Imom Ibn Moja (الامام ابن ماجه) - 4332 Hadis
Hadis
Imom Ibn Moja : 4101
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبِ بْنِ عَرَبِيٍّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ مُجَالِدِ بْنِ سَعِيدٍ الْهَمْدَانِيِّ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي حَازِمٍ الْهَمْدَانِيِّ قَالَ حَدَّثَنَا الْمُسْتَوْرِدُ بْنُ شَدَّادٍ قَالَإِنِّي لَفِي الرَّكْبِ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذْ أَتَى عَلَى سَخْلَةٍ مَنْبُوذَةٍ قَالَ فَقَالَ أَتُرَوْنَ هَذِهِ هَانَتْ عَلَى أَهْلِهَا قَالَ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مِنْ هَوَانِهَا أَلْقَوْهَا أَوْ كَمَا قَالَ قَالَ فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَلدُّنْيَا أَهْوَنُ عَلَى اللَّهِ مِنْ هَذِهِ عَلَى أَهْلِهَا
Bizga [Yahyo ibn Habib ibn Arabi] bizga [Hammad ibn Zayd]dan [Mujalid ibn Sa'id Al Hamdoniy]dan [Qays ibn Abu Hazim Al Hamdoniy]dan u aytdi; bizga [Al-Mustaurid ibn Saddod] u aytdi: "Darhaqiqat, men bir kuni Rasululloh sollallohu alayhi vasallam bilan ketayotgan edim, to'satdan u bir oz oriq echki uloqchasining yonidan o'tib ketdi". Mustaurid aytdi: "Keyin u dedi: "Sizningcha, bu uning egasi uchun jirkanch narsami?" Mustaurid aytdi: "Undan: "Ey Allohning Rasuli, uning jirkanchligi tufayli egasi uni tashlab yuborgan", deb so'rashdi. Yoki shunday deyilgan. U aytdi: "Jonim qo'lida bo'lgan Zotga qasamki, bu dunyo haqiqatan ham egasining bu (murdasidan) jirkanchroqdir".
Hadis
Imom Ibn Moja : 4102
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مَيْمُونٍ الرَّقِّيُّ حَدَّثَنَا أَبُو خُلَيْدٍ عُتْبَةُ بْنُ حَمَّادٍ الدِّمَشْقِيُّ عَنْ ابْنِ ثَوْبَانَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ قُرَّةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ ضَمْرَةَ السَّلُولِيِّ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَقُولُ الدُّنْيَا مَلْعُونَةٌ مَلْعُونٌ مَا فِيهَا إِلَّا ذِكْرَ اللَّهِ وَمَا وَالَاهُ أَوْ عَالِمًا أَوْ مُتَعَلِّمًا
Bizga [Ali ibn Maymun Ar Raqqiy] bizga [Abu Xulaid Utba ibn Hammad ad-Dimasiqiy]dan [Ibn Saubon]dan [Ato ibn Qurroh]dan [Abdulloh ibn Dlamra As-Saluliy]dan rivoyat qildi; bizga [Abu Hurayra] u shunday dedi: "Men Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning: "Dunyo la'natlangan va undagi barcha narsalar la'natlangan, faqat Allohning zikri va unga tegishli narsalar yoki taqvodor bo'lib, o'z ilmini o'rgatadigan kishi bundan mustasno", deganlarini eshitdim".
Hadis
Imom Ibn Moja : 4103
حَدَّثَنَا أَبُو مَرْوَانَ مُحَمَّدُ بْنُ عُثْمَانَ الْعُثْمَانِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي حَازِمٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الدُّنْيَا سِجْنُ الْمُؤْمِنِ وَجَنَّةُ الْكَافِرِ
Bizga [Abu Marvon Muhammad bin Usmon Al-Usmoniy]dan [Abdul Aziz bin Abu Hozim]dan [Al-Alo bin Abdurrahmon]dan [Uning otasi]dan [Abu Hurayra]dan rivoyat qilindiki, u: "Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Dunyo mo'minlar uchun qamoqxona va kofirlar uchun jannatga o'xshaydi", dedilar", dedi.
