Imam Tirmidzi : 1841
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عِمْرَانَ أَبُو الْقَاسِمِ الْمَكِّيُّ الْقُرَشِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَا وَكَافِلُ الْيَتِيمِ فِي الْجَنَّةِ كَهَاتَيْنِ وَأَشَارَ بِأُصْبُعَيْهِ يَعْنِي السَّبَّابَةَ وَالْوُسْطَىقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Абдуллаһ бин Имран Әбу Касыйм Әл Мәкки Әл Курасий] сөйләгән, безгә [Абдуллаһ бин Әбу Хазим] үз әтисеннән [Сәхл бин Сәгъд] сөйләгән, ул болай диде: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: "Мин һәм ятимнәрне тәрбияләүчеләр - кафилул ятимнәр - җәннәттә шушы ике бармак кебек булачакбыз". Ул ике бармагы белән дә, ягъни имән һәм урта бармаклары белән дә ишарә ясады. Әбу Гайсә болай диде: "Бу - ышанычлы Хәсән хәдисе".
Imam Tirmidzi : 1842
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَرْزُوقٍ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ بْنُ وَاقِدٍ عَنْ زَرْبِيٍّ قَال سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُجَاءَ شَيْخٌ يُرِيدُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَبْطَأَ الْقَوْمُ عَنْهُ أَنْ يُوَسِّعُوا لَهُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْسَ مِنَّا مَنْ لَمْ يَرْحَمْ صَغِيرَنَا وَيُوَقِّرْ كَبِيرَنَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَأَبِي أُمَامَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَزَرْبِيٌّ لَهُ أَحَادِيثُ مَنَاكِيرُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ وَغَيْرِهِ
Безгә [Мөхәммәд бин Мәрзук Әл-Бәшәри], безгә [Убәйд бин Вакыйд] [Зәбри] сөйләгән ул болай диде: Мин [Әнәс бин Мәлик] әйткәнен ишеттем: Бер карт кеше Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам янына килде, һәм кешеләр аңа юлны киңәйтергә әкренәйделәр, шуңа күрә Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Безнең төркемдә балаларыбызны яратмаган һәм ата-аналарыбызны - өлкәннәребезне хөрмәт итмәгән кешеләр юк". Хәдис Абдуллаһ бин Әмр, Әбү Һөрәйрә, Ибн Аббас һәм Әбү Өмәмәдән риваять ителгән. Әбү 'Гайсә болай диде: "Бу гариб хәдис, һәм Зәрби Әнәс бин Мәлик һәм башкалардан яман хәдисләр алган".
Imam Tirmidzi : 1843
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ مُحَمَّدُ بْنُ أَبَانَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْسَ مِنَّا مَنْ لَمْ يَرْحَمْ صَغِيرَنَا وَيَعْرِفْ شَرَفَ كَبِيرِنَاحَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ نَحْوَهُ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ وَيَعْرِفْ حَقَّ كَبِيرِنَا
Безгә [Әбү Бәкер Мөхәммәд бин Әбан] сөйләде, безгә [Мөхәммәд бин Фудлайл] сөйләде, [Мөхәммәд бин Исхак] әйтте, [Әмр бин Сюайб] әйтте, [атасыннан] әйтте, [бабасыннан] әйтте, ул әйтте: "Безнең арабызда кечкенә балаларны яратмаган һәм ата-аналарын хөрмәт итмәгән кешеләр юк". Бу безгә [Хәннәд] әйтте, бу безгә [Әбдә] әйтте, мәсәлән, [Мөхәммәд бин Исхак] әйтте. Ләкин ул әйтте: "Һәм -ата-аналарыбызның хокукларын да белмибез".
