Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 හදීස්
හදීස්
Imam Tirmidzi : 921
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا قُرَّانُ بْنُ تَمَّامٍ وَمَرْوَانُ بْنُ مُعَاوِيَةَ وَيَزِيدُ بْنُ هَارُونَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ عُبَيْدٍ الطَّائِيِّ عَنْ عَلِيِّ بْنِ رَبِيعَةَ الْأَسَدِيِّ قَالَمَاتَ رَجُلٌ مِنْ الْأَنْصَارِ يُقَالُ لَهُ قَرَظَةُ بْنُ كَعْبٍ فَنِيحَ عَلَيْهِ فَجَاءَ الْمُغِيرَةُ بْنُ شُعْبَةَ فَصَعِدَ الْمِنْبَرَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ وَقَالَ مَا بَالُ النَّوْحِ فِي الْإِسْلَامِ أَمَا إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ نِيحَ عَلَيْهِ عُذِّبَ بِمَا نِيحَ عَلَيْهِوَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَعَلِيٍّ وَأَبِي مُوسَى وَقَيْسِ بْنِ عَاصِمٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَجُنَادَةَ بْنِ مَالِكٍ وَأَنَسٍ وَأُمِّ عَطِيَّةَ وَسَمُرَةَ وَأَبِي مَالِكٍ الْأَشْعَرِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْمُغِيرَةِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
[අහමද් බින් මානි'] අපට පවසා ඇත, [කුර්ආනය බින් ටමම්] අපට පවසා ඇත, [අලි බින් රබියා අල් අසාදි] [සයිද් බින් 'උබයිද් අත් තායි] [මර්වාන් බින් මුආවියා] සහ [යාසිද් බින් හාරුන්] [අලි බින් රබියා අල් අසාදි] ගෙන් මෙසේ පැවසීය: 'අන්සාර්වරුන් අතරෙන් කරෂා බින් ක'අබ් නම් මිනිසෙක් මිය ගියේය. පසුව ඔහුට ශෝක විය. [මුගීරා බින් සයූබා] පැමිණ ධර්මාසනයට පැමිණියේය. ඔහු තහ්මිද් කර අල්ලාහ්ට ප්‍රශංසා කළ අතර පසුව මෙසේ පැවසීය: 'ඉස්ලාමයේ විලාපයක් ඇත්තේ කෙසේද? ඇත්ත වශයෙන්ම, අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් මෙසේ පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි: 'කවුරුන් ශෝකයට පත් වුවහොත්, ඔහුට ආමන්ත්‍රණය කරන ලද විලාපයන්ට අනුව ඔහුට දඬුවම් කරනු ලැබේ'. හදීසය උමර්, අලි, අබු මූසා, කයිස් බින් අෂිම්, අබු හුරෙයිරා, ජුනාදා බින් මලික්, අනස්, උමු 'අතියියා, සමුරා සහ අබු මලික් අල් අස්යාරි යන අයගෙන් විස්තර කර ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේය. 'මුගිරා හදීස් යනු හසාන් සත්‍ය හදීසයකි'.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 922
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ أَنْبَأَنَا شُعْبَةُ وَالْمَسْعُودِيُّ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ عَنْ أَبِي الرَّبِيعِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْبَعٌ فِي أُمَّتِي مِنْ أَمْرِ الْجَاهِلِيَّةِ لَنْ يَدَعَهُنَّ النَّاسُ النِّيَاحَةُ وَالطَّعْنُ فِي الْأَحْسَابِ وَالْعَدْوَى أَجْرَبَ بَعِيرٌ فَأَجْرَبَ مِائَةَ بَعِيرٍ مَنْ أَجْرَبَ الْبَعِيرَ الْأَوَّلَ وَالْأَنْوَاءُ مُطِرْنَا بِنَوْءٍ كَذَا وَكَذَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ
[මහමුද් බින් ගයිලාන්] අපට පවසා ඇත, [අබු දාවුද්] අපට පවසා ඇත, [අබු අර් රබී] වෙතින් [අල්කාමා බින් මර්ට්සාද්] වෙතින් [සියුබා] සහ [අල් මස්'උඩි] අපට පවසා ඇත [අබු හුරෙයිරා] වෙතින් [අබු අර් රබී] වෙතින් [අබු හුරෙයිරා] මෙසේ පැවසීය; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'මගේ උම්මාහි පවතින දේවල් හතරක් ඇත, ඒ සියල්ල ජාහිලියාගේ ක්‍රියාවන් වන අතර මිනිසුන් - මිනිස් වර්ගයා - ඒවා කිසි විටෙකත් අත් නොහරිනු ඇත: මළවුන් ගැන ශෝක වීම, කෙනෙකුගේ පරම්පරාව - උරුමය ගැන විහිළු කිරීම, රෝගයක් ඔටුවෙකු මෙන් බෝවන බව විශ්වාස කිරීම, තවත් සිය දෙනෙකුට පැතිරෙන බව විශ්වාස කෙරේ - අල්ලාහ් රෝගය ලබා දෙන තැනැත්තා බව විශ්වාස නොකිරීම - සහ අන්වා යනු මෙම තාරකාව සහ එම තාරකාව අපට වැසි ලබා දෙන බව පවසන අයගේ කියමනයි. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'මෙය හසන් හදීසයකි'.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 923
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي زِيَادٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحِ بْنِ كَيْسَانَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَيِّتُ يُعَذَّبُ بِبُكَاءِ أَهْلِهِ عَلَيْهِوَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَعِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ كَرِهَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ الْبُكَاءَ عَلَى الْمَيِّتِ قَالُوا الْمَيِّتُ يُعَذَّبُ بِبُكَاءِ أَهْلِهِ عَلَيْهِ وَذَهَبُوا إِلَى هَذَا الْحَدِيثِ و قَالَ ابْنُ الْمُبَارَكِ أَرْجُو إِنْ كَانَ يَنْهَاهُمْ فِي حَيَاتِهِ أَنْ لَا يَكُونَ عَلَيْهِ مِنْ ذَلِكَ شَيْءٌ
[අබ්දුල්ලාහ් බින් අබු සියාද්] අපට පවසා ඇත, [යා'කුබ් බින් ඉබ්‍රාහිම් බින් සාද්] අපට පවසා ඇත, [මගේ පියා] [සාලිහ් බින් කයිසාන්] [අස්-සුහ්රි] [සලීම් බින් අබ්දුල්ලා] [ඔහුගේ පියා] ගෙන් අපට පවසා ඇත; [උමර් බින් ඛත්තාබ්] පැවසීය; අල්ලාහ්ගේ දූතයා සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'ඇත්ත වශයෙන්ම මියගිය තැනැත්තා ඔහුගේ මරණය ගැන ඔහුගේ පවුලේ අය හැඬීම නිසා දඬුවම් කරනු ලැබේ'. එම හදීසය ඉබ්නු උමර් සහ ඉම්රාන් බින් හුසේන් ගෙන් විස්තර කෙරේ. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'උමර්ගේ හදීසය හසන් සහීහ් හදීසයකි. සමහර විද්වතුන් මියගිය තැනැත්තා ගැන හැඬීමට අකමැතියි, ඒවා මෙම හදීසය මත පදනම් වේ. මියගිය තැනැත්තා ඔහුගේ මරණය ගැන ඔහුගේ පවුලේ අය හැඬීම නිසා දඬුවම් කරනු ලැබේ. අබ්දුල්ලා බින් මුබාරක් මෙසේ පැවසීය: ඔහු මිය යාමට පෙර ඔහුගේ පවුලේ අය ඔහු වෙනුවෙන් හඬා වැලපීම තහනම් කර තිබුනේ නම්, ඔවුන්ගේ හැඬීම නිසා ඔහුට දඬුවම් නොලැබෙනු ඇතැයි මම බලාපොරොත්තු වෙමි'.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 924
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنِي أَسِيدُ بْنُ أَبِي أَسِيدٍ أَنَّ مُوسَى بْنَ أَبِي مُوسَى الْأَشْعَرِيَّ أَخْبَرَهُ عَنْ أَبِيهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا مِنْ مَيِّتٍ يَمُوتُ فَيَقُومُ بَاكِيهِ فَيَقُولُ وَا جَبَلَاهْ وَا سَيِّدَاهْ أَوْ نَحْوَ ذَلِكَ إِلَّا وُكِّلَ بِهِ مَلَكَانِ يَلْهَزَانِهِ أَهَكَذَا كُنْتَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ
[අලි බින් හුජ්ර්] අපට පවසා ඇති පරිදි, [මුහම්මද් බින් 'අම්මර්] මට [අසිද් බින් අබු 'අසිද්] මට පවසා ඇති පරිදි [මුසා බින් අබු 'අසිද්] මට [ඔහුගේ පියාගෙන්] ඔහුට පැවසූ බව [මුසා බින් අබු මූසා අල් අස්යාරි] අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ පැවසූහ: 'කිසිවෙකු මිය නොයන අතර, මිනිසුන් ඔහු වටා සිටගෙන, 'ව ජබලල්ලා ව සයියිදා - අහෝ මට විලාප, අහෝ මට විලාප!' යනුවෙන් හඬා වැලපෙමින්, ඒ හා සමානව, ඔහුට පහර දී ඔහුට තරවටු කිරීමට දේවදූතයන් දෙදෙනෙකු යවනු ලැබේ: 'මේ ලෝකයේ ඔබේ තත්වය ඇත්තටම එයද?' අබු 'ඊසා පැවසීය: 'මෙය හසන් ගරිබ් හදීසයක්'.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 925
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبَّادُ بْنُ عَبَّادٍ الْمُهَلَّبِيُّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْمَيِّتُ يُعَذَّبُ بِبُكَاءِ أَهْلِهِ عَلَيْهِ فَقَالَتْ عَائِشَةُ يَرْحَمُهُ اللَّهُ لَمْ يَكْذِبْ وَلَكِنَّهُ وَهِمَ إِنَّمَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِرَجُلٍ مَاتَ يَهُودِيًّا إِنَّ الْمَيِّتَ لَيُعَذَّبُ وَإِنَّ أَهْلَهُ لَيَبْكُونَ عَلَيْهِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَقَرَظَةَ بْنِ كَعْبٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَابْنِ مَسْعُودٍ وَأُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ عَائِشَةَ وَقَدْ ذَهَبَ أَهْلُ الْعِلْمِ إِلَى هَذَا وَتَأَوَّلُوا هَذِهِ الْآيَةَ{ وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى }وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ
[කුටයිබා] අපට පවසා ඇත, [අබ්බාද් බින් අබ්බාද් අල් මුහල්ලාබි] [මුහම්මද් බින් අම්ර්] [යාහ්යා බින් අබ්දුර් රහ්මාන්] [ඉබ්නු උමර්] ගෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මෙසේ පැවසූහ: 'ඇත්ත වශයෙන්ම, මළ සිරුරට දඬුවම් කරනු ලැබුවේ ඔහුගේ පවුලේ අය ඔහුගේ මරණය ගැන හැඬීම නිසාය'. ['අයිෂා] මෙසේ පැවසීය; -අල්ලාහ්ට අනුකම්පා කරත්වා -ඉබ්නු උමර්- - ඔහු බොරු කීවේ නැත, නමුත් එය වැරදි ලෙස කීවේය, ඇත්ත වශයෙන්ම නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මෙය යුදෙව් ආගමේ මියගිය මිනිසෙකුට පැවසූහ, එනම් ඔහුගේ වචන, 'ඇත්ත වශයෙන්ම, මෙම මළ සිරුරට දඬුවම් ලැබෙනු ඇත, ඔහුගේ පවුලේ අය ඔහු වෙනුවෙන් හඬනු ඇත'. හදීසය ඉබ්නු අබ්බාස්, කරද්ලා බින් ක'අබ්, අබු හුරෙයිරා, ඉබ්නු මස්'උද් සහ උසාමා බින් සයිද් යන අයගෙන් විස්තර කර ඇත. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'අයිසියා' හි හදීසය හසන් සහීහ් හදීසයක් වන අතර එය 'අයිසියා' හි එක් නාලිකාවකට වඩා විස්තර කර ඇත. සමහර විද්වතුන්, විශේෂයෙන් ෂාෆි'අයි, මෙම හදීසය පදනම් කරගෙන "පව්කාරයෙකු අන් අයගේ පාප දරා නොගන්නා බව" යන පදය අර්ථකථනය කරමින් තර්ක කරති. -ප්‍රශ්න. අන් නජ්ම්: 38-
හදීස්
Imam Tirmidzi : 926
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ ابْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ عَطَاءٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَأَخَذَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ فَانْطَلَقَ بِهِ إِلَى ابْنِهِ إِبْرَاهِيمَ فَوَجَدَهُ يَجُودُ بِنَفْسِهِ فَأَخَذَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَضَعَهُ فِي حِجْرِهِ فَبَكَى فَقَالَ لَهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ أَتَبْكِي أَوَلَمْ تَكُنْ نَهَيْتَ عَنْ الْبُكَاءِ قَالَ لَا وَلَكِنْ نَهَيْتُ عَنْ صَوْتَيْنِ أَحْمَقَيْنِ فَاجِرَيْنِ صَوْتٍ عِنْدَ مُصِيبَةٍ خَمْشِ وُجُوهٍ وَشَقِّ جُيُوبٍ وَرَنَّةِ شَيْطَانٍوَفِي الْحَدِيثِ كَلَامٌ أَكْثَرُ مِنْ هَذَا قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ
[අලි බින් කසිරාම්] අපට පවසා ඇත, [ජාබීර් බින් අබ්දුල්ලාහ්] අපට පවසා ඇත [ඉබ්නු අබු ලයිලා] [අතා`] වෙතින් [ඊසා බින් යූනුස්] අපට පවසා ඇත; නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් අබ්දුර් රහ්මාන් බින් අවුෆ්ගේ අත අල්ලාගෙන ඔහුගේ පුත් ඉබ්‍රාහිම් හමුවීමට ගිය විට හදිසියේම ඔහු මිය ගොස් සිටිනු දුටුවේය. නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් අඬමින් ඔහුව උසුලාගෙන ගිය අතර, අබ්දුර් රහ්මාන් ඇසුවේය; 'ඔබ අඬන්නේ ඇයි, මළවුන් ගැන අඬන්න ඔබ අපට තහනම් කළේ නැද්ද?' -රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්- පිළිතුරු දුන්නේය: 'කමක් නැහැ, මම තහනම් කරන්නේ මෝඩ සහ පව්කාර මිනිසුන්ගේ කටහඬවල් දෙකයි. එනම් මුහුණට ඇණ ගසමින් විලාප හඬින් හඬා වැටීම, සාක්කු ඉරා දැමීම සහ යක්ෂයෙකුගේ විලාප හඬක් වැනි විලාප හඬ'. මෙම හදීසයේ මේවාට වඩා වචන අඩංගු වේ. අබු ඊසා පැවසීය; 'මෙය හසන් හදීසයකි'.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 927
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ عَنْ مَالِكٍ قَالَ و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ حَزْمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَمْرَةَ أَنَّهَا أَخْبَرَتْهُ أَنَّهَا سَمِعْتُ عَائِشَةَ وَذُكِرَ لَهَا أَنَّ ابْنَ عُمَرَ يَقُولُإِنَّ الْمَيِّتَ لَيُعَذَّبُ بِبُكَاءِ الْحَيِّ عَلَيْهِ فَقَالَتْ عَائِشَةُ غَفَرَ اللَّهُ لِأَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَمَا إِنَّهُ لَمْ يَكْذِبْ وَلَكِنَّهُ نَسِيَ أَوْ أَخْطَأَ إِنَّمَا مَرَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى يَهُودِيَّةٍ يُبْكَى عَلَيْهَا فَقَالَ إِنَّهُمْ لَيَبْكُونَ عَلَيْهَا وَإِنَّهَا لَتُعَذَّبُ فِي قَبْرِهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
[කුටයිබා] [මලික්] තුමා අපට වාර්තා කර ඇත; [ඉෂාක් බින් මූසා] අපට පවසා ඇත, [මාආන්] අපට පවසා ඇත, [අබ්දුල්ලාහ් බින් අබු බකර් බින් මුහම්මද් බින් අම්ර් බින් හස්ම්] [ඔහුගේ පියා] [අම්රා] තුමාගෙන් [අයිසියා] තුමාගේ පැමිණීමේදී ඉබ්නු උමර් පැවසූ බව ඔහු අසා ඇති බව ඔහු ඔහුට පැවසීය; 'ජීවමාන මිනිසුන් ඔහු වෙනුවෙන් කෑගැසීම නිසා මළ සිරුරට දඬුවම් කරන ලදී'. 'අයිෂා මෙසේ පැවසුවාය; "අබු අබ්දිර් රහ්මාන්ට අල්ලාහ් සමාව දෙත්වා, ඔහු බොරු කීවේ නැත, ඔහු අමතක කළා, ඔහු අමතක කළා හෝ වැරැද්දක් කළා. සත්‍යය නම්, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මියගිය යුදෙව් කාන්තාවක් අසලින් ගිය අතර, ඇගේ පවුලේ අය ඇය වෙනුවෙන් හඬා වැලපෙන අතර, මළ සිරුරට ඇගේ සොහොනේදී දඬුවම් කරනු ලැබේ" යනුවෙන් පැවසීය. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'මෙය සත්‍ය හසන් හදීසයකි'.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 928
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَأَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ وَإِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ وَمَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبَا بَكْرٍ وَعُمَرَ يَمْشُونَ أَمَامَ الْجَنَازَةِ
(කුටයිබා), (අහ්මද් බින් මානි), (ඉෂාක් බින් මන්සූර්) සහ (මහ්මුද් බින් ගයිලාන්) යන අයට [සාලිම්] ගෙන් [අස්-සුහ්රි] ගෙන් [සුෆ්යාන් බින් උයෙයිනා] ගෙන් [ඔහුගේ පියා] ගෙන් අපට මෙසේ කියන ලදී: 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්, අබු බකර් සහ උමර් යන සියලු දෙනාම දේහය ඉදිරිපිට ඇවිදිනවා මම දුටුවෙමි' යනුවෙන් අපට දන්වා ඇත.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 929
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَاصِمٍ عَنْ هَمَّامٍ عَنْ مَنْصُورٍ وَبَكْرٍ الْكُوفِيِّ وَزِيَادٍ وَسُفْيَانَ كُلُّهُمْ يَذْكُرُ أَنَّهُ سَمِعَهُ مِنَ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِيهِ قَالَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبَا بَكْرٍ وَعُمَرَ يَمْشُونَ أَمَامَ الْجَنَازَةِ
ඔහු [අල් හසන් බින් අලි අල්-කල්ලාල්] අපට පවසා ඇත, [මන්සූර්] හි [හම්මාම්] හි [බකර් අල් කුෆි], [සියාද්] සහ [සුෆ්යාන්] යන සියල්ලන්ම - හම්මාම් - [අස්-සුහ්රි] ගෙන් [සලීම් බින් අබ්දුල්ලා] ගෙන් [ඔහුගේ පියා] ගෙන් අසා ඇති බව සඳහන් කර ඇත; 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්, අබු බකර් සහ උමර් යන සියල්ලන්ම දේහය ඉදිරිපිට ඇවිදිනවා මම දුටුවෙමි'.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 930
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ يَمْشُونَ أَمَامَ الْجَنَازَةِقَالَ الزُّهْرِيُّ وَأَخْبَرَنِي سَالِمٌ أَنَّ أَبَاهُ كَانَ يَمْشِي أَمَامَ الْجَنَازَةِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ هَكَذَا رَوَاهُ ابْنُ جُرَيْجٍ وَزِيَادُ بْنُ سَعْدٍ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ نَحْوَ حَدِيثِ ابْنِ عُيَيْنَةَ وَرَوَى مَعْمَرٌ وَيُونُسُ بْنُ يَزِيدَ وَمَالِكٌ وَغَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ الْحُفَّاظِ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَمْشِي أَمَامَ الْجَنَازَةِ وَأَهْلُ الْحَدِيثِ كُلُّهُمْ يَرَوْنَ أَنَّ الْحَدِيثَ الْمُرْسَلَ فِي ذَلِكَ أَصَحُّ قَالَ أَبُو عِيسَى و سَمِعْت يَحْيَى بْنَ مُوسَى يَقُولُ قَالَ عَبْدُ الرَّزَّاقِ قَالَ ابْنُ الْمُبَارَكِ حَدِيثُ الزُّهْرِيِّ فِي هَذَا مُرْسَلٌ أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ عُيَيْنَةَ قَالَ ابْنُ الْمُبَارَكِ وَأَرَى ابْنَ جُرَيْجٍ أَخَذَهُ عَنْ ابْنِ عُيَيْنَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَرَوَى هَمَّامُ بْنُ يَحْيَى هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ زِيَادٍ وَهُوَ ابْنُ سَعْدٍ وَمَنْصُورٍ وَبَكْرٍ وَسُفْيَانَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ وَإِنَّمَا هُوَ سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ رَوَى عَنْهُ هَمَّامٌ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الْمَشْيِ أَمَامَ الْجَنَازَةِ فَرَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّ الْمَشْيَ أَمَامَهَا أَفْضَلُ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ قَالَ وَحَدِيثُ أَنَسٍ فِي هَذَا الْبَابِ غَيْرُ مَحْفُوظٍ
[අබ්දු බින් හමීඩ්] අපට පවසා ඇත, [අබ්දුර්රසාක්] අපට පවසා ඇත [අස්-සුහ්රි] ගෙන් [ම'මර්] මෙසේ පැවසීය; නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්, අබු බකර් සහ උමර් මළ සිරුර ඉදිරිපිට ඇවිද ගියහ. [අස්-සුහ්රි] මෙසේ පැවසීය; [ඔහුගේ පියා] මළ සිරුර ඉදිරිපිට ඇවිද යන බව [සලීම්] මට දන්වා සිටියේය. -අබු ඊසා තිර්මිදි හි- මෙසේ පැවසීය; 'වඩාත්ම අර්ථවත් හදීසය අනස්ගෙන් වාර්තා විය'. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'ඉබ්නු උමර්ගේ හදීසය [ඉබ්නු ජුරයිජ්], [සියාද් බින් සාද්] සහ [අස්-සුහ්රි] ගෙන් [ඔහුගේ පියා] ගෙන් [සලීම්] ගෙන් [ඉබ්නු උයෙයිනාගේ හදීසයට සමානයි.' [ම'මර්], [යුනුස් බින් යාසිද්], [මලික්] සහ හෆ්ෆාද්වරුන්ගෙන් තවත් අය [අස්-සුහ්රි] ගෙන් වාර්තා කළහ. නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මළ සිරුර ඉදිරිපිට ඇවිද ගිය බව. සියලුම හදීස් විශේෂඥයින්ගේ මතය වන්නේ මෙම කාරණය පිළිබඳ මුර්සල් හදීස් වඩාත් සත්‍ය බවයි. අබු ඊසා පැවසීය; 'යාහ්යා බින් මූසා පවසන බව මම අසා ඇත්තෙමි; [අබ්දුර්රාසාක්] පැවසීය; [ඉබ්නු මුබාරක්] පැවසීය; 'අස්-සුහ්රිගේ මුර්සල්ගේ හදීසය ඉබ්නු උයෙයිනාගේ හදීසයට වඩා වලංගුයි' ඉබ්නු මුබාරක් පැවසීය; 'මම දුටුවෙමි, ඉබ්නු ජුරයිජ් එය ඉබ්නු උයෙයිනාගෙන් ලබා ගත්තේය'. අබු ඊසා පැවසීය; '[හම්මාම් බින් යාහ්යා] මෙම හදීසය [සියාද්] ගෙන්, එනම් ඉබ්නු සාද්, [මන්සූර්] [බකාර්] සහ [අස්-සුහ්රි] ගෙන් [සලීම්] ගෙන් [ඔහුගේ පියා] ගෙන්] වාර්තා කළහ. මෙම ඉතිහාසයේ සඳහන් වන්නේ සුෆ්යාන් බින් උයෙයිනා ගැන ය. හමාම් ඔහුගෙන් විස්තර කරයි. මළ සිරුර ඉදිරිපිට ඇවිදීම පිළිබඳව විද්වතුන් එකඟ නොවෙති. ඔවුන්ගෙන් සමහරක් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ සහචරයින් අතර වූ අතර තවත් සමහරු ඔහු ඉදිරිපිට ඇවිදීම වඩා වැදගත් බව පැවසූහ. මෙය ෂාෆි සහ අහමඩ්ගේ මතය ද වේ. -අබු ඊසා අට් තිර්මිදි- පැවසීය; මෙම පරිච්ඡේදයේ 'අනස්' හදීසය මහෆුෂ් - අවදි-' නොවේ.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 931
حَدَّثَنَا أَبُو مُوسَى مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ يَزِيدَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَنَسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبَا بَكْرٍ وَعُمَرَ وَعُثْمَانَ كَانُوا يَمْشُونَ أَمَامَ الْجَنَازَةِقَالَ أَبُو عِيسَى سَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ هَذَا حَدِيثٌ خَطَأٌ أَخْطَأَ فِيهِ مُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ وَإِنَّمَا يُرْوَى هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ يُونُسَ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبَا بَكْرٍ وَعُمَرَ كَانُوا يَمْشُونَ أَمَامَ الْجَنَازَةِ قَالَ الزُّهْرِيُّ وَأَخْبَرَنِي سَالِمٌ أَنَّ أَبَاهُ كَانَ يَمْشِي أَمَامَ الْجَنَازَةِ قَالَ مُحَمَّدٌ هَذَا أَصَحُّ
එය [අබු මූසා මුහම්මද් බින් අල් මුත්සන්නා] අපට පවසා ඇත, එය [මුහම්මද් බින් බකර්] අපට පවසා ඇත, එය [අනස්] වෙතින් [ඉබ්නු ෂිහාබ්] වෙතින් [යූනුස් බින් යාසිඩ්] අපට පවසා ඇත, අනාගතවක්තෘ සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්, අබු බකර්, උමර් සහ උස්මාන්, ඔවුන් මළ සිරුර ඉදිරිපිට ඇවිද ගිය බව. අබු ඊසා පැවසීය; 'මම මෙම හදීසය ගැන මුහම්මද්ගෙන් විමසුවෙමි, එබැවින් ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය; 'මෙය වැරදි හදීසයකි, මුහම්මද් බින් බකර් වැරැද්දක් කළේය. සත්‍යය නම් මෙම හදීසය අස්-සුහ්රිගෙන් යූනුස්ගෙන් සහ නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගෙන්, අබු බකර් සහ උමර් ශරීරය ඉදිරිපිට ඇවිද ගිය බව ය. අස්-සුහ්රි පැවසීය; සලීම් මට පැවසුවේ ඔහුගේ පියා මළ සිරුර ඉදිරිපිට ඇවිද ගිය බවයි. මුහම්මද් පැවසීය; 'මෙය වඩාත් සත්‍ය'.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 932
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ يَحْيَى إِمَامِ بَنِي تَيْمِ اللَّهِ عَنْ أَبِي مَاجِدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَسَأَلْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الْمَشْيِ خَلْفَ الْجَنَازَةِ قَالَ مَا دُونَ الْخَبَبِ فَإِنْ كَانَ خَيْرًا عَجَّلْتُمُوهُ وَإِنْ كَانَ شَرًّا فَلَا يُبَعَّدُ إِلَّا أَهْلُ النَّارِ الْجَنَازَةُ مَتْبُوعَةٌ وَلَا تَتْبَعُ وَلَيْسَ مِنْهَا مَنْ تَقَدَّمَهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَا يُعْرَفُ مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ قَالَ سَمِعْت مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ يُضَعِّفُ حَدِيثَ أَبِي مَاجِدٍ لِهَذَا و قَالَ مُحَمَّدٌ قَالَ الْحُمَيْدِيُّ قَالَ ابْنُ عُيَيْنَةَ قِيلَ لِيَحْيَى مَنْ أَبُو مَاجِدٍ هَذَا قَالَ طَائِرٌ طَارَ فَحَدَّثَنَا وَقَدْ ذَهَبَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ إِلَى هَذَا رَأَوْا أَنَّ الْمَشْيَ خَلْفَهَا أَفْضَلُ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَإِسْحَقُ قَالَ إِنَّ أَبَا مَاجِدٍ رَجُلٌ مَجْهُولٌ لَا يُعْرَفُ إِنَّمَا يُرْوَى عَنْهُ حَدِيثَانِ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ وَيَحْيَى إِمَامُ بَنِي تَيْمِ اللَّهِ ثِقَةٌ يُكْنَى أَبَا الْحَارِثِ وَيُقَالُ لَهُ يَحْيَى الْجَابِرُ وَيُقَالُ لَهُ يَحْيَى الْمُجْبِرُ أَيْضًا وَهُوَ كُوفِيٌّ رَوَى لَهُ شُعْبَةُ وَسُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَأَبُو الْأَحْوَصِ وَسُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ
[මහමුද් බින් ගයිලාන්] අපට පවසා ඇත, [යහ්යා] ඉමාම් බානි තයිමිල්ලා [අබු මජිඩ්] ඉමාම් [වහාබ් බින් ජරීර්] [අබ්දුල්ලා බින් ම'සුද්] අපට පවසා ඇත; 'අපි රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගෙන් සිරුර පිටුපස ඇවිදීම ගැන විමසුවෙමු. ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය: 'වේගයෙන් ඇවිදින්න එපා. මළ සිරුර හොඳ නම් ඔබ ඉක්මන් කරන්න. මළ සිරුර කැත නම්, නිරයේ වැසියන් හැර වෙන කිසිවෙකු ඈත් නොකරනු ඇත. ශරීරය ඔහු අනුගමනය කළේ නැත. ඔහුට පෙර සිටි අයට විපාකය නොලැබේ. අබු ඊසා පැවසීය; 'මෙම හදීසය මෙම මාර්ගයෙන් හැර අබ්දුල්ලා බින් මස්'උද්ගෙන් වාර්තා කර ඇති බව නොදනී'. -අහ්මද් බින් හන්බල්- පැවසීය; 'මුහම්මද් බින් ඉස්මායිල් මේ හේතුව නිසා අබු මජිඩ්ගේ හදීසය නිවැරදි කරන බව මම අසා ඇත්තෙමි. මුහම්මද් පැවසීය; අල්-හුමයිඩි පැවසීය; ඉබ්නු උයෙයිනා පැවසීය; 'යාහ්යාගෙන් ඇසුවා; 'මේ අබු මජිඩ් කවුද?'' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය; 'කුරුල්ලෙක් පියාසර කළා, පසුව ඔහු අපට කතාවක් කිව්වා'. නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ සහ තවත් අයගේ සහචරයින් අතර සිටින සමහර විද්වතුන්ගේ මතය වන්නේ මෙම හදීසයට අනුව, මළ සිරුරක් පිටුපස ඇවිදීම වඩා හොඳ බවයි. මෙය සුෆ්යාන් අට්ස් ත්සෞරි සහ ඉෂාක්ගේ මතය ද වේ. -අහමඩ් බින් හන්බල්- පැවසීය; 'අබු මජිඩ් මජ්හුල් - නොදන්නා - මිනිසෙකු වූ අතර ඔහු ඉබ්නු මස්'උද්ගෙන් හදීස් දෙකක් පමණක් විස්තර කළේය. බානි තයිමිල්ලාහි ඉමාම් යහ්යා යනු අබු අල් හාරිත් යන නම ලබා දුන් ත්සිකාහ්වරයෙකි, ඔහුට යාහ්යා අල් ජාබීර් හෝ යාහ්යා අල් මුජ්බීර් යන නමද ලබා දී ඇත. කුෆා සහ සියුබාහි සිට පැමිණි සුෆ්යාන් අට්ස් ත්සෞරි, අබුල් අහ්වාෂ් සහ සුෆ්යාන් බින් උයෙයිනා ඔහුගෙන් හදීස් විස්තර කර ඇත.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 933
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ أَبِي مَرْيَمَ عَنْ رَاشِدِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ ثَوْبَانَ قَالَخَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي جَنَازَةٍ فَرَأَى نَاسًا رُكْبَانًا فَقَالَ أَلَا تَسْتَحْيُونَ إِنَّ مَلَائِكَةَ اللَّهِ عَلَى أَقْدَامِهِمْ وَأَنْتُمْ عَلَى ظُهُورِ الدَّوَابِّقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ وَجَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ثَوْبَانَ قَدْ رُوِيَ عَنْهُ مَوْقُوفًا قَالَ مُحَمَّدٌ الْمَوْقُوفُ مِنْهُ أَصَحُّ
ඔහු [අලි බින් හුජ්ර්] අපට මෙසේ පැවසීය, [අබු බකර් බින් අබු මරියම්] [රෂීඩ් බින් සාද්] [සෞබාන්] වෙතින් [ඊසා බින් යූනුස්] අපට මෙසේ පැවසීය: 'අපි නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සමඟ දේහය භාර දීමට පිටත් වූ විට, ඔහු ඒ අසලින් ගමන් කරන පිරිසක් දුටුවේය. ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඔබට ලැජ්ජාවක් දැනෙන්නේ නැද්ද? ඇත්ත වශයෙන්ම, ඔබ වාහනවල සිටින විට අල්ලාහ්ගේ දූතයන් ඔවුන්ගේ පාද මත ඇවිදිති!' -අබු ඊසා අට් තිර්මිදි- පැවසීය; 'අර්ථවත් හදීසය අල් මුගිරා බින් සියුබා සහ ජාබිර් බින් සමුරාගෙන් ද විස්තර කර ඇත. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'ත්සෞබාන් හදීසය, -රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්- ගෙන් ද මුකුෆ් ආකාරයෙන් විස්තර කර ඇත. මුහම්මද් මෙසේ පැවසීය: 'ත්සෞබාන්ගේ ඉතිහාසය වඩාත් සත්‍යයි.'
හදීස්
Imam Tirmidzi : 934
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سِمَاكٍ قَال سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ سَمُرَةَ يَقُولُكُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي جَنَازَةِ أَبِي الدَّحْدَاحِ وَهُوَ عَلَى فَرَسٍ لَهُ يَسْعَى وَنَحْنُ حَوْلَهُ وَهُوَ يَتَوَقَّصُ بِهِ
[මහමුද් බින් ගයිලාන්] අපට පවසා ඇත, [අබු දාවුද්] අපට පවසා ඇත [සියුබා] [ලිමාක්] ගෙන් මෙසේ පැවසීය; මම [ජාබීර් බින් සමුරා] මෙසේ පවසනු අසා ඇත්තෙමි: 'අපි, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් සමඟ, අබු දහ්දාගේ දේහය සමඟ ගියෙමු, ඔහු ඔහුගේ අශ්වයා පිට නැගී සෙමින් ඇවිද ගිය අතර, අපි ඔහු අසල සිටියෙමු. ඔහු කෙටි පියවර සමඟ පැන්නේය.'
හදීස්
Imam Tirmidzi : 935
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الصَّبَّاحِ الْهَاشِمِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو قُتَيْبَةَ عَنْ الْجَرَّاحِ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اتَّبَعَ جَنَازَةَ أَبِي الدَّحْدَاحِ مَاشِيًا وَرَجَعَ عَلَى فَرَسٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
[අබ්දුල්ලාහ් බින් අස් ෂබා අල් හසීමි] අපට [අබ්දුල්ලාහ් බින් අස් ෂබා අල් හසීමි], [සිමාක්] [ජාබීර් බින් සමුරා] වෙතින් [අල් ජරා] [අබු කුටයිබා] අපට [ජබීර් බින් සමුරා] වෙත පවසා ඇත්තේ නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා අබු දහ්දාගේ දේහය පයින් රැගෙන ගොස් අශ්වයෙකු පිට නැගී නිවසට ආපසු ගිය බවයි. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'මෙය සත්‍ය හසන් හදීසයකි'.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 936
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ سَمِعَ سَعِيدَ بْنَ الْمُسَيِّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَيَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَسْرِعُوا بِالْجَنَازَةِ فَإِنْ يَكُنْ خَيْرًا تُقَدِّمُوهَا إِلَيْهِ وَإِنْ يَكُنْ شَرًّا تَضَعُوهُ عَنْ رِقَابِكُمْوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي بَكْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
"මළ සිරුර රැගෙන යාමට ඉක්මන් වන්න. මළ සිරුර හොඳ නම්, ඔබ එය ඔබේ උරහිස් වලින් ඉවත් කර ඇත" යනුවෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ පුවත ලැබෙන තුරු, [අස්-සුහ්රි] තුමාණන්ගෙන් [සයිද් බින් මුසයියාබ්] අසා ඇති බව [අහ්මද් බින් මානි] අපට පවසා ඇත. වඩාත්ම අර්ථවත් හදීසය අබු බක්රාගෙන් වාර්තා විය. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'අබු හුරෙයිරාගේ හදීසය හසන් සත්‍ය හදීසයකි'.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 937
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو صَفْوَانَ عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَأَتَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى حَمْزَةَ يَوْمَ أُحُدٍ فَوَقَفَ عَلَيْهِ فَرَآهُ قَدْ مُثِّلَ بِهِ فَقَالَ لَوْلَا أَنْ تَجِدَ صَفِيَّةُ فِي نَفْسِهَا لَتَرَكْتُهُ حَتَّى تَأْكُلَهُ الْعَافِيَةُ حَتَّى يُحْشَرَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مِنْ بُطُونِهَا قَالَ ثُمَّ دَعَا بِنَمِرَةٍ فَكَفَّنَهُ فِيهَا فَكَانَتْ إِذَا مُدَّتْ عَلَى رَأْسِهِ بَدَتْ رِجْلَاهُ وَإِذَا مُدَّتْ عَلَى رِجْلَيْهِ بَدَا رَأْسُهُ قَالَ فَكَثُرَ الْقَتْلَى وَقَلَّتْ الثِّيَابُ قَالَ فَكُفِّنَ الرَّجُلُ وَالرَّجُلَانِ وَالثَّلَاثَةُ فِي الثَّوْبِ الْوَاحِدِ ثُمَّ يُدْفَنُونَ فِي قَبْرٍ وَاحِدٍ فَجَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَسْأَلُ عَنْهُمْ أَيُّهُمْ أَكْثَرُ قُرْآنًا فَيُقَدِّمُهُ إِلَى الْقِبْلَةِ قَالَ فَدَفَنَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَمْ يُصَلِّ عَلَيْهِمْقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ أَنَسٍ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ النَّمِرَةُ الْكِسَاءُ الْخَلَقُ وَقَدْ خُولِفَ أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ فِي رِوَايَةِ هَذَا الْحَدِيثِ فَرَوَى اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ وَرَوَى مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ ثَعْلَبَةَ عَنْ جَابِرٍ وَلَا نَعْلَمُ أَحَدًا ذَكَرَهُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَنَسٍ إِلَّا أُسَامَةَ بْنَ زَيْدٍ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ حَدِيثُ اللَّيْثِ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ جَابِرٍ أَصَحُّ
[කුටයිබා] අපට [අබු ෂෆ්වාන්] [උසාමා බින් සයිද්] [ඉබ්නු ෂිහාබ්] [අනස් බින් මලික්] ගෙන් අපට [අනු ෂෆ්වාන්] [අනු ෂබ්නු ෂිහාබ්] ගෙන් අපට [අනු ෂබ්නු] අපට [අනු ෂබ්නු] ගෙන් [අනු ෂබ්නු] අපට [අනු ෂබ්නු] ගෙන් [අනු ෂබ්නු] තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'උහුද් සටන අවසන් වූ විට, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ හම්සා වෙත පැමිණියහ. එය කපා දමා ඇති බව ඔහු දුටුවේය. ඔහු මෙසේ පැවසීය; "ෂාෆියා ඒ ගැන දුක් නොවන්නේ නම්, විනිශ්චය දිනයේදී මෙම සතුන්ගේ බඩට එකතු වන තුරු ඇගේ සිරුර කුණු කසළ සතුන් විසින් අනුභව කිරීමට මම ඉඩ දෙන්නෙමි." -අනස් බින් මලික්- පැවසීය; 'එවිට ඔහු නමීරාගෙන් තමාව ආවරණය කරන ලෙස ඉල්ලා සිටියේය, එය ඔහුගේ හිස ආවරණය කිරීමට පැළඳුවහොත් ඔහුගේ පාද පෙන්වන අතර ඔහුගේ පාද ආවරණය කිරීමට පැළඳුවහොත් ඔහුගේ හිස දෘශ්‍යමාන වනු ඇත'. -අනස් බින් මලික්- පැවසීය; 'ඒ කාලයේ බොහෝ දෙනෙක් මරා දමන ලද බැවින්, ආවරණ ගණන කුඩා විය'. -අනස් බින් මලික්- පැවසීය; 'ඉතින් සමහර විට එක් පුද්ගලයෙකු හෝ දෙදෙනෙකු හෝ එක් ආවරණයක් සහිත පුද්ගලයින් තිදෙනෙකු එක් සොහොනක තැන්පත් කරනු ලැබේ. නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් ඔවුන්ගෙන් කුර්ආනයෙන් වැඩි ප්‍රමාණයක් කටපාඩම් කර ඇත්තේ කවුදැයි විමසූහ. ඉන්පසු ඔහු කිබ්ලා දෙසට මුහුණලා සිටින පුද්ගලයාට පළමුවෙන් තැබුවේය. -අනස් බින් මලික්- මෙසේ පැවසීය; 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් ඔවුන් වෙනුවෙන් යාච්ඤා නොකර ඔවුන් භූමදාන කළහ'. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'අනස් හදීසය හසන් ගරිබ් හදීසයකි. මෙම මාර්ගය හරහා හැර අන් අනස්ගේ හදීසය ගැන අපි නොදනිමු. නමිරා යනු ගෙවී ගිය පිහාටු වලින් සාදන ලද බ්ලැන්කට්ටුවකි. උසාමා බින් සයිද්ගේ ඉතිහාසයට බොහෝ වෙනස් මාර්ග තිබේ, එනම්; [ලයිට්ස් බින් සාද්] එය [ඉබ්නු ෂිහාබ්] [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් කාබ් බින් මලික්] [ජාබීර් බින් අබ්දුල්ලා බින් සයිද්] වෙතින් විස්තර කළේය. [ම'මර්] [සුහ්රි] ගෙන් [අබ්දුල්ලාහ් බින් ත්සලාබා] ගෙන් [ජාබීර්] ගෙන් විස්තර කළ අතර, උසාමා බින් සයිද් හැර අන්නස් ගෙන් සුහ්රි ගෙන් එය සඳහන් කළ කිසිවෙකු ගැන අපි නොදනිමු. මම මෙම හදීසය ගැන මුහම්මද්ගෙන් විමසුවෙමි, ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ: 'ජාබීර් ගෙන් අබ්දුර් රහ්මාන් බින් ක'අබ් බින් මලික් ගෙන් ඉබ්නු ෂිහාබ් ගෙන් ලැබුණු ලයිත් හදීසය වඩාත් සත්‍ය වේ' යනුවෙනි.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 938
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ عَنْ مُسْلِمٍ الْأَعْوَرِ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعُودُ الْمَرِيضَ وَيَشْهَدُ الْجَنَازَةَ وَيَرْكَبُ الْحِمَارَ وَيُجِيبُ دَعْوَةَ الْعَبْدِ وَكَانَ يَوْمَ بَنِي قُرَيْظَةَ عَلَى حِمَارٍ مَخْطُومٍ بِحَبْلٍ مِنْ لِيفٍ عَلَيْهِ إِكَافٌ مِنْ لِيفٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ مُسْلِمٍ عَنْ أَنَسٍ وَمُسْلِمٌ الْأَعْوَرُ يُضَعَّفُ وَهُوَ مُسْلِمُ بْنُ كَيْسَانَ الْمُلَائِيُّ تُكُلِّمَ فِيهِ وَقَدْ رَوَى عَنْهُ شُعْبَةُ وَسُفْيَانُ
[අලි බින් හුජ්ර්] අපට පවසා ඇත, [අනස් බින් මලික්] වෙතින් [මුස්ලිම් අල් අ'වර්] හි [අලි බින් මුෂීර්] අපට පවසා ඇත; 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් බොහෝ විට රෝගීන් බැලීමට ගියේය, මළ සිරුරු භාර දුන්නේය, බූරුවන් පිට නැගී වහලෙකුගේ ආරාධනය ඉටු කළේය. කුරයිෂා යුද්ධයේදී, ඔහු ලීයෙන් සාදන ලද කටකලියාවක් සහ ලීයෙන් සාදන ලද සෑදලයක් සහිත බූරුවෙකු පිට නැඟී ගියේය. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'අනස් සහ මුස්ලිම් අල් අවර්ගේ මුස්ලිම් හදීසයෙන් හැර මෙම හදීසය ගැන අපි නොදනිමු. ඔහුගේ නම මුස්ලිම් බින් කයිසන් අල් මුලායි, ඔහු හදීසයේ විවේචනයට ලක් වූ පුද්ගලයෙකි. සියුබා සහ සුෆාන් ඔහුගෙන් හදීස් විස්තර කර ඇත'.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 939
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ عَنْ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْلَمَّا قُبِضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اخْتَلَفُوا فِي دَفْنِهِ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ سَمِعْتُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَيْئًا مَا نَسِيتُهُ قَالَ مَا قَبَضَ اللَّهُ نَبِيًّا إِلَّا فِي الْمَوْضِعِ الَّذِي يُحِبُّ أَنْ يُدْفَنَ فِيهِ ادْفِنُوهُ فِي مَوْضِعِ فِرَاشِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي بَكْرٍ الْمُلَيْكِيُّ يُضَعَّفُ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ هَذَا الْوَجْهِ فَرَوَاهُ ابْنُ عَبَّاسٍ عَنْ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْضًا
[අබු කුරෙයිබ්] අපට [අබු කුරෙයිබ්] තුමාට පවසා ඇති පරිදි, [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් අබු බකර්] තුමාගෙන් [අයිසියා] තුමාට [අබු මුආවියා] තුමාට පවසා ඇත; 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් මිය ගිය විට, ඔහුව භූමදාන කළ යුතු ස්ථානය පිළිබඳව සහචරයින් එකඟ නොවූහ. [අබු බකර්] තුමා මෙසේ පැවසීය; මට කිසිදා අමතක නොවන දෙයක් නබි සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් අසා ඇත, එනම් ඔහු පැවසූ දේ: අල්ලාහ් අනාගතවක්තෘවරයෙකු එම ස්ථානයේ භූමදාන කිරීමට කැමති ස්ථානයක මිස මරණයට පත් නොකරයි. ඔහුව ඔහුගේ ඇඳේ භූමදාන කරන්න'. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'මෙය ගරිබ් හදීසයකි. අබ්දුර් රහ්මාන් බින් අබු බකර් අල්මුලයිකි ඔහුගේ කටපාඩම් අනුව දිදායිෆ්කාන් විය. මෙම හදීසය වෙනත් මාර්ගයකින් ද විස්තර කර ඇත, එනම් [ඉබ්නු අබ්බාස්] එය නබිතුමාගෙන් [අබු බකර් අෂ් ෂිද්දික්] තුමාගෙන් ද විස්තර කර ඇත.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 940
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ هِشَامٍ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ أَنَسٍ الْمَكِّيِّ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اذْكُرُوا مَحَاسِنَ مَوْتَاكُمْ وَكُفُّوا عَنْ مَسَاوِيهِمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ قَالَ سَمِعْت مُحَمَّدًا يَقُولُ عِمْرَانُ بْنُ أَنَسٍ الْمَكِّيُّ مُنْكَرُ الْحَدِيثِ وَرَوَى بَعْضُهُمْ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَ وَعِمْرَانُ بْنُ أَبِي أَنَسٍ مِصْرِيٌّ أَقْدَمُ وَأَثْبَتُ مِنْ عِمْرَانَ بْنِ أَنَسٍ الْمَكِّيِّ
'ඔබ හැර ගිය අයගේ යහපත්කම මතක තබා ගන්න සහ ඔවුන්ගේ කැතකම වසා ගන්න' යනුවෙන් අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ පැවසූ බව [අබු කුරෙයිබ්] ගෙන් [ඉම්රාන් බින් අනස් අල් මකී] ගෙන් [ඉබ්නු උමර්] ගෙන් [මුආවියා බින් හිෂාම්] ට [ඉම්රාන් බින් අනස් අල් මකී] ට [අතා`] ගෙන් අපට [ඉබ්නු උමර්] ට [මුආවියා බින් හිෂාම්] ට [අලාහ්* තුමාණෝ] පැවසූ බව අපට [අලාහ්* තුමාණෝ] ට [අලාහ්* තුමාණෝ] පැවසූහ. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'මෙය ගෝරිබ් හදීසයකි. මුහම්මද් මෙසේ පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි; ඉම්රාන් බින් අනස් අල් මකී යනු මුන්කාර් හදීස් මට්ටමක් ඇති පුද්ගලයෙකි. ඔවුන්ගෙන් සමහරක් [අලාහ්] ගෙන් [අලාහ්] ගෙන් විස්තර කර ඇත - අහමඩ් බින් හන්බල් - 'ඉම්රාන් බින් අබු අනස් ඊජිප්තුවෙන් පැමිණියේය, ඔහු ඉම්රාන් බින් අනස් අල් මකීට වඩා කලින් සහ විශ්වාසවන්ත පුද්ගලයෙකි' යනුවෙන් පැවසීය.
