Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 1621
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ وَزِيرٍ الْوَاسِطِيُّ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ يُوسُفَ الْأَزْرَقُ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَجْرَى الْمُضَمَّرَ مِنْ الْخَيْلِ مِنْ الْحَفْيَاءِ إِلَى ثَنِيَّةِ الْوَدَاعِ وَبَيْنَهُمَا سِتَّةُ أَمْيَالٍ وَمَا لَمْ يُضَمَّرْ مِنْ الْخَيْلِ مِنْ ثَنِيَّةِ الْوَدَاعِ إِلَى مَسْجِدِ بَنِي زُرَيْقٍ وَبَيْنَهُمَا مِيلٌ وَكُنْتُ فِيمَنْ أَجْرَى فَوَثَبَ بِي فَرَسِي جِدَارًاقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَجَابِرٍ وَعَائِشَةَ وَأَنَسٍ وَهَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ الثَّوْرِيِّ
Безгә [Мөхәммәд бин Вәзир Әл-Васити] әйткән, безгә [Исхак бин Йосыф Әл-Азрак] сөйләгән, ул [Суфияннән] [Убәйдулла бин Гомәрдән] [Нәфи] сөйләгән, ул [Ибн Гомәр] болай дигән: «Аллаһның Рәсүле салләллаһу галәйһи вәссәлам Хафиядән Сәниятүл-Вадага кадәр алты чакрым арадагы ат чабышында катнашты. Әгәр чабышта катнашмаган атларны ул Сәниятүл-Вададан Бәни Зурәйк мәчетенә кадәр бер чакрым арадагы ат чабышында катнашты. Мин дә чабышта катнашкан кешеләр арасында идем, аннары атым финиш сызыгын үткәннән соң дивар аша сикереп төште». Әбу Гайсә болай дигән: «Бу бүлектә шулай ук Әбу Һөрәйрә, Җәбир, Айшә һәм Әнәстән хәдис бар. Әтс Сәуридән килгән бу хәдис сахих хәсән гариб».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1622
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ ابْنِ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ نَافِعِ بْنِ أَبِي نَافِعٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا سَبَقَ إِلَّا فِي نَصْلٍ أَوْ خُفٍّ أَوْ حَافِرٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ
Безгә [Әбу Курайб] әйтте, безгә [Ваки] әйтте, [Ибн Әбу Зи`бтан] [Нәфиъ бин Әбу Нәфи] әйтте, [Әбу Һөрәйрә] Пәйгамбәр саллаллоҳу алейһи вәссәламнән: "Ук ату, дөя һәм ат чабышларыннан башка бернинди бәйге дә юк", - диде. Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис хәсән дәрәҗәсендә".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1623
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبُو جَهْضَمٍ مُوسَى بْنُ سَالِمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَبْدًا مَأْمُورًا مَا اخْتَصَّنَا دُونَ النَّاسِ بِشَيْءٍ إِلَّا بِثَلَاثٍ أَمَرَنَا أَنْ نُسْبِغَ الْوُضُوءَ وَأَنْ لَا نَأْكُلَ الصَّدَقَةَ وَأَنْ لَا نُنْزِيَ حِمَارًا عَلَى فَرَسٍقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَرَوَى سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ هَذَا عَنْ أَبِي جَهْضَمٍ فَقَالَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ و سَمِعْت مُحَمَّدًا يَقُولُ حَدِيثُ الثَّوْرِيِّ غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَوَهِمَ فِيهِ الثَّوْرِيُّ وَالصَّحِيحُ مَا رَوَى إِسْمَعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ وَعَبْدُ الْوَارِثِ بْنُ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي جَهْضَمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ
Безгә [Әбу Курайб] әйтте, безгә [Исмәгыйль бин Ибраһим] әйтте, безгә [Әбу Җәһдһәм бин Муса бин Салим]дан [Абдуллаһ бин Убайдуллаһ бин Аббас]дан [Ибн Аббас] әйтте ул: "Рәсүлуллаһ галәйһиссәлам пәйгамбәр булырга боерык алган хезмәтче иде, ул безне - гыйбадәтханә хуҗаларын - өч нәрсәдән кала барлык кешеләрдән аерып күрсәтмәде: Ул безгә тәһарәтне тулысынча үтәргә, зәкат ашамаска һәм атларда химар яуларга боерды", - диде. Әбу Гайсә әйтте: "Бу бүлектә шулай ук Алидән хәдис бар. Бу хәдис - Хәсән Сахих. [Суфиян бин Әс Цаури] бу хәдисне [Әбу Җәһдһәмнән] риваять итте, диде ул; [Абдуллаһ бин Убайдуллаһ бин Аббас]дан [Ибн Аббас]дан", - диде. Әбу Гайсә әйтте: "Мин [Мөхәммәднең]: "Әс Цауриның хәдисе сакланмаган, һәм Әс Цаури үзе дә әле дә шикләнә", - дигәнен ишеттем. Иң ышанычлысы - [Исмәгыйль бин Уләйя] һәм [Габдел Вәрис бин Сәид] [Әбү Җәһдһәмнән], [Габдулла бин Убәйдулла бин Аббастан], [Ибн Аббастан] риваять иткән сүзләр.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1624