Imam Tirmidzi : 1844
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ مُحَمَّدُ بْنُ أَبَانَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ عَنْ شَرِيكٍ عَنْ لَيْثٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْسَ مِنَّا مَنْ لَمْ يَرْحَمْ صَغِيرَنَا وَيُوَقِّرْ كَبِيرَنَا وَيَأْمُرْ بِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهَ عَنْ الْمُنْكَرِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَحَدِيثُ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ حَدِيثٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو مِنْ غَيْرِ هَذَا الْوَجْهِ أَيْضًا قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مَعْنَى قَوْلِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْسَ مِنَّا يَقُولُ لَيْسَ مِنْ سُنَّتِنَا لَيْسَ مِنْ أَدَبِنَا و قَالَ عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ كَانَ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ يُنْكِرُ هَذَا التَّفْسِيرَ لَيْسَ مِنَّا يَقُولُ لَيْسَ مِنْ مِلَّتِنَا
Безгә [Әбү Мөхәммәд бин Әбан] сөйләде, безгә [Язид бин Харун] сөйләде, ул [Шәрик] әйтте, ул [Ләит] әйтте, ул [Икримә] әйтте, ул әйтте: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Без үз төркемебездә кечкенә балаларыбызны яратмаган, ата-аналарыбызны хөрмәт итмәгән, яхшылыкка өндәмәгән һәм начарлыктан тыелмаган кешеләрдән түгелбез". Әбү Гайсә әйтте: "Бу Хәсән Гариб хәдисе, ә Мөхәммәд бин Исхакның Әмр бин Сюайбтан китергән хәдисе ышанычлы хәдис. Һәм ул шулай ук бу юлдан тыш Абдуллаһ бин Әмрдән дә риваять ителгән. Кайбер әһле галимнәр әйтте: Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәламнең "Безнең төркемнән түгел" сүзләренең мәгънәсе. Бу безнең сөннәттән дә, әдәбебездән дә түгел дигәнне аңлата. Әли бин Әл-Мәдини әйтте: Яхья бин Сәид әйтте: "Суфиян Әс-Саури бу тәфсирне кире кага. Безнең төркемнән түгел дигән сүз безнең милләтебездән түгел дигәнне аңлата".
Imam Tirmidzi : 1845
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ حَدَّثَنَا قَيْسٌ حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ لَا يَرْحَمُ النَّاسَ لَا يَرْحَمُهُ اللَّهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ وَأَبِي سَعِيدٍ وَابْنِ عُمَرَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو
Безгә [Мөхәммәд бин Басияр], безгә [Яхья бин Сәгыйд] [Исмәгыйль бин Әбү Халид]дан, безгә [Кайс]дан, безгә [Җәрир бин Абдуллаһ]дан сөйләде ул әйтте; Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Кем кешеләрне яратмаса, Аллаһ аны яратмас". Әбү Гайсә әйтте: "Бу - ышанычлы Хәсән хәдис. Мәгънәле хәдис шулай ук Абдуррахман бин Әуф, Әбү Сәгыйд, Ибн Гомәр, Әбү Һөрәйрә һәм Габдуллаһ бин Әмрдан да риваять ителгән."
Imam Tirmidzi : 1846
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ قَالَ كَتَبَ بِهِ إِلَيَّ مَنْصُورٌ وَقَرَأْتُهُ عَلَيْهِ سَمِعَ أَبَا عُثْمَانَ مَوْلَى الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَسَمِعْتُ أَبَا الْقَاسِمِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا تُنْزَعُ الرَّحْمَةُ إِلَّا مِنْ شَقِيٍّقَالَ وَأَبُو عُثْمَانَ الَّذِي رَوَى عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ لَا يُعْرَفُ اسْمُهُ وَيُقَالُ هُوَ وَالِدُ مُوسَى بْنِ أَبِي عُثْمَانَ الَّذِي رَوَى عَنْهُ أَبُو الزِّنَادِ وَقَدْ رَوَى أَبُو الزِّنَادِ عَنْ مُوسَى بْنِ أَبِي عُثْمَانَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَيْرَ حَدِيثٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ
Безгә [Мәхмүд бин Гайлан] сөйләде, безгә [Әбу Давыт] сөйләде, безгә [Шугъба] сөйләде ул әйтте; [Мансур] миңа язып бирде, мин аңа күчердем, ул [Әбу Госман] Әл-Мугирә бин Шугъбаның элеккеге колы иде; [Әбу Һөрәйрә]дән радиаллаһу ганһү әйтте: Мин Аллаһның Рәсүленең (саллаллаһу галәйһи вәссәлам): "Мәрхәмәт бәхетсез кешедән генә алыначак", - дигәнен ишеттем. Әбу Госман әйтте: Әбу Һөрәйрәдән риваять кылган кешенең исеме билгесез, һәм аның әти-әнисе Муса бин Әбу Госман булган, ул аннан Әбу Зинад риваять кылган, һәм Әбу Зинад Муса бин Әбу Госманнан, әтисеннән Әбу Һөрәйрәдән, Пәйгамбәрдән (саллаллаһу галәйһи вәссәлам) бердән артык хәдис риваять иткән. Әбу Гайсә әйтте: бу хәсән хәдис.
