Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith

Hadith

Imam Tirmidzi : 141

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ قَالَ و حَدَّثَنَا الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عَمْرَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْإِنْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيُصَلِّي الصُّبْحَ فَيَنْصَرِفُ النِّسَاءُ قَالَ الْأَنْصَارِيُّ فَيَمُرُّ النِّسَاءُ مُتَلَفِّفَاتٍ بِمُرُوطِهِنَّ مَا يُعْرَفْنَ مِنْ الْغَلَسِو قَالَ قُتَيْبَةُ مُتَلَفِّعَاتٍ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَأَنَسٍ وَقَيْلَةَ بِنْتِ مَخْرَمَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَاهُ الزُّهْرِيُّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ نَحْوَهُ وَهُوَ الَّذِي اخْتَارَهُ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِنْ التَّابِعِينَ وَبِهِ يَقُولُ الشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ يَسْتَحِبُّونَ التَّغْلِيسَ بِصَلَاةِ الْفَجْرِ

ने सानु [कुतैबा] गी [मलिक बिन अनस] कोला दस्सेआ ऐ; ते सानु दस्सेया है [अल अंसारी] ने आख्या; सानु दस्सेया है [मा'न] ने आख्या; ने सानु [मलिक] गी [याह्या बिन सईद] कोला [अमरह] कोला [ऐस्याह] कोला दस्सेया ऐ, उने आखेआ; 'अल्लाह दे रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम ने सुबह दी नमाज कीती, फिर जनानियां दूर -घर- चली गईयां। अल अंसारी ने कहा; 'स्त्रियां निर्बाध कपड़े च ढके दे गुजरीयां तां जे उनेंगी नेईं पछानेआ जाई सकै।' ते कुतैबा ने इसदा जिक्र मुतालफीफत शब्द कन्ने कीता ऐ - कपड़े कन्ने ढके दा -'। उसने आख्या; 'इस अध्याय च इब्न उमर, अनस ते कैला बिंत मखरामाह दा बी इतिहास ऐ'। अबू ईसा ने आख्या; 'ऐस्याह दी हदीस हसन सच्चे है। [अज़ ज़ुहरी] ने बी ['ऐस्याह] तों [उर्वाह] तों इस तर्हां बखान कीता है। एह् राय नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम दे साथियें च मते सारे विद्वानें जि’यां अबू बकर, उमर ते उंदे बाद दे लोकें च ताबीइनें थमां लैती गेई ही। इह राय स्याफी, अहमद ते इशाक दी वी है। उनेंगी सुबह दी नमाज उसलै करना पसंद ऐ जिसलै अजें बी न्हेरा होंदा ऐ'।

Hadith Corroboration (17)

Hadith

Imam Tirmidzi : 142

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ هُوَ ابْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُمَرَ بْنِ قَتَادَةَ عَنْ مَحْمُودِ بْنِ لَبِيدٍ عَنْ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ أَسْفِرُوا بِالْفَجْرِ فَإِنَّهُ أَعْظَمُ لِلْأَجْرِقَالَ وَقَدْ رَوَى شُعْبَةُ وَالثَّوْرِيُّ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ قَالَ وَرَوَاهُ مُحَمَّدُ بْنُ عَجْلَانَ أَيْضًا عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُمَرَ بْنِ قَتَادَةَ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي بَرْزَةَ الْأَسْلَمِيِّ وَجَابِرٍ وَبِلَالٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَأَى غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ الْإِسْفَارَ بِصَلَاةِ الْفَجْرِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ و قَالَ الشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ مَعْنَى الْإِسْفَارِ أَنْ يَضِحَ الْفَجْرُ فَلَا يُشَكَّ فِيهِ وَلَمْ يَرَوْا أَنَّ مَعْنَى الْإِسْفَارِ تَأْخِيرُ الصَّلَاةِ

सानु दस्सेया ऐ [हन्नाद] ने आख्या; ने सानु [अब्दाह] - यानी इब्न सुलेमान - [मुहम्मद बिन इशक] कोला ['अशिम बिन उमर बिन कतादाह] कोला [महममूद बिन लबीद] कोला [रफी' बिन खदीज] कोला दस्सेआ ऐ; 'मैं अल्लाह दे रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम गी आखदे सुनेया हा: 'सुबह दी नमाज उसलै करो जिसलै दिन च थोड़ी देर होग, कीजे इस कन्नै तुसेंगी होर इनाम मिलग'। उसने आख्या; '[स्यू'बाह] ते [अतस त्साऊरी] ने इस हदीस गी [मुहम्मद बिन इशाक] कोला रिवायत कीता ऐ'। उसने आख्या; 'इस हदीस गी [मुहम्मद बिन अजलान] ने बी ['अशिम बिन उमर बिन कतादह] थमां रिवायत कीता ऐ'। उसने आख्या; 'इस अध्याय च अबू बरज़ाह अल असलमी ते जाबीर ते बिलाल दा इतिहास बी ऐ'। अबू ईसा ने आख्या; 'रफी' दी हदीस बिन खदीज इक सच्चे हसन हदीस ऐ। ते नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम ते तबीईन दे साथियें च सिर्फ इक विद्वान नेईं ऐ जिसदा राय ऐ जे सुबह दी नमाज उसलै कीती जंदी ऐ जिसलै ओह् थोह्ड़ी-बहुत उज्ज्वल होंदी ऐ। एह् राय सुफियन अत्स त्सौरी दी बी ऐ। स्याफी, अहमद ते इशाक ने आख्या कि इसफर दा मतलब उस वेले होंदा है जिस वेले भोर होवे। इवभें कोई शक नशीॊ शै कक वे नशीॊ कशते कक इसफय खाना नमाज का अॊत शै ।

Hadith Corroboration (11)

