Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 හදීස්

හදීස්

Imam Tirmidzi : 961

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ صَلَّى عَلَى جَنَازَةٍ فَلَهُ قِيرَاطٌ وَمَنْ تَبِعَهَا حَتَّى يُقْضَى دَفْنُهَا فَلَهُ قِيرَاطَانِ أَحَدُهُمَا أَوْ أَصْغَرُهُمَا مِثْلُ أُحُدٍفَذَكَرْتُ ذَلِكَ لِابْنِ عُمَرَ فَأَرْسَلَ إِلَى عَائِشَةَ فَسَأَلَهَا عَنْ ذَلِكَ فَقَالَتْ صَدَقَ أَبُو هُرَيْرَةَ فَقَالَ ابْنُ عُمَرَ لَقَدْ فَرَّطْنَا فِي قَرَارِيطَ كَثِيرَةٍ وَفِي الْبَاب عَنْ الْبَرَاءِ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي سَعِيدٍ وَأُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ وَابْنِ عُمَرَ وَثَوْبَانَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَدْ رُوِيَ عَنْهُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ

ඔහු [අබු කුරෙයිබ්] අපට පැවසීය, [මුහම්මද් බින් අම්ර්] ගෙන් [අබ්දා බින් සුලෙයිමාන්] අපට පැවසීය, [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් [අබු සලාමා] අපට පැවසීය; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා මෙසේ පැවසීය: 'මළ සිරුරක් වෙනුවෙන් යාඥා කරන ඕනෑම කෙනෙකුට එක් කිරාත් එකක් ලැබෙනු ඇත. ඔහු භූමදාන කරන තෙක් ඔහුව අනුගමනය කරන ඕනෑම කෙනෙකුට කිරාත් දෙකක් ලැබෙනු ඇත, ඉන් එකක් හෝ දෙකෙන් කුඩාම එක උහුද් කන්දේ ප්‍රමාණයයි'. මම මෙය ඉබ්නු උමර් වෙත දැනුම් දුන්නෙමි, ඔහු මට අයිසියාගෙන් විමසන ලෙස අණ කළේය. [අයිසියා] පිළිතුරු දුන්නේය; 'අබු හුරෙයිරා නිවැරදියි'. ඉබ්නු උමර් පැවසීය; "ඒ කියන්නේ අපට කිරාත් ගොඩක් අහිමි වෙලා." හදීසය අල් බරා`, අබ්දුල්ලා බින් මුගෆ්ෆාල්, අබ්දුල්ලා බින් මස්'උද්, අබු සයිද්, 'උබේ බින් ක'අබ්, ඉබ්නු උමර් සහ ත්සෞබන් ගෙන් වාර්තා විය. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'අබු හුරෙයිරාගේ හදීසය සත්‍ය හසන් හදීසයකි. එය බොහෝ මාර්ගවලින් විස්තර කර ඇත'.

තහවුරු කරන හදීස් (40)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 962

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا رَوْحُ بْنُ عُبَادَةَ حَدَّثَنَا عَبَّادُ بْنُ مَنْصُورٍ قَال سَمِعْتُ أَبَا الْمُهَزِّمِ قَالَ صَحِبْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ عَشْرَ سِنِينَ سَمِعْتُهُ يَقُولُسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ تَبِعَ جَنَازَةً وَحَمَلَهَا ثَلَاثَ مَرَّاتٍ فَقَدْ قَضَى مَا عَلَيْهِ مِنْ حَقِّهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَرَوَاهُ بَعْضُهُمْ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَلَمْ يَرْفَعْهُ وَأَبُو الْمُهَزِّمِ اسْمُهُ يَزِيدُ بْنُ سُفْيَانَ وَضَعَّفَهُ شُعْبَةُ

ඔහු [මුහම්මද් බින් බස්යාර්] අපට පැවසීය, [රාවු බින් උබදා] අපට පැවසීය, [අබ්බාද් බින් මන්සූර්] අපට පැවසීය; මම [අබු අල් මුහසිම්] මෙසේ අසා ඇත්තෙමි; මම [අබු හුරෙයිරා] සමඟ වසර දහයක් ගත කළෙමි, ඔහු මෙසේ කියනු මම අසා ඇත්තෙමි; අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් මෙසේ පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි: 'මළ සිරුරක් සමඟ ගොස් එය තුන් වරක් උසුලන තැනැත්තා - එය තුන් වරක් උසුලන බැවින් එය කිහිප වතාවක් නතර වේ - එවිට මෙය මළ සිරුරට අනිවාර්ය වන අයිතිවාසිකම් අවලංගු කර ඇත'. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'මෙම හදීසය ගරිබ් හදීසයකි. සමහරු මෙම සනද් එය තේරුම් නොගෙන කියයි. අබු අල් මුහසිම්ගේ නම යසිද් බින් සුෆියාන් ය. ෂුබා එය ප්‍රකාශ කළේය.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 963

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا رَأَيْتُمْ الْجَنَازَةَ فَقُومُوا لَهَا حَتَّى تُخَلِّفَكُمْ أَوْ تُوضَعَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي سَعِيدٍ وَجَابِرٍ وَسَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ وَقَيْسِ بْنِ سَعْدٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

[කුටයිබා] අපට [ලායිට්ස්] පවසා ඇත, [ඉබ්නු ෂිහාබ්] [සලීම් බින් අබ්දුල්ලාහ්] [ඔහුගේ පියා] [අමීර් බින් රබියා] [නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්] ගෙන් [ලයිට්ස්] අපට පවසා ඇත. එය [ලායිට්ස්] [නෆි] [ඉබ්නු උමර්] [අම්ර් බින් රබියා] අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් විසින් මෙසේ පවසන ලදී: 'ඔබ මළ සිරුරක් දුටුවහොත්, සිරුර පසුකර යන තුරු හෝ සිරුර තැන්පත් කරන තුරු සිටින්න' යනුවෙන් අපට දන්වා ඇත. හදීසය අබු සායිද්, ජාබිර්, සහ්ල් බින් හුනයිෆ්, කයිස් බින් සාද් සහ අබු හුරෙයිරා යන අයගෙන් විස්තර කර ඇත. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'අමීර් බින් රබියා'ගේ හදීසය සත්‍ය හසන් හදීසයකි'.

