Imam Tirmidzi : 1481
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ حَدَّثَنَا بُرَيْدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ جَدِّهِ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَقَدِمْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي نَفَرٍ مِنْ الْأَشْعَرِيِّينَ خَيْبَرَ فَأَسْهَمَ لَنَا مَعَ الَّذِينَ افْتَتَحُوهَاهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالَ الْأَوْزَاعِيُّ مَنْ لَحِقَ بِالْمُسْلِمِينَ قَبْلَ أَنْ يُسْهَمَ لِلْخَيْلِ أُسْهِمَ لَهُ وَبُرَيْدٌ يُكْنَى أَبَا بُرَيْدَةَ وَهُوَ ثِقَةٌ وَرَوَى عَنْهُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ عُيَيْنَةَ وَغَيْرُهُمَا
Atile [Abu Sa’id Al Asyaj] atile, atile [Hafsh bin Ghiyats] atile, atwebele [Buraid bin Abdullah bin Abu Burda] ukufuma kuli shikulu wakwe [Abu Burda] ukufuma kuli [Abu Musa] atile; 'Naishile ku Mutumwa wa kwa Lesa mu cilonganino ca bantu ba Ash'ari mu Khaibar, lyena atupeele icakaniko pamo na bantu abalelwisha.' Iyi hadith ili ne cifulo ca hasan gharib, kabili ni ntungulushi ya nkumbu ukulingana na basambi bamo. Al Auza'I atile, 'Uuli onse uwakwata abaMuslim ilyo icakaniko ca kabalwe tacipeelwe, lyena akapeelwa icakaniko ca iko'. Ishina lya kwa Buraid ilya kuitemenwa ni Abu Buraida, umuntu uwashintililwapo. Sufyani, Ibn Uyaina, na bambi ukucila pali bene babili bali pa bantu abalondolwele hadith ukufuma kuli wene’.
Imam Tirmidzi : 1482
حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ أَخْزَمَ الطَّائِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو قُتَيْبَةَ سَلْمُ بْنُ قُتَيْبَةَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَبِي ثَعْلَبَةَ الْخُشَنِيِّ قَالَسُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ قُدُورِ الْمَجُوسِ فَقَالَ أَنْقُوهَا غَسْلًا وَاطْبُخُوا فِيهَا وَنَهَى عَنْ كُلِّ سَبُعٍ وَذِي نَابٍوَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ هَذَا الْوَجْهِ عَنْ أَبِي ثَعْلَبَةَ وَرَوَاهُ أَبُو إِدْرِيسَ الْخَوْلَانِيُّ عَنْ أَبِي ثَعْلَبَةَ وَأَبُو قِلَابَةَ لَمْ يَسْمَعْ مِنْ أَبِي ثَعْلَبَةَ إِنَّمَا رَوَاهُ عَنْ أَبِي أَسْمَاءَ الرَّحَبِيِّ عَنْ أَبِي ثَعْلَبَةَ
Atwebele [Zaid bin Akhzam Ath Tha`i] atile, atushimikile [Abu Quitaba Salm bin Qutaibah] atile, atushimikile [Syu’ba] ukufuma kuli [Ayyub] ukufuma kuli [Abu Qilaba] ukufuma kuli [Abu Tsa’labah Al Khusyani] atile; 'Umutumwa wa kwa Lesa inshita imo aipwishiwe pa lwa fipe fya baMagi, eico ayaswike ukuti, 'Fisambileni mpaka fyasanguluka no kufipika nafyo'.' Kabili alikeene ukulya inama shonse isha mu mpanga ne nama ishakwata amano’. Iyi hadith na kabili yalondolwelwe ukupitila mu nshila imbi, ukufuma kuli Abu Tsalaba. Abu Idris Al Khaulani alilondolwele ukufuma kuli Abu Talaba. Kabili Abu Kilaba taumfwilepo ukufuma kuli Abu Talaba, lelo alondolwele ukufuma kuli Abu Asma Ar Rahabi, ukufuma kuli Abu Talaba.
Imam Tirmidzi : 1483
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ حَيْوَةَ بْنِ شُرَيْحٍ قَال سَمِعْتُ رَبِيعَةَ بْنَ يَزِيدَ الدِّمَشْقِيَّ يَقُولُ أَخْبَرَنِي أَبُو إِدْرِيسَ الْخَوْلَانِيُّ عَائِذُ اللَّهِ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ قَال سَمِعْتُ أَبَا ثَعْلَبَةَ الْخُشَنِيَّ يَقُولُأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا بِأَرْضِ قَوْمٍ أَهْلِ كِتَابٍ نَأْكُلُ فِي آنِيَتِهِمْ قَالَ إِنْ وَجَدْتُمْ غَيْرَ آنِيَتِهِمْ فَلَا تَأْكُلُوا فِيهَا فَإِنْ لَمْ تَجِدُوا فَاغْسِلُوهَا وَكُلُوا فِيهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Atwebele ukuti [Hannad] atile, atile [Ibnul Mubarak] ukufuma kuli [Haiwah bin Syuraih] atile; Naumfwile [Rabi’a bin Yazid Ad Dimasyqi] atile; atushimikiile ukuti [Abu Idris Al Khaulani ‘Aizullah bin Ubaidullah] atile; Naumfwile [Abu Tsa’labah Al Khusyanni] atile, ‘Naile kuli Shikulu wa Lesa no kwipusha ukuti, ‘O Shikulu, tuli mu cifulo ca bantu ba mu citabo kabili tulya ne fipe fyabo?’ Ayaswike ati: ‘Nga mwakwata umbi lyena mwilya na yo, lelo nga tamusangile lyena musambile no kulya na yo’. Abu Isa atile; 'Iyi hadith ya cine cine.'