Hadith

Imam Tirmidzi : 143

حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ حَكِيمِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْمَا رَأَيْتُ أَحَدًا كَانَ أَشَدَّ تَعْجِيلًا لِلظُّهْرِ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا مِنْ أَبِي بَكْرٍ وَلَا مِنْ عُمَرَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَخَبَّابٍ وَأَبِي بَرْزَةَ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَزَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ وَأَنَسٍ وَجَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَهُوَ الَّذِي اخْتَارَهُ أَهْلُ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ قَالَ عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ وَقَدْ تَكَلَّمَ شُعْبَةُ فِي حَكِيمِ بْنِ جُبَيْرٍ مِنْ أَجْلِ حَدِيثِهِ الَّذِي رَوَى عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ سَأَلَ النَّاسَ وَلَهُ مَا يُغْنِيهِ قَالَ يَحْيَى وَرَوَى لَهُ سُفْيَانُ وَزَائِدَةُ وَلَمْ يَرَ يَحْيَى بِحَدِيثِهِ بَأْسًا قَالَ مُحَمَّدٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ حَكِيمِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي تَعْجِيلِ الظُّهْرِ

ने सानु [हन्नाद बिन अस सारी] ने आख्या है; ने सानु [वाकी'] गी [सुफयान] कोला [हकीम बिन जुबैर] कोला [इब्राहिम] कोला [अल असवद] कोला ['ऐसियाह] कोला दस्सेया ऐ, उने आखेआ; 'मैं कदे वी किसे नूं मध्याह्न दी नमाज करन विच जल्दबाजी करदे नहीं वेख्या सिवाय रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम, अबू बकर ते उमर वी नहीं'। उसने आख्या; 'इस अध्याय विच जाबीर बिन अब्दुल्ला, खब्बब, अबू बरज़ाह, इब्नू मसूद, जैद बिन थाबीत, अनस ते जबीर बिन सम्राह तों वी रिवायत हन'। अबू ईसा ने आख्या; ऐश्याह दी हदीस हसन दी डिग्री विच है। एह् राय नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम दे साथियें ते उंदे बाद आए दे वैज्ञानिकें ने लेई ही। अली अल मदीनी ने कहा; 'याह्या बिन सईद ने आख्या; 'स्यूबाह ने हकीम बिन जुबैर दी चर्चा उस हदीस दे कारण कीती ऐ जेड़ी उने नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम कोला इब्न मसूद कोला बखान कीती ऐ, उने आखेआ ऐ: 'जो बी इंसानें कोला मंगदा ऐ ते उसी उंदी लोड़ नेईं ऐ......'। यह्या ने कहा; सोफियान ने इस हदीस दी रिवायत दे नाल नाल जैदाह ने रिवायत कीती है, याह्या ने इस हदीस विच कोई दिक्कत नहीं वेखी, मुहम्मद ने आख्या: नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम तों दोपहर दी नमाज तेज़ करन दे मामले विच ऐसिया तों हकीम बिन जुबैर तों रिवायत कीती गई है।

Hadith

Imam Tirmidzi : 144

حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى الظُّهْرَ حِينَ زَالَتْ الشَّمْسُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ وَهُوَ أَحْسَنُ حَدِيثٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ

सानु दस्सेया है [अल हसन बिन अली अल हुलवानी] ने कहा; ने सानु सूचित कीता है [अब्दुर्राजाक] ने आख्या; ने [अज ज़ुहरी] तों सानु [मा'मार] नू सूचित कीता है उसने आख्या; ने मेरे कोल रिपोर्ट कीती ऐ [अनस बिन मलिक] ने आख्या; 'अल्लाह दे रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम ने दोपहर दी नमाज कीती, जिस वेले सूरज डूब गया। अबू ईसा ने आख्या; 'इह हदीस हसन सच्चे है, ते ए हदीस इस अध्याय दी सब तों वड्डी हदीस है।' औय इस अध्याम भें जबीय' से बी एक इितहास शै ।

Hadith

Imam Tirmidzi : 145

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنْ الصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي سَعِيدٍ وَأَبِي ذَرٍّ وَابْنِ عُمَرَ وَالْمُغِيرَةِ وَالْقَاسِمِ بْنِ صَفْوَانَ عَنْ أَبِيهِ وَأَبِي مُوسَى وَابْنِ عَبَّاسٍ وَأَنَسٍ قَالَ وَرُوِيَ عَنْ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذَا وَلَا يَصِحُّ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ اخْتَارَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ تَأْخِيرَ صَلَاةِ الظُّهْرِ فِي شِدَّةِ الْحَرِّ وَهُوَ قَوْلُ ابْنِ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالَ الشَّافِعِيُّ إِنَّمَا الْإِبْرَادُ بِصَلَاةِ الظُّهْرِ إِذَا كَانَ مَسْجِدًا يَنْتَابُ أَهْلُهُ مِنْ الْبُعْدِ فَأَمَّا الْمُصَلِّي وَحْدَهُ وَالَّذِي يُصَلِّي فِي مَسْجِدِ قَوْمِهِ فَالَّذِي أُحِبُّ لَهُ أَنْ لَا يُؤَخِّرَ الصَّلَاةَ فِي شِدَّةِ الْحَرِّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَمَعْنَى مَنْ ذَهَبَ إِلَى تَأْخِيرِ الظُّهْرِ فِي شِدَّةِ الْحَرِّ هُوَ أَوْلَى وَأَشْبَهُ بِالِاتِّبَاعِ وَأَمَّا مَا ذَهَبَ إِلَيْهِ الشَّافِعِيُّ أَنَّ الرُّخْصَةَ لِمَنْ يَنْتَابُ مِنْ الْبُعْدِ وَالْمَشَقَّةِ عَلَى النَّاسِ فَإِنَّ فِي حَدِيثِ أَبِي ذَرٍّ مَا يَدُلُّ عَلَى خِلَافِ مَا قَالَ الشَّافِعِيُّ قَالَ أَبُو ذَرٍّ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ فَأَذَّنَ بِلَالٌ بِصَلَاةِ الظُّهْرِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا بِلَالُ أَبْرِدْ ثُمَّ أَبْرِدْ فَلَوْ كَانَ الْأَمْرُ عَلَى مَا ذَهَبَ إِلَيْهِ الشَّافِعِيُّ لَمْ يَكُنْ لِلْإِبْرَادِ فِي ذَلِكَ الْوَقْتِ مَعْنًى لِاجْتِمَاعِهِمْ فِي السَّفَرِ وَكَانُوا لَا يَحْتَاجُونَ أَنْ يَنْتَابُوا مِنْ الْبُعْدِ

