Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 හදීස්
හදීස්
Imam Tirmidzi : 481
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ كَانَ مِنْكُمْ مُصَلِّيًا بَعْدَ الْجُمُعَةِ فَلْيُصَلِّ أَرْبَعًاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ عَنْ سُفْيَانَ بْنِ عُيَيْنَةَ قَالَ كُنَّا نَعُدُّ سُهَيْلَ بْنَ أَبِي صَالِحٍ ثَبْتًا فِي الْحَدِيثِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَرُوِي عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّهُ كَانَ يُصَلِّي قَبْلَ الْجُمُعَةِ أَرْبَعًا وَبَعْدَهَا أَرْبَعًا وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّهُ أَمَرَ أَنْ يُصَلَّى بَعْدَ الْجُمُعَةِ رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ أَرْبَعًا وَذَهَبَ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ إِلَى قَوْلِ ابْنِ مَسْعُودٍ و قَالَ إِسْحَقُ إِنْ صَلَّى فِي الْمَسْجِدِ يَوْمَ الْجُمُعَةِ صَلَّى أَرْبَعًا وَإِنْ صَلَّى فِي بَيْتِهِ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ وَاحْتَجَّ بِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُصَلِّي بَعْدَ الْجُمُعَةِ رَكْعَتَيْنِ فِي بَيْتِهِ وَحَدِيثُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ كَانَ مِنْكُمْ مُصَلِّيًا بَعْدَ الْجُمُعَةِ فَلْيُصَلِّ أَرْبَعًا قَالَ أَبُو عِيسَى وَابْنُ عُمَرَ هُوَ الَّذِي رَوَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ يُصَلِّي بَعْدَ الْجُمُعَةِ رَكْعَتَيْنِ فِي بَيْتِهِ وَابْنُ عُمَرَ بَعْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى فِي الْمَسْجِدِ بَعْدَ الْجُمُعَةِ رَكْعَتَيْنِ وَصَلَّى بَعْدَ الرَّكْعَتَيْنِ أَرْبَعًا حَدَّثَنَا بِذَلِكَ ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ عَطَاءٍ قَالَ رَأَيْتُ ابْنَ عُمَرَ صَلَّى بَعْدَ الْجُمُعَةِ رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ صَلَّى بَعْدَ ذَلِكَ أَرْبَعًا حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمَخْزُومِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ قَالَ مَا رَأَيْتُ أَحَدًا أَنَصَّ لِلْحَدِيثِ مِنْ الزُّهْرِيِّ وَمَا رَأَيْتُ أَحَدًا الدَّنَانِيرُ وَالدَّرَاهِمُ أَهْوَنُ عَلَيْهِ مِنْهُ إِنْ كَانَتْ الدَّنَانِيرُ وَالدَّرَاهِمُ عِنْدَهُ بِمَنْزِلَةِ الْبَعْرِ قَالَ أَبُو عِيسَى سَمِعْت ابْنَ أَبِي عُمَرَ قَال سَمِعْتُ سُفْيَانَ بْنَ عُيَيْنَةَ يَقُولُ كَانَ عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ أَسَنَّ مِنْ الزُّهْرِيِّ
[ඉබ්නු අබු උමර්] අපට [සුෆියාන්] [සුහයිල් බින් අබු සාලිහ්] [ඔහුගේ පියා] [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් අපට [සුෆියාන්] තුමා අපට [අබු හුරෙයිරා] තුමා අපට මෙසේ පැවසීය, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'ඔබ අතරින් කවුරුන් හෝ සිකුරාදා සලාතයෙන් පසු යාච්ඤා කරන්නේ නම් රකඅත් හතරක් යාච්ඤා කළ යුතුය'. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙය සත්ය හසන් හදීසයක් බවයි. හසන් බින් අලි අපට සුෆියාන් බින් උයෙයිනාගෙන් අලි බින් මදීනි අපට මෙසේ පැවසීය, සුහයිල් බින් සාලිහ් හදීසයේ ත්සබාත් බව අපි සලකමු, මෙම හදීසය සමහර විද්වතුන් විසින් ද ක්රියාත්මක කරනු ලැබේ. සිකුරාදා සලාතයට පෙර සහ පසු රකඅත් හතරක්, රකඅත් හතරක් යාච්ඤා කළ බව අබ්දුල්ලාහ් බින් මස්'උද් ගෙන් වාර්තා වන අතර, අලි බින් අබු තාලිබ් (රළියල්ලාහු අන්හු) තුමාගෙන් වාර්තා වන අතර, ඔහු සිකුරාදා සලාතයෙන් පසු රකඅත් දෙකක්, පසුව රකඅත් හතරක් යාච්ඤා කරන ලෙස අණ කළ බව වාර්තා වේ. සුෆියාන් ත්සෞරි හිදී, ඉබ්නු මුබාරක් ඉබ්නු මස්'උද් පැවසූ ආකාරයටම සිටියේය. ඉෂාක් පැවසුවේ, සිකුරාදා දින ඔහු පල්ලියේ යාච්ඤා කරන්නේ නම්, ඔහු රකඅත් හතරක්, ඔහු නිවසේදී යාච්ඤා කරන්නේ නම්, ඔහු රකඅත් දෙකක් යාච්ඤා කරන බවයි. ඔහු තර්ක කළේ නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා සිකුරාදා සලාතයෙන් පසු ඔහුගේ නිවසේදී රකඅත් දෙකක් යාච්ඤා කළ බවයි. නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාගේ හදීස් මෙසේය: 'ඔබ අතරින් කවුරුන් සිකුරාදා සලාතයෙන් පසු යාච්ඤා කරන්නේද, රකඅත් හතරක් යාච්ඤා කළ යුතුය. සිකුරාදා යාඥාවෙන් පසු ඉබ්නු උමර් තම නිවසේදී රකඅත් දෙකක් යාච්ඤා කළ බව නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාගෙන් වාර්තා කළ බවත්, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් පල්ලියේදී රකඅත් දෙකක් යාච්ඤා කළ පසු ඉබ්නු උමර් රකඅත් හතරක් යාච්ඤා කළ බවත් අබු ඊසා පැවසීය. ඉබ්නු අබු උමර් අපට එසේ පවසා ඇති අතර, අතාහි ඉබ්නු ජුරයිජ් වෙතින් සුෆ්යාන් බින් උයෙයිනා අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය. සිකුරාදා යාඥාවෙන් පසු ඉබ්නු උමර් රකඅත් දෙකක් යාච්ඤා කරන ආකාරය මම දුටුවෙමි, ඉන්පසු ඔහු රකඅත් හතරක් යාච්ඤා කළ බව ඔහු පැවසීය. සායිද් බින් අබ්දුර් රහ්මාන් අල් මහ්සුමි අපට පවසා ඇති අතර, අම්රු බින් දිනාර් වෙතින් සුෆ්යාන් බින් උයෙයිනා අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය. ඔහු පැවසුවේ, අස් සුහ්රි හැර වෙනත් හදීස් සත්යාපනය කළ හැකි කිසිවෙකු මම කිසි විටෙකත් දැක නැත, ඔහු හැර ඩිනාර් සහ ඩිරාම් නොසලකා හරින කිසිවෙකු මම කිසි විටෙකත් දැක නැත, ඔහුට අනුව ඩිනාර් සහ ඩිනාර් බූරුවන් වැනි ය. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය, “මම වරක් ඉබ්නු අබු උමර් පවසනු අසා ඇත්තෙමි, සුෆ්යාන් බින් උයෙයිනා පවසනු මට ඇසිණි, අම්රු බින් දිනාර් අස් සුහ්රිට වඩා වැඩිමල්ය.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 482
