Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 හදීස්

හදීස්

Imam Tirmidzi : 581

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْعَجْمَاءُ جَرْحُهَا جُبَارٌ وَالْمَعْدِنُ جُبَارٌ وَالْبِئْرُ جُبَارٌ وَفِي الرِّكَازِ الْخُمُسُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَعُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ وَعَمْرِو بْنِ عَوْفٍ الْمُزَنِيِّ وَجَابِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

"දිවා කාලයේදී සතෙකු යම් දෙයකට හානි කළහොත්, එහි හිමිකරු එයට වන්දි ගෙවීමට බැඳී නැත. ඒ හා සමානව, පුද්ගලයෙකු පතල් කැණීම සඳහා ළිඳක් හෝ පතලක් කැණීමට යොදවා තුවාල ලැබුවහොත්, වන්දි ගෙවීමක් නොමැති අතර, සොයාගත් වස්තූන් සඳහා ගෙවිය යුතු සකාත් එයින් පහෙන් එකකි" යනුවෙන් අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් පැවසූ බව සඊද්හි ඉබ්නු ෂිහාබ් සහ අබු හුරෙයිරාහි අබු සලාමාගෙන් කුටයිබා අපට වාර්තා කළේය. මෙම පරිච්ඡේදයේ, අනස් බින් මලික්, අබ්දුල්ලා බින් අම්රු, උබදා බින් ෂාමිත්, අම්ර් බින් අවුෆ් සහ ජාබීර්ගේ විස්තර ද ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙය සහීහ් හදීසයකි.

තහවුරු කරන හදීස් (36)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 582

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ أَخْبَرَنِي خُبَيْبُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَال سَمِعْتُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ مَسْعُودِ بْنِ نِيَارٍ يَقُولُ جَاءَ سَهْلُ بْنُ أَبِي حَثْمَةَ إِلَى مَجْلِسِنَا فَحَدَّثَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقُولُ إِذَا خَرَصْتُمْ فَخُذُوا وَدَعُوا الثُّلُثَ فَإِنْ لَمْ تَدَعُوا الثُّلُثَ فَدَعُوا الرُّبُعَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَعَتَّابِ بْنِ أَسِيدٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَالْعَمَلُ عَلَى حَدِيثِ سَهْلِ بْنِ أَبِي حَثْمَةَ عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي الْخَرْصِ وَبِحَدِيثِ سَهْلِ بْنِ أَبِي حَثْمَةَ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَالْخَرْصُ إِذَا أَدْرَكَتْ الثِّمَارُ مِنْ الرُّطَبِ وَالْعِنَبِ مِمَّا فِيهِ الزَّكَاةُ بَعَثَ السُّلْطَانُ خَارِصًا يَخْرُصُ عَلَيْهِمْ وَالْخَرْصُ أَنْ يَنْظُرَ مَنْ يُبْصِرُ ذَلِكَ فَيَقُولُ يَخْرُجُ مِنْ هَذَا الزَّبِيبِ كَذَا وَكَذَا وَمِنْ التَّمْرِ كَذَا وَكَذَا فَيُحْصِي عَلَيْهِمْ وَيَنْظُرُ مَبْلَغَ الْعُشْرِ مِنْ ذَلِكَ فَيُثْبِتُ عَلَيْهِمْ ثُمَّ يُخَلِّي بَيْنَهُمْ وَبَيْنَ الثِّمَارِ فَيَصْنَعُونَ مَا أَحَبُّوا فَإِذَا أَدْرَكَتْ الثِّمَارُ أُخِذَ مِنْهُمْ الْعُشْرُ هَكَذَا فَسَّرَهُ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهَذَا يَقُولُ مَالِكٌ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ

[මහමුද් බින් ගයිලාබ්] අපට [අබු දාවුද් අට් තයාලිසි] අපට [සියුබා] මට [කුබයිබ් බින් අබ්දුර් රහ්මාන්]ට පැවසූ බව ඔහු අපට පැවසීය, මම [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් මස්'උද් බින් නියාර්] ගෙන් අසා ඔහු මෙසේ පැවසීය, [සහ්ල් බින් අබු හට්ස්මා] අපගේ සභාවට පැමිණ ඇති බව ඔහු අපට පැවසීය, එවිට ඔහු අපට පැවසුවේ, අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'ඔබ ගෙවිය යුතු සකාත් ප්‍රමාණය තීරණය කර ඇත්නම්, එයින් තුනෙන් දෙකක් ගෙන අයිතිකරුට තුනෙන් එකක් ඉතිරි කරන්න, එසේ නොමැති නම් හතරෙන් එකක්'. - මෙය කාර්ෂ් ලෙස හැඳින්වේ. මෙම පරිච්ඡේදයේ - 'අයිස්යා', 'අත්තබ් බින් උසයිද් සහ ඉබ්නු අබ්බාස්' ගෙන් -පෙන්ට්- ඉතිහාසයක් ද ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේ, බොහෝ විද්වතුන් සහ්ල් බින් අබු හට්ස්මාගේ හදීස් පිළිපදින අතර මෙම හදීසය මත පදනම්ව අහමඩ් සහ ඉෂාක් ද කාර්ෂ් අවසර ලත් බව විශ්වාස කරති. පලතුරු රටඉඳි සහ මිදි වලින් සමන්විත නම් සහ අනිවාර්ය සකාත් ප්‍රමාණයට ළඟා වී ඇත්නම්, පාලකයා කාෂ් වෙත කෙනෙකු යවා රටඉඳි සහ මිදි අස්වැන්න ඇස්තමේන්තු කර, එයින් දශමයක් තීරණය කළ යුතුය, අස්වැන්න නෙළන කාලය පැමිණි පසු ඔහු එයින් දශමයක් ගත යුතුය, සමහර විද්වතුන් කාෂ් යන්නෙහි අර්ථය අර්ථකථනය කරන්නේ එලෙසයි, මෙය මලික්, සියාෆි, අහමඩ් සහ ඉෂාක්ගේ මතයයි.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 583

حَدَّثَنَا أَبُو عَمْرٍو مُسْلِمُ بْنُ عَمْرٍو الْحَذَّاءُ الْمَدَنِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نَافِعٍ الصَّائِغُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ صَالِحٍ التَّمَارِ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ عَتَّابِ بْنِ أَسِيدٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَبْعَثُ عَلَى النَّاسِ مَنْ يَخْرُصُ عَلَيْهِمْ كُرُومَهُمْ وَثِمَارَهُمْ وَبِهَذَا الْإِسْنَادِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فِي زَكَاةِ الْكُرُومِ إِنَّهَا تُخْرَصُ كَمَا يُخْرَصُ النَّخْلُ ثُمَّ تُؤَدَّى زَكَاتُهُ زَبِيبًا كَمَا تُؤَدَّى زَكَاةُ النَّخْلِ تَمْرًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَقَدْ رَوَى ابْنُ جُرَيْجٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ حَدِيثُ ابْنِ جُرَيْجٍ غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَحَدِيثُ ابْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ عَتَّابِ بْنِ أَسِيدٍ أَثْبَتُ وَأَصَحُّ

