Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 හදීස්

හදීස්

Imam Tirmidzi : 521

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ رِبْعِيِّ بْنِ حِرَاشٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْمُحَارِبِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا كُنْتَ فِي الصَّلَاةِ فَلَا تَبْزُقْ عَنْ يَمِينِكَ وَلَكِنْ خَلْفَكَ أَوْ تِلْقَاءَ شِمَالِكَ أَوْ تَحْتَ قَدَمِكَ الْيُسْرَىقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي سَعِيدٍ وَابْنِ عُمَرَ وَأَنَسٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ طَارِقٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالَ و سَمِعْت الْجَارُودَ يَقُولُ سَمِعْتُ وَكِيعًا يَقُولُ لَمْ يَكْذِبْ رِبْعِيُّ بْنُ حِرَاشٍ فِي الْإِسْلَامِ كَذْبَةً قَالَ و قَالَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ أَثْبَتُ أَهْلِ الْكُوفَةِ مَنْصُورُ بْنُ الْمُعْتَمِرِ

[මුහම්මද් බින් බසිසියාර්] අපට [යාහ්යා බින් සයිද්] [සුෆියාන්] [මන්සූර්] [රබ්'ඉ බින් හිරාසි] [තාරික් බින් අබ්දුල්ලාහ් අල් මුහාරිබි] ගෙන් අපට [යාහ්යා බින් සයිද්] අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'ඔබ යාච්ඤා කරන විට, දකුණු පැත්තට කෙළ ගසන්න එපා, නමුත් ඔබේ පිටුපසට හෝ වම් පැත්තට හෝ ඔබේ පාද යට කෙළ ගසන්න. වමට'. අබු 'ඊසා පැවසීය, අර්ථවත් හදීසය අබු සයිද්, ඉබ්නු උමර්, අනස්, අබු හුරෙයිරා ගෙන් ද විස්තර කර ඇත. අබු 'ඊසා පැවසීය, තාරික් හදීසය හසන් සත්‍ය හදීසයක් වන අතර එය විද්‍යාවේ ප්‍රවීණයන් විසින් ක්‍රියාත්මක කරනු ලැබේ. ඔහු - කථකයා- ඔහු පැවසීය, අල් ජරුද් පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි, රිබි බින් හිරාසි කිසි විටෙකත් බොරු නොකියන බව වකී පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි. අබු ඊසා පැවසුවේ, අබ්දුර්රහ්මාන් බින් මහඩි, මන්සූර් බින් අල් මුතාමීර් කුෆාහි වඩාත්ම විශ්වාසදායක පදිංචිකරු බව පැවසීය.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 522

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْبُزَاقُ فِي الْمَسْجِدِ خَطِيئَةٌ وَكَفَّارَتُهَا دَفْنُهَاقَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

[කුටයිබා] අපට [අනුස් බින් මලික්] ගෙන් [කටාදා] සිට [අබු 'අවානා] අපට [කුටයිබා] අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'මස්ජිදයේ කෙළ ගැසීම පාපයකි, කෆ්ෆාරා එය භූමදාන කිරීම වේ'. අබු 'ඊසා පැවසුවේ, මෙම හදීසය හසන් සත්‍ය බවයි.

තහවුරු කරන හදීස් (21)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 523

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ أَيُّوبَ بْنِ مُوسَى عَنْ عَطَاءِ بْنِ مِينَاءٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَسَجَدْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ وَإِذَا السَّمَاءُ انْشَقَّتْحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ مُحَمَّدٍ هُوَ ابْنُ عَمْرِو بْنِ حَزْمٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ هِشَامٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ يَرَوْنَ السُّجُودَ فِي إِذَا السَّمَاءُ انْشَقَّتْ وَاقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ وَفِي هَذَا الْحَدِيثِ أَرْبَعَةٌ مِنْ التَّابِعِينَ بَعْضُهُمْ عَنْ بَعْضٍ

[Qutaibah bin Sa'id] අපට [Sufyan bin 'Uyainah] [Sufyan bin 'Uyainah] වෙතින් [Abu Hurairah] ['Atha' bin Mina' වෙතින් ['Atha' bin Mina'] වෙතින් පවසා ඇත, ඔහු පැවසුවේ, Rasulullah Sallallaahu 'alaihi wasalalam' the article on BISAllaBK- සමඟ මම සුජූද් කළෙමි. ලිපිය WAIDZAS SAMAAUN SYAQQAT -Al Insyiqaq-. [Qutaibah] අපට පවසා ඇත [Sufyan bin 'Uyainah] [Sufyan bin 'Uyainah] වෙතින් [Abu Bakr bin Muhammad bin Amru bin Hazm] [Umar bin Abdul Aziz] වෙතින් [Umar bin Abdul Aziz] වෙතින් [Abu Bakr bin Abdurraham bin Al Harith bin Hisham] [Abu Hurallam bin sallaah] සිට ඉහත හදීසය. අබු ඊසා (රළියල්ලාහු අන්හු) තුමා පැවසූ පරිදි, අබු හුරෙයිරාගේ හදීසය හසන් සහීහ් හදීසයක් වන අතර දැනුම ඇති අයද එය ක්‍රියාත්මක කරති. වයිඩ්සාස් සමාඋන් සයාක්කාත් -අල් ඉන්සිකාක් - සහ ඉක්රා 'බිස්මිරබ්බීක් -අල් අලක් - යන අකුරු කියවීමේදී සුජූද් කිරීමක් ඇති බව ඔවුන්ගේ මතයයි. මෙම හදීසයේ තබිඉන් වලින් පුද්ගලයින් හතර දෙනෙකු සිටින අතර, ඔවුන්ගෙන් සමහරක් තවත් සමහර අයගෙන් වෙති.