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ وَسَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أَدْرَكَ مِنْ الصَّلَاةِ رَكْعَةً فَقَدْ أَدْرَكَ الصَّلَاةَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ قَالُوا مَنْ أَدْرَكَ رَكْعَةً مِنْ الْجُمُعَةِ صَلَّى إِلَيْهَا أُخْرَى وَمَنْ أَدْرَكَهُمْ جُلُوسًا صَلَّى أَرْبَعًا وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
"-රුකු'- සලාතයේදී එක් රකඅත් ලබා ගන්නා තැනැත්තාට -රකඅත්- සලාතය ලැබේ" යනුවෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් වහන්සේගෙන් [අබු සලාම] [අබු හුරෙයිරා] [අස් සුහ්රි] [සුෆ්යාන් බින් උයෙයිනා] අපට පැවසූ බව [නෂ්ර් බින් අලි] සහ [සයිද් බින් අබ්දුර් රහ්මාන්] සහ තවත් අය අපට පැවසූ බව ඔවුන් පැවසූහ. ඔහු මෙසේ පැවසීය: '-රුකු'- සලාතයේදී එක් රකඅත් ලබා ගන්නා තැනැත්තාට -රකඅත්- සලාතය ලැබේ'. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙය සත්ය හසන් හදීසයක් වන අතර, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ සහ අනෙකුත් සහචරයින් අතර බොහෝ විද්වතුන් විසින් එය ක්රියාත්මක කරනු ලැබේ, ඔවුන් පවසන්නේ, සිකුරාදා සලාතයේදී රුකු' ලබා ගන්නා තැනැත්තා තවත් රකඅත් එකතු කළ යුතු බවත්, වාඩි වී සිටියදී ඒවා සොයා ගන්නා තැනැත්තාට රකඅත් හතරක් සලාතය කළ යුතු බවත්, මෙය සුෆියාන් අට්ස් ත්සෞරි, ඉබ්නු අල් මුබාරක්, අස් සියාෆි, අහමඩ් සහ ඉෂාක් යන අයගේ මතයයි.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 483
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي حَازِمٍ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَمَا كُنَّا نَتَغَذَّى فِي عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا نَقِيلُ إِلَّا بَعْدَ الْجُمُعَةِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ කාලයේ සිකුරාදා යාඥාවෙන් පසු හැර අපි දිවා ආහාරය නොගත් බවත්, දහවල් කාලයට පෙර නිදා නොගත් බවත් [අලි බින් හුජ්ර්] අපට [අබ්දුල් අසීස් බින් අබු හාසිම්] සහ [අබ්දුල්ලා බින් ජෆාර්] අපට [අබු හාසිම්] ගෙන් [සහ්ල් බින් සාද් රද්ලියල්ලාහු අන්හු] ගෙන් ඔහු පැවසීය. -කථකයා - මෙම පරිච්ඡේදයේ -අනස් බින් මලික් රදියල්ලාහු අන්හුගෙන් -කථනයක් ද ඇත -අබූ ඊසා පැවසීය, සහ්ල් බින් සාද්ගේ හදීසය හසන් සහීහ් හදීසයකි.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 484
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ وَأَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا نَعَسَ أَحَدُكُمْ يَوْمَ الْجُمُعَةِ فَلْيَتَحَوَّلْ مِنْ مَجْلِسِهِ ذَلِكَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
"ඔබගෙන් කෙනෙකුට සිකුරාදා දින - සිකුරාදා දේශනය අතරතුර - නිදිමත නම්, ඔහු තම අසුනෙන් ඉවත් විය යුතුය" යනුවෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් වහන්සේගෙන් [අබු සායිද් අල් අස්යාජ්] අපට [අබ්දා බින් සුලෙයිමාන්] සහ [අබු කාලිඩ් අල් අහ්මර්] [මුහම්මද් බින් ඉෂාක්] [නෆි] [ඉබ්නු උමර්] තුමාගෙන් අපට පැවසූ බව අපට දන්වා ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙය සත්ය හසන් හදීසයකි.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 485
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْحَجَّاجِ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ مِقْسَمٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَبَعَثَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ رَوَاحَةَ فِي سَرِيَّةٍ فَوَافَقَ ذَلِكَ يَوْمَ الْجُمُعَةِ فَغَدَا أَصْحَابُهُ فَقَالَ أَتَخَلَّفُ فَأُصَلِّي مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ أَلْحَقُهُمْ فَلَمَّا صَلَّى مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَآهُ فَقَالَ مَا مَنَعَكَ أَنْ تَغْدُوَ مَعَ أَصْحَابِكَ فَقَالَ أَرَدْتُ أَنْ أُصَلِّيَ مَعَكَ ثُمَّ أَلْحَقَهُمْ قَالَ لَوْ أَنْفَقْتَ مَا فِي الْأَرْضِ جَمِيعًا مَا أَدْرَكْتَ فَضْلَ غَدْوَتِهِمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ قَالَ عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ وَقَالَ شُعْبَةُ لَمْ يَسْمَعْ الْحَكَمُ مِنْ مِقْسَمٍ إِلَّا خَمْسَةَ أَحَادِيثَ وَعَدَّهَا شُعْبَةُ وَلَيْسَ هَذَا الْحَدِيثُ فِيمَا عَدَّ شُعْبَةُ فَكَأَنَّ هَذَا الْحَدِيثَ لَمْ يَسْمَعْهُ الْحَكَمُ مِنْ مِقْسَمٍ وَقَدْ اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي السَّفَرِ يَوْمَ الْجُمُعَةِ فَلَمْ يَرَ بَعْضُهُمْ بَأْسًا بِأَنْ يَخْرُجَ يَوْمَ الْجُمُعَةِ فِي السَّفَرِ مَا لَمْ تَحْضُرْ الصَّلَاةُ و قَالَ بَعْضُهُمْ إِذَا أَصْبَحَ فَلَا يَخْرُجْ حَتَّى يُصَلِّيَ الْجُمُعَةَ
[අහ්මද් බින් මානි'] අපට [අබු මුආවියා] [හජ්ජාජ්] [අල් හකාම්] [මික්සාම්] [ඉබ්නු අබ්බාස්] වෙතින් අපට [අබු මුආවියා] අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය. ඔහු මෙසේ පැවසීය. නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් අබ්දුල්ලා බින් රවාහාව ගවේෂණයකට යැව්වා, ඒ වෙලාවේ එය සිකුරාදාට සමපාත වුණා, එවිට ඔහුගේ සගයන් උදෑසන පිටත්ව ගොස් තිබුණා, පසුව ඔහු මෙසේ පැවසීය. මම සිකුරාදා- රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සමඟ යාච්ඤා කළ හැකි වන පරිදි පිටත්වීම කල් දමමි. එවිට මම ඔවුන් අනුගමනය කරමි. ඔහු රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සමඟ යාච්ඤා කරන විට, ඔහු ඔහුව දුටුවේය. එවිට ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඔබේ සගයන් සමඟ යාමට ඔබට බාධාවක් කුමක්ද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය, මම ඔබ සමඟ යාච්ඤා කිරීමට කැමතියි, එවිට මම ඔවුන් අනුගමනය කරමි - යාච්ඤාවෙන් පසු-. එවිට ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඔබ පොළොවේ ඇති සියල්ල වියදම් කළහොත්, උදෑසන පිටත්ව යන අයගේ ගුණධර්මවලට ඔබට ගැලපීමට නොහැකි වනු ඇත'. "මෙය ගරිබ් හදීසයක්, මේ ආකාරයෙන් හැර අපි එය නොදනිමු" යැයි අබු ඊසා පැවසීය. "අලි බින් මදීනි පැවසීය," යහ්යා බින් සායිද් පැවසීය. "සයුබා ද මෙසේ පැවසීය," අල් හකම් මික්සාම්ගෙන් කිසිදා අසා නැත, හයිඩ්ත් පහක් පමණක් හැර, පසුව සියුබා ඒවා ගණන් කළේය - අල් හකම් විසින් මික්සාම්ගෙන් කටපාඩම් කරන ලද හදීස් - මෙම හදීසය සියුබා විසින් ගණන් කරන ලද ඒවාට ඇතුළත් කර නැත, එබැවින් අල් හකම් මික්සාම්ගෙන් මෙම හදීසය අසා නැති බව පෙනේ. සිකුරාදා දිනවල සංචාරය කිරීම සම්බන්ධයෙන් විද්වතුන්ට ද විවිධ මත තිබේ, ඔවුන්ගෙන් සමහරක් සිකුරාදා දිනවල පිටතට යාමට අවසර ඇති බවත් - සංචාරය කිරීමට - සහ සිකුරාදා යාඥාවන්ට සහභාගී නොවීමට පවා අවසර ඇති බව නොසිතන බවත් ඔවුහු පවසති. තවත් සමහරු පවසන්නේ, ඔහු උදෑසන නම්, ඔහු සිකුරාදා යාඥාව ඉටු කරන තුරු - ගමන සඳහා - පිටතට නොයා යුතු බවයි.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 486
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْحَسَنِ الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو يَحْيَى إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيُّ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَقٌّ عَلَى الْمُسْلِمِينَ أَنْ يَغْتَسِلُوا يَوْمَ الْجُمُعَةِ وَلْيَمَسَّ أَحَدُهُمْ مِنْ طِيبِ أَهْلِهِ فَإِنْ لَمْ يَجِدْ فَالْمَاءُ لَهُ طِيبٌقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي سَعِيدٍ وَشَيْخٍ مِنْ الْأَنْصَارِ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْبَرَاءِ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَرِوَايَةُ هُشَيْمٍ أَحْسَنُ مِنْ رِوَايَةِ إِسْمَعِيلَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ وَإِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيُّ يُضَعَّفُ فِي الْحَدِيثِ
"මුස්ලිම්වරයෙකු සිකුරාදා දින ස්නානය කර තම පවුලේ සුවඳ විලවුන් පැළඳීම සුදුසුයි, ඔහුට එය සොයාගත නොහැකි නම් ජලය භාවිතා කිරීම ප්රමාණවත්" යනුවෙන් රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මහතා පැවසීය. -කථකයා පැවසුවේ, මෙම පරිච්ඡේදයේ - අබු සයිඩ් සහ අන්සාර්වරුන්ගෙන් ෂෙයික්වරයෙකුගෙන් ලැබුණු - කතාවක් ද ඇත. [අහ්මද් බින් මානි'] අපට [යාසිද් බින් අබු සියාද්] ගෙන් [හුසයිම්] මෙවැනි ඉස්නාද් සමඟ අපට පවසා ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේ, බර්රාහ්ගේ හදීසය හසන් හදීසයක් වන අතර, හුසයයිම්ගේ විස්තරය ඉස්මායිල් බින් ඉබ්රාහිම් අට් තායිමිගේ විස්තරයට වඩා හොඳය, මන්ද ඉස්මායිල් බින් ඉබ්රාහිම් අට් තායිමි හදීසය විස්තර කිරීමේදී අපැහැදිලි කිරීමට හේතු වූ බැවිනි.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 487
حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ مُوسَى الْفَزَارِيُّ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْحَارِثِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ قَالَمِنْ السُّنَّةِ أَنْ تَخْرُجَ إِلَى الْعِيدِ مَاشِيًا وَأَنْ تَأْكُلَ شَيْئًا قَبْلَ أَنْ تَخْرُجَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ يَسْتَحِبُّونَ أَنْ يَخْرُجَ الرَّجُلُ إِلَى الْعِيدِ مَاشِيًا وَأَنْ يَأْكُلَ شَيْئًا قَبْلَ أَنْ يَخْرُجَ لِصَلَاةِ الْفِطْرِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَيُسْتَحَبُّ أَنْ لَا يَرْكَبَ إِلَّا مِنْ عُذْرٍ
[ඉස්මායිල් බින් මූසා අල් ෆසාරි] අපට [ෂාරික්] [අබු ඉෂාක්] [අල් හාරිත්] [අලි බින් අබු තාලිබ්] වෙතින් අපට පවසා ඇති බව ඔහු අපට පවසා ඇත. සුන්නාවට අනුව, ඔබ ඊද් සලාතය සඳහා පයින් ගොස් නිවසින් පිටවීමට පෙර යමක් අනුභව කළ යුතු බව ඔහු පැවසීය. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙම හදීසය හසාන් බවත්, බොහෝ විද්වතුන් එය අනුගමනය කරන්නේ ඔවුන් යමෙකු ඊද් සලාතය සඳහා පයින් ගොස් ඊද් අල්-ෆිතර් සලාතය සඳහා පිටතට යාමට පෙර යමක් අනුභව කිරීමට කැමති බවත්ය. අබු ඊසා පැවසුවේ, ආදරය කරන අය නිදහසට කරුණක් නිසා මිස රිය පැදවිය යුතු නැති බවයි.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 488
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ هُوَ ابْنُ عُمَرَ بْنِ حَفْصِ بْنِ عَاصِمِ بْنِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ يُصَلُّونَ فِي الْعِيدَيْنِ قَبْلَ الْخُطْبَةِ ثُمَّ يَخْطُبُونَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّ صَلَاةَ الْعِيدَيْنِ قَبْلَ الْخُطْبَةِ وَيُقَالُ إِنَّ أَوَّلَ مَنْ خَطَبَ قَبْلَ الصَّلَاةِ مَرْوَانُ بْنُ الْحَكَمِ
[මුහම්මද් බින් අල් මුට්සන්නා] අපට [අබු උසාමා] [උබයිදුල්ලාහ්ගෙන් එනම් ඉබ්නු උමර් බින් හෆ්ස් බින් අෂිම් බින් උමර් බින් අල් ඛත්තාබ්] [නෆි] [ඉබ්නු උමර්] ගෙන් අපට [අබු උසාමා] පැවසූ බව ඔහු පැවසීය, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්, අබු බකර් සහ උමර්, ඔවුන් දේශනා කිරීමට පෙර ඊදායින් සලාතය - ඊද් අල්-ෆිතර් සහ ඊද් අල්-අදා - ඉටු කළ අතර පසුව ඔවුන් දේශනා කළහ. - කථකයා - මෙම පරිච්ඡේදයේ - ජාබිර් සහ ඉබ්නු අබ්බාස්ගෙන් - පෙර - ආඛ්යානයක් ද ඇත. ඉබ්නු උමර්ගේ හදීසය හසන් සත්ය හදීසයක් බව අබු ඊසා පැවසීය, මෙම හදීසය නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ සහ අනෙකුත් අයගේ සහචරයින් අතර විද්වතුන් විසින් ක්රියාත්මක කරනු ලැබේ, ඊදයින් සලාතය - ඊද් අල්-ෆිතර් සහ ඊද් අල්-අදා - දේශනාවට පෙර සිදු කරනු ලැබේ, යාච්ඤාවට පෙර මුලින්ම දේශනාව සිදු කළ පුද්ගලයා මර්වාන් බින් අල් හකම් බව කියනු ලැබේ.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 489