තහවුරු කරන හදීස් (47)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 964

حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ وَالْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ الْحُلْوَانِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ حَدَّثَنَا هِشَامٌ الدَّسْتُوَائِيُّ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا رَأَيْتُمْ الْجَنَازَةَ فَقُومُوا لَهَا فَمَنْ تَبِعَهَا فَلَا يَقْعُدَنَّ حَتَّى تُوضَعَقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي سَعِيدٍ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالَا مَنْ تَبِعَ جَنَازَةً فَلَا يَقْعُدَنَّ حَتَّى تُوضَعَ عَنْ أَعْنَاقِ الرِّجَالِ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّهُمْ كَانُوا يَتَقَدَّمُونَ الْجَنَازَةَ فَيَقْعُدُونَ قَبْلَ أَنْ تَنْتَهِيَ إِلَيْهِمْ الْجَنَازَةُ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ

[නෂ්ර් බින් අලි අල් ජහ්ද්ලමි] සහ [අල් හසන් බින් අලි අල් ඛලාල් අල් හුල්වානි] අපට මෙසේ පැවසීය; [වහ්බ් බින් ජරීර්] අපට [හිස්යාම් අද් දස්තුවායි] [අබු සලාමා] [අබු සලාමා] [අබු සලාමා] [අල්ලාහ්ගේ සාමය සහ ආශිර්වාදය] [අල්ලාහ්ගේ සාමය සහ ආශිර්වාදය] [අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ ඔහු කෙරෙහි වේවා) මෙසේ පැවසූ බව අපට පවසා ඇත: 'ඔබ මළ සිරුරක් දුටුවහොත්, නැඟිටින්න, ශරීරය තැන්පත් කරන තුරු වාඩි නොවන්න'. අබු ඊසා පැවසීය; 'මෙම පරිච්ඡේදයේ අබු සයිඩ්ගේ හදීසය සත්‍ය හසන් හදීසයකි. මෙය අහමඩ් සහ ඉෂාක්ගේ මතයයි. ඔවුන් දෙදෙනාම මෙසේ පැවසූහ; 'මළ සිරුරක් රැගෙන යන ඕනෑම අයෙකු එය රැගෙන යන පුද්ගලයාගේ බෙල්ලට ඉහළින් තබන තුරු වාඩි නොවිය යුතුය. නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන්ගේ සහ තවත් අයගේ සහචරයින් අතරින් සමහර විද්වතුන්ගෙන් ඔවුන් ශරීරය පෙරා, පසුව ශරීරය පැමිණීමට පෙර වාඩි වූ බව විස්තර කර ඇත. මෙය ෂාෆිගේ මතයයි.

තහවුරු කරන හදීස් (47)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 965

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ وَاقِدٍ وَهُوَ ابْنُ عَمْرِو بْنِ سَعْدِ بْنِ مُعَاذٍ عَنْ نَافِعِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ مَسْعُودِ بْنِ الْحَكَمِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍأَنَّهُ ذُكِرَ الْقِيَامُ فِي الْجَنَائِزِ حَتَّى تُوضَعَ فَقَالَ عَلِيٌّ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ قَعَدَوَفِي الْبَاب عَنْ الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ وَابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَلِيٍّ حَدِيثٌ صَحِيحٌ وَفِيهِ رِوَايَةُ أَرْبَعَةٍ مِنْ التَّابِعِينَ بَعْضُهُمْ عَنْ بَعْضٍ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالَ الشَّافِعِيُّ وَهَذَا أَصَحُّ شَيْءٍ فِي هَذَا الْبَابِ وَهَذَا الْحَدِيثُ نَاسِخٌ لِلْأَوَّلِ إِذَا رَأَيْتُمْ الْجَنَازَةَ فَقُومُوا و قَالَ أَحْمَدُ إِنْ شَاءَ قَامَ وَإِنْ شَاءَ لَمْ يَقُمْ وَاحْتَجَّ بِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ رُوِيَ عَنْهُ أَنَّهُ قَامَ ثُمَّ قَعَدَ وَهَكَذَا قَالَ إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ أَبُو عِيسَى مَعْنَى قَوْلِ عَلِيٍّ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْجَنَازَةِ ثُمَّ قَعَدَ يَقُولُ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا رَأَى الْجَنَازَةَ قَامَ ثُمَّ تَرَكَ ذَلِكَ بَعْدُ فَكَانَ لَا يَقُومُ إِذَا رَأَى الْجَنَازَةَ

[කුටයිබා] අපට පවසා ඇත, [යාහ්යා බින් සායිද්] ගෙන් [වාකිද්] එනම් ඉබ්නු අම්ර් බින් සාද් බින් මුආද්ස්, [නෆි බින් ජුබයිර්] ගෙන්, [මසුද් බින් අල් හකාම්] ගෙන් [අලි බින් අබු තාලිබ්] ගෙන් [ලයිට්ස්] අපට පවසා ඇත. ශරීරය තැන්පත් කරන තෙක් එය මත සිටගෙන සිටීම ගැන සඳහන් වේ. එබැවින් අලි මෙසේ පැවසීය; 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් නැඟිට වාඩි විය. හදීසය අල් හසන් බින් අලි සහ ඉබ්නු අබ්බාස් ගෙන් විස්තර කරන ලදී. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'අලිගේ හදීසය මෙම ගැටලුව සම්බන්ධයෙන් සත්‍ය හදීසයකි. තබියින් හතර දෙනෙකුගේ ඉතිහාසයක් ද ඇත, ඔවුන්ගෙන් සමහරක් තවත් අයගෙන් ලබා ගත්හ. සමහර විද්වතුන් භාවිතා කරන මතය මෙයයි. ෂාෆි මෙසේ පැවසීය; 'මෙය මෙම කාරණය සම්බන්ධයෙන් වඩාත්ම සත්‍ය ඉතිහාසයයි. මෙම හදීසය හදීස් මකනයකි; "ඔබ ශරීරයක් දුටුවහොත් නැගී සිටින්න." අහමඩ් මෙසේ පැවසීය; 'ඔහුට අවශ්‍ය නම් ඔහු නැඟිටින්නේය, එසේ නොමැති නම් එය කමක් නැත, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් විසින් වාර්තා කරන ලද සාක්ෂි සමඟ ඔහු නැඟිට පසුව වාඩි විය. මෙය ඉස්හාක් බින් ඉබ්‍රාහිම්ගේ මතය ද වේ'. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ වචනවල තේරුම නම්, මළ සිරුරක් අසල සිටගෙන සිටගෙන වාඩි වී සිටීමයි, අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ මළ සිරුරක් සිටගෙන සිටිනු දැක එය අතහැර ගියහොත්, ඔහු මළ සිරුර දුටුවහොත් ඔහු නැවත නැඟිටින්නේ නැත'.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 966