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ مُوسَى حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ يَزِيدَ بْنِ جَابِرٍ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ أَرْطَاةَ عَنْ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ قَالَسَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ ابْغُونِي ضُعَفَاءَكُمْ فَإِنَّمَا تُرْزَقُونَ وَتُنْصَرُونَ بِضُعَفَائِكُمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Әхмәд бин Мөхәммәд бин Муса] әйтте, безгә [Абдуллаһ Ибнул Мөбарәк] әйтте ул, безгә [Габдрахман бин Язид бин Җәбир] әйтте, безгә [Зәйд бин Артаһ] әйтте [Җүбәйр бин Нуфәйр] әйтте [Әбу Дарда] әйтте ул: «Мин Пәйгамбәрнең саллаһу галәйһи вәссәламнең: «Гади халкыгыз аша миңа ярдәм итегез, чөнки сезгә бәхет биреләчәк һәм аларның шәфәгате аша җиңү биреләчәк», – дигәнен ишеттем». Әбу Гайсә әйтте: «Бу хәдис хәсән ышанычлы».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1625
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَصْحَبُ الْمَلَائِكَةُ رُفْقَةً فِيهَا كَلْبٌ وَلَا جَرَسٌقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَعَائِشَةَ وَأُمِّ حَبِيبَةَ وَأُمِّ سَلَمَةَ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Кутәйбә] әйтте, безгә [Габдел Азиз бин Мөхәммәд] [Сөһәйл бин Әбү Салих] [аның әтисеннән] [Әбү Һөрәйрә] Аллаһның Рәсүле (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) болай дигән: «Фәрештәләр этләр яки кыңгыраулары булган төркем белән бергә булмаслар». Әбү Гайсә әйтте: «Бу бүлектә шулай ук Гомәр, Гайшә, Өммү Хәбибә һәм Өммү Сәләмәдән хәдисләр бар. Бу хәдис хәсән сахих».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1626
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي زِيَادٍ حَدَّثَنَا الْأَحْوَصُ بْنُ الْجَوَّابِ أَبُو الْجَوَّابِ عَنْ يُونُسَ بْنِ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْبَرَاءِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَ جَيْشَيْنِ وَأَمَّرَ عَلَى أَحَدِهِمَا عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ وَعَلَى الْآخَرِ خَالِدَ بْنَ الْوَلِيدِ فَقَالَ إِذَا كَانَ الْقِتَالُ فَعَلِيٌّ قَالَ فَافْتَتَحَ عَلِيٌّ حِصْنًا فَأَخَذَ مِنْهُ جَارِيَةً فَكَتَبَ مَعِي خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَشِي بِهِ فَقَدِمْتُ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَرَأَ الْكِتَابَ فَتَغَيَّرَ لَوْنُهُ ثُمَّ قَالَ مَا تَرَى فِي رَجُلٍ يُحِبُّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَيُحِبُّهُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ قَالَ قُلْتُ أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ غَضَبِ اللَّهِ وَغَضَبِ رَسُولِهِ وَإِنَّمَا أَنَا رَسُولٌ فَسَكَتَقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ الْأَحْوَصِ بْنِ جَوَّابٍ قَوْلُهُ يَشِي بِهِ يَعْنِي النَّمِيمَةَ
Безгә [Абдуллаһ бин Әбу Зияд] әйтте, безгә [Әбул Әһваш бин Әл Җәвваб] әйтте, [Юныс бин Әбу Исхак] әйтте, [Әбу Исхак] әйтте, [Әл Бара] әйтте: "Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам ике гаскәр җибәрде, бер гаскәрне ул Али бин Әбу Талибка, икенчесен Халид Ибнул Вәлидка тапшырды. Аннары ул әйтте: "Әгәр сугыш булса, Алига буйсыныгыз", - диде. Әл Бара әйтте: "Шуннан соң Али ныгытманы яулап алды һәм үзенә хатын-кыз кол алды. Халид Ибнул Вәлид шикаять хаты язды, аннары мине аны Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламгә җиткерергә җибәрде. Шуңа күрә мин Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламгә бардым, ул хатны укыды, һәм аның йөзе үзгәрде. Ул әйтте: "-Аллаһны һәм Аның Рәсүлен яраткан, Аллаһ һәм Аның Рәсүле аны яраткан кешедә нинди кимчелекләр күрәсез!" Әл-Бара болай диде: "Мин: "Аллаһның ачуыннан һәм Аның илчесенең ачуыннан Аллаһка сыенам, мин бары тик илче генә", - дип җавап бирдем. Аннары ул тынып калды". Әбу Гайсә болай диде: "Бу бүлектә Ибн Гомәрдән дә хәдис бар. Бу хәдис хәсән гариб, без аның турында Әл-Әхваш бин Җәвваб хәдисеннән башка белмибез. Әл-Бараның "зарлану" дигәне бер-берсе белән сугышу дигәнне аңлата".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1627