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَصَلَّيْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْعِيدَيْنِ غَيْرَ مَرَّةٍ وَلَا مَرَّتَيْنِ بِغَيْرِ أَذَانٍ وَلَا إِقَامَةٍقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَيْهِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّهُ لَا يُؤَذَّنُ لِصَلَاةِ الْعِيدَيْنِ وَلَا لِشَيْءٍ مِنْ النَّوَافِلِ
[කුටයිබා] අපට [සිමාක් බින් හාර්බ්] [ජාබීර් බින් සම්රා] වෙතින් [අබු අල් අහ්වාෂ්] අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය, ඔහු මෙසේ පැවසීය, මම නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සමඟ ඊද් සලාත් දෙකක් යාච්ඤා කළේ එක් වරක් හෝ දෙවරක් නොව යාච්ඤාවට කැඳවීම සහ ඉකාමත් සමඟ ආරම්භ නොකර ය. -කථකයා- මෙම පරිච්ඡේදයේ -ජාබීර් බින් අබ්දුල්ලා සහ ඉබ්නු අබ්බාස්ගේ -පෙන්වූ- ආඛ්යානයක් ද ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේ, ජාබීර් බින් සම්රාගේ හදීසය හසන් සත්ය හදීසයක් බවයි, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සහ අනෙකුත් අය අතර දැනුම පිළිබඳ විශේෂඥයින් ද මෙම හදීසය අනුගමනය කරන්නේ ශුද්ධ වූ දින යාච්ඤා දෙක සඳහා සහ සුන්නා යාච්ඤා සඳහා යාච්ඤා කිරීමට කැඳවීමක් නොමැති බවයි.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 490
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْتَشِرِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ حَبِيبِ بْنِ سَالِمٍ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْرَأُ فِي الْعِيدَيْنِ وَفِي الْجُمُعَةِ بِسَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الْأَعْلَى وَهَلْ أَتَاكَ حَدِيثُ الْغَاشِيَةِ وَرُبَّمَا اجْتَمَعَا فِي يَوْمٍ وَاحِدٍ فَيَقْرَأُ بِهِمَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي وَاقِدٍ وَسَمُرَةَ بْنِ جُنْدَبٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهَكَذَا رَوَى سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَمِسْعَرٌ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْتَشِرِ نَحْوَ حَدِيثِ أَبِي عَوَانَةَ وَأَمَّا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ فَيُخْتَلَفُ عَلَيْهِ فِي الرِّوَايَةِ يُرْوَى عَنْهُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْتَشِرِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ حَبِيبِ بْنِ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ وَلَا نَعْرِفُ لِحَبِيبِ بْنِ سَالِمٍ رِوَايَةً عَنْ أَبِيهِ وَحَبِيبُ بْنُ سَالِمٍ هُوَ مَوْلَى النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ وَرَوَى عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ أَحَادِيثَ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ ابْنِ عُيَيْنَةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْتَشِرِ نَحْوُ رِوَايَةِ هَؤُلَاءِ وَرُوِي عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ يَقْرَأُ فِي صَلَاةِ الْعِيدَيْنِ بِقَافٍ وَاقْتَرَبَتْ السَّاعَةُ وَبِهِ يَقُولُ الشَّافِعِيُّ
[කුටයිබා] අපට [අබු 'අවානා] [ඉබ්රාහිම් බින් මුහම්මද් බින් අල් මුන්තසිර්] [ඔහුගේ පියා] [හබීබ් බින් සලීම්] [අන් නු'මාන් බින් බසීර්] ගෙන් අපට [අබු 'අවානා] අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය, ඔහු මෙසේ පැවසීය, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා ඊදායින් යාච්ඤාව - නිවාඩු දින දෙක - සහ සිකුරාදා යාච්ඤාව අතරතුර සබ්බීහිස්මා රබ්බිකා සහ හල් අතාකා හදීට්සුල් ඝාටියා කියෙව්වා, දෙකම එක් දිනක සිදුවුවහොත්, ඔහු දෙකම කියවයි. -කථකයා - මෙම පරිච්ඡේදයේ - අබු වකාකිඩ්, සම්රා බින් ජුන්දබ් සහ ඉබ්නු අබ්බාස් වෙතින් -කථන - ද ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේ, නු'මාන් බින් බසීර්ගේ හදීසය හසන් සත්ය හදීසයක් බවයි. එලෙසම, [සුෆ්යාන් අට්ස් ත්සෞරි] සහ [මිසාර්] [ඉබ්රාහිම් බින් මුහම්මද් බින් අල් මුන්තසිර්] ගෙන් අබු 'අවානා විසින් විස්තර කරන ලද හදීසය මෙන් විස්තර කළහ. මේ අතර, මෙම කාරණය සම්බන්ධයෙන් සුෆ්යාන් බින් 'උයෙයිනාගේ ඉතිහාසය තවමත් මතභේදාත්මක ය, එනම් එය ඉබ්රාහිම් බින් මුහම්මද් බින් අල් මුන්තසිර්ගෙන් ඔහුගේ පියා වන හබීබ් බින් සලීම්ගෙන් ඔහුගේ පියා වන නු'මාන් බින් බසීර්ගෙන් විස්තර කරන ලදී, නමුත් හබීබ් බින් සලීම්ට ඔහුගේ පියාගෙන් ඉතිහාසයක් තිබූ බව අපි නොදනිමු. හබීබ් බින් සලීම් නු'මාන් බින් බසීර්ගේ වහලෙකු වූ අතර ඔහු නු'මාන් බින් බසීර්ගෙන් බොහෝ දේ විස්තර කළේය. [ඉබ්රාහිම් බින් මුහම්මද් බින් අල් මුන්තසිර්] ගෙන් [ඉබ්රාහිම් බින් මුහම්මද් බින් අල් මුන්තසිර්] ගෙන් ඔවුන්ගේ ඉතිහාසය මෙන් විස්තර කරන ලදී. අනාගතවක්තෘ සල්ලල්ලාහු අලයිහි ව සලාම් තුමාගෙන් ද විස්තර කර ඇත - නිවාඩු දෙකක් - ඔහු QAF සහ IQTARABATIS SAA'AH අකුරු කියෙව්වා. ෂාෆි ද මේ ආකාරයට සිතයි.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 491
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ ضَمْرَةَ بْنِ سَعِيدٍ الْمَازِنِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَأَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ سَأَلَ أَبَا وَاقِدٍ اللَّيْثِيَّ مَا كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْرَأُ بِهِ فِي الْفِطْرِ وَالْأَضْحَى قَالَ كَانَ يَقْرَأُ بِق وَالْقُرْآنِ الْمَجِيدِ وَاقْتَرَبَتْ السَّاعَةُ وَانْشَقَّ الْقَمَرُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ ضَمْرَةَ بْنِ سَعِيدٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَأَبُو وَاقِدٍ اللَّيْثِيُّ اسْمُهُ الْحَارِثُ بْنُ عَوْفٍ