Imam Tirmidzi : 1484
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عِيسَى الْبَغْدَادِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ الْقُرَشِيُّ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ أَيُّوبَ وَقَتَادَةَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَبِي أَسْمَاءَ الرَّحَبِيِّ عَنْ أَبِي ثَعْلَبَةَ الْخُشَنِيِّأَنَّهُ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا بِأَرْضِ أَهْلِ كِتَابٍ فَنَطْبُخُ فِي قُدُورِهِمْ وَنَشْرَبُ فِي آنِيَتِهِمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنْ لَمْ تَجِدُوا غَيْرَهَا فَارْحَضُوهَا بِالْمَاءِ ثُمَّ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا بِأَرْضِ صَيْدٍ فَكَيْفَ نَصْنَعُ قَالَ إِذَا أَرْسَلْتَ كَلْبَكَ الْمُكَلَّبَ وَذَكَرْتَ اسْمَ اللَّهِ فَقَتَلَ فَكُلْ وَإِنْ كَانَ غَيْرَ مُكَلَّبٍ فَذَكِّ وَكُلْ وَإِذَا رَمَيْتَ بِسَهْمِكَ وَذَكَرْتَ اسْمَ اللَّهِ فَقَتَلَ فَكُلْ
Atwebele ukuti [Ali Bin Isa Al Bagdadi] atile; 10:10, 11. 10 Atile, atile, ‘Owe, ifwe abantu ba mu citungu, ne fipe fyabo no kunwa ne fipe fyabo?’ e lyo Rasulullah atile; 'Nga taupokelele na fimbi lyena samba ifipe na menshi'. Abu Tsa’laba aipwishe na kabili ati, ‘O Mutumwa wa kwa Lesa, tuli mu cifulo umo ukucema kwaba ukwalinga, kanshi finshi tufwile ukucita?’ Ayaswike ati: ‘Nga mwaleka imbwa iyasambilishiwa kabili mwalumbula ishina lya kwa Allah - ilyo muleileka - pa kuti iipaye ifyuni, lyene mulye. Lelo nga ca kuti imbwa tayasambilishiwe lyene isanguluke - iciputulwa icalumiwe - lyene ilye. Kabili nga mwapoosa umufwi wenu kabili mwalumbula ishina lya kwa Allah ukufikila lyaipaya -butukisha-, lyena mulye'.
Imam Tirmidzi : 1485
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ مُوسَى عَنْ مَكْحُولٍ عَنْ أَبِي سَلَّامٍ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُنَفِّلُ فِي الْبَدْأَةِ الرُّبُعَ وَفِي الْقُفُولِ الثُّلُثَوَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَحَبِيبِ بْنِ مَسْلَمَةَ وَمَعْنِ بْنِ يَزِيدَ وَابْنِ عُمَرَ وَسَلَمَةَ بْنِ الْأَكْوَعِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ عُبَادَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ أَبِي سَلَّامٍ عَنْ رَجُلٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Atile [Muhammad bin Basysyar] atile, atile [Abdurrahman bin Mahdi] atile, atwebele [Sufyan] ukufuma kuli [Abdurrahman Ibnul Harits] ukufuma kuli [Sulaiman bin Musa] ukufuma kuli [Makhul] ukufuma kuli [Abu Sallam] ukufuma kuli [Abu Umamit Shamah] atile ukufuma kuli [U; 'Kasesema alipaatulako nafl - iciputulwa ca fya kupoka - ilyo atendeke inkondo ukufika kuli ciputulwa calenga ine, kabili nga fitatu ilyo alebwela ukufuma ku nkondo'. Mu cipande ici muli ama hadith ayapalana ukufuma kuli Ibn Abas, Habib Bin Maslamah, Ma'n Bin Yazid, Ibn Umar na Salamah Ibnul Akwa''. Abu Isa atile, 'Iyi hadith ya Ubadah ni hasan iya cine cine, kabili iyi hadith yalilondolwelwe na Abu Sallam, ukufuma kuli umo uwa bacibusa ba kwa Kasesema.