තහවුරු කරන හදීස් (37)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 524

حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْبَزَّازُ الْبَغْدَادِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ بْنُ عَبْدِ الْوَارِثِ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ أَيُّوبَ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَسَجَدَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيهَا يَعْنِي النَّجْمَ وَالْمُسْلِمُونَ وَالْمُشْرِكُونَ وَالْجِنُّ وَالْإِنْسُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ يَرَوْنَ السُّجُودَ فِي سُورَةِ النَّجْمِ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ لَيْسَ فِي الْمُفَصَّلِ سَجْدَةٌ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَالْقَوْلُ الْأَوَّلُ أَصَحُّ وَبِهِ يَقُولُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ

[හාරුන් බින් අබ්දුල්ලා අල් බසාස් අල් බැග්ඩඩි] අපට [අබ්දුෂ් ෂමාද් බින් අබ්දුල් වරිට්ස්] අපට [මගේ පියා] [අයියුබ්] [ඉක්රිමා] [ඉබ්නු අබ්බාස්] වෙතින් අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සූරත අන් නජ්ම් මත සුජූද් කළ බවත්, මුස්ලිම්වරුන්, කුරෙයිෂ් නොඇදහිලිවන්තයන්, ජින්වරුන් සහ මිනිසුන් - මක්කමේ සිටියදී - රසූල්වරයා තවමත් මක්කමේ සිටියදී - පාරායනය කළ බවත් පැවසීය. පෙන්ට් - - කථකයා - පැවසුවේ, මෙම පරිච්ඡේදයේ - ඉබ්නු මස්'උද් සහ අබු හුරෙයිරාගෙන් - කතන්දර ද ඇත. අබු 'ඊසා පැවසුවේ, ඉබ්නු අබ්බාස්ගේ හදීසය හසන් සත්‍ය හදීසයක් වන අතර එය විද්වතුන් විසින් ප්‍රගුණ කරනු ලැබේ, ඔවුන් තර්ක කරන්නේ සූරත අන් නජ්ම් හි සුජූද් පාරායනය ඇති බවයි. මේ අතර, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ සහචරයින්ගෙන් සමහර විද්‍යාත්මක විශේෂඥයින්ගේ මතය වන්නේ අල් මුෆෂ්සාල් හි - කාෆ් ලිපියේ සිට මුෂාෆ් අවසානය දක්වා - සුජූද් පාරායනය කිරීමක් නොමැති බවයි. පෙන්ට් - එය මලික් බින් අනස්ගේ මතය ද වේ. කෙසේ වෙතත්, පළමු මතය වඩාත් ශක්තිමත් ය, මෙය අට්ස් ත්සෞරි, ඉබ්නු අල් මුබාරක්, සියාෆි, අහමඩ් සහ ඉෂාක්ගේ මතයයි.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 525

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ ابْنِ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ يَزِيدَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ قُسَيْطٍ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ قَالَقَرَأْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ النَّجْمَ فَلَمْ يَسْجُدْ فِيهَاقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَتَأَوَّلَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ هَذَا الْحَدِيثَ فَقَالَ إِنَّمَا تَرَكَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ السُّجُودَ لِأَنَّ زَيْدَ بْنَ ثَابِتٍ حِينَ قَرَأَ فَلَمْ يَسْجُدْ لَمْ يَسْجُدْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالُوا السَّجْدَةُ وَاجِبَةٌ عَلَى مَنْ سَمِعَهَا فَلَمْ يُرَخِّصُوا فِي تَرْكِهَا وَقَالُوا إِنْ سَمِعَ الرَّجُلُ وَهُوَ عَلَى غَيْرِ وُضُوءٍ فَإِذَا تَوَضَّأَ سَجَدَ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ وَبِهِ يَقُولُ إِسْحَقُ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِنَّمَا السَّجْدَةُ عَلَى مَنْ أَرَادَ أَنْ يَسْجُدَ فِيهَا وَالْتَمَسَ فَضْلَهَا وَرَخَّصُوا فِي تَرْكِهَا إِنْ أَرَادَ ذَلِكَ وَاحْتَجُّوا بِالْحَدِيثِ الْمَرْفُوعِ حَدِيثِ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ حَيْثُ قَالَ قَرَأْتُ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ النَّجْمَ فَلَمْ يَسْجُدْ فِيهَا فَقَالُوا لَوْ كَانَتْ السَّجْدَةُ وَاجِبَةً لَمْ يَتْرُكْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ زَيْدًا حَتَّى كَانَ يَسْجُدَ وَيَسْجُدَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاحْتَجُّوا بِحَدِيثِ عُمَرَ أَنَّهُ قَرَأَ سَجْدَةً عَلَى الْمِنْبَرِ فَنَزَلَ فَسَجَدَ ثُمَّ قَرَأَهَا فِي الْجُمُعَةِ الثَّانِيَةَ فَتَهَيَّأَ النَّاسُ لِلسُّجُودِ فَقَالَ إِنَّهَا لَمْ تُكْتَبْ عَلَيْنَا إِلَّا أَنْ نَشَاءَ فَلَمْ يَسْجُدْ وَلَمْ يَسْجُدُوا فَذَهَبَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِلَى هَذَا وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ

[යාහ්යා බින් මූසා] අපට [වාකි] [ඉබ්නු අබු දිසිබ්] [යාසිද් බින් අබ්දුල්ලාහ් බින් කුසයිත්] [අතා' බින් යසාර්] [සයිද් බින් තාබිත්] ගෙන් අපට [වාකි] අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය, මම රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් ඉදිරියේ සූරත අන් නජ්ම් කියෙව්වා, නමුත් ඔහු සුජූද් කළේ නැහැ -තිලාවා-. අබු ඊසා පැවසුවේ, සයිද් බින් තාබිත්ගේ හදීසය හසන් සත්‍ය හදීසයක් බවයි. මෙම හදීසය සම්බන්ධයෙන් සමහර විද්‍යාත්මක විද්වතුන් පැහැදිලි කිරීමක් සපයන්නේ නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් පාරායනය කරන්නා ලෙස සයිද් බින් තාබිත් සුජූද් නොකළ නිසා සුජූද් නොකළ බවයි. රුක්ෂාවක් නොදී එය අසන ඕනෑම කෙනෙකුට පාරායනයට සුජූද් කිරීම අනිවාර්ය බව ද ඔවුන් විශ්වාස කරති. යමෙක් එය වන්ධ්‍යාකරණයකින් තොරව අසා පසුව වන්ධ්‍යාකරණය කළහොත්, ඔහු සුජූද් කිරීම අනිවාර්ය බව ඔවුහු පවසති, මෙම ප්‍රකාශය සුෆියාන්ගේ මතයයි. අට්ස් ත්සෞරි සහ අහ්ලි කුෆා සහ ඉෂාක්. සමහර විද්‍යාත්මක විද්වතුන්ගේ මතය වන්නේ සුජූද් කිරීමට කැමති සහ විශිෂ්ටත්වය අපේක්ෂා කරන ඕනෑම කෙනෙකුට සුජූද් පාරායනය නියම කර ඇති බවත් එය නොකිරීමට ද අවසර ඇති බවත්ය. ඔවුන් සත්‍ය හදීසයක් සමඟ තර්ක කරති, එනම්, "මම රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් ඉදිරියේ සූරත් අන් නජ්ම් කියෙව්වා, නමුත් ඔහු සුජූද් කළේ නැත -තිලාවා" යැයි පැවසූ සයිද් බින් තාබිත්ගේ හදීසය සමඟ ය. උමර් විසින් විස්තර කරන ලද හදීසය සමඟ ද ඔවුන් තර්ක කරති, ඔහු ධර්මාසනය මත අස් සජ්දා පදය කියෙව්වා, පසුව ඔහු පහළට පැමිණ වහාම සුජූද් කළේය, පසුව ඊළඟ සිකුරාදා මිනිසුන් සුජූද් කිරීමට සූදානම් වන විට එය නැවත කියෙව්වා, ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඇත්ත වශයෙන්ම සුජූද් පාරායනය අපට අනිවාර්ය නොවේ, එය කිරීමට කැමති අයට පමණි'. ඒ අවස්ථාවේදී ඔහු සුජූද් කළේ නැත, ජනතාවද එසේ කළේ නැත. එබැවින්, සමහර විද්‍යාත්මක විද්වතුන් මෙම මතයට අනුගත වන අතර, එය ෂාෆි සහ අහමඩ්ගේ මතය ද වේ.

තහවුරු කරන හදීස් (22)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 526

حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَسْجُدُ فِي ص قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ وَلَيْسَتْ مِنْ عَزَائِمِ السُّجُودِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي ذَلِكَ فَرَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنْ يَسْجُدَ فِيهَا وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ بَعْضُهُمْ إِنَّهَا تَوْبَةُ نَبِيٍّ وَلَمْ يَرَوْا السُّجُودَ فِيهَا

[ඉබ්නු අබු උමර්] [අයියුබ්] [ඉක්රිමා] [ඉබ්නු අබ්බාස්] ගෙන් [සුෆ්යාන්] අපට විස්තර කර ඇති බව ඔහු පැවසීය, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් සූරත් ෂාද් මත සුජූද් කරන ආකාරය මම දුටුවෙමි. ඉබ්නු අබ්බාස් පැවසීය, නමුත් එය සුජූද් අවධාරණය කරන පදවල ඇතුළත් නොවේ. අබු ඊසා පැවසීය, මෙය සත්‍ය හසන් හදීසයකි. මෙම ලිපිය සම්බන්ධයෙන් විද්වතුන් එකඟ වී නොමැත. නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ සහචරයින් අතර සිටින සමහර විද්‍යාත්මක විශේෂඥයින්ගේ මතය වන්නේ ලිපියේ සුජූද් පාරායනය ඇති බවයි, මෙය සුෆියාන් ත්සෞරි, ඉබ්නුල් මුබාරක්, සියාෆි, අහමඩ් සහ ඉෂාක් යන අයගේ මතය ද වේ. ඔවුන්ගෙන් සමහරක් සිතන්නේ ලිපියේ සුජූද් පාරායනයක් නොමැති බවට තර්ක කිරීමෙන් එය අනාගතවක්තෘවරයෙකුගේ පසුතැවිල්ලක් බවයි.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 527

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ مِشْرَحِ بْنِ هَاعَانَ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ قَالَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ فُضِّلَتْ سُورَةُ الْحَجِّ بِأَنَّ فِيهَا سَجْدَتَيْنِ قَالَ نَعَمْ وَمَنْ لَمْ يَسْجُدْهُمَا فَلَا يَقْرَأْهُمَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَيْسَ إِسْنَادُهُ بِذَاكَ الْقَوِيِّ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي هَذَا فَرُوِيَ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ وَابْنِ عُمَرَ أَنَّهُمَا قَالَا فُضِّلَتْ سُورَةُ الْحَجِّ بِأَنَّ فِيهَا سَجْدَتَيْنِ وَبِهِ يَقُولُ ابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَرَأَى بَعْضُهُمْ فِيهَا سَجْدَةً وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكٍ وَأَهْلِ الْكُوفَةِ

[Qutaibah] [මිසිරා බින් හාන්] [උක්බා බින් අමීර්] ගෙන් [ඉබ්නු ලහියා] අපට [කුටයිබා] අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය, මම කිව්වා, අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, සූරත් අල් හජ්ට ප්‍රමුඛතාවය ලබා දුන්නේ එහි සජ්දා පද දෙකක් ඇති නිසා, ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය: 'ඔව්, දෙකටම සුජූද් නොකරන ඕනෑම කෙනෙක් ඒවා කියවිය යුතු නැහැ.' අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙම හදීසයේ සනද් පෙර හදීසය තරම් ශක්තිමත් නොවේ. අහ්ලුල් ඉල්මි මේ කාරණය සම්බන්ධයෙන් මතභේදාත්මක මතයක් දරන අතර, එය උමර් බින් ඛතාබ් සහ ඉබ්නු උමර්ගෙන් විස්තර කර ඇති අතර, ඔවුන් දෙදෙනාම පැවසුවේ, සූරත් අල් හජ්ට ප්‍රමුඛතාවය ලබා දුන්නේ එහි සජ්දා පද දෙකක් අඩංගු නිසා බවයි, මෙය ඉබ්නුල් මුබාරක්, අහමඩ්, ඉෂාක්ගේ මතයද වේ. මේ අතර, සුෆියාන් අට්ස් ත්සෞරි, මලික් සහ අහ්ලුල් කුෆා වැනි සමහරු එහි ඇත්තේ එක් සජ්දා පදයක් පමණක් බව මතයයි.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 528

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ بْنِ خُنَيْسٍ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي يَزِيدَ قَالَ قَالَ لِي ابْنُ جُرَيْجٍ يَا حَسَنُ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي يَزِيدَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَجَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي رَأَيْتُنِي اللَّيْلَةَ وَأَنَا نَائِمٌ كَأَنِّي أُصَلِّي خَلْفَ شَجَرَةٍ فَسَجَدْتُ فَسَجَدَتْ الشَّجَرَةُ لِسُجُودِي فَسَمِعْتُهَا وَهِيَ تَقُولُ اللَّهُمَّ اكْتُبْ لِي بِهَا عِنْدَكَ أَجْرًا وَضَعْ عَنِّي بِهَا وِزْرًا وَاجْعَلْهَا لِي عِنْدَكَ ذُخْرًا وَتَقَبَّلْهَا مِنِّي كَمَا تَقَبَّلْتَهَا مِنْ عَبْدِكَ دَاوُدَ قَالَ الْحَسَنُ قَالَ لِيَ ابْنُ جُرَيْجٍ قَالَ لِي جَدُّكَ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَقَرَأَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَجْدَةً ثُمَّ سَجَدَ قَالَ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَسَمِعْتُهُ وَهُوَ يَقُولُ مِثْلَ مَا أَخْبَرَهُ الرَّجُلُ عَنْ قَوْلِ الشَّجَرَةِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي سَعِيدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ عَبَّاسٍ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ

[කුටයිබා] අපට [මුහම්මද් බින් යාසිද් බින් කුනයිස්] අපට [අල් හසන් බින් මුහම්මද් බින් උබයිදුල්ලාහ් බින් අබු යසිද්] අපට ඔහු මෙසේ පැවසීය, [ඉබ්නු ජුරයිජ්] මට මෙසේ පැවසීය, ඕ හසන්, ['උබයිදුල්ලාහ් බින් අබු යසිද්] මට මෙසේ පැවසීය, [ඉබ්නු අබ්බාස්] ගෙන් ඔහු මෙසේ පැවසීය, එක් මිනිසෙක් රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් වෙත පැමිණ මෙසේ පැවසීය: “අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, ඊයේ රාත්‍රියේ මම ගසක් පිටුපස යාච්ඤා කරන බව සිහිනෙන් දුටුවෙමි, පසුව මම සුජූද් කළෙමි, ගස ද සුජූද් කළ අතර ඔහු මෙසේ කියනු මට ඇසුණි: “අල්ලාහ්, මට විපාකයක් ලියා මගේ සුජූද් සඳහා පාප මකා දමා එය ඔබ සමඟ යහපත් ක්‍රියාවන්හි තැන්පතුවක් කර එය ඔබේ සේවක දාවුද්ගෙන් ඔබට ලැබුණු පරිදි යහපත් ක්‍රියාවක් ලෙස පිළිගන්න. හසන් මෙසේ පැවසීය, ඉබ්නු ජුරයිජ් මට මෙසේ පැවසීය, ඔබේ සීයා මට මෙසේ පැවසීය, ඉබ්නු අබ්බාස් මෙසේ පැවසීය, එවිට නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සජ්දා පදය කියවා, පසුව ඔහු සුජූද් කළේය. ඔහු - ඉබ්නු ජුරයිජ් - මෙසේ පැවසීය, ඉබ්නු අබ්බාස් මෙසේ පැවසීය, මිනිසා කලින් වාර්තා කළ පරිදි ගස පැවසූ දේ ඔහු පවසන බව මට ඇසුණි. - කථකයා - මෙම පරිච්ඡේදයේ - අබු සයිඩ්ගෙන් - වාක්‍ය ඛණ්ඩයක් ද ඇත. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය, ඉබ්නු අබ්බාස්ගේ හදීසය හසන් ගරිබ් වන අතර මෙම මාර්ගයෙන් හැර අපි එය නොදනිමු.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 529

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ الثَّقَفِيُّ حَدَّثَنَا خَالِدٌ الْحَذَّاءُ عَنْ أَبِي الْعَالِيَةِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فِي سُجُودِ الْقُرْآنِ بِاللَّيْلِ سَجَدَ وَجْهِي لِلَّذِي خَلَقَهُ وَشَقَّ سَمْعَهُ وَبَصَرَهُ بِحَوْلِهِ وَقُوَّتِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

[මුහම්මද් බින් බසිසියාර්] අපට [අබ්දුල් වහබ් අට් සකාෆි] අපට [කාලිද් අල් කඩ්සා] [අයිසියා] වෙතින් [අබු අල් අලියා] වෙතින් [කාලිද් අල් කඩ්සා] අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය, ඔහු රාත්‍රියේ කුර්ආනය -තිලාවා - සුජූද් කළහොත් ඔහු යාච්ඤා කරයි, මගේ මුහුණ එය නිර්මාණය කළ තැනැත්තාට සහ ඔහුගේ බලයෙන් සහ ශක්තියෙන් ඔහුට ඇසීමට සහ දැකීමට සැලැස්වූ තැනැත්තාට සුජූද් කරයි. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙම හදීසය හසන් සත්‍ය බවයි.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 530

