Imam Tirmidzi : 81
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ أَبِي فَزَارَةَ عَنْ أَبِي زَيْدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَسَأَلَنِي النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا فِي إِدَاوَتِكَ فَقُلْتُ نَبِيذٌ فَقَالَ تَمْرَةٌ طَيِّبَةٌ وَمَاءٌ طَهُورٌ قَالَ فَتَوَضَّأَ مِنْهُقَالَ أَبُو عِيسَى وَإِنَّمَا رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ أَبِي زَيْدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو زَيْدٍ رَجُلٌ مَجْهُولٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ لَا تُعْرَفُ لَهُ رِوَايَةٌ غَيْرُ هَذَا الْحَدِيثِ وَقَدْ رَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْوُضُوءَ بِالنَّبِيذِ مِنْهُمْ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَغَيْرُهُ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا يُتَوَضَّأُ بِالنَّبِيذِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ إِسْحَقُ إِنْ ابْتُلِيَ رَجُلٌ بِهَذَا فَتَوَضَّأَ بِالنَّبِيذِ وَتَيَمَّمَ أَحَبُّ إِلَيَّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَوْلُ مَنْ يَقُولُ لَا يُتَوَضَّأُ بِالنَّبِيذِ أَقْرَبُ إِلَى الْكِتَابِ وَأَشْبَهُ لِأَنَّ اللَّهَ تَعَالَى قَالَ{ فَلَمْ تَجِدُوا مَاءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا }
aka akyerɛ yɛn [Hannad] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Sharik] afiri [Abu Fazarah] hɔ afiri [Abu Zaid] afiri [Abdullah bin Mas’ud] hɔ ɔkaa sɛ; 'Akomhyeni sallallaahu 'alaihi wasallam bisaa me se: 'Den na ewo wo bokiti mu?' Mebuaa se, ‘Arak,’ afei ɔkaa sɛ: ‘Date pa ne nsuo kronkron,’ Ibn Mas’ud kaa sɛ; 'Enti ɔne no yɛɛ asuguare'. Abu Isa kaa sɛ; ‘Saa hadith yi nkoaa na woboaa no firi Abu Zaid firii Abdullah firii Anabi sallallaahu ‘alaihi wasallam so. Saa berɛ yi, Abu Zaid yɛ obi a hadith abenfoɔ nnya nnim no. Wonnim se waka hadith biara gyese yei. Nyansahufo binom adwene ne sɛ obi betumi de Nabidz -arak- abɔ asuguare. Wɔn mu bi ne Sufyan Ats Tsauri ne afoforo. Na afoforo bi nso wɔ adwene sɛ ɛnsɛ sɛ obi de bobesa bɔ aguare. Wei ne Shafi'i, Ahmad ne Ishaq adwene. Ishaq kaa sɛ; 'Sɛ wɔde eyi sɔ obi hwɛ a, ɛnde ma ɔmfa bobesa mfa asuguare, nanso mɛpɛ sɛ ɔyɛ tayammum'. Abu Isa kaa sɛ; Na obi nsɛm deɛ; ‘Wɔnmma ho kwan sɛ wɔde bobesa bɛbɔ asuguare,’ bɛn Kur’aan no na ɛfata kɛse. Efirise Allah Ta'ala se, '-afei monnnya nsuo, afei mommɔ mpaeɛ wɔ asase pa - a ɛho tew so'.
Imam Tirmidzi : 82
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَرِبَ لَبَنًا فَدَعَا بِمَاءٍ فَمَضْمَضَ وَقَالَ إِنَّ لَهُ دَسَمًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ وَأُمِّ سَلَمَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الْمَضْمَضَةَ مِنْ اللَّبَنِ وَهَذَا عِنْدَنَا عَلَى الِاسْتِحْبَابِ وَلَمْ يَرَ بَعْضُهُمْ الْمَضْمَضَةَ مِنْ اللَّبَنِ
[Qutaibah] aka akyerɛ yɛn, [Al Laith] aka akyerɛ yɛn afiri [Uqail] afiri [Az Zuhri] afiri [Ubaidullah bin Abdullah] afiri [Ibn Abbas] kaa sɛ; ‘Akɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wasallam nom nufusu, afei ɔsrɛɛ nsuo na ɔde hohoroo n’ano, ɛno akyi no ɔkaa sɛ: ‘Ampa ara, sradeɛ wɔ nufusu mu’. Ɔkaa sɛ; 'Wɔ saa ti yi mu no, asɛm bi nso wɔ hɔ a efi Sahl bin Sa'd As Sa'idi ne Umm Salamah hɔ'. Abu Isa kaa sɛ; 'Wei ye hadith a eye hasan sahih, nwomanimfoo binom wo adwene se wohwehwe se obi de nsuo hohoro n'ano bere a wanom nufusuo awie no.' Bere a sɛnea yɛn kyerɛ no ɛyɛ sunnah kɛkɛ. Na ebinom mpo nhwehwɛ sɛ obi hohoro n’ano esiane nufusu a ɔnom nti’.
Imam Tirmidzi : 83
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الزُّبَيْرِيُّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الضَّحَّاكِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَجُلًا سَلَّمَ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَبُولُ فَلَمْ يَرُدَّ عَلَيْهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَإِنَّمَا يُكْرَهُ هَذَا عِنْدَنَا إِذَا كَانَ عَلَى الْغَائِطِ وَالْبَوْلِ وَقَدْ فَسَّرَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ ذَلِكَ وَهَذَا أَحَسَنُ شَيْءٍ رُوِيَ فِي هَذَا الْبَابِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ الْمُهَاجِرِ بْنِ قُنْفُذٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَنْظَلَةَ وَعَلْقَمَةَ بْنِ الْفَغْوَاءِ وَجَابِرٍ وَالْبَرَاءِ
aka akyerɛ yɛn sɛ [Nashr bin Ali] ne [Muhammad bin Basysyar] baanu nyinaa kae sɛ; aka akyerɛ yɛn [Abu Ahmad Muhammad bin Abdullah Az Zubair] fi [Sufyan] fi [Adl Dlahhak bin Uthman] fi [Nafi’] fi [Ibn Umar] kae sɛ; 'Na ɔbarima bi wɔ hɔ a ɔkyea Ɔkɔmhyɛni sallallaahu 'alaihi wasallam bere a Ɔkɔmhyɛni no reto nsuo, enti wammua.' Abu Isa kaa sɛ; 'Saa hadith yi wo hasan sahih gyinabea mu, wei nkoaa - nkyia a wobebua - na eye makruh wo yen mu bere a yereto nsuo mu anaase yereto nsuo mu, sedee nyansahu mu abenfo binom akyere ase no.' Na saa hadith yi ne hadith a eye paa a woaka ho asem wo saa ti yi mu. Abu Isa kaa sɛ; 'Wɔ saa ti yi mu no, hadith ahorow nso wɔ hɔ a efi Al Muhajir bin Qunfudz, Abdullah bin Hanzhalah, Alqamah bin Al Afra', Jabir ne Al Barra hɔ''.