Imam Tirmidzi : 1486
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَنَفَّلَ سَيْفَهُ ذَا الْفَقَارِ يَوْمَ بَدْرٍ وَهُوَ الَّذِي رَأَى فِيهِ الرُّؤْيَا يَوْمَ أُحُدٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ إِنَّمَا نَعْرِفُهُ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ أَبِي الزِّنَادِ وَقَدْ اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي النَّفَلِ مِنْ الْخُمُسِ فَقَالَ مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ لَمْ يَبْلُغْنِي أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَفَّلَ فِي مَغَازِيهِ كُلِّهَا وَقَدْ بَلَغَنِي أَنَّهُ نَفَّلَ فِي بَعْضِهَا وَإِنَّمَا ذَلِكَ عَلَى وَجْهِ الِاجْتِهَادِ مِنْ الْإِمَامِ فِي أَوَّلِ الْمَغْنَمِ وَآخِرِهِ قَالَ إِسْحَاقُ ابْنُ مَنْصُورٍ قُلْتُ لِأَحْمَدَ إِنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَفَّلَ إِذَا فَصَلَ بِالرُّبُعِ بَعْدَ الْخُمُسِ وَإِذَا قَفَلَ بِالثُّلُثِ بَعْدَ الْخُمُسِ فَقَالَ يُخْرِجُ الْخُمُسَ ثُمَّ يُنَفِّلُ مِمَّا بَقِيَ وَلَا يُجَاوِزُ هَذَا قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا الْحَدِيثُ عَلَى مَا قَالَ ابْنُ الْمُسَيَّبِ النَّفَلُ مِنْ الْخُمُسِ قَالَ إِسْحَقُ هُوَ كَمَا قَالَ
Ici citabo ca kutila, “Ibn Abu Az Zinad] ukufuma kuli wishi, atile, ‘Kasesema apeele ulupanga lwakwe ulwa kuti . uwa bubifi. Kabili iyo yali ni nkondo iyo alotele mu nshita ya nkondo ya Uhud. Abu Isa atile; 'Iyi hadishi yaba iya cipimo ca hasan, kabili twaishiba fye ukufuma muli iyi nshila, ukufuma ku hadishi wa kwa Ibn Abu Az Zinad.' Abasambi tabasuminishenye pa mulandu wa nafl uwafumine kuli umo uwalenga isano -ghanimah-. Malik bin Anas atile, ‘Imbila tayafikilepo kuli ine iya kuti Umutumwa wa kwa Lesa alipeele nafl mu nkondo yonse. Lelo icaisa kuli ine ca kuti apeele nafl ku nkondo shimo isho alwile, kabili ifyo na fyo fyashintilila pa ijtihad ya kwa imam, lyonse ilyo ghanimah yasangilwe. Isaka atile; Inshita imo natile kuli Ahmad ‘Kasesema apeele nafl icakaniko calenga ine ilyo inkondo yatendeke pa numa ya kupoka icalenga isano, kabili ilyo abweleele ukufuma ku nkondo, apeele icakaniko calenga butatu pa numa ya kupoka icalenga isano’, Eico Ahmad atile; 'afumishe icalenga isano - ica kubalilapo - lyena apeele nafl ukufuma kuli ifyo fyashele, kabili tacitilepo ukucila pali ici', Abu Isa asosele; Iyi hadith yalilingana na mashiwi ya kwa Ibnul Musayab, nafl yafumine kuli cimo ica fisano. Ishaq atile ukucila nelyo ukucepa nga filya fine.
Imam Tirmidzi : 1487
حَدَّثَنَا الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ كَثِيرِ بْنِ أَفْلَحَ عَنْ أَبِي مُحَمَّدٍ مَوْلَى أَبِي قَتَادَةَ عَنْ أَبِي قَتَادَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَتَلَ قَتِيلًا لَهُ عَلَيْهِ بَيِّنَةٌ فَلَهُ سَلَبُهُقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْحَدِيثِ قِصَّةٌ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ وَفِي الْبَاب عَنْ عَوْفِ بْنِ مَالِكٍ وَخَالِدِ بْنِ الْوَلِيدِ وَأَنَسٍ وَسَمُرَةَ بْنِ جُنْدَبٍ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو مُحَمَّدٍ هُوَ نَافِعٌ مَوْلَى أَبِي قَتَادَةَ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ وَهُوَ قَوْلُ الْأَوْزَاعِيِّ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لِلْإِمَامِ أَنْ يُخْرِجَ مِنْ السَّلَبِ الْخُمُسَ و قَالَ الثَّوْرِيُّ النَّفَلُ أَنْ يَقُولَ الْإِمَامُ مَنْ أَصَابَ شَيْئًا فَهُوَ لَهُ وَمَنْ قَتَلَ قَتِيلًا فَلَهُ سَلَبُهُ فَهُوَ جَائِزٌ وَلَيْسَ فِيهِ الْخُمُسُ و قَالَ إِسْحَقُ السَّلَبُ لِلْقَاتِلِ إِلَّا أَنْ يَكُونَ شَيْئًا كَثِيرًا فَرَأَى الْإِمَامُ أَنْ يُخْرِجَ مِنْهُ الْخُمُسَ كَمَا فَعَلَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ
Atwebele [Al Ansari] atile, atwebele [Ma'n] atile, atushimikile [Malik bin Anas] ukufuma kuli [Yahya bin Sa'id] ukufuma kuli [Umar bin Katsir bin Aflah] ukufuma kuli [Abu Muhammad] umusha wa kale -uwalubulwa na- Abu Qatadah, ukufuma kuli 'Abu Rahillalah Shadahala' ali. atile; 'Uuli onse uwipaya -umulwani- kabili alikwata ubushininkisho bwa kwipaya kwakwe, lyena alikwata insambu sha kupokelela salb -ifikwatwa fya muntu uo aipeye'. Abu Isa atile, ‘Muli hadi muli ilyashi. Atwebele [Ibn Abu Umar] atile, atwebele [Sufyan] ukufuma kuli [Yahya bin Sa’id] na iyi sanad, nga hadith. Mu cipandwa ici muli na ma hadith ukufuma kuli Auf bin Malik, Khalid Ibnul Walid, Anas na Samura bin Jundub. Iyi hadith ya cine cine. Ishina lya cine cine ilya kwa Abu Muhamadi ni Nafi’, uwali kale umusha - uwalubulwa kuli - Abu Qatadah. Iyi hadith ni ntungulushi ya nkumbu ukulingana na basambi bamo ukufuma pa kati ka fibusa fya kwa Kasesema na bambi ukucila pali bene. Uku e kutontonkanya kwa kwa Imamu Al Auza’I, Siyafi’I na Ahmad. Nangu ca kuti abasambilila bamo batila, ‘Shimapepo afwile ukufumya cimo pali fisano ica bunonshi bwa salb’. Ats Tsauri atile, ‘Nafl yaba nga ca kuti shimapepo atile ‘uuli onse uwakwata icintu cimo alikwata insambu sha kucikwata, kabili onse uwipaya umulwani alikwata insambu sha kucikwata’, lyene ico calisuminishiwa kabili tapali umulimo wa kubomfya icalenga isano ica ciko’. Ishaq atile, ‘Icisalu ca nsambu sha mwipayi, kano fye nga ca kuti umutengo wa cisalu walikulilako, ica kuti imamu apingwilepo ukufumya ica bufumacumi cimo pali fisano ica cisalu nga fintu cacitilwe na Umar Ibnul Khathab’.
Imam Tirmidzi : 1488
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ جَهْضَمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ زَيْدٍ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَنَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ شِرَاءِ الْمَغَانِمِ حَتَّى تُقْسَمَوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ
Atile [Hannad] atile, atile [Hatim bin Isma’il] ukufuma kuli [Jahdham bin Abdullah] ukufuma kuli [Muhamadi bin Ibrahim] ukufuma kuli [Syahr bin Hausyab] ukufuma kuli [Abu Sa’id Al Khudri] atile; 'Kasesema alikeene ukushita ghanimah ukufikila yasabankanishiwa'. Mu cipande ici muli hadith iyapalana ukufuma kuli Abu Hurairah. Abu Isa atile; 'Iyi hadith ili mu cipimo ca bucindami'.
Imam Tirmidzi : 1489
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى النَّيْسَابُورِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ النَّبِيلُ عَنْ وَهْبٍ بْنِ خَالِدٍ قَالَ حَدَّثَتْنِي أُمُّ حَبِيبَةَ بِنْتُ عِرْبَاضِ بْنِ سَارِيَةَ أَنَّ أَبَاهَا أَخْبَرَهَاأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى أَنْ تُوطَأَ السَّبَايَا حَتَّى يَضَعْنَ مَا فِي بُطُونِهِنَّقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ رُوَيْفِعِ بْنِ ثَابِتٍ وَحَدِيثُ عِرْبَاضٍ حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ و قَالَ الْأَوْزَاعِيُّ إِذَا اشْتَرَى الرَّجُلُ الْجَارِيَةَ مِنْ السَّبْيِ وَهِيَ حَامِلٌ فَقَدْ رُوِيَ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ أَنَّهُ قَالَ لَا تُوطَأُ حَامِلٌ حَتَّى تَضَعَ قَالَ الْأَوْزَاعِيُّ وَأَمَّا الْحَرَائِرُ فَقَدْ مَضَتْ السُّنَّةُ فِيهِنَّ بِأَنْ أُمِرْنَ بِالْعِدَّةِ حَدَّثَنِي بِذَلِكَ عَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ قَالَ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ بِهَذَا الْحَدِيثِ
Atwebele [Muhammad bin Yahya An Naisaburi] atile, atwebele [Abu Ashim An Nabil] ukufuma kuli [Wahb bin Khalid] atile; amwebele [Umm Habibah bint Irbadh bin Sariyah] ukuti [wishi] amwebele ukuti Umutumwa wa kwa Lesa (umutende ne fipaalo fya kwa Lesa fibe pali wene) alikeene ukulaala na bafungwa banakashi ukufikila bafyala abana mu mala yabo’. Abu Isa atile, ‘Muli ici cipandwa muli hadishi iyapalana ukufuma kuli Ruwaifi ‘bin Thabit, kabili iyi hadishi iyalondolwelwe na Irbadh yali iya musango wa gharib. Kabili ni ntungulushi ya nkumbu ukulingana na ba ulama`. Al Auza’I atile; 'Nga ca kuti umwaume ashita umusha mwanakashi uwaimite ukufuma ku banakashi abafungwa, calilandwa na Umar Ibnul Khathab ukuti Umutumwa wa kwa Lesa atile: 'Abakashi abaimite tabafwile ukulaala no mwanakashi mpaka bafyale'. Al Auza’I atile na kabili, ‘Nga ca kuti abanakashi abalubuka, sunnah yalondolwele ukuti balailwa ukucita iddah’. Ali bin Khasiram anjebele ifyo fine, atile; Isa bin Yunus atwebele ukufuma kuli Al Auza 'Nalitemwa iyi Hadith'.