सानु दस्सेया है [कुतैबा] ने आख्या; ने सानु [अल लैतस] गी [इब्न शिहाब] कोला [सैद बिन अल मुसैयब] कोला ते [अबू सलामाह] कोला [अबू हुरैराह] कोला दस्सेया ऐ उने आख्या; 'अल्लाह दे रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम ने आख्या: 'अगर दिन बड़ा गर्म होवे तां इंतजार करो, जद तक ठंडा हो जावे, नमाज, क्योंकि गर्म गर्मी जहन्नाम दे नरक दे वार तों है'। उसने आख्या; 'इस अध्याय च अबू सईद, अबू ज़ार, इब्नू उमर, अल मुगीरा, अल कासिम बिन शोफवान कोला उंदे पिता अबू मूसा, इब्नू अब्बास ते अनस कोला बी इक इतिहास ऐ।' उसने आख्या; 'इस बारे च नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम कोला उमर कोला बी रिवायत कीती गेई ऐ, पर एह् रिवायत बी सच्च नेईं ऐ'। अबू ईसा ने आख्या; 'अबू हुरैराह दी हदीस हसन सच्चे है। ते वैज्ञानिकें दे इक समूह ने मध्याह्न दी नमाज उसलै खत्म करना चुनेआ जिसलै सूरज बड़ा गर्म होंदा हा। एह् राय बिन अल मुबारक, अहमद ते इशाक' दी ऐ। शफी'ई ने आख्या; 'महवाला ठंडा होने तकर मध्याह्न दी नमाज दा इंतजार करने दी इजाजत ऐ जेकर मस्जिद लोकें गी गर्म करदा ऐ - मस्जिद च जाने पर - दूरी दे कारण।' रही गल्ल अकेला नमाज पढ़ने आले या अपने लोकें दी मस्जिद च नमाज पढ़ने आले दी तां मैं पसंद करगा जे ओ धूप च बड़ा गर्मी होने दे बावजूद बी नमाज पढ़दा रेहना'। अबू ईसा ने आख्या; 'जो लोग दोपहर दी नमाज उस वक्त खत्म करदे ने, जदों सूरज गर्म होवे, तां ओह वी ज्यादा जरूरी है ते सुन्नत दे मुताबिक'। रही गल्ल स्याफी दी राय दी कि राहत उन लोकां वास्ते है जिन्हां दा निवास दूर ते मुश्किल है, तां अबू ज़ार दी हदीस विच इक दलील है जो स्याफी ने जो आख्या है उल्टा दिखांदी है। अबू धारर ने कहा; 'असीं इक वारी नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम दे नाल इक सफर विच सी, फिर बिलाल ने दोपहर दी नमाज दी नमाज पुजाया, फिर नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम ने आख्या: 'हे बिलाल, इंतजार करो, जद तक ठंडा नहीं हो जावे'। जेकर अस शफीई दी राय दा पालन करचे तां इंतजार करने दा कोई फायदा नेईं कीजे ओह् रस्ते च इकट्ठे होई गेदे न ते उनेंगी परेशानी नेईं करनी पौंदी कीजे ओह् दूर थमां औंदे न'।

Hadith Corroboration (74)

Hadith

Imam Tirmidzi : 146

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ قَالَ أَنْبَأَنَا شُعْبَةُ عَنْ مُهَاجِرٍ أَبِي الْحَسَنِ عَنْ زَيْدِ بْنِ وَهْبٍ عَنْ أَبِي ذَرٍّأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ فِي سَفَرٍ وَمَعَهُ بِلَالٌ فَأَرَادَ أَنْ يُقِيمَ فَقَالَ أَبْرِدْ ثُمَّ أَرَادَ أَنْ يُقِيمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبْرِدْ فِي الظُّهْرِ قَالَ حَتَّى رَأَيْنَا فَيْءَ التُّلُولِ ثُمَّ أَقَامَ فَصَلَّى فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَأَبْرِدُوا عَنْ الصَّلَاةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

सानु दस्सेया है [महमूद बिन घैलन] ने आख्या; सानु दस्सेया है [अबू दाऊद अथ थयालिसी] उसने कहा; ने [स्यू'बाह] गी [मुहाजिर अबू अल हसन] कोला [ज़ैद बिन वहब] कोला [अबू ज़ार] कोला आखया ऐ; 'रसुलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम इक सफर च हे, ते उस समें ओह् बिलाल दे कन्नै हे, तां बिलाल इकमाह दा उच्चारण करना चांह्दे हे, इस करी ओह् आखेआ: 'इंतजार करो, जदूं तकर ठंडा नेईं होई जा,' फिर बिलाल फिरी इकमाह दा ऐलान करना चांह्दे हे, इस करी रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम ने आखेआ: इंतजार करो, जिसलै तकर ठंड नेईं होई जा तां मिद्दै नमाज नमाज। अबू धारर ने कहा; 'जफ तक शभ छामा नशीॊ दे ख वकते,' आखखय बिलाल ने इकमाह कशा औय उसने नमाजम की। उसदे बाद रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम ने आख्या: 'वास्तव च तपदी गर्मी जहानम दे वारें थमां होंदी ऐ, इस करी नमाज करने आस्तै इसगी ठंडा करो'। अबू ईसा ने आख्या; 'इह हदीस हसन प्रामाणिक है।'

Hadith Corroboration (74)

Hadith

Imam Tirmidzi : 147

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْعَصْرَ وَالشَّمْسُ فِي حُجْرَتِهَا وَلَمْ يَظْهَرْ الْفَيْءُ مِنْ حُجْرَتِهَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ وَأَبِي أَرْوَى وَجَابِرٍ وَرَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ قَالَ وَيُرْوَى عَنْ رَافِعٍ أَيْضًا عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي تَأْخِيرِ الْعَصْرِ وَلَا يَصِحُّ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ الَّذِي اخْتَارَهُ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ عُمَرُ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْعُودٍ وَعَائِشَةُ وَأَنَسٌ وَغَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ التَّابِعِينَ تَعْجِيلَ صَلَاةِ الْعَصْرِ وَكَرِهُوا تَأْخِيرَهَا وَبِهِ يَقُولُ عَبْدُ اللَّهِ ابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ

सानु दस्सेया है [कुतैबा] ने आख्या; ने सानु [अल लैतस] गी [इब्न शिहाब] कोला [उर्वाह] कोला ['ऐस्याह] कोला दस्सेया ऐ के उने आखेआ ऐ; 'अल्लाह दे रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम ने इक बारी दोपहर दी नमाज कीती ही, जिसलै के सूरज दी रोशनी उंदे कमरे च दाखल होई गेई ही, ते उंदे कमरे च कोई छाया नेईं ही'। उसने आख्या; 'इस अध्याय विच अनस, अबू अरवा, जाबीर, ते रफी' बिन खदीज दा वी इतिहास है'। उसने आख्या; असर दी नमाज खत्म करने दे बारे च नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम कोला रफी कोला बी रिवायत कीती गेई ही, पर ए रिवायत मान्य नेईं ऐ। अबू ईसा ने आख्या; 'ऐस्याह दी हदीस हसन सहीह हदीस है'। इस राय गी नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम दे साथियें च किश वैज्ञानिक अहलुल ने चुनेआ हा। उन्हां विच उमर, अब्दुल्ला बिन मसूद, ऐसिया, अनस अते ताबीईन दे घेरे दे कई लोग वी हन, यानी असर दी नमाज जल्दी करण दे बारे विच, अते उन्हां ने अस्र दी नमाज खत्म करण वास्ते मकरुख कीता। इस राय गी अब्दुल्ला बिन मुबारक, स्याफी, अहमद ते इशाक' ने बी लेता हा।

Hadith Corroboration (17)

Hadith

Imam Tirmidzi : 148

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِأَنَّهُ دَخَلَ عَلَى أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ فِي دَارِهِ بِالْبَصْرَةِ حِينَ انْصَرَفَ مِنْ الظُّهْرِ وَدَارُهُ بِجَنْبِ الْمَسْجِدِ فَقَالَ قُومُوا فَصَلُّوا الْعَصْرَ قَالَ فَقُمْنَا فَصَلَّيْنَا فَلَمَّا انْصَرَفْنَا قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ تِلْكَ صَلَاةُ الْمُنَافِقِ يَجْلِسُ يَرْقُبُ الشَّمْسَ حَتَّى إِذَا كَانَتْ بَيْنَ قَرْنَيْ الشَّيْطَانِ قَامَ فَنَقَرَ أَرْبَعًا لَا يَذْكُرُ اللَّهَ فِيهَا إِلَّا قَلِيلًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

सानु दस्सेया है [अली बिन हुजर] ने आख्या; [इस्माइल बिन जा'फर] ने [अला बिन अब्दुररहमान] तों सानु दस्सेया कि मध्याह्न दी नमाज दे बाद ओ [अनस बिन मलिक] कन्ने बसरा च अपने आवास पर मिलने आस्ते अंदर गे, जिसलै के उस वक्त उंदा घर मस्जिद दे किनारे हा। उसने आख्या; 'खड़ जाओ ते दोपहर दी नमाज करो'। अल 'आला बिन अब्दुररहमान ने कहा; 'इस करिए अस खड़े होईये प्रार्थना कीती, प्रार्थना करने दे बाद अस चली गे।' उसने फिर आख्या; 'मैं अल्लाह दे रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम गी आखदे सुनेया हा: 'एह् इक पाखंडी दुआ ऐ, बैठे दा सूरज दा इंतजार करदा ऐ, जिसलै तकर सूरज शैतान दे दो सींगें दे बिच्च होंदा ऐ तां ओह् खड़ोई जंदा ऐ ते चार बारी चुभदा ऐ, ते ओह् अल्लाह दा ज़िकर नेईं करदा सिवाय थोह् ड़ी-मती दे।' अबू ईसा ने आख्या; 'इह हदीस हसन प्रामाणिक है।'

Hadith Corroboration (21)

Hadith

Imam Tirmidzi : 149

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ أَنَّهَا قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَشَدَّ تَعْجِيلًا لِلظُّهْرِ مِنْكُمْ وَأَنْتُمْ أَشَدُّ تَعْجِيلًا لِلْعَصْرِ مِنْهُقَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ إِسْمَعِيلَ ابْنِ عُلَيَّةَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ نَحْوَهُ وَوَجَدْتُ فِي كِتَابِي أَخْبَرَنِي عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ و حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ مُعَاذٍ الْبَصْرِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ وَهَذَا أَصَحُّ

सानु दस्सेया है [अली बिन हुजर] ने आख्या; ने सानु [इस्माइल इब्न उलय्याह] गी [अय्यूब] कोला [इब्न अबू अवलकाह] कोला [उम्मू सलामाह] कोला दस्सेआ ऐ के उने आखेआ ऐ; रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम तुहाडे तों वी वद्ध जल्दबाजी विच दोपहर दी नमाज कीती। ते तुस उंदे कोला बी अस्र दी नमाज करने च जल्दबाजी करदे ओ'। अबू ईसा ने आख्या; 'इस हदीस गी बी [इस्माइल बिन उलायह] कोला [इब्न जुरैज] कोला [इब्न अबू अवलकाह] कोला [उम्मू सलामाह] कोला इस चाल्ली रिवायत कीता गेदा ऐ।' ते मैं अपने पिता दी किताब विच पाया, 'मेरे [अली बिन हुजर] नू [इस्माइल बिन इब्राहिम] तों [इब्न जुरैज] तों दस्सेया है, ते सानु [बिसीर बिन मुअदज अल बशरी] दस्सेया है, उसने आख्या; ने सानु [इस्माइल बिन उलायह] [इब्न जुरैज] तों इस सनाद नाल दस्सेया है जिवें हदीस विच। ते एह् होर बी प्रामाणिक ऐ'।

Hadith Corroboration (2)