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ وَنَصْرُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْكُوفِيُّ وَيُوسُفُ بْنُ مُوسَى الْقَطَّانُ الْبَغْدَادِيُّ قَالُوا حَدَّثَنَا حَكَّامُ بْنُ سَلْمٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ عَبْدِ الْأَعْلَى عَنْ أَبِيهِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّحْدُ لَنَا وَالشَّقُّ لِغَيْرِنَاوَفِي الْبَاب عَنْ جَرِيرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَعَائِشَةَ وَابْنِ عُمَرَ وَجَابِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ

[අබු කුරෙයිබ්] සහ [නහර් බින් අබ්දුර් රහ්මාන් අල්-කුෆි] සහ [යූසුෆ් බින් මූසා අල් කටාන් අල් බග්දාදි] යන අය අපට මෙසේ පැවසූහ; [හක්කම් බින් සල්ම්] [අලි බින් අබ්දුල් අල] තුමාගෙන් [ඔහුගේ පියා] [සයිද් බින් ජුබයිර්] තුමාගෙන් [ඉබ්නු අබ්බාස්] තුමා අපට මෙසේ පැවසීය; නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'සොහොන අපටයි, සොහොන් ගෙය මැද ඇති සිදුර අප හැර අන් අයටයි'. හදීසය ජරීර් බින් අබ්දුල්ලා, 'අයිස්යා, ඉබ්නු උමර් සහ ජාබිර් යන අයගෙන් විස්තර කරන ලදී. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'ඉබ්නු අබ්බාස්' හදීසය මෙම මාර්ගය හරහා හසන් ගරිබ් හදීසයකි'.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 967

حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ حَدَّثَنَا الْحَجَّاجُ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا أُدْخِلَ الْمَيِّتُ الْقَبْرَ وَقَالَ أَبُو خَالِدٍ مَرَّةً إِذَا وُضِعَ الْمَيِّتُ فِي لَحْدِهِ قَالَ مَرَّةً بِسْمِ اللَّهِ وَبِاللَّهِ وَعَلَى مِلَّةِ رَسُولِ اللَّهِ وَقَالَ مَرَّةً بِسْمِ اللَّهِ وَبِاللَّهِ وَعَلَى سُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ هَذَا الْوَجْهِ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَوَاهُ أَبُو الصِّدِّيقِ النَّاجِيُّ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ أَبِي الصِّدِّيقِ النَّاجِيِّ عَنْ ابْنِ عُمَرَ مَوْقُوفًا أَيْضًا

[අබු සායිද් අල් අස්යාජ්] අපට [අබු කාලිද් අල් අහ්මර්] අපට [නෆි] ගෙන් [ඉබ්නු උමර්] අපට [අල් හජ්ජාජ්] අපට [අල් හජ්ජාජ්] ගෙන් [අල් උමර්] අපට [අල් උතුමාණන්ට] පවසා ඇති බව පවසා ඇත. නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මළ සිරුරක් සොහොනෙහි තැබූ විට, ඔහු මෙසේ පැවසීය: බිස්මිල්ලාහි ව බිල්ලාහි ව අලෙයිහි ව අලෙයිහි වසල්ලම් - අල්ලාහ්ගේ නාමයෙන් සහ ඔහුගේ අණ පරිදි සහ අල්ලාහ්ගේ දූතයාණන්ගේ ආගම මත පදනම්ව -. වරක් මෙසේ පැවසීය: බිස්මිල්ලාහි ව බිල්ලාහි ව අලෙයිහි සුන්නති රසුලිල්ලා ෂල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් - අල්ලාහ්ගේ නාමයෙන් සහ ඔහුගේ අණ පරිදි සහ නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ සුන්නාහ්ව මත පදනම්ව -. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'මෙය මෙම මාර්ගයේ හසන් ගෝරිබ් හදීසයකි.' මෙම හදීසය වෙනත් මාර්ගයකින් විස්තර කර ඇත, ඉබ්නු උමර්ගෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගෙන්. [අබු ෂිද්දික් අන් නජි] එය [ඉබ්නු උමර්ගෙන්] නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගෙන් විස්තර කර ඇත. මෙම හදීසය අබු ෂිද්දික් අන් නජිගෙන් ඉබ්නු උමර්ගෙන් ද මුඛුෆ් ආකාරයෙන් විස්තර කර ඇත.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 968

حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ أَخْزَمَ الطَّائِيُّ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ فَرْقَدٍ قَال سَمِعْتُ جَعْفَرَ بْنَ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَالَّذِي أَلْحَدَ قَبْرَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبُو طَلْحَةَ وَالَّذِي أَلْقَى الْقَطِيفَةَ تَحْتَهُ شُقْرَانُ مَوْلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَقَالَ جَعْفَرٌ وَأَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي رَافِعٍ قَال سَمِعْتُ شُقْرَانَ يَقُولُ أَنَا وَاللَّهِ طَرَحْتُ الْقَطِيفَةَ تَحْتَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْقَبْرِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ شُقْرَانَ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَرَوَى عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ فَرْقَدٍ هَذَا الْحَدِيثَ

[සයිද් බින් අක්සාම් අත් තායි අල් බස්රි] අපට පවසා ඇත, [උස්මාන් බින් ෆර්කාද්] අපට පවසා ඇත; [ජ'ෆර් බින් මුහම්මද්] [ඔහුගේ පියා] ගෙන් මෙසේ අසා ඇත; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාගේ සොහොන සෑදූ තැනැත්තා අබු තල්හා වන අතර, ඒ යට රෙදි තැබූ තැනැත්තා රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාගේ හිටපු වහලෙකු වූ සයුක්‍රාන් ය. [ජ'ෆර්] පැවසීය; [උබයිදුල්ලාහ් බින් අබු රාෆි'] පැවසූ බව මට පවසා ඇත; [සුක්‍රාන්] මෙසේ පවසන බව මම අසා ඇත; 'අල්ලාහ්ගේ නාමයෙන්, මම ඔහු යට රෙදි සොහොනෙහි තැබුවෙමි'. -අහ්මද් බින් හන්බල්- 'අර්ථවත් හදීසය ඉබ්නු අබ්බාස් තුමාගෙන් ද විස්තර කරන ලදී' යනුවෙන් පැවසීය. අබු ඊසා පැවසීය; 'සුක්‍රාන් හදීසය හසන් ගෝරිබ් හදීසයකි. [අලි බින් අල් මදීනි] [උස්මාන් බින් ෆර්කාද්] තුමාගෙන් මෙම හදීසය විස්තර කළේය'.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 969

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ أَبِي حَمْزَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَجُعِلَ فِي قَبْرِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَطِيفَةٌ حَمْرَاءُقَالَ و قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ فِي مَوْضِعٍ آخَرَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ وَيَحْيَى عَنْ شُعْبَةَ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَهَذَا أَصَحُّ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَى شُعْبَةُ عَنْ أَبِي حَمْزَةَ الْقَصَّابِ وَاسْمُهُ عِمْرَانُ بْنُ أَبِي عَطَاءٍ وَرُوِيَ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ الضُّبَعِيِّ وَاسْمُهُ نَصْرُ بْنُ عِمْرَانَ وَكِلَاهُمَا مِنْ أَصْحَابِ ابْنِ عَبَّاسٍ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ كَرِهَ أَنْ يُلْقَى تَحْتَ الْمَيِّتِ فِي الْقَبْرِ شَيْءٌ وَإِلَى هَذَا ذَهَبَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ

[මුහම්මද් බින් බස්යාර්] අපට පවසා ඇත, [යාහ්යා බින් සයිද්] [සු'බා] වෙතින් [අබු හම්සා] වෙතින් [ඉබ්නු අබ්බාස්] මෙසේ පැවසීය; 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් සොහොන් ගෙය තුළ රතු වෙල්වට් බ්ලැන්කට්ටුවක් අතුරා තිබුණි'. -අබු ඊසා තිර්මිදි- පැවසීය; [මුහම්මද් බින් බස්යාර්] පැවසීය; තවත් ඉතිහාසයේ, එය අපට [මුහම්මද් බින් ජ'ෆර්] සහ [යහ්යා] [සිය'බා] වෙතින් [අබු ජම්රා] වෙතින් [ඉබ්නු අබ්බාස්] වෙතින් [ඉබ්නු අබ්බාස්] වෙතින් පවසා ඇති අතර මෙය වඩාත් සත්‍ය වේ. අබු ඊසා පැවසීය; 'මෙය සත්‍ය හසන් හදීසයක්, සියු'බා එය අබු හම්සා අල් කෂ්ෂාබ්ගෙන් විස්තර කළේය, ඔහුගේ නම 'ඉම්රාන් බින් අබු 'අතා' ය. අබු ජම්රා අද්ල් අද්ලුබයිගෙන් විස්තර කර ඇත, ඔහුගේ නම නෂ්ර් බින් ඉම්රාන්, දෙදෙනාම ඉබ්නු අබ්බාස්ගේ මිතුරන් විය. [ඉබ්නු අබ්බාස්] ගෙන් වාර්තා වී ඇත්තේ ඔහුගේ සොහොන යට යමක් තැබීම ඔහු පිළිකුල් කළ බවයි. සමහර විද්වතුන් ද එම මතයම දරති.

තහවුරු කරන හදීස් (4)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 970

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ حَبِيبِ بْنِ أَبِي ثَابِتٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍأَنَّ عَلِيًّا قَالَ لِأَبِي الْهَيَّاجِ الْأَسَدِيِّ أَبْعَثُكَ عَلَى مَا بَعَثَنِي بِهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ لَا تَدَعَ قَبْرًا مُشْرِفًا إِلَّا سَوَّيْتَهُ وَلَا تِمْثَالًا إِلَّا طَمَسْتَهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَلِيٍّ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ يَكْرَهُونَ أَنْ يُرْفَعَ الْقَبْرُ فَوْقَ الْأَرْضِ قَالَ الشَّافِعِيُّ أَكْرَهُ أَنْ يُرْفَعَ الْقَبْرُ إِلَّا بِقَدْرِ مَا يُعْرَفُ أَنَّهُ قَبْرٌ لِكَيْلَا يُوطَأَ وَلَا يُجْلَسَ عَلَيْهِ

[මුහම්මද් බින් බයිසාර්] අපට පවසා ඇත, [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් මහදි] අපට පවසා ඇත [සුෆ්යාන්] [හබීබ් බින් අබු තාබිත්] [අබු වයිල්] වෙතින් [අලි] අබු අල් හයාජ් අල් අසාදිට පැවසූ බව අපට පවසා ඇත, 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මාව එවා ඇති පරිදි මම ඔබව යවමි, ඔබ ඒවා සමතලා කරන තුරු සහ - පිළිම තිබේ නම් - ඔබ එය විනාශ කරන තුරු සොහොන් ගොඩවල් දමා නොයන්න. -අබු ඊසා තිර්මිදි හි- පැවසීය; 'වඩාත්ම අර්ථවත් හදීසය ද ජාබීර්ගෙන් විස්තර කර ඇත'. අබු ඊසා පැවසීය; 'අලිගේ හදීසය හසන් හදීසයකි. සමහර විද්වතුන් එය ක්‍රියාත්මක කරයි. ඔවුන් සොහොන් එසවීම පිළිකුල් කළහ. ෂාෆි පැවසීය; "ඒවා සොහොන් බව ලකුණක් ලෙස මිස සොහොන් එසවීම මම පිළිකුල් කරමි, එවිට ඒවා ඒ මතට නොයනු ඇත."

තහවුරු කරන හදීස් (11)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 971

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ بْنِ جَابِرٍ عَنْ بُسْرِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي إِدْرِيسَ الْخَوْلَانِيِّ عَنْ وَاثِلَةَ بْنِ الْأَسْقَعِ عَنْ أَبِي مَرْثَدٍ الْغَنَوِيِّ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَجْلِسُوا عَلَى الْقُبُورِ وَلَا تُصَلُّوا إِلَيْهَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَعَمْرِو بْنِ حَزْمٍ وَبَشِيرِ ابْنِ الْخَصَاصِيَةِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ وَأَبُو عَمَّارٍ قَالَا أَخْبَرَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ بْنِ جَابِرٍ عَنْ بُسْرِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ وَاثِلَةَ بْنِ الْأَسْقَعِ عَنْ أَبِي مَرْثَدٍ الْغَنَوِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ وَلَيْسَ فِيهِ عَنْ أَبِي إِدْرِيسَ وَهَذَا الصَّحِيحُ قَالَ أَبُو عِيسَى قَالَ مُحَمَّدٌ وَحَدِيثُ ابْنِ الْمُبَارَكِ خَطَأٌ أَخْطَأَ فِيهِ ابْنُ الْمُبَارَكِ وَزَادَ فِيهِ عَنْ أَبِي إِدْرِيسَ الْخَوْلَانِيِّ وَإِنَّمَا هُوَ بُسْرُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ وَاثِلَةَ هَكَذَا رَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ بْنِ جَابِرٍ وَلَيْسَ فِيهِ عَنْ أَبِي إِدْرِيسَ وَبُسْرُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ قَدْ سَمِعَ مِنْ وَاثِلَةَ بْنِ الْأَسْقَعِ