Hadis
Imom Ibn Moja : 4104
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبِ بْنِ عَرَبِيٍّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ لَيْثٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَأَخَذَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِبَعْضِ جَسَدِي فَقَالَ يَا عَبْدَ اللَّهِ كُنْ فِي الدُّنْيَا كَأَنَّكَ غَرِيبٌ أَوْ كَأَنَّكَ عَابِرُ سَبِيلٍ وَعُدَّ نَفْسَكَ مِنْ أَهْلِ الْقُبُورِ
[Yahyo ibn Habib ibn Arabiy] bizga [Hammad ibn Zayd]dan [Lays]dan [Mujohid]dan [Ibn Umar]dan rivoyat qildi: "Rasululloh sollallohu alayhi vasallam bir kuni tanamning bir qismiga tegib: "Ey Abdulloh, bu dunyoda go'yo musofir yoki yo'lovchidek bo'l va o'zingni qabrning kelajakdagi egasi sifatida tayyorla", dedilar.
Hadis
Imom Ibn Moja : 4105
حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ عَنْ زَيْدِ بْنِ وَاقِدٍ عَنْ بُسْرِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي إِدْرِيسَ الْخَوْلَانِيِّ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَلَا أُخْبِرُكَ عَنْ مُلُوكِ الْجَنَّةِ قُلْتُ بَلَى قَالَ رَجُلٌ ضَعِيفٌ مُسْتَضْعِفٌ ذُو طِمْرَيْنِ لَا يُؤْبَهُ لَهُ لَوْ أَقْسَمَ عَلَى اللَّهِ لَأَبَرَّهُ
Bizga [Hisyam ibn Ammar] bizga [Suvayd ibn Abdul Aziz]dan [Zayd ibn Vaqid]dan [Busir ibn Ubaydulloh]dan [Abu Idris Al Xaulaniy]dan [Muaz ibn Jabal]dan u shunday dedi: "Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Sizlarga osmon shohlari haqida aytib beraymi?" dedilar. Men: "Albatta", dedim. U: "U zaif va mazlum odam, uning faqat ikkita eskirgan va noma'lum matosi bor. Agar u Allohga qasam ichsa, albatta bajariladi", dedi.
Hadis
Imom Ibn Moja : 4106
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مَعْبَدِ بْنِ خَالِدٍ قَالَ سَمِعْتُ حَارِثَةَ بْنَ وَهْبٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَلَا أُنَبِّئُكُمْ بِأَهْلِ الْجَنَّةِ كُلُّ ضَعِيفٍ مُتَضَعِّفٍ أَلَا أُنَبِّئُكُمْ بِأَهْلِ النَّارِ كُلُّ عُتُلٍّ جَوَّاظٍ مُسْتَكْبِرٍ
Bizga [Muhammad bin Bassiyar] bizga [Abdurrahmon bin Mahdiy] bizga [Sufyan]ga [Ma'bad bin Xolid]dan aytib berdi, u aytdi: Men [Horitsa bin Vahb]ning shunday deganini eshitdim: "Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Sizlarga jannat ahlini aytib beraymi? Ya'ni, zaif va mazlum bo'lgan har bir kishini. Va sizlarga do'zax ahlini aytib beraymi? Ya'ni, qo'pol, qo'pol va takabburlik bilan harakat qiladigan kishini", dedilar.
Hadis
Imom Ibn Moja : 4107
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ صَدَقَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مُرَّةَ عَنْ أَيُّوبَ بْنِ سُلَيْمَانَ عَنْ أَبِي أُمَامَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ أَغْبَطَ النَّاسِ عِنْدِي مُؤْمِنٌ خَفِيفُ الْحَاذِ ذُو حَظٍّ مِنْ صَلَاةٍ غَامِضٌ فِي النَّاسِ لَا يُؤْبَهُ لَهُ كَانَ رِزْقُهُ كَفَافًا وَصَبَرَ عَلَيْهِ عَجِلَتْ مَنِيَّتُهُ وَقَلَّ تُرَاثُهُ وَقَلَّتْ بَوَاكِيهِ
Bizga [Muhammad ibn Yahyo] bizga ['Amru ibn Abu Salama] dan [Shadaqa ibn Abdulloh] dan [Ibrohim ibn Murra] dan [Ayyub ibn Sulaymon] dan [Abu Umoma] dan Rasululloh sollallohu alayhi vasallamdan rivoyat qildi: "Albatta, men eng hasad qiladigan odam kambag'al mo'min, namoz o'qishni yaxshi ko'radigan, Parvardigoriga mehr bilan ibodat qiladigan, odamlarga ma'lum bo'lmagan, (berilgan rizqdan) doimo o'zini yetarli his qiladigan, doimo sabrli, o'limi tezlashgan, merosi oz bo'lgan va uning o'limidan ko'p odam yig'lamagan".