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَلَا كُلُّكُمْ رَاعٍ وَكُلُّكُمْ مَسْئُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ فَالْأَمِيرُ الَّذِي عَلَى النَّاسِ رَاعٍ وَمَسْئُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ وَالرَّجُلُ رَاعٍ عَلَى أَهْلِ بَيْتِهِ وَهُوَ مَسْئُولٌ عَنْهُمْ وَالْمَرْأَةُ رَاعِيَةٌ عَلَى بَيْتِ بَعْلِهَا وَهِيَ مَسْئُولَةٌ عَنْهُ وَالْعَبْدُ رَاعٍ عَلَى مَالِ سَيِّدِهِ وَهُوَ مَسْئُولٌ عَنْهُ أَلَا فَكُلُّكُمْ رَاعٍ وَكُلُّكُمْ مَسْئُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَأَنَسٍ وَأَبِي مُوسَى وَحَدِيثُ أَبِي مُوسَى غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَحَدِيثُ أَنَسٍ غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَحَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ حَكَاهُ إِبْرَاهِيمُ بْنُ بَشَّارٍ الرَّمَادِيُّ عَنْ سُفْيَانَ بْنِ عُيَيْنَةَ عَنْ بُرَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخْبَرَنِي بِذَلِكَ مُحَمَّدٌ بِنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ بَشَّارٍ قَالَ وَرَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ بُرَيْدٍ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُرْسَلًا وَهَذَا أَصَحُّ قَالَ مُحَمَّدٌ وَرَوَى إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ مُعَاذِ بْنِ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ سَائِلٌ كُلَّ رَاعٍ عَمَّا اسْتَرْعَاهُ قَالَ سَمِعْت مُحَمَّدًا يَقُولُ هَذَا غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَإِنَّمَا الصَّحِيحُ عَنْ مُعَاذِ بْنِ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُرْسَلًا
Безгә [Кутәйбә] әйтте, безгә [Әл-Ләйтс] әйтте, [Нәфи]дән [Ибн Гомәрдән] Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Белегез, һәрберегез җитәкче һәм һәрберегез җитәкләгән кешеләр өчен җаваплы. Шуңа күрә кешеләр өстеннән хакимлек итүче кеше җитәкче һәм җитәкләгән кешеләр өчен җаваплы. Ир-ат үзенең гыйбадәтханә әгъзаларының җитәкчесе һәм барысы өчен дә җаваплы. Хатын-кыз иренең өендә җитәкче, шуңа күрә ул иренең өендә җаваплы. Ә кол хуҗасының милке өчен җитәкче, шуңа күрә ул моның өчен җаваплы. Белегез, һәрберегез җитәкче, һәм һәрберегез үзе җитәкләгән эш өчен җаваплы". Әбү Гайсә әйтте: "Бу бүлектә шулай ук Әбү Һөрәйрә, Әнәс һәм Әбү Мусадан хәдисләр бар. Әбү Муса һәм Әнәс хәдисе сакланмаган. Шул ук вакытта, Ибн Гомәрнең хәдисе хәсән ышанычлы. Ул әйтте: "[Ибраһим бин Басисиар әр-Рамади] моны [Суфиян бин Уяйнәдән], [Бурайд бин Габдуллаһ бин Әбу Бурдадан], [Әбу Бурдадан], [Әбу Мусадан], Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән сөйләгән. [Мөхәммәд бин Ибраһим бин Басисиар] моны миңа сөйләгән. Ул әйтте: "Беркем дә Суфияннан, Бурайдтан, Әбу Бурдадан, Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән мурсал рәвештә риваять кылмаган. Һәм бу тагын да ышанычлырак. Мөхәммәд әйтте: "Исхак бин Ибраһим Муаз бин Хишамнан, аның әтисеннән, Катададан, Әнәстан, Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән риваять кылганда, ул болай дигән: "Чыннан да, Аллаһ һәр җитәкчедән үзе җитәкләгән кешеләр турында сорар". Ул әйтте: "Мин Мөхәммәднең: "Бу хәдис сакланмаган, ләкин ышанычлы хәдис Муаз бин Хишамнан, аның әтисеннән, Катададан, әл-Хәсәннән, Пәйгамбәр саллалаху алейхи вәссәлам мурсалдан", - дигәнен ишеттем."