Imam Tirmidzi : 1847
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِي قَابُوسَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الرَّاحِمُونَ يَرْحَمُهُمْ الرَّحْمَنُ ارْحَمُوا مَنْ فِي الْأَرْضِ يَرْحَمْكُمْ مَنْ فِي السَّمَاءِ الرَّحِمُ شُجْنَةٌ مِنْ الرَّحْمَنِ فَمَنْ وَصَلَهَا وَصَلَهُ اللَّهُ وَمَنْ قَطَعَهَا قَطَعَهُ اللَّهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Ибн Әбү Гомәр] сөйләде, безгә [Суфиян] сөйләде, ул [Әмр бин Динардан] [Әбү Кабустан] [Габдуллаһ бин Әмрдән] ул әйтте: Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: «Яратучыларны Рәхмән яратыр, җирдәге һәркемгә назлы булыгыз, күктәгеләр дә сезне яратырлар. Рәхим сүзе - «Рәхим» яки мәхәббәт - «Рәхмән» сүзеннән алынган, шуңа күрә кем дуслык җепләрен тоташтырса, Аллаһ аларны Үзенең рәхмәте белән тоташтырыр, ә кем дуслык җепләрен өзсә, Аллаһ аларны Үзенең рәхмәтеннән өзәр». Әбү 'Гайсә әйтте: Бу - хәсән, ышанычлы хәдис.
Imam Tirmidzi : 1848
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي حَازِمٍ عَنْ جَرِيرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَبَايَعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى إِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَالنُّصْحِ لِكُلِّ مُسْلِمٍقَالَ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Мөхәммәд бин Басияр] сөйләде, безгә [Яхья бин Сәид] сөйләде, ул [Исмәгыйль бин Әбү Халид] әйтте, ул [Кайс бин Әбү Хазим] әйтте, ул [Җәрир бин Абдуллаһ] әйтте: "Мин Рәсүлүллаһка салләллаһу галәйһи вәссәламгә намаз укырга, зәкят түләргә һәм һәрвакыт мөселманнарга киңәш бирергә ант итәм". Һәм бу - ышанычлы Хәсән хәдис.
Imam Tirmidzi : 1849
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا صَفْوَانُ بْنُ عِيسَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَجْلَانَ عَنْ الْقَعْقَاعِ بْنِ حَكِيمٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الدِّينُ النَّصِيحَةُ ثَلَاثَ مِرَارٍ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ لِمَنْ قَالَ لِلَّهِ وَلِكِتَابِهِ وَلِأَئِمَّةِ الْمُسْلِمِينَ وَعَامَّتِهِمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَتَمِيمٍ الدَّارِيِّ وَجَرِيرٍ وَحَكِيمِ بْنِ أَبِي يَزِيدَ عَنْ أَبِيهِ وَثَوْبَانَ
Безгә [Мөхәммәд бин Басияр] сөйләде, безгә [Шәфван бин Гайсә] сөйләде, ул [Мөхәммәд бин Әҗлән] әйтте, ул [Әл-Кагъка бин Хәким] әйтте, ул [Әбу Салих] әйтте, ул әйтте: Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Дин - киңәш", - диде. Ул моны өч тапкыр кабатлады. Аннары сәхабәләрдән сорадылар: "Кем өчен, әй Аллаһның Илчесе?" Ул җавап бирде: "Аллаһ өчен, Аның Китабы өчен, җитәкчеләр һәм барлык мөселманнар өчен". Әбу Гайсә әйтте: "Бу - ышанычлы Хәсән хәдис. Чынлыкта, хәдис Ибн Гомәрдән, Тамим әд-Даридан, Джарирдан һәм Хәким бин Әби Язидтан аның әтисеннән һәм Саубанадан риваять ителгән.
Imam Tirmidzi : 1850
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ بْنُ أَسْبَاطِ بْنِ مُحَمَّدٍ الْقُرَشِيُّ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ هِشَامِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمُسْلِمُ أَخُو الْمُسْلِمِ لَا يَخُونُهُ وَلَا يَكْذِبُهُ وَلَا يَخْذُلُهُ كُلُّ الْمُسْلِمِ عَلَى الْمُسْلِمِ حَرَامٌ عِرْضُهُ وَمَالُهُ وَدَمُهُ التَّقْوَى هَا هُنَا بِحَسْبِ امْرِئٍ مِنْ الشَّرِّ أَنْ يَحْتَقِرَ أَخَاهُ الْمُسْلِمَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَأَبِي أَيُّوبَ
Безгә [Убәйд бин Әсбәт бин Мөхәммәд Әл-Кураси] сөйләде, миңа [әтием] сөйләде, ул [Хисьям бин Сәгъд] әйтте, ул [Зәйд бин Әсләм] әйтте, ул [Әбү Салих] әйтте, ул әйтте: Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Мөселман мөселманның кардәше, ул аңа хыянәт итми, аңа ялганламый һәм аны ташламый. Мөселманга башка мөселманның аның намусына, милкенә тискәре йогынты ясавы яки канын түгүе харам. Тәкъва монда, кешенең йөрәгендә явызлык булуы җитә, әгәр ул үзенең мөселман кардәшен рәнҗетсә". Әбү 'Гайсә әйтте: "Бу - хәсән гариб хәдис, һәм чын хәдис Али һәм Әбү Әйюбтан риваять ителгән."
Imam Tirmidzi : 1851
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ غَيْرَ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ بُرَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ جَدِّهِ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى الْأَشْعَرِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمُؤْمِنُ لِلْمُؤْمِنِ كَالْبُنْيَانِ يَشُدُّ بَعْضُهُ بَعْضًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Әл-Хәсән бин Али Әл-Хәлләлгә] берничә хәдис сөйләгәннән соң, алар болай диделәр: Безгә [Әбу Усама], [Бурайд бин Абдулла бин Әбу Бурда], [аның бабасы], [Әбу Муса Әл-Асияри], ул болай диде: Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: "Мөэмин белән икенче мөэмин арасында бер-берсен ныгытучы бер бина кебек". Әбу Гайсә болай диде: "Бу ышанычлы хәдис".
Imam Tirmidzi : 1852
حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ أَحَدَكُمْ مِرْآةُ أَخِيهِ فَإِنْ رَأَى بِهِ أَذًى فَلْيُمِطْهُ عَنْهُقَالَ أَبُو عِيسَى وَيَحْيَى بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ ضَعَّفَهُ شُعْبَةُ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ
Безгә [Әхмәд бин Мөхәммәд] сөйләде, безгә [Абдуллаһ бин Әл Мөбарәк] сөйләде, безгә [Яхья бин Убайдуллаһ] әйтте, ул [әтисеннән] [Әбү Һөрәйрәдән] ул әйтте; Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Чыннан да, сезнең берегез туганы өчен көзге кебек, әгәр ул анда берәр оят күрсә, аны аннан алсын". Әбү Гайсә әйтте: Яхъя бин Убайдуллаһны Сөгъбә зәгыйфь иткән. Иң мәгънәле хәдис Әнәстән риваять ителгән.
Imam Tirmidzi : 1853
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ بْنُ أَسْبَاطِ بْنِ مُحَمَّدٍ الْقُرَشِيُّ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ الْأَعْمَشِ قَالَ حُدِّثْتُ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ نَفَّسَ عَنْ مُسْلِمٍ كُرْبَةً مِنْ كُرَبِ الدُّنْيَا نَفَّسَ اللَّهُ عَنْهُ كُرْبَةً مِنْ كُرَبِ يَوْمِ الْقِيَامَةِ وَمَنْ يَسَّرَ عَلَى مُعْسِرٍ فِي الدُّنْيَا يَسَّرَ اللَّهُ عَلَيْهِ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ وَمَنْ سَتَرَ عَلَى مُسْلِمٍ فِي الدُّنْيَا سَتَرَ اللَّهُ عَلَيْهِ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ وَاللَّهُ فِي عَوْنِ الْعَبْدِ مَا كَانَ الْعَبْدُ فِي عَوْنِ أَخِيهِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَعُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رَوَى أَبُو عَوَانَةَ وَغَيْرُ وَاحِدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ وَلَمْ يَذْكُرُوا فِيهِ حُدِّثْتُ عَنْ أَبِي صَالِحٍ
Безгә [Убәйд бин Әсбәт бин Мөхәммәд Әл-Кураси] әйткән, миңа [әтием] [Әл-А'масидан] болай дип әйтелгән: [Әбу Салихка] [Әбу Һөрәйрә] әйткән, Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйткән: "Кем мөселманның дөнья авырлыкларыннан авырлыкларын бетерсә, Аллаһ аңа ахирәттә авырлыкларын бетерер. Кем бу дөньяда авырлыклар кичергән кешеләргә җиңеллек бирсә, Аллаһ аңа бу дөньяда һәм ахирәттә җиңеллек бирер. Һәм кем дөньяда мөселманның оятын капласа, Аллаһ аның бу дөньяда һәм ахирәттә оятын каплар. Чыннан да, Аллаһ һәрвакыт колына һәрвакыт ярдәм итәр, ул үз кардәшенә ярдәм иткән кебек". Ул - Тирмизи - болай дигән: "Һәм бу бүлектә ул Ибн Гомәр һәм Укба бин Әмирдән риваять ителә. Әбу Гайсә бу хәдиснең хәсән булуын әйтте. [Әбу Әванә] һәм башка риваятьчеләр бу хәдисне [Әмәсидан] [Әбу Шалихтан] [Әбу Һөрәйрәдән] Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән шул ук хәдисне риваять иткәннәр, ләкин "һүддитсту 'ән Әби Шалих" тексты булмаган - Әбу Салихка риваять ителгән-
Imam Tirmidzi : 1854
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ أَبِي بَكْرٍ النَّهْشَلِيِّ عَنْ مَرْزُوقٍ أَبِي بَكْرٍ التَّيْمِيِّ عَنْ أُمِّ الدَّرْدَاءِ عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ رَدَّ عَنْ عِرْضِ أَخِيهِ رَدَّ اللَّهُ عَنْ وَجْهِهِ النَّارَ يَوْمَ الْقِيَامَةِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَسْمَاءَ بِنْتِ يَزِيدَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ
Безгә [Әхмәд бин Мөхәммәд], безгә [Ибнул Мөбарәк;] сөйләгән: [Әбу Бәкер Ән Нәхсияли]дән [Мәзрук Әбу Бәкер әт-Тәйми]дән [Үммү Дарда`]дан [Әбу Дарда']дан Пәйгамбәр саллаллоҳу гаеб-сәлам әйтте: "Кем үзенең кардәшенә гайбәт сөйләүдән тыелса, Аллаһ аның йөзен Кыямәт көнендә җәһәннәм утыннан коткарачак". Бу хәдис шулай ук Әсма бинт Язидтан да риваять ителгән. Әбу Гайсә әйтте: "Бу - Хәсән хәдис".
