُلٍ نَازِلٍ فِي ظِلِّ شَجَرَةٍ فَقَالَ لِي انْطَلِقْ فَاعْلَمْ مَنْ ذَاكَ فَانْطَلَقْتُ فَإِذَا هُوَ صُهَيْبٌ فَرَجَعْتُ إِلَيْهِ فَقُلْتُ إِنَّكَ أَمَرْتَنِي أَنْ أَعْلَمَ لَكَ مَنْ ذَاكَ وَإِنَّهُ صُهَيْبٌ فَقَالَ مُرُوهُ فَلْيَلْحَقْ بِنَا فَقُلْتُ إِنَّ مَعَهُ أَهْلَهُ قَالَ وَإِنْ كَانَ مَعَهُ أَهْلُهُ وَرُبَّمَا قَالَ أَيُّوبُ مَرَّةً فَلْيَلْحَقْ بِنَا فَلَمَّا بَلَغْنَا الْمَدِينَةَ لَمْ يَلْبَثْ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ أَنْ أُصِيبَ فَجَاءَ صُهَيْبٌ فَقَالَ وَا أَخَاهُ وَا صَاحِبَاهُ فَقَالَ عُمَرُ أَلَمْ تَعْلَمْ أَوَلَمْ تَسْمَعْ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الْمَيِّتَ لَيُعَذَّبُ بِبَعْضِ بُكَاءِ أَهْلِهِ عَلَيْهِ فَأَمَّا عَبْدُ اللَّهِ فَأَرْسَلَهَا مُرْسَلَةً وَأَمَّا عُمَرُ فَقَالَ بِبَعْضِ بُكَاءِ فَأَتَيْتُ عَائِشَةَ فَذَكَرْتُ لَهَا قَوْلَ عُمَرَ فَقَالَتْ لَا وَاللَّهِ مَا قَالَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ الْمَيِّتَ يُعَذَّبُ بِبُكَاءِ أَحَدٍ وَلَكِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الْكَافِرَ لَيَزِيدُهُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ بِبُكَاءِ أَهْلِهِ عَذَابًا وَإِنَّ اللَّهَ لَهُوَ أَضْحَكَ وَأَبْكَى { وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى } قَالَ أَيُّوبُ وَقَالَ ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ حَدَّثَنِي الْقَاسِمُ قَالَ لَمَّا بَلَغَ عَائِشَةَ قَوْلُ عُمَرَ وَابْنِ عُمَرَ قَالَتْ إِنَّكُمْ لَتُحَدِّثُونِي عَنْ غَيْرِ كَاذِبَيْنِ وَلَا مُكَذَّبَيْنِ وَلَكِنَّ السَّمْعَ يُخْطِئُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَنْبَأَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ فَذَكَرَ مَعْنَى حَدِيثِ أَيُّوبَ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ فَقَالَ ابْنُ عُمَرَ لِعَمْرِو بْنِ عُثْمَانَ وَهُوَ مُوَاجِهُهُ أَلَا تَنْهَى عَنْ الْبُكَاءِ فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الْمَيِّتَ لَيُعَذَّبُ بِبُكَاءِ أَهْلِهِ عَلَيْهِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَنْبَأَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَ تُوُفِّيَتْ ابْنَةٌ لِعُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ بِمَكَّةَ فَحَضَرَهَا ابْنُ عُمَرَ وَابْنُ عَبَّاسٍ وَإِنِّي لَجَالِسٌ بَيْنَهُمَا فَقَالَ ابْنُ عُمَرَ لِعَمْرِو بْنِ عُثْمَانَ وَهُوَ مُوَاجِهُهُ أَلَا تَنْهَى عَنْ الْبُكَاءِ فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الْمَيِّتَ لَيُعَذَّبُ بِبُكَاءِ أَهْلِهِ عَلَيْهِ فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ إِسْمَاعِيلَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ
Sa tukuna vei keimami [Isimeli] Sa tukuna vei keimami [Ayyub] mai vei [Apitula Bini Apimulaika] e kaya; ‘Niu a tiko ena yasana [i Abdullah Bin Umar] ka waraka tiko na yago i Umm Aban, na luve i Uthman Bin Affan, me yaco mai, ka volekati Abdullah Bin Umar e tiko kina o Amru Bin Uthman, sa qai lako mai o Ibnu Abbas, ka liutaka e dua na dauveidusimaki,’ e kaya o Abdullah Bin Abi Began; 'Au raica na tamata e dusimaki Ibnu Abbas ni tukuna tiko vua na itutu nei Ibnu Umar, sa qai lako mai o Ibnu Abbas ka dabe e yasaqu, au sa qai tiko ena kedrau maliwa, vakasauri ga sa rogo mai e dua na domo mai na loma ni vale, sa qai kaya o Ibnu Umar; 'Au a rogoca ena dua na gauna ni kaya: 'E dina sara, ena vakararawataki o koya sa mate baleta ni ratou tagicaki koya na nona matavuvale'. Sa qai cavuta o Abdullah Bin Umar na lafadz ni hadith raraba - ka sega e dua na kena itukutuku matailalai -. Sa qai kaya [o Ibn Apas]; ‘Keirau a tiko vata kei Amirul Mukminin Umar ena dua na gauna, me yacova ni keirau a tiko ena dua na were, vakasauri ga e sotava e dua na tamata ka tu ena ruku ni dua na vunikau, e kaya vei au o Umar; ‘Lako, lai vakasaqara se o cei o koya!’ Au qai lako, qai laurai ni tamata oya o Suhaip. au qai lesu tale vei Umar ka kaya; ‘E dina sara o sa vakaroti au meu vakasaqara na veika me baleta na tamata oya ka o koya o Shuhaib,’ e kaya o Umar; ‘Tukuna vua me lako vata kei keitou!’ Au kaya; ‘E dina sara ni sa tiko vata kei na nona matavuvale,’ e kaya o Umar; 'Dina ga ni sa tiko vata kei na nona matavuvale'. Ena dua tale na gauna, e rairai kaya kina o Ayyub; 'Sa qai muri keda'. Ni keitou yaco yani ki Medina, sega ni dede sa yacovi Amirul Mukminin e dua na leqa. Sa qai lako mai o Suepi ka kaya; 'Oi taciqu, oi noqu itokani'. Sa qai kaya kina o [Umar]; 'O sega ni kila, se o se bera vakadua ni rogoca ni a kaya ena dua na gauna o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam: 'E dina sara, ena vakararawataki o koya sa mate baleta ni so na nona matavuvale era tagi ena vukuna'. Me baleti Abdullah Bin Umar, e cavuta na lafadz ni hadith raraba, ia o Umar e cavuta na lafadz; 'Baleta ni so era tagi'. Au -Ibnu Abbas- sa qai sotavi Aisyah ka cavuta vua na vosa nei Umar, sa qai sauma o [Aisyah]; 'Sega, mai vei Allah, Rasulullah Shallallahu Alaihi Wasallam e sega vakadua ni tukuna ni na vakararawataki na mate ena vuku ni nona tagi e dua, ia o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam ena dua na gauna a kaya kina: 'E dina sara, o Allah ena vakalevutaka na nodra vakararawataki na tawavakabauta ena vuku ni nodra tagi na nodra matavuvale, ka dina sara ni sa ikoya na tamata o cei; 'Ni na sega ni colata na tamata ivalavala ca na nodra ivalavala ca na tani' -QS E dua na tikina ni Najm: 38-'. E kaya o [Ayupi]; [Ibn Apimulaika] e kaya; Sa tukuna vei keda o Al Kasimi; e kaya; ni sa yaco yani vei Aisyah na vosa nei Umar kei Ibn Umar, e kaya o [Aisyah]; 'E dina sara, o sa tukuna vei au mai vei rau e rua na tamata erau sega ni lasu ka rau sega ni lasutaki, ia na nodrau rogoca ka -so na gauna- e cala'. Sa tukuna vei keitou [Abdurrazzaq] sa tukuna vei keitou [Ibnu Juraij] sa tukuna vei au [Abdulla Bin Apimulaikah] sa qai cavuta na ibalebale ni hadith nei Ayyub, ia e kaya; sa qai kaya o Ipinu Umar vei Amiru Bini Umani ni sa veiraici tiko kei koya; Na cava o sega ni muduka kina na tagi, dina ga ni sa kaya o Rasulullah: 'dina sara, ena vakararawataki na mate baleta ni ratou tagicaka na nona matavuvale'. Sa tukuna vei keimami [Abdurrazzaq] sa tukuna vei keimami [Ibnu Juraij] sa tukuna vei au [Abdullah Bin Apimulaikah], e kaya; A mate na luvena yalewa o Usimani Bini Affan mai Meka, rau mani tiko kina o Ipinu Umari kei Ipinu Apasi ena nona veibulu, ka dina sara niu a dabe tiko ena kedrau maliwa, e kaya o Ipinu Umari vei Amru Bini Ucimani ni rau sotava tiko; ‘Na cava o sega ni muduka kina na tagi? Na kena dina, e kaya o Rasulullah: 'E dina sara, ena vakararawataki o koya sa mate baleta ni ratou tagicaki koya na nona matavuvale'. E mani cavuta kina na hadith vaka-Isimeli mai vei Ayyub mai vei Ibn Apimulaikah.