Imam Tirmidzi : 84
حَدَّثَنَا سَوَّارُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ قَال سَمِعْتُ أَيُّوبَ يُحَدِّثُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ يُغْسَلُ الْإِنَاءُ إِذَا وَلَغَ فِيهِ الْكَلْبُ سَبْعَ مَرَّاتٍ أُولَاهُنَّ أَوْ أُخْرَاهُنَّ بِالتُّرَابِ وَإِذَا وَلَغَتْ فِيهِ الْهِرَّةُ غُسِلَ مَرَّةً قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا وَلَمْ يُذْكَرْ فِيهِ إِذَا وَلَغَتْ فِيهِ الْهِرَّةُ غُسِلَ مَرَّةً وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ
aka akyerɛ yɛn [Sawwar bin Abdullah Al ‘Anbari] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Al Mu’tamir bin Sulaiman] kaa sɛ; Metee sɛ [Ayyub] reka afiri [Muhammad bin Sirin] hɔ afiri [Abu Hurairah] hɔ afiri Ɔkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wasallam hɔ, sɛ ɔkaa sɛ: ‘Sɛ ɔkraman tete anwenne bi a, ɛsɛ sɛ wɔhohoro no mpɛn nson, emu baako anaa deɛ ɛtwa toɔ no wɔ asase so. Nanso, sɛ ɔkraman tete anwenne no mu a, hohoro no pɛnkoro pɛ’. Abu Isa kaa sɛ; 'Saa hadith yi ye hasan nokore. Wei ne Shafi'i, Ahmad ne Ishaq adwene. Saa hadith yi nso wokaa ho asɛm wɔ ɔkwan foforo so firii Abu Hurairah hɔ, firii Ɔkɔmhyɛni sallallaahu 'alaihi wasallam hɔ saa. Ɛyɛ sɛ ɛnka sɛ, 'Sɛ ɔkraman tete anwenne no mu a, hohoro no pɛnkoro kɛkɛ'. Wɔ saa ti yi mu no abakɔsɛm bi nso wɔ hɔ a efi Abdullah bin Mughaffal hɔ’.
Imam Tirmidzi : 85
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ عَنْ حُمَيْدَةَ بِنْتِ عُبَيْدِ بْنِ رِفَاعَةَ عَنْ كَبْشَةَ بِنْتِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ وَكَانَتْ عِنْدَ ابْنِ أَبِي قَتَادَةَ أَنَّ أَبَا قَتَادَةَ دَخَلَ عَلَيْهَا قَالَتْ فَسَكَبْتُ لَهُ وَضُوءًا قَالَتْ فَجَاءَتْ هِرَّةٌ تَشْرَبُ فَأَصْغَى لَهَا الْإِنَاءَ حَتَّى شَرِبَتْ قَالَتْ كَبْشَةُ فَرَآنِي أَنْظُرُ إِلَيْهِ فَقَالَ أَتَعْجَبِينَ يَا بِنْتَ أَخِي فَقُلْتُ نَعَمْ قَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّهَا لَيْسَتْ بِنَجَسٍ إِنَّمَا هِيَ مِنْ الطَّوَّافِينَ عَلَيْكُمْ أَوْ الطَّوَّافَاتِ وَقَدْ رَوَى بَعْضُهُمْ عَنْ مَالِكٍ وَكَانَتْ عِنْدَ أَبِي قَتَادَةَ وَالصَّحِيحُ ابْنُ أَبِي قَتَادَةَ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ الْعُلَمَاءِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِثْلِ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ لَمْ يَرَوْا بِسُؤْرِ الْهِرَّةِ بَأْسًا وَهَذَا أَحَسَنُ شَيْءٍ رُوِيَ فِي هَذَا الْبَابِ وَقَدْ جَوَّدَ مَالِكٌ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ وَلَمْ يَأْتِ بِهِ أَحَدٌ أَتَمَّ مِنْ مَالِكٍ
aka akyerɛ yɛn [Ishaq bin Musa Al Ansari] kaa, aka akyerɛ yɛn [Ma’n] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Malik bin Anas] afiri [Ishaq bin Abdullah bin Abu Thalhah] afiri [Humaid bint ‘Ubaid bin Rifa’ah] afiri [Kabsyah bint Ka’ab bin Malik] Ibn Abu Qatadah yere, sɛ [Abu Qatadah] baa sɛ ɔrebɛhwɛ no. -Kabsyah- kaa sɛ; 'Mehwiee nsuo maa no, mpofirim ara ɔkraman bi baa mu bɛnom, afei Abu Qatadah danee anwenne no sɛdeɛ ɛbɛyɛ a ɔkraman no bɛtumi anom'. Kabsyah kaa sɛ; ‘Abu Qatadah nim sɛ merehwɛ no, enti ɔkaa sɛ; ‘So ɛyɛ wo nwonwa, me nuabarima babea?’ Ɔkae sɛ: ‘Ɛyɛ wo nwonwa. Mibuaa sɛ, ‘Yiw,’ ɔkae; 'Ampa ara se Allah Somafoa sallallaahu 'alaihi wasallam kaa se: 'Mpataa nnye fĩ.' Ɔyɛ aboa a ɔtaa kyinkyin wo ho.’ Na wɔn mu binom kaa firii Malik hɔ sɛ, ɔno - Kabsyah - yɛ Abu Qatadah yere, nanso nokorɛ ne sɛ na ɔyɛ Ibn Abu Qatadah yere. Ɔkaa sɛ; 'Wɔ saa ti yi mu no, asɛm bi nso wɔ hɔ a efi Aisha ne Abu Hurairah hɔ'. Abu Isa kaa sɛ; ‘Saa hadith yi ye hasan sahih, wei ne nwomanimfoɔ dodoɔ no ara adwene a wɔfiri Anabi sallallaahu ‘alaihi wasallam, tabi’in ne wɔn a wɔdi wɔn akyi te sɛ Shafi’i, Ahmad ne Ishaq ahokafoɔ mu. Wɔn adwene ne sɛ mfomso biara nni ɔkraman no anonne a aka no ho. Na wei ne hadith a eye paa wo saa ti yi mu. Imam Malik buu saa hadith yi sɛ ɛyɛ papa, a ɛne sɛ ɛfiri Ishaq bin Abdullah bin Abu Talhah hɔ. Na obiara nni hɔ a ɔyɛ pɛ wɔ n’asɛm no mu sene Malik’.
Imam Tirmidzi : 86
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ هَمَّامِ بْنِ الْحَارِثِ قَالَبَالَ جَرِيرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ ثُمَّ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقِيلَ لَهُ أَتَفْعَلُ هَذَا قَالَ وَمَا يَمْنَعُنِي وَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَفْعَلُهُقَالَ إِبْرَاهِيمُ وَكَانَ يُعْجِبُهُمْ حَدِيثُ جَرِيرٍ لِأَنَّ إِسْلَامَهُ كَانَ بَعْدَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ هَذَا قَوْلُ إِبْرَاهِيمَ يَعْنِي كَانَ يُعْجِبُهُمْ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَعَلِيٍّ وَحُذَيْفَةَ وَالْمُغِيرَةِ وَبِلَالٍ وَسَعْدٍ وَأَبِي أَيُّوبَ وَسَلْمَانَ وَبُرَيْدَةَ وَعَمْرِو بْنِ أُمَيَّةَ وَأَنَسٍ وَسَهْلِ بْنِ سَعْدٍ وَيَعْلَى بْنِ مُرَّةَ وَعُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ وَأُسَامَةَ بْنِ شَرِيكٍ وَأَبِي أُمَامَةِ وَجَابِرٍ وَأُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ وَابْنِ عُبَادَةَ وَيُقَالُ ابْنُ عِمَارَةَ وَأُبَيُّ بْنُ عِمَارَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ جَرِيرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
[Hannad] kaa ho asɛm kyerɛɛ yɛn, [Waki’] ka kyerɛɛ yɛn firii [Al A’mash] firii [Ibrahim] firii [Hammam Ibn al-Harith] hɔ ɔkaa sɛ; [Jarir bin Abdullah] too nsuo mu, afei ɔtwaa ne ho na ɔpopaa ne khuf. Afei wɔka kyerɛɛ no sɛ, ‘Adɛn nti na woreyɛ yei? Ɔkaa sɛ; ‘Dɛn na esiw me kwan sɛ mɛyɛ eyi? Mehunuu Allah Somafoɔ (Allah ne nhyira nka no) sɛ ɔreyɛ saa.' Ibrahim kaa sɛ; 'Saa Jarir hadith yi ma nkurofoo te ta'ajub nka, efirise Jarir hyɛnee Islam mu wɔ Surah Al-Maidah adiyie akyi.' Wei ne Ibrahim asem, a ese, 'Saa hadith yi ma nkurofoo te ta'ajub nka.' Ɔkaa sɛ; 'Wɔ saa ti yi mu nso, nsɛm a wɔaka a efi Umar, Ali, Hudzaifah, Al Mughirah, Bilal, Sa'd, Abu Ayyub, Salman, Buraidah, 'Amru bin Umayyah, Anas, Sahl bin Sa'd, Ya'la bin Murrah, Ubadah Ibnu Shamid, Usamah bin Syarik, Abu Umamah, Jabir, Usamah bin Zaid ne Ibnu Ubadah, . ebinom nso ka se, Ibnu Umarah ne Ubai bin Imarah'. Abu Isa kaa sɛ; 'Saa Jarir hadith yi yɛ hasan a ɛyɛ nokware wɔ dibea mu'.
Imam Tirmidzi : 87
وَيُرْوَى عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ قَالَرَأَيْتُ جَرِيرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقُلْتُ لَهُ فِي ذَلِكَ فَقَالَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقُلْتُ لَهُ أَقَبْلَ الْمَائِدَةِ أَمْ بَعْدَ الْمَائِدَةِ فَقَالَ مَا أَسْلَمْتُ إِلَّا بَعْدَ الْمَائِدَةِحَدَّثَنَا بِذَلِكَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ زِيَادٍ التِّرْمِذِيُّ عَنْ مُقَاتِلِ بْنِ حَيَّانَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ جَرِيرٍ قَالَ وَرَوَى بَقِيَّةُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ أَدْهَمَ عَنْ مُقَاتِلِ بْنِ حَيَّانَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ جَرِيرٍ وَهَذَا حَدِيثٌ مُفَسَّرٌ لِأَنَّ بَعْضَ مَنْ أَنْكَرَ الْمَسْحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ تَأَوَّلَ أَنَّ مَسْحَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الْخُفَّيْنِ كَانَ قَبْلَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ وَذَكَرَ جَرِيرٌ فِي حَدِيثِهِ أَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ بَعْدَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ
Wɔkaa no fii [Syahr bin Hausyab] hɔ, ɔkae sɛ; ‘Mehunuu [Jarir bin Abdullah] sɛ ɔreyɛ asuguare, afei ɔpopaa ne khuf mmienu no so. Enti me bisaa no ho asɛm, ɔkaa sɛ, ‘Mehunuu Ɔkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wasallam sɛ ɔreyɛ asuguare na afei ɔrepopa ne khuf mmienu no so.’ Enti mebisaa no se, 'So na ewo ansaana Surah Al-Maidah reyi adi anaase akyire?' Ɔkaa sɛ, 'Mennyɛ Muslimi kosii sɛ wɔyii Surah Al-Maidah adi akyi.' [Qutaibah] kaa saa asɛm no kyerɛɛ yɛn, ɔkaa sɛ; '[Khalid bin Ziyad At-Tirmidhi] aka ho asɛm akyerɛ yɛn, afiri [Muqatil bin Hayyan] hɔ, afiri [Syahr bin Hausyab] hɔ, afiri [Jarir] hɔ'. Ɔkyerɛwfo no kae sɛ; '[Baqiyyah] a woaka afiri [Ibrahim bin Adham] hɔ, afiri [Muqatil bin Hayyan] hɔ, afiri [Syahr bin Hausyab] hɔ, afiri [Jarir] hɔ. Na wei yɛ hadith a ɛda adi pefee, ɛfiri sɛ nnipa binom a wɔpo sɛ wɔbɛpopa khuf no kyerɛ aseɛ sɛ ɛkyerɛ sɛ Anabi (Allah asomdwoeɛ ne nhyira nka no) popaa khuf no ansa na Surah Al-Maidah reba. Jarir ka wɔ ne hadith mu sɛ ɔhunuu Anabi (Allah asomdwoeɛ ne nhyira nka no) sɛ ɔrepopa ne khuf wɔ Surah Al-Maidah adiyie akyi.
Imam Tirmidzi : 88
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ مَسْرُوقٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ عَنْ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ سُئِلَ عَنْ الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ فَقَالَ لِلْمُسَافِرِ ثَلَاثَةٌ وَلِلْمُقِيمِ يَوْمٌ وَذُكِرَ عَنْ يَحْيَى بْنِ مَعِينٍ أَنَّهُ صَحَّحَ حَدِيثَ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ فِي الْمَسْحِ وَأَبُو عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيُّ اسْمُهُ عَبْدُ بْنُ عَبْدٍ وَيُقَالُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَأَبِي بَكْرَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَصَفْوَانَ بْنِ عَسَّالٍ وَعَوْفِ بْنِ مَالِكٍ وَابْنِ عُمَرَ وَجَرِيرٍ
aka akyerɛ yɛn [Qutaibah] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Abu ‘Awanah] afiri [Sa’id bin Masruq] afiri [Ibrahim At Taimi] afiri [’Amru bin Maimun] afiri [Abu Abdullah Al Jadali] afiri [Khuzaimah bin Tsabit] afiri [Khuzaimah bin Tsabit] afiri Ɔkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wasallam hɔ, sɛ wɔbisaa no faa khuf mmienu a ɔbɛpopa ho, ɔkaa sɛ: ‘Nnansa ma wɔn a wɔretu kwan na da koro ma wɔn a wɔte fie’. Wɔsan nso kaa firii Yahya bin Ma’in hɔ sɛ ɔmaa Khuzaimah bin Thabit hadith a ɛfa khuf a wɔbɛpopa ho no yɛ nokware. Na Abu Abdullah Al Jadali din de Abd bin Abd, a wɔtaa frɛ no Abdurrahman bin Abd. Abu Isa kaa sɛ; 'Saa hadith yi yɛ hasan nokorɛ, wɔ saa ti yi mu nso, nsɛm a wɔaka a ɛfiri Ali, Abu Bakrah, Abu Hurairah, Shafwan bin Assal, Auf bin Malik, Ibn Umar ne Jarir hɔ'.
Imam Tirmidzi : 89
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ عَاصِمِ بْنِ أَبِي النَّجُودِ عَنْ زِرِّ بْنِ حُبَيْشٍ عَنْ صَفْوَانَ بْنِ عَسَّالٍ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَأْمُرُنَا إِذَا كُنَّا سَفَرًا أَنْ لَا نَنْزِعَ خِفَافَنَا ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ وَلَيَالِيهِنَّ إِلَّا مِنْ جَنَابَةٍ وَلَكِنْ مِنْ غَائِطٍ وَبَوْلٍ وَنَوْمٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَى الْحَكَمُ بْنُ عُتَيْبَةَ وَحَمَّادٌ عَنْ إِبْرَاهِيمَ النَّخَعِيِّ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ عَنْ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ وَلَا يَصِحُّ قَالَ عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ قَالَ شُعْبَةُ لَمْ يَسْمَعْ إِبْرَاهِيمُ النَّخَعِيُّ مِنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ حَدِيثَ الْمَسْحِ و قَالَ زَائِدَةُ عَنْ مَنْصُورٍ كُنَّا فِي حُجْرَةِ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ وَمَعَنَا إِبْرَاهِيمُ النَّخَعِيُّ فَحَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ التَّيْمِيُّ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ عَنْ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ أَحْسَنُ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثُ صَفْوَانَ بْنِ عَسَّالٍ الْمُرَادِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ الْعُلَمَاءِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِنْ الْفُقَهَاءِ مِثْلِ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالُوا يَمْسَحُ الْمُقِيمُ يَوْمًا وَلَيْلَةً وَالْمُسَافِرُ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ وَلَيَالِيهِنَّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رُوِيَ عَنْ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّهُمْ لَمْ يُوَقِّتُوا فِي الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَالتَّوْقِيتُ أَصَحُّ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ صَفْوَانَ بْنِ عَسَّالٍ أَيْضًا مِنْ غَيْرِ حَدِيثِ عَاصِمٍ
aka akyerɛ yɛn [Hannad] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Abu Al Ahwash] afiri [’Ashim bin Abu An Nujud] afiri [Zirr bin Hubaisy] afiri [Shafwan bin ‘Assal] hɔ ɔkaa sɛ; ' Berɛ a yɛretu kwan no, Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam hyɛɛ yɛn sɛ yɛnmmue no nnansa ne anadwo mmiɛnsa gye sɛ yɛyɛ junub. Na ɛda so ara yɛ ho kwan sɛ wɔbɛpopa ama nsuo a ɛbɛtɔ, nsuo ne nna’. Abu Isa kaa sɛ; 'Saa hadith yi ye hasan nokore. Al Hakam bin Utbah ne Hammad kaa saa hadith yi firii Ibrahim An Nakha’i hɔ, firii Abu Abdullah Al Jadali hɔ, firii Khuzaimah bin Thabit hɔ, nanso wei nyɛ nokorɛ. Ali Ibnul Madini kaa sɛ; 'Yahya bin Sa'id kaa sɛ Shu'bah kaa sɛ; 'Ibrahim An Nakha'i ntee firi Abu Abdullah Al Jadali hɔ da sɛ wɔbɛpopa khuf no ho hadith'. Za'idah kaa firi Mansur se, 'Bere bi na yewo Ibrahim At Taimi dan mu, abere a saa bere no na yeka Ibrahim An Nakha'i ho, afei Ibrahim At Taimi kaa firi 'Amru bin Maimun, firi Abu Abdullah Al Jadali, firi Khuzaimah bin Thabit, firii Anabi sallallaahu 'alaihi wasallam ho fa hadith a ewo se wobepopa khuf mmienu ho. Muhammad bin Isma’il kaa sɛ; 'Wɔ saa ti yi mu no hadith a eye sen biara ne hadith a Shafwan bin 'Assal Al Muradi' kaa ho asɛm no. Abu Isa kaa sɛ; ‘Wei ne nwomanimfoɔ bebree adwene a wɔfiri Anabi sallallaahu ‘alaihi wasallam, tabi’in ne wɔn a wɔdi wɔn akyi a wɔfiri fuqaha no ahokafoɔ mu. Te sɛ Sufyan Ats Tsauri, Ibnul Mubarak, Syafi’i, Ahmad ne Ishaq. Wɔkaa sɛ; 'Nkurɔfo a wɔtena fie popa khuf no awia ne anadwo na nnipa a wotu kwan popa no nnansa ne anadwo abiɛsa'. Abu Isa kaa sɛ; ‘Wɔaka nso firii nyansahu mu abenfoɔ binom hɔ sɛ wɔmfa berɛ a wɔde bɛpopa khuf mmienu bi nsi hɔ. Saa adwene yi na Malik bin Anas kura. Abu Isa kaa bio sɛ, 'Adwene a ɛma bere anohyeto no yɛ nea ɛfata kɛse'. Saa hadith yi nso Shafwan bin ‘Assal na ɔkyerɛwee, sɛ ‘Ashim’ hadith no da nkyɛn a.
Imam Tirmidzi : 90
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الدِّمَشْقِيُّ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ أَخْبَرَنِي ثَوْرُ بْنُ يَزِيدَ عَنْ رَجَاءِ بْنِ حَيْوَةَ عَنْ كَاتِبِ الْمُغِيرَةِ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ أَعْلَى الْخُفِّ وَأَسْفَلَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِنْ الْفُقَهَاءِ وَبِهِ يَقُولُ مَالِكٌ وَالشَّافِعِيُّ وَإِسْحَقُ وَهَذَا حَدِيثٌ مَعْلُولٌ لَمْ يُسْنِدْهُ عَنْ ثَوْرِ بْنِ يَزِيدَ غَيْرُ الْوَلِيدِ بْنِ مُسْلِمٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَسَأَلْتُ أَبَا زُرْعَةَ وَمُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَا لَيْسَ بِصَحِيحٍ لِأَنَّ ابْنَ الْمُبَارَكِ رَوَى هَذَا عَنْ ثَوْرٍ عَنْ رَجَاءِ بْنِ حَيْوَةَ قَالَ حُدِّثْتُ عَنْ كَاتِبِ الْمُغِيرَةِ مُرْسَلٌ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَمْ يُذْكَرْ فِيهِ الْمُغِيرَةُ
aka akyerɛ yɛn [Abul Walid Ad Dimasqi] aka, aka akyerɛ yɛn [Al Walid bin Muslim] kaa sɛ, aka akyerɛ me [Tsaur bin Yazid] afiri [Raja` bin Haiwah] afiri [Al Mughirah kyerɛwfoɔ] afiri [Al Mughirah bin Syu’bah] kaa sɛ; ‘Akɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wasallam de ne khuf no atifi ne ase petepetee so’. Abu Isa kaa se, 'Wei ne adwene a ennye Anabi sallallaahu 'alaihi wasallam ahokafoo no mu baako nkoaa, tabi'in ne won akyirefoo a wofiri fuqaha mu.' Saa adwene yi na Malik, Syafi'i ne Ishaq nso gyee. Eyi yɛ hadith a ɔhaw wom, obiara mfa ne ho nto Tsaur bin Yazid so gye Al Walid bin Muslim. Abu Isa kaa sɛ; 'Me bisaa Abu Zur'ah ne Muhammad bin Isma'il saa hadith yi ho asɛm, wɔn baanu nyinaa buaa sɛ, 'Saa hadith yi nyɛ nokorɛ, ɛfiri sɛ Ibnul Mubarak kaa saa hadith yi firi Tsaur hɔ, firii Raja` bin Haiwah hɔ'. Ɔkaa sɛ; 'woka kyerɛɛ me firii ɔtwerɛfoɔ Al Mughirah hɔ wɔ mursal mu, firii Ɔkɔmhyɛni sallallaahu 'alaihi wasallam hɔ, na Al Mughirah ho asɛm biara nni mu'.
Imam Tirmidzi : 91
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمْسَحُ عَلَى الْخُفَّيْنِ عَلَى ظَاهِرِهِمَاقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْمُغِيرَةِ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَهُوَ حَدِيثُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ الْمُغِيرَةِ وَلَا نَعْلَمُ أَحَدًا يَذْكُرُ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ الْمُغِيرَةِ عَلَى ظَاهِرِهِمَا غَيْرَهُ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَأَحْمَدُ قَالَ مُحَمَّدٌ وَكَانَ مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ يُشِيرُ بِعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي الزِّنَادِ
aka akyerɛ yɛn [Ali bin Hujr] kaa sɛ; aka akyerɛ yɛn [Abdurrahman bin Abu Az Zinad] afiri [n’agya] hɔ afiri [Urwah bin Az Zubair] afiri [Al Mughirah bin Syu’bah] hɔ ɔkaa sɛ; ' Mehunuu Anabi sallallaahu 'alaihi wasallam sɛ ɔrepete ne khuf mmienu no atifi. Abu Isa kaa sɛ; 'Saa Al Mughirah hadith yi wo Hasan degree mu, a ese Abdurrahman bin Abu Az Zinad hadith, a efiri n'agya, firi Urwah, firi Al Mughirah.' Na yennim obiara da a ɔkaa lafadz ho asɛm firii Urwah firii Al Mughirah, ‘wɔ khufnya mmienu no atifi,’ sɛ ɔno da nkyɛn a. Eyi ne nyansahufo dodow no ara adwene. Saa adwene yi, Sufyan Ats Tsauri ne Ahmad nso gyee. Muhammad kaa sɛ; 'Malik bin Anas de nsɛnkyerɛnne maa Abdurrahman bin Abu Az Zinad'.
Imam Tirmidzi : 92
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ وَمَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي قَيْسٍ عَنْ هُزَيْلِ بْنِ شُرَحْبِيلَ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَتَوَضَّأَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَسَحَ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ وَالنَّعْلَيْنِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالُوا يَمْسَحُ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ وَإِنْ لَمْ تَكُنْ نَعْلَيْنِ إِذَا كَانَا ثَخِينَيْنِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ أَبُو عِيسَى سَمِعْت صَالِحَ بْنَ مُحَمَّدٍ التِّرْمِذِيَّ قَال سَمِعْتُ أَبَا مُقَاتِلٍ السَّمَرْقَنْدِيَّ يَقُولُ دَخَلْتُ عَلَى أَبِي حَنِيفَةَ فِي مَرَضِهِ الَّذِي مَاتَ فِيهِ فَدَعَا بِمَاءٍ فَتَوَضَّأَ وَعَلَيْهِ جَوْرَبَانِ فَمَسْحَ عَلَيْهِمَا ثُمَّ قَالَ فَعَلْتُ الْيَوْمَ شَيْئًا لَمْ أَكُنْ أَفْعَلُهُ مَسَحْتُ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ وَهُمَا غَيْرُ مُنَعَّلَيْنِ
aka akyerɛ yɛn [Hannad] ne [Mahmud bin Ghailan] baanu nyinaa kae sɛ; aka akyerɛ yɛn [Waki’] afiri [Sufyan] afiri [Abu Qais] afiri [Huzail bin Syurahbil] afiri [Al Mughirah bin Syu’bah] hɔ ɔkaa sɛ; ‘Ɔkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wasallam yɛɛ nsusuo, popaa ne sɔks mmienu ne ne mpaboa mmienu no nyinaa’. Abu Isa kaa sɛ; ‘Saa hadith yi ye hasan nokore, na wei ne nyansahu mu abenfo bebree adwene. Saa adwene yi nso, Sufyan Ats Tsauri, Ibnul Mubarak, Syafi’i, Ahmad ne Ishaq nso gyee. Wɔkaa sɛ; 'Obi betumi apopa sɔks abien no nyinaa mpo ɛnyɛ mpaboa sɛ abien no nyinaa yɛ den a'. Abu Isa kaa sɛ; 'Wɔ saa ti yi mu nso hadith bi wɔ hɔ a Abu Musa kaa ho asɛm'. Abu Isa kaa sɛ; ‘Metee sɛ Salih bin Muhammad Wɔ Tirmidhi reka sɛ; ‘Metee Abu Muqatil Sɛnea Samarqandi ka no; Mebaa Abu Hanifah nkyɛn berɛ a na ɔyare na ɔda ne wuo mpa so. Ɔka kyerɛɛ me sɛ memfa nsu mmrɛ no na ɔbɔɔ aguaree bere a ɔhyɛ sɔks. Ɛno akyi no, ɔpopaa wɔn baanu nyinaa na ɔkae sɛ, "Ɛnnɛ meyɛɛ biribi a menyɛɛ da: Mepopaa me sɔks, ɛwom mpo sɛ ɛnyɛ mpaboa de."
Imam Tirmidzi : 93
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ عَنْ سُلَيْمَانَ التَّيْمِيِّ عَنْ بَكْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْمُزَنِيِّ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ ابْنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَتَوَضَّأَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَالْعِمَامَةِقَالَ بَكْرٌ وَقَدْ سَمِعْتُهُ مِنَ ابْنِ الْمُغِيرَةِ قَالَ وَذَكَرَ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ فِي هَذَا الْحَدِيثِ فِي مَوْضِعٍ آخَرَ أَنَّهُ مَسَحَ عَلَى نَاصِيَتِهِ وَعِمَامَتِهِ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ ذَكَرَ بَعْضُهُمْ الْمَسْحَ عَلَى النَّاصِيَةِ وَالْعِمَامَةِ وَلَمْ يَذْكُرْ بَعْضُهُمْ النَّاصِيَةَ و سَمِعْت أَحْمَدَ بْنَ الْحَسَنِ يَقُولُ سَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ حَنْبَلٍ يَقُولُ مَا رَأَيْتُ بِعَيْنِي مِثْلَ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْقَطَّانِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَمْرِو بْنِ أُمَيَّةِ وَسَلْمَانَ وَثَوْبَانَ وَأَبِي أُمَامَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَأَنَسٌ وَبِهِ يَقُولُ الْأَوْزَاعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالُوا يَمْسَحُ عَلَى الْعِمَامَةِ و قَالَ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ لَا يَمْسَحُ عَلَى الْعِمَامَةِ إِلَّا بِرَأْسِهِ مَعَ الْعِمَامَةِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى و سَمِعْت الْجَارُودَ بْنَ مُعَاذٍ يَقُولُ سَمِعْتُ وَكِيعَ بْنَ الْجَرَّاحِ يَقُولُ إِنْ مَسَحَ عَلَى الْعِمَامَةِ يُجْزِئُهُ لِلْأَثَرِ
aka akyerɛ yɛn [Muhammad bin Basysyar] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Yahya bin Sa’id Al Qaththan] afiri [Sulaiman At Taimi] afiri [Bakr bin Abdullah Al Muzani] afiri [Al Hasan] afiri [Ibnul Mughirah bin Syu’bah] afiri [n’agya] hɔ ɔkaa sɛ; 'Akomhyeni sallallaahu 'alaihi wasallam de asuguare, na opopaa khuf ne imamah - atade a wode kyekyere ti -'. [Bakr] kae sɛ; ‘Mate afiri [Ibnul Mughirah] hɔ. Ɔkyerɛwfo no kae sɛ; 'Muhammad bin Basysyar kaa saa hadith yi ho asɛm wɔ baabi foforo, sɛ ɔpopaa ne anim ne ne ti nhwi'. Wɔsan nso kaa saa hadith yi firii ɔkwan foforɔ so, firi Al Mughirah bin Syu’bah. Wɔn mu binom kaa lafadz ho asɛm; ‘ɔrebɔ n’anim ne ne ti nhwi’, bere a ebinom anka ho asɛm no. Na metee sɛ Ahmad Ibnul Hasan reka sɛ; Metee sɛ Ahmad bin Hanbal reka sɛ; 'Me nhunuu obi te sɛ Yahya bin Sa'id Al Qaththan a ɔwɔ m'ankasa m'ani mmienu da'. Ɔkyerɛwfo no kaa sɛ, 'Wɔ saa ti yi mu no, abakɔsɛm bi nso wɔ hɔ a efi Amru bin Umayyah, Salman, Tsauban ne Abu Umamah hɔ'. Abu Isa kaa sɛ; 'Al Mughirah bin Syu'bah hadith no yɛ hasan nokorɛ, saa adwene yi na nwomanimfoɔ bebree agye afiri Ɔkɔmhyɛni sallallaahu 'alaihi wasallam ahokafoɔ mu, te sɛ Abu Bakr, Umar ne Anas'. Saa adwene yi nso wɔ Al Auza'i, Ahmad ne Ishaq. Wɔkaa sɛ; 'Obi betumi apopa ne ti nhwi'. Na nwomanimfoɔ bebree a wɔfiri Anabi sallallaahu ‘alaihi wasallam ne tabi’in ahokafoɔ mu kaa sɛ; 'Ɛnsɛ sɛ obi popa ne ti nhwi gye sɛ ɔpopa ne ti ne ne ti nhwi'. Wei ne Sufyan Ats Tsauri, Malik bin Anas, Ibnul Mubarak ne Syafri’i adwene. Abu Isa kaa sɛ: Metee sɛ Al Jarud bin Mu’adz reka sɛ: Metee sɛ Waki’ Ibnul Jarrah ka sɛ: ‘Sɛ ɔpopa ne ti nhwi nko ara a ɛnde ɛno ara dɔɔso ma no, ɛfiri sɛ ɛyɛ sunnah.’
Imam Tirmidzi : 94
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ كَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ عَنْ بِلَالٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَالْخِمَارِ
aka akyerɛ yɛn [Hannad] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Ali bin Mushir] afiri [Al A’masy] afiri [Al Hakam] afiri [Abdurrahman bin Abu Laila] afiri [Ka’ab bin Ujrah] afiri [Bilal] kaa sɛ; ' Ɔkɔmhyɛni sallallaahu 'alaihi wasallam de ne nsa twitwiw khuf ne atadeɛ bi'.
Imam Tirmidzi : 95
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ إِسْحَقَ هُوَ الْقُرَشِيُّ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَمَّارِ بْنِ يَاسِرٍ قَالَسَأَلْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ فَقَالَ السُّنَّةُ يَا ابْنَ أَخِي قَالَ وَسَأَلْتُهُ عَنْ الْمَسْحِ عَلَى الْعِمَامَةِ فَقَالَ أَمِسَّ الشَّعَرَ الْمَاءَ
aka akyerɛ yɛn [Qutaibah bin Sa’id] kaa sɛ, waka akyerɛ yɛn [Bisyr bin Al Mufaddlal] afiri [Abdurrahman bin Ishaq Al Qurasyi] hɔ, afiri [Abu Ubaidah bin Muhammad bin ‘Ammar bin Yasir] hɔ ɔkaa sɛ; 'Bere bi me bisaa [Jabir bin Abdullah] faa khuf mmienu no a wobepopa ho, afei obuae se, 'Eno ne sunnah, me nua ba'. kaa; Na me nso me bisaa no Imamah no a wɔbɛpopa ho asɛm, enti obuae sɛ, ‘Fa nsuo popa ti nhwi no’.
Imam Tirmidzi : 96
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ عَنْ كُرَيْبٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ خَالَتِهِ مَيْمُونَةَ قَالَتْ وَضَعْتُ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غُسْلًا فَاغْتَسَلَ مِنْ الْجَنَابَةِ فَأَكْفَأَ الْإِنَاءَ بِشِمَالِهِ عَلَى يَمِينِهِ فَغَسَلَ كَفَّيْهِ ثُمَّ أَدْخَلَ يَدَهُ فِي الْإِنَاءِ فَأَفَاضَ عَلَى فَرْجِهِ ثُمَّ دَلَكَ بِيَدِهِ الْحَائِطَ أَوْ الْأَرْضَ ثُمَّ مَضْمَضَ وَاسْتَنْشَقَ وَغَسَلَ وَجْهَهُ وَذِرَاعَيْهِ ثُمَّ أَفَاضَ عَلَى رَأْسِهِ ثَلَاثًا ثُمَّ أَفَاضَ عَلَى سَائِرِ جَسَدِهِ ثُمَّ تَنَحَّى فَغَسَلَ رِجْلَيْهِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَفِي الْبَاب عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ وَجَابِرٍ وَأَبِي سَعِيدٍ وَجُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ
aka akyerɛ yɛn [Hannad] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Waki’] afiri [Al A’masy] afiri [Salim bin Abu Al Ju’d] afiri [Kuraib] afiri [Ibn Abbas] afiri ne maame nuabea - [Maimunah] - ɔkaa sɛ; ' Mede aguaree nsuo maa Anabi sallallaahu 'alaihi wasallam, afei ɔde aguaree junub. Ɔde ne nsa benkum danee anwenne no guu ne nsa nifa so, afei ɔhohoroo ne nsateaa abien no nyinaa. Ɛno akyi no ɔde ne nsa guu anwenne no mu, de nsu guu n’akyi berɛmo mu na ɔde ne nsa petepete ɔfasu anaa fam. Afei ɔhohoroo n’ano na ɔde nsu guu ne hwene mu, hohoroo n’anim ne ne nsa ne ne nsateaa nyinaa. Afei hwie nsuo gu ne ti so mprɛnsa, fa nsuo no fa ne nipadua nyinaa so, afei tu kɔ na hohoro ne nan’. Abu Isa kaa sɛ; 'Saa hadith yi ye hasan nokore, na saa ti yi mu nso, nsem a efiri Umm Salamah, Jabir, Abu Sa'id, Jubair bin Muth'im ne Abu Hurairah'.
Imam Tirmidzi : 97
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَغْتَسِلَ مِنْ الْجَنَابَةِ بَدَأَ فَغَسَلَ يَدَيْهِ قَبْلَ أَنْ يُدْخِلَهُمَا الْإِنَاءَ ثُمَّ غَسَلَ فَرْجَهُ وَيَتَوَضَّأُ وُضُوءَهُ لِلصَّلَاةِ ثُمَّ يُشَرِّبُ شَعْرَهُ الْمَاءَ ثُمَّ يَحْثِي عَلَى رَأْسِهِ ثَلَاثَ حَثَيَاتٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ الَّذِي اخْتَارَهُ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الْغُسْلِ مِنْ الْجَنَابَةِ أَنَّهُ يَتَوَضَّأُ وُضُوءَهُ لِلصَّلَاةِ ثُمَّ يُفْرِغُ عَلَى رَأْسِهِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ يُفِيضُ الْمَاءَ عَلَى سَائِرِ جَسَدِهِ ثُمَّ يَغْسِلُ قَدَمَيْهِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ وَقَالُوا إِنْ انْغَمَسَ الْجُنُبُ فِي الْمَاءِ وَلَمْ يَتَوَضَّأْ أَجْزَأَهُ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ
[Ibn Abu Umar] kaa kyerɛɛ yɛn sɛ [Sufyan bin Uyainah] kaa ho asɛm kyerɛɛ yɛn firii [Hisham bin Urwah] hɔ firii [n’agya] hɔ firii [Aisha] hɔ a ɔkaa sɛ: ‘Sɛ Allah Somafoɔ (asomdwoeɛ ne Allah nhyira nka no) rekɔyɛ amanne kwan so asuguare (ghusl) ama janabah (ahosodie) a, na ɔdi kan hohoro ne nsa ansa na wato wɔn mu anwenne no. Ɛno akyi no, na ɔhohoro n’akyi hohoro, na ɔbɔ aguare sɛnea ɔyɛ de bɔ mpae no, na ɔde nsu hohoro ne ti nhwi. Ɛno akyi no, na ɔhwie nsu abiɛsa gu ne ti so.’ Abu Isa kaa sɛ: ‘Saa hadith yi yɛ hasan sahih, na saa hadith yi ne deɛ nwomanimfoɔ apaw no wɔ amanne kwan so nsuo a wɔde kɔ janaabah ho. Sɛ obi de nsuo twitwiw sɛnea ɔyɛ ma mpaebɔ no, afei hwie nsuo abiɛsa gu ne ti so. Ɛno akyi no, hwie nsu gu ne nipadua nyinaa so na hohoro ne nan.’ Nhomanimfo de saa hadith yi di dwuma, woka se: 'Se obi a oye janaabah de ne ho to nsuo mu se wannye asuo mpo a, ɛno ara dɔɔso.' Wei ne Shafi'i, Ahmad ne Ishaq' adwene.
Imam Tirmidzi : 98
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَيُّوبَ بْنِ مُوسَى عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ رَافِعٍ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ قَالَتْ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي امْرَأَةٌ أَشُدُّ ضَفْرَ رَأْسِي أَفَأَنْقُضُهُ لِغُسْلِ الْجَنَابَةِ قَالَ لَا إِنَّمَا يَكْفِيكِ أَنْ تَحْثِينَ عَلَى رَأْسِكِ ثَلَاثَ حَثَيَاتٍ مِنْ مَاءٍ ثُمَّ تُفِيضِينَ عَلَى سَائِرِ جَسَدِكِ الْمَاءَ فَتَطْهُرِينَ أَوْ قَالَ فَإِذَا أَنْتِ قَدْ تَطَهَّرْتِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ الْمَرْأَةَ إِذَا اغْتَسَلَتْ مِنْ الْجَنَابَةِ فَلَمْ تَنْقُضْ شَعْرَهَا أَنَّ ذَلِكَ يُجْزِئُهَا بَعْدَ أَنْ تُفِيضَ الْمَاءَ عَلَى رَأْسِهَا
aka akyerɛ yɛn [Ibn Abu Umar] kaa sɛ, waka akyerɛ yɛn [Sufyan] afiri [Ayyub bin Musa] hɔ afiri [Sa’id Al Maqburi] afiri [Abdullah bin Rafi’] afiri [Umm Salamah] hɔ ɔkaa sɛ; 'O Allah Somafoa, ampa ara meye obaa a na meye tie tie no mu den - braid -, se meguare junub a, so se mesan kyekyere no?' obuaa sɛ: 'Dabi, nanso ɛdɔɔso sɛ wobɛhwie nsuo mprɛnsa agu wo ti so, ɛno akyi no, tu nsuo no gu wo nipadua nyinaa so afei wobɛho tew, anaasɛ ɔkaa sɛ: 'woabɛyɛ kronn'. Abu Isa kaa sɛ; ‘Saa hadith yi ye hasan sahih. Nhomanimfoɔ bebree de saa hadith yi di dwuma, wɔka sɛ sɛ ɔbaa bi de junub guare, na wannyi ne ti nhwi a ɛnde ɛdɔɔso wɔ nsuo a ɛsen fa ne nipadua so akyi'.
Imam Tirmidzi : 99
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا الْحَارِثُ بْنُ وَجِيهٍ قَالَ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ دِينَارٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تَحْتَ كُلِّ شَعْرَةٍ جَنَابَةٌ فَاغْسِلُوا الشَّعْرَ وَأَنْقُوا الْبَشَرَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْحَارِثِ بْنِ وَجِيهٍ حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِهِ وَهُوَ شَيْخٌ لَيْسَ بِذَاكَ وَقَدْ رَوَى عَنْهُ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ الْأَئِمَّةِ وَقَدْ تَفَرَّدَ بِهَذَا الْحَدِيثِ عَنْ مَالِكِ بْنِ دِينَارٍ وَيُقَالُ الْحَارِثُ بْنُ وَجِيهٍ وَيُقَالُ ابْنُ وَجْبَةَ
aka akyerɛ yɛn [Nashr bin Ali] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Al Harith bin Wajih] kaa sɛ; aka akyerɛ yɛn [Malik bin Dinar] afiri [Muhammad bin Sirin] hɔ afiri [Abu Hurairah] afiri Ɔkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wasallam hɔ, ɔkaa sɛ: ‘Nwi biara ase no, junub wɔ hɔ, enti hohoro ti nhwi no na hohoro honam ani’. Wɔ saa ti yi mu no, abakɔsɛm bi nso wɔ hɔ a efi Ali ne Anas hɔ. Abu Isa kaa sɛ; 'Al Harith bin Wajih hadith no ye gharib hadith a yennim gyese efiri ne nkyɛn, ɛwom mpo sɛ na ɔyɛ sheikh a ɔyɛ mmerɛ. Ɛnyɛ nhomanimfo kakraa bi na wɔkaa fii ne hɔ, nanso ɔno nkutoo na ɔkaa saa hadith yi, fii Malik bin Dinar hɔ. Ɛtɔ da bi a wɔfrɛ no Al Harith bin Wajih na ɛtɔ da bi nso a wɔfrɛ no Ibn Wajbah’.
Imam Tirmidzi : 100
حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ لَا يَتَوَضَّأُ بَعْدَ الْغُسْلِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ أَنْ لَا يَتَوَضَّأَ بَعْدَ الْغُسْلِ
aka akyerɛ yɛn [Isma’il bin Musa] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Sharik] afiri [Abu Ishaq] afiri [Al Aswad] afiri [Aisyah] kaa sɛ, ‘Ɔkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wasallam annyɛ nsuo wɔ aguaree akyi’. Abu Isa kaa sɛ; 'Saa hadith yi ye hasan sahih hadith'. Abu Isa kaa sɛ; ‘Na wei ne adwene a ɛnyɛ Anabi sallallaahu ‘alaihi wasallam ne tabi’in ahokafoɔ no mu kakraa bi adwene, a ɛne sɛ wɔrenkɔguare wɔ aguaree akyi’.