[අබු අම්රු මුස්ලිම් බින් අම්රු අල් කඩ්සා අල් මදනි] [අබ්දුල්ලාහ් බින් නෆි අස් ෂයිග්] [මුහම්මද් බින් සාලිහ් අට් ටමර්] [ඉබ්නු සයිහාබ්] [සයිද් බින් අල් මුසයයිබ්] [අත්තබ් බින් උසයිද්] ගෙන් [අබ්දුල්ලාහ් බින් නෆි අස් ෂයිග්] අපට පවසා ඇත. රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සෑම විටම රටඉඳි සහ ඒවායේ පලතුරු සඳහා කර්ෂ් කිරීමට ප්‍රජාවට කෙනෙකු යවන ලදී. එය එම සනද්හිම විස්තර කර ඇත: ඇත්ත වශයෙන්ම, මිදි සඳහා සකාත් සම්බන්ධයෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'කොර්ෂ් මිදි සඳහා එය දිනවලට අදාළ වන පරිදි අදාළ වේ, එවිට සකාත් වියළි මිදි ආකාරයෙන් නිකුත් කරනු ලැබේ, මන්ද රටඉඳි සඳහා සකාත් වියළි රටඉඳි ආකාරයෙන් වේ'. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙය හසන් ගරිබ් හදීසයකි. [ඉබ්නු ජුරයිජ්] [ඉබ්නු ෂිහාබ්] [උර්වා] [අයිසියා] වෙතින් මෙම හදීසය විස්තර කර ඇත. මම මේ හදීසය ගැන මුහම්මද් තුමාගෙන් ඇහුවා, ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ, ඉබ්නු ජුරයිජ්ගේ හදීසය මහෆුෂ් නොවන අතර ඉබ්නුල් අල් මුසයයිබ්ගේ හදීසය වඩාත් ශක්තිමත් සහ විශ්වාසදායක බවයි.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 584

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ عِيَاضٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُمَرَ بْنِ قَتَادَةَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ قَالَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ خَالِدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُمَرَ بْنِ قَتَادَةَ عَنْ مَحْمُودِ بْنِ لَبِيدٍ عَنْ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْعَامِلُ عَلَى الصَّدَقَةِ بِالْحَقِّ كَالْغَازِي فِي سَبِيلِ اللَّهِ حَتَّى يَرْجِعَ إِلَى بَيْتِهِقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَيَزِيدُ بْنُ عِيَاضٍ ضَعِيفٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ وَحَدِيثُ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ أَصَحُّ

[අහ්මද් බින් මානි] අපට [යාසිද් බින් හරුන්] අපට [යාසිද් බින් ඉයාද්ල්] [අෂිම් බින් උමර් බින් කටාදා] ගෙන් අපට [යාසිද් බින් ඉයාද්ල්] අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇත. තවද [මුහම්මද් බින් ඉස්මායිල්] අපට [අහ්මද් බින් කාලිඩ්] [මුහම්මද් බින් ඉෂාක්] [අෂිම් බින් උමර් බින් කටාදා] [රාෆි බින් කුඩයිජ්] ගෙන් අපට [අහ්මද් බින් කාලිඩ්] [මහ්මුද් බින් ලබීඩ්] [රෆි බින් කුඩයිජ්] ගෙන් අපට පවසා ඇත. අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) මෙසේ පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි: 'නිසි ලෙස සේවය කරන සකාත් ආමිල්වරයෙකුට අල්ලාහ්ගේ මාර්ගයේ සටන් කරන කෙනෙකුට ඔහු ආපසු නිවසට පැමිණෙන තෙක් විපාක ලැබෙනු ඇත'. අබු ඊසා පැවසුවේ, රාෆි බින් කුඩයිජ්ගේ හදීසය හසන් හදීසයක් වන අතර යසිද් බින් ඉයාද්ල් හදීස් විද්වතුන්ට අනුව දුර්වල එකක් වන අතර මුහම්මද් බින් ඉෂාක්ගේ හදීසය වඩාත් සත්‍ය වේ.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 585

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمُعْتَدِي فِي الصَّدَقَةِ كَمَانِعِهَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَأُمِّ سَلَمَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَقَدْ تَكَلَّمَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ فِي سَعْدِ بْنِ سِنَانٍ وَهَكَذَا يَقُولُ اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ وَيَقُولُ عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ وَابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ سِنَانِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ و سَمِعْت مُحَمَّدًا يَقُولُ وَالصَّحِيحُ سِنَانُ بْنُ سَعْدٍ وَقَوْلُهُ الْمُعْتَدِي فِي الصَّدَقَةِ كَمَانِعِهَا يَقُولُ عَلَى الْمُعْتَدِي مِنْ الْإِثْمِ كَمَا عَلَى الْمَانِعِ إِذَا مَنَعَ

[කුටයිබා] අපට [අල් ලයිට්ස්] [යාසිද් බින් අබු හබීබ්] [සාද් බින් සිනාන්] [අනාස් බින් මලික්] ගෙන් අපට [අල් ලයිට්ස්] ඔහු මෙසේ පැවසීය, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'අධික ලෙස සකාත් ගෙවන පුද්ගලයා, ඔහුගේ පාපය සකාත් ගෙවීම ප්‍රතික්ෂේප කරන පුද්ගලයා හා සමානයි'. -කථකයා- මෙම පරිච්ඡේදයේ - ඉබ්නු උමර්, උම් සලාමා සහ අබු හුරයියාගෙන් -පෙන්වූ - කථා ද ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙම සනද් හරහා අනස්ගේ හදීසය ගරිබ් හදීසයකි. අහමඩ් ද සාද් බින් සිනාන් ගැන සාකච්ඡා කළේය, එබැවින් [අල් ලයිත්] [යාසිද් බින් අබු හුබයිබ්] [සාද් බින් සිනාන්] [අනාස් බින් මලික්] සහ [අම්ර් බින් හාරිත්] සහ [ඉබ්නු ලහියා] [යාසිද් බින් අබු හුබයිබ්] [සිනන් බින් සාද්] [අනාස් බින් මලික්] ගෙන් විස්තර කර ඇත. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය, "මම මුහම්මද් කියනවා ඇහුණා, සත්‍යය සිනාන් බින් සාද්." මෙම හදීසයේ තේරුම නම්, සකාත් අධික ලෙස ලබා දෙන පුද්ගලයාගේ පාපය සකාත් ගෙවීම ප්‍රතික්ෂේප කරන පුද්ගලයා හා සමානයි.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 586

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ عَنْ مُجَالِدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ جَرِيرٍ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَتَاكُمْ الْمُصَدِّقُ فَلَا يُفَارِقَنَّكُمْ إِلَّا عَنْ رِضًاحَدَّثَنَا أَبُو عَمَّارٍ الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ دَاوُدَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ جَرِيرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِهِ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ دَاوُدَ عَنْ الشَّعْبِيِّ أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ مُجَالِدٍ وَقَدْ ضَعَّفَ مُجَالِدًا بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ كَثِيرُ الْغَلَطِ

[අලි බින් හුජ්ර්] අපට [මුහම්මද් බින් යාසිද්] [මුජලිද්] [අස් ෂාබි] [ජරීර්] වෙතින් අපට [අල් ෂාබි] [ජරීර්] වෙතින් අපට [අල් ෂාබි] [ජරීර්] වෙතින් අපට [අල් ෂාබි] [අල් ෂාබි] [ඔබට ආමිල් සකාත් එකක් පැමිණියහොත්, ඔහු රිද්ලා තත්වයක සිටින තුරු ඔහු ඔබේ ස්ථානයෙන් ඉවත් නොවිය යුතුය] යනුවෙන් රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් [අබු අම්මාර්, එනම් අල් හුසේන් බින් හුරයිට්ස්] අපට [සුෆ්යාන් බින් උයෙයිනා] [දාවුද්] [අෂ් සියාබි] [ජරීර්] නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් [ජරීර්] වෙතින් අපට [අබු ඊසා] අපට පවසා ඇත. ඉහත හදීසයේ මෙන් දාවුද්ගේ ෂාබිගේ හදීස් මුජලිද්ගේ හදීස් වලට වඩා සත්‍ය බව අබු ඊසා පැවසූ අතර මුජලිද් සමහර විද්වතුන් විසින් දුර්වල කරන ලදී, මන්ද ඔහු බොහෝ වැරදි කළ බැවිනි.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 587

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ سَعِيدٍ الْكِنْدِيُّ الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ أَشْعَثَ عَنْ عَوْنِ بْنِ أَبِي جُحَيْفَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَدِمَ عَلَيْنَا مُصَدِّقُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخَذَ الصَّدَقَةَ مِنْ أَغْنِيَائِنَا فَجَعَلَهَا فِي فُقَرَائِنَا وَكُنْتُ غُلَامًا يَتِيمًا فَأَعْطَانِي مِنْهَا قَلُوصًاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي جُحَيْفَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ

[අලි බින් සයිද් අල් කින්ඩි අල් කුෆි] අපට [අයිසාත්වරුන්ගෙන්] [අවුන් බින් අබු ජුහයිෆා] [ඔහුගේ පියාගෙන්] [හෆ්ෂ් බින් ගියාත්ස්] අපට පවසා ඇත. ඔහු මෙසේ පැවසීය. ආමිල් සකාත් නබි ෂල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගේ දූතයා අප වෙත පැමිණියේය. පසුව ඔහු අප අතර සිටි ධනවතුන්ගෙන් සකාත් ලබාගෙන දුප්පතුන්ට බෙදා දුන්නේය. ඒ කාලයේ මම අනාථයෙක්ව සිටියෙමි. එබැවින් ඔහු මට තරුණ ඔටුවෙකුගේ ස්වරූපයෙන් සකාත් ලබා දුන්නේය. -කථකයා- මෙම පරිච්ඡේදයේ - ඉබ්නු අබ්බාස්ගෙන් - උපුටා ගත් - කතාවක් ද ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේ, අබු ජුහයිෆාගේ හදීසය හසන් හදීසයකි.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 588

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ قَالَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ وَقَالَ عَلِيٌّ أَخْبَرَنَا شَرِيكٌ وَالْمَعْنَى وَاحِدٌ عَنْ حَكِيمِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ سَأَلَ النَّاسَ وَلَهُ مَا يُغْنِيهِ جَاءَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَمَسْأَلَتُهُ فِي وَجْهِهِ خُمُوشٌ أَوْ خُدُوشٌ أَوْ كُدُوحٌ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَا يُغْنِيهِ قَالَ خَمْسُونَ دِرْهَمًا أَوْ قِيمَتُهَا مِنْ الذَّهَبِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ مَسْعُودٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ تَكَلَّمَ شُعْبَةُ فِي حَكِيمِ بْنِ جُبَيْرٍ مِنْ أَجْلِ هَذَا الْحَدِيثِ حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ حَكِيمِ بْنِ جُبَيْرٍ بِهَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ لَهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُثْمَانَ صَاحِبُ شُعْبَةَ لَوْ غَيْرُ حَكِيمٍ حَدَّثَ بِهَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ لَهُ سُفْيَانُ وَمَا لِحَكِيمٍ لَا يُحَدِّثُ عَنْهُ شُعْبَةُ قَالَ نَعَمْ قَالَ سُفْيَانُ سَمِعْتُ زُبَيْدًا يُحَدِّثُ بِهَذَا عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَصْحَابِنَا وَبِهِ يَقُولُ الثَّوْرِيُّ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَالُوا إِذَا كَانَ عِنْدَ الرَّجُلِ خَمْسُونَ دِرْهَمًا لَمْ تَحِلَّ لَهُ الصَّدَقَةُ قَالَ وَلَمْ يَذْهَبْ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِلَى حَدِيثِ حَكِيمِ بْنِ جُبَيْرٍ وَوَسَّعُوا فِي هَذَا وَقَالُوا إِذَا كَانَ عِنْدَهُ خَمْسُونَ دِرْهَمًا أَوْ أَكْثَرُ وَهُوَ مُحْتَاجٌ فَلَهُ أَنْ يَأْخُذَ مِنْ الزَّكَاةِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَغَيْرِهِ مِنْ أَهْلِ الْفِقْهِ وَالْعِلْمِ

අලි බින් හුජ්ර්ගෙන් කුටයිබා අපට පැවසුවා. [කුටයිබා] අපට [ෂාරික්] සහ [අලි] අපට [ෂාරික්] පවසා තිබෙනවා. අර්ථය [හකීම් බින් ජුබයිර්] ගෙන් [මුහම්මද් බින් අබ්දුර් රහ්මාන් බින් යසිද්] ගෙන් [ඔහුගේ පියා] ගෙන් [අබ්දුල්ලා බින් මස්'උද්] ගෙන් එකම වන අතර ඔහු මෙසේ පැවසීය. රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'ප්‍රමාණවත් තරම් සැපයුම් තිබියදී මිනිසුන්ගෙන් අයැදින තැනැත්තා නැවත නැඟිටීමේ දිනයේදී ඔහු යාචකයෙකු බවට නින්දිත ලකුණක් ඔහුගේ මුහුණේ දිස්වනු ඇත'. අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, ප්‍රමාණවත් සැපයුමේ ප්‍රමාණය කොපමණද? ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ: 'ඩිරාම් පනහක් හෝ ඩිරාම් පනහක් වටිනා රත්තරන්'. මෙම පරිච්ඡේදයේ - අබ්දුල්ලාහ් බින් අම්ර්ගෙන් -පෙන්වූ- ඉතිහාසයක් ද ඇත. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය, ඉබ්නු මස්'උද්ගේ හදීසය හසන් හදීසයක් වන අතර මෙම හදීසය නිසා සියුබා හකීම් බින් ජුබයිර් ගැන අදහස් දක්වා ඇත, [මහ්මුද් බින් ගයිලාන්] අපට පවසා ඇත, [යාහ්යා බින් ආදම්] අපට [හකීම් බින් ජුබයිර්] වෙතින් [සුෆ්යාන්] අපට එම හදීසයම පවසා ඇත. හකීම් මෙම හදීසය විස්තර කළේ නැත්නම්, සුෆ්යාන් ඇසුවේ, ඒ සියුබා එය හකීම්ගෙන් නොකියූ නිසාද? ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය, ඔව්. [සුෆ්යාන්] පැවසුවේ [සුබයිද්] [මුහම්මද් බින් අබ්දුර් රහ්මාන් බින් යාසිද්] ගෙන් මෙය පවසනු මම අසා ඇති බවත්, මෙම හදීසය අපගේ මිතුරන් කිහිප දෙනෙකු විසින් සම්මත කර ඇති බවත්, අට්ස් ත්සෞරි, අබ්දුල්ලා බින් අල් මුබාරක්, අහමඩ් සහ ඉෂාක් යන අයගේ මතයට පදනමක් ලෙසත්, ඔවුන් පැවසුවේ, “යමෙකුට ඩිරාම් පනහක් තිබේ නම්, ඔහුට සකාත්හි කොටසක් හිමි නොවේ” යනුවෙනි. ඉමාම් සියාෆි වැනි සමහර විද්වතුන් සහ නීතිවේදීන් හකීම්ගේ හදීස් අනුව ක්‍රියා නොකරන අතර, ඔවුන්ගේ මතය වඩාත් ලිහිල් ය, එනම් ඩිරාම් පනහක් ඇති සහ තවමත් තවත් අවශ්‍ය ඕනෑම කෙනෙකුට සකාත් කොටසක් ලබා ගැනීමට අයිතියක් ඇත.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 589

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ سَعِيدٍ ح و حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ رَيْحَانَ بْنِ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍوعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَحِلُّ الصَّدَقَةُ لِغَنِيٍّ وَلَا لِذِي مِرَّةٍ سَوِيٍّقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَحُبْشِيِّ بْنِ جُنَادَةَ وَقَبِيصَةَ بْنِ مُخَارِقٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رَوَى شُعْبَةُ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ هَذَا الْحَدِيثَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَلَمْ يَرْفَعْهُ وَقَدْ رُوِيَ فِي غَيْرِ هَذَا الْحَدِيثِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَحِلُّ الْمَسْأَلَةُ لِغَنِيٍّ وَلَا لِذِي مِرَّةٍ سَوِيٍّ وَإِذَا كَانَ الرَّجُلُ قَوِيًّا مُحْتَاجًا وَلَمْ يَكُنْ عِنْدَهُ شَيْءٌ فَتُصُدِّقَ عَلَيْهِ أَجْزَأَ عَنْ الْمُتَصَدِّقِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ وَوَجْهُ هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ عَلَى الْمَسْأَلَةِ

[අබු බකර් බින් මුහම්මද් බින් බසිසියාර්] අපට [අබු දාවුද් අට් තයාලිසි] අපට [සුෆ්යාන් බින් සඊද්] අපට [අබු දාවුද් අට් තයාලිසි] අපට [සුෆ්යාන් බින් සඊද්] අපට [මහ්මුද් බින් ගයිලාන්] අපට [අබ්දුල්ලා බින් අම්රු] නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් [සඅද් බින් ඉබ්‍රාහිම්] [රයිහාන් බින් යසිද්] ගෙන් [අබ්දුල්ලා බින් අම්රු] අපට [සුෆ්යාන්] අපට [අබ්දුරාසාක්] අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇත: 'ධනවත් පුද්ගලයින්ට සකාත් ලබා ගැනීමට අයිතියක් නැත, පරිපූර්ණ අත් පා ඇති පුද්ගලයින්ට ද නැත'. -කථකයා- මෙම පරිච්ඡේදයේ - අබු හුරෙයිරා, හුබ්සි බින් ජුනාදා සහ කබිෂා බින් මුහාරික් යන අයගෙන් -කථනයක් ද ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේ, අබ්දුල්ලා බින් අම්රුගේ හදීසය හසන් හදීසයක් වන අතර, සියුබා මෙම හදීසය සාද් බින් ඉබ්‍රාහිම්ගේ එකම සනද් සමඟ විස්තර කර ඇත, නමුත් ඔහු එය අර්ථකථනය කළේ නැත. තවත් හදීසයක, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් ගෙන් මෙසේ වාර්තා වී ඇත: 'ධනවත් පුද්ගලයෙකුට හිඟාකෑම අවසර නැත, එසේම පරිපූර්ණ අත් පා ඇති පුද්ගලයෙකුට එය අවසර නැත, ඔහු ශක්තිමත් පුද්ගලයෙකු නම්, නමුත් ඔහුට දැඩි අවශ්‍යතාවක් තිබේ නම් සහ කිසිවක් නොමැති නම්, ඔහුට සකාත් වලින් කොටසක් ලබා දෙනු ලැබේ, සමහර විද්වතුන් ආමිල් සකාත්ට එසේ කිරීමට ඉඩ දෙයි'.

තහවුරු කරන හදීස් (19)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 590

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ سَعِيدٍ الْكِنْدِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحِيمِ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ مُجَالِدٍ عَنْ عَامِرٍ الشَّعْبِيِّ عَنْ حُبْشِيِّ بْنِ جُنَادَةَ السَّلُولِيِّ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ وَهُوَ وَاقِفٌ بِعَرَفَةَ أَتَاهُ أَعْرَابِيٌّ فَأَخَذَ بِطَرَفِ رِدَائِهِ فَسَأَلَهُ إِيَّاهُ فَأَعْطَاهُ وَذَهَبَ فَعِنْدَ ذَلِكَ حَرُمَتْ الْمَسْأَلَةُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْمَسْأَلَةَ لَا تَحِلُّ لِغَنِيٍّ وَلَا لِذِي مِرَّةٍ سَوِيٍّ إِلَّا لِذِي فَقْرٍ مُدْقِعٍ أَوْ غُرْمٍ مُفْظِعٍ وَمَنْ سَأَلَ النَّاسَ لِيُثْرِيَ بِهِ مَالَهُ كَانَ خُمُوشًا فِي وَجْهِهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَرَضْفًا يَأْكُلُهُ مِنْ جَهَنَّمَ وَمَنْ شَاءَ فَلْيُقِلَّ وَمَنْ شَاءَ فَلْيُكْثِرْحَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ عَنْ عَبْدِ الرَّحِيمِ بْنِ سُلَيْمَانَ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ

[අලි බින් සයිද් අල් කින්ඩි] අපට [අබ්දුර්රහිම් බින් සුලෙයිමාන්] [මුජලිද්] [අමීර් අස් සියාබි] [හුබ්සි බින් ජුනාදා අස් සලුලි] ගෙන් අපට පවසා ඇති පරිදි, හජ් වාද අවස්ථාවේදී 'අරෆත්' මත සිටගෙන රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි. ඔහුගේ සාළුවේ කෙළවර අල්ලාගෙන සිටින බෙඩූයින්වරයෙකු පැමිණි විට, ඔහු ඔහුගෙන් යමක් ඉල්ලා සිටියේය, ඔහු ඔහුට යමක් දුන්නේය, පසුව ඔහු පිටව ගියේය. එතැන් සිට ඔහු යාචකකම තහනම් කළේය. රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් මෙසේද පැවසීය: 'ධනවත් පුද්ගලයින්ට සකාත් ලබා ගැනීමට අයිතියක් නැත, පරිපූර්ණ අත් පා ඇති පුද්ගලයින්ට ද නැත, දුප්පත් සහ ණය බරින් පෙළෙන පුද්ගලයින් හැර. තම ධනය වැඩි කර ගැනීමට පමණක් අයැදින ඕනෑම අයෙකු නැවත නැඟිටීමේ දිනයේදී මුහුණේ කැළලක් සහිතව පැමිණෙන අතර ඔහු නිරයේ ගින්නෙන් ගල් අනුභව කරනු ඇත, එබැවින් ස්වල්පයක් හෝ වැඩි ප්‍රමාණයක් ඉල්ලා සිටීමට කැමති ඕනෑම අයෙකු එය කරන්න - තර්ජනයක් ලෙස - '. [මහ්මුද් බින් ගයිලාන්] අපට පවසා ඇත, ඉහත හදීසය මෙන් [අබ්දුර්රහිම් බින් සුලෙයිමාන්] වෙතින් [යාහ්යා බින් ආදම්] අපට පවසා ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙම සනද් හරහා, හුබ්සිගේ හදීසය ගරිබ් හදීසයක් බවයි.