Imam Ahmad : 275
حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ قَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ كُنْتُ فِي رَكْبٍ أَسِيرُ فِي غَزَاةٍ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَحَلَفْتُ فَقُلْتُ لَا وَأَبِي فَهَتَفَ بِي رَجُلٌ مِنْ خَلْفِي لَا تَحْلِفُوا بِآبَائِكُمْ فَالْتَفَتُّ فَإِذَا هُوَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Sa tukuna vei keimami [Usaini Bini Muhamadi] Sa tukuna vei keimami [Isireli] mai [Simak] mai [Ikirima] mai [Ibn Abbas] e kaya; E kaya o [Umar]; Au a tiko vata kei na dua na ilawalawa ka ra lako tiko ki na ivalu kei Rasula, au qai bubului ena noqu kaya; 'Sega, ena vuku i tamaqu'. Vakasauri ga e dua e vosavosa mai vei au mai muri: ‘Kakua ni bubului ena yaca i tamamu’. Au qai vuki ka sa qai kilai ni o koya o Rasula.
Imam Ahmad : 276
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُيَسَّرٍ أَبُو سَعْدٍ الصَّاغَانِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ عَطَاءٍ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَوْسِ بْنِ الْحَدَثَانِ قَالَ كَانَ عُمَرُ يَحْلِفُ عَلَى أَيْمَانٍ ثَلَاثٍ يَقُولُ وَاللَّهِ مَا أَحَدٌ أَحَقَّ بِهَذَا الْمَالِ مِنْ أَحَدٍ وَمَا أَنَا بِأَحَقَّ بِهِ مِنْ أَحَدٍ وَاللَّهِ مَا مِنْ الْمُسْلِمِينَ أَحَدٌ إِلَّا وَلَهُ فِي هَذَا الْمَالِ نَصِيبٌ إِلَّا عَبْدًا مَمْلُوكًا وَلَكِنَّا عَلَى مَنَازِلِنَا مِنْ كِتَابِ اللَّهِ تَعَالَى وَقَسْمِنَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَالرَّجُلُ وَبَلَاؤُهُ فِي الْإِسْلَامِ وَالرَّجُلُ وَقَدَمُهُ فِي الْإِسْلَامِ وَالرَّجُلُ وَغَنَاؤُهُ فِي الْإِسْلَامِ وَالرَّجُلُ وَحَاجَتُهُ وَ وَاللَّهِ لَئِنْ بَقِيتُ لَهُمْ لَيَأْتِيَنَّ الرَّاعِيَ بِجَبَلِ صَنْعَاءَ حَظُّهُ مِنْ هَذَا الْمَالِ وَهُوَ يَرْعَى مَكَانَهُ
Sa tukuna vei keda [Muhammad Bin Muyassar Abu Said Ash Shaghani] Sa tukuna vei keda [Muhamad Bin Ishaq] mai [Muhamad Bin Amru Bin 'Atho`] mai [Malik Bin Aus Bin Al Hadatsan] e kaya; [Umar] a bubuluitaka ena dua na gauna e tolu na bubului, e kaya; 'Ena vuku i Allah, e sega ni dua e dodonu vua e dua tale, oka kina o au, ki na iyau oqo. By Allah, sega ni Musolomani ia e tiko vua e dua na ivotavota ni iyau oqo vakavo ga na dauveiqaravi, Ia ena noda vale e tiko kina na iVola ni Allah Ta'ala kei na noda veiwasei mai vei Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam, o koya gona e dua na tamata yavutaki ena nona solibula me baleta na lotu Musilimi, e dua na tamata yavutaki ena nona curu taumada ki na lotu Musilimi, e dua na tamata yavutaki ena nona vutuniyau kei na nona tamata ena Islam me baleta na I ena lako vakaidina vua e dua na ivakatawa ni sipi mai na Ulunivanua o Shan'a` nona ivotavota ni sa vakatawa sipi tiko ena nona vanua'.