Hadith
Imam Tirmidzi : 1628
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى النَّيْسَابُورِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْعَيْزَارِ بْنِ حُرَيْثٍ عَنْ أُمِّ الْحُصَيْنِ الْأَحْمَسِيَّةِ قَالَتْسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَخْطُبُ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ وَعَلَيْهِ بُرْدٌ قَدْ الْتَفَعَ بِهِ مِنْ تَحْتِ إِبْطِهِ قَالَتْ فَأَنَا أَنْظُرُ إِلَى عَضَلَةِ عَضُدِهِ تَرْتَجُّ سَمِعْتُهُ يَقُولُ يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا اللَّهَ وَإِنْ أُمِّرَ عَلَيْكُمْ عَبْدٌ حَبَشِيٌّ مُجَدَّعٌ فَاسْمَعُوا لَهُ وَأَطِيعُوا مَا أَقَامَ لَكُمْ كِتَابَ اللَّهِقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَعِرْبَاضِ بْنِ سَارِيَةَ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ أُمِّ حُصَيْنٍ
Безгә [Мөхәммәд бин Яхъя Ән Нәйсәбури] әйткән, безгә [Мөхәммәд бин Йосыф] әйткән, безгә [Юнус бин Әбу Исхак] әйткән, [Әл-Айзар бин Һурайтс] әйткән, [Өммүл Хөшәйн Әл-Әхмәсия] әйткән, ул болай дигән: "Мин Рәсүлүллаһның хаҗ вадасында вәгазь сөйләгәнен ишеттем, ул вакытта ул култыгының аскы өлешеннән бөкләнгән шәл кигән иде". Өммүл Хөшәйн болай дигән: "Мин аның кул мускулларының калтыравын күрдем, аның болай дигәнен ишеттем: "Әй кешеләр, Аллаһтан куркыгыз. Хәтта сезне Хабасиядән - Этопиядән - борыны яки колагы булмаган кол җитәкләсә дә, ул сезне Аллаһ китабы белән җитәкләгән очракта тыңлагыз һәм буйсыныгыз". Әбу Гайсә болай дигән: "Бу бүлектә шулай ук Әбу Һурайра һәм Ирәбз бин Сәриядән хәдисләр бар. Бу хәдис хәсән сахих, һәм ул бер генә юл белән дә Өммүл Хөшәйннән риваять ителми.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1629
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ السَّمْعُ وَالطَّاعَةُ عَلَى الْمَرْءِ الْمُسْلِمِ فِيمَا أَحَبَّ وَكَرِهَ مَا لَمْ يُؤْمَرْ بِمَعْصِيَةٍ فَإِنْ أُمِرَ بِمَعْصِيَةٍ فَلَا سَمْعَ عَلَيْهِ وَلَا طَاعَةَقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَعِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ وَالْحَكَمِ بْنِ عَمْرٍو الْغِفَارِيِّ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Кутәйбә] әйтте, безгә [Әл-Ләйтс] әйтте [Убәйдуллаһ бин Гомәрдән] [Нәфи] әйтте [Ибн Гомәрдән] ул әйтте: "Аллаһның Илчесе салләллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Мөселман тыңласын һәм буйсынсын, үзенә ошаган яки ошамаган эшләрдә, аңа буйсынмаска боерылмаган булса. Әгәр сезгә буйсынмаска боерылса, сез тыңламаска һәм буйсынмаска тиеш". Әбү Гайсә әйтте: "Бу бүлектә шулай ук Али, Имран бин Хушәйн һәм Әл-Хәкәм бин Әмрү Әл-Гифаридан хәдисләр бар. Бу хәдис хәсән-сәхих".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1630
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ عَنْ قُطْبَةَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي يَحْيَى عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَنَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ التَّحْرِيشِ بَيْنَ الْبَهَائِمِ
Безгә [Әбу Курайб] әйтте, безгә [Яхья бин Адәм] әйтте, ул [Котба бин Габдел Азиз] әйтте, ул [Әл-А'маси] әйтте, ул [Әбу Яхъя] әйтте, ул [Мөҗәһид] әйтте, ул болай диде: "Рәсүлуллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам хайваннар арасында сугышуны тыйды".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1631
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي يَحْيَى عَنْ مُجَاهِدٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ التَّحْرِيشِ بَيْنَ الْبَهَائِمِوَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَيُقَالُ هَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ قُطْبَةَ وَرَوَى شَرِيكٌ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ أَبِي يَحْيَى حَدَّثَنَا بِذَلِكَ أَبُو كُرَيْبٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ آدَمَ عَنْ شَرِيكٍ وَرَوَى أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ وَأَبُو يَحْيَى هُوَ الْقَتَّاتُ الْكُوفِيُّ وَيُقَالُ اسْمُهُ زَاذَانُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ طَلْحَةَ وَجَابِرٍ وَأَبِي سَعِيدٍ وَعِكْرَاشِ بْنِ ذُؤَيْبٍ
Безгә [Мөхәммәд Ибнул Мутсанна] әйтте, безгә ['Абдуррахман бин Мәһди] әйтте, ул [Суфияннан], [Әл-А'масидан], [Әбу Яхъядан], [Мөҗәһидтән] Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам хайваннар арасында сугышуны тыюын сөйләде. Һәм ул бу хакта Ибн Аббасның хәдисендә искә алмады. Бу хәдис Котба хәдисеннән дә ышанычлырак диләр. [Шәрик] бу хәдисне [Әл-А'масидан], [Мөҗәһидтән], [Ибн Аббастан], Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән бу хәдис кебек риваять кылды. Ләкин бу хәдистә ул Әбу Яхъяны искә алмый. [Әбу Курайб] безгә [Яхья бин Әдәмнән], [Шәриктән] шулай ук [Әл-А'масидан], [Мөҗәһидтән], Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән бу хәдис кебек риваять кылды. Әбу Яхъя - Әл-Каттат Әл-Куфи, кайберәүләр аның исеме Задзан диләр. Әбү Гайсә болай диде: «Бу бүлектә шулай ук Талха, Җәбир, Әбү Сәгыйд һәм Икраси бин Зу'айбтан хәдисләр бар».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1632
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا رَوْحُ بْنُ عُبَادَةَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ الْوَسْمِ فِي الْوَجْهِ وَالضَّرْبِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Әхмәд бин Мани] әйткән, безгә [Раух бин Убада], [Ибн Җурайҗ], [Әбу әз-Зүбәйр], [Җәбир], Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең хайваннарның йөзенә васам ясауны - кайнар тимер белән тамга ясауны - һәм сугуны тыюын сөйләгән. Әбу Гайсә: "Бу хәдис хәсән ышанычлы", - дигән.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1633
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْوَزِيرِ الْوَاسِطِيُّ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ يُوسُفَ الْأَزْرَقُ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَعُرِضْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي جَيْشٍ وَأَنَا ابْنُ أَرْبَعَ عَشْرَةَ فَلَمْ يَقْبَلْنِي ثُمَّ عُرِضْتُ عَلَيْهِ مِنْ قَابِلٍ فِي جَيْشٍ وَأَنَا ابْنُ خَمْسَ عَشْرَةَ فَقَبِلَنِيقَالَ نَافِعٌ فَحَدَّثْتُ بِهَذَا الْحَدِيثِ عُمَرَ بْنَ عَبْدِ الْعَزِيزِ فَقَالَ هَذَا حَدُّ مَا بَيْنَ الصَّغِيرِ وَالْكَبِيرِ ثُمَّ كَتَبَ أَنْ يُفْرَضَ لِمَنْ بَلَغَ الْخَمْسَ عَشْرَةَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ قَالَ عُمَرُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ هَذَا حَدُّ مَا بَيْنَ الذُّرِّيَّةِ وَالْمُقَاتِلَةِ وَلَمْ يَذْكُرْ أَنَّهُ كَتَبَ أَنْ يُفْرَضَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ إِسْحَقَ بْنِ يُوسُفَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ
Безгә [Мөхәммәд бин Әл Вәзир Әл Васити] әйткән, безгә [Исхак бин Йосыф Әл Азрак] әйткән, [Суфияннан] [Убәйдуллаһ бин Гомәрдән] [Нәфи] әйткән, [Ибн Гомәр] әйткән: "Мин бервакыт Аллаһның Рәсүле саллаһу галәйһи вәссәламгә гаскәр сафында хәбәр ителдем, ул вакытта мин әле ундүрт яшьтә идем, ул мине кабул итмәде. Аннары киләсе елда мин тагын шул ук гаскәр сафында аның каршында көтеп тордым, ул вакытта мин унбиш яшьтә идем, ул мине кабул иткәнче." Нәфи әйткән: "Мин бу хәдисне Гомәр бин Габдел Азизга җиткердем, аннары ул әйтте: "Бу балачак белән олылык арасындагы чик", - диде. Аннары ул унбиш яшьлек балаларның хәрби хезмәттә катнашырга тиешлеге турында фәрман язды". Безгә [Ибн Әби Гомәр] әйткән, безгә [Суфиян бин Уяйнә] әйткән, ул [Убәйдуллаһтан] шул хәдис кебек һәм шул ук мәгънәдә сөйләгән. Ул бары тик: "Гомәр бин Габдел Азиз: "Бу балалар һәм солдатлар арасындагы чик", - диде", - диде. Һәм ул хәрби хезмәт турында әйтмәде. Әбү Иса: "Исхак бин Йосыфның бу хәдисе хәсән-шаһих гариб турында, ягъни Суфьян Әтс Цаури нәселеннән", - диде.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1634
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَهُ يُحَدِّثُعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَامَ فِيهِمْ فَذَكَرَ لَهُمْ أَنَّ الْجِهَادَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَالْإِيمَانَ بِاللَّهِ أَفْضَلُ الْأَعْمَالِ فَقَامَ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ إِنْ قُتِلْتُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ يُكَفِّرُ عَنِّي خَطَايَايَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ إِنْ قُتِلْتَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَأَنْتَ صَابِرٌ مُحْتَسِبٌ مُقْبِلٌ غَيْرُ مُدْبِرٍ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَيْفَ قُلْتَ قَالَ أَرَأَيْتَ إِنْ قُتِلْتُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَيُكَفِّرُ عَنِّي خَطَايَايَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ وَأَنْتَ صَابِرٌ مُحْتَسِبٌ مُقْبِلٌ غَيْرُ مُدْبِرٍ إِلَّا الدَّيْنَ فَإِنَّ جِبْرِيلَ قَالَ لِي ذَلِكَقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ وَمُحَمَّدِ بْنِ جَحْشٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَرَوَى بَعْضُهُمْ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا وَرَوَى يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْأَنْصَارِيُّ وَغَيْرُ وَاحِدٍ هَذَا عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ
Безгә [Кутәйбә] әйтте, безгә [Әл-Ләйтс] сөйләде, ул сөйләде, ул сөйләде, ул әйтте, ул [Сәгыйд бин Әбу Сәгыйд Әл-Мәкбури] әйтте, ул [Абдуллаһ бин Әбу Катада] әйтте, ул [әтисеннән] ул бервакыт аның моны Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәламнән ишеткәнен, ул бервакыт алар алдында басып, Аллаһ юлында җиһад кылу һәм Аллаһка ышану - иң яхшы гамәл дип әйткәнен. Шулчак бер кеше торып басты һәм сорады: "Әй Аллаһның Илчесе, сез ничек уйлыйсыз, әгәр мин Аллаһ юлында үтерелсәм, гөнаһларым гафу ителәчәкме?". Шуннан соң Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам җавап бирде: "Дөрес. Әгәр сез Аллаһ юлында сабыр булып, савап өметләнеп, батыр булып һәм качмыйча үтерелсәгез". Шуннан соң Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам сорады: "Сез хәзер нәрсә дидегез?" Ул җавап бирде: "Әгәр мин Аллаһ юлында үтерелсәм, гөнаһларым гафу ителәчәкме?". Рәсүлүллаһ галәйһиссәлам җавап бирде: «Дөрес, сабыр итсәгез, савапка өметләнегез һәм сугыш кырыннан качмагыз, бурычтан кала. Чөнки миңа Җәбраил шулай диде». Әбу Гайсә әйтте: «Бу бүлектә Әнәс, Мөхәммәд бин Җаһси һәм Әбву Һөрәйрәдән дә хәдисләр бар. Бу хәдис – Хәсән Сәхих. Кайбер галимнәр бу хәдисне [Сәгыйд Әл Мәкбури]дән, [Әбу Һөрәйрә]дән, Пәйгамбәр саллаһу галәйһиссәламнән бу хәдис кебек риваять иттеләр. [Яхья бин Сәгыйд Әл Әнсари] һәм башка күп риваятьчеләр бу хәдисне [Сәгыйд Әл Мәкбури]дән, [Абдуллаһ бин Әбу Катада]дан, [аның әтисеннән], Пәйгамбәр саллаһу галәйһиссәламнән риваять иттеләр. Һәм бу Сәгыйд Әл Мәкбуриның Әбу Һөрәйрәдән риваять иткән хәдисеннән дә ышанычлырак».
Hadith
Imam Tirmidzi : 1635
حَدَّثَنَا أَزْهَرُ بْنُ مَرْوَانَ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ بْنُ سَعِيدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ حُمَيْدِ بْنِ هِلَالٍ عَنْ أَبِي الدَّهْمَاءِ عَنْ هِشَامِ بْنِ عَامِرٍ قَالَشُكِيَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْجِرَاحَاتُ يَوْمَ أُحُدٍ فَقَالَ احْفِرُوا وَأَوْسِعُوا وَأَحْسِنُوا وَادْفِنُوا الِاثْنَيْنِ وَالثَّلَاثَةَ فِي قَبْرٍ وَاحِدٍ وَقَدِّمُوا أَكْثَرَهُمْ قُرْآنًا فَمَاتَ أَبِي فَقُدِّمَ بَيْنَ يَدَيْ رَجُلَيْنِقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ خَبَّابٍ وَجَابِرٍ وَأَنَسٍ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَرَوَى سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَغَيْرُهُ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ حُمَيْدِ بْنِ هِلَالٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عَامِرٍ وَأَبُو الدَّهْمَاءِ اسْمُهُ قِرْفَةُ بْنُ بُهَيْسٍ أَوْ بَيْهَسٍ
Безгә [Әзһәр бин Мәрван Әл-Бәшри] әйтте, безгә [Абдул-Варис бин Сәгыйд] әйтте, ул [Әййуб] әйтте, ул [Хөмәйд бин Хилал] әйтте, ул [Әбу Әд-Даһма] әйтте, ул [Хисьям бин Әмир] әйтте: "Аллаһның Илчесе (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) Өхед сугышында һәлак булган кешеләр турында зарланганнан соң, ул әйтте: "Чоңгырагыз, киңәйтегез, яхшыртыгыз. Һәм аларны бер чокырга ике яки өч күмегез. Һәм Коръән укучыларга өстенлек бирегез. Аннары әтием үлде, шуңа күрә ул ике кеше арасында өстенлек бирде". Әбу Гайсә әйтте: "Бу бүлектә Хәббәб, Җәбир һәм Әнәс хәдисләре дә бар. Бу хәдис - Хәсән Сахих. [Суфиян Әс Цаури] һәм башкалар бу хәдисне [Әййуб], [Хөмәйд бин Хилал] һәм [Хисьям бин Әмир] риваять иттеләр. Әбу Даһманың чын исеме - Кирфә бин Бухайс яки Бәйхас".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1636
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَلَمَّا كَانَ يَوْمُ بَدْرٍ وَجِيءَ بِالْأُسَارَى قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا تَقُولُونَ فِي هَؤُلَاءِ الْأُسَارَى فَذَكَرَ قِصَّةً فِي هَذَا الْحَدِيثِ طَوِيلَةًقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَأَبِي أَيُّوبَ وَأَنَسٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَأَبُو عُبَيْدَةَ لَمْ يَسْمَعْ مِنْ أَبِيهِ وَيُرْوَى عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ مَا رَأَيْتُ أَحَدًا أَكْثَرَ مَشُورَةً لِأَصْحَابِهِ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Безгә [Хәннәд] әйтте, безгә [Әбу Муавия] сөйләде, ул әйтте: [Әл-А'масидан] [Әмру бин Муррадан] [Әбу Убайдадан] [Габдуллаһтан] ул әйтте: "Бәдер сугышы тәмамлангач һәм әсирләр китерелгәч, Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Әсирләрнең паталары турында нәрсә уйлыйсыз... аннары риваятьче бу хәдистә озын хикәяне искә алды". Әбу Гайсә әйтте: "Бу бүлектә Гомәр, Әбу Әйюб, Әнәс һәм Әбу Һөрәйрәдән дә хәдисләр бар. Һәм бу хәдис хәсән дәрәҗәсендә. Әбу Үбәйдә беркайчан да әтисеннән ишетмәгән. Шулай ук Әбу Һөрәйрәдән дә риваять ителгән, ул әйтте: "Мин Аллаһның Рәсүле салләллаһу галәйһи вәссәламнән дә ешрак дуслары белән киңәшләшкән кешене күргәнем юк".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1637
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ ابْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ الْحَكَمِ عَنْ مِقْسَمٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ الْمُشْرِكِينَ أَرَادُوا أَنْ يَشْتَرُوا جَسَدَ رَجُلٍ مِنْ الْمُشْرِكِينَ فَأَبَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَبِيعَهُمْ إِيَّاهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ الْحَكَمِ وَرَوَاهُ الْحَجَّاجُ بْنُ أَرْطَاةَ أَيْضًا عَنْ الْحَكَمِ و قَالَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ ابْنُ أَبِي لَيْلَى لَا يُحْتَجُّ بِحَدِيثِهِ و قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ ابْنُ أَبِي لَيْلَى صَدُوقٌ وَلَكِنْ لَا نَعْرِفُ صَحِيحَ حَدِيثِهِ مِنْ سَقِيمِهِ وَلَا أَرْوِي عَنْهُ شَيْئًا وَابْنُ أَبِي لَيْلَى صَدُوقٌ فَقِيهٌ وَرُبَّمَا يَهِمُ فِي الْإِسْنَادِ حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ دَاوُدَ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ قَالَ فُقَهَاؤُنَا ابْنُ أَبِي لَيْلَى عَبْدُ اللَّهِ بْنُ شُبْرُمَةَ
Безгә [Мәхмүд бин Гайлан] әйтте, безгә [Әбу Әхмәд] әйтте, безгә [Суфиян] әйтте, безгә [Ибн Әбу Ләйлә] әйтте, [Әл-Хәкәм] әйтте, [Миксам] әйтте, [Ибн Аббас] әйтте: "Мөшрикләр бер кешенең мәетен мөшрикләрдән сатып алырга теләделәр, ләкин Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам аны сатудан баш тартты". Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис хәсән гариб дәрәҗәсендә, без аны Әл-Хәкәм хәдисеннән башка белмибез. [Әл-Хәҗҗәҗ бин Артаһ] да аны [Әл-Хәкәм] риваять итте. Имам Әхмәд бин Хәмбәл әйтте: "Ибн Әбу Ләйлә хәдисен дәлил итеп кулланып булмый", диде. Мөхәммәд бин Исмәгыйль әйтте: "Исмәгыйль бин Әбу Ләйлә намуслы кеше иде, ләкин без аның кайсы хәдисләре дөрес, кайсылары түгел икәнен аера алмыйбыз. Мин аңардан беркайчан да риваять кылмадым, Ибн Әбу Ләйлә намуслы һәм тәкъва кеше иде, ләкин бәлки ул синаде ягыннан яхшы түгел иде". Безгә Нашр бин Али турында сөйләде, ул әйтте: "Абдулла бин Давуд безгә Суфян Ац Tsaуридан әйтте," Безнең фукаха әйтә, Ибн Абу Ләйлә Абдулла бин Сюбрума ".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1638