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو صَفْوَانَ عَنْ يُونُسَ بْنِ يَزِيدَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ الزُّهْرِيِّ أَنَّ السَّائِبَ بْنَ يَزِيدَ وَعُبَيْدَ اللَّهِ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ أَخْبَرَاهُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدٍ الْقَارِيِّ قَال سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ نَامَ عَنْ حِزْبِهِ أَوْ عَنْ شَيْءٍ مِنْهُ فَقَرَأَهُ مَا بَيْنَ صَلَاةِ الْفَجْرِ وَصَلَاةِ الظُّهْرِ كُتِبَ لَهُ كَأَنَّمَا قَرَأَهُ مِنْ اللَّيْلِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ وَأَبُو صَفْوَانَ اسْمُهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ الْمَكِّيُّ وَرَوَى عَنْهُ الْحُمَيْدِيُّ وَكِبَارُ النَّاسِ

[කුටයිබා] අපට [අබු සෆ්වාන්] [යූනුස් බින් යාසිද්] [ඉබ්නු සයිහාබ් අස් සුහ්රි] ගෙන් [අබු සෆ්වාන්] [සයිබ් බින් යාසිද්] සහ ['උබයිදුල්ලාහ් බින් අබ්දුල්ලාහ් බින් උත්බා බින් මස්'උද්] විසින් ඔහුට දැනුම් දී ඇති බව [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් අබ්දුල්ලාහ් බින් උට්බා බින් මස්'උද්] ගෙන් අපට පවසා ඇත, [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් අබ්දුල්ලාහ් බින් අබ්දුල්ලාහ් බින් මස්'උද්] ගෙන් ඔහු මෙසේ පැවසීය, [උමර් බින් අල් ඛත්තාබ්] පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි, අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'යමෙක් තම හිස්බ් - ඔහුගේ විරිද් - හෝ එහි කොටසක් කියවා ෆජ්ර් සහ සුහ්ර් සලාතයන් අතර එය කියවන විට, එය රාත්‍රියේ එය කියවනවාක් මෙන් ඔහුට ලියා ඇත'. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙය හසන් සහීහ් හදීසයක් වන අතර, අබු ෂුෆියාන්ගේ නම අබ්දුල්ලා බින් සයිද් අල් මක්කි.

තහවුරු කරන හදීස් (8)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 531

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ زِيَادٍ وَهُوَ أَبُو الْحَارِثِ الْبَصْرِيُّ ثِقَةٌ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ مُحَمَّدٌ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَا يَخْشَى الَّذِي يَرْفَعُ رَأْسَهُ قَبْلَ الْإِمَامِ أَنْ يُحَوِّلَ اللَّهُ رَأْسَهُ رَأْسَ حِمَارٍقَالَ قُتَيْبَةُ قَالَ حَمَّادٌ قَالَ لِي مُحَمَّدُ بْنُ زِيَادٍ وَإِنَّمَا قَالَ أَمَا يَخْشَى قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَمُحَمَّدُ بْنُ زِيَادٍ هُوَ بَصْرِيٌّ ثِقَةٌ وَيُكْنَى أَبَا الْحَارِثِ

[කුටයිබා] අපට [හම්මාඩ් බින් සයිද්] [මුහම්මද් බින් සියාද්] ගෙන් ඔහු අබු හාරිත් අල් බෂ්රි, ත්සිකාහ් කෙනෙක් බව අපට පවසා ඇත, [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් ඔහු මෙසේ පැවසීය, මුහම්මද් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'ඉමාම් ඉදිරියේ හිස ඔසවන තැනැත්තා අල්ලාහ් ඔහුගේ හිස බූරුවෙකුගේ හිස බවට පත් කරනු ඇතැයි ඔහු බිය නොවන්නේද?'. කුටයිබා මෙසේ පැවසීය, හමාඩ් මෙසේ පැවසීය, මුහම්මද් බින් සියාද් 'බිය නොවන්න' යන ඔහුගේ වචන සම්බන්ධයෙන් මට පවසා තිබුණි - තර්ජන ස්වරූපයෙන් හෝ බර්සාක්හි හෝ නිරයේ සිදුවන ආකාරයෙන්. පෙන්ට්.-. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙම හදීසය සත්‍ය වන අතර මුහම්මද් බින් සියාද් බස්රාහි පුද්ගලයෙකි, ඔහු ත්සිකාහ් වන අතර අබුල් හාරිත්ගේ අණ ඇත.

තහවුරු කරන හදීස් (17)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 532

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِأَنَّ مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ كَانَ يُصَلِّي مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَغْرِبَ ثُمَّ يَرْجِعُ إِلَى قَوْمِهِ فَيَؤُمُّهُمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَصْحَابِنَا الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالُوا إِذَا أَمَّ الرَّجُلُ الْقَوْمَ فِي الْمَكْتُوبَةِ وَقَدْ كَانَ صَلَّاهَا قَبْلَ ذَلِكَ أَنَّ صَلَاةَ مَنْ ائْتَمَّ بِهِ جَائِزَةٌ وَاحْتَجُّوا بِحَدِيثِ جَابِرٍ فِي قِصَّةِ مُعَاذٍ وَهُوَ حَدِيثٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ جَابِرٍ وَرُوِي عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ أَنَّهُ سُئِلَ عَنْ رَجُلٍ دَخَلَ الْمَسْجِدَ وَالْقَوْمُ فِي صَلَاةِ الْعَصْرِ وَهُوَ يَحْسِبُ أَنَّهَا صَلَاةُ الظُّهْرِ فَائْتَمَّ بِهِمْ قَالَ صَلَاتُهُ جَائِزَةٌ وَقَدْ قَالَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْكُوفَةِ إِذَا ائْتَمَّ قَوْمٌ بِإِمَامٍ وَهُوَ يُصَلِّي الْعَصْرَ وَهُمْ يَحْسِبُونَ أَنَّهَا الظُّهْرُ فَصَلَّى بِهِمْ وَاقْتَدَوْا بِهِ فَإِنَّ صَلَاةَ الْمُقْتَدِي فَاسِدَةٌ إِذْ اخْتَلَفَ نِيَّةُ الْإِمَامِ وَنِيَّةُ الْمَأْمُومِ