එය අපට විස්තර කර ඇත [ඉෂාක් බින් මූසා අල් අන්සාරි] අපට [මාන් බින් ඊසා] අපට [මලික් බින් අනස්] [ද්ලම්රාහ් බින් සයිද් අල් මැසිනි] ගෙන් [උබයිඩිල්ලාහ් බින් අබ්දුල්ලාහ් බින් උට්බා] ගෙන් උමර් බින් අල් ඛුසිත්වාබ්ස්ගෙන් විමසූ බව [අබුඩිල්ලාහ් බින් අල්-උට්බා] අපට විස්තර කර ඇත. අල්ලාහ්ගේ Shallahu 'alaihi wa sallam යාච්ඤා කරන අවස්ථාවේදී ලිපිය කියෙව්වා - Eid al-Fitr සහ Eid al-Adha? ඔහු පිළිතුරු දෙමින්, ඔහු QAAF WAL QURANIL MAJIID සහ IQTARABITIS SAA'AH WAN SYAQQAL QAMAR කියෙව්වා. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙය හසන් සහීහ් හදීසයක්, එය අපට [හන්නාද්] [දලම්රා බින් සයිද්] ගෙන් [සුෆ්යාන් බින් උයෙයිනා] අපට මෙවැනි ඉස්නාද් එකක් සමඟ පැවසූ බව අබු ඊසා පැවසීය, අබු වාකිද් අල් ලයිට්සිගේ නම අල් හාරිත් බින් අවුෆ් ය.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 492
حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ عَمْرٍو أَبُو عَمْرٍو الْحَذَّاءُ الْمَدِينِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نَافِعٍ الصَّائِغُ عَنْ كَثِيرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَبَّرَ فِي الْعِيدَيْنِ فِي الْأُولَى سَبْعًا قَبْلَ الْقِرَاءَةِ وَفِي الْآخِرَةِ خَمْسًا قَبْلَ الْقِرَاءَةِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَابْنِ عُمَرَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ جَدِّ كَثِيرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَهُوَ أَحْسَنُ شَيْءٍ رُوِيَ فِي هَذَا الْبَابِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاسْمُهُ عَمْرُو بْنُ عَوْفٍ الْمُزَنِيُّ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ وَهَكَذَا رُوِيَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ صَلَّى بِالْمَدِينَةِ نَحْوَ هَذِهِ الصَّلَاةِ وَهُوَ قَوْلُ أَهْلِ الْمَدِينَةِ وَبِهِ يَقُولُ مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ وَالشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَرُوِي عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّهُ قَالَ فِي التَّكْبِيرِ فِي الْعِيدَيْنِ تِسْعَ تَكْبِيرَاتٍ فِي الرَّكْعَةِ الْأُولَى خَمْسًا قَبْلَ الْقِرَاءَةِ وَفِي الرَّكْعَةِ الثَّانِيَةِ يَبْدَأُ بِالْقِرَاءَةِ ثُمَّ يُكَبِّرُ أَرْبَعًا مَعَ تَكْبِيرَةِ الرُّكُوعِ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوُ هَذَا وَهُوَ قَوْلُ أَهْلِ الْكُوفَةِ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ
[මුස්ලිම් බින් අම්රු අබු අම්රු අල් හඩ්ස්ඩ්සා අල් මදීනි] අපට [අබ්දුල්ලාහ් බින් නෆි අෂ් ෂයිග්] [කත්සිර් බින් අබ්දුල්ලා] [ඔහුගේ පියා] [ඔහුගේ සීයා] ගෙන් [අබ්දුල්ලාහ් බින් නෆි අෂ් ෂයිග්] අපට පවසා ඇත්තේ නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා ඊද් සලාත දෙකෙහිම, පළමු රකඅතෙහි පදය කියවීමට පෙර හත් වතාවක් සහ දෙවන රකඅතෙහි පදය කියවීමට පෙර පස් වතාවක් තක්බීර් පැවසූ බවයි. -කථකයා- මෙම පරිච්ඡේදයේ -අයිසියා, ඉබ්නු උමර් සහ අබ්දුල්ලා බින් අම්රුගෙන් - උපුටා ගත් - කථා ද ඇති බව පැවසීය. කතීර්ගේ සීයාගේ හදීසය හසන්ගේ හදීසය බවත්, මෙම පරිච්ඡේදයේ නබි ෂල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් විස්තර කර ඇති හොඳම හදීසය මෙය බවත්, ඔහුගේ සම්පූර්ණ නම අම්රු බින් අවුෆ් අල් මුසානි බවත්, මෙම හදීසය නබි සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ සහචරයින් අතර දැනුම පිළිබඳ විශේෂඥයින් කිහිප දෙනෙකු විසින් ක්රියාත්මක කරනු ලබන බවත්, එබැවින් ඔහු මෙඩිනාවේ මෙම යාච්ඤාව මෙන් යාච්ඤා කළ බව අබු හුරෙයිරාගෙන් වාර්තා විය, මෙඩිනාවේ ජනතාවගේ මතය මෙය වන අතර, මලික් බින් අනස්, සියාෆි, අහමඩ් සහ ඉෂාක් යන අයගේ මතය ද අබ්දුල්ලාහ් බින් මස්ඌද්ගෙන් වාර්තා වී ඇති අතර, ඔහු ඊද් සලාත දෙකෙහිම තක්බීර් ගැන නව වතාවක් තක්බීර්, පළමු රකඅත්හි පස් වතාවක් පදය කියවීමට පෙර සහ දෙවන රකඅත්හි පදය කියවීමෙන් ආරම්භ කර සිව් වතාවක් තක්බීර් හිස නමා ආචාර කිරීමෙන් ආරම්භ කළ බව වාර්තා වේ. මෙය නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ බොහෝ සහචරයින්ගෙන් වාර්තා වී ඇති අතර එය මෙයට සමාන හදීසයක් වන අතර මෙය කුෆා වැසියන්ගේ සහ සුෆ්යාන් අට්ස් ත්සෞරිගේ මතයයි.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 493
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ قَالَ أَنْبَأَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَدِيِّ بْنِ ثَابِتٍ قَال سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ يُحَدِّثُ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ يَوْمَ الْفِطْرِ فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ لَمْ يُصَلِّ قَبْلَهَا وَلَا بَعْدَهَاقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَأَبِي سَعِيدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَيْهِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ وَبِهِ يَقُولُ الشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَقَدْ رَأَى طَائِفَةٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ الصَّلَاةَ بَعْدَ صَلَاةِ الْعِيدَيْنِ وَقَبْلَهَا مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ وَالْقَوْلُ الْأَوَّلُ أَصَحُّ
[මහමුද් බින් ගයිලාන්] අපට [අබු දාවුද් අට් තයාලිසි] අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය, [ආදි බින් තාබිත්] ගෙන් [සියුබා] අපට වාර්තා කර ඇත. [සයිද් බින් ජුබයිර්] [ඉබ්නු අබ්බාස්] ගෙන් [අහලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්] ඊද් අල්-ෆිතර් නිවාඩුවේදී නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් යාච්ඤා කරන ස්ථානයට පිටත්ව ගිය බවත්, පසුව ඔහු රකඅත් දෙකක් යාච්ඤා කළ බවත්, ඊට පෙර හෝ පසුව ඔහු යාච්ඤාව ඉටු නොකළ බවත් මම අසා ඇත්තෙමි. -කථකයා - මෙම පරිච්ඡේදයේ -අබ්දුල්ලාහ් බින් අම්රු සහ අබු සායිද්ගෙන් -පෙන්වූ-කථාවක් ද ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේ, ඉබ්නු අබ්බාස්ගේ හදීසය හසන් සත්ය හදීසයක් වන අතර එය නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සහ තවත් අය විසින් අනුගමනය කරනු ලබන අතර, ඔවුන් සමඟ ෂාෆි, අහමඩ් සහ ඉෂාක් ද පැවසූහ. නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන්ගේ සහචරයින් අතරින් සමහර විද්වතුන් කණ්ඩායම් සහ තවත් අය ඊද් සලාතයෙන් පසුව සහ පෙර යාච්ඤා කිරීමට අවසර ඇති බව විශ්වාස කරන අතර, පළමු මතය වඩාත් නිවැරදි ය.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 494
حَدَّثَنَا أَبُو عَمَّارٍ الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ أَبَانَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْبَجَلِيِّ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ حَفْصٍ وَهُوَ ابْنُ عُمَرَ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّهُ خَرَجَ فِي يَوْمِ عِيدٍ فَلَمْ يُصَلِّ قَبْلَهَا وَلَا بَعْدَهَا وَذَكَرَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَعَلَهُقَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
[අබු 'අමර් අල් හුසේන් බින් හුරෙයිට්ස්] අපට [වාකි'] [අබාන් බින් අබ්දුල්ලා අල් බජාලි] [අබු බකර් බින් හෆ්ෂ්] ගෙන් අපට පවසා ඇත්තේ ඔහු ඉබ්නු උමර් බින් සාද් බින් අබු වකෂ්, [ඉබ්නු උමර්] ගෙන්, ඔහු ඊද් නිවාඩු දිනයේදී - යාඥා ස්ථානයට - පෙර හෝ පසුව යාඥා නොකර පිටත්ව ගිය බවයි. නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් එවැනි දෙයක් කළ බව ඔහු සඳහන් කළේය. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙය සත්ය හසාබ් හදීසයක් බවයි.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 495
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَخْبَرَنَا مَنْصُورٌ وَهُوَ ابْنُ زَاذَانَ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ أُمِّ عَطِيَّةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُخْرِجُ الْأَبْكَارَ وَالْعَوَاتِقَ وَذَوَاتِ الْخُدُورِ وَالْحُيَّضَ فِي الْعِيدَيْنِ فَأَمَّا الْحُيَّضُ فَيَعْتَزِلْنَ الْمُصَلَّى وَيَشْهَدْنَ دَعْوَةَ الْمُسْلِمِينَ قَالَتْ إِحْدَاهُنَّ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنْ لَمْ يَكُنْ لَهَا جِلْبَابٌ قَالَ فَلْتُعِرْهَا أُخْتُهَا مِنْ جَلَابِيبِهَاحَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ حَسَّانَ عَنْ حَفْصَةَ بِنْتِ سِيرِينَ عَنْ أُمِّ عَطِيَّةَ بِنَحْوِهِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَجَابِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ أُمِّ عَطِيَّةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ ذَهَبَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِلَى هَذَا الْحَدِيثِ وَرَخَّصَ لِلنِّسَاءِ فِي الْخُرُوجِ إِلَى الْعِيدَيْنِ وَكَرِهَهُ بَعْضُهُمْ وَرُوِي عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ أَنَّهُ قَالَ أَكْرَهُ الْيَوْمَ الْخُرُوجَ لِلنِّسَاءِ فِي الْعِيدَيْنِ فَإِنْ أَبَتِ الْمَرْأَةُ إِلَّا أَنْ تَخْرُجَ فَلْيَأْذَنْ لَهَا زَوْجُهَا أَنْ تَخْرُجَ فِي أَطْمَارِهَا الْخُلْقَانِ وَلَا تَتَزَيَّنْ فَإِنْ أَبَتْ أَنْ تَخْرُجَ كَذَلِكَ فَلِلزَّوْجِ أَنْ يَمْنَعَهَا عَنْ الْخُرُوجِ وَيُرْوَى عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ لَوْ رَأَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا أَحْدَثَ النِّسَاءُ لَمَنَعَهُنَّ الْمَسْجِدَ كَمَا مُنِعَتْ نِسَاءُ بَنِي إِسْرَائِيلَ وَيُرْوَى عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ أَنَّهُ كَرِهَ الْيَوْمَ الْخُرُوجَ لِلنِّسَاءِ إِلَى الْعِيدِ
[අහ්මද් බින් මානි'] අපට පවසා ඇත [හුසයිම්] ඔහු සාදාන්ගේ පුත්රයා බවත් [උම්මු 'අතියා] හි [ඉබ්නු සිරින්] බවත් [මන්සූර්] අපට පවසා ඇත [මන්සූර්] අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) කන්යාවන්, වහලුන්, වසාගෙන සිටින කාන්තාවන්, ඔසප් වන කාන්තාවන් - නිවාඩු දින දෙකේදී, කාන්තාවන් ඔසප් වීමේදී, ඔවුන් යාච්ඤා කරන ස්ථානයෙන් ඈත්ව මුස්ලිම්වරුන්ගේ දේශනා නැරඹීමට - යාච් prayer ා කරන ස්ථානයට - පැමිණෙන ලෙස නියෝග කළ බව අපට පවසා ඇත. අපෙන් එක් අයෙක් මෙසේ පැවසීය, අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, ඔවුන්ට හිජාබ් නොමැති නම් කුමක් කළ යුතුද? ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඔහුගේ සහෝදරිය ඔහුට හිස් ආවරණයක් ණයට දෙන්න'. [අහ්මද් බින් මානි'] අපට පවසා ඇත [හිස්යාම් බින් හසන්] [හෆ්ෂා බින්ට් සිරින්] [උම්මු 'අතියා] වෙතින් [හුසයිම්] [හෆ්ෂා බින්ට් සිරින්] වෙතින් [හුසයිම්] අපට පවසා ඇත. -කථකයා- මෙම පරිච්ඡේදයේ - ඉබ්නු අබ්බාස් සහ ජාබිර් වෙතින් - යන කථාවක් ද ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේ, උම් ආතියාගේ හදීසය හසන් සහීහ් හදීසයක් වන අතර, සමහර විද්වතුන් මෙම හදීසයෙන් සහ රුක්ෂාවෙන් - ලිහිල් කිරීම - ඊදුල්-ෆිතර් සහ ඊදුල්-අද්ලා දිනවල ඔසප් කාන්තාවන් යාච්ඤා කරන ස්ථානයට යාම සඳහා මතය ගන්නා අතර තවත් සමහරු එය මක්රූහ් ලෙස සලකති. තවද අබ්දුල්ලා බින් මුබාරක්ගෙන් විස්තර කර ඇති පරිදි, අද ඊදුල් දෙකේදී යාච්ඤා කරන ස්ථානයට යන කාන්තාවන්ට මම වෛර කරමි, කාන්තාවක් අකමැති නම් සහ තවමත් පිටතට යාමට අවශ්ය නම්, ඇගේ ස්වාමිපුරුෂයා ඇයට සාමාන්ය ඇඳුම් ඇඳගෙන - පැරණි ඇඳුම් ඇඳගෙන - යාඥා කරන ස්ථානයට යාමට ඉඩ දිය යුතු අතර ඔවුන්ට තමන්ව අලංකාර කර ගැනීමට ඉඩ නොදිය යුතුය, ඔවුන් අකමැති නම් සහ තවමත් යාච්ඤා කරන ස්ථානයට යාමට අවශ්ය නම්, ස්වාමිපුරුෂයා ඔවුන්ට යාච්ඤා කරන ස්ථානයට යාම තහනම් කළ යුතුය. අයිසියා (රලි) තුමාණන් ඇය ගැන සතුටු වේවායි පැවසූ බව වාර්තා වේ. ඇය මෙසේ පැවසුවාය, “රසූලුල්ලාහ් ෂල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් තුමාණන් දැන් කාන්තාවන්ට සිදුවී ඇති දේ දුටුවේ නම්, බනී ඉස්රායිල් කාන්තාවන්ට පල්ලියට යාම තහනම් කර ඇති ආකාරයටම ඔවුන්ද පල්ලියට යාම තහනම් කරනු ඇත. තවද අද දින ඊද් නිවාඩු දිනයේදී කාන්තාවන් පිටතට යාම - යාඥා ස්ථානයට යාම - ඔහු පිළිකුල් කරන බව සුෆ්යාන් අට් සෞරි තුමාණන් විසින් වාර්තා කරන ලදී.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 496
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى بْنُ وَاصِلِ بْنِ عَبْدِ الْأَعْلَى الْكُوفِيُّ وَأَبُو زُرْعَةَ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّلْتِ عَنْ فُلَيْحِ بْنِ سُلَيْمَانَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا خَرَجَ يَوْمَ الْعِيدِ فِي طَرِيقٍ رَجَعَ فِي غَيْرِهِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ وَأَبِي رَافِعٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَرَوَى أَبُو تُمَيْلَةَ وَيُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ فُلَيْحِ بْنِ سُلَيْمَانَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ وَقَدْ اسْتَحَبَّ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لِلْإِمَامِ إِذَا خَرَجَ فِي طَرِيقٍ أَنْ يَرْجِعَ فِي غَيْرِهِ اتِّبَاعًا لِهَذَا الْحَدِيثِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَحَدِيثُ جَابِرٍ كَأَنَّهُ أَصَحُّ
['අබ්දුල් අ'ලා බින් වෂීල් බින් 'අබ්දුල් අ'ලා අල් කුෆි] සහ [අබු සුරා] යන දෙදෙනාම අපට පවසා ඇති බව, [ෆුලයිහ් බින් සුලෙයිමාන්] [සයිද් බින් අල් හාරිත්] [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් [මුහම්මද් බින් අෂ් ෂල්ට්] [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය, ඔහු පැවසුවේ, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා ඊද් දින යාඥා කරන ස්ථානයට ගිය විට එක් මාර්ගයක් ගත් බවත්, නිවසට පැමිණි විට අනෙක් මාර්ගය ගත් බවත්ය. මෙම පරිච්ඡේදයේ - අබ්දුල්ලා බින් උමර් සහ අබු රාෆි' ගෙන් ලැබුණු - ඉතිහාසයක් ද ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේ, අබු හුරෙයිරාගේ හදීසය හසන් ගරිබ් හදීසයකි. [අබු තුමයිලා] සහ [යූනුස් බින් මුහම්මද්] මෙම හදීසය [ෆුලයිහ් බින් සුලෙයිමාන්] [සයිද් බින් අල් හාරිත්] [ජාබීර් බින් අබ්දුල්ලා] වෙතින් විස්තර කර ඇති බව ඔහු පැවසීය, සමහර විද්වතුන් නිර්දේශ කරන්නේ - අවධාරණය කරන්නේ - ඉමාම්වරයෙකු සඳහා, ඔහු පිටතට ගියහොත් - යාච්ඤා කරන ස්ථානයට - එක් මාර්ගයකින් ඔහු වෙනත් මාර්ගයකින් ආපසු යා යුතුය, මෙම හදීසය අනුගමනය කරමින්, එය ෂාෆිගේ කියමනයි, ජබීර්ගේ හදීසය වඩාත්ම සත්ය හදීසය බව පෙනේ.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 497
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ الصَّبَّاحِ الْبَزَّارُ الْبَغْدَادِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ بْنُ عَبْدِ الْوَارِثِ عَنْ ثَوَابِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَخْرُجُ يَوْمَ الْفِطْرِ حَتَّى يَطْعَمَ وَلَا يَطْعَمُ يَوْمَ الْأَضْحَى حَتَّى يُصَلِّيَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ بُرَيْدَةَ بْنِ حُصَيْبٍ الْأَسْلَمِيِّ حَدِيثٌ غَرِيبٌ و قَالَ مُحَمَّدٌ لَا أَعْرِفُ لِثَوَابِ بْنِ عُتْبَةَ غَيْرَ هَذَا الْحَدِيثِ وَقَدْ اسْتَحَبَّ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنْ لَا يَخْرُجَ يَوْمَ الْفِطْرِ حَتَّى يَطْعَمَ شَيْئًا وَيُسْتَحَبُّ لَهُ أَنْ يُفْطِرَ عَلَى تَمْرٍ وَلَا يَطْعَمَ يَوْمَ الْأَضْحَى حَتَّى يَرْجِعَ
[අල් හසන් බින් ෂබා අල් බසාර් අල් බැග්ඩඩි] අපට [අබ්දුෂ් ෂමාද් බින් අබ්දුල් වරිට්ස්] [ත්සාබ් බින් උට්බා] [අබ්දුල්ලාහ් බින් බුරයිදා] [ඔහුගේ පියා] ගෙන් අපට [අබ්දුෂ් ෂමාද් බින් අබ්දුල් වරිට්ස්] අපට පවසා ඇත. ඔහු පැවසුවේ, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් ඊද් අල්-ෆිතර් දිනයේදී යාඥා කරන ස්ථානයට - ඔහු මුලින්ම ආහාර ගන්නා තුරු පිටතට නොගිය බවත්, ඊද් අල්-ෆිතර් දිනයේදී ඔහු කලින් ආහාර නොගත් බවත්ය. - කථකයා - පැවසුවේ, මෙම පරිච්ඡේදයේ - අලි සහ අනස්ගෙන් - පංච- ඉතිහාසයක් ද ඇති බවයි. අබු ඊසා පැවසුවේ, බුරයිදා බින් හුෂයිබ් අල් අස්ලමිගේ හදීසය ගරිබ් හදීසයක් බවයි. මුහම්මද් මෙසේ පැවසීය, සහ මම ඔහුගේ ඉතිහාසය - ත්සාබ් බින් උට්බා නොදනිමි. මෙම හදීසය හැර. සහ විද්යාඥයන් අතර ඊද් අල්-ෆිතර් නිවාඩුවේදී යමක් අනුභව කිරීමට - යාඥා කරන ස්ථානයට - පිටතට නොයන ලෙස නිර්දේශ කරන අතර, ඔවුන් රටඉඳි අනුභව කිරීම නිර්දේශ කරන අතර, ඔබ යාඥා කරන ස්ථානයෙන් ආපසු පැමිණෙන තෙක් - ඊද් අල්-ෆිතර් නිවාඩුවේදී පළමුව ආහාර නොගන්නා ලෙසද නිර්දේශ කරයි.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 498
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ حَفْصِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُفْطِرُ عَلَى تَمَرَاتٍ يَوْمَ الْفِطْرِ قَبْلَ أَنْ يَخْرُجَ إِلَى الْمُصَلَّىقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ صَحِيحٌ
නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් ඊදුල් ෆිතර් දිනයේදී යාඥා ස්ථානයට යාමට පෙර රටඉඳි කිහිපයක් අනුභව කළ බව [කුටයිබා] අපට [හුසයිම්] [මුහම්මද් බින් ඉස්හාක්] [හෆ්ෂ් බින් උබයිදිල්ලා බින් අනස්] [අනස් බින් මලික්] ගෙන් අපට [කුටයිබා] අපට පවසා ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙය හසන් ගරිබ් සත්ය හදීසයක් බවයි.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 499
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ عَبْدِ الْحَكَمِ الْوَرَّاقُ الْبَغْدَادِيُّ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سُلَيْمٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَسَافَرْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ وَعُثْمَانَ فَكَانُوا يُصَلُّونَ الظُّهْرَ وَالْعَصْرَ رَكْعَتَيْنِ رَكْعَتَيْنِ لَا يُصَلُّونَ قَبْلَهَا وَلَا بَعْدَهَاو قَالَ عَبْدُ اللَّهِ لَوْ كُنْتُ مُصَلِّيًا قَبْلَهَا أَوْ بَعْدَهَا لَأَتْمَمْتُهَا قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَعَلِيٍّ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَأَنَسٍ وَعِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ وَعَائِشَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ يَحْيَى بْنِ سُلَيْمٍ مِثْلَ هَذَا قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ رَجُلٍ مِنْ آلِ سُرَاقَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عَطِيَّةَ الْعَوْفِيِّ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَتَطَوَّعُ فِي السَّفَرِ قَبْلَ الصَّلَاةِ وَبَعْدَهَا وَقَدْ صَحَّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ يَقْصُرُ فِي السَّفَرِ وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَعُثْمَانُ صَدْرًا مِنْ خِلَافَتِهِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا كَانَتْ تُتِمُّ الصَّلَاةَ فِي السَّفَرِ وَالْعَمَلُ عَلَى مَا رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابِهِ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ إِلَّا أَنَّ الشَّافِعِيَّ يَقُولُ التَّقْصِيرُ رُخْصَةٌ لَهُ فِي السَّفَرِ فَإِنْ أَتَمَّ الصَّلَاةَ أَجْزَأَ عَنْهُ
['අබ්දුල් වහබ් බින් අබ්දුල් හකම් අල් වරක් අල් බැග්ඩඩි] [යාහ්යා බින් සුලෙයිම්] ['උබයිදුල්ලාහ්] [නෆි'] [ඉබ්නු උමර්] ගෙන් අපට මෙසේ පැවසීය: මම නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්, අබු බකර්, උමර් සහ උස්මාන් සමඟ ගමන් කරමින් සිටියෙමි, එබැවින් ඔවුන් දහවල් සහ අස්ර් සලාතයන් රකඅත් දෙකක් ඉටු කළහ, ඔවුන් පෙර හෝ පසුව යාච්ඤා කළේ නැත, අබ්දුල්ලා පැවසීය, මම පෙර හෝ පසුව යාච්ඤා කළහොත්, මම අනිවාර්යයෙන්ම මගේ සලාතය සම්පූර්ණ කරමි. - කථකයා- මෙම පරිච්ඡේදයේ - උමර්, අලි, ඉබ්නු අබ්බාස්, අනස්, ඉම්රාන් බින් හුෂයින් සහ අයිසියාගෙන් - උපුටා ගත් - කථා ද ඇත. අබු ඊසා පැවසුවේ, ඉබ්නු උමර්ගේ හදීසය හසන් ගරිබ් හදීසයක් වන අතර, යාහ්යා බින් සුලෙයිම්ගේ හදීසයෙන් හැර අපි ඒ ගැන නොදනිමු. මුහම්මද් බින් ඉස්මායිල් පැවසූ පරිදි, මෙම හදීසය 'උබයිදුල්ලාහ් බින් උමර්ගෙන් අබ්දුල්ලා බින් උමර්ගේ සුරකා පවුලේ මිනිසෙකුගෙන්' විස්තර කර ඇති බව අබු ඊසා පැවසීය, ['අතියියා අල් අවුෆි] [ඉබ්නු උමර්] ගෙන් [අල්ලාහ් අල් අවුෆි] නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සලාම් සලාම්ට පෙර සහ පසු ගමන් කරන අතරතුර සුන්නා තතව්හු සලාම් ඉටු කළ බව සහ නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් තහවුරු වී ඇති අතර, ඔහු ගමන් කරන අතරතුර ඔහුගේ යාච්ඤාවන් සාරාංශගත කළ බව, අබු බකර්, උමර් සහ උස්මාන්ගේ කලීෆාවේ ආරම්භය මෙන්, මෙම හදීසය නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ සහචරයින් අතර බොහෝ විද්වතුන් විසින් ක්රියාත්මක කරන ලදී, එය ආයිෂාගෙන් විස්තර කර ඇත්තේ ඔහු සෆාර් ගමන් කරන අතරතුර ඔහුගේ යාච්ඤාවන් පරිපූර්ණ කළ බවයි, නමුත් අදාළ වන්නේ නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සහ ඔහුගේ සහචරයින්ගෙන් විස්තර කර ඇති දේට අනුව ය, මෙය ඉමාම් ෂාෆිගේ මතය අහමඩ් සහ ඉෂාක්, නමුත් ඉමාම් සියාෆි පැවසුවේ, කෂාර් සෑදීම - සලාතය සාරාංශ කිරීම - සංචාරකයාට සහනයක් වන අතර, ඔහු සලාතය සම්පූර්ණ කළහොත් එය වලංගු බවයි.
හදීස්
Imam Tirmidzi : 500
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ زَيْدِ بْنِ جُدْعَانَ الْقُرَشِيُّ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ قَالَسُئِلَ عِمْرَانُ بْنُ حُصَيْنٍ عَنْ صَلَاةِ الْمُسَافِرِ فَقَالَ حَجَجْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِوَحَجَجْتُ مَعَ أَبِي بَكْرٍ فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ وَمَعَ عُمَرَ فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ وَمَعَ عُثْمَانَ سِتَّ سِنِينَ مِنْ خِلَافَتِهِ أَوْ ثَمَانِيَ ثَمَانِي فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ
[අහමද් බින් මානි'] අපට පවසා ඇති බව [හුසයිම්] අපට පවසා ඇති බව [අබු නද්ල්රා] ගෙන් [අලි බින් සයිද් බින් ජුදාන් අල් කුරසි] අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය, [ඉම්රාන් බින් හුෂයින්] ගෙන් මගියෙකුගේ යාච්ඤාව ගැන විමසූ විට, ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ, මම අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් සමඟ හජ් ඉටු කළෙමි, පසුව ඔහු රකඅත් දෙකක් යාච්ඤා කළෙමි, පසුව මම අබු බකර් සමඟ හජ් ඉටු කළ අතර ඔහු රකඅත් දෙකක් යාච්ඤා කළෙමි, සහ උමර් සමඟ ඔහු ද රකඅත් දෙකක් යාච්ඤා කළේය, ඔහුගේ පාලන සමයේදී වසර හයක් හෝ අටක් උස්මාන් සමඟ ඔහු රකඅත් දෙකක් යාච්ඤා කළේය. අබු ඊසා පැවසුවේ, මෙම හදීසය සත්ය බවයි.