[හන්නාද්] අපට පවසා ඇත, [අබ්දුල්ලාහ් බින් මුබාරක්] [අබ්දුල්ලාහ් බින් යසිද් බින් ජාබිර්] [බුස්ර් බින් 'උබයිදුල්ලාහ්] [අබු ඉද්රිස් අල් කෞලානි] [වත්සිලා බින් අල් අස්කා'] [අබු මර්ට්සාද් අල් ඝානාවි] වෙතින් අපට පවසා ඇත; නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'සොහොන් මත හිඳ නොගන්න, ඒවාට මුහුණලා යාඥා නොකරන්න'. -අබු ඊසා අට් තිර්මිදි- මෙසේ පැවසීය; 'හදීසය අබු හුරෙයිරා, 'අම්ර් බින් හස්ම් සහ බසීර් බින් අල් කෂාෂාහ් වෙතින් විස්තර කර ඇත. [මුහම්මද් බින් බස්යාර්] අපට පවසා ඇත, [අබ්දුල්ලාහ් බින් මුබාරක්] වෙතින් [අබ්දුල්ලාහ් බින් මහී] අපට ඉහත සනද් සමඟ පවසා ඇත. එය අපට [අලි බින් හුජ්ර්] වෙත පවසා ඇති අතර [අබු 'අම්මාර්] මෙසේ පැවසීය; [අල් වලීද් බින් මුස්ලිම්] [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් යසිද් බින් ජාබීර්] [බුස්ර් බින් 'උබයිදුල්ලාහ්] [වත්සිලා බින් අල් අස්කා] [අබු මිර්ත්සාද් අල් ඝානාවි] ගෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් ඉහත පරිදි අපට වාර්තා කර ඇත. එහි 'අබු ඉද්‍රිස්ගෙන්' යන වචන නොමැති අතර මෙය වලංගු වේ. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'මුහම්මද් මෙසේ පැවසීය; 'ඉබ්නු මුබාරක්ගේ හදීසය වැරදියි, ඉබ්නු මුබාරක් වැරදියි, ඔහු එය අබු ඉද්‍රිස් අල් කෞලානිගෙන් එකතු කළේය, නිවැරදි එක වට්සිලාහි බුස්ර් බින් 'උබයිදුල්ලාහ් ය, එබැවින් එක් අයෙකුට වඩා එය අබ්දුර් රහ්මාන් බින් යසිද් බින් ජාබීර්ගෙන් විස්තර කර ඇති අතර එහි අබු ඉද්‍රිස්ගෙන් සනද් එකක් නොමැති අතර බුස්ර් බින් 'උබයිදුල්ලාහ් වත්සිලා බින් අල් අස්කාගෙන් එය අසා ඇත.'

තහවුරු කරන හදීස් (8)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 972

حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ الْأَسْوَدِ أَبُو عَمْرٍو الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَبِيعَةَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَنَهَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ تُجَصَّصَ الْقُبُورُ وَأَنْ يُكْتَبَ عَلَيْهَا وَأَنْ يُبْنَى عَلَيْهَا وَأَنْ تُوطَأَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ جَابِرٍ وَقَدْ رَخَّصَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْهُمْ الْحَسَنُ الْبَصْرِيُّ فِي تَطْيِينِ الْقُبُورِ و قَالَ الشَّافِعِيُّ لَا بَأْسَ أَنْ يُطَيَّنَ الْقَبْرُ

[අබ්දුර් රහ්මාන් බින් අල් අස්වද්, අබු අම්ර් අල් බස්සරි], [මුහම්මද් බින් රබියා], [ඉබ්නු ජුරයිජ්], [අබු සුබයිර්], [ජාබීර්] වෙතින් මෙසේ පැවසීය: නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් සොහොන් සුදු හුනු ගෑම, ඒවායේ ලිවීම, ඒවායේ ව්‍යුහයන් තැනීම සහ ඒවා මත පා තැබීම තහනම් කළහ. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය: 'මෙය හසන් සහීහ් හදීසයකි. එය බොහෝ මූලාශ්‍රවලින්, ජාබීර්ගෙන් විස්තර කර ඇත. සමහර විද්වතුන් ලිහිල් බවක් ලබා දුන් අතර, ඔවුන් අතර අල් හසන් අල් බස්රි ද සිටියේය, ඔහු සොහොන් රතු පස් වලින් සලකුණු කළේය. එහි කිසිදු වරදක් නොමැති බව ෂාෆිගේ මතයයි.'

හදීස්

Imam Tirmidzi : 973

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّلْتِ عَنْ أَبِي كُدَيْنَةَ عَنْ قَابُوسَ بْنِ أَبِي ظَبْيَانَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَمَرَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقُبُورِ الْمَدِينَةِ فَأَقْبَلَ عَلَيْهِمْ بِوَجْهِهِ فَقَالَ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ يَا أَهْلَ الْقُبُورِ يَغْفِرُ اللَّهُ لَنَا وَلَكُمْ أَنْتُمْ سَلَفُنَا وَنَحْنُ بِالْأَثَرِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ بُرَيْدَةَ وَعَائِشَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَأَبُو كُدَيْنَةَ اسْمُهُ يَحْيَى بْنُ الْمُهَلَّبِ وَأَبُو ظَبْيَانَ اسْمُهُ حُصَيْنُ بْنُ جُنْدُبٍ