[හම්මද් බින් සයිද්] [ජබීර් බින් අබ්දුල්ලාහ්] ගෙන් [හම්මද් බින් සයිද්] අපට [හම්මද් බින් සයිද්] ගෙන් [ජබීර් බින් අබ්දුල්ලාහ්] ගෙන් [අම්රු බින් දිනාර්] ගෙන් [කුටයිබා] අපට පවසා ඇත්තේ මුආද්ස් බින් ජබල් වරක් රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සමඟ මග්රිබ් යාච්ඤා කළ බවත්, පසුව ඔහු තම නිවසට ගොස් තම ජනතාව වෙත ඉමාම් ලෙස නායකත්වය දුන් බවත්ය. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙය හසන් සහීහ් හදීසයක් වන අතර එය අපගේ මිතුරන් වන ෂාෆි, අහමඩ් සහ ඉෂාක් විසින් අනුගමනය කරනු ලැබේ, ඔවුන් සියල්ලන්ම පැවසුවේ, යමෙකු ෆර්ද්ලු යාච්ඤාවලට ජනතාවක් මෙහෙයවන්නේ නම්, ඔහු කලින් යාච්ඤා කළද, ඔහුට යාච්ඤා කරන අයගේ යාච්ඤාව වලංගු බවයි. මුආද්ස්ගේ යාච්ඤාව සම්බන්ධයෙන් අබු දර්දාගේ හදීස් සමඟ ඔවුන් තර්ක කළහ, එය සත්‍ය හදීසයක් වන අතර අබු දර්දාගෙන් එකකට වඩා සනද් හරහා විස්තර කර ඇත. අබු දර්දා ගෙන් වරක් විමසූ විට, පුද්ගලයෙකු පල්ලියට ඇතුළු වී අසර් සලාතය ඉටු කරන අය දුහර් යාච්ඤා කරන බව සිතමින් ඔවුන් සමඟ යාච්ඤා කරන්නේ දැයි විමසූ විට, ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ, ඔහුගේ යාච්ඤාව වලංගු බවයි. කුෆාහි ජනතාව - හනාෆි ගුරුකුලයේ විද්වතුන්. පරිවර්තනය - ඔවුන්ගේ මතය වන්නේ, යම් පිරිසක් අසර් සලාතය ඉටු කරන කෙනෙකු සමඟ සභාවකට එක් වුවහොත්, ඔහු දුහර් යාච්ඤා කරන බව ඔවුන් සිතන අතරතුර, ඔවුන්ගේ යාච්ඤාව අවලංගු බවයි, මන්ද ඉමාම් සහ සභාවේ අරමුණ වෙනස් ය.

තහවුරු කරන හදීස් (8)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 533

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا خَالِدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَ حَدَّثَنِي غَالِبٌ الْقَطَّانُ عَنْ بَكْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْمُزَنِيِّ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَكُنَّا إِذَا صَلَّيْنَا خَلْفَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالظَّهَائِرِ سَجَدْنَا عَلَى ثِيَابِنَا اتِّقَاءَ الْحَرِّقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَقَدْ رَوَى وَكِيعٌ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ خَالِدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ

[අහමද් බින් මුහම්මද්] අපට පවසා ඇත [අබ්දුල්ලාහ් බින් අල් මුබාරක්] අපට [කාලිද් බින් අබ්දුර්රහ්මාන්] අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය, [බක්ර් බින් අබ්දුල්ලා අල් මුසන්නි] [අනස් බින් මලික්] වෙතින් [ගලිබ් අල් කත්තාන්] මට පවසා ඇත, ඔහු පැවසුවේ, අපි වරක් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ පිටුපස දැඩි හිරු එළිය යටතේ යාච්ඤා කළ අතර තාපයට නිරාවරණය වීමට බියෙන් අපගේ ඇඳුම් මත වැඳ වැටුණෙමු. අබු ඊසා පැවසීය. මෙය සත්‍ය හසන් හදීසයක් බව. -කථකයා- පැවසීය, මෙම පරිච්ඡේදයේ -ජාබීර් බින් අබ්දුල්ලා සහ ඉබ්නු අබ්බාස්ගෙන් -පෙන්වූ-කථාවක් ද ඇත. [වාකි'] [කාලිද් බින් අබ්දුර්රහ්මාන්] වෙතින් මෙම හදීසය ද විස්තර කළේය.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 534

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا صَلَّى الْفَجْرَ قَعَدَ فِي مُصَلَّاهُ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

[කුටයිබා] අපට [සිමාක් බින් හාර්බ්] [ජාබීර් බින් සම්රා] ගෙන් [අබු අල් අහ්වාෂ්] අපට මෙසේ පැවසූ බව අපට දන්වා ඇත, ඔහු මෙසේ පැවසීය: රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් උදෑසන සලාතය - ෂුබුහ් - අවසන් කළ පසු, ඔහු හිරු උදාවන තුරු - දික්ර් - පෙන්ත් - කිරීමට - ඔහු යාච්ඤා කළ ස්ථානයේ හිඳගත්තේය. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙම හදීසය හසන් සත්‍ය හදීසයකි.