Hadith

Imam Tirmidzi : 150

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي عُبَيْدٍ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ الْأَكْوَعِ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي الْمَغْرِبَ إِذَا غَرَبَتْ الشَّمْسُ وَتَوَارَتْ بِالْحِجَابِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ وَالصُّنَابِحِيِّ وَزَيْدِ بْنِ خَالِدٍ وَأَنَسٍ وَرَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ وَأَبِي أَيُّوبَ وَأُمِّ حَبِيبَةَ وَعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَحَدِيثُ الْعَبَّاسِ قَدْ رُوِيَ مَوْقُوفًا عَنْهُ وَهُوَ أَصَحُّ وَالصُّنَابِحِيُّ لَمْ يَسْمَعْ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ صَاحِبُ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ سَلَمَةَ بْنِ الْأَكْوَعِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِنْ التَّابِعِينَ اخْتَارُوا تَعْجِيلَ صَلَاةِ الْمَغْرِبِ وَكَرِهُوا تَأْخِيرَهَا حَتَّى قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَيْسَ لِصَلَاةِ الْمَغْرِبِ إِلَّا وَقْتٌ وَاحِدٌ وَذَهَبُوا إِلَى حَدِيثِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَيْثُ صَلَّى بِهِ جِبْرِيلُ وَهُوَ قَوْلُ ابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ

सानु दस्सेया है [कुतैबा] ने आख्या; ने सानु [हतिम बिन इस्माइल] गी [यजीद बिन अबू उबैद] कोला [सलमाह बिन अल अकवा'] कोला दस्सेया ऐ, उने आखेआ; 'नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम ने मगरीब दी नमाज उसलै कीती जिसलै सूरज डूबदा हा ते नेईं दिक्खेआ जंदा हा।' उसने आख्या; 'इस अध्याय विच जाबिर ऐश शुनाबीही, यजीद बिन खालिद, अनस, रफी' बिन खदीज, अबू अय्यूब, उम्म हबीबाह, अब्बास बिन अब्दुल मुथल्लिब ते इब्नू अब्बास तों वी रिवायत हन। अल अब्बास दी हदीस उंदे कोला मौकफ तरीके कन्ने रिवायत कीती गेई ऐ, ते एह् होर बी सच्च ऐ। इस बीच ऐश शुनाबीही ने कदे नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम दा कोई खबर नहीं सुनेया सी, ते ओ अबू बकर रदलियाअल्लाहु अनहु दे दोस्त सन। अबू ईसा ने आख्या; 'सलामह बिन अल अकवा दी हदीस' हसन प्रामाणिक ऐ, एह् राय नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम दे साथियें च ते उंदे बाद दे लोकें च ज्यादातर विद्वानें दी राय ऐ। उन्हां ने मगरीब दी नमाज कूं जल्दी करण दा फैसला कीता अते ओस कूं खत्म करण वास्ते नमाज करन दा फैसला कीता। जब तक कि कुछ वैज्ञानिक एक्सपर्ट नहीं आखदे कि 'मगरीब दी नमाज दा सिर्फ इक ही वक्त होंदा है'। वे नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम दी हदीस दा पालन करदे हन, जदों उन्हां दी अगुवाई जिब्रिल ने कीती सी। ते इब्न अल मुबारक ते स्याफी' दी राय ऐ।

Hadith Corroboration (8)

Hadith

Imam Tirmidzi : 151

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي الشَّوَارِبِ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ أَبِي بِشْرٍ عَنْ بَشِيرِ بْنِ ثَابِتٍ عَنْ حَبِيبِ بْنِ سَالِمٍ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ قَالَأَنَا أَعْلَمُ النَّاسِ بِوَقْتِ هَذِهِ الصَّلَاةِ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّيهَا لِسُقُوطِ الْقَمَرِ لِثَالِثَةٍحَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ مُحَمَّدُ بْنُ أَبَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ أَبِي عَوَانَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ هُشَيْمٌ عَنْ أَبِي بِشْرٍ عَنْ حَبِيبِ بْنِ سَالِمٍ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ هُشَيْمٌ عَنْ بَشِيرِ بْنِ ثَابِتٍ وَحَدِيثُ أَبِي عَوَانَةَ أَصَحُّ عِنْدَنَا لِأَنَّ يَزِيدَ بْنَ هَارُونَ رَوَى عَنْ شُعْبَةَ عَنْ أَبِي بِشْرٍ نَحْوَ رِوَايَةِ أَبِي عَوَانَةَ

सानु दस्सेया है [मुहम्मद बिन अब्दुल मलिक बिन अबू असी स्यावरीब] ने आख्या; ने सानु [अबू अवानाह] गी [अबू बिसीर] कोला [बसीर बिन थाबीत] कोला [हबीब बिन सलीम] कोला [अन नु'मान बिन बसीर] कोला दस्सेया ऐ, उने आखेआ; 'मैं ओ व्यक्ति हां जो इस नमाज दे वक्त दा सब तों ज्यादा जानदा हां, रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम ने ए नमाज उस वक्त कीती सी, जिस वक्त चंद्रमा त्रीए रात नू डूब गया सी'। साडे कोल दस्सेया गेदा ऐ [अबू बकर मुहम्मद बिन अबन] ने आख्या; ने सानु [अब्दुररहमान बिन महदी] गी [अबू अवानाह] कोला इस सनाद कन्ने दस्सेया ऐ जिय्यां हदीस च ऐ। अबू ईसा ने आख्या; ' [हुसैम] ने इस हदीस गी [अबू बिसीर] कोला [हबीब बिन सलीम] कोला [अन नु'मान बिन बसीर] कोला रिवायत कीता ऐ। हालांकि हुसैम ने इस इतिहास च बसीर बिन थाबीत दे नां दा जिक्र नेईं कीता। ते साडे विचार विच अबू अवनाह दी हदीस ज्यादा प्रामाणिक है, क्योंकि [यजीद बिन हारून] ने [स्यूबाह] तों [अबू बिसीर] तों अबू अवनाह दे इतिहास दी तरह रिवायत कीती है।

Hadith

Imam Tirmidzi : 152

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْلَا أَنْ أَشُقَّ عَلَى أُمَّتِي لَأَمَرْتُهُمْ أَنْ يُؤَخِّرُوا الْعِشَاءَ إِلَى ثُلُثِ اللَّيْلِ أَوْ نِصْفِهِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ وَجَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَأَبِي بَرْزَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَأَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ وَزَيْدِ بْنِ خَالِدٍ وَابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ الَّذِي اخْتَارَهُ أَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَغَيْرِهِمْ رَأَوْا تَأْخِيرَ صَلَاةِ الْعِشَاءِ الْآخِرَةِ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ

सानु दस्सेया ऐ [हन्नाद] ने आख्या; ने सानु [अब्दाह] गी [उबैदुल्लाह बिन उमर] कोला [सईद अल मकबुरी] कोला [अबू हुरैरा] कोला दस्सेया ऐ उने आख्या; 'अल्लाह दे रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम ने आख्या: 'जेकर ए मेरे लोकें उप्पर बोझ नेईं होंदा तां मैं सचमुच उनेंगी शाम दी नमाज त्रीए जां आधी रात तकर खत्म करने दा हुक्म देना'। उसने आख्या; 'इस अध्याय विच जाबीर बिन सम्राह, जाबीर बिन अब्दुल्लाह, अबू बरज़ाह, इब्न अब्बास, अबू सईद अल खुदरी, जैद बिन खालिद ते इब्नू उमर तों वी रिवायत हन'। अबू ईसा ने आख्या; 'अबू हुरैरा दी ए हदीस हसन सख्त है।' इस राय गी ज्यादातर वैज्ञानिक नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम, तबीईन ते उंदे अलावा होरनें दे साथियें च चुनदे न। उंदा तर्क ऐ जे आखरी शाम दी नमाज गी खत्म करना -आर्डर- ऐ। यह राय अहमद औय इशहक' ने बी ली।

Hadith Corroboration (174)

Hadith

Imam Tirmidzi : 153

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَخْبَرَنَا عَوْفٌ قَالَ أَحْمَدُ وَحَدَّثَنَا عَبَّادُ بْنُ عَبَّادٍ هُوَ الْمُهَلَّبِيُّ وَإِسْمَعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ جَمِيعًا عَنْ عَوْفٍ عَنْ سَيَّارِ بْنِ سَلَامَةَ هُوَ أَبُو الْمِنْهَالِ الرِّيَاحِيُّ عَنْ أَبِي بَرْزَةَ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَكْرَهُ النَّوْمَ قَبْلَ الْعِشَاءِ وَالْحَدِيثَ بَعْدَهَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي بَرْزَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ كَرِهَ أَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ النَّوْمَ قَبْلَ صَلَاةِ الْعِشَاءِ وَالْحَدِيثَ بَعْدَهَا وَرَخَّصَ فِي ذَلِكَ بَعْضُهُمْ و قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ أَكْثَرُ الْأَحَادِيثِ عَلَى الْكَرَاهِيَةِ وَرَخَّصَ بَعْضُهُمْ فِي النَّوْمِ قَبْلَ صَلَاةِ الْعِشَاءِ فِي رَمَضَانَ وَسَيَّارُ بْنُ سَلَامَةَ هُوَ أَبُو الْمِنْهَالِ الرِّيَاحِيُّ

सानु दस्सेया है [अहमद बिन मनी'] ने आख्या; सानु दस्सेया है [हुसैम] ने आख्या; ने सानु [औफ] दी जानकारी दित्ती ऐ। [अहमद] ने आख्या; ते सानु [अब्बाद बिन अब्बाद] -यानी अल मुहल्लाबी- ते [इस्माइल बिन उलाय्याह] ने सानु [सैय्यर बिन सलामाह] तों [औफ] तों दस्सेया है -ओह अबू अल मिन्हल अर रियाही है-, [अबू बरज़ाह] तों, उसने आख्या; 'नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम गी ईशा कोला पैह्ले ते उसदे बाद सोना पसंद नेईं हा'। उसने आख्या; 'इस अध्याय विच 'ऐस्याह, अब्दुल्ला बिन मसूद ते अनस' दा इतिहास वी है। अबू ईसा ने आख्या; 'अबू बरज़ाह दी हदीस हसन सख्त है। ज्यादातर वैज्ञानिक ईशा कोला पैह्ले सोने ते उसदे बाद गल्लबात करने दी सलाह दिंदे न, जिसलै के दूए राहत दिंदे न। और अब्दुल्ला बिन अल मुबारक ने आख्या; 'अधिकांश हदीस दसदे हन कि ए अस्वीकार्य है।' हालांकि उन्हां विचों कुझ रमजान दे महीने विच सोण दी नमाज तों पहलां सोवण दी इजाजत दे बारे विच नम्रता डेंदे हन'। और सय्यार बिन सलामाह अबू अल मिन्हल आर रियाही' है।

Hadith

Imam Tirmidzi : 154

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَسْمُرُ مَعَ أَبِي بَكْرٍ فِي الْأَمْرِ مِنْ أَمْرِ الْمُسْلِمِينَ وَأَنَا مَعَهُمَاوَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَأَوْسِ بْنِ حُذَيْفَةَ وَعِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ الْحَسَنُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ رَجُلٍ مِنْ جُعْفِيٍّ يُقَالُ لَهُ قَيْسٌ أَوْ ابْنُ قَيْسٍ عَنْ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا الْحَدِيثَ فِي قِصَّةٍ طَوِيلَةٍ وَقَدْ اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ فِي السَّمَرِ بَعْدَ صَلَاةِ الْعِشَاءِ الْآخِرَةِ فَكَرِهَ قَوْمٌ مِنْهُمْ السَّمَرَ بَعْدَ صَلَاةِ الْعِشَاءِ وَرَخَّصَ بَعْضُهُمْ إِذَا كَانَ فِي مَعْنَى الْعِلْمِ وَمَا لَا بُدَّ مِنْهُ مِنْ الْحَوَائِجِ وَأَكْثَرُ الْحَدِيثِ عَلَى الرُّخْصَةِ قَدْ رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا سَمَرَ إِلَّا لِمُصَلٍّ أَوْ مُسَافِرٍ