Imam Ahmad : 277
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْقُدُّوسِ بْنُ الْحَجَّاجِ حَدَّثَنَا صَفْوَانُ حَدَّثَنِي أَبُو الْمُخَارِقِ زُهَيْرُ بْنُ سَالِمٍ أَنَّ عُمَيْرَ بْنَ سَعْدٍ الْأَنْصَارِيَّ كَانَ وَلَّاهُ عُمَرُ حِمْصَ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ قَالَ عُمَرُ يَعْنِي لِكَعْبٍ إِنِّي أَسْأَلُكَ عَنْ أَمْرٍ فَلَا تَكْتُمْنِي قَالَ وَاللَّهِ لَا أَكْتُمُكَ شَيْئًا أَعْلَمُهُ قَالَ مَا أَخْوَفُ شَيْءٍ تَخَوَّفُهُ عَلَى أُمَّةِ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَئِمَّةً مُضِلِّينَ قَالَ عُمَرُ صَدَقْتَ قَدْ أَسَرَّ ذَلِكَ إِلَيَّ وَأَعْلَمَنِيهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Sa tukuna vei keda [Abdul Quddus Bin Al Hajjaj] Sa tukuna vei keda [Shafwan] Sa tukuna vei au [Abul Mukharik Zuhair Bin Salim] ni a lesi o Umair Bin Sa'd Al Ansari mai vei [Umar] me liutaka na vanua o Himsha, oti sa qai cavuta na hadith. E kaya o Umar vei Ka'api; ‘E dina sara, au sa tarogi iko tiko ena dua na ka, mo kakua kina ni vunitaka vei au’. Sauma o Ka'api; 'Ena vuku i Allah au na sega ni vunitaka e dua na ka au kila'. E taroga o Umar; 'Na cava o rerevaka vakalevu duadua me baleta na ummah nei Muhammad Sala'ala'u?' Sauma o Ka'api; ‘Na iliuliu veivakacalai’ e kaya o Umar; 'O sa dina, au sa vunitaka na ka oqo mai vei au, ka sa tukuna vei au o Rasula'.
Imam Ahmad : 278
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ فَقَالَ سَالِمٌ فَسَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ يَقُولُ قَالَ عُمَرُ أَرْسِلُوا إِلَيَّ طَبِيبًا يَنْظُرُ إِلَى جُرْحِي هَذَا قَالَ فَأَرْسَلُوا إِلَى طَبِيبٍ مِنْ الْعَرَبِ فَسَقَى عُمَرَ نَبِيذًا فَشُبِّهَ النَّبِيذُ بِالدَّمِ حِينَ خَرَجَ مِنْ الطَّعْنَةِ الَّتِي تَحْتَ السُّرَّةِ قَالَ فَدَعَوْتُ طَبِيبًا آخَرَ مِنْ الْأَنْصَارِ مِنْ بَنِي مُعَاوِيَةَ فَسَقَاهُ لَبَنًا فَخَرَجَ اللَّبَنُ مِنْ الطَّعْنَةِ صَلْدًا أَبْيَضَ فَقَالَ لَهُ الطَّبِيبُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ اعْهَدْ فَقَالَ عُمَرُ صَدَقَنِي أَخُو بَنِي مُعَاوِيَةَ وَلَوْ قُلْتَ غَيْرَ ذَلِكَ كَذَّبْتُكَ قَالَ فَبَكَى عَلَيْهِ الْقَوْمُ حِينَ سَمِعُوا ذَلِكَ فَقَالَ لَا تَبْكُوا عَلَيْنَا مَنْ كَانَ بَاكِيًا فَلْيَخْرُجْ أَلَمْ تَسْمَعُوا مَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يُعَذَّبُ الْمَيِّتُ بِبُكَاءِ أَهْلِهِ عَلَيْهِ فَمِنْ أَجْلِ ذَلِكَ كَانَ عَبْدُ اللَّهِ لَا يُقِرُّ أَنْ يُبْكَى عِنْدَهُ عَلَى هَالِكٍ مِنْ وَلَدِهِ وَلَا غَيْرِهِمْ
Sa tukuna vei keimami [Yaqub] Sa tukuna vei keimami [na tamaqu] mai vei [Salih] sa kaya [Ibn Shihab]; E kaya o [Salimi]; Au rogoca [Apitula Bini Umar] ni kaya; E kaya o [Umar]; 'Vakauta mai vei au e dua na vuniwai me rawa ni dikeva na noqu mavoa'. E kaya o Abdullah Bin Umar; Era qai talai Umar vua e dua na dauveivakabulai ni Arapea, ka solia vua na dauveivakabulai na wai ni vaini me gunuva, sa qai vaka na dra na wai ni vaini ni sa lako mai na qara ni puncture ena ruku ni uto. E kaya o Abdullah Bin Umar; au qai kaciva e dua tale na dauveivakabulai mai vei ira na Ansar ni Bani Muawiyah. sa qai gunuva na dauveivakabulai na sucu nei Umar, ka sa lako mai na sucu mai na qara ni puncture ka sa vulavula matata. e kaya na dauveivakabulai vei