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَبَعَثَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَرِيَّةٍ فَحَاصَ النَّاسُ حَيْصَةً فَقَدِمْنَا الْمَدِينَةَ فَاخْتَبَيْنَا بِهَا وَقُلْنَا هَلَكْنَا ثُمَّ أَتَيْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ نَحْنُ الْفَرَّارُونَ قَالَ بَلْ أَنْتُمْ الْعَكَّارُونَ وَأَنَا فِئَتُكُمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ وَمَعْنَى قَوْلِهِ فَحَاصَ النَّاسُ حَيْصَةً يَعْنِي أَنَّهُمْ فَرُّوا مِنْ الْقِتَالِ وَمَعْنَى قَوْلِهِ بَلْ أَنْتُمْ الْعَكَّارُونَ وَالْعَكَّارُ الَّذِي يَفِرُّ إِلَى إِمَامِهِ لِيَنْصُرَهُ لَيْسَ يُرِيدُ الْفِرَارَ مِنْ الزَّحْفِ
Безгә [Ибн Әбү Гомәр] әйтте, безгә [Суфиян] әйтте, [Язид бин Әбү Зияд] әйтте, ['Абдуррахман бин Әбү Ләйлә] әйтте, [Ибн Гомәр] әйтте: "Рәсүлуллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам безне сугышка җибәрде, аннары кешеләр сугыштан качтылар. Без Мәдинәгә килгәч, оялып яшерендек. Аннары: "Без һәлак булдык", - дидек. Шуннан соң без Рәсүлуллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам янына килдек һәм: "Әй, Рәсүлуллаһ, без сугыштан качканнар!" - дидек. Ул җавап бирде: "Чынлыкта, сез сугыш кырына кайткан кешеләр, ә мин сезнең төркемегездә", - диде. Әбү Гайсә әйтте: "Бу - Хәсән хәдис, без аны Язид бин Зияд хәдисеннән генә беләбез. "Кешеләр сугыштан качтылар" гыйбарәсенең мәгънәсе - сугыштан чигенү." Пәйгамбәрнең: "Сез дә сугыш кырына кире кайта торган кешеләр", - дигән сүзләренең мәгънәсе - сугыштан качу өчен түгел, ә җитәкчегезгә ярдәм итү өчен йөгерү.
Hadith
Imam Tirmidzi : 1639
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْأَسْوَدِ بْنِ قَيْسٍ قَال سَمِعْتُ نُبَيْحًا الْعَنَزِيَّ يُحَدِّثُ عَنْ جَابِرٍ قَالَلَمَّا كَانَ يَوْمُ أُحُدٍ جَاءَتْ عَمَّتِي بِأَبِي لِتَدْفِنَهُ فِي مَقَابِرِنَا فَنَادَى مُنَادِي رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رُدُّوا الْقَتْلَى إِلَى مَضَاجِعِهِمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَنُبَيْحٌ ثِقَةٌ
Безгә [Мәхмүд бин Гайлан] әйтте, безгә [Әбу Давыт] әйтте, безгә [Шу'ба] сөйләде [Әл-Әсвад бин Кайстан] ул болай диде: Мин [Нүбәйх әл-Әнәзи]нең [Җәбиргә] болай дигәнен ишеттем: "Ухуд сугышы вакытында апам әтиемнең җәсәден безнең зиратка күмәргә алып килде. Кинәт Рәсүлүллаһның чакыручы: "Сугыш корбаннарының барысын да үз урыннарына кайтарыгыз", - дип кычкырды. Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис хәсән ышанычлы, һәм Нубәйх - зикаһ кешесе".
Hadith
Imam Tirmidzi : 1640
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ وَسَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمَخْزُومِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ قَالَلَمَّا قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ تَبُوكَ خَرَجَ النَّاسُ يَتَلَقَّوْنَهُ إِلَى ثَنِيَّةِ الْوَدَاعِ قَالَ السَّائِبُ فَخَرَجْتُ مَعَ النَّاسِ وَأَنَا غُلَامٌقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Ибн Әбү Гомәр] һәм [Сәгыйд бин Абдуррахман Әл-Мәхзуми] икесенең дә [Суфиян бин Уяйнә], [Әз-Зүһри], [Әс-Сәгыйб бин Язид] болай дигәннәре турында әйттеләр: «Рәсулуллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам Тәбук сугышыннан кайткач, кешеләр аның килүен Саниятул-Вадага кадәр каршы алдылар». Сәгыйб әйткәнчә: «Мин балачакта кешеләр белән чыктым». Әбу Гайсә: «Бу хәдис хәсән ышанычлы», – диде.