Imam Tirmidzi : 1490
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ عَنْ شُعْبَةَ أَخْبَرَنِي سِمَاكُ بْنُ حَرْبٍ قَال سَمِعْتُ قَبِيصَةَ بْنَ هُلْبٍ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِيهِ قَالَسَأَلْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ طَعَامِ النَّصَارَى فَقَالَ لَا يَتَخَلَّجَنَّ فِي صَدْرِكَ طَعَامٌ ضَارَعْتَ فِيهِ النَّصْرَانِيَّةَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ سَمِعْت مَحْمُودًا وَقَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ قَبِيصَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ قَالَ مَحْمُودٌ وَقَالَ وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ مُرَيِّ بْنِ قَطَرِيٍّ عَنْ عَدِيِّ بْنِ حَاتِمٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ الرُّخْصَةِ فِي طَعَامِ أَهْلِ الْكِتَابِ
Atile, atile, atile, atile, atile: Naumfwile [Qabishah bin Halb] ukulondolola ukufuma kuli [wishi] ukuti atile, 'Nalipwishe Kasesema pa lwa fya kulya fya Bena Kristu, lyene ayaswike ukuti: 'Mwitwishika nangu panono mu mutima wenu pa lwa fya kulya fya halal ukufikila mwapalana na Bena Kristu - mulepalana na bashimapepo ba Bwina Kristu abatiina ifya kulya ifya halal ukucilapo.' Abu Isa atile; 'Iyi hadith ili mu cipimo ca hasan, naumfwile [Mahmud] -alelanda ifyo-.' [Ubaidul Musa] atile; ukufuma kuli [Israele], ukufuma kuli [Simak], ukufuma kuli [Kabisha], ukufuma kuli Kasesema, nga fintu hadith yalanda. [Mahmudi] atile; [Wahabi wa Yariri] atile; ukufuma kuli [Syu’ba], ukufuma kuli [Simak], ukufuma kuli [Muray bin Qatari], ukufuma kuli [Adi bin Hatim], ukufuma kuli Kasesema saw, nga hadith. Iyi hadith ni ntungulushi ya nkumbu ukulingana na ba ulama, e kutila balapeela ukutuusha ku kusuminishiwa kwa kulya ifya kulya ku bantu ba bantu ba mu citabo.
Imam Tirmidzi : 1491
حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ حَفْصِ بْنِ عُمَرَ الشَّيْبَانِيُّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي حُيَيٌّ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحُبُلِيِّ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ فَرَّقَ بَيْنَ وَالِدَةٍ وَوَلَدِهَا فَرَّقَ اللَّهُ بَيْنَهُ وَبَيْنَ أَحِبَّتِهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ كَرِهُوا التَّفْرِيقَ بَيْنَ السَّبْيِ بَيْنَ الْوَالِدَةِ وَوَلَدِهَا وَبَيْنَ الْوَلَدِ وَالْوَالِدِ وَبَيْنَ الْإِخْوَةِ قَالَ أَبُو عِيسَى قَدْ سَمِعْتُ البُخَارِيَّ يَقُولُ سَمِعَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحُبُلِيُّ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ الْأَنْصَارِيِّ
Ici citabo ca kuti: “Naumfwile Umutumwa wa kwa Lesa atile: nyina ukufuma ku mwana wakwe, Allah akamupaatulako kuli abo abatemwikwa bakwe pa Bushiku bwa Kubuuka'. Abu Isa atile, ‘Muli ici cipandwa muli hadishi iyapalana ukufuma kuli Ali, kabili iyi hadishi yali mu cifulo ca hasan gharib. Iyi hadith ni ntungulushi ya nkumbu ukulingana na basambilila ukufuma pa kati ka fibusa fya kwa Kasesema na bambi ukucila pali bene. E kutila; 'bapatile ukulekanya abafungwa, pa kati ka nyina no mwana, pa kati ka mwana na wishi na bamunyina'. Abu Isa atile; ‘Naumfwile Bukhari atila; 'Abu 'Abdurrahman Al Hubuli aumfwile ukufuma kuli Abu Ayyub Al Ansari'.
Imam Tirmidzi : 1492
حَدَّثَنَا أَبُو عُبَيْدَةَ بْنُ أَبِي السَّفَرِ وَاسْمُهُ أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْهَمْدَانِيُّ الْكُوفِيُّ وَمَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الْحَفَرِيُّ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ زَكَرِيَّاءَ بْنِ أَبِي زَائِدَةَ عَنْ سُفْيَانَ بْنِ سَعِيدٍ عَنْ هِشَامٍ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ عَبِيدَةَ عَنْ عَلِيٍّأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ جِبْرَائِيلَ هَبَطَ عَلَيْهِ فَقَالَ لَهُ خَيِّرْهُمْ يَعْنِي أَصْحَابَكَ فِي أُسَارَى بَدْرٍ الْقَتْلَ أَوْ الْفِدَاءَ عَلَى أَنْ يُقْتَلَ مِنْهُمْ قَابِلًا مِثْلُهُمْ قَالُوا الْفِدَاءَ وَيُقْتَلُ مِنَّاوَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ وَأَنَسٍ وَأَبِي بَرْزَةَ وَجُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ الثَّوْرِيِّ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ ابْنِ أَبِي زَائِدَةَ وَرَوَى أَبُو أُسَامَةَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ عَبِيدَةَ عَنْ عَلِيٍّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ وَرَوَى ابْنُ عَوْنٍ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ عَبِيدَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُرْسَلًا وَأَبُو دَاوُدَ الْحَفَرِيُّ اسْمُهُ عُمَرُ بْنُ سَعْدٍ
Atwebele ukuti ishina lyakwe ilya cine cine ni Ahmad kabili bonse babili batile; atile, atile, atile, atile: 10:10, 11. 10 Inshita imo, Jibril aishile ku kumukumanya no kutila, ‘Ndefwaya ukulanshanya na bo - e kutila ifibusa - pa lwa bafungwa ba nkondo ku Badr; ukuipaiwa nelyo ukusendwa ku cilubula ne cikonkelelo ca kuti bene - abaMuslim - bakaipaiwa pa numa nga - impendwa ya - abafungwa abashasumina?' aba bwananyina basukile ukuti, ‘Twasalapo ulubuuto’. Pa numa ya ico bamo pali ifwe balipaiwe’. Muli ici cipande muli na ma hadith ukufuma kuli Ibn Mas'ud, Anas, Abu Barzah na Jubair bin Muth'im'. Abu Isa atile, ‘Iyi hadishi yali iya musango wa hasan, e kutila hadishi wa kwa Ats Tsauri. Kabili tatuishiba pali ici ukufumyako fye hadith wa kwa Ibn Abu Zaida. [Abu Usamah] na o alondolwele ukufuma kuli [Hisyam], ukufuma kuli [Ibn Sirin], ukufuma kuli [Abida], ukufuma kuli [Ali], ukufuma kuli Kasesema Sallaualahu ‘alaihi Wasallam, nga iyi hadith. [Ibn Aun] alondolwele ukufuma kuli [Ibn Sirin], ukufuma kuli [Abida], ukufuma kuli Kasesema saw. Ishina lya cine cine ilya kwa Abu Dawud Al Hafari ni Umar bin Sa'd'.