Umar; 'O iko, yalataka vei au!' E sauma o Umar; 'Sa vakadeitaka vei au na taciqu o Bani Umayyah, kevaka o tukuna e dua na ka tale mai na kena oqori, sa qai dina sara niu sa lasu vei iko'. E kaya o Abdullah Bin Umar; 'Ni ra sa qai rogoca na vosa oqo era sa tagicaki Umar na tamata'. Sa qai kaya o Umar; ‘Kua ni tagicaki au, o koya e tagi, lako mai tuba! O sega beka ni rogoca na ka e kaya o Rasula, e kaya: ‘Ena vakararawataki e dua na yago mate baleta ni ratou tagicaki koya na nona matavuvale’. Oqori na vuna e sega ni vakadonuya kina o Abdullah na lolosi e yasana e dua sa mate, se mai vei ira na luvena se so tale.'
Imam Ahmad : 279
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَنْبَأَنَا الثَّوْرِيُّ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ كَانَ أَهْلُ الْجَاهِلِيَّةِ لَا يُفِيضُونَ مِنْ جَمْعٍ حَتَّى يَرَوْا الشَّمْسَ عَلَى ثَبِيرٍ وَكَانُوا يَقُولُونَ أَشْرِقْ ثَبِيرُ كَيْمَا نُغِيرُ فَأَفَاضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَبْلَ طُلُوعِ الشَّمْسِ
Sa tukuna vei keda [Abdurrazzaq] sa tukuna vei keda [Ats Tsauri] mai [Abu Ishaq] mai [Amru Bin Maimun] e kaya; Au rogoca [Umari Bini Ali Kacatapi] ni kaya; Ena gauna e liu, era sega ni biuti Jam’un -Muzdalifah- na tamata mai Jahiliyah me yacova ni ra sa raica na matanisiga e cake mai Tsabiir ka ra kaya; 'E cabe mai na matanisiga e Tsabiir me rawa ni keitou biubiu sara'. Sa qai biuti Jam'uni -Muzdalifah- ni bera ni cabe na matanisiga'.
Imam Ahmad : 280
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَنْبَأَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنِ الْمِسْوَرِ بْنِ مَخْرَمَةَ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدٍ الْقَارِيِّ أَنَّهُمَا سَمِعَا عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ مَرَرْتُ بِهِشَامِ بْنِ حَكِيمِ بْنِ حِزَامٍ يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ فِي حَيَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاسْتَمَعْتُ قِرَاءَتَهُ فَإِذَا هُوَ يَقْرَأُ عَلَى حُرُوفٍ كَثِيرَةٍ لَمْ يُقْرِئْنِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَكِدْتُ أَنْ أُسَاوِرَهُ فِي الصَّلَاةِ فَنَظَرْتُ حَتَّى سَلَّمَ فَلَمَّا سَلَّمَ لَبَّبْتُهُ بِرِدَائِهِ فَقُلْتُ مَنْ أَقْرَأَكَ هَذِهِ السُّورَةَ الَّتِي تَقْرَؤُهَا قَالَ أَقْرَأَنِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قُلْتُ لَهُ كَذَبْتَ فَوَاللَّهِ إِنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَهُوَ أَقْرَأَنِي هَذِهِ السُّورَةَ الَّتِي تَقْرَؤُهَا قَالَ فَانْطَلَقْتُ أَقُودُهُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي سَمِعْتُ هَذَا يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ عَلَى حُرُوفٍ لَمْ تُقْرِئْنِيهَا وَأَنْتَ أَقْرَأْتَنِي سُورَةَ الْفُرْقَانِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْسِلْهُ يَا عُمَرُ اقْرَأْ يَا هِشَامُ فَقَرَأَ عَلَيْهِ الْقِرَاءَةَ الَّتِي سَمِعْتُهُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَكَذَا أُنْزِلَتْ ثُمَّ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اقْرَأْ يَا عُمَرُ فَقَرَأْتُ الْقِرَاءَةَ الَّتِي أَقْرَأَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ هَكَذَا أُنْزِلَتْ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْقُرْآنَ أُنْزِلَ عَلَى