Hadis
Imom Ibn Moja : 4108
حَدَّثَنَا كَثِيرُ بْنُ عُبَيْدٍ الْحِمْصِيُّ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ بْنُ سُوَيْدٍ عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي أُمَامَةَ الْحَارِثِيِّ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْبَذَاذَةُ مِنْ الْإِيمَانِ قَالَ الْبَذَاذَةُ الْقَشَافَةُ يَعْنِي التَّقَشُّفَ
Bizga [Katsir ibn Ubayd Al Himshiy] bizga [Ayyub ibn Suvaydni] [Usoma ibn Zayddan] [Abdulloh ibn Abu Umoma Al Horitsiydan] [otasidan] aytdilar, u aytdi: “Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Shabbiy iymondandir”, dedilar (Abushavantro‘g‘iy).
Hadis
Imom Ibn Moja : 4109
حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سُلَيْمٍ عَنْ ابْنِ خُثَيْمٍ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ أَسْمَاءَ بِنْتِ يَزِيدَأَنَّهَا سَمِعَتْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ أَلَا أُنَبِّئُكُمْ بِخِيَارِكُمْ قَالُوا بَلَى يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ خِيَارُكُمْ الَّذِينَ إِذَا رُءُوا ذُكِرَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ
Bizga [Suvayd ibn Said] bizga [Yahyo ibn Sulaym]dan [Ibn Xutsaym]dan [Syahr ibn Hausab]dan [Asma binti Yazid]dan rivoyat qildiki, u Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning: "Sizlarga eng yaxshilaringizni aytib beraymi?" deganini eshitgan. Ular: "Albatta, ey Allohning Rasuli", deb javob berishdi. U zot: "Sizlarning eng yaxshilaringiz, agar qo'rqsalar, doimo Alloh azza vajallani eslaydiganlardir", dedilar.
Hadis
Imom Ibn Moja : 4110
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي حَازِمٍ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ قَالَمَرَّ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلٌ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا تَقُولُونَ فِي هَذَا الرَّجُلِ قَالُوا رَأْيَكَ فِي هَذَا نَقُولُ هَذَا مِنْ أَشْرَفِ النَّاسِ هَذَا حَرِيٌّ إِنْ خَطَبَ أَنْ يُخَطَّبَ وَإِنْ شَفَعَ أَنْ يُشَفَّعَ وَإِنْ قَالَ أَنْ يُسْمَعَ لِقَوْلِهِ فَسَكَتَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَرَّ رَجُلٌ آخَرُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا تَقُولُونَ فِي هَذَا قَالُوا نَقُولُ وَاللَّهِ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَذَا مِنْ فُقَرَاءِ الْمُسْلِمِينَ هَذَا حَرِيٌّ إِنْ خَطَبَ لَمْ يُنْكَحْ وَإِنْ شَفَعَ لَا يُشَفَّعْ وَإِنْ قَالَ لَا يُسْمَعْ لِقَوْلِهِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَهَذَا خَيْرٌ مِنْ مِلْءِ الْأَرْضِ مِثْلَ هَذَا
Bizga [Muhammad ibn As Shabah] bizga [Abdul Aziz ibn Abu Hazim] menga [otam] Sahl ibn Sa'd As Sa'idiydan] shunday dedi: "Bir kishi Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning yonidan o'tib ketdi. Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam: "Bu odam haqida nima deb o'ylaysiz?" deb so'radilar. Ular: "Bizning fikrimizcha, u zodagonlardan. Agar taklif so'rasangiz, albatta qabul qilinadi, agar yordam so'rasangiz, albatta yordam berasiz va agar aytganlaringizni aytsangiz, eshitiladi", deb javob berishdi. Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam jim qoldilar. Bir necha daqiqadan so'ng bir kishi uning oldidan o'tib ketdi. Keyin Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam: "Bu odam haqida nima deb o'ylaysiz?" deb so'radilar. Ular: "Bizning fikrimizcha, Allohga qasamki, ey Allohning Rasuli... bu odam musulmonlar orasida eng kambag'al odam, agar u taklif qilsa, uning taklifi albatta rad etiladi", deb javob berishdi. Agar yordam so'ralsa, yordam bermaydi va agar gapirsa, so'zlari eshitilmaydi." Shunda Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Albatta, bu odam (kambag'al ko'rinadigan odam) dunyoda va undagi barcha narsalarda bu odamdan (ya'ni olijanob ko'rinadigan odamdan) yaxshiroqdir", dedilar.