තහවුරු කරන හදීස් (19)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 591

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ بُكَيْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَشَجِّ عَنْ عِيَاضِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَأُصِيبَ رَجُلٌ فِي عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي ثِمَارٍ ابْتَاعَهَا فَكَثُرَ دَيْنُهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَصَدَّقُوا عَلَيْهِ فَتَصَدَّقَ النَّاسُ عَلَيْهِ فَلَمْ يَبْلُغْ ذَلِكَ وَفَاءَ دَيْنِهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِغُرَمَائِهِ خُذُوا مَا وَجَدْتُمْ وَلَيْسَ لَكُمْ إِلَّا ذَلِكَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَجُوَيْرِيَةَ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي سَعِيدٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

[කුටයිබා] අපට [අල් ලයිට්ස්] [බුකයිර් බින් අබ්දුල්ලා බින් අල් අස්යාජ්] [ඉයාද්ල් බින් අබ්දුල්ලා] [අබු සායිද් අල් කුද්රි] ගෙන් අපට [අල් ලයිට්ස්] අපට [අබු සායිද් අල් කුද්රි] ගෙන් අපට [අල් ලයිට්ස්] ඔහු මෙසේ පැවසීය, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාගේ කාලයේ සිටි මිනිසෙක් ඔහු මිලදී ගත් පලතුරු වලින් අලාභයක් සිදු වූ අතර, ඔහුගේ ණය වැඩි විය, එබැවින් රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'ඔහු වෙනුවෙන් ඔබ දානය දෙන්න'. පසුව ඔවුන් දානය දුන් නමුත් - දානමය මුදලින් - ඔවුන්ට ඔවුන්ගේ ණය පියවා ගත නොහැකි විය, එබැවින් රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් ඔහුගෙන් ණය වූ අයට මෙසේ පැවසීය: 'ඔබට ලැබෙන දේ ගන්න, මන්ද එය ඔබට ගත හැකි එකම දෙයයි'. - කථකයා- මෙම පරිච්ඡේදයේ, 'අයිස්යා, ජුවයිර්යා සහ අනස්' ගෙන් -පෙන්වූ- ඉතිහාසයක් ද ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේ, අබු සායිද්ගේ හදීසය හසන් සත්‍ය හදීසයකි.

තහවුරු කරන හදීස් (6)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 592

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مَكِّيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَيُوسُفُ بْنُ يَعْقُوبَ الضُّبَعِيُّ السَّدُوسِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا بَهْزُ بْنُ حَكِيمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أُتِيَ بِشَيْءٍ سَأَلَ أَصَدَقَةٌ هِيَ أَمْ هَدِيَّةٌ فَإِنْ قَالُوا صَدَقَةٌ لَمْ يَأْكُلْ وَإِنْ قَالُوا هَدِيَّةٌ أَكَلَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ سَلْمَانَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأَنَسٍ وَالْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ وَأَبِي عَمِيرَةَ جَدِّ مُعَرِّفِ بْنِ وَاصِلٍ وَاسْمُهُ رُشَيْدُ بْنُ مَالِكٍ وَمَيْمُونِ بْنِ مِهْرَانَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَأَبِي رَافِعٍ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَلْقَمَةَ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ أَيْضًا عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي عَقِيلٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَجَدُّ بَهْزِ بْنِ حَكِيمٍ اسْمُهُ مُعَاوِيَةُ بْنُ حَيْدَةَ الْقُشَيْرِيُّ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ بَهْزِ بْنِ حَكِيمٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ

[මුහම්මද් බින් බසිසියාර්] අපට [මක්කි බින් ඉබ්‍රාහිම්] සහ [යූසුෆ් බින් යා'කුබ් අද්ල් ද්ලුබායි] අපට පවසා ඇත. සදුසි] දෙදෙනාම පැවසූ පරිදි, [ඔහුගේ පියාගෙන්] [ඔහුගේ සීයාගෙන්] [බාස් බින් හකීම්] අපට පවසා ඇත. අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) යමක් ලබා දෙන්නේ නම්, ඔහු මෙසේ ඇසුවේය: 'මේක දානයක්ද නැත්නම් තෑග්ගක්ද?' ඔවුන් දානයට පිළිතුරු දුන්නේ නම්, ඔහු එය පිළිගත්තේ නැත - එය අනුභව කළේ නැත - නමුත් ඔවුන් තෑග්ගට පිළිතුරු දුන්නේ නම්, ඔහු එය පිළිගත්තේය. -peravi- පැවසුවේ, මෙම පරිච්ඡේදයේ - සල්මාන්, අබු හුරෙයිරා, අනස්, හසන් බින් අලි, අබු 'උමයිරා, මු'අරිෆ් බින් වෂීල්ගේ සීයාගෙන් - ආඛ්‍යාන ද ඇත, ඔහුගේ නම රුසියායිඩ් බින් මලික්, මයිමුන් බින් මහරාන්, ඉබ්නු 'අබ්බාස්, අබ්දුල්ලා බින් අම්රු, අබු රාෆි' සහ අබ්දුල්ලා බින් අල්කාමා ය. මෙම හදීසය [Abdurrahman bin 'Alqamah] ගෙන් [Abdurrahman bin Abu Aqil] තුමාගෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් ද ප්‍රකාශ කරන ලද අතර Bahz bin Hakim ගේ සීයාගේ නම Mu'awiyah bin Haidah Al Qusyairi වේ. අබු ඊසා පැවසුවේ, බාස් බින් හකිම්ගේ හදීසය හසන් ගරිබ් හදීසයකි.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 593

حَدَّثَنَا مُحَمّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ ابْنِ أَبِي رَافِعٍ عَنْ أَبِي رَافِعٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَ رَجُلًا مِنْ بَنِي مَخْزُومٍ عَلَى الصَّدَقَةِ فَقَالَ لِأَبِي رَافِعٍ اصْحَبْنِي كَيْمَا تُصِيبَ مِنْهَا فَقَالَ لَا حَتَّى آتِيَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَسْأَلَهُ فَانْطَلَقَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلَهُ فَقَالَ إِنَّ الصَّدَقَةَ لَا تَحِلُّ لَنَا وَإِنَّ مَوَالِيَ الْقَوْمِ مِنْ أَنْفُسِهِمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو رَافِعٍ مَوْلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اسْمُهُ أَسْلَمُ وَابْنُ أَبِي رَافِعٍ هُوَ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي رَافِعٍ كَاتِبُ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ

ඔහු [මුහම්මද් බින් අල් මුත්සන්නා] අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය, ඔහු [මුහම්මද් බින් ජ'ෆාර්] අපට [ස්යුබා] [අල් හකාම්] [ඉබ්නු අබු රාෆි] [අබු රාෆි] [අයු රාෆි] [සියුබා] [අල් හකාම්] [අයු රාෆි] [අයු රාෆි] [සියුබා] අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇති බව අපට දන්වා ඇත. නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මක්සුම් ගෝත්‍රයෙන් කෙනෙකු සකාත් ලබා ගැනීමට එවූ බවත්, පසුව ඔහු අබු රාෆිට පැවසුවේය. ඔබත් එහි කොටසක් විය හැකි වන පරිදි මා සමඟ එන්න. අබු රාෆි, අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන්ගෙන් මම ඉල්ලා සිටින තුරු රැඳී සිටින්නැයි කීය. පසුව ඔහු නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් විමසීමට ගියේය. ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය: 'ඇත්ත වශයෙන්ම, සකාත් අපට තහනම්ය, ඇත්ත වශයෙන්ම ජනතාවගේ වහලුන් ඔවුන්ගෙන් කොටසකි'. මෙය හසන් සහීහ් හදීසයක් බව අබු ඊසා පැවසීය. අබු රාෆි යනු නබි ෂල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ වහලෙකු වූ අතර ඔහුගේ නම අස්ලම් වූ අතර අබු රාෆිගේ පුත්‍රයාගේ නම අබ්දුල්ලාහ් වූ අතර ඔහු අලි බින් අබු තාලිබ්ගේ ලේකම් විය.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 594

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَاصِمٍ الْأَحْوَلِ عَنْ حَفْصَةَ بِنْتِ سِيرِينَ عَنْ الرَّبَابِ عَنْ عَمِّهَا سَلْمَانَ بْنِ عَامِرٍيَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا أَفْطَرَ أَحَدُكُمْ فَلْيُفْطِرْ عَلَى تَمْرٍ فَإِنَّهُ بَرَكَةٌ فَإِنْ لَمْ يَجِدْ تَمْرًا فَالْمَاءُ فَإِنَّهُ طَهُورٌ و قَالَ الصَّدَقَةُ عَلَى الْمِسْكِينِ صَدَقَةٌ وَهِيَ عَلَى ذِي الرَّحِمِ ثِنْتَانِ صَدَقَةٌ وَصِلَةٌقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ زَيْنَبَ امْرَأَةِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَجَابِرٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ سَلْمَانَ بْنِ عَامِرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَالرَّبَابُ هِيَ أُمُّ الرَّائِحِ بِنْتُ صُلَيْعٍ وَهَكَذَا رَوَى سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ حَفْصَةَ بِنْتِ سِيرِينَ عَنْ الرَّبَابِ عَنْ سَلْمَانَ بْنِ عَامِرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا الْحَدِيثِ وَرَوَى شُعْبَةُ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ حَفْصَةَ بِنْتِ سِيرِينَ عَنْ سَلْمَانَ بْنِ عَامِرٍ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ الرَّبَابِ وَحَدِيثُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ عُيَيْنَةَ أَصَحُّ وَهَكَذَا رَوَى ابْنُ عَوْنٍ وَهِشَامُ بْنُ حَسَّانَ عَنْ حَفْصَةَ بِنْتِ سِيرِينَ عَنْ الرَّبَابِ عَنْ سَلْمَانَ بْنِ عَامِرٍ

"ඔබ ඔබේ උපවාසය අත්හරින්නේ නම්, රටඉඳිවලින් එය බිඳ දමන්න, මන්ද රටඉඳිවල ආශීර්වාද අඩංගු වන බැවින්, ඔබට ඒවා සොයාගත නොහැකි නම්, ජලයෙන් උපවාසය අත්හරින්න. මන්ද ජලය සැබවින්ම ශුද්ධයි" යනුවෙන් ඔහු පැවසීය. ඔහු මෙසේද පැවසීය: "දුප්පතුන්ට දානය දීම හුදෙක් දානයකි, ඥාතීන්ට දානය දීම විපාක දෙකක් ලබා දෙයි - එනම් දානයෙහි විපාකය සහ මිත්‍ර සබඳතා ශක්තිමත් කිරීම." -කථකයා පැවසුවේ, මෙම පරිච්ඡේදයේ - අබ්දුල්ලා බින් මස්'උද්ගේ බිරිඳ වන සෙනබ්, ජාබීර් සහ අබු හුරෙයිරාගෙන් - ආප්ත වූ - ආප්ත වූ - ආප්ත වූ - ආප්ත වූ - ආප්ත වූ - ආප්ත වූ - ආප්ත වූ - ආප්ත වූ - ආප්ත වූ - ආප්ත වූ - ආප්ත වූ - ආප්ත වූ - ආප්ත වූ - ආප්ත වූ - ආප්ත වූ - ආප්ත වූ - සල්මාන් බින් 'අමීර්ගේ හදීසය හසන් හදීසයකි. අර් රබාබ් යනු උම් රායිහ් බින්ත් සුලයි" යනුවෙනි. මෙය [සුෆ්යාන් අට්ස් ත්සෞරි] විසින් [අෂිම්] [හෆ්ෂා බින්ට් සිරින්] [අර් රබාබ්] [සල්මාන් බින් අමීර්] විසින් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් විස්තර කරන ලද හදීසය වන අතර [සියුබා] විසින් [අෂිම්] [හෆ්ෂා බින්ට් සිරින්] [සල්මාන් බින් අමීර්] විසින් [ඔහුගේ විස්තරයේ] - ඔහු අර් රබාබ් ගැන සඳහන් කළේ නැත. සුෆ්යාන් අට්ස් ත්සෞරි සහ ඉබ්නු උයෙයිනාගේ හදීසය වඩාත් සත්‍ය වේ. මෙසේ [ඉබ්නු අවුන්] සහ [හිස්යාම් බින් හසන්] විසින් [හෆ්ෂා බින්ට් සිරින්] [අර් රබ්බාබ්] [සල්මාන් බින් අමීර්] විසින් විස්තර කරන ලදී.

තහවුරු කරන හදීස් (19)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 595

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ مَدُّوَيْهِ حَدَّثَنَا الْأَسْوَدُ بْنُ عَامِرٍ عَنْ شَرِيكٍ عَنْ أَبِي حَمْزَةَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ قَيْسٍ قَالَتْ سَأَلْتُ أَوْسُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الزَّكَاةِ فَقَالَ إِنَّ فِي الْمَالِ لَحَقًّا سِوَى الزَّكَاةِ ثُمَّ تَلَا هَذِهِ الْآيَةَ الَّتِي فِي الْبَقَرَةِ{ لَيْسَ الْبِرَّ أَنْ تُوَلُّوا وُجُوهَكُمْ }الْآيَةَ

[මුහම්මද් බින් අහමඩ් බින් මද්දුවයිහ්] අපට [අල් අස්වද් බින් 'අමීර්] [සියාරික්] [අබු හම්සා] [අෂ් සියාබි] [ෆාතිමා බින්ට් කයිස්] වෙතින් අපට මෙසේ පැවසීය. මම නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගෙන් සකාත් ගැන විමසුවෙමි, එවිට ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඇත්ත වශයෙන්ම, ධනයට සකාත් හැර - නිකුත් කළ යුතු බැඳීම්/අයිතිවාසිකම් තිබේ'. ඉන්පසු ඔහු අල් බකරා ලිපියේ අඩංගු අල්ලාහ් තආලාගේ වචන කියෙව්වේය: 'ඔබේ මුහුණ නැගෙනහිර සහ බටහිර දෙසට හැරවීම ගුණධර්මයක් නොවේ...-පදය-'

හදීස්

Imam Tirmidzi : 596

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الطُّفَيْلِ عَنْ شَرِيكٍ عَنْ أَبِي حَمْزَةَ عَنْ عَامِرٍ الشَّعْبِيِّ عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ قَيْسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ فِي الْمَالِ حَقًّا سِوَى الزَّكَاةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ إِسْنَادُهُ لَيْسَ بِذَاكَ وَأَبُو حَمْزَةَ مَيْمُونٌ الْأَعْوَرُ يُضَعَّفُ وَرَوَى بَيَانٌ وَإِسْمَعِيلُ بْنُ سَالِمٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ هَذَا الْحَدِيثَ قَوْلَهُ وَهَذَا أَصَحُّ