سَبْعَةِ أَحْرُفٍ فَاقْرَءُوا مِنْهُ مَا تَيَسَّرَ حَدَّثَنَا الْحَكَمُ بْنُ نَافِعٍ أَنْبَأَنَا شُعَيْبٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ حَدَّثَنِي عُرْوَةُ عَنْ حَدِيثِ الْمِسْوَرِ بْنِ مَخْرَمَةَ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدٍ الْقَارِيِّ أَنَّهُمَا سَمِعَا عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ سَمِعْتُ هِشَامَ بْنَ حَكِيمِ بْنِ حِزَامٍ يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ فِي حَيَاةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاسْتَمَعْتُ لِقِرَاءَتِهِ فَإِذَا هُوَ يَقْرَأُ عَلَى حُرُوفٍ كَثِيرَةٍ لَمْ يُقْرِئْنِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَكِدْتُ أُسَاوِرُهُ فِي الصَّلَاةِ فَنَظَرْتُ حَتَّى سَلَّمَ فَلَمَّا سَلَّمَ فَذَكَرَ مَعْنَاهُ
Sa tukuna vei keitou [Abdurrazzaq] sa tukuna vei keitou [Ma'mar] mai [Az Zuhri] mai ['Urwah] mai [Al Miswar Bin Makhramah] kei [Abdurrahman Bin Abdul Qari] ni rau rogoca ruarua [Umar] ni kaya; Au a siviti Hisyam Bin Hakim ka wilika tiko na ivola ni Al Furqon ni se bula tiko o Rasulullah Shallallahu Alaihi Wasallam, au qai vakarorogo ki na nona wiliwili, ka qai laurai ni a wilika tiko ena vuqa na ivola -vosa vakavalagi- ni a sega vakadua ni wilika vei au o Rasulullah Shallallahu Alaihi Wasallam ni wilika tiko na nona ivola. masu, au qai waraka me yacova ni sa kidavaki au, ni oti na nona vakabula, au dreta na nona isala niu kaya tiko; 'O cei e wilika na ivola o wilika?' E sauma o koya; 'A wilika vei au na italai nei Allah'. Au a kaya vua; 'O sa lasu tiko, mai vei Allah, na kena dina na Parofita ena dua na gauna a wilika na ivola o wilika vei au'. Au qai kauti koya vua na Parofita, au kaya; 'O iko na italai ni Allah, Au a rogoca dina na tamata oqo ni wilika na ivola ni Al Furqon vata kei na vica na ivola o se bera vakadua ni wilika vei au, e dina ga ni o sa wilika na ivola ni Al Furqon vei au'. Sa qai kaya na Parofita: ‘Me lako, O Umar! Wilika mada, O Isami! Sa qai wilika vua o Hisyam na wiliwili au a rogoca mai vua ena dua na gauna e liu. sa qai kaya na Parofita: 'Sa vakatakilai mai vakaoqo na ivola,' sa qai kaya: 'Wilika -O Umar-!' Au qai wilika na wiliwili ka a wilika vei au ena dua na gauna o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam, ka qai kaya: ‘Sa vakakina na kena vakatakilai mai na ivola’. sa qai kaya o Rasulullah: ‘E dina sara ni a vakatakilai mai na Qur’an ena vitu na matanivola, wilika gona ena wiliwili rawarawa’. Sa tukuna vei keitou [o Al Hakam Bin Nafi'] sa tukuna vei keitou [Syu'aib] mai [Az Zuhri] sa tukuna vei au ['Urwah] me baleta na hadith nei [Al Miswar Bin Makhramah] kei [Abdurrahman Bin Abdul Qori] ni rau sa rogoca ruarua [Umar Bin Al Khaththab] ni kaya; 'Au a rogoca o Hisyam bin Hakim Bin Hizam ni wilika tiko na ivola ni Al Furqon ena gauna ni Parofita o Salallahu Alaihi Wasallam, au mani raica na nona wiliwili, ka qai laurai ni wilika tiko ena vuqa na matanivola -veivosa vakavalagi- ka se bera vakadua ni wilika o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam na nona masu vei au, ia au a vakarorogo me yacova ni sa oti na masu, ni sa kidavaki koya oti,’ sa qai cavuta na hadith e vakaibalebale.