Hadis
Imom Ibn Moja : 4111
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ الْجُبَيْرِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ عُبَيْدَةَ أَخْبَرَنِي الْقَاسِمُ بْنُ مِهْرَانَ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ عَبْدَهُ الْمُؤْمِنَ الْفَقِيرَ الْمُتَعَفِّفَ أَبَا الْعِيَالِ
Bizga [Ubaydulloh ibn Yusuf al-Jubayriy] bizga [Hammad ibn Iso] bizga [Muso ibn Ubayda] menga [Al-Qosim ibn Mihron]ga ['Imron ibn Husayn] shunday dedi: "Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Albatta, Alloh mo'min, kambag'al va oilaning obro'sini saqlay oladigan bandalarini sevadi", dedilar".
Hadis
Imom Ibn Moja : 4112
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَدْخُلُ فُقَرَاءُ الْمُؤْمِنِينَ الْجَنَّةَ قَبْلَ الْأَغْنِيَاءِ بِنِصْفِ يَوْمٍ خَمْسِ مِائَةِ عَامٍ
Bizga [Abu Bakr ibn Abu Shayba] bizga [Muhammad ibn Bisir]dan [Muhammad ibn Amrdan] [Abu Salamadan] [Abu Hurayradan] rivoyat qildi: "Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Mo'minlar orasida kambag'allar jannatga boylardan yarim kun oldin kirishadi, bu besh yuz yilga teng", dedilar".
Hadis
Imom Ibn Moja : 4113
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا بَكْرُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ الْمُخْتَارِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ عَطِيَّةَ الْعَوْفِيِّ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ فُقَرَاءَ الْمُهَاجِرِينَ يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ قَبْلَ أَغْنِيَائِهِمْ بِمِقْدَارِ خَمْسِ مِائَةِ سَنَةٍ
Bizga [Abu Bakr ibn Abu Shayba] bizga [Bakr ibn Abdurrahmon] bizga [Iso ibn Al Muhtar]dan [Muhammad ibn Abu Laylo]dan [Atiya Al 'Aufiy]dan [Abu Sa'id Al Xudriy]dan rivoyat qilindi, u aytdi: "Albatta, mo'minlardan kambag'allar boylardan oldin jannatga kiradilar, yarim kun besh yuz yilga teng".
Hadis
Imom Ibn Moja : 4114
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَنْبَأَنَا أَبُو غَسَّانَ بَهْلُولٌ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ عُبَيْدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَاشْتَكَى فُقَرَاءُ الْمُهَاجِرِينَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا فَضَّلَ اللَّهُ بِهِ عَلَيْهِمْ أَغْنِيَاءَهُمْ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ الْفُقَرَاءِ أَلَا أُبَشِّرُكُمْ أَنَّ فُقَرَاءَ الْمُؤْمِنِينَ يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ قَبْلَ أَغْنِيَائِهِمْ بِنِصْفِ يَوْمٍ خَمْسِ مِائَةِ عَامٍ ثُمَّ تَلَا مُوسَى هَذِهِ الْآيَةَ{ وَإِنَّ يَوْمًا عِنْدَ رَبِّكَ كَأَلْفِ سَنَةٍ مِمَّا تَعُدُّونَ }
Bizga [Ishoq ibn Manshur] bizga [Abu G'asan Bahlul] bizga [Muso ibn Ubayda]dan [Abdulloh ibn Dinor]dan [Abdulloh ibn Umar]dan u shunday dedi: "Muhojirlarning kambag'allari Allohning boylarga bergan ne'mati haqida Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga shikoyat qilishdi. U: "Ey kambag'allar, sizlarga xushxabar aytaymi? Albatta, mo'minlar orasidan kambag'allar jannatga boylardan yarim kun oldin, ya'ni besh yuz yilga teng masofada kirishadi", dedi. Keyin Muso ushbu oyatni o'qidi: "(Albatta, Parvardigoringiz huzuridagi bir kun sizlarning hisobingiz bo'yicha ming kunga tengdir)" (Haj: 47).