[අබ්දුල්ලාහ් බින් අබ්දුර් රහ්මාන්] අපට [මුහම්මද් බින් අට් තුෆයිල්] [සියාරික්] [අබු හම්සා] ['අමීර් අසී සියාබි] [ෆාතිමා බින්ත් කයිස්] [නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්] තුමාගෙන් මෙසේ පැවසීය: 'ඇත්ත වශයෙන්ම, ධනය සමඟ බැඳීම්/අයිතිවාසිකම් - සකාත් වත්කම් හැර - නිකුත් කිරීමට ඇත'. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙම හදීස් සනද් පෙර හදීස් සනද් මෙන් නොවන අතර අබු හම්සා මයිමුන් අල් අ'වර් දුර්වල බවත්, [බයාන්] සහ [ඉස්මායිල් බින් සලීම්] [අෂ් සියාබි] තුමාගෙන් මෙම හදීසය විස්තර කර ඇති බවත්, ඔහු පැවසුවේ මෙම සනද් වඩාත් සත්‍ය බවයි.

තහවුරු කරන හදීස් (1)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 597

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ يَسَارٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا تَصَدَّقَ أَحَدٌ بِصَدَقَةٍ مِنْ طَيِّبٍ وَلَا يَقْبَلُ اللَّهُ إِلَّا الطَّيِّبَ إِلَّا أَخَذَهَا الرَّحْمَنُ بِيَمِينِهِ وَإِنْ كَانَتْ تَمْرَةً تَرْبُو فِي كَفِّ الرَّحْمَنِ حَتَّى تَكُونَ أَعْظَمَ مِنْ الْجَبَلِ كَمَا يُرَبِّي أَحَدُكُمْ فُلُوَّهُ أَوْ فَصِيلَهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَعَدِيِّ بْنِ حَاتِمٍ وَأَنَسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي أَوْفَى وَحَارِثَةَ بْنِ وَهْبٍ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ وَبُرَيْدَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

'යහපත් හා හලාල් ධනයෙන් කිසිවෙකු දානය දෙන්නේ නැත - අල්ලාහ් යහපතෙන් මිස පිළිගන්නේ නැත - හලාල් - නිධානයකින් නොවේ - අල්ලාහ් එය ඔහුගේ දකුණු අතින් පිළිගන්නේ නම් මිස, එය එක් ඇටයක් වුවද. රටඉඳි සහ ඔබගෙන් කෙනෙකු තම පැටවා ඔසවන විට කන්දකට වඩා විශාල වන තුරු ඔහු අර් රහ්මාන්ගේ අතේ වැඩෙනු ඇත'. මෙම පරිච්ඡේදයේ - 'අයිස්යා', 'අදි බින් හාතිම්', 'අනස්', අබ්දුල්ලා බින් අබු 'අවුෆා, හරිත්සා බින් වහබ්, අබ්දුර් රහම් බින් 'අවුෆ් සහ බුරයිදා' යන අයගෙන් උපුටා ගත් කථා ද ඇත. අබු 'ඊසා' පැවසුවේ, අබු හුරෙයිරාගේ හදීසය හසන් සත්‍ය හදීසයකි.

තහවුරු කරන හදීස් (49)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 598

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا عَبَّادُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا الْقَاسِمُ بْنُ مُحَمَّدٍ قَال سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ يَقْبَلُ الصَّدَقَةَ وَيَأْخُذُهَا بِيَمِينِهِ فَيُرَبِّيهَا لِأَحَدِكُمْ كَمَا يُرَبِّي أَحَدُكُمْ مُهْرَهُ حَتَّى إِنَّ اللُّقْمَةَ لَتَصِيرُ مِثْلَ أُحُدٍ وَتَصْدِيقُ ذَلِكَ فِي كِتَابِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ{ أَلَمْ يَعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ هُوَ يَقْبَلُ التَّوْبَةَ عَنْ عِبَادِهِ وَيَأْخُذُ الصَّدَقَاتِ }وَ{ يَمْحَقُ اللَّهُ الرِّبَا وَيُرْبِي الصَّدَقَاتِ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا وَقَدْ قَالَ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي هَذَا الْحَدِيثِ وَمَا يُشْبِهُ هَذَا مِنْ الرِّوَايَاتِ مِنْ الصِّفَاتِ وَنُزُولِ الرَّبِّ تَبَارَكَ وَتَعَالَى كُلَّ لَيْلَةٍ إِلَى السَّمَاءِ الدُّنْيَا قَالُوا قَدْ تَثْبُتُ الرِّوَايَاتُ فِي هَذَا وَيُؤْمَنُ بِهَا وَلَا يُتَوَهَّمُ وَلَا يُقَالُ كَيْفَ هَكَذَا رُوِيَ عَنْ مَالِكٍ وَسُفْيَانَ بْنِ عُيَيْنَةَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ أَنَّهُمْ قَالُوا فِي هَذِهِ الْأَحَادِيثِ أَمِرُّوهَا بِلَا كَيْفٍ وَهَكَذَا قَوْلُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَهْلِ السُّنَّةِ وَالْجَمَاعَةِ وَأَمَّا الْجَهْمِيَّةُ فَأَنْكَرَتْ هَذِهِ الرِّوَايَاتِ وَقَالُوا هَذَا تَشْبِيهٌ وَقَدْ ذَكَرَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ فِي غَيْرِ مَوْضِعٍ مِنْ كِتَابهِ الْيَدَ وَالسَّمْعَ وَالْبَصَرَ فَتَأَوَّلَتْ الْجَهْمِيَّةُ هَذِهِ الْآيَاتِ فَفَسَّرُوهَا عَلَى غَيْرِ مَا فَسَّرَ أَهْلُ الْعِلْمِ وَقَالُوا إِنَّ اللَّهَ لَمْ يَخْلُقْ آدَمَ بِيَدِهِ وَقَالُوا إِنَّ مَعْنَى الْيَدِ هَاهُنَا الْقُوَّةُ و قَالَ إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ إِنَّمَا يَكُونُ التَّشْبِيهُ إِذَا قَالَ يَدٌ كَيَدٍ أَوْ مِثْلُ يَدٍ أَوْ سَمْعٌ كَسَمْعٍ أَوْ مِثْلُ سَمْعٍ فَإِذَا قَالَ سَمْعٌ كَسَمْعٍ أَوْ مِثْلُ سَمْعٍ فَهَذَا التَّشْبِيهُ وَأَمَّا إِذَا قَالَ كَمَا قَالَ اللَّهُ تَعَالَى يَدٌ وَسَمْعٌ وَبَصَرٌ وَلَا يَقُولُ كَيْفَ وَلَا يَقُولُ مِثْلُ سَمْعٍ وَلَا كَسَمْعٍ فَهَذَا لَا يَكُونُ تَشْبِيهًا وَهُوَ كَمَا قَالَ اللَّهُ تَعَالَى فِي كِتَابهِ{ لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَيْءٌ وَهُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ }

[අබු කුරෙයිබ් මුහම්මද් බින් 'අල'] අපට [වාකි'] අපට [අබ්බාද් බින් මන්සූර්] අපට [අල් කාසිම් බින් මුහම්මද්] අපට ඔහු මෙසේ පැවසීය, මම [අබු හුරෙයිරා], රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසූ බව අසා ඇත්තෙමි: 'ඇත්ත වශයෙන්ම, අල්ලාහ් ත'අලා ඔහුගේ දකුණු අතින් දානය පිළිගෙන ඔබ ඔබේ පැටවුන් ඔසවන විට එය ඔබට දිගු කරයි, මුඛය දක්වා ආහාර උහුද් කන්ද තරම් විශාල වනු ඇත, මේ සම්බන්ධයෙන් අල්ලාහ් ත'අලා මෙසේ පැවසීය: 'අල්ලාහ් තම සේවකයින්ගෙන් පසුතැවීම පිළිගන්නා බවත් සකාත් පිළිගන්නා බවත් අල්ලාහ් පසුතැවීම වඩාත් පිළිගන්නා බවත්, දයානුකම්පිත බවත් ඔවුන් නොදන්නේද? -අල් තව්බා: 104-'. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය, මෙය හසන් සත්‍ය හදීසයක් වන අතර, එය ඉහත හදීසය මෙන් 'අයිසියා නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්' තුමාණන්ගෙන් විස්තර කර ඇත. ඉහත හදීස් සහ රබ් සහ ඔහුගේ නුසුල්ගේ ගුණාංග අඩංගු අනෙකුත් හදීස් සෑම රාත්‍රියකම ලෝකයේ අහසට විද්වතුන් පැහැදිලි කර ඇත, ඔවුන් පවසන්නේ, මෙම ආඛ්‍යාන සියල්ලම සත්‍ය බවත් විශ්වාස කළ යුතු බවත් මෙම ෂිෆාත් වල ස්වභාවය පිළිබඳව කිසිදු ප්‍රශ්නයක් නොමැති බවත්ය. එය මලික් බින් අනස්, සුෆියාන් බින් උයෙයිනා, අබ්දුල්ලා බින් අල් මුබාරක් යන අයගෙන් විස්තර කරන ලදී, ඔවුන් සියල්ලෝම අල්ලාහ්ගේ ගුණාංග ගැන පැවසූහ, මෙම ගුණාංග සැබවින්ම කුමක්දැයි නොකියා විස්තර කර ඇති පරිදි විශ්වාස කරන්න, අහ්ලුසුන්නා වල් ජමාආහි විද්වතුන් පැවසුවේ එයයි. ජාමියා කණ්ඩායම සම්බන්ධයෙන් ගත් කල, ඔවුන් මෙම ආඛ්‍යාන ප්‍රතික්ෂේප කරන අතර අල්ලාහ්ට ගුණාංග පැවරීම තෂ්බිහ් බව පවා පවසති - අල්ලාහ්ව ඔහුගේ සේවකයන්ට සමාන කිරීම - ඉන්පසු ඔවුන් අත්, ඇසීම, පෙනීම වැනි අල්ලාහ්ගේ ගුණාංග අඩංගු පද කියවා විද්වතුන්ගේ අර්ථ නිරූපණයට අනුව ඒවා අර්ථකථනය නොකර, ඔවුන් පවසන්නේ: ඇත්ත වශයෙන්ම, අල්ලාහ් ආදම්ව ඔහුගේ දෑතින් නිර්මාණය නොකළ අතර අත්වල අර්ථය ශක්තියයි. ඉෂාක් බින් ඉබ්‍රාහිම් පැවසූ පරිදි, තසිබිහ් යනු අල්ලාහ්ගේ අත් ජීවීන්ගේ අත් හා සමාන බව ඔහු පැවසුවහොත්, අල්ලාහ්ගේ ශ්‍රවණය ජීවීන්ගේ ශ්‍රවණය හා සමාන වන අතර ඔහු එය පැවසූ බව ඔප්පු වුවහොත් එය තසිබිහ් වේ. අල්ලාහ් පවසන පරිදි ඔහු පවසන්නේ නම්: අල්ලාහ්ට අත්, ශ්‍රවණය සහ පෙනීම ඇති බව ඒවායේ ස්වභාවය කුමක්දැයි ප්‍රකාශ නොකර ඒවා ජීවීන්ගේ ස්වභාවයට සමාන නොකර, මෙය තසිබිහ් ලෙස නොසැලකෙන අතර මෙය අල්ලාහ්ගේ වචනයට අනුකූල වේ: '...ඔහුට සමාන කිසිවක් නැත, ඔහු සර්වබලධාරී ය. ඇසීම සහ සියල්ල දැකීම'. -අසි ෂුරා: 11-

තහවුරු කරන හදීස් (48)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 599

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا صَدَقَةُ بْنُ مُوسَى عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَسُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الصَّوْمِ أَفْضَلُ بَعْدَ رَمَضَانَ فَقَالَ شَعْبَانُ لِتَعْظِيمِ رَمَضَانَ قِيلَ فَأَيُّ الصَّدَقَةِ أَفْضَلُ قَالَ صَدَقَةٌ فِي رَمَضَانَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَصَدَقَةُ بْنُ مُوسَى لَيْسَ عِنْدَهُمْ بِذَاكَ الْقَوِيِّ

[මුහම්මද් බින් ඉස්මායිල්] අපට [මුසා බින් ඉස්මායිල්] අපට [ෂදකා බින් මූසා] [සබිත්] බින් [අනස්] ගෙන් [ෂදකා බින් මූසා] අපට පැවසූ බව ඔහු පැවසීය. රාමද්ලාන් පසු වැදගත්ම උපවාසය ගැන නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාගෙන් විමසූ විට, ඔහු මෙසේ පිළිතුරු දුන්නේය: 'රාමද්ලාන් උත්කර්ෂයට නැංවීම සඳහා ෂදකාන් මාසය,' ඔහුගෙන් නැවතත් විමසන ලදී, එවිට වඩාත්ම වැදගත් සදකා කුමක්ද? ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ: 'රාමද්ලාන් මාසයේ ෂදකා'. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙය ගරිබ් හදීසයක් වන අතර හදීස් විද්වතුන්ට අනුව සදකා බින් මූසා ශක්තිමත් කථිකයෙකු නොවේ.

තහවුරු කරන හදීස් (40)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 600

حَدَّثَنَا عُقْبَةُ بْنُ مُكْرَمٍ الْعَمِّيُّ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عِيسَى الْخَزَّارُ الْبَصْرِيُّ عَنْ يُونُسَ بْنِ عُبَيْدٍ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الصَّدَقَةَ لَتُطْفِئُ غَضَبَ الرَّبِّ وَتَدْفَعُ عَنْ مِيتَةِ السُّوءِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ

['Uqbah bin Mukram Al'Ammiy Al Bashri] අපට [අබ්දුල්ලාහ් bin 'Isa Al Khazzar Al Bashri] [Unus bin 'Ubaid] සිට [අල් හසන්] සිට [Anas bin Malik] සිට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇත, ඔහු පැවසුවේ, Rasulullah sallallaahu 'inadesalaidalahi's said Shailalullah Sallallaahu 'waahdasalamedahi's available. කෝපය සහ නරක තත්ත්වයෙන් කෙනෙකු මිය යාම වළක්වයි. -සුඋල් ඛතිමා-'. මෙම මාර්ගය හරහා මෙය ගරිබ් හදීසයක් බව අබු ඊසා පැවසීය.