Imam Tirmidzi : 1493
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ عَمِّهِ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَدَى رَجُلَيْنِ مِنْ الْمُسْلِمِينَ بِرَجُلٍ مِنْ الْمُشْرِكِينَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَعَمُّ أَبِي قِلَابَةَ هُوَ أَبُو الْمُهَلَّبِ وَاسْمُهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَمْرٍو وَيُقَالُ مُعَاوِيَةُ بْنُ عَمْرٍو وَأَبُو قِلَابَةَ اسْمُهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ زَيْدٍ الْجَرْمِيُّ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّ لِلْإِمَامِ أَنْ يَمُنَّ عَلَى مَنْ شَاءَ مِنْ الْأُسَارَى وَيَقْتُلَ مَنْ شَاءَ مِنْهُمْ وَيَفْدِي مَنْ شَاءَ وَاخْتَارَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْقَتْلَ عَلَى الْفِدَاءِ و قَالَ الْأَوْزَاعِيُّ بَلَغَنِي أَنَّ هَذِهِ الْآيَةَ مَنْسُوخَةٌ قَوْلُهُ تَعَالَى{ فَإِمَّا مَنًّا بَعْدُ وَإِمَّا فِدَاءً }نَسَخَتْهَا{ وَاقْتُلُوهُمْ حَيْثُ ثَقِفْتُمُوهُمْ }حَدَّثَنَا بِذَلِكَ هَنَّادٌ حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ قَالَ إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ قُلْتُ لِأَحْمَدَ إِذَا أُسِرَ الْأَسِيرُ يُقْتَلُ أَوْ يُفَادَى أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ إِنْ قَدَرُوا أَنْ يُفَادُوا فَلَيْسَ بِهِ بَأْسٌ وَإِنْ قُتِلَ فَمَا أَعْلَمُ بِهِ بَأْسًا قَالَ إِسْحَقُ الْإِثْخَانُ أَحَبُّ إِلَيَّ إِلَّا أَنْ يَكُونَ مَعْرُوفًا فَأَطْمَعُ بِهِ الْكَثِيرَ
Ici cishinka ca kuti, “Ibn Abu Umar] atile, “Ayyub” ukufuma kuli [Abu Qilabah] ukufuma kuli [Imran bin Khushain] atile, ‘Kasesema alilubula abaume babili aba Musulumi. Abu Isa atile, ‘Iyi hadishi ya cine cine. Bayama bakwa Abu Qilaba ni Abul Muhallab, elyo ishina lyakwe ilya cine cine ni 'Abdurrahman bin Amru, nangu ilingi line beta ati Mu'awiya bin Amru. Pa nshita imo ine, ishina lya kwa Abu Qilaba ni Abdullah. Abasambilila sayansi abengi ukufuma pa fibusa fya kwa Kasesema na bantu bambi balacita iyi hadith. E kutila, Imamu - Kalifa - alikwata insambu sha kupeela ukwelelwa kuli uyo alefwaya ukufuma ku bashasumina abafungwa, ukumwipaya nelyo ukulomba ulubuuto. Lelo ba sayansi bamo basalile ukubapaya ukucila ukulomba ukuti babapeele ulubuuto. Al Auza’I atile, ‘Caisa kuli ine ukuti ici cikomo: ‘-kuti mwabaleka nelyo ukupokelela ulubuuto..- -Ifipusho. Muhamadi: 4- alifuminepo ku mashiwi Yakwe; '-Kabili bepaya konse uko mwabasanga..- ' -Ifipusho. Al Bakara; 191- E fyo Hanadi atwebele, atile; Ibnul Mubarak atwebele ukufuma ku Al Auza’i. Ishaq atile, ‘Nalipwishe Ahmad ukuti, ‘Nga ca kuti kuli umulwani uwakwatwa, ninshi uyo uo watemwa; ukuipaiwa nelyo ukukakulwa pa mulandu wa cilubula?’ Ayaswike ukuti, ‘Nga ca kutila kuti bapeela ulubuuto ninshi te mulandu, kabili nga baipaiwa, natontonkanya ukuti na co te mulandu. Isaki atile; Umulwani uwasendwa mu cifungo alicilapo ukutemwa kwandi, .