Hadis
Imom Ibn Moja : 4115
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ الْكِنْدِيُّ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيُّ أَبُو يَحْيَى حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ أَبُو إِسْحَقَ الْمَخْزُومِيُّ عَنْ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَكَانَ جَعْفَرُ بْنُ أَبِي طَالِبٍ يُحِبُّ الْمَسَاكِينَ وَيَجْلِسُ إِلَيْهِمْ وَيُحَدِّثُهُمْ وَيُحَدِّثُونَهُ وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَكْنِيهِ أَبَا الْمَسَاكِينِ
Bizga [Abdulloh ibn Said al-Kindi] bizga [Ismoil ibn Ibrohim at-Taimi Abu Yahyo] bizga [Ibrohim Abu Ishoq al-Mahzumiy] [Al-Maqburiy]dan [Abu Hurayra]dan u shunday dedi: "Jafar ibn Abu Tolib kambag'allarni juda yaxshi ko'rar va ko'pincha ular bilan yig'ilishlarda o'tirar, ularga hikoyalar aytib berar, ular ham unga hikoyalar aytib berishardi. Shuning uchun Rasululloh sollallohu alayhi vasallam unga Abu al-Masakin (kambag'allarning otasi) laqabini qo'yishgan".
Hadis
Imom Ibn Moja : 4116
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَبِي الْمُبَارَكِ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَأَحِبُّوا الْمَسَاكِينَ فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فِي دُعَائِهِ اللَّهُمَّ أَحْيِنِي مِسْكِينًا وَأَمِتْنِي مِسْكِينًا وَاحْشُرْنِي فِي زُمْرَةِ الْمَسَاكِينِ
Bizga [Abu Bakr ibn Abu Shayba] va [Abdulloh ibn Said] ikkalasi ham aytganlari aytilgan; bizga [Abu Xolid Al Ahmar] dan [Yazid ibn Sinon] dan [Abu Muborak] dan [Ato] dan [Abu Said Al Xudriy] dan rivoyat qilinganidek, u: "Sizlarni yaxshi ko'raman, bechoralar. Chunki men Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning duolarida: "Ey Allohim, ey Robbim, menga kambag'al holda hayot ber, meni kambag'al holda o'ldir va meni kambag'al deb bil", deganlarini eshitganman", dedi.
Hadis
Imom Ibn Moja : 4117
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ مُحَمَّدٍ الْعَنْقَزِيُّ حَدَّثَنَا أَسْبَاطُ بْنُ نَصْرٍ عَنْ السُّدِّيِّ عَنْ أَبِي سَعْدٍ الْأَزْدِيِّ وَكَانَ قَارِئَ الْأَزْدِ عَنْ أَبِي الْكَنُودِ عَنْ خَبَّابٍفِي قَوْلِهِ تَعَالَى{ وَلَا تَطْرُدْ الَّذِينَ يَدْعُونَ رَبَّهُمْ بِالْغَدَاةِ وَالْعَشِيِّ إِلَى قَوْلِهِ فَتَكُونَ مِنْ الظَّالِمِينَ }قَالَ جَاءَ الْأَقْرَعُ بْنُ حَابِسٍ التَّمِيمِيُّ وَعُيَيْنَةُ بْنُ حِصْنٍ الْفَزَارِيُّ فَوَجَدَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعَ صُهَيْبٍ وَبِلَالٍ وَعَمَّارٍ وَخَبَّابٍ قَاعِدًا فِي نَاسٍ مِنْ الضُّعَفَاءِ مِنْ الْمُؤْمِنِينَ فَلَمَّا رَأَوْهُمْ حَوْلَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَقَرُوهُمْ فَأَتَوْهُ فَخَلَوْا بِهِ وَقَالُوا إِنَّا نُرِيدُ أَنْ تَجْعَلَ لَنَا مِنْكَ مَجْلِسًا تَعْرِفُ لَنَا بِهِ الْعَرَبُ فَضْلَنَا فَإِنَّ وُفُودَ الْعَرَبِ تَأْتِيكَ فَنَسْتَحْيِي أَنْ تَرَانَا الْعَرَبُ مَعَ هَذِهِ الْأَعْبُدِ فَإِذَا نَحْنُ جِئْنَاكَ فَأَقِمْهُمْ عَنْكَ فَإِذَا نَحْنُ فَرَغْنَا فَاقْعُدْ مَعَهُمْ إِنْ شِئْتَ قَالَ نَعَمْ قَالُوا فَاكْتُبْ لَنَا عَلَيْكَ كِتَابًا قَالَ فَدَعَا بِصَحِيفَةٍ وَدَعَا عَلِيًّا لِيَكْتُبَ وَنَحْنُ قُعُودٌ فِي نَاحِيَةٍ فَنَزَلَ جِبْرَائِيلُ عَلَيْهِ السَّلَام فَقَالَ{ وَلَا تَطْرُدْ الَّذِينَ يَدْعُونَ رَبَّهُمْ بِالْغَدَاةِ وَالْعَشِيِّ يُرِيدُونَ وَجْهَهُ مَا عَلَيْكَ مِنْ حِسَابِهِمْ مِنْ شَيْءٍ وَمَا مِنْ حِسَابِكَ عَلَيْهِمْ مِنْ شَيْءٍ فَتَطْرُدَهُمْ فَتَكُونَ مِنْ الظَّالِمِينَ }ثُمَّ ذَكَرَ الْأَقْرَعَ بْنَ حَابِسٍ وَعُيَيْنَةَ بْنَ حِصْنٍ فَقَالَ{ وَكَذَلِكَ فَتَنَّا بَعْضَهُمْ بِبَعْضٍ لِيَقُولُوا أَهَؤُلَاءِ مَنَّ اللَّهُ عَلَيْهِمْ مِنْ بَيْنِنَا أَلَيْسَ اللَّهُ بِأَعْلَمَ بِالشَّاكِرِينَ }ثُمَّ قَالَ{ وَإِذَا جَاءَكَ الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِآيَاتِنَا فَقُلْ سَلَامٌ عَلَيْكُمْ كَتَبَ رَبُّكُمْ عَلَى نَفْسِهِ الرَّحْمَةَ }قَالَ فَدَنَوْنَا مِنْهُ حَتَّى وَضَعْنَا رُكَبَنَا عَلَى رُكْبَتِهِ وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَجْلِسُ مَعَنَا فَإِذَا أَرَادَ أَنْ يَقُومَ قَامَ وَتَرَكَنَا فَأَنْزَلَ اللَّهُ{ وَاصْبِرْ نَفْسَكَ مَعَ الَّذِينَ يَدْعُونَ رَبَّهُمْ بِالْغَدَاةِ وَالْعَشِيِّ يُرِيدُونَ وَجْهَهُ وَلَا تَعْدُ عَيْنَاكَ عَنْهُمْ }وَلَا تُجَالِسْ الْأَشْرَافَ{ تُرِيدُ زِينَةَ الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَلَا تُطِعْ مَنْ أَغْفَلْنَا قَلْبَهُ عَنْ ذِكْرِنَا }يَعْنِي عُيَيْنَةَ وَالْأَقْرَعَ{ وَاتَّبَعَ هَوَاهُ وَكَانَ أَمْرُهُ فُرُطًا }قَالَ هَلَاكًا قَالَ أَمْرُ عُيَيْنَةَ وَالْأَقْرَعِ ثُمَّ ضَرَبَ لَهُمْ مَثَلَ الرَّجُلَيْنِ وَمَثَلَ الْحَيَاةِ الدُّنْيَاقَالَ خَبَّابٌ فَكُنَّا نَقْعُدُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا بَلَغْنَا السَّاعَةَ الَّتِي يَقُومُ فِيهَا قُمْنَا وَتَرَكْنَاهُ حَتَّى يَقُومَ
Bizga [Ahmad bin Muhammad bin Yahyo bin Said Al Qatton] bizga [Amru bin Muhammad Al Anqazi] bizga [Asbat bin Nashr]dan [As Suddi]dan [Abu Sa'd Al Azdi]dan, Azad qavmining Qiroat mutaxassislaridan biri [Abu Kanud]dan [Xabbob]dan Alloh Taoloning quyidagi so'zlari haqida so'zlab berdi: "(Ertalab va kechqurun Parvardigorlariga duo qiladiganlarni) Uning so'zi kelmaguncha (u yerdan haydab chiqarmang)" (An'om surasi, 52-oyat). Xabbob aytdi: "Al-Aqra' ibn Hobis At-Tamimiy va Uyayna ibn Hishn al-Fazoriy kelishdi va ikkalasi ham Rasululloh sollallohu alayhi vasallamni zaif mo'minlardan Shuhayb, Bilol, Ammar va Xabbob bilan birga majlisda o'tirgan holda topishdi. Ular ularni Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam atrofida ko'rishganida, uning oldiga kelib, uni qoralab: "Albatta, biz sizdan biz uchun maxsus majlis tashkil qilishingizni istaymiz, toki arablar bizning ustunligimizni bilishsin, chunki arablar sizning oldingizga kelishadi va agar arablar qul xizmatkorlar bilan majlis o'tkazayotganini bilishsa, ular uyalishadi", dedilar. U: "Ha", deb javob berdi. Ular: "Biz uchun o'zingiz haqingizda kelishuv yozing", deyishdi. Roviy: "Keyin u bir varaq qog'oz so'radi va Alidan uni yozishni buyurdi, biz esa masjid burchagida o'tirdik." Shunda Jabroil alayhissalom kelib, Allohning kalomini yetkazdi: “(Ertalab va kechqurun Parvardigorlariga Uning roziligini istab duo qiladiganlarni (uylaridan) chiqarib yubormang. Siz ularning amallari uchun hech qanday javobgarlikni o'z zimmangizga olmaysiz va ular sizning amallaringiz uchun hech qanday javobgarlikni o'z zimmangizga olmaydilar, bu esa sizni ularni chiqarib yuborishga (haqli) sabab bo'ladi (shunda siz zolimlardan bo'lasiz)” (An'om surasi, 52-oyat). Keyin Jabroil alayhissalom Aqro' ibn Hobis va Uyayna ibn Hishnni tilga olib, dedi: “Shunday qilib, Biz ularning ba'zilarini (boylarni) ba'zilari (kambag'allar) bilan sinadik, toki (boylar): “Alloh bizga ne'mat bergan qavm shularmi?” (Alloh aytadi): “Alloh shukr qiluvchilarni yaxshiroq bilmaydimi?” (An'om surasi, 63-oyat). Keyin u yana dedi: “Oyatlarimizga iymon keltirganlar sizning oldingizga kelganlarida, ayting: “Salom alaykum. Parvardigoringiz sizga farz qildi. O'ziga rahm-shafqat, ...) (An'om surasi; 54). Xabob aytadi: "Shundan keyin biz unga tizzalarimiz va uning tizzalari bir-biriga tegib ketguncha yaqinlashdik. O'sha paytda Rasululloh sollallohu alayhi vasallam biz bilan birga majlisda o'tirdilar. U bizdan chiqib ketmoqchi bo'lganida, Alloh nozil qildi: "(Ertalab va shom vaqtida Parvardigorlarining roziligini umid qilib, Unga duo qiladiganlarga sabr qiling; ko'zingizni ulardan uzmang...)" (Kahf surasi, 28). Ya'ni, boy odamlar bilan turmush qurmang. "(Chunki) sizlar bu dunyoning gavharlarini umid qilasizlar; va biz qalblari bizni eslashni unutganlarga ergashmanglar...)" (Kahf surasi, 28), ya'ni "Uyayna va Aqro" (...Shuningdek, nafsga ergashish va bu chegaradan oshib ketadigan holat)" (Kahf surasi, 28). Xabob aytadi: "Bu shunday". Xabbob yana: "Aqra va Uyayna masalasi juda yomon. Keyin Alloh ularni ikki kishiga, dunyo va oxirat hayotiga misol qilib keltirdi", dedi. Xabbob: "Shunday qilib, biz Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam bilan birga o'tirdik. U kishi o'rnidan turish vaqti kelganida, biz o'rnidan turib, u o'rnidan turishidan oldin uni tark etdik", dedi.