[අබු කුරෙයිබ්] අපට පවසා ඇත, [අබු කුඩයිනා] වෙතින් [කබුස් බින් අබු ෂයිබාන්] වෙතින් [ඉබ්නු අබ්බාස්] අපට පවසා ඇත; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් මදීනා සුසාන භූමිය ඉදිරිපිටින් ගමන් කළ අතර, පසුව ඔහු තම මුහුණ හරවා මෙසේ පැවසීය: අස්සලාමු අලයිකුම් යා අහ්ලාල් කුබුර්, යාග්ෆිරුල්ලාහු ලනා ව වලකු අන්තු සලාෆුනා ව නහ්නු බිල් අට්සාරි - සොහොන් වල වැසියන් වන ඔබ කෙරෙහි ගැලවීම ලැබේවා. අල්ලාහ් අපට සහ ඔබට සමාව දෙනු ඇත. ඔබ අපට ඉදිරියෙන් ගොස් ඇති අතර අපි ඔබව අභිබවා යන්නෙමු-. -අබු ඊසා අට් තිර්මිදි- පැවසීය; 'හදීසය බුරයිදා සහ 'අයිසියා' ගෙන් විස්තර කරන ලදී. අබු ඊසා පැවසීය; 'ඉබ්නු අබ්බාස්ගේ හදීසය හසන් ගරිබ් සහ අබු කුඩයිනාගේ හදීසයකි, යාහ්යා බින් අල් මුහලිබ්.' අබු ෂයිබාන් සම්බන්ධයෙන් ගත් කල, ඔහුගේ නම හුෂයින් බින් ජුන්දබ් ය.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 974

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَمَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ وَالْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمِ النَّبِيلُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ كُنْتُ نَهَيْتُكُمْ عَنْ زِيَارَةِ الْقُبُورِ فَقَدْ أُذِنَ لِمُحَمَّدٍ فِي زِيَارَةِ قَبْرِ أُمِّهِ فَزُورُوهَا فَإِنَّهَا تُذَكِّرُ الْآخِرَةَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي سَعِيدٍ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَأَنَسٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأُمِّ سَلَمَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ بُرَيْدَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا يَرَوْنَ بِزِيَارَةِ الْقُبُورِ بَأْسًا وَهُوَ قَوْلُ ابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ

[මුහම්මද් බින් බස්යාර්] සහ [මහමුද් බින් ගයිලාන්] සහ [අල් හසන් බින් අලි අල් කල්ලාල්] යන අය අපට මෙසේ පැවසූහ; [අබු 'අෂිම් අන් නබිල්] අපට මෙසේ පැවසූහ [සුෆියාන්] [අල්කාමා බින් මර්ට්සාද්] [සුලෙයිමාන් බින් බුරයිදා] [ඔහුගේ පියා] ගෙන් මෙසේ පැවසූහ; නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'මම වරක් ඔබට සොහොන් නැරඹීම තහනම් කළෙමි. දැන් මුහම්මද් තුමාට ඔහුගේ මවගේ සොහොන නැරඹීමට අවසර දී ඇත, එබැවින් වන්දනා ගමනක් යන්න, මන්ද - සොහොනට වන්දනා ගමනක් යාම - මරණින් මතු ජීවිතය ඔබට මතක් කර දිය හැකිය'. -අබු ඊසා අට් තිර්මිදි- මෙසේ පැවසීය; 'වඩාත්ම අර්ථවත් හදීසය අබු සයිඩ්, ඉබ්නු මස්'උද්, අනස්, අබු හුරයිරා සහ උමු සලාමාගෙන් විස්තර කර ඇත'. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'බුරයිදා හදීසය සත්‍ය හසන් හදීසයකි. උලමා එය ක්‍රියාත්මක කරයි, ඔවුන් විශ්වාස කරන්නේ සොහොන් නැරඹීමේ වරදක් නොමැති බවයි.' මෙය ඉබ්නු මුබාරක්, ෂාෆි, අහමඩ් සහ ඉෂාක්ගේ මතයයි.

තහවුරු කරන හදීස් (21)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 975

حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَتُوُفِّيَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي بَكْرٍ بِحُبْشِيٍّ قَالَ فَحُمِلَ إِلَى مَكَّةَ فَدُفِنَ فِيهَا فَلَمَّا قَدِمَتْ عَائِشَةُ أَتَتْ قَبْرَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ فَقَالَتْ وَكُنَّا كَنَدْمَانَيْ جَذِيمَةَ حِقْبَةًمِنْ الدَّهْرِ حَتَّى قِيلَ لَنْ يَتَصَدَّعَافَلَمَّا تَفَرَّقْنَا كَأَنِّي وَمَالِكًالِطُولِ اجْتِمَاعٍ لَمْ نَبِتْ لَيْلَةً مَعَاثُمَّ قَالَتْ وَاللَّهِ لَوْ حَضَرْتُكَ مَا دُفِنْتَ إِلَّا حَيْثُ مُتَّ وَلَوْ شَهِدْتُكَ مَا زُرْتُكَ

[අල් හුසේන් බින් හුරයිට්ස්] අපට පවසා ඇත, [අබ්දුල්ලාහ් බින් අබුමුලයිකා] වෙතින් [ඉබ්නු ජුරයිජ්] වෙතින් [ඊසා බින් යූනුස්] අපට පවසා ඇත; 'අබ්දුල්ලාහ් බින් අබු බකර් හුබ්සි හි මිය ගියේය. පසුව ඔහුව මක්කමට ගෙන ගොස් එහි තැන්පත් කරන ලදී. [අයිසියා] පැමිණි විට, ඇය අබ්දුල්ලා බින් අබු බකර්ගේ සොහොන බැලීමට ගොස් මෙසේ පැවසුවාය: 'අපි ඉරාකයේ රජෙකු යටතේ දිගු කාලයක් - අවුරුදු හතළිහක් - වාඩි වී සිටි ජනතාවක් - අපි නැවත කිසි දිනෙක වෙන් නොවන බව කියනු ලැබේ. අපි වෙන් වූ විට, මියගිය අය සහ මම, අපි මෙතරම් කාලයක් එකට සිටි නිසා, කිසි විටෙකත් එකට රාත්‍රිය ගත නොකළාක් මෙනි.' ඉන්පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය; 'අල්ලාහ්ගේ නාමයෙන්, මම ඔබේ මරණයට පැමිණ සිටියා නම්, ඔබ මිය ගිය ස්ථානයේ හැර ඔබව භූමදාන නොකරනු ඇත. මම ඔබව දුටුවා නම්, මම ඔබව බැලීමට නොයන්නෙමි'.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 976

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عُمَرَ بْنِ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَعَنَ زَوَّارَاتِ الْقُبُورِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَحَسَّانَ بْنِ ثَابِتٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ هَذَا كَانَ قَبْلَ أَنْ يُرَخِّصَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي زِيَارَةِ الْقُبُورِ فَلَمَّا رَخَّصَ دَخَلَ فِي رُخْصَتِهِ الرِّجَالُ وَالنِّسَاءُ و قَالَ بَعْضُهُمْ إِنَّمَا كُرِهَ زِيَارَةُ الْقُبُورِ لِلنِّسَاءِ لِقِلَّةِ صَبْرِهِنَّ وَكَثْرَةِ جَزَعِهِنَّ

අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) සොහොන් නැරඹීමට පැමිණෙන කාන්තාවන්ට ශාප කළ බව [කුටයිබා] තුමාණන් [උමර් බින් අබු සලාමා] තුමාණන් [අබු හුරෙයිරා] තුමාණන් අපට [අබු 'අවානා] තුමාණන් අපට [අබු හුරෙයිරා] තුමාණන් අපට [අබු 'අවානා] තුමාණන් අපට [අබු 'හුරෙයිරා] තුමාණන් අපට පවසා ඇත. -අබු ඊසා අට් තිර්මිදි- මෙසේ පැවසීය; 'වඩාත්ම අර්ථවත් හදීසය ඉබ්නු අබ්බාස් සහ හසන් බින් තාබිත්ගෙන් විස්තර කර ඇත'. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'මෙය සත්‍ය හසන් හදීසයකි. සොහොන් නැරඹීමට අවසර දීම සම්බන්ධයෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් සහනයක් නිකුත් කිරීමට පෙර මෙම තහනම ඇති බව සමහර විද්වතුන්ගේ මතයයි. ඔහු එයට සහනයක් ලබා දුන් පසු, එයට පිරිමින් සහ කාන්තාවන් යන දෙදෙනාම ඇතුළත් විය. ඔවුන්ගෙන් සමහරක් සම්බන්ධයෙන්, ඔවුන් සිතන්නේ; කාන්තාවන්ගේ ඉවසීම නොමැතිකම සහ ඔවුන්ගේ බොහෝ පැමිණිලි නිසා වන්දනා ගමනේ නින්දාව'.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 977

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو السَّوَّاقُ قَالَا حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ الْيَمَانِ عَنْ الْمِنْهَالِ بْنِ خَلِيفَةَ عَنْ الْحَجَّاجِ بْنِ أَرْطَاةَ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَخَلَ قَبْرًا لَيْلًا فَأُسْرِجَ لَهُ سِرَاجٌ فَأَخَذَهُ مِنْ قِبَلِ الْقِبْلَةِ وَقَالَ رَحِمَكَ اللَّهُ إِنْ كُنْتَ لَأَوَّاهًا تَلَّاءً لِلْقُرْآنِ وَكَبَّرَ عَلَيْهِ أَرْبَعًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ وَيَزِيدَ بْنِ ثَابِتٍ وَهُوَ أَخُو زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ أَكْبَرُ مِنْهُ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ ذَهَبَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِلَى هَذَا وَقَالُوا يُدْخَلُ الْمَيِّتُ الْقَبْرَ مِنْ قِبَلِ الْقِبْلَةِ و قَالَ بَعْضُهُمْ يُسَلُّ سَلًّا وَرَخَّصَ أَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي الدَّفْنِ بِاللَّيْلِ

[අබු කුරෙයිබ්] සහ [මුහම්මද් බින් අම්ර් අස්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලමක්] අපට මෙසේ පැවසීය; [ඉබ්නු අබ්බාස්] වෙතින් [අල් හජ්ජාජ් බින් අර්තා] වෙතින් [අල් මින්හාල් බින් කලීෆා] වෙතින් [යාහ්යා බින් අල් යමාන්] විසින් [අල් හජ්ජාජ් බින් අර්තා] වෙතින් [අල් අබ්බාස්] අපට මෙසේ පවසා ඇත. නබි සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් රාත්‍රියේ සොහොනට ඇතුළු වී මළ සිරුර සඳහා පහනක් දල්වා ඇත. -රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම්- කිබ්ලා දිශාවෙන් මෘත දේහය ගෙනැවිත් මෙසේ කියෙව්වා: රහිමකල්ලාහ් ඉන් කුන්ටා ලා අව්වහාන් තලහාන් ලිල්කුර්ආනි - අල්ලාහ් ඔබට අනුකම්පා කරත්වා. ඔබ අල්ලාහ්ට බිය වී කුරානය බොහෝ සෙයින් කියවන නිසා බොහෝ සෙයින් අඬන සහ බිම වැතිර සිටින පුද්ගලයෙකි - එවිට - අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම්) - තක්බීර් සමඟ ඒ මත හතර වතාවක් යාච්ඤා කරති. -අබු ඊසා තිර්මිදි අට්- මෙසේ පැවසීය; 'හදීසය ඔහුට වඩා වයසින් වැඩිමහල් වූ ජබීර් සහ යසිද් බින් තාබිත්ගෙන් වාර්තා කරන ලදී'. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'ඉබ්නු අබ්බාස්ගේ හදීසය හසන් හදීසයකි. සමහර විද්වතුන් මෙම හදීසය සමඟ තර්ක කර ඇත. ඔවුන් පැවසුවේ; 'මළ සිරුර කිබ්ලා දිශාවෙන් සොහොනට දමනු ලැබේ'. සමහර විද්වතුන් තර්ක කරන්නේ; 'මළ සිරුර සොහොනේ පිටුපස සිට හිස පළමුව ඇතුල් කරනු ලැබේ'. බොහෝ විද්වතුන් රාත්‍රියේ භූමදාන කිරීමේදී ලිහිල් බවක් ලබා දෙයි'.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 978

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا حُمَيْدٌ عَنْ أَنَسٍ قَالَمُرَّ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِجَنَازَةٍ فَأَثْنَوْا عَلَيْهَا خَيْرًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَجَبَتْ ثُمَّ قَالَ أَنْتُمْ شُهَدَاءُ اللَّهِ فِي الْأَرْضِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَكَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

[අහමද් බින් මානි'] අපට පවසා ඇත, [යාසිද් බින් හරුන්] අපට පවසා ඇත [අනස්] ගෙන් [හුමයිඩ්] මෙසේ පැවසීය; නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් දේහය රැගෙන යන පුද්ගලයා පසුකර ගියහ. මිනිසුන් මළ සිරුරේ යහපත්කම ප්‍රශංසා කළහ. එවිට නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මෙසේ පැවසීය: 'වජිබ්'. ඉන්පසු ඔහු තවදුරටත් පැවසුවේ ඔබ පොළොවේ දෙවියන්ගේ සාක්ෂිකරුවන් බවයි. -අබු ඊසා අට් තිර්මිදි- මෙසේ පැවසීය; 'හදීසය උමර්, කාබ් බින් 'උජ්රා සහ අබු හුරෙයිරා තුමාගෙන් විස්තර කරන ලදී'. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'අනස් හදීසය සත්‍ය හසන් හදීසයකි'.