Imam Tirmidzi : 1494
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَخْبَرَهُأَنَّ امْرَأَةً وُجِدَتْ فِي بَعْضِ مَغَازِي رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَقْتُولَةً فَأَنْكَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَلِكَ وَنَهَى عَنْ قَتْلِ النِّسَاءِ وَالصِّبْيَانِوَفِي الْبَاب عَنْ بُرَيْدَةَ وَرَبَاحٍ وَيُقَالُ رِيَاحُ بْنُ الرَّبِيعِ وَالْأَسْوَدِ بْنِ سَرِيعٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَالصَّعْبِ بْنِ جَثَّامَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ كَرِهُوا قَتْلَ النِّسَاءِ وَالْوِلْدَانِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَالشَّافِعِيِّ وَرَخَّصَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي الْبَيَاتِ وَقَتْلِ النِّسَاءِ فِيهِمْ وَالْوِلْدَانِ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَرَخَّصَا فِي الْبَيَاتِ
Caebelwe kuli ifwe [Qutaibah] atile, caebelwe kuli ifwe [Al Laits] ukufuma kuli [Nafi’] ukufuma kuli [Ibn Umar] alishimikile kuli wene, ukuti lintu fye umwanakashi asangilwe uwaipaiwe mu nkondo ya kwa Kasula, eico Kasula na o wine alishimikile. Lyene alikeene ukuipaya abanakashi na bana’. Mu cipandwa ici muli hadith iyapalana ukufuma ku Buraidah na Raba, kabili aitwa Riyah, Al Aswad, Ibnu Abas, na Ash Sha’b. Abu Isa atile, ‘Iyi hadishi ya cine cine. Kabili ni ntungulushi ya nkumbu ukulingana na basambi bamo ukufuma pa kati ka fibusa fya kwa Kasesema na bambi ukucila pali bene, e kutila ukuti balenga ukuti cibe icabula ukusuminishiwa ukuipaya abanakashi na bana’. Ici e fyo Sufyan Ats Tsauri na Syafi’i baletontonkanya. Kabili bambi 'ulama' bapeele ukutuusha pa lwa kusuminishiwa kwa kusansalikwa ubushiku, ukuipaya abanakashi - abaali mu bashilika ba balwani - na bana. Uku e kutontonkanya kwa kwa Ahmad na Ishaq. Fyonse fibili filapeela ubufuuke ku kusansa kwa bushiku'.
Imam Tirmidzi : 1495
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَخْبَرَنِي الصَّعْبُ بْنُ جَثَّامَةَ قَالَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ خَيْلَنَا أُوطِئَتْ مِنْ نِسَاءِ الْمُشْرِكِينَ وَأَوْلَادِهِمْ قَالَ هُمْ مِنْ آبَائِهِمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Atile, atile, “Sufyan Uyaina] ukufuma kuli Az Zuhri, ukufuma kuli Abdullah, ukufuma kuli Ibn Abbas, atile; atile, ‘O Mutumwa wa kwa Lesa, abashilika besu aba pa mfwalasi batiina ukwipaya abanakashi na bana ba bacipondoka!’ atile; ‘Bali lubali lwa bafyashi babo’. Abu Isa atile, 'Iyi hadishi ya cine cine.'
Imam Tirmidzi : 1496
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ بُكَيْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَبَعَثَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي بَعْثٍ فَقَالَ إِنْ وَجَدْتُمْ فُلَانًا وَفُلَانًا لِرَجُلَيْنِ مِنْ قُرَيْشٍ فَأَحْرِقُوهُمَا بِالنَّارِ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ أَرَدْنَا الْخُرُوجَ إِنِّي كُنْتُ أَمَرْتُكُمْ أَنْ تُحْرِقُوا فُلَانًا وَفُلَانًا بِالنَّارِ وَإِنَّ النَّارَ لَا يُعَذِّبُ بِهَا إِلَّا اللَّهُ فَإِنْ وَجَدْتُمُوهُمَا فَاقْتُلُوهُمَاوَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَحَمْزَةَ بْنِ عَمْرٍو الْأَسْلَمِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ وَقَدْ ذَكَرَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ بَيْنَ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ وَبَيْنَ أَبِي هُرَيْرَةَ رَجُلًا فِي هَذَا الْحَدِيثِ وَرَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ مِثْلَ رِوَايَةِ اللَّيْثِ وَحَدِيثُ اللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ أَشْبَهُ وَأَصَحُّ قَالَ الْبُخَارِيُّ وَسُلَيْمَانُ بْنُ يَسَارٍ قَدْ سَمِعَ مِنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ مُحَمَّدٌ وَحَدِيثُ حَمْزَةَ بْنِ عَمْرٍو الْأَسْلَمِيِّ فِي هَذَا الْبَابِ صَحِيحٌ
Ici citabo ca kuti: “Umutumwa wa kwa Lesa atutumine pa lwendo, atile: “Nga mwasanga abantu babili kabili nga mwasanga abantu babili, bepaye bonse babili no mulilo’. Lyena ilyo twali mupepi no kufumapo atile na kabili: ‘Namukonkomeshe ukuoca umulilo uwa musango yo, lelo tamwasuminishiwa ukucushisha umuntu uuli onse no mulilo kano fye Allah, eico nga mwabasanga lyene mubepe fye’. Muli ici cipandwa muli hadith iyapalana ukufuma kuli Ibn Abas na Hamzah. Abu Isa atile; 'Hadith ya kwa Abu Hurairah ni hasan iya cine cine, kabili ni ntungulushi ukulingana na basambilila', Muli iyi hadith Muhamadi bin Ishaq alandilepo ishina lya muntu pa kati ka Sulaiman bin Yasar na Abu Hurairah'. Kabili te muntu umo fye uwalondolwele icintu cimo nga ilyashi lya kale ilya kwa Al Laits, kabili iyi hadith ya kwa Al Laits bin Sa’d na yo yalipalana sana - iyapalamisha ku cine - kabili iya cine cine. Imamu Bukhari atile; 'Suleman bin Yasar aumfwile ukufuma kuli Abu Huraira'. Muhamedi; 'atile hadith ya kwa Hamzah bin Amru Al Aslami muli ici cipandwa ya cine'.
Imam Tirmidzi : 1497
حَدَّثَنِي قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ عَنْ ثَوْبَانَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ مَاتَ وَهُوَ بَرِيءٌ مِنْ ثَلَاثٍ الْكِبْرِ وَالْغُلُولِ وَالدَّيْنِ دَخَلَ الْجَنَّةَوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَزَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ
Atile, atile, ‘Umuntu onse uwafwa mu cifulo icalubuka ukufuma ku fintu fitatu; uwa cilumba, ukwiba ubunonshi bwa kwa ghanimah ne nkongole, lyena akaya ku mulu’. Mu cipandwa ici muli hadith iyapalana ukufuma kuli Abu Hurairah na Zaid bin Khalid Al Juhani.
Imam Tirmidzi : 1498
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ عَنْ مَعْدَانَ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ عَنْ ثَوْبَانَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ فَارَقَ الرُّوحُ الْجَسَدَ وَهُوَ بَرِيءٌ مِنْ ثَلَاثٍ الْكَنْزِ وَالْغُلُولِ وَالدَّيْنِ دَخَلَ الْجَنَّةَهَكَذَا قَالَ سَعِيدٌ الْكَنْزُ وَقَالَ أَبُو عَوَانَةَ فِي حَدِيثِهِ الْكِبْرُ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ مَعْدَانَ وَرِوَايَةُ سَعِيدٍ أَصَحُّ
Atile: ifintu fitatu; ukukaana ubunonshi bwa zakat, ukwiba ghanimah ne nkongole, lyena akaya ku mulu’. Uku efyo Sa'id alandilepo 'Al Kanzu - ukusunga ifikwatwa fya zakat -'. Pa nshita imo ine, Abu Awanah alandile mu citabo cakwe ne citabo ca kuti ‘Al Kibr -uwa cilumba-’, lelo mu citabo cakwe talandilepo pali Ma’dani. Kabili ilyashi lya kale ilya kwa Sa’id lyali lya cine cine.
Imam Tirmidzi : 1499
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ بْنُ عَبْدِ الْوَارِثِ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا سِمَاكٌ أَبُو زُمَيْلٍ الْحَنَفِيُّ قَال سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ يَقُولُ حَدَّثَنِي عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَالَقِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ فُلَانًا قَدْ اسْتُشْهِدَ قَالَ كَلَّا قَدْ رَأَيْتُهُ فِي النَّارِ بِعَبَاءَةٍ قَدْ غَلَّهَا قَالَ قُمْ يَا عُمَرُ فَنَادِ إِنَّهُ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ إِلَّا الْمُؤْمِنُونَ ثَلَاثًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ
Atile, atile, atile, atile, atile, atile; Naumfwile [Ibn Abbas] atile, ‘[Umar Ibnul Khathab] anjebele ukuti inshita imo calembwa kuli Shikulu wa Bufumu ukuti, ‘We Shikulu wa Bufumu, uyo na uyo alifwile pa mulandu wa citetekelo cakwe!’ ayaswike ukuti: ‘Awe, aile ku mulilo wa pe pa mulandu wa nsalu aibile’. Lyene atile na kabili: ‘We Umar, buka no kubilikisha; Mucine cine, tapali uwingila mu mulu kano fye abo abasumina -imiku itatu-'. Abu Isa atile; 'Iyi hadith ili mu cipimo ca bucindami'.
Imam Tirmidzi : 1500
حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ هِلَالٍ الصَّوَّافُ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ الضُّبَعِيُّ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَغْزُو بِأُمِّ سُلَيْمٍ وَنِسْوَةٍ مَعَهَا مِنْ الْأَنْصَارِ يَسْقِينَ الْمَاءَ وَيُدَاوِينَ الْجَرْحَىقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ الرُّبَيِّعِ بِنْتِ مُعَوِّذٍ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Atwebele ukuti [Bisyr bin Hilal Ash Shawwaf] atile; 10:10, 11. 10 Atile, ‘Aile ku nkondo na Umm Sulaim na banakashi abengi ukufuma ku ba Ansar, bapeele ifya kunwa no kundapa abantu abaponenwe’. Abu Isa atile, ‘Muli ici cipande muli na kabili hadishi ukufuma kuli Ar Rubayi’ uwa kwa Mu’awwidz, kabili hadishi ni hasan sahih’.