තහවුරු කරන හදීස් (22)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 535

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاوِيَةَ الْجُمَحِيُّ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُسْلِمٍ حَدَّثَنَا أَبُو ظِلَالٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ صَلَّى الْغَدَاةَ فِي جَمَاعَةٍ ثُمَّ قَعَدَ يَذْكُرُ اللَّهَ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ ثُمَّ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ كَانَتْ لَهُ كَأَجْرِ حَجَّةٍ وَعُمْرَةٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَامَّةٍ تَامَّةٍ تَامَّةٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ قَالَ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ عَنْ أَبِي ظِلَالٍ فَقَالَ هُوَ مُقَارِبُ الْحَدِيثِ قَالَ مُحَمَّدٌ وَاسْمُهُ هِلَالٌ

[අබ්දුල්ලාහ් බින් මුආවියා අල් ජුමාහි අල් බෂ්රි] අපට [අබ්දුල් අසීස් බින් මුස්ලිම්] අපට [අබු ෂිලාල්] [අනස් බින් මලික්] ගෙන් අපට මෙසේ පැවසීය, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'යමෙක් උදෑසන සලාතය සමූහ වශයෙන් සලාතය ඉටු කර, පසුව හිරු උදාවන තෙක් දික්ර් හි හිඳ, පසුව රකඅත් දෙකක් සලාතය ඉටු කරන්නේ නම්, ඔහුට හජ් සහ උම්රා වැනි විපාකයක් ලැබේ'. ඔහු -අනස් රදියල්ලාහු 'අන්හු- පැවසීය, රසූලුල්ලාහ් මෙසේ පැවසීය: 'පරිපූර්ණ, පරිපූර්ණ, පරිපූර්ණ'. ඔහු -අබු 'ඊසා- පැවසීය, මෙය හසන් ගරිබ් හදීසයක් බව, මම මුහම්මද් බින් ඉස්මායිල්ගෙන් අබු ෂිලාල් ගැන ඇසුවෙමි, ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය, ඔහු මුකාරිබුල් හදීස් - ත'දිල් ලෆාෂ් ඇතුළුව. පෙන්ට්-, ඔහු ද පැවසුවේ, ඔහුගේ නම හිලාල් ය.

තහවුරු කරන හදීස් (22)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 536

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَعِيدِ بْنِ أَبِي هِنْدٍ عَنْ ثَوْرِ بْنِ زَيْدٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَلْحَظُ فِي الصَّلَاةِ يَمِينًا وَشِمَالًا وَلَا يَلْوِي عُنُقَهُ خَلْفَ ظَهْرِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَقَدْ خَالَفَ وَكِيعٌ الْفَضْلَ بْنَ مُوسَى فِي رِوَايَتِهِ حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَعِيدِ بْنِ أَبِي هِنْدٍ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِ عِكْرِمَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَلْحَظُ فِي الصَّلَاةِ فَذَكَرَ نَحْوَهُ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ وَعَائِشَةَ

[මහමුද් බින් ගයිලාන්] සහ තවත් අය අපට [අල් ෆද්ල් බින් මූසා] [අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ් බින් අබු හින්දි] [ත්සෞර් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්බාස්බ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ් බින් අබු හින්දුන්] [වකී] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ් බින් අබු හින්දුන්] [ඉබ්නු වකී] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ් බින් අබු හින්දුන්] [ඉබ්නු වකී] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බින් සයිඩ්] [ඉබ්නු අබ්දුල්ලාහ් බි -කථකයා පැවසුවේ, මෙම පරිච්ඡේදයේ - අනස් සහ 'අයිසියා' තුමාගෙන් -පැහැදිළි- ඉතිහාසයක් ද ඇති බවයි.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 537

حَدَّثَنَا أَبُو حَاتِمٍ مُسْلِمُ بْنُ حَاتِمٍ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْأَنْصَارِيُّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ زَيْدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ قَالَ قَالَ أَنَسُ بْنُ مَالِكٍقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا بُنَيَّ إِيَّاكَ وَالِالْتِفَاتَ فِي الصَّلَاةِ فَإِنَّ الِالْتِفَاتَ فِي الصَّلَاةِ هَلَكَةٌ فَإِنْ كَانَ لَا بُدَّ فَفِي التَّطَوُّعِ لَا فِي الْفَرِيضَةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ

[අබු හාතිම් මුස්ලිම් බින් හාතිම් අල් බෂ්රි] අපට [මුහම්මද් බින් අබ්දුල්ලාහ් අල් අන්සාරි] [ඔහුගේ පියා] [අලි බින් සයිද්] [සයිද් බින් අල් මුසයයිබ්] ගෙන් අපට [අනස් බින් මලික්] අපට මෙසේ පැවසීය, රසූලුල්ලාහ් ෂල්ලල්ලාහු අලයිහි ව සලාම් මට මෙසේ පැවසීය: 'අනේ මගේ පුතේ, ඔබේ හිස සලාතයෙන් හරවන්න එපා, මන්ද ඔබේ හිස සලාතයෙන් හරවා ගැනීම විනාශයට හේතුවයි, ඔබට සලාතයෙන් හිස හැරවීමට බල කෙරෙන්නේ නම්, එය සුන්නාහ් සලාතයෙන් කරන්න, ෆර්දුල් සලාතයෙන් නොවේ. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය, මෙය හසන් ගරිබ් හදීසයකි.

තහවුරු කරන හදීස් (10)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 538

حَدَّثَنَا صَالِحُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ أَشْعَثَ بْنِ أَبِي الشَّعْثَاءِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْسَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الِالْتِفَاتِ فِي الصَّلَاةِ قَالَ هُوَ اخْتِلَاسٌ يَخْتَلِسُهُ الشَّيْطَانُ مِنْ صَلَاةِ الرَّجُلِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ

[සාලිහ්] අපට [අබු අල් අහ්වාෂ්] [අෂ්'අත් බින් අබු අෂ් සියාත්සා] [ඔහුගේ පියා] [මස්රුක්] [අයිසියා] වෙතින් අපට [අබු අල් අහ්වාෂ්] අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය, මම රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගෙන් යාච්ඤාවේදී හිස හරවා ගැනීම ගැන විමසුවෙමි, එබැවින් ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'යාච්ඤාවේදී හිස හරවා ගැනීම සාතන්ගේ පෙළඹවීමක් වන අතර එය පුද්ගලයෙකු ඔහුගේ යාච්ඤාවෙන් ඉවතට හරවයි'. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙය හසන් ගරිබ් හදීසයකි.

තහවුරු කරන හදීස් (10)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 539

حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ يُونُسَ الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا الْمُحَارِبِيُّ عَنْ الْحَجَّاجِ بْنِ أَرْطَاةَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ هُبَيْرَةَ بْنِ يَرِيمَ عَنْ عَلِيٍّ وَعَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ ابْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَاقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَتَى أَحَدُكُمْ الصَّلَاةَ وَالْإِمَامُ عَلَى حَالٍ فَلْيَصْنَعْ كَمَا يَصْنَعُ الْإِمَامُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْلَمُ أَحَدًا أَسْنَدَهُ إِلَّا مَا رُوِيَ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالُوا إِذَا جَاءَ الرَّجُلُ وَالْإِمَامُ سَاجِدٌ فَلْيَسْجُدْ وَلَا تُجْزِئُهُ تِلْكَ الرَّكْعَةُ إِذَا فَاتَهُ الرُّكُوعُ مَعَ الْإِمَامِ وَاخْتَارَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ أَنْ يَسْجُدَ مَعَ الْإِمَامِ وَذَكَرَ عَنْ بَعْضِهِمْ فَقَالَ لَعَلَّهُ لَا يَرْفَعُ رَأْسَهُ فِي تِلْكَ السَّجْدَةِ حَتَّى يُغْفَرَ لَهُ

[හිෂාම් බින් යූනුස් අල් කුෆි] අපට [අල් මුහාරිබි] [අල් හජ්ජාජ් බින් අර්තා] [අබු ඉෂාක්] [හුබයිරා බින් මරියම්] [අලි] සහ [අම්ර් බින් මුරා] [ඉබ්නු අබු ලයිලා] [මුආද් බින් ජබල්] වෙතින් අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් පැවසූ බව අපට විස්තර කර ඇත: 'ඔබගෙන් කිසිවෙකු සමූහ වශයෙන් යාච්ඤා කිරීමට පල්ලියට යන විට ඉමාම් යාච්ඤාවේදී චලනය වන බව දුටුවහොත්, ඔහු වහාම ඉමාම්ගේ චලනය අනුගමනය කළ යුතුය.' අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙය ගරිබ් හදීසයක්, මෙම දාමය හරහා හැර කිසිවෙකුට එහි දාමය විස්තර කළ නොහැක, මෙම හදීසය දැනුමැති අය විසින් ද ක්‍රියාත්මක කරනු ලැබේ, ඔවුන් පවසන්නේ, යමෙකු ඉමාම් සුජූද් කරන බව දුටුවහොත්, ඔහු සුජූද් කළ යුතු බවයි, ඔහු ඉමාම් සමඟ සුජූද් කිරීම අතපසු කළහොත් එය එක් රකඅතක් ලෙස ගණන් නොගනී. එලෙසම, අබ්දුල්ලාහ් බින් මුබාරක් ඉමාම් සමඟ සුජූද් කිරීමට කැමති වූ අතර, සමහර විද්වතුන්ගේ වචන සඳහන් කරමින්, "ඔහු සුජූද් කිරීමෙන් හිස ඔසවන්නට පෙර අල්ලාහ් ඔහුට සමාව දෙනු ඇතැයි බලාපොරොත්තු වෙමි."

හදීස්

Imam Tirmidzi : 540

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَلَا تَقُومُوا حَتَّى تَرَوْنِي خَرَجْتُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ وَحَدِيثُ أَنَسٍ غَيْرُ مَحْفُوظٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي قَتَادَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ كَرِهَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنْ يَنْتَظِرَ النَّاسُ الْإِمَامَ وَهُمْ قِيَامٌ و قَالَ بَعْضُهُمْ إِذَا كَانَ الْإِمَامُ فِي الْمَسْجِدِ فَأُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَإِنَّمَا يَقُومُونَ إِذَا قَالَ الْمُؤَذِّنُ قَدْ قَامَتْ الصَّلَاةُ قَدْ قَامَتْ الصَّلَاةُ وَهُوَ قَوْلُ ابْنِ الْمُبَارَكِ

[අහමද් බින් මුහම්මද්] අපට පවසා ඇත [අබ්දුල්ලාහ් බින් අල් මුබාරක්] අපට පවසා ඇත [ම'මර්] [යාහ්යා බින් අබු කට්සිර්] [අබ්දුල්ලාහ් බින් අබු කටාදා] [ඔහුගේ පියා] ගෙන් ඔහු රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසූ බව ඔහු පැවසීය: 'ඉකාමාත් ප්‍රකාශ කර ඇත්නම්, මා නිවසින් පිටතට එන තෙක් ඔබ නැඟිටින්න එපා'. -කථකයා- පැවසුවේ, මෙම පරිච්ඡේදයේ -අනස්ගෙන් -පෙන්වූ- ඉතිහාසයක් ද ඇත. අනස්ගේ හදීසය සම්බන්ධයෙන් ගත් කල, එය මහෆුෂ් නොවේ. අබු 'ඊසා පැවසුවේ, අබු කටාදාගේ හදීසය හසන් සත්‍ය හදීසයක් බවයි. නබිතුමාගේ සහචරයින් අතර සිටින සමහර විද්‍යාත්මක විද්වතුන් සභාව ඉමාම් එනතුරු සිටගෙන සිටියදී එය පිළිකුල් කළහ. ඔවුන්ගෙන් සමහරක් මෙසේ පැවසූහ, "ඉකාමාත් පවසා ඉමාම් පල්ලියේ සිටී නම්, මුඅස්ඩින් කද් කමාතිෂ් ෂලාහ් පවසන විට සභාව නැගී සිටියි, මෙය අබ්දුල්ලාහ් බින් අල් මුබාරක්ගේ මතයද වේ."

තහවුරු කරන හදීස් (31)