Imam Tirmidzi : 1855
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ حَدَّثَنَا الزُّهْرِيُّ ح قَالَ وَحَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَزِيدَ اللَّيْثِيِّ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ الْأَنْصَارِيِّأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَحِلُّ لِمُسْلِمٍ أَنْ يَهْجُرَ أَخَاهُ فَوْقَ ثَلَاثٍ يَلْتَقِيَانِ فَيَصُدُّ هَذَا وَيَصُدُّ هَذَا وَخَيْرُهُمَا الَّذِي يَبْدَأُ بِالسَّلَامِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَأَنَسٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَهِشَامِ بْنِ عَامِرٍ وَأَبِي هِنْدٍ الدَّارِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Ибн Әбү Гомәр], безгә [Суфиян]га [Әз-Зүһри]дән - башка риваятьләрдә - әйтелгән. Һәм безгә [Сәгыйд бин Абдуррахман]га [Суфиян]га [Әз-Зүһри]дән [Әса бин Язид Әл-Ләйси]дән [Әбу Әйюб Әл-Әншари]дән Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең болай дигәнен ишеткәннәр: "Мөселманга үзенең кардәшен өч көннән артык тын тоту хәләл түгел, икесе очрашканда, берсе икенчесенә карый - һәм бусы да шулай эшли, аннары икесенең иң яхшысы - сәламләүне башлап җибәргән кеше". Ул -Тирмизи - әйткән, һәм бу бүлектә ул Абдулла бин Мәсгуд, Әнәс, Әбу Һөрәйрә, Хисям бин Әмир һәм Әбу Һинд әд-Даридан риваять ителә. Әбу Гайсә: "Бу хәдис ышанычлы", - дигән.
Imam Tirmidzi : 1856
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا حُمَيْدٌ عَنْ أَنَسٍ قَالَلَمَّا قَدِمَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ الْمَدِينَةَ آخَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَهُ وَبَيْنَ سَعْدِ بْنِ الرَّبِيعِ فَقَالَ لَهُ هَلُمَّ أُقَاسِمُكَ مَالِي نِصْفَيْنِ وَلِيَ امْرَأَتَانِ فَأُطَلِّقُ إِحْدَاهُمَا فَإِذَا انْقَضَتْ عِدَّتُهَا فَتَزَوَّجْهَا فَقَالَ بَارَكَ اللَّهُ لَكَ فِي أَهْلِكَ وَمَالِكَ دُلُّونِي عَلَى السُّوقِ فَدَلُّوهُ عَلَى السُّوقِ فَمَا رَجَعَ يَوْمَئِذٍ إِلَّا وَمَعَهُ شَيْءٌ مِنْ أَقِطٍ وَسَمْنٍ قَدْ اسْتَفْضَلَهُ فَرَآهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ ذَلِكَ وَعَلَيْهِ وَضَرٌ مِنْ صُفْرَةٍ فَقَالَ مَهْيَمْ قَالَ تَزَوَّجْتُ امْرَأَةً مِنْ الْأَنْصَارِ قَالَ فَمَا أَصْدَقْتَهَا قَالَ نَوَاةً قَالَ حُمَيْدٌ أَوْ قَالَ وَزْنَ نَوَاةٍ مِنْ ذَهَبٍ فَقَالَ أَوْلِمْ وَلَوْ بِشَاةٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ وَزْنُ نَوَاةٍ مِنْ ذَهَبٍ وَزْنُ ثَلَاثَةِ دَرَاهِمَ وَثُلُثٍ و قَالَ إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَزْنُ نَوَاةٍ مِنْ ذَهَبٍ وَزْنُ خَمْسَةِ دَرَاهِمَ سَمِعْتُ إِسْحَقَ بْنَ مَنْصُورٍ يَذْكُرُ عَنْهُمَا هَذَا
Безгә [Әхмәд бин Мани], безгә [Исмәгыйль бин Ибраһим], безгә [Хөмәйд], [Әнәс] сөйләгән: ул болай диде: "Абдрахман бин Ауф Мәдинәгә килгәч, Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вә сәлләм аны Сәгъд бин Әр-Рабигъ белән таныштырды, аннары Сәгъд бин Әр-Рабигъ аңа: "Кил, зинһар, мин милкемне ике өлешкә бүләм, һәм минем ике хатыным бар, шуңа күрә син аларның берсен аера аласыңмы, әгәр аның иддә вакыты чыккан булса, аңа өйлән", - диде. Шунда Абдрахман бин Ауф: "Аллаһ сиңа гаиләңә һәм милкеңә бәрәкәт бирсен. Миңа базар кайда икәнен күрсәт", - дип җавап бирде. Алар аңа базарның урынын күрсәттеләр. Шуңа күрә ул шул көнне - базардан - табыш алган сыр һәм май белән кайтмады. Шуннан соң Аллаһның Рәсүле (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) аның өстендә сары шафран мае эзе калганын күрде. Ул: "Сиңа ни булды?" - диде. Ул: "Мин ансарлардан бер хатынга өйләндем", - дип җавап бирде. Пәйгамбәр: "Аңа мәһерне нәрсә белән түләдегез?" - дип сорады. Ул: "Нәтиҗә белән", - дип җавап бирде. Хөмәйд: "Ул: "Алтыннан ясалган нәәт белән", - диде. Аннары ул: "Никахыгызны бәйрәм итегез, хәтта кәҗә сую белән генә булса да", - диде. Әбү Гайсә: "Бу хәдис хәсән-сәхих", - диде. Имам бин Хәнбәл: "Алтыннан ясалган нәәтнең авырлыгы 3 1/3 дирһәмгә тигез", - диде. Исхак бин Ибраһим: "Алтыннан ясалган нәәтнең авырлыгы 5 дирһәмгә тигез", - диде. Мин Исхак бин Мансурның аларның икесен шулай искә алганын ишеттем.
Imam Tirmidzi : 1857
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْغِيبَةُ قَالَ ذِكْرُكَ أَخَاكَ بِمَا يَكْرَهُ قَالَ أَرَأَيْتَ إِنْ كَانَ فِيهِ مَا أَقُولُ قَالَ إِنْ كَانَ فِيهِ مَا تَقُولُ فَقَدْ اغْتَبْتَهُ وَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِيهِ مَا تَقُولُ فَقَدْ بَهَتَّهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي بَرْزَةَ وَابْنِ عُمَرَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Кутәйбә] сөйләде, безгә [Габдел Азиз бин Мөхәммәд] сөйләде, [Әл-Әлә бин Абдуррахман] әйтте, [атасыннан] [Әбү Һөрәйрә] әйтте: Аллаһның пәйгамбәре сорады: "Әй Аллаһның рәсүле, гайбәт нәрсә ул?" Ул җавап бирде: "Син дустың турында ул яратмаган берәр нәрсә әйттең". Ул тагын сорады: "Әгәр мин әйткән сүзләр дөрес булса, нишләрсең?" Ул җавап бирде: "Әгәр син әйткән сүзләр дөрес булса, син чыннан да ялганлагансың, ләкин әгәр син әйткән сүзләр дөрес булмаса, син чыннан да ялганлагансың". Хәдис шулай ук Әбү Базра, Ибн Гомәр һәм Габдулла бин Әмрдан да риваять ителә. Әбү Гайсә әйтте: "Бу - ышанычлы Хәсән хәдис".
Imam Tirmidzi : 1858
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْجَبَّارِ بْنُ الْعَلَاءِ الْعَطَّارُ وَسَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَنَسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَقَاطَعُوا وَلَا تَدَابَرُوا وَلَا تَبَاغَضُوا وَلَا تَحَاسَدُوا وَكُونُوا عِبَادَ اللَّهِ إِخْوَانًا وَلَا يَحِلُّ لِمُسْلِمٍ أَنْ يَهْجُرَ أَخَاهُ فَوْقَ ثَلَاثٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ وَالزُّبَيْرِ بْنِ الْعَوَّامِ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ
Безгә [Габдел-Җаббар бин Әл-Әлә Әссар] һәм [Сәгыйд бин Әбдеррахман] икесе дә сөйләделәр, безгә [Суфиян] сөйләде, ул [әз-Зүһри] әйтте, ул [Әнәс] әйтте: Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Бер-берегез белән бәйләнешне өзмәгез, дошманлашмагыз, бер-берегезгә нәфрәтләнмәгез һәм көнләшмәгез. Бер-берегезгә кардәшләр булган Аллаһ коллары булыгыз. Мөэмин кешегә үз кардәшен өч көннән артык тын тоту хәләл түгел". Әбу Гайсә әйтте: "Бу - ышанычлы Хәсән хәдис. Хәдисләр шулай ук Әбу Бәкер Әш Шиддик, әз-Зүбәйр бин Әввам, Ибн Мәсгуд һәм Әбу Һөрәйрәдән дә китерелгән.
Imam Tirmidzi : 1859
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ حَدَّثَنَا الزُّهْرِيُّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا حَسَدَ إِلَّا فِي اثْنَتَيْنِ رَجُلٌ آتَاهُ اللَّهُ مَالًا فَهُوَ يُنْفِقُ مِنْهُ آنَاءَ اللَّيْلِ وَآنَاءَ النَّهَارِ وَرَجُلٌ آتَاهُ اللَّهُ الْقُرْآنَ فَهُوَ يَقُومُ بِهِ آنَاءَ اللَّيْلِ وَآنَاءَ النَّهَارِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوُ هَذَا
Безгә [Ибн Әбү Гомәр] сөйләде, безгә [Суфиян] сөйләде, безгә [Әз-Зүһри] сөйләде, [Сәлим] әйтте, [атасыннан] ул әйтте: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: «Хәсад ике нәрсәдән башка рөхсәт ителми: Аллаһ тарафыннан байлык рәвешендә бүләк ителгән кеше, ул аны төнлә һәм көндез сарыф итә, һәм Коръән рәвешендә бүләк ителгән кеше, ул аны төнлә һәм көндез намаз укый». Әбү Гайсә әйтте: «Бу – ышанычлы Хәсән хәдис. Шулай ук Ибн Мәсгуд һәм Әбү Һөрәйрәдән Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәламнән дә бу хәдис кебек риваятьләр китерелгән».
Imam Tirmidzi : 1860
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الشَّيْطَانَ قَدْ يَئِسَ أَنْ يَعْبُدَهُ الْمُصَلُّونَ وَلَكِنْ فِي التَّحْرِيشِ بَيْنَهُمْقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ وَسُلَيْمَانَ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْأَحْوَصِ عَنْ أَبِيهِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَأَبُو سُفْيَانَ اسْمُهُ طَلْحَةُ بْنُ نَافِعٍ
Безгә [Хәннәд] сөйләгәннән соң, безгә [Әбу Муавия] сөйләгәннән соң, [Әл-Амасидан] [Әбу Суфияннан] [Җәбирдән] ул болай диде: Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: "Чыннан да, шайтан бәндәләр тарафыннан табынудан өметен өзде. Ләкин ул алар арасында дошманлык тудыруын дәвам итте". Мәгънәле хәдис шулай ук Әнәстән һәм Сөләйман бин Әмр бин Әл-Әхваштан аларның әтиләреннән риваять ителгән. Әбу Гайсә болай диде: "Бу Хәсәннең хәдисе. Әбу Суфиянның исеме Талха бин Нәфиъ."