තහවුරු කරන හදීස් (21)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 979

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى وَهَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْبَزَّازُ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ أَبِي الْفُرَاتِ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِي الْأَسْوَدِ الدِّيلِيِّ قَالَقَدِمْتُ الْمَدِينَةَ فَجَلَسْتُ إِلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فَمَرُّوا بِجَنَازَةٍ فَأَثْنَوْا عَلَيْهَا خَيْرًا فَقَالَ عُمَرُ وَجَبَتْ فَقُلْتُ لِعُمَرَ وَمَا وَجَبَتْ قَالَ أَقُولُ كَمَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا مِنْ مُسْلِمٍ يَشْهَدُ لَهُ ثَلَاثَةٌ إِلَّا وَجَبَتْ لَهُ الْجَنَّةُ قَالَ قُلْنَا وَاثْنَانِ قَالَ وَاثْنَانِ قَالَ وَلَمْ نَسْأَلْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الْوَاحِدِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو الْأَسْوَدِ الدِّيلِيُّ اسْمُهُ ظَالِمُ بْنُ عَمْرِو بْنِ سُفْيَانَ

[යාහ්යා බින් මූසා] සහ [හාරුන් බින් අබ්දුල්ලා අල් බසාර්] අපට මෙසේ පැවසීය; [අබු දාවුද් අත් තයාලිසි] අපට මෙසේ පැවසීය [දාවුද් බින් අබු අල් ෆුරාත්], [අබු අල් අස්වද් අද් ඩිලි] වෙතින් [අබ්දුල්ලා බින් බුරයිඩා] අපට මෙසේ පැවසීය: 'මම මෙඩිනා වෙත පැමිණියෙමි, පසුව මම [උමර් බින් කට්ටබ්] මුණගැසුණෙමි. එවිට දේහය රැගෙන ගිය අය ඒ අසලින් ගිය අතර ඔවුන් එය කරුණාවෙන් ප්‍රශංසා කළහ. උමර් මෙසේ පැවසීය: 'අනිවාර්ය'. මම උමර්ගෙන් ඇසුවෙමි; 'අනිවාර්ය දේ කුමක්ද'. ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය; 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් පිළිතුරු දුන් පරිදි මම පිළිතුරු දුන්නෙමි; ස්වර්ගයට යාම අනිවාර්ය නොවේ නම් මුස්ලිම්වරයෙකුට පුද්ගලයින් තිදෙනෙකු සාක්ෂි දැරීම තහනම්ය'. -අබු අල් අස්වද් අද් ඩිලි- ඇසුවේය; 'දෙදෙනෙකු ගැන කුමක් කිව හැකිද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය; 'දෙදෙනෙකු ගැනද'. -උමර් බින් කත්තබ්- පැවසීය; "අපි අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන්ගෙන් එක් පුද්ගලයෙක් එක් අයෙක් දැයි විමසුවේ නැත." අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය: "මෙය හසන් සහීහ් හදීසයකි. අබු අස්වද් අද් දිලිගේ නම ෂාලිම් බින් අම්ර් බින් සුෆ්යාන්."

හදීස්

Imam Tirmidzi : 980

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ ح و حَدَّثَنَا الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَمُوتُ لِأَحَدٍ مِنْ الْمُسْلِمِينَ ثَلَاثَةٌ مِنْ الْوَلَدِ فَتَمَسَّهُ النَّارُ إِلَّا تَحِلَّةَ الْقَسَمِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَمُعَاذٍ وَكَعْبِ بْنِ مَالِكٍ وَعُتْبَةَ بْنِ عَبْدٍ وَأُمِّ سُلَيْمٍ وَجَابِرٍ وَأَنَسٍ وَأَبِي ذَرٍّ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي ثَعْلَبَةَ الْأَشْجَعِيِّ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَعُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ وَأَبِي سَعِيدٍ وَقُرَّةَ بْنِ إِيَاسٍ الْمُزَنِيِّ قَالَ وَأَبُو ثَعْلَبَةَ الْأَشْجَعِيُّ لَهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدِيثٌ وَاحِدٌ هُوَ هَذَا الْحَدِيثُ وَلَيْسَ هُوَ الْخُشَنِيُّ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

[මලික් බින් අනස්] ගෙන් [කුටයිබා] අපට පවසා එය ප්‍රතිස්ථාපනය කළේය; [අල් අන්සාරි] අපට පවසා ඇත, [මාන්] අපට පවසා ඇත [ඉබ්නු ෂිහාබ්] [සයිද් බින් මුසයියාබ්] [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් [මලික් බින් අනස්] අපට පවසා ඇත අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) මෙසේ පැවසීය: 'තම දරුවන් තිදෙනෙකු අහිමි වූ මුස්ලිම්වරයෙකු මිය නොගියහොත්, තහිල්ලතල් කසාම් - දිවුරුම් දෙන පුද්ගලයෙකුගේ ප්‍රමාණය, ඉතා කෙටි - හැර නිරයේ ගින්න ඔහුට ස්පර්ශ නොකරනු ඇත'. -අබු ඊසා අට් තිර්මිදි- පැවසීය; මෙම හදීසය උමර්, මුආඩ්ස් කඅබ් බින් මලික්, උට්බා බින් අබ්දුල්ලා, උමු සුලෙයිම්, ජබීර්, අනස් අබු සද්ර්, ඉබ්නු මසූද්, අබු ත්සලාබා අල් අසයිජායි, ඉබ්නු අබ්බාස් සහ උක්බා බින් අමීර් අබු සයීද් කුර්ර් යන අයගෙන් ප්‍රකාශ කරන ලදී. -අබු ඊසා අට් තිර්මිදි- පැවසීය; Abu Tsa'labah Al Asyja'i නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් එක් හදීසයක් පමණක් විස්තර කරයි, එනම් මෙම හදීසය. ඔහු අල් කුසානි විවෘත කළේය. අබු ඊසා පැවසුවේ; 'අබු හුරෙයිරාගේ හදීසය හසාන් හදීසයකි'.

තහවුරු කරන හදීස් (47)