Hadis
Imom Ibn Moja : 4118
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَكِيمٍ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ حَدَّثَنَا قَيْسُ بْنُ الرَّبِيعِ عَنْ الْمِقْدَامِ بْنِ شُرَيْحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ سَعْدٍ قَالَنَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ فِينَا سِتَّةٍ فِيَّ وَفِي ابْنِ مَسْعُودٍ وَصُهَيْبٍ وَعَمَّارٍ وَالْمِقْدَادِ وَبِلَالٍ قَالَ قَالَتْ قُرَيْشٌ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّا لَا نَرْضَى أَنْ نَكُونَ أَتْبَاعًا لَهُمْ فَاطْرُدْهُمْ عَنْكَ قَالَ فَدَخَلَ قَلْبَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ ذَلِكَ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَدْخُلَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ{ وَلَا تَطْرُدْ الَّذِينَ يَدْعُونَ رَبَّهُمْ بِالْغَدَاةِ وَالْعَشِيِّ يُرِيدُونَ وَجْهَهُ }الْآيَةَ
Bizga [Yahyo ibn Hakim] bizga [Abu Dovud] bizga [Qays ibn Ar-Rabi] dan [Miqdam ibn Syurayh] dan [otasidan] [Sa'd] dan u shunday dedi: "Bu oyat olti kishi, ya'ni men, Ibn Mas'ud, Shuhayb, Ammar, Miqdod va Bilol haqida nozil bo'lgan." Sa'd shunday dedi: "Quraysh Rasulullohga (sollallohu alayhi va sallam): "Albatta, biz ularga ergashishni istamaymiz, shuning uchun ularni o'zingizdan haydab chiqaring!" dedilar. Sa'd shunday dedi: "Ma'lum bo'lishicha, Qurayshning so'zlari Alloh taoloning roziligini istagan Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning qalbiga kirib borgan ekan. Keyin Alloh taolo azza vajalla quyidagi oyatni nozil qildi: "(Ertalab va kechqurun Parvardigorlariga Uning roziligini istab, Unga duo qiladiganlarni haydab chiqarmang)" (An'om surasi, 52).
Hadis
Imom Ibn Moja : 4119
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا بَكْرُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ الْمُخْتَارِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ عَطِيَّةَ الْعَوْفِيِّ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ وَيْلٌ لِلْمُكْثِرِينَ إِلَّا مَنْ قَالَ بِالْمَالِ هَكَذَا وَهَكَذَا وَهَكَذَا وَهَكَذَا أَرْبَعٌ عَنْ يَمِينِهِ وَعَنْ شِمَالِهِ وَمِنْ قُدَّامِهِ وَمِنْ وَرَائِهِ
Bizga [Abu Bakr ibn Abu Shayba] va [Abu Kuraib] ikkalasi ham shunday deganlar: bizga [Bakr ibn Abdurrahmon] bizga [Iso ibn Al Muxtor]dan [Muhammad ibn Abu Laylo]dan [Atiya Al 'Aufiydan] [Abu Sa'id Al Xudriydan] Rasululloh sollallohu alayhi vasallamdan: "Ko'p boylikka ega bo'lgan odamga voy bo'lsin, faqat boyligi bilan: "Mana shunday, mana shunday, mana shunday va mana shunday", degan odam bundan mustasno", deganlar. U buni to'rt marta, o'ngga, chapga va orqaga qildi.
Hadis
Imom Ibn Moja : 4120
حَدَّثَنَا الْعَبَّاسُ بْنُ عَبْدِ الْعَظِيمِ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا النَّضْرُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنِي أَبُو زُمَيْلٍ هُوَ سِمَاكٌ عَنْ مَالِكِ بْنِ مَرْثَدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي ذَرٍّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْأَكْثَرُونَ هُمْ الْأَسْفَلُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِلَّا مَنْ قَالَ بِالْمَالِ هَكَذَا وَهَكَذَا وَكَسَبَهُ مِنْ طَيِّبٍ
Bizga [Al-Abbos ibn Abdul-Azhim Al-Anbariy] bizga [An Nazl ibn Muhammad] bizga [Ikrima ibn Ammar] menga [Abu Zumail] -ya'ni Simak- dan [Malik ibn Martsad]dan [otasidan] [Abu Zar] dan u shunday dedi: "Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Qiyomat kunida boyligi ko'p bo'lgan odam eng past mavqega ega bo'ladi, faqat boyligi bilan "Mana shunday va shunga o'xshash" deb aytgan va boyligini yaxshi qo'lga kiritgan kishi bundan mustasno", dedilar.