सानु दस्सेया है [अहमद बिन मनी'] ने आख्या; ने सानु [अबू मुअवियाह] [अल अ'मासी] तों [इब्राहिम] तों [अलकामा] तों [उमर बिन अल खथथब] तों दस्सेया है उसने आख्या; 'रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम ने इक बारी अबू बकर कन्ने मुसलमानें दी समस्याएं दे बारे च गल्लबात कीती ही, जिसलै के मैं उंदे दौंनें कन्नै हा।' उसने आख्या; 'इस अध्याय च अब्दुल्ला बिन अमरू, अमरू बिन हुदज़ाइफा ते इमरान बिन हुशैन दा इतिहास बी ऐ'। अबू ईसा ने आख्या; उमर दी हदीस हसन सख्त ऐ। [अल हसन बिन उबैदुल्लाह] ने इस हदीस गी [इब्राहिम] कोला [अलकामाह] कोला जूफी दे इक आदमी कोला रिवायत कीता ऐ जिसगी [काईस या इब्न कैस] आखदे न [उमर] कोला पैगम्बर सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम कोला, ते ए हदीस इक लंबी कहानी च ऐ। नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम दे साथियें च विद्वानें, तबीईन ते उंदे बाद कानून दे बारे च विवाद करने आह्ले लोकें च आखरी शाम दी नमाज दे बाद गल्लबात होई। उंदे च किश शामीं दी नमाज दे बाद गल्लबात गी मना करदे न, जदके किश लोक राहत दिंदे न जेकर एह् अजें बी ज्ञान दे गलियारे च ऐ, जां कोई महत्वपूर्ण जरूरत ऐ। ते ज्यादातर हदीस इस राहत गी दिंदे न'। नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम कोला रिवायत ऐ, उने आख्या: 'नमाज पढ़ने आले या मुसाफिर करने आले लोकें गी छोड़िये गल्ल करना जरुरी नेईं ऐ'।

Hadith

Imam Tirmidzi : 155

حَدَّثَنَا أَبُو عَمَّارٍ الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ الْعُمَرِيِّ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ غَنَّامٍ عَنْ عَمَّتِهِ أُمِّ فَرْوَةَ وَكَانَتْ مِمَّنْ بَايَعَتْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْسُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْأَعْمَالِ أَفْضَلُ قَالَ الصَّلَاةُ لِأَوَّلِ وَقْتِهَا

ने सानु दस्सेया है [अबू अम्मर अल हुसैन बिन हुरैट्स] ने आख्या; ने सानु [अल फद्दल बिन मूसा] गी [अब्दुल्लाह बिन उमर अल उमारी] कोला [अल कासिम बिन घनम] कोला अपनी चाची [उम्मू फरवाह] कोला दस्सेया ऐ - ते ओह उनें लोकें च शामल ही जिने नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम कन्ने वफादारी कीती - कि उने आखेआ 'नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम कोला इक बारी पुच्छेआ गेआ हा जे 'सबसे जरूरी अमल केह् ऐ?' उसने जवाब दित्ता: 'समय दे शुरू च प्रार्थना करो'।

Hadith Corroboration (9)

Hadith

Imam Tirmidzi : 156

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْجُهَنِيِّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عُمَرَ بْنِ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهُ يَا عَلِيُّ ثَلَاثٌ لَا تُؤَخِّرْهَا الصَّلَاةُ إِذَا آنَتْ وَالْجَنَازَةُ إِذَا حَضَرَتْ وَالْأَيِّمُ إِذَا وَجَدْتَ لَهَا كُفْئًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ حَسَنٌ

सानु दस्सेया है [कुतैबा] ने आख्या; ने सानु [अब्दुल्लाह बिन वहब] [सईद बिन अब्दुल्लाह अलजुहानी] कोला [मुहम्मद बिन उमर बिन अली बिन अबू तालिब] कोला [अपने पिता] कोला [अली बिन अबू तालिब] कोला दस्सेआ ऐ जे नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम ने इक बारी उसी आखेआ हा: 'त्रै गल्लें उप्पर ध्यान देओ, नमाज खत्म नेईं करो जिसलै समां आई गेआ ऐ, लाश जिसलै एह् आई गेई ऐ ते।' -ब्याह- विधवा कन्नै जेकर तुसें गी उचित लगदा ऐ-'। अबू ईसा ने आख्या; 'इह हदीस लेवल घररीब हसन दी है'।

Hadith

Imam Tirmidzi : 157

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ الْوَلِيدِ الْمَدَنِيُّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوَقْتُ الْأَوَّلُ مِنْ الصَّلَاةِ رِضْوَانُ اللَّهِ وَالْوَقْتُ الْآخِرُ عَفْوُ اللَّهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَقَدْ رَوَى ابْنُ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَابْنِ عُمَرَ وَعَائِشَةَ وَابْنِ مَسْعُودٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أُمِّ فَرْوَةَ لَا يُرْوَى إِلَّا مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ الْعُمَرِيِّ وَلَيْسَ هُوَ بِالْقَوِيِّ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ وَاضْطَرَبُوا عَنْهُ فِي هَذَا الْحَدِيثِ وَهُوَ صَدُوقٌ وَقَدْ تَكَلَّمَ فِيهِ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ

सानु दस्सेया है [अहमद बिन मनी'] ने आख्या; ने सानु [या'कुब बिन अल वलीद अल मदनी] गी [अब्दुल्लाह बिन उमर] कोला [नफी'] कोला [इब्नु उमर] कोला दस्सेया ऐ उने आखेआ; रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम ने आख्या; 'अल्लाह दा बरकत नमाज दे वक्त दे शुरू विच है, ते अल्लाह दी माफी वक्त दे अंत विच है'। अबू ईसा ने आख्या; 'ए हदीस ग़रीब स्तर दी है, ते इब्न अब्बास दे दोस्त ने भी नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम तों इस तरह रिवायत कीती है'। अबू ईसा ने आख्या; 'इस अध्याय विच अली, इब्न उमर, 'ऐस्याह ते इब्न मसूद' दी वी हदीस वी हन। अबू ईसा ने आख्या; उम्म फरवाह दी हदीस अब्दुल्ला बिन उमर अल उमारी दी हदीस दे अलावा रिवायत नेईं कीती गेई ही, जिसलै के ओह् - अब्दुल्ला बिन उमर अल उमारी - हदीस दे माहिरें दे मताबक इक कमजोर व्यक्ति हे, ते उंदे कोला हदीस बखान करने आह्ले रवाजें गी इदल्थिरब दा अनुभव होंदा हा - इक-दुए कन्नै मते सारे विरोधाभास -, जिसलै के ओह् शदुक हा - ईमानदार -। इमाम याह्या बिन सईद ने अपने रटने दे बारे च टिप्पणी कीती ऐ'।

Hadith

Imam Tirmidzi : 158

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا مَرْوَانُ بْنُ مُعَاوِيَةَ الْفَزَارِيُّ عَنْ أَبِي يَعْفُورٍ عَنْ الْوَلِيدِ بْنِ الْعَيْزَارِ عَنْ أَبِي عَمْرٍو الشَّيْبَانِيِّأَنَّ رَجُلًا قَالَ لِابْنِ مَسْعُودٍ أَيُّ الْعَمَلِ أَفْضَلُ قَالَ سَأَلْتُ عَنْهُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ الصَّلَاةُ عَلَى مَوَاقِيتِهَا قُلْتُ وَمَاذَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ وَبِرُّ الْوَالِدَيْنِ قُلْتُ وَمَاذَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ وَالْجِهَادُ فِي سَبِيلِ اللَّهِقَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَى الْمَسْعُودِيُّ وَشُعْبَةُ وَسُلَيْمَانُ هُوَ أَبُو إِسْحَقَ الشَّيْبَانِيُّ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ الْوَلِيدِ بْنِ الْعَيْزَارِ هَذَا الْحَدِيثَ

सानु दस्सेया है [कुतैबा] ने आख्या; ने सानु [मरवान बिन मुअवियाह अल फजारी] [अबू याफुर] तों [अल वलीद बिन अल आइजर] तों [अबू अमरू असी स्याबानी] तों दस्सेया है कि इक आदमी ने [इब्न मसूद] नू आख्या, 'सब तों वड्डी कर्म कौन है?' उसने आख्या; 'मैं इक बारी रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम कोला इस बारे च पुच्छेआ हा, तां उ'नें जवाब दित्ता: 'समय दे मताबक नमाज करो,' मैं फिरी पुच्छेआ, 'हे रसूलुल्लाह, फिर होर केह् ऐ?' उसने जवाब दित्ता: 'अपने माता-पिता दा भलाई करो,' मैं फिर पुच्छया, 'हे अल्लाह दे रसूलुल्लाह, फिर होर की?' उसने जवाब दित्ता: 'अल्लाह दे रास्ते विच जिहाद'। अबू ईसा ने आख्या; 'इह हदीस हसन सच्चे है।' ते ए हदीस [अल मसौदी] ते [स्यूबाह] ते [सुलेमान] - अर्थात अबू इशाक असी स्याबानी - ते होर [अल वलीद बिन अल 'ऐज़र]' कोला रिवायत कीती ऐ।

Hadith

Imam Tirmidzi : 159

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ خَالِدِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي هِلَالٍ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ عُمَرَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْمَا صَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَاةً لِوَقْتِهَا الْآخِرِ مَرَّتَيْنِ حَتَّى قَبَضَهُ اللَّهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَلَيْسَ إِسْنَادُهُ بِمُتَّصِلٍ قَالَ الشَّافِعِيُّ وَالْوَقْتُ الْأَوَّلُ مِنْ الصَّلَاةِ أَفْضَلُ وَمِمَّا يَدُلُّ عَلَى فَضْلِ أَوَّلِ الْوَقْتِ عَلَى آخِرِهِ اخْتِيَارُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ فَلَمْ يَكُونُوا يَخْتَارُونَ إِلَّا مَا هُوَ أَفْضَلُ وَلَمْ يَكُونُوا يَدَعُونَ الْفَضْلَ وَكَانُوا يُصَلُّونَ فِي أَوَّلِ الْوَقْتِ قَالَ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ أَبُو الْوَلِيدِ الْمَكِّيُّ عَنْ الشَّافِعِيِّ

सानु दस्सेया है [कुतैबा] ने आख्या; ने सानु [अल लैतस] गी [खालिद बिन यजीद] कोला [सैद बिन अबू बिलाल] कोला [इशक बिन उमर] कोला ['ऐसियाह] कोला दस्सेया ऐ, उने आखेआ; 'अल्लाह दे रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम ने कदें बी अपने समें दे अंत च लगातार दो बारी नमाज नेईं कीती, जदूं तकर अल्लाह ने उसी नेईं मारी दित्ता'। अबू ईसा ने आख्या; 'एह इक हदीस है जिसदी डिग्री हवन गरीब ते सनद लगातार नहीं होंदी'। शफी'ई ने आख्या; 'समय दे शुरू च प्रार्थना करना इक जरूरी गल्ल ऐ।' ते इक गल्ल जेड़ी अंत कोला समें दे शुरू च नमाज पढ़ने दी श्रेष्ठता गी दस्सदी ऐ जे नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम, अबू बकर ते उमर ने इसगी चुनेआ हा, उनेंगी हमेशा समें दे शुरू च गै कीता हा, ते उनेंगी मुख्य चीज दे अलावा होर किश नेईं चुनेआ। ओह् कदें बी मुक्ख गल्ल नेईं छोड़दे, ते समें दे शुरू च गै प्रार्थना करदे न'। उसने आख्या; 'अबू अल वलीद अल मक्की ने शफीई से ऐसे ही बताया'।

Hadith

Imam Tirmidzi : 160

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الَّذِي تَفُوتُهُ صَلَاةُ الْعَصْرِ فَكَأَنَّمَا وُتِرَ أَهْلَهُ وَمَالَهُوَفِي الْبَاب عَنْ بُرَيْدَةَ وَنَوْفَلِ بْنِ مُعَاوِيَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَاهُ الزُّهْرِيُّ أَيْضًا عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

सानु दस्सेया है [कुतैबा] ने आख्या; ने सानु [अल लैत्स बिन सअद] गी [नफी'] कोला [इब्न उमर] कोला नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम कोला दस्सेआ ऐ, उने आखेआ ऐ: 'जेड़े लोक दोपहर दी नमाज -जमात- गी खोई जंदे न, ओह् लोकें दे समान न जेह्ड़े अपने परिवार ते संपत्ति गी खोह्नदे न'। अबू ईसा ने आख्या; 'इब्ने उमर दी एह् हदीस हसन सच्च ऐ।' इस हदीस गी [अज़ ज़ुहरी] ने बी [सलीम] कोला अपने पिता [इब्नु उमर] कोला, नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम कोला रिवायत कीता ऐ।

Hadith Corroboration (31)