Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 හදීස්

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3621

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ حُمَيْدٍ عَنْ أَنَسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ دَخَلْتُ الْجَنَّةَ فَإِذَا أَنَا بِقَصْرٍ مِنْ ذَهَبٍ فَقُلْتُ لِمَنْ هَذَا الْقَصْرُ قَالُوا لِشَابٍّ مِنْ قُرَيْشٍ فَظَنَنْتُ أَنِّي أَنَا هُوَ فَقُلْتُ وَمَنْ هُوَ فَقَالُوا عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِقَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

[අලි බින් හුජ්ර්] අපට [ඉස්මායිල් බින් ජ'ෆර්] [අනස්] ගෙන් [හුමයිඩ්] ගෙන් [අල්ලාහ්ගේ සාමය සහ ආශිර්වාදය] අපට විස්තර කළේය: නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් මෙසේ පැවසූහ: 'මම ස්වර්ගයට ඇතුළු වූ විට, මම රන් මාලිගාවක සිටියෙමි. මම ඇසුවෙමි: 'මේ මාලිගාව කා සඳහාද?' දේවදූතයන් පිළිතුරු දුන්හ: 'කුරෙයිෂ් තරුණයෙකු සඳහා.' මම හිතුවේ මම තමයි ඒ කෙනා කියලා. ඉතින් ඔබ ඇසුවා: 'ඔහු කවුද?' ඔවුන් කිව්වා: 'ඔහු උමර් බින් ඛට්ටබ්.' කතන්දරකරු - අබු ඊසා - පැවසුවේ: 'මෙම හදීසය හසන් සහීහ් හදීසයකි.'

තහවුරු කරන හදීස් (19)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3622

حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ أَبُو عَمَّارٍ الْمَرْوَزِيُّ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْحُسَيْنِ بْنِ وَاقِدٍ حَدَّثَنِي أَبِي حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بُرَيْدَةَ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي بُرَيْدَةَ قَالَ أَصْبَحَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَدَعَا بِلَالًا فَقَالَ يَا بِلَالُ بِمَ سَبَقْتَنِي إِلَى الْجَنَّةِ مَا دَخَلْتُ الْجَنَّةَ قَطُّ إِلَّا سَمِعْتُ خَشْخَشَتَكَ أَمَامِي دَخَلْتُ الْبَارِحَةَ الْجَنَّةَ فَسَمِعْتُ خَشْخَشَتَكَ أَمَامِي فَأَتَيْتُ عَلَى قَصْرٍ مُرَبَّعٍ مُشْرِفٍ مِنْ ذَهَبٍ فَقُلْتُ لِمَنْ هَذَا الْقَصْرُ فَقَالُوا لِرَجُلٍ مِنْ الْعَرَبِ فَقُلْتُ أَنَا عَرَبِيٌّ لِمَنْ هَذَا الْقَصْرُ قَالُوا لِرَجُلٍ مِنْ قُرَيْشٍ قُلْتُ أَنَا قُرَشِيٌّ لِمَنْ هَذَا الْقَصْرُ قَالُوا لِرَجُلٍ مِنْ أُمَّةِ مُحَمَّدٍ قُلْتُ أَنَا مُحَمَّدٌ لِمَنْ هَذَا الْقَصْرُ قَالُوا لِعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فَقَالَ بِلَالٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا أَذَّنْتُ قَطُّ إِلَّا صَلَّيْتُ رَكْعَتَيْنِ وَمَا أَصَابَنِي حَدَثٌ قَطُّ إِلَّا تَوَضَّأْتُ عِنْدَهَا وَرَأَيْتُ أَنَّ لِلَّهِ عَلَيَّ رَكْعَتَيْنِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهِمَا وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ وَمُعَاذٍ وَأَنَسٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ رَأَيْتُ فِي الْجَنَّةِ قَصْرًا مِنْ ذَهَبٍ فَقُلْتُ لِمَنْ هَذَا فَقِيلَ لِعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ وَمَعْنَى هَذَا الْحَدِيثِ أَنِّي دَخَلْتُ الْبَارِحَةَ الْجَنَّةَ يَعْنِي رَأَيْتُ فِي الْمَنَامِ كَأَنِّي دَخَلْتُ الْجَنَّةَ هَكَذَا رُوِيَ فِي بَعْضِ الْحَدِيثِ وَيُرْوَى عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ قَالَ رُؤْيَا الْأَنْبِيَاءِ وَحْيٌ

[හුසේන් බින් හුරෙයිත්ස් අබු 'අම්මර් අල් මර්වාසි] අපට [අලි බින් අල් හුසේන් බින් වාකිද්] අපට [මගේ පියා] මට [අබ්දුල්ලාහ් බින් බුරයිදා] මට පැවසූ බව ඔහු පැවසීය; [අබු බුරයිදා] මට ඔහු පැවසීය; එක් උදෑසනක නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් බිලාල් අමතා මෙසේ පැවසීය: 'ඕ බිලාල්, ඔබ මට පෙර ස්වර්ගයට ගිය දේ සමඟ, මා ඉදිරිපිට ඔබේ සෙරෙප්පු වල ශබ්දය මට ඇසෙන්නේ නැත්නම් මම කිසිසේත් ස්වර්ගයට ඇතුළු නොවෙමි, ඊයේ රාත්‍රියේ මම ස්වර්ගයට ඇතුළු වූ අතර පසුව ඔබේ සෙරෙප්පු වල ශබ්දය මට ඇසුණි, පසුව මම උස හා උස් රන් මාලිගාවකට පැමිණියෙමි, මම ඇසුවෙමි: 'මේ කා වෙනුවෙන්ද?' ඔවුන් - දේවදූතයන් - පිළිතුරු දුන්නා; 'අරාබි ජාතියේ කෙනෙකුට'. මම කිව්වා: 'මම අරාබි ජාතිකයෙක්, මේ මාලිගාව කා වෙනුවෙන්ද? ඔවුන් පිළිතුරු දුන්නා: 'මුහම්මද්ගේ උම්මාහි මිනිසෙකු සඳහා'. මම කිව්වා: 'මම මුහම්මද්, මේ මාලිගාව කා වෙනුවෙන්ද?' ඔවුන් පිළිතුරු දුන්නේ: 'උමර් බින් අල් ඛත්තාබ්' සඳහා. එවිට බිලාල් මෙසේ පැවසීය; 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, මම සලාතයට කැඳවීම අසා නැත, නමුත් ඉන් පසුව මම සුන්නාහ් සලාතය ඉටු කළෙමි - රකඅත් දෙකක්, මම හදත් ඉටු නොකළ නමුත් මම ඉක්මනින් ඒ නිසා මා පවිත්‍ර කර ගත්තෙමි, අල්ලාහ් මට රකඅත් දෙකක් නියම කළ බව මම සිතමි'. එබැවින් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'මේ ක්‍රියාවන් දෙකෙන් - ඔබ මට ස්වර්ගයට යාමට පෙර'. තවද මෙම පරිච්ඡේදයේ, ජාබිර්, මුආද්ස්, අනස් සහ අබු හුරෙයිරා යන අයගෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූ බවට වාර්තාවක් ද ඇත: 'මම රත්තරන් වලින් සාදන ලද මාලිගාවක් දුටුවෙමි, පසුව මම ඇසුවෙමි; 'මෙය කා වෙනුවෙන්ද?' ඉන්පසු එහි මෙසේ සඳහන් වේ; 'උමර් බින් අල් ඛත්තාබ් සඳහා'. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'මෙම හදීසය හසන් ෂහීහ් ගරිබ් හදීසයකි. මේ අතර, හදීසයේ තේරුම; "ඇත්ත වශයෙන්ම, ඊයේ රාත්‍රියේ මම ස්වර්ගයට ගියා, මම ස්වර්ගයට යනවා වගේ සිහින මැව්වා". සමහර හදීස් අනුවාදවල මෙය විස්තර කර ඇති අතර ඉබ්නු අබ්බාස්ගෙන් ද ඔහු පැවසූ බව විස්තර කර ඇත; "නබිවරුන්ගේ සිහින හෙළිදරව් කිරීම්".

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3623

حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْحُسَيْنِ بْنِ وَاقِدٍ حَدَّثَنِي أَبِي حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بُرَيْدَةَ قَال سَمِعْتُ بُرَيْدَةَ يَقُولُخَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي بَعْضِ مَغَازِيهِ فَلَمَّا انْصَرَفَ جَاءَتْ جَارِيَةٌ سَوْدَاءُ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي كُنْتُ نَذَرْتُ إِنْ رَدَّكَ اللَّهُ سَالِمًا أَنْ أَضْرِبَ بَيْنَ يَدَيْكَ بِالدُّفِّ وَأَتَغَنَّى فَقَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنْ كُنْتِ نَذَرْتِ فَاضْرِبِي وَإِلَّا فَلَا فَجَعَلَتْ تَضْرِبُ فَدَخَلَ أَبُو بَكْرٍ وَهِيَ تَضْرِبُ ثُمَّ دَخَلَ عَلِيٌّ وَهِيَ تَضْرِبُ ثُمَّ دَخَلَ عُثْمَانُ وَهِيَ تَضْرِبُ ثُمَّ دَخَلَ عُمَرُ فَأَلْقَتْ الدُّفَّ تَحْتَ اسْتِهَا ثُمَّ قَعَدَتْ عَلَيْهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الشَّيْطَانَ لَيَخَافُ مِنْكَ يَا عُمَرُ إِنِّي كُنْتُ جَالِسًا وَهِيَ تَضْرِبُ فَدَخَلَ أَبُو بَكْرٍ وَهِيَ تَضْرِبُ ثُمَّ دَخَلَ عَلِيٌّ وَهِيَ تَضْرِبُ ثُمَّ دَخَلَ عُثْمَانُ وَهِيَ تَضْرِبُ فَلَمَّا دَخَلْتَ أَنْتَ يَا عُمَرُ أَلْقَتْ الدُّفَّقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ بُرَيْدَةَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَسَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ وَعَائِشَةَ

[අල් හුසේන් බින් හුරෙයිත්ස්] අපට [අලි බින් අල් හුසේන් බින් වාකිද්] අපට [මගේ පියා] මට [අබ්දුල්ලාහ් බින් බුරයිදා] මට පැවසූ බව ඔහු අපට පැවසීය; [බුරයිදා] මෙසේ පවසනු මට ඇසිණි; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් යුද්ධයකට ගියේය, එය අවසන් වූ විට කළු ජාතික වහලියක් ඔහු වෙත පැමිණ මෙසේ පැවසුවාය: 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි! "ඇත්ත වශයෙන්ම, අල්ලාහ් ඔහුව හොඳ තත්වයෙන් ආපසු ලබා දුන්නොත්, මම රබන් ගසමින් ඔහු අසල ගායනා කරන බවට මම දිවුරමි." එබැවින් නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'ඔබ මෙය කිරීමට දිවුරුම් දී ඇත්නම්, කරුණාකර එය කරන්න, නමුත් එසේ නොවේ නම්, එය නොකරන්න'. වහල් දැරිය රබන් වාදනය කළාය, පසුව අබු බකර් ඇතුළු වී ඇය තවමත් රබන් වාදනය කරමින් සිටියාය, අලි ඇතුළු වී ඇය තවමත් රබන් වාදනය කරමින් සිටියාය, පසුව උත්මන් ඇතුළු වී ඇය තවමත් රබන් වාදනය කරමින් සිටියාය, උමර් ඇතුළු වූ විට ඇය තම රබන් එහි පාදම පිටුපස සඟවා ඒ මත හිඳගත්තාය. එවිට අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: “ඇත්ත වශයෙන්ම, සාතන් ඔබට බිය වේ, ඕ උමර්, මක්නිසාද මම වාඩි වී සිටින විට ඇය ඇගේ රබන් වාදනය කරමින් සිටියාය, පසුව අබු බකර් ඇතුළු වී ඇය තවමත් වාදනය කරමින් සිටියාය, පසුව අලි ඇතුළු වී ඇය තවමත් වාදනය කරමින් සිටියාය, පසුව උත්මන් ඇතුළු වී ඇය තවමත් වාදනය කරමින් සිටියාය, නමුත් ඔබ ඇතුළු වූ විට, ඕ උමර්, ඇය වහාම ඇගේ රබන් ඉවතට විසි කළාය.” අබු ඊසා පැවසීය; “මෙම හදීසය බුරයිදාගේ හදීසයෙන් ලබාගත් හසන් සහිහ් ගරිබ් හදීසයක් වන අතර, මෙම පරිච්ඡේදයේ උමර් සහ සාද් බින් අබු වකස් සහ අයිෂාගේ විස්තර ද ඇත.”

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3624

حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ صَبَّاحٍ الْبَزَّارُ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ حُبَابٍ عَنْ خَارِجَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سُلَيْمَانَ بْنِ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ رُومَانَ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَالِسًا فَسَمِعْنَا لَغَطًا وَصَوْتَ صِبْيَانٍ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا حَبَشِيَّةٌ تَزْفِنُ وَالصِّبْيَانُ حَوْلَهَا فَقَالَ يَا عَائِشَةُ تَعَالَيْ فَانْظُرِي فَجِئْتُ فَوَضَعْتُ لَحْيَيَّ عَلَى مَنْكِبِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجَعَلْتُ أَنْظُرُ إِلَيْهَا مَا بَيْنَ الْمَنْكِبِ إِلَى رَأْسِهِ فَقَالَ لِي أَمَا شَبِعْتِ أَمَا شَبِعْتِ قَالَتْ فَجَعَلْتُ أَقُولُ لَا لِأَنْظُرَ مَنْزِلَتِي عِنْدَهُ إِذْ طَلَعَ عُمَرُ قَالَتْ فَارْفَضَّ النَّاسُ عَنْهَا قَالَتْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي لَأَنْظُرُ إِلَى شَيَاطِينِ الْإِنْسِ وَالْجِنِّ قَدْ فَرُّوا مِنْ عُمَرَ قَالَتْ فَرَجَعْتُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ

[අල් හසන් බින් ෂබ්බා අල් බසාස්] අපට [කරිජා බින් අබ්දුල්ලාහ් බින් සුලෙයිමාන් බින් සයිද් බින් තාබිත්] [සයිද් බින් හුබ්බාබ්] අපට [අයිසියා] [උර්වා] හි [යාසිද් බින් රූමන්] අපට මෙසේ පැවසීය: '-වරක්- රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් අවට වාඩි වී සිටියේය, පසුව අපට කලබලයක් සහ කුඩා දරුවන්ගේ කටහඬවල් ඇසුණි, එවිට රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් නැඟිට සිටියේය, හබසියා කාන්තා වහලියක් නටමින් සෙල්ලම් කරමින් සිටින බව පෙනී ගියේය, ඇය වටා කුඩා දරුවන් කිහිප දෙනෙක් සිටියහ, එබැවින් ඇය මෙසේ පැවසුවාය: 'මෙහි එන්න, ඕ අයිසියා, බලන්න'. මම ඇවිත් මගේ රැවුල රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම්ගේ උරහිස මත තැබුවෙමි. මම රංගනය දුටුවෙමි - ඔහුගේ උරහිස් සහ හිස අතර - එවිට ඔහු මට මෙසේ පැවසීය: 'ඔබ සෑහීමකට පත් වෙනවාද, ඔබ සෑහීමකට පත් වෙනවාද?' මම පිළිතුරු දුන්නා; 'තවම නැහැ'. මට තවමත් ඔහු අසල සිටීමට අවශ්‍ය වූ නිසා, හදිසියේම උමර් පෙනී සිටියේය, අයිෂා පැවසීය; 'එවිට එහි සිටි අය - එකම ලෙස දිව ගියහ'. අයිෂා පැවසීය; එවිට රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'ඇත්ත වශයෙන්ම මම ජින් සහ මිනිසුන් වර්ගයේ සාතන් උමර්ගෙන් පලා ගොස් ඇති බව දුටුවෙමි'. අයිෂා පැවසීය; 'ඊට පසු මම ආපසු ආවෙමි'. අබු ඊසා පැවසීය; 'මෙම හදීසයේ ප්‍රමාණය මෙම මාර්ගය හරහා හසන් ෂහීහ් ගරිබ්' වේ.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3625

حَدَّثَنَا سَلَمَةُ بْنُ شَبِيبٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نَافِعٍ الصَّائِغُ حَدَّثَنَا عَاصِمُ بْنُ عُمَرَ الْعُمَرِيُّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَا أَوَّلُ مَنْ تَنْشَقُّ عَنْهُ الْأَرْضُ ثُمَّ أَبُو بَكْرٍ ثُمَّ عُمَرُ ثُمَّ آتِي أَهْلَ الْبَقِيعِ فَيُحْشَرُونَ مَعِي ثُمَّ أَنْتَظِرُ أَهْلَ مَكَّةَ حَتَّى أُحْشَرَ بَيْنَ الْحَرَمَيْنِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَعَاصِمُ بْنُ عُمَرَ لَيْسَ بِالْحَافِظِ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ

[සලාමා බින් සයාබිබ්] අපට [අබ්දුල්ලාහ් බින් නෆි’ අෂ් ෂයිග්] අපට [අබ්දුල්ලාහ් බින් දිනාර්] වෙතින් [ඉබ්නු උමර්] වෙතින් [අෂිම් බින් උමර් අල් ‘උමාරි] අපට [ඉබ්නු උමර්] වෙතින් ඔහු මෙසේ පැවසීය; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'පෘථිවිය මතුපිටින් මතු වූ පළමු පුද්ගලයා මමයි, පසුව අබු බකර් පසුව උමර්, පසුව මම බාකි වැසියන් වෙත පැමිණියෙමි, අවසානයේ ඔවුන් මා සමඟ එක්රැස් වන තුරු, පසුව මම මක්කාවේ වැසියන් හරමයින් අතර එක්රැස් වන තෙක් බලා සිටියෙමි'. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'මෙම හදීසය හසන් ගරිබ් හදීසයකි, හදීස් විශේෂඥයින්ට අනුව, 'අෂිම් බින් උමර් හෆිඩ්ස් පුද්ගලයෙක් නොවේ'.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3626

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ كَانَ يَكُونُ فِي الْأُمَمِ مُحَدَّثُونَ فَإِنْ يَكُ فِي أُمَّتِي أَحَدٌ فَعُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ قَالَ حَدَّثَنِي بَعْضُ أَصْحَابِ سُفْيَانَ قَالَ قَالَ سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ مُحَدَّثُونَ يَعْنِي مُفَهَّمُونَ

[කුටයිබා] අපට [අල් ලයිට්ස්] [ඉබ්නු අජ්ලාන්] [සාද් බින් ඉබ්‍රාහිම්] [අබු සලාමා] [අයිසියා] වෙතින් අපට [අල් ලයිට්ස්] ඔහු මෙසේ පැවසීය; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'පෙර ප්‍රජාවන්හි හෙළිදරව් කිරීම් මගින් ආභාෂය ලැබූ අය සිටියහ, එබැවින් එය මගේ ජනතාවගෙන් කෙනෙකුගෙන් නම්, එය උමර් වනු ඇත'. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'මෙම හදීසය සත්‍ය හදීසයකි'. ඔහු - අබු ඊසා- මෙසේ පැවසීය; ඔහු මට සුෆියාන්ගේ මිතුරන් කිහිප දෙනෙකු පැවසූ බව පැවසීය; සුෆියාන් බින් උයෙයිනා මෙසේ පැවසීය; 'අල් මුහද්දත්සුන් යනු අල් මුෆහ්හමුන් - ආභාෂය ලැබූ අය -' යන්නයි.

තහවුරු කරන හදීස් (3)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3627

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْقُدُّوسِ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَلَمَةَ عَنْ عَبِيدَةَ السَّلْمَانِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَطَّلِعُ عَلَيْكُمْ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ فَاطَّلَعَ أَبُو بَكْرٍ ثُمَّ قَالَ يَطَّلِعُ عَلَيْكُمْ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ فَاطَّلَعَ عُمَرُوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي مُوسَى وَجَابِرٍ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ مَسْعُودٍ

[මුහම්මද් බින් හුමයිඩ්] අපට පවසා ඇති බව [අබ්දුල්ලාහ් බින් අබ්දුල් කුද්දස්] අපට පවසා ඇති බව [අල් අමාසි] [අම්රු බින් මුර්රා] [අබ්දුල්ලාහ් බින් සලාමා] [අබිදා අස් සල්මානි] [අබ්දුල්ලාහ් බින් මස්'උද්] වෙතින් අපට පවසා ඇති බව නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ පැවසූහ: 'ස්වර්ගයේ වැසියන්ගෙන් කෙනෙකු ඔබ වෙත පැමිණෙනු ඇත'. පෙනී සිටියේ අබු බකර් බව පෙනී ගියේය, පසුව ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ස්වර්ගයේ වැසියන්ගෙන් කෙනෙකු ඔබ වෙත පැමිණෙනු ඇත'. පෙනී සිටියේ උමර් බව පෙනී ගියේය. මෙම පරිච්ඡේදයේ, අබු මූසා සහ ජාබිර්ගෙන් ද කථාවක් ඇති බව අබු ඊසා පැවසීය; 'මෙම හදීසය ඉබ්නු මස්'උද්ගේ හදීසය හරහා ගරිබ් මට්ටමේ ඇත'.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3628

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بَيْنَمَا رَجُلٌ يَرْعَى غَنَمًا لَهُ إِذْ جَاءَ ذِئْبٌ فَأَخَذَ شَاةً فَجَاءَ صَاحِبُهَا فَانْتَزَعَهَا مِنْهُ فَقَالَ الذِّئْبُ كَيْفَ تَصْنَعُ بِهَا يَوْمَ السَّبُعِ يَوْمَ لَا رَاعِيَ لَهَا غَيْرِي قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَآمَنْتُ بِذَلِكَ أَنَا وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ قَالَ أَبُو سَلَمَةَ وَمَا هُمَا فِي الْقَوْمِ يَوْمَئِذٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

"මහමුද් බින් ගයිලාන්" අපට [අබු දාවුද් අත් තයාලිසි] [සියුබා] [සඅද් බින් ඉබ්‍රාහිම්] [අබු සලාමා] [අබු හුරෙයිරා] [නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්] තුමාගෙන් අපට මෙසේ පැවසීය: 'මිනිසෙකු තම එළුවා තෘණ කරමින් සිටියදී, හදිසියේම වෘකයෙකු පැමිණ එළුවෙකුට පහර දුන්නේය, එවිට හිමිකරු පැමිණ ඔහුව වෘකයාගෙන් බේරා ගත්තේය, එවිට වෘකයා කතා කළේය; 'මා හැර වෙනත් ආරක්ෂකයෙකු නොමැති දිනක එය ආරක්ෂා කරන්නේ කවුද?'' රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මහතා මෙසේ පැවසීය: 'එබැවින් මම ඔහු කෙරෙහි විශ්වාස කරමි, අබු බකර් සහ උමර් ද එසේමය. [අබු සලාමා] මෙසේ පැවසීය; 'ඒ අවස්ථාවේ ඔවුන් දෙදෙනාම නබිතුමා සමඟ නොසිටියද'. ඉහත හදීසයේ ඇති පරිදි [සාද් බින් ඉබ්‍රාහිම්] වෙතින් [සියුබා] අපට [මුහම්මද් බින් බස්යාර්] අපට [මුහම්මද් බින් ජ'ෆර්] අපට [ස'ද් බින් ඉබ්‍රාහිම්] වෙතින් [සියුබා] අපට පැවසූ බව අබු ඊසා පැවසීය; 'මෙම හදීසය හසන් ෂහීහ් හදීසයකි'.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3629

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ عَلَى حِرَاءَ هُوَ وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَعَلِيٌّ وَعُثْمَانُ وَطَلْحَةُ وَالزُّبَيْرُ فَتَحَرَّكَتْ الصَّخْرَةُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اهْدَأْ إِنَّمَا عَلَيْكَ نَبِيٌّ أَوْ صِدِّيقٌ أَوْ شَهِيدٌ وَفِي الْبَاب عَنْ عُثْمَانَ وَسَعِيدِ بْنِ زَيْدٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَسَهْلِ بْنِ سَعْدٍ وَأَنَسِ بْنِ مَالِكٍ وَبُرَيْدَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ

අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ අබු බකර්, උමර්, උස්මාන්, අලි, තල්හා සහ සුබයිර් සමඟ හිරා ගුහාවේ සිටියදී, ඔවුන් පය තැබූ විශාල පර්වතය හදිසියේම සෙලවූ බව [කුටයිබා බින් සයිද්] අපට [සුහයිල් බින් අබු සාලිහ්] වෙතින් [අබ්දුල් අසීස් බින් මුහම්මද්] [අබු හුරෙයිරා රද්ලියල්ලාහු අන්හු] වෙතින් අපට [අබ්දුල් අසීස් බින් මුහම්මද්] අපට [අබු හුරෙයිරා රද්ලියල්ලාහු අන්හු] වෙතින් අපට පවසා ඇත. එවිට නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ අබු බකර්, උමර්, උස්මාන්, අලි, තල්හා සහ සුබයිර් සමඟ හිරා ගුහාවේ සිටියදී, ඔවුන් පය තැබූ විශාල පර්වතය හදිසියේම සෙලවීය. එවිට නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'සන්සුන් වන්න, මන්ද ඔබ සමඟ අනාගතවක්තෘවරයෙකු හෝ අෂ් සිද්දික් හෝ ෂහීඩ් සිටී'. තවද මෙම පරිච්ඡේදයේ, උත්මාන්, සයිද් බින් සයිද්, ඉබ්නු අබ්බාස්, සහ්ල් බින් සාද්, අනස් බින් මලික් සහ බුරයිදාගේ ඉතිහාසයන් ද ඇත. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'මෙම හදීසය සත්‍ය හදීසයකි'.

තහවුරු කරන හදීස් (29)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3630

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ حَدَّثَهُمْأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَعِدَ أُحُدًا وَأَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَعُثْمَانُ فَرَجَفَ بِهِمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اثْبُتْ أُحُدُ فَإِنَّمَا عَلَيْكَ نَبِيٌّ وَصِدِّيقٌ وَشَهِيدَانِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

[මුහම්මද් බින් බස්යාර්] අපට [අනස්] වෙතින් [සයිද් බින් අබු 'අරුබා] [අනස්] වෙතින් [යහ්යා බින් සයිද්] අපට පවසා ඇති බව ඔහු ඔවුන්ට පැවසූ බව ඔහු ඔවුන්ට පැවසූ බව ඔහු ඔවුන්ට පැවසුවා, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් අබු බකර්, උමර් සහ උස්මාන් සමඟ උහුද් කන්දට නැග්ගා, හදිසියේම කන්ද දෙදරුම් කෑවා, එවිට රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'ඕ උහුද්, සන්සුන් වන්න, මන්ද ඔබ සමඟ අනාගතවක්තෘවරයෙකු සහ සිද්දික් සහ ෂහීඩ් දෙදෙනෙකු සිටින බැවිනි'. අබු ඊසා පැවසීය; 'මෙම හදීසය හසන් ෂහීහ් හදීසයකි'.

තහවුරු කරන හදීස් (29)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3631

حَدَّثَنَا أَبُو هِشَامٍ الرِّفَاعِيُّ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ الْيَمَانِ عَنْ شَيْخٍ مِنْ بَنِي زُهْرَةَ عَنْ الْحَارِثِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي ذُبَابٍ عَنْ طَلْحَةَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِكُلِّ نَبِيٍّ رَفِيقٌ وَرَفِيقِي يَعْنِي فِي الْجَنَّةِ عُثْمَانُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَيْسَ إِسْنَادُهُ بِالْقَوِيِّ وَهُوَ مُنْقَطِعٌ

[අබු හිෂාම් අර් රිෆායි] [යාහ්යා බින් අල් යමාන්] [බානි සුහ්රාහි ෂෙයික්වරයෙකුගෙන්] [අල් හාරිත් බින් අබ්දුර් රහ්මාන් බින් අබු ඩ්සුබාබ්] [තල්හා බින් 'උබයිදිල්ලා] වෙතින් අපට විස්තර කර ඇත; ඔහු මෙසේ පැවසීය; නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'සෑම නබිවරයෙකුටම සමීප මිතුරෙකු සිටින අතර, ස්වර්ගයේ මගේ සමීප මිතුරා 'උස්මාන්' ය. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'මෙම හදීසය ගරිබ් හදීසයකි, එහි සම්ප්‍රේෂණ දාමය ශක්තිමත් නොවේ, මන්ද එය කැඩී ඇත'.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3632

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ الرَّقِّيُّ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو عَنْ زَيْدٍ هُوَ ابْنُ أَبِي أُنَيْسَةَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّ قَالَلَمَّا حُصِرَ عُثْمَانُ أَشْرَفَ عَلَيْهِمْ فَوْقَ دَارِهِ ثُمَّ قَالَ أُذَكِّرُكُمْ بِاللَّهِ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ حِرَاءَ حِينَ انْتَفَضَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اثْبُتْ حِرَاءُ فَلَيْسَ عَلَيْكَ إِلَّا نَبِيٌّ أَوْ صِدِّيقٌ أَوْ شَهِيدٌ قَالُوا نَعَمْ قَالَ أُذَكِّرُكُمْ بِاللَّهِ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فِي جَيْشِ الْعُسْرَةِ مَنْ يُنْفِقُ نَفَقَةً مُتَقَبَّلَةً وَالنَّاسُ مُجْهَدُونَ مُعْسِرُونَ فَجَهَّزْتُ ذَلِكَ الْجَيْشَ قَالُوا نَعَمْ ثُمَّ قَالَ أُذَكِّرُكُمْ بِاللَّهِ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ بِئْرَ رُومَةَ لَمْ يَكُنْ يَشْرَبُ مِنْهَا أَحَدٌ إِلَّا بِثَمَنٍ فَابْتَعْتُهَا فَجَعَلْتُهَا لِلْغَنِيِّ وَالْفَقِيرِ وَابْنِ السَّبِيلِ قَالُوا اللَّهُمَّ نَعَمْ وَأَشْيَاءَ عَدَّدَهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّ عَنْ عُثْمَانَ

[අබ්දුල්ලාහ් බින් අබ්දුර් රහ්මාන්] අපට [අබ්දුල්ලාහ් බින් ජ'ෆර් අර් රක්කි] අපට [අබ්දුල්ලාහ් බින් ජ'ෆාර් අර් රක්කි] අපට [අබු අබ්දුර් රහ්මාන් අස් සුලමි] වෙතින් [අබු ඉෂාක්] වෙතින් [සයිද්] වෙතින් [උබයිදුල්ලාහ් බින් 'අම්රු] අපට [අබු අබ්දුර් රහ්මාන් අස් සුලමි] වෙතින් [අබු ඉෂ්මාක්] වෙතින් [උස්මාන්] වට කරන ලද විට, ඔහු ඔවුන් ඉදිරියේ පෙනී සිටිමින් මෙසේ පැවසීය: 'අල්ලාහ්ගේ නාමයෙන් මම ඔබට මතක් කරමි, හිරා ගුහාව සෙලවූ විට සිදුවීම ඔබ දන්නේ නැද්ද', එවිට අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'ඕ හිරා, සන්සුන් වන්න', සැබවින්ම ඔබට ඉහළින් අනාගතවක්තෘවරයෙකු හෝ ෂිද්දික්වරයෙකු හෝ දිවි පිදූවන් දෙදෙනෙකු හැර අන් කිසිවෙක් නැත'. ඔවුන් පිළිතුරු දුන්නේ: 'ඔව්'. එවිට උස්මාන් නැවතත් මෙසේ පැවසීය; 'අල්ලාහ්ගේ නාමයෙන් මම ඔබට මතක් කරමි, අල්-උස්රා භටයන් - තබුක් යුද භටයන් - පිළිබඳව නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ වචන ඔබ දන්නේ නැද්ද: 'හෙට යුද්ධය සඳහා ආයෝජනය කිරීමට කැමති කවුද?' මේ අතර - ඒ අවස්ථාවේ - නව ජනතාව දුෂ්කරතා සහ දුක්ඛිත තත්වයන් අත්විඳිමින් සිටි බැවින්, මම හමුදාවන්ට සැපයුම් සූදානම් කළෙමි?' ඔවුන් පිළිතුරු දුන්හ; 'ඔව්'. එවිට උස්මාන් නැවතත් ඇසුවේය; 'අල්ලාහ්ගේ නාමයෙන් මම ඔබට මතක් කරමි, ඔබ රූමා හොඳින් දන්නේ නැද්ද - ජලය බහුල ළිඳක නම - එය ඉහළ මිලකට මිලදී ගැනීමෙන් හැර කිසිවෙකුට පානය කළ නොහැක, පසුව මම එය මිලදී ගත්තා, පසුව මම එය ධනවතුන්ට සහ දුප්පතුන්ට සහ ඉබ්නු සබිල්ට දුන්නාද? ඔවුන් පිළිතුරු දුන්නේ; 'අල්ලාහ්ගේ නාමයෙන්, ඔව්'. සහ සමහර - මහිමය - ඔහු ගණන් කළේය - සඳහන් කළේය-'. අබු ඊසා පැවසීය; 'මෙම හදීසය මෙම මාර්ගය හරහා හසන් ෂහීහ් ගරිබ් මට්ටමින් ඇත, එනම් උස්මාන් වෙතින් අබු අබ්දුර් රහ්මාන් අස් සුලාමිගේ හදීසයෙන්'.

තහවුරු කරන හදීස් (35)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3633

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ حَدَّثَنَا السَّكَنُ بْنُ الْمُغِيرَةِ وَيُكْنَى أَبَا مُحَمَّدٍ مَوْلًى لِآلِ عُثْمَانَ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ أَبِي هِشَامٍ عَنْ فَرْقَدٍ أَبِي طَلْحَةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ خَبَّابٍ قَالَ شَهِدْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَحُثُّ عَلَى جَيْشِ الْعُسْرَةِ فَقَامَ عُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ عَلَيَّ مِائَةُ بَعِيرٍ بِأَحْلَاسِهَا وَأَقْتَابِهَا فِي سَبِيلِ اللَّهِ ثُمَّ حَضَّ عَلَى الْجَيْشِ فَقَامَ عُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ عَلَيَّ مِائَتَا بَعِيرٍ بِأَحْلَاسِهَا وَأَقْتَابِهَا فِي سَبِيلِ اللَّهِ ثُمَّ حَضَّ عَلَى الْجَيْشِ فَقَامَ عُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ عَلَيَّ ثَلَاثُ مِائَةِ بَعِيرٍ بِأَحْلَاسِهَا وَأَقْتَابِهَا فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَأَنَا رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَنْزِلُ عَنْ الْمِنْبَرِ وَهُوَ يَقُولُ مَا عَلَى عُثْمَانَ مَا عَمِلَ بَعْدَ هَذِهِ مَا عَلَى عُثْمَانَ مَا عَمِلَ بَعْدَ هَذِهِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ السَّكَنِ بْنِ الْمُغِيرَةِ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ سَمُرَةَ

[මුහම්මද් බින් බස්යාර්] අපට පවසා ඇති පරිදි [අබු දාවුද්] අපට පවසා ඇති පරිදි [අබු මුහම්මද් යන අන්වර්ථ නාමයෙන් හඳුන්වන සකාන් බින් මුගිරා] උස්මාන් පවුල විසින් නිදහස් කරන ලද පැරණි වහලෙකු වූ [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් කබ්බාබ්] [ෆර්කාද් අබු තල්හා] වෙතින් [අල් වලීද් බින් අබු හිස්යාම්] අපට පවසා ඇති පරිදි ඔහු මෙසේ පැවසීය: නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා 'උස්රා හමුදාවන්ට - තබුක් හමුදාවන්ට - උපදෙස් දෙන විට මම දුටුවෙමි. එවිට 'උස්මාන් බින් අෆ්ෆාන්' නැඟිට මෙසේ පැවසීය: 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, අල්ලාහ්ගේ මාර්ගයේ සටන් කිරීමට බර සහ සෑදල සහිත සම්පූර්ණ ඔටුවන් සියයක් මම ඔබට දෙන්නෙමි'. ඉන්පසු ඔහු හමුදාවන්ට උපදෙස් දුන්නේය, පසුව උස්මාන් බින් අෆ්ෆාන් නැඟිට මෙසේ පැවසීය: 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, අල්ලාහ්ගේ මාර්ගයේ සටන් කිරීමට බර සහ සෑදල සහිත තවත් සම්පූර්ණ දෙසියයක් මම එකතු කරමි'. ඉන්පසු ඔහු හමුදාවට උපදෙස් දුන්නේය, පසුව උස්මාන් බින් අෆ්ෆාන් නැඟිට මෙසේ පැවසීය; 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, අල්ලාහ්ගේ මාර්ගයේ සටන් කිරීමට බර සහ සෑදල සහිත තවත් ඔටුවන් තුන්සියයක් මම එකතු කරමි'. එවිට අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් ධර්මාසනයෙන් බැස එන අයුරු මම දුටුවෙමි: 'එබැවින් මෙම යහපත් ක්‍රියාවෙන් පසු උස්මාන්ට හානියක් කළ හැකි කිසිවක් නැත, මෙම යහපත් ක්‍රියාවෙන් පසු උස්මාන්ට හානියක් කළ හැකි තවත් කිසිවක් නැත - ඔහුගේ අතීත සහ අනාගත පාප සහ වැරදි දෙකම සමාව දෙනු ලැබේ - පව් කර ඇත-'. අබු ඊසා පැවසීය; 'මෙම හදීසය මෙම මාර්ගය හරහා ගරිබ් උපාධියේ ඇත, අස් සකාන් බින් අල් මුගිරාගේ හදීසයෙන් හැර අපි නොදනිමු, සහ මෙම පරිච්ඡේදයේ, අබ්දුර් රහ්මාන් බින් සමුරාගේ ඉතිහාසයක් ද ඇත'.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3634

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ وَاقِعٍ الرَّمْلِيُّ حَدَّثَنَا ضَمْرَةُ بْنُ رَبِيعَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَوْذَبٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْقَاسِمِ عَنْ كَثِيرٍ مَوْلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ سَمُرَةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَجَاءَ عُثْمَانُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِأَلْفِ دِينَارٍ قَالَ الْحَسَنُ بْنُ وَاقِعٍ وَكَانَ فِي مَوْضِعٍ آخَرَ مِنْ كِتَابِي فِي كُمِّهِ حِينَ جَهَّزَ جَيْشَ الْعُسْرَةِ فَيَنْثُرُهَا فِي حِجْرِهِ قَالَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ فَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُقَلِّبُهَا فِي حِجْرِهِ وَيَقُولُ مَا ضَرَّ عُثْمَانَ مَا عَمِلَ بَعْدَ الْيَوْمِ مَرَّتَيْنِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ

[මුහම්මද් බින් ඉස්මායිල්] අපට [අල් හසන් බින් වකී අර් රම්ලි] අපට [ධම්රා බින් රබියා] [අබ්දුල්ලාහ් බින් සෞද්සාබ්] [අබ්දුල්ලාහ් බින් අල් කාසිම්] [අබ්දුල්ලාහ් බින් සමුරා] [අබ්දුල්ලාහ් බින් සමුරා] විසින් නිදහස් කරන ලද [කට්සිර්] ගෙන් [අබ්දුල්ලාහ් බින් සමුරා] ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'උස්මාන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් වෙත ඩිනාර් දහසක් රැගෙන පැමිණියේය. අල් හසන් බින් වාකී' පැවසීය; 'මේ අතර මගේ පොතේ තවත් තැනක - හදීසයේ ලෆඩ්ස් කියවේ; ඔහු උස්රා භටයන් සූදානම් කරන විට එය ඔහුගේ ඇඳුම්වල තබන්න, පසුව උස්මාන් ඩිනාර් ඔහුගේ කාමරයේ තැබුවේය,' අබ්දුර්හමාන් පැවසීය; 'එවිට නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් එය ඔතා 'අද කළ දේට පසු කිසිවෙකු උත්මාන්ට හානියක් නොකරනු ඇත' යැයි පවසනු මම දුටුවෙමි. ඔහු තම වචන දෙවරක් පුනරුච්චාරණය කළේය.' අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; 'මෙම හදීසය මෙම මාර්ගය හරහා හසන් ගරිබ් මට්ටමින් ඇත'.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3635

حَدَّثَنَا أَبُو زُرْعَةَ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ بِشْرٍ حَدَّثَنَا الْحَكَمُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَلَمَّا أُمِرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِبَيْعَةِ الرِّضْوَانِ كَانَ عُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ رَسُولَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى أَهْلِ مَكَّةَ قَالَ فَبَايَعَ النَّاسَ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ عُثْمَانَ فِي حَاجَةِ اللَّهِ وَحَاجَةِ رَسُولِهِ فَضَرَبَ بِإِحْدَى يَدَيْهِ عَلَى الْأُخْرَى فَكَانَتْ يَدُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِعُثْمَانَ خَيْرًا مِنْ أَيْدِيهِمْ لِأَنْفُسِهِمْقَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ

[අබු සුරා] අපට පවසා ඇත [අල් හසන් බින් බිසීර්] [කටාදා] සිට [අල් හකම් බින් අබ්දුල් මලික්] [අනස් බින් මලික්] ගෙන් අපට පවසා ඇත ඔහු මෙසේ පැවසීය: රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම්ට රිද්ල්වාන්ට පක්ෂපාතී වීමට අණ කළ විට, ඒ අවස්ථාවේදී මක්කාවේ ජනතාවට රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම්ගේ නියෝජිතයා ලෙස උස්මාන් බින් අෆ්ෆාන්, අනස් මෙසේ පැවසීය: 'එබැවින් ජනතාව පක්ෂපාතී වූහ. එවිට රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'ඇත්ත වශයෙන්ම, උස්මාන් අල්ලාහ්ගේ සහ ඔහුගේ දූතයාගේ යුතුකම් ඉටු කරමින් සිටියේය'. ඔහුගේ එක් අතක් ඔහුගේ අනෙක් අත මත තබාගෙන සිටියදී, නබි (සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම්) තුමාණන්ගේ අත උත්මාන්ගේ අත සමඟ ඔවුන්ගේ - සහචරයින්ගේ - අත වඩා හොඳය'. කථකයා - අබු ඊසා- පැවසීය; 'මෙම හදීසය හසන් ෂහී ගරිබ් හදීසයකි'.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3636

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَعَبَّاسُ بْنُ مُحَمَّدٍ الدُّورِيُّ وَغَيْرُ وَاحِدٍ الْمَعْنَى وَاحِدٌ قَالُوا حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَامِرٍ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ أَخْبَرَنَا سَعِيدُ بْنُ عَامِرٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي الْحَجَّاجِ الْمَنْقَرِيِّ عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ الْجُرَيْرِيِّ عَنْ ثُمَامَةَ بْنِ حَزْنٍ الْقُشَيْرِيِّ قَالَ شَهِدْتُ الدَّارَ حِينَ أَشْرَفَ عَلَيْهِمْ عُثْمَانُ فَقَالَ ائْتُونِي بِصَاحِبَيْكُمْ اللَّذَيْنِ أَلَّبَاكُمْ عَلَيَّ قَالَ فَجِيءَ بِهِمَا فَكَأَنَّهُمَا جَمَلَانِ أَوْ كَأَنَّهُمَا حِمَارَانِ قَالَ فَأَشْرَفَ عَلَيْهِمْ عُثْمَانُ فَقَالَ أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ وَالْإِسْلَامِ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدِمَ الْمَدِينَةَ وَلَيْسَ بِهَا مَاءٌ يُسْتَعْذَبُ غَيْرَ بِئْرِ رُومَةَ فَقَالَ مَنْ يَشْتَرِي بِئْرَ رُومَةَ فَيَجْعَلَ دَلْوَهُ مَعَ دِلَاءِ الْمُسْلِمِينَ بِخَيْرٍ لَهُ مِنْهَا فِي الْجَنَّةِ فَاشْتَرَيْتُهَا مِنْ صُلْبِ مَالِي فَأَنْتُمْ الْيَوْمَ تَمْنَعُونِي أَنْ أَشْرَبَ حَتَّى أَشْرَبَ مِنْ مَاءِ الْبَحْرِ قَالُوا اللَّهُمَّ نَعَمْ قَالَ أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ وَالْإِسْلَامِ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ الْمَسْجِدَ ضَاقَ بِأَهْلِهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ يَشْتَرِي بُقْعَةَ آلِ فُلَانٍ فَيَزِيدَهَا فِي الْمَسْجِدِ بِخَيْرٍ مِنْهَا فِي الْجَنَّةِ فَاشْتَرَيْتُهَا مِنْ صُلْبِ مَالِي فَأَنْتُمْ الْيَوْمَ تَمْنَعُونِي أَنْ أُصَلِّيَ فِيهَا رَكْعَتَيْنِ قَالُوا اللَّهُمَّ نَعَمْ قَالَ أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ وَالْإِسْلَامِ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنِّي جَهَّزْتُ جَيْشَ الْعُسْرَةِ مِنْ مَالِي قَالُوا اللَّهُمَّ نَعَمْ ثُمَّ قَالَ أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ وَالْإِسْلَامِ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ عَلَى ثَبِيرِ مَكَّةَ وَمَعَهُ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَأَنَا فَتَحَرَّكَ الْجَبَلُ حَتَّى تَسَاقَطَتْ حِجَارَتُهُ بِالْحَضِيضِ قَالَ فَرَكَضَهُ بِرِجْلِهِ وَقَالَ اسْكُنْ ثَبِيرُ فَإِنَّمَا عَلَيْكَ نَبِيٌّ وَصِدِّيقٌ وَشَهِيدَانِ قَالُوا اللَّهُمَّ نَعَمْ قَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ شَهِدُوا لِي وَرَبِّ الْكَعْبَةِ أَنِّي شَهِيدٌ ثَلَاثًا قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ عُثْمَانَ

[අබ්දුල්ලාහ් බින් අබ්දුර්රහ්මාන්] සහ [අබ්බාස් බින් මුහම්මද් අද් දුරි] සහ තවත් අය විසින් එය අපට පවසා ඇත, නමුත් අර්ථය එකකි, ඔවුන් පැවසූහ; [සයිද් බින් 'අමීර්] අපට පවසා ඇත, [අබ්දුල්ලාහ්] පැවසීය; [යහ්යා බින් අබු අල් හජ්ජාජ් අල් මන්කාරි] [සුමාමා බින් හස්න් අල් කුස්යායිරි] වෙතින් [අබු මස්'උද් අල් ජුරෙයිරි] වෙතින් [සයිද් බින් 'අමීර්] අපට දේශනා කර ඇත ඔහු පැවසීය; මම [උස්මාන්ගේ] නිවස දෙස බලා සිටියදී උස්මාන් ඔවුන්ට දර්ශනය වී මෙසේ කීවේය: 'මා කෙරෙහි අභිප්‍රායන් ඇති ඔබේ පුද්ගලයින් දෙදෙනෙකු මට ගෙනෙන්න'. සුමමා පැවසීය; 'එවිට ඔවුන් දෙදෙනාම ගෙනාවා, මිනිසුන් දෙදෙනා ඔටුවන් දෙදෙනෙකු හෝ බූරුවන් දෙදෙනෙකු මෙන් විය'. සුමමා තවදුරටත් පැවසීය; 'එවිට උස්මාන් ඔවුන්ට දර්ශනය වී මෙසේ පැවසීය; අල්ලාහ් සහ ඉස්ලාම් මත දිවුරමින් මම ඔබෙන් අසමි, ඔබ දන්නවාද රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මදීනාවට පැමිණි බවත්, ඔහුට රුමා ළිඳ හැර වෙනත් මිරිදිය ජලය නොතිබූ බවත් - මදීනාවේ ළිඳේ නම - බවත්, පසුව ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'යමෙක් රූමා ළිඳක් මිලදී ගෙන එහි බාල්දිය මුස්ලිම්වරුන්ගේ බාල්දි මෙන් සාදා ගන්නේද, එහි යහපත්කම නිසා ඔහු ස්වර්ගයේ සිටිනු ඇත'. එවිට මම එය මගේ පිරිසිදු ධනයෙන් මිලදී ගත්තෙමි, නමුත් දැන් ඔබ මට මුහුදු ජලය පානය කරන තුරු එයින් පානය කිරීම තහනම් කළාද? ඔවුන් මෙසේ පැවසූහ: 'අනේ දෙවියනේ, එය සත්‍යයකි'. මම ඔබෙන් අසමි, අල්ලාහ්ගේ සහ ඉස්ලාමයේ නාමයෙන් දිවුරමි, එවිට අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'ෆුලාන්ගේ පවුලේ ඉඩම් මිලදී ගෙන එය පල්ලියට එකතු කළ, ඔහුගේ යහපත්කමෙන් ඔහු ස්වර්ගයට ඇතුළු වූයේ කවුද?'. එවිට මම එය මගේ පිරිසිදු ධනයෙන් මිලදී ගත්තෙමි, නමුත් අද ඔබ එහි රකත් දෙකක් සලාත් කිරීම තහනම් කළාද? ඔවුන් මෙසේ පැවසූහ: "අනේ දෙවියනේ, ඒක ඇත්ත". උස්මාන් කිව්වා; "මම ඔබෙන් අහනවා අල්ලාහ් සහ ඉස්ලාම් මත දