Imam Tirmidzi : 1
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ ح و حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ مُصْعَبِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تُقْبَلُ صَلَاةٌ بِغَيْرِ طُهُورٍ وَلَا صَدَقَةٌ مِنْ غُلُولٍقَالَ هَنَّادٌ فِي حَدِيثِهِ إِلَّا بِطُهُورٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا الْحَدِيثُ أَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَأَحْسَنُ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي الْمَلِيحِ عَنْ أَبِيهِ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأَنَسٍ وَأَبُو الْمَلِيحِ بْنُ أُسَامَةَ اسْمُهُ عَامِرٌ وَيُقَالُ زَيْدُ بْنُ أُسَامَةَ بْنِ عُمَيْرٍ الْهُذَلِيُّ
aka akyerɛ yɛn [Qutaibah bin Sa’id] kaa sɛ, waka akyerɛ yɛn [Abu Awanah] afiri [Simak bin Harb], na waka akyerɛ yɛn [Hannad] kaa sɛ, waka akyerɛ yɛn [Waki’] afiri [Israil] afiri [Simak] afiri [Mush’ab bin Sa’d] afiri [Ibn Umar] afiri [Ibn Umar] nkyɛn afiri Ɔkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wa Sallam hɔ, ɔkaa sɛ: ‘ Mpaeɛ a wɔyɛ a wɔnni wɔrennye ahotew ntom, na wɔrennye adɔe a efi agyapade a wowia mu ba no ntom’. Hannad ka wɔ ne hadith mu sɛ, ‘ɛho ntew’. Abu Isa kaa sɛ; 'Saa hadith yi ne nea ɛyɛ nokware na eye sen biara wɔ saa ti yi mu'. Saa ti yi mu nso hadiths a efi Abu Al Malih hɔ a efi n’agya ne Abu Hurairah ne Anas hɔ. Na Abu Al Malih bin Usamah din de Amir, a wɔsan frɛ no Zaid bin Usamah bin Umair Al Hudzali’.
Imam Tirmidzi : 2
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنُ بْنُ عِيسَى الْقَزَّازُ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ ح و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ عَنْ مَالِكٍ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا تَوَضَّأَ الْعَبْدُ الْمُسْلِمُ أَوْ الْمُؤْمِنُ فَغَسَلَ وَجْهَهُ خَرَجَتْ مِنْ وَجْهِهِ كُلُّ خَطِيئَةٍ نَظَرَ إِلَيْهَا بِعَيْنَيْهِ مَعَ الْمَاءِ أَوْ مَعَ آخِرِ قَطْرِ الْمَاءِ أَوْ نَحْوَ هَذَا وَإِذَا غَسَلَ يَدَيْهِ خَرَجَتْ مِنْ يَدَيْهِ كُلُّ خَطِيئَةٍ بَطَشَتْهَا يَدَاهُ مَعَ الْمَاءِ أَوْ مَعَ آخِرِ قَطْرِ الْمَاءِ حَتَّى يَخْرُجَ نَقِيًّا مِنْ الذُّنُوبِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ حَدِيثُ مَالِكٍ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبُو صَالِحٍ وَالِدُ سُهَيْلٍ هُوَ أَبُو صَالِحٍ السَّمَّانُ وَاسْمُهُ ذَكْوَانُ وَأَبُو هُرَيْرَةَ اخْتُلِفَ فِي اسْمِهِ فَقَالُوا عَبْدُ شَمْسٍ وَقَالُوا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو وَهَكَذَا قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ وَهُوَ الْأَصَحُّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ وَثَوْبَانَ وَالصُّنَابِحِيِّ وَعَمْرِو بْنِ عَبَسَةَ وَسَلْمَانَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَالصُّنَابِحِيُّ الَّذِي رَوَى عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ لَيْسَ لَهُ سَمَاعٌ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاسْمُهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عُسَيْلَةَ وَيُكْنَى أَبَا عَبْدِ اللَّهِ رَحَلَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُبِضَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ فِي الطَّرِيقِ وَقَدْ رَوَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحَادِيثَ وَالصُّنَابِحُ بْنُ الْأَعْسَرِ الْأَحْمَسِيُّ صَاحِبُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُقَالُ لَهُ الصُّنَابِحِيُّ أَيْضًا وَإِنَّمَا حَدِيثُهُ قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنِّي مُكَاثِرٌ بِكُمْ الْأُمَمَ فَلَا تَقْتَتِلُنَّ بَعْدِي
Waka akyerɛ yɛn [Ishaq bin Musa Al Ansari] kaa sɛ, waka akyerɛ yɛn [Ma’n bin Isa Al Qazzaz] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Malik bin Anas]. Efi ɔkwan foforo so; na waka akyere yen [Qutaibah] afiri [Malik] afiri [Suhail bin Abu Salih] afiri [n’agya] afiri [Abu Hurairah] kaa se, Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Sallam kaa se: ‘Se Muslimi, anaase agyidifoo bi to asuguare a, ennee ohohoro n’anim, ennee bone a ewo n’anim enam aniwa a wohunu nti no bepue ne nsuo, anaase ne nsuo a ɛtwa toɔ, anaa biribi a ɛte saa. Sɛ ɔhohoro ne nsa a, bɔne a ɛfiri ne nsam no bɛfiri nsuo no mu, anaasɛ nsuo a ɛtwa toɔ no bɛfiri adi kɔsi sɛ ɔbɛfiri adi a bɔne ketewaa biara nni mu’. Abu Isa kaa sɛ; 'Wei yɛ hasan sahih hadith, a ɛne hadith a Malik kaa firii Suhail hɔ firii n'agya hɔ firii Abu Hurairah ne Abu Salih, Suhail agya, a ɛne Abu Salih As Samman, na ne din de Dzakwan.' Abu Hurairah ankasa da so ara gye akyinnye wɔ ne din ho; ebinom ka sɛ Abdu Syamsi, ebinom ka sɛ Abdullah bin ‘Amru na te sɛ eyi, Muhammad bin Isma’il kaa sɛ; 'Ɛno ne nea ɛteɛ sen biara'. Abu Isa kaa sɛ; wɔ saa ti yi mu no, asɛm bi nso wɔ hɔ a ɛfiri Uthman bin ‘Affan, Thauban, Ash Shunabihi, Umar bin Abasah, Salman, Abdullah bin ‘Amru, ne Ash Shunabihi hɔ a ɔkyerɛw firii Abu Bakr Ash Shiddiq hɔ, nanso wante no tẽẽ amfiri Allah Somafoɔ Shallahu ‘alaihi wa Sallam hɔ. Ne din de Abdurrahman bin Usailah, bere a ne din de Abu Abdullah, otutuu kwan kɔhyiaa Ɔkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wa Sallam, bere a Na Ɔkɔmhyɛni sallaahu ‘alaihi wa Sallam ankasa awu bere a na ɔda so ara wɔ akwantu no mu. Waka hadith ahodoɔ bi afiri Ɔkɔmhyɛni Shallahu ‘alaihi wa Sallam hɔ. Ash Shunabi Ibnul A'sar Al Ahmasi yɛ Ɔkɔmhyɛni Shallahu 'alaihi wa Sallam adamfo, na wɔsan frɛ no Ash Shunabihi. Hadith a ɔkaa ho asɛm no ne sɛ; ɔkaa sɛ; Metee sɛ Anabi sallallaahu ‘alaihi wa Sallam ka sɛ: ‘Ampa ara, mɛma Ummah no adɔɔso, enti mma monnkum mo ho mo ho da wɔ m’akyi’.
Imam Tirmidzi : 3
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَهَنَّادٌ وَمَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ قَالُوا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحَنَفِيَّةِ عَنْ عَلِيٍّعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مِفْتَاحُ الصَّلَاةِ الطُّهُورُ وَتَحْرِيمُهَا التَّكْبِيرُ وَتَحْلِيلُهَا التَّسْلِيمُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا الْحَدِيثُ أَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَأَحْسَنُ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ هُوَ صَدُوقٌ وَقَدْ تَكَلَّمَ فِيهِ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ قَالَ أَبُو عِيسَى و سَمِعْت مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ يَقُولُ كَانَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَالْحُمَيْدِيُّ يَحْتَجُّونَ بِحَدِيثِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ قَالَ مُحَمَّدٌ وَهُوَ مُقَارِبُ الْحَدِيثِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ وَأَبِي سَعِيدٍ
Wɔaka akyerɛ yɛn [Qutaibah] ne [Hannad] ne [Mahmud bin Ghailan] wɔkaa sɛ; aka akyerɛ yɛn [Waki’] afi [Sufyan]. -wɔ ɔkwan foforo so no wɔaka ho asɛm- Waka akyerɛ yɛn [Muhammad bin Basyar] kaa sɛ, waka akyerɛ yɛn [Abdurrahman bin Mahdi] kaa sɛ, waka akyerɛ yɛn [Sufyan] afiri [Abdullah bin Muhammad bin Aqil] hɔ afiri [Muhammad Ibnul Hanafiah] afiri [Ali] hɔ afiri Ɔkɔmhyɛni sallaahu ‘alaihi wa Sallam hɔ, ɔkaa sɛ: ‘Mpaeɛbɔ safoa ne ahotew, no baraa ne takbir na halal ne nkyia'. Abu Isa kaa sɛ; ‘Saa hadith yi na eye nokore na eye paa wo saa ti yi mu. Abdullah bin Muhammad bin Aqil yɛ ɔbarima nokwafoɔ, nanso nyansahufoɔ bi wɔ hɔ a wɔka ne tirim asɛm. Abu Isa kaa sɛ; ‘Mate sɛ Muhammad bin Isma’il reka sɛ; 'Ahmad bin Hanbal, Ishaq bin Ibrahim ne Al Humaidi, wɔde Abdullah bin Muhammad bin Aqil hadith na ɛkyerɛ. Muhammad kaa sɛ; 'Bere no abɛn'. Abu Isa kaa sɛ; 'Wɔ saa ti yi mu no, abakɔsɛm bi nso wɔ hɔ a efi Jabir ne Abu Sa'id hɔ'.
Imam Tirmidzi : 4
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ مُحَمَّدُ بْنُ زَنْجَوَيْهِ الْبَغْدَادِيُّ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالَ حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ قَرْمٍ عَنْ أَبِي يَحْيَى الْقَتَّاتِ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِفْتَاحُ الْجَنَّةِ الصَّلَاةُ وَمِفْتَاحُ الصَّلَاةِ الْوُضُوءُ
aka akyerɛ yɛn [Abu Bakr Muhammad bin Zanjawih Al Baghdadi] na ɛnyɛ biako pɛ, ɔkae; aka akyerɛ yɛn [Husain bin Muhammad] kaa sɛ, waka akyerɛ yɛn [Sulaiman bin Qarn] afiri [Abu Yahya Al Qattat] hɔ afiri [Mujahid] afiri [Jabir bin Abdullah] Radliaallahu 'anhuma, ɔkaa sɛ, Rasulullah Shallahu 'alaihi wa Sallam kaa sɛ: 'Ɔsoro safoa ne mpaebɔ, berɛ a mpaebɔ safoa ne ahoteɛ'.
Imam Tirmidzi : 5
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَهَنَّادٌ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا دَخَلَ الْخَلَاءَ قَالَ اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ قَالَ شُعْبَةُ وَقَدْ قَالَ مَرَّةً أُخْرَى أَعُوذُ بِكَ مِنْ الْخُبْثِ وَالْخَبِيثِ أَوْ الْخُبُثِ وَالْخَبَائِثِقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَزَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ وَجَابِرٍ وَابْنِ مَسْعُودٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ أَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَأَحْسَنُ وَحَدِيثُ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ فِي إِسْنَادِهِ اضْطِرَابٌ رَوَى هِشَامٌ الدَّسْتُوَائِيُّ وَسَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ فَقَالَ سَعِيدٌ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ عَوْفٍ الشَّيْبَانِيِّ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ و قَالَ هِشَامٌ الدَّسْتُوَائِيُّ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ وَرَوَاهُ شُعْبَةُ وَمَعْمَرٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ النَّضْرِ بْنِ أَنَسٍ فَقَالَ شُعْبَةُ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ وَقَالَ مَعْمَرٌ عَنْ النَّضْرِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبُو عِيسَى سَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْ هَذَا فَقَالَ يُحْتَمَلُ أَنْ يَكُونَ قَتَادَةُ رَوَى عَنْهُمَا جَمِيعًا
wɔaka akyerɛ yɛn [Qutaibah] ne [Hannad] wɔkaa sɛ; aka akyerɛ yɛn [Waki’] firi [Syu’bah] firi [Abdul Aziz bin Shuhaib] firi [Anas bin Malik] ɔkaa sɛ, Ɔkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wa Sallam berɛ a ɔrekɔhyɛn tiafi no ɔkaa sɛ: ‘ALLAHUMMA INNI A’UUDZU BIKA -O Allah, ampa ara mehwehwɛ guankɔbea wɔ Wo mu-’. Shu'bah kaa sɛ; 'Bere foforo mu no ɔkaa sɛ: 'A'UUDZU BIKA MINAL KHUBTSI WAL KHUBIIS -Mehwehwɛ guankɔbea wɔ Wo mu fi mmarima ahonhommɔne ne mmea ahonhommɔne ho- anaasɛ AL KHUBUTSI WAL KHABA`ITS -Mehwehwɛ guankɔbea wɔ Wo mu fi mmarima ahonhommɔne ne mmea ahonhommɔne ho-'. Abu Isa kaa sɛ; 'Wɔ saa ti yi mu no, nsɛm a efi Ali, Zaid bin Arqam, Jabir ne Ibnu Mas'ud hɔ nso wɔ hɔ'. Abu Isa kaa sɛ; ‘Anas bin Isa hadith no ne nea ɛyɛ nokware na eye sen biara wɔ saa ti yi mu. Saa berɛ yi, wɔ Zaid bin Arqam hadith mu no, adwene mu naayɛ wɔ sanad no mu. Saa hadith yi nso Hisyam Ad Dastuwa`i ne Sa'id bin Abu Arubah a ofi Qatadah na wɔkaa no. Sa'id kaa sɛ ɛfiri Al Qasim bin 'Auf Asy Syaibani a ɔfiri Zaid bin Arqam hɔ. Na Hisyam Ad Dastuwa`i firi Zaid bin Arqam Qatadah mu, berɛ a Syu’bah ne Ma’mar kaa ho asɛm firi An Nadlr bin Anas Qatadah mu. Syu'bah kaa ho asɛm firii Zaid bin Arqam hɔ. Ma'mar kaa sɛ ɛfiri An Nadlr bin Anas a ɛfiri n'agya hɔ, ɛfiri Ɔkɔmhyɛni sallallaahu 'alaihi wa Sallam hɔ. Abu Isa kaa sɛ; 'Mebisaa Muhammad saa abakɔsɛm yi ho asɛm, enti obuae sɛ, 'Ɛda so ara yɛ yie sɛ Qatadah kaa asɛm firi wɔn mmienu nyinaa hɔ'.
Imam Tirmidzi : 6
أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الضَّبِّيُّ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا دَخَلَ الْخَلَاءَ قَالَ اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ الْخُبْثِ وَالْخَبَائِثِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
aka akyerɛ yɛn [Ahmad bin Abdah Adl Dlabbi Al Bashri] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Hammad bin Zaid] afiri [Abdul Aziz bin Shuhaib] afiri [Anas bin Malik] kaa sɛ; 'Akomhyeni sallallaahu 'alaihi wa Sallam, bere a ohyenee tiafi no mu no, okaa se: 'ALLAHUMMA INNI A'UUDZU BIKA MINAL KHUBUTSI WAL KHABA`ITS -O Allah, mehwehwe guanbea wo Wo mu firi mmarima ne mmaa ahonhommɔne ho-'. Abu Isa kaa sɛ; 'Eyi yɛ Hasan hadith a ɛyɛ nokware'.
Imam Tirmidzi : 7
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ إِسْرَائِيلَ بْنِ يُونُسَ عَنْ يُوسُفَ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا خَرَجَ مِنْ الْخَلَاءِ قَالَ غُفْرَانَكَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ إِسْرَائِيلَ عَنْ يُوسُفَ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ وَأَبُو بُرْدَةَ بْنُ أَبِي مُوسَى اسْمُهُ عَامِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ قَيْسٍ الْأَشْعَرِيُّ وَلَا نَعْرِفُ فِي هَذَا الْبَابِ إِلَّا حَدِيثَ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
aka akyerɛ yɛn [Muhammad bin Isma’il] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Malik bin Isma’il] afiri [Isra’il bin Yunus] afiri [Yusuf bin Abu Burdah] afiri [n’agya] afiri [Aisyah] Radliaallahu ‘anha, ɔkaa sɛ; 'Bere a Anabi sallallaahu 'alaihi wa Sallam firii tiafi mu bae no, okenkanee se: 'GHUFRAANAKA -Mewɔ anidasoɔ sɛ Wo bɔnefakyɛ-'. Abu Isa kaa sɛ; 'Saa hadith yi ye Hasan Gharib dibea, yennim ho hwee gyese efiri Israel hadith bi mu, efiri Yusuf bin Abu Burdah ho, abere a Abu Burdah bin Abu Musa din ne 'Amir bin Abdullah bin Qais Al Asy'ari.' Na yennim wo saa ti yi mu gyese Aisyah Radliaallahu 'anha hadith a efiri Anabi sallallaahu 'alaihi wa Sallam' ho.
Imam Tirmidzi : 8
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمَخْزُومِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَطَاءَ بْنِ يَزِيدَ اللَّيْثِيِّ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ الْأَنْصَارِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَتَيْتُمْ الْغَائِطَ فَلَا تَسْتَقْبِلُوا الْقِبْلَةَ بِغَائِطٍ وَلَا بَوْلٍ وَلَا تَسْتَدْبِرُوهَا وَلَكِنْ شَرِّقُوا أَوْ غَرِّبُواقَالَ أَبُو أَيُّوبَ فَقَدِمْنَا الشَّامَ فَوَجَدْنَا مَرَاحِيضَ قَدْ بُنِيَتْ مُسْتَقْبَلَ الْقِبْلَةِ فَنَنْحَرِفُ عَنْهَا وَنَسْتَغْفِرُ اللَّهَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ جَزْءٍ الزُّبَيْدِيِّ وَمَعْقِلِ بْنِ أَبِي الْهَيْثَمِ وَيُقَالُ مَعْقِلُ بْنُ أَبِي مَعْقِلٍ وَأَبِي أُمَامَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَسَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي أَيُّوبَ أَحْسَنُ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَأَصَحُّ وَأَبُو أَيُّوبَ اسْمُهُ خَالِدُ بْنُ زَيْدٍ وَالزُّهْرِيُّ اسْمُهُ مُحَمَّدُ بْنُ مُسْلِمٍ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ شِهَابٍ الزُّهْرِيُّ وَكُنْيَتُهُ أَبُو بَكْرٍ قَالَ أَبُو الْوَلِيدِ الْمَكِّيُّ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ مُحَمَّدُ بْنُ إِدْرِيسَ الشَّافِعِيُّ إِنَّمَا مَعْنَى قَوْلِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَسْتَقْبِلُوا الْقِبْلَةَ بِغَائِطٍ وَلَا بِبَوْلٍ وَلَا تَسْتَدْبِرُوهَا إِنَّمَا هَذَا فِي الْفَيَافِي وَأَمَّا فِي الْكُنُفِ الْمَبْنِيَّةِ لَهُ رُخْصَةٌ فِي أَنْ يَسْتَقْبِلَهَا وَهَكَذَا قَالَ إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ و قَالَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ رَحِمَهُ اللَّهُ إِنَّمَا الرُّخْصَةُ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي اسْتِدْبَارِ الْقِبْلَةِ بِغَائِطٍ أَوْ بَوْلٍ وَأَمَّا اسْتِقْبَالُ الْقِبْلَةِ فَلَا يَسْتَقْبِلُهَا كَأَنَّهُ لَمْ يَرَ فِي الصَّحْرَاءِ وَلَا فِي الْكُنُفِ أَنْ يَسْتَقْبِلَ الْقِبْلَةَ
aka akyerɛ yɛn [Sa'id bin Abdurrahman Al Makhzumi] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Sufyan bin Uyainah] afiri [Az Zuhri] afiri ['Atho` bin Yazid Al Laitsi] afiri [Abu Ayyub Al Anshari] ɔkaa sɛ, Allah Somafoɔ sallallaahu 'alaihi wa Sallam kaa sɛ: ' Sɛ wo hohoro a ɛnde mma nnhwɛ Qibla anaasɛ nsan w'akyi nkyerɛ no, sɛ defecating anaa defecating. ketewa. Nanso hwɛ apuei anaa atɔe’. Abu Ayyuub kaa sɛ; 'Bere a yɛduruu Syria no, yɛhunuu sɛ wɔasi wɔn tiafi a ɛhwɛ Qibla kwan so, enti yɛdanee yɛn ho fii wɔn ho na yɛsrɛɛ Allah sɛ ɔmfa bɔne nkyɛ yɛn'. Abu Isa kaa sɛ; 'Wɔ saa ti yi mu no, abakɔsɛm bi nso wɔ hɔ a ɛfiri Abdullah bin Al Harith bin Jaz`i Az Zubaidi ne Ma'qil bin Abu Al Haitsam -a wɔsan frɛ no Ma'qil bin Abu Umamah-, Abu Hurairah ne Suhail bin Hanif'. Abu Isa kaa sɛ; ‘Wɔ saa ti yi mu no hadith a Abu Ayyub aka ho asɛm no ne nea eye sen biara na ɛyɛ nokware sen biara. Abu Ayyub din de Khalid bin Zaid, bere a Az Zuhri din de Muhammad bin Muslim bin Ubaidullah bin Syihab Az Zuhri, ne din de Abu Bakr’. Abu Al Walid Al Makki kaa sɛ; Abu Abdullah Muhammad bin bin Idris Asy Syafi'i kaa sɛ; 'Nteaseɛ baako pɛ a ɛwɔ Anabi sallaahu 'alaihi wa sallam 'Mfa w'ani kyerɛ Qibla anaasɛ nsan w'akyi nkyerɛ no berɛ a woretu nsuo anaa woretoto wo ho' no wɔ baabi a ɛda hɔ. Saa bere yi nyinaa, sɛ wowɔ ɔdan a wɔato mu mu a, ɛyɛ mmerɛw sɛ wobɛhwɛ Qibla no kwankyerɛ. Eyi ne nea Ishaq bin Ibrahim nso kae. Saa berɛ yi, Ahmad bin Hanbal Rahimahullah kaa sɛ; "Akɔmhyɛni sallaahu 'alaihi wa Sallam ahotɔ bere a ɔretu nsu anaasɛ ɔreto nsu no yɛ sɛ ɔbɛdan n'akyi akyerɛ no nkutoo, bere a wɔda so ara mma ho kwan sɛ ɔbɛhwɛ no." Ɛte sɛ nea Imam Ahmad ankyerɛ nsonsonoeɛ a ɛda Qibla anim wɔ sare so anaa ɔdan a wɔato mu mu.
Imam Tirmidzi : 9
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ أَبَانَ بْنِ صَالِحٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَنَهَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ نَسْتَقْبِلَ الْقِبْلَةَ بِبَوْلٍ فَرَأَيْتُهُ قَبْلَ أَنْ يُقْبَضَ بِعَامٍ يَسْتَقْبِلُهَاوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي قَتَادَةَ وَعَائِشَةَ وَعَمَّارِ بْنِ يَاسِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ جَابِرٍ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
aka akyerɛ yɛn sɛ [Muhammad bin Basyar] ne [Muhammad bin Al Mutsanna] nyinaa kae sɛ; aka akyerɛ yɛn [Wahb bin Jarir] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [m’agya] afiri [Muhammad bin Ishaq] afiri [Aban bin Salih] afiri [Mujahid] afiri [Jabir bin Abdullah] hɔ ɔkaa sɛ; Ɔkɔmhyɛni no, asomdwoeɛ ne nhyira nka no, baraa sɛ ɔbɛhwɛ Qibla akwankyerɛ berɛ a ɔrekɔto nsuo, nanso mehunuu no afe ansa na ɔrewuo a ɔrehwɛ Qibla akwankyerɛ.' Wɔ saa ti yi mu no, abakɔsɛm bi nso wɔ hɔ a efi Abu Qatadah, Aisyah ne Ammar bin Yasir’ hɔ. Abu Isa kaa sɛ; 'Wɔ saa ti yi mu no, hadith a Jabir aka ho asɛm no yɛ hasan gharib'.
Imam Tirmidzi : 10
وَقَدْ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ عَنْ أَبِي قَتَادَةَأَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَبُولُ مُسْتَقْبِلَ الْقِبْلَةِحَدَّثَنَا بِذَلِكَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ وَحَدِيثُ جَابِرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ لَهِيعَةَ وَابْنُ لَهِيعَةَ ضَعِيفٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ ضَعَّفَهُ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ وَغَيْرُهُ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ
Na saa hadith yi na [Ibn Lahi’ah] aka ho asɛm, afiri [Abu Zubair] hɔ, afiri [Jabir] hɔ, afiri [Abu Qatadah] hɔ, sɛ berɛ bi ɔhunuu Ɔkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wa Sallam sɛ ɔreto nsuo a ɛhwɛ Qibla no kwankyerɛ’. [Qutaibah] aka akyerɛ yɛn saa, ɔkaa sɛ; 'Ibn Lahi'ah aka akyerɛ yɛn'. Na Jabir hadith a woboo firii Anabi sallaahu ‘alaihi wa sallam hɔ no yɛ nokorɛ sene Ibn Lahi’ah hadith no, ɛfiri sɛ na Ibn Lahi’ah yɛ onipa a ɔyɛ mmerɛ sɛdeɛ hadith ho abenfoɔ, Imam Yahya bin Sa’id Al Qaththan ne afoforɔ a wɔakyerɛ aseɛ afiri wɔn tirim’.
Imam Tirmidzi : 11
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ عَنْ عَمِّهِ وَاسِعِ بْنِ حَبَّانَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَرَقِيتُ يَوْمًا عَلَى بَيْتِ حَفْصَةَ فَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى حَاجَتِهِ مُسْتَقْبِلَ الشَّامِ مُسْتَدْبِرَ الْكَعْبَةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
aka akyerɛ yɛn [Hannad] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Abdah bin Sulaiman] afiri [Ubaidullah bin Umar] hɔ afiri [Muhammad bin Yahya bin Habban] afiri ne papa nua barima - [Wasi’ bin Habban] - afiri [Ibn Umar] hɔ ɔkaa sɛ; 'Da bi meforoo Hafshah fie dan atifi, afei mehunuu sɛ Anabi sallaahu 'alaihi wa sallam retu nsuo berɛ a ɔhwɛ Syria kwankyerɛ a n'akyi kyerɛ Kaaba.' Abu Isa kaa sɛ; 'Saa hadith yi yɛ hasan a ɛyɛ nokware wɔ dibea mu'.
Imam Tirmidzi : 12
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا شَرِيكٌ عَنْ الْمِقْدَامِ بْنِ شُرَيْحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْمَنْ حَدَّثَكُمْ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَبُولُ قَائِمًا فَلَا تُصَدِّقُوهُ مَا كَانَ يَبُولُ إِلَّا قَاعِدًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَبُرَيْدَةَ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ حَسَنَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ أَحْسَنُ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَأَصَحُّ وَحَدِيثُ عُمَرَ إِنَّمَا رُوِيَ مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ الْكَرِيمِ بْنِ أَبِي الْمُخَارِقِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ قَالَ رَآنِي النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا أَبُولُ قَائِمًا فَقَالَ يَا عُمَرُ لَا تَبُلْ قَائِمًا فَمَا بُلْتُ قَائِمًا بَعْدُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَإِنَّمَا رَفَعَ هَذَا الْحَدِيثَ عَبْدُ الْكَرِيمِ بْنُ أَبِي الْمُخَارِقِ وَهُوَ ضَعِيفٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ ضَعَّفَهُ أَيُّوبُ السَّخْتِيَانِيُّ وَتَكَلَّمَ فِيهِ وَرَوَى عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ قَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ مَا بُلْتُ قَائِمًا مُنْذُ أَسْلَمْتُ وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ الْكَرِيمِ وَحَدِيثُ بُرَيْدَةَ فِي هَذَا غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَمَعْنَى النَّهْيِ عَنْ الْبَوْلِ قَائِمًا عَلَى التَّأْدِيبِ لَا عَلَى التَّحْرِيمِ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَ إِنَّ مِنْ الْجَفَاءِ أَنْ تَبُولَ وَأَنْتَ قَائِمٌ
aka akyerɛ yɛn [Ali Bin Hujr] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Sharik] afiri [Al Miqdam bin Syuraih] afiri [n’agya] hɔ afiri [Aisyah] ɔkaa sɛ; 'Obiara a ɔbɛka akyerɛ wo sɛ Anabi sallallaahu 'alaihi wa Sallam too nsuo berɛ a ɔgyina hɔ no, nnye no nni, ɛfiri sɛ wantow nsuo gye sɛ ɔte hɔ'. Ɔse; 'Wɔ saa ti yi mu nso hadiths a efi Umar nnamfonom, Buraidah ne Abdurrahman bin Hasanah hɔ'. Abu Isa kaa sɛ; ‘Aisyah hadith no ye nea eye sen biara na eye nokore paa wo saa ti yi mu, wo abere a Umar hadith no wokaa ho firi Abdul Karim bin Abul Mukhariq hadith mu, firi Nafi’, firii Ibn Umar, firii Umar, okaa se; ‘Akɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wa Sallam huu me bere bi sɛ meretow me ho agyina hɔ, afei ɔkaa sɛ: ‘O Umar, ntow nsu a egyina hɔ,’ enti ɛno akyi no mantow me ho agyina hɔ bio’. Abu Isa kaa sɛ; Onipa baako pɛ a ɔkyerɛɛ saa hadith yi ase ne Abdul Karim bin Abul Mukhariq, na na ɔyɛ onipa a ɔyɛ mmerɛw sɛnea hadith ho abenfo kyerɛ no. Abu Ayyub As Sikhtiyani nso ayɛ mmerɛw na waka ho asɛm'. Ubaidullah aka afiri Nafi’ hɔ, afiri Ibn Umar hɔ, ɔkaa sɛ; Umar Radliaallahu 'anhu kaa sɛ; 'Me ntow nsu da sɛ mesɔre gyinaa hɔ fi bere a mesakra kɔɔ Islam mu'. Na saa hadith yi ye nokore sene Abdul Karim hadith no, wo abere a Buraidah hadith a ewo saa ti yi mu no nnye mahfudz -nyane-'. Saa bere yi nyinaa, nea bara a wɔbara sɛ obi ntow nsu a egyina hɔ no kyerɛ no fa abrabɔ pa ho, na ɛnyɛ bara a wɔbara. Wɔkaa firii Abdullah bin Mas’ud hɔ, ɔkaa sɛ; 'Nokwarem no, ɛyɛ subammɔne sɛ wotow wo ho gu gyina hɔ a'.
Imam Tirmidzi : 13
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ حُذَيْفَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَى سُبَاطَةَ قَوْمٍ فَبَالَ عَلَيْهَا قَائِمًا فَأَتَيْتُهُ بِوَضُوءٍ فَذَهَبْتُ لِأَتَأَخَّرَ عَنْهُ فَدَعَانِي حَتَّى كُنْتُ عِنْدَ عَقِبَيْهِ فَتَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِقَالَ أَبُو عِيسَى و سَمِعْت الْجَارُودَ يَقُولُ سَمِعْتُ وَكِيعًا يُحَدِّثُ بِهَذَا الْحَدِيثِ عَنْ الْأَعْمَشِ ثُمَّ قَالَ وَكِيعٌ هَذَا أَصَحُّ حَدِيثٍ رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْمَسْحِ و سَمِعْت أَبَا عَمَّارٍ الْحُسَيْنَ بْنَ حُرَيْثٍ يَقُولُ سَمِعْتُ وَكِيعًا فَذَكَرَ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَكَذَا رَوَى مَنْصُورٌ وَعُبَيْدَةُ الضَّبِّيُّ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ حُذَيْفَةَ مِثْلَ رِوَايَةِ الْأَعْمَشِ وَرَوَى حَمَّادُ بْنُ أَبِي سُلَيْمَانَ وَعَاصِمُ بْنُ بَهْدَلَةَ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَحَدِيثُ أَبِي وَائِلٍ عَنْ حُذَيْفَةَ أَصَحُّ وَقَدْ رَخَّصَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي الْبَوْلِ قَائِمًا قَالَ أَبُو عِيسَى وَعَبِيدَةُ بْنُ عَمْرٍو السَّلْمَانِيُّ رَوَى عَنْهُ إِبْرَاهِيمُ النَّخَعِيُّ وَعَبِيدَةُ مِنْ كِبَارِ التَّابِعِينَ يُرْوَى عَنْ عَبِيدَةَ أَنَّهُ قَالَ أَسْلَمْتُ قَبْلَ وَفَاةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِسَنَتَيْنِ وَعُبَيْدَةُ الضَّبِّيُّ صَاحِبُ إِبْرَاهِيمَ هُوَ عُبَيْدَةُ بْنُ مُعَتِّبٍ الضَّبِّيُّ وَيُكْنَى أَبَا عَبْدِ الْكَرِيمِ
aka akyerɛ yɛn [Hannad] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Waki'] afiri [Al A'masy] afiri [Abu Wa`il] afiri [Hudzaifah] kaa sɛ; ‘Akɔmhyɛni sallaahu ‘alaihi wa Sallam bere bi kɔsraa nkurɔfoɔ nwura tow, afei ɔtoo nsuo berɛ a ɔgyina hɔ. Mekɔɔ sɛ merekɔtwe me ho afiri ne ho, nanso ɔfrɛɛ me ankasa kɔsii sɛ mɛtena ne nkyɛn, afei ɔyii nsuo na ɔpopaa ne khuf’. Abu Isa kaa sɛ; ‘Metee sɛ [Al Jarud] reka sɛ; ‘Metee sɛ [Waki’] reka saa hadith yi afiri [Al A’masy] hɔ, ɛno akyi no Waki’ kaa sɛ; ‘Wei ne hadith a ɛyɛ nokorɛ paa a wɔaka afiri Ɔkɔmhyɛni Shallahu ‘alaihi wa Sallam hɔ a ɛfa khuf a wɔbɛpopa ho. Na metee nso sɛ Abu Ammar Al Husain bin Huraib reka sɛ; 'Metee Waki', afei ɔkaa saa'. Abu Isa kaa sɛ; 'Te sɛ eyi [Mansur] ne [Ubaidah Adl Dlabbi] kaa firii [Abu Wa`il] hɔ firii [Hudzaifah] hɔ, sɛdeɛ Al A'masy kaa no'. [Hammad bin Abu Sulaiman] ne [Ashim bin Bindah] nso kaa ho asɛm fii [Abu Wa`il] hɔ, firii [Al Mughirah bin Syu’bah] hɔ, firii Ɔkɔmhyɛni sallaahu ‘alaihi wa Sallam’ hɔ. Saa berɛ yi, Abu Wa’il hadith a ɛfiri Hudzaifah no yɛ hadith a ɛyɛ nokorɛ paa. Nyansahufo binom ama ayɛ mmerɛw sɛ obi bɛtow nsu bere a ogyina hɔ. Abu Isa kaa sɛ; 'Ibrahin An Nakha'i aka afiri Abidah bin 'Amru As Salmani hɔ, na 'Abidah yɛ Tabi`in nwomanimfoɔ panin'. Wɔaka sɛ bere bi Abida kae sɛ; 'Mede me ho baa Islam mu mfee mmienu ansa na Anabi sallaahu 'alaihi wa Sallam rewu'. Saa berɛ yi, na Ubaidah Adl Dlabbi yɛ Ibrahim adamfo, a ɔne Ubaidah bin Mu’attib Adl Dlabbi, a wɔtoo no abodin Abu Abdul Karim’.
Imam Tirmidzi : 14
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ السَّلَامِ بْنُ حَرْبٍ الْمُلَائِيُّ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَنَسٍ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَرَادَ الْحَاجَةَ لَمْ يَرْفَعْ ثَوْبَهُ حَتَّى يَدْنُوَ مِنْ الْأَرْضِقَالَ أَبُو عِيسَى هَكَذَا رَوَى مُحَمَّدُ بْنُ رَبِيعَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَنَسٍ هَذَا الْحَدِيثَ وَرَوَى وَكِيعٌ وَأَبُو يَحْيَى الْحِمَّانِيُّ عَنْ الْأَعْمَشِ قَالَ قَالَ ابْنُ عُمَرَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَرَادَ الْحَاجَةَ لَمْ يَرْفَعْ ثَوْبَهُ حَتَّى يَدْنُوَ مِنْ الْأَرْضِ وَكِلَا الْحَدِيثَيْنِ مُرْسَلٌ وَيُقَالُ لَمْ يَسْمَعْ الْأَعْمَشُ مِنْ أَنَسٍ وَلَا مِنْ أَحَدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَدْ نَظَرَ إِلَى أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ رَأَيْتُهُ يُصَلِّي فَذَكَرَ عَنْهُ حِكَايَةً فِي الصَّلَاةِ وَالْأَعْمَشُ اسْمُهُ سُلَيْمَانُ بْنُ مِهْرَانَ أَبُو مُحَمَّدٍ الْكَاهِلِيُّ وَهُوَ مَوْلًى لَهُمْ قَالَ الْأَعْمَشُ كَانَ أَبِي حَمِيلًا فَوَرَّثَهُ مَسْرُوقٌ
aka akyerɛ yɛn [Qutaibah bin Sa’id] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Abdussalam bin Harb Al Mula`i] afiri [Al A’masy] afiri [Anas] ɔkaa sɛ; 'Bere a Anabi sallallaahu 'alaihi wa Sallam pɛe sɛ ɔgye ne ho no wanmma ne ntama so kɔsii sɛ ɛkame ayɛ sɛ ɛkaa fam'. Abu Isa kaa sɛ; ‘Saa na [Muhammad bin Rabi’ah] kaa saa hadith yi firii [Al A’masy] hɔ, firii [Anas] hɔ’. Bere a [Waki’] ne [Abu Yahya Al Himmani] kaa asɛm firii [Al A’masy] hɔ no, ɔkaa sɛ; ’ [Ibn Umar] kaa sɛ; 'Bere a Anabi sallallaahu 'alaihi wa Sallam pɛe sɛ ɔgye ne ho no wanmma ne ntama so kɔsii sɛ ɛkame ayɛ sɛ ɛkaa fam'. Na saa hadith mmienu yi ye mursal. Wɔsan nso ka sɛ Al A’masy antee asɛm amfi Anas hɔ, na saa ara nso na Ɔkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wa Sallam ayɔnkofoɔ no mu biara. Ɔhunuu Anas bin Malik, afei ɔkaa sɛ; Afei ɔkaa mpaebɔ ho asɛm fii ne hɔ sɛ: ‘Mihuu Anas sɛ ɔrebɔ mpae. Saa berɛ yi mu no, na Al A’mash din de Sulaiman bin Mihran Abu Muhammad Al Kahili, na na ɔyɛ Bani Kahilifoɔ kan akoa. Al A'mash kaa sɛ; 'Ná me papa wɔ abofra a ɔda so ara wɔ awotwaa mu saa bere no na Masruq nyaa no agyapade.'
Imam Tirmidzi : 15
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عُمَرَ الْمَكِّيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ عَنْ أَبِيهِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى أَنْ يَمَسَّ الرَّجُلُ ذَكَرَهُ بِيَمِينِهِوَفِي هَذَا الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَسَلْمَانَ وَأبِي هُرَيْرَةَ وَسَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو قَتَادَةَ الْأَنْصَارِيُّ اسْمُهُ الْحَارِثُ بْنُ رِبْعِيٍّ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ عَامَّةِ أَهْلِ الْعِلْمِ كَرِهُوا الِاسْتِنْجَاءَ بِالْيَمِينِ
aka akyerɛ yɛn [Muhammad bin Abu Umar Al Makki] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Sufyan bin Uyainah] afiri [Ma’mar] hɔ afiri [Yahya bin Abu Katsir] afiri [Abdullah bin Abu Qatadah] afiri [n’agya] hɔ kaa sɛ; ‘Akɔmhyɛni sallaahu ‘alaihi wa Sallam baraa ɔbarima sɛ ɔmfa ne nsa nifa nka n’akyi’. Wɔ saa ti yi mu no abakɔsɛm nso wɔ hɔ a ɛfiri Aisyah, Salman, Abu Hurairah ne Suhail bin Hanif hɔ. Abu Isa kaa sɛ; 'Saa hadith yi ye hasan nokore.' Saa bere yi mu no, Abu Qatadah Al Ansari din de Al Harith Ar Rib'i. Sɛnea nyansahu mu abenfo kyerɛ no, saa hadith yi a wɔde di dwuma ne sɛ wɔma ho kwan sɛ wɔde nsa nifa bɛyɛ istinja` -cebok-.
Imam Tirmidzi : 16
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ قَالَ قِيلَ لِسَلْمَانَقَدْ عَلَّمَكُمْ نَبِيُّكُمْ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كُلَّ شَيْءٍ حَتَّى الْخِرَاءَةَ فَقَالَ سَلْمَانُ أَجَلْ نَهَانَا أَنْ نَسْتَقْبِلَ الْقِبْلَةَ بِغَائِطٍ أَوْ بَوْلٍ وَأَنْ نَسْتَنْجِيَ بِالْيَمِينِ أَوْ أَنْ يَسْتَنْجِيَ أَحَدُنَا بِأَقَلَّ مِنْ ثَلَاثَةِ أَحْجَارٍ أَوْ أَنْ نَسْتَنْجِيَ بِرَجِيعٍ أَوْ بِعَظْمٍقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَخُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍ وَجَابِرٍ وَخَلَّادِ بْنِ السَّائِبِ عَنْ أَبِيهِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ سَلْمَانَ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ رَأَوْا أَنَّ الِاسْتِنْجَاءَ بِالْحِجَارَةِ يُجْزِئُ وَإِنْ لَمْ يَسْتَنْجِ بِالْمَاءِ إِذَا أَنْقَى أَثَرَ الْغَائِطِ وَالْبَوْلِ وَبِهِ يَقُولُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
aka akyerɛ yɛn [Hannad] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Abu Mu’awiyah] afiri [Al A’masy] afiri [Ibrahim] afiri [Abdurrahman bin Yazid] hɔ ɔkaa sɛ: ‘So wo Dkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wa Sallam kyerɛɛ mo biribiara kɔsi sɛdeɛ wobɛtu wo ho?’. [Salman] buaa sɛ, 'Ɛte saa, ɔbaraa yɛn sɛ yɛnhwɛ Qibla bere a yɛretu nsu anaasɛ yɛreto nsu, yɛmfa nsa nifa nyɛ istinja`, na yɛmfa abo a ennu abiɛsa nyɛ istinja`, na yɛmfa mmoa nsõ anaa nnompe nyɛ istinja`. Abu Isa kaa sɛ; 'Wɔ saa ti yi mu nso abakɔsɛm bi wɔ hɔ a efi Aisyah, Khuzaimah bin Thabit, Jabir, Khallad Ibn As Sa`ib, a efi n'agya hɔ'. Abu Isa kaa sɛ; ‘Wɔ saa ti yi mu no, Salman hadith no yɛ hasan nokorɛ, wei ne nwomanimfoɔ dodoɔ no ara adwene a wɔfiri Anabi sallallaahu ‘alaihi wa sallam ahokafoɔ ne wɔn a wɔbaa n’akyi baeɛ no mu. Wogye di sɛ istinja’ a wɔde ɔbo yɛ no dɔɔso sɛ obi amfa nsu anyɛ mpo a, bere tenten a ɔbo no atumi ayi efĩ no afi hɔ no. Saa adwene yi nso wɔ Ats Tsauri, Ibnul Mubarak, Asy Syafi’i, Ahmad, ne Ishaq’.
Imam Tirmidzi : 17
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ وَقُتَيْبَةُ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَخَرَجَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِحَاجَتِهِ فَقَالَ الْتَمِسْ لِي ثَلَاثَةَ أَحْجَارٍ قَالَ فَأَتَيْتُهُ بِحَجَرَيْنِ وَرَوْثَةٍ فَأَخَذَ الْحَجَرَيْنِ وَأَلْقَى الرَّوْثَةَ وَقَالَ إِنَّهَا رِكْسٌقَالَ أَبُو عِيسَى وَهَكَذَا رَوَى قَيْسُ بْنُ الرَّبِيعِ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ نَحْوَ حَدِيثِ إِسْرَائِيلَ وَرَوَى مَعْمَرٌ وَعَمَّارُ بْنُ رُزَيْقٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ وَرَوَى زُهَيْرٌ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْأَسْوَدِ عَنْ أَبِيهِ الْأَسْوَدِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ وَرَوَى زَكَرِيَّا بْنُ أَبِي زَائِدَةَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ الْأَسْوَدِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ وَهَذَا حَدِيثٌ فِيهِ اضْطِرَابٌ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ قَالَ سَأَلْتُ أَبَا عُبَيْدَةَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ هَلْ تَذْكُرُ مِنْ عَبْدِ اللَّهِ شَيْئًا قَالَ لَا قَالَ أَبُو عِيسَى سَأَلْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَيُّ الرِّوَايَاتِ فِي هَذَا الْحَدِيثِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ أَصَحُّ فَلَمْ يَقْضِ فِيهِ بِشَيْءٍ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْ هَذَا فَلَمْ يَقْضِ فِيهِ بِشَيْءٍ وَكَأَنَّهُ رَأَى حَدِيثَ زُهَيْرٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْأَسْوَدِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ أَشْبَهَ وَوَضَعَهُ فِي كِتَابِ الْجَامِعِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَأَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا عِنْدِي حَدِيثُ إِسْرَائِيلَ وَقَيْسٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ لِأَنَّ إِسْرَائِيلَ أَثْبَتُ وَأَحْفَظُ لِحَدِيثِ أَبِي إِسْحَقَ مِنْ هَؤُلَاءِ وَتَابَعَهُ عَلَى ذَلِكَ قَيْسُ بْنُ الرَّبِيعِ قَالَ أَبُو عِيسَى و سَمِعْت أَبَا مُوسَى مُحَمَّدَ بْنَ الْمُثَنَّى يَقُولُ سَمِعْتُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ مَهْدِيٍّ يَقُولُ مَا فَاتَنِي الَّذِي فَاتَنِي مِنْ حَدِيثِ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ إِلَّا لِمَا اتَّكَلْتُ بِهِ عَلَى إِسْرَائِيلَ لِأَنَّهُ كَانَ يَأْتِي بِهِ أَتَمَّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَزُهَيْرٌ فِي أَبِي إِسْحَقَ لَيْسَ بِذَاكَ لِأَنَّ سَمَاعَهُ مِنْهُ بِآخِرَةٍ قَالَ و سَمِعْت أَحْمَدَ بْنَ الْحَسَنِ التِّرْمِذِيَّ يَقُولُ سَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ حَنْبَلٍ يَقُولُ إِذَا سَمِعْتَ الْحَدِيثَ عَنْ زَائِدَةَ وَزُهَيْرٍ فَلَا تُبَالِي أَنْ لَا تَسْمَعَهُ مِنْ غَيْرِهِمَا إِلَّا حَدِيثَ أَبِي إِسْحَقَ وَأَبُو إِسْحَقَ اسْمُهُ عَمْرُو بْنُ عَبْدِ اللَّهِ السَّبِيعِيُّ الْهَمْدَانِيُّ وَأَبُو عُبَيْدَةَ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ لَمْ يَسْمَعْ مِنْ أَبِيهِ وَلَا يُعْرَفُ اسْمُهُ
aka akyerɛ yɛn [Hannad] ne [Qutaibah] baanu nyinaa kae sɛ; aka akyerɛ yɛn [Waki’] fi [Isra’il] fi [Abu Ishaq] fi [Abu Ubaidah] fi [Abdullah] ɔkaa sɛ, Ɔkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wa Sallam fii adi sɛ ɔrekɔgye ne ho, afei ɔkaa sɛ: ‘Hweɛ me abo abiɛsa,’ Abu Ubaid kae; 'Enti mede abo mmienu ne aboa nsõ a ayow brɛɛ no, ɔfaa abo mmienu kɛkɛ na ɔtow aboa nsõ no afei ɔkaa sɛ: 'Ampa ara mmoa nsõ ho ntew'. Abu Isa kaa sɛ; ‘Saa na [Qais bin Ar Rabi’] kaa saa hadith yi firii [Abu Ishaq] hɔ, firii [Abu Ubaidah] hɔ, firii [Abdullah] hɔ sɛdeɛ hadith a Israil kaeɛ no. [Ma’mar] ne [’Ammar bin Ruzaiq] nso kaa ho asɛm fii [Abu Ishaq] hɔ, firii [Alqamah] hɔ, firii [Abdullah] hɔ. [Zuhair] kaa ho asɛm fii [Abu Ishaq] hɔ, firii [Abdurrahman Ibnul Aswad] hɔ, firii n’agya hɔ - [Al Aswad bin Yazid] -, firii [Abdullah hɔ]. Nanso, saa hadith yi wɔ adwene mu naayɛ wɔ mu. Waka akyerɛ yɛn Muhammad bin Basysyar Al Abdi kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn Muhammad bin Ja’far kaa sɛ, waka Syu’bah a ɛfiri ‘Amru bin Murrah a ɔkaa sɛ; 'Wokae biribi a efi Abdullah hɔ?' obuae se, 'Dabi'. Abu Isa kaa sɛ; ‘Mebisaa Abdullah bin Abdurrahman sɛ; Asɛm bɛn na ɛyɛ nokware sen biara wɔ Abu Ishaq hadith mu?’ nanso wammua hwee. Na me nso me bisaa Muhammad, nanso ɔno nso amfa mmuaeɛ biara amma'. Na ɛte sɛ nea ɔhunuu sɛ Zuhair hadith a ɛfiri Abu Ishaq hɔ, ɛfiri Abdurrahman Ibnul Aswad hɔ, ɛfiri n’agya hɔ, ɛfiri Abdullah hɔ no wɔ nsɛsoɔ, afei ɔde too nwoma Al Jami mu''. Abu Isa kaa sɛ; ‘Wɔ saa ti yi mu no, wɔ m’adwene mu no, nea ɛyɛ nokware paa ne Israel ne Qais hadith a efi Abu Ishaq, a efi Abu Ubaidah, a efi Abdullah hɔ. Efisɛ Israel yɛ obi a ne ho yɛ den na ɔkyere Abu Ishaq hadith no gu ne tirim sen afoforo no. Eyi na Qais bin Ar Rabi hyɛɛ mu den''. Abu Isa kaa sɛ; ‘Metee sɛ Abu Musa Muhammad Ibnul Mutsanna reka sɛ; Metee sɛ Abdurrahman bin Mahdi reka sɛ; 'Ennyera mfi me ho sedee ayera firi me so firi Sufyan Ats Tsauri hadith mu, firi Abu Ishaq ho gyese biribi a mekura mu ma Israel, efirise ode biribi a edi mu paa kaa ho asɛm'. Abu Isa kaa sɛ; 'Zuhair abakɔsɛm a ɛfiri Abu Ishaq hɔ no nte saa, ɛfiri sɛ ɔtee wɔ awieeɛ'. Ɔkaa sɛ; ‘Metee sɛ Ahmad Ibnul Hasan Wɔ Turmudzi reka sɛ; ‘Metee sɛ Ahmad bin Hanbal reka sɛ; 'Sɛ wote hadith no firi Za`idah ne Zuhair hɔ a ɛnde hwɛ awerɛhyɛmu, ɛwom sɛ woante amfiri obi foforɔ hɔ deɛ, gye sɛ hadith a ɛfiri Abu Ishaq hɔ, ɛberɛ a Abu Ishaq din ne 'Amru bin Abdullah As Sabi'i Al Hamdani, na Abu Ubaidah bin Abdullah bin Mas'ud ante amfiri n'agya hɔ, na ne din nso te saa.' nnim'.
Imam Tirmidzi : 18
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ دَاوُدَ بْنِ أَبِي هِنْدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَسْتَنْجُوا بِالرَّوْثِ وَلَا بِالْعِظَامِ فَإِنَّهُ زَادُ إِخْوَانِكُمْ مِنْ الْجِنِّوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَسَلْمَانَ وَجَابِرٍ وَابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَغَيْرُهُ عَنْ دَاوُدَ بْنِ أَبِي هِنْدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّهُ كَانَ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْلَةَ الْجِنِّ الْحَدِيثَ بِطُولِهِ فَقَالَ الشَّعْبِيُّ إِنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَسْتَنْجُوا بِالرَّوْثِ وَلَا بِالْعِظَامِ فَإِنَّهُ زَادُ إِخْوَانِكُمْ مِنْ الْجِنِّ وَكَأَنَّ رِوَايَةَ إِسْمَعِيلَ أَصَحُّ مِنْ رِوَايَةِ حَفْصِ بْنِ غِيَاثٍ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ وَابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا
aka akyerɛ yɛn [Hannad] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Hafsh bin Ghiyats] afiri [Dawud bin Abu Hind] afiri [Ash Sya’bi] afiri [Alqamah] afiri [Abdullah bin Mas’ud] ɔkaa sɛ, Rasulullah shallahu ‘alaihi wa Sallam kaa sɛ: ‘Momfa mmoa nwura ne nnompe nyɛ mo amanneɛ, ɛfiri sɛ ampa ara ɛyɛ mo nuanom aduane a ɛfiri jinn'. Wɔ saa ti yi mu nso hadiths a ɛfiri Abu Hurairah, Salman, Jabir ne Ibn Umar’ hɔ. Abu Isa kaa sɛ; ' [Isma'il bin Ibrahim] na nea ɛka ho no ɔkaa saa hadith yi firii [Dawud bin Abu Hind] hɔ, firii [Ash Sya'bi] hɔ, firii [Alqamah] hɔ, firi [Abdullah] hɔ, sɛ na ɔne Ɔkɔmhyɛni sallallaahu 'alaihi wa Sallam wɔ Laylatul Qadar anadwo... hadith no tenten. Ash Sya’bi kaa sɛ, Ɔkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wa Sallam kaa sɛ: ‘Monmfa efĩ ne nnompe nnidi ɛfiri sɛ nokwarem no ɛyɛ aduane ma mo nuanom firi jinn hɔ’. Ɛte sɛ nea hadith a Isma’il kaa no yɛ nokware sen nea Hafsh bin Ghiyats kaa no. Nhomanimfo no de saa hadith yi di dwuma. Na hadith no mu no hadith foforɔ bi wɔ hɔ a Jabir ne Ibn Umar Radliaallahu ‘anhuma’ na wɔkaeɛ.
Imam Tirmidzi : 19
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي الشَّوَارِبِ الْبَصْرِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ مُعَاذَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْمُرْنَ أَزْوَاجَكُنَّ أَنْ يَسْتَطِيبُوا بِالْمَاءِ فَإِنِّي أَسْتَحْيِيهِمْ فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَفْعَلُهُوَفِي الْبَاب عَنْ جَرِيرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْبَجَلِيِّ وَأَنَسٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَعَلَيْهِ الْعَمَلُ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ يَخْتَارُونَ الِاسْتِنْجَاءَ بِالْمَاءِ وَإِنْ كَانَ الِاسْتِنْجَاءُ بِالْحِجَارَةِ يُجْزِئُ عِنْدَهُمْ فَإِنَّهُمْ اسْتَحَبُّوا الِاسْتِنْجَاءَ بِالْمَاءِ وَرَأَوْهُ أَفْضَلَ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
aka akyerɛ yɛn [Qutaibah] ne [Muhammad bin Abdul Malik bin Abu Asy Syawarib Al Bashri] nyinaa kaa sɛ; aka akyerɛ yɛn [Abu Awanah] afiri [Qotadah] afiri [Mu’adzah] afiri [Aisyah] kaa sɛ; 'Monhyɛ mo kununom sɛ wɔmfa nsuo ntew wɔn ho, m'ani awu wɔ wɔn ho, ampa ara Allah Somafoɔ sallallaahu 'alaihi wa Sallam na ɔyɛɛ saa'. Saa ti yi mu nso hadiths a efi Jarir bin Abdullah Al Bajali nnamfonom, Anas ne Abu Hurairah hɔ nso wɔ hɔ. Abu Isa kaa sɛ; 'Saa hadith yi yɛ hasan nokorɛ, na Ahlul Ilmifoɔ no de saa hadith yi di dwuma, wɔpaw sɛ wɔde nsuo tew ho ɛwom mpo sɛ wɔsusu sɛ ɛfata sɛ wɔde aboɔ tew ho, na wɔpɛ sɛ wɔde nsuo tew ho ɛfiri sɛ wɔhunu sɛ ɛno ho hia kɛseɛ.' Saa adwene yi, Sufyan Ats Tsauri, Ibnul Mubarak, Syafi’i, Ahmad ne Ishaq’ na wɔfaa.
Imam Tirmidzi : 20
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ الثَّقَفِيُّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَكُنْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ فَأَتَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَاجَتَهُ فَأَبْعَدَ فِي الْمَذْهَبِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي قُرَادٍ وَأَبِي قَتَادَةَ وَجَابِرٍ وَيَحْيَى بْنِ عُبَيْدٍ عَنْ أَبِيهِ وَأَبِي مُوسَى وَابْنِ عَبَّاسٍ وَبِلَالِ بْنِ الْحَارِثِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَيُرْوَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ يَرْتَادُ لِبَوْلِهِ مَكَانًا كَمَا يَرْتَادُ مَنْزِلًا وَأَبُو سَلَمَةَ اسْمُهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ الزُّهْرِيُّ
aka akyerɛ yɛn [Muhammad bin Basyar] kaa sɛ, aka akyerɛ yɛn [Abdul Wahab Ats Tsaqafi] afiri [Muhammad bin ‘Amru] afiri [Abu Salamah] afiri [Al Mughirah bin Syu’bah] hɔ ɔkaa sɛ; 'Na me ne Anabi sallahu 'alaihi wa Sallam wɔ akwantuo mu, afei Anabi sallahu 'alaihi wa Sallam gyee ne ho na ɔkɔɔ baabi foforɔ'. Abu Isa kaa sɛ; 'Wɔ saa ti yi mu nso hadiths a efi nnamfo Abdurrahman bin Abu Qurad, Abu Qatadah, Jabir, Yahya bin Ubaid a efi n'agya, Abu Musa, Ibn Abbas ne n'adamfo Bilal bin Harith hɔ nso wɔ hɔ'. Abu Isa kaa sɛ; ‘Saa hadith yi ye hasan nokore, na woasan nso aka afiri Anabi sallallaahu ‘alaihi wasallam hɔ, sɛ ɔkataa ne nsukorabea bere a ɔreto nsuo te sɛ nea ofie bɛkata so. Na Abu Salamah din de Abdullah bin Abdurrahman bin 'Auf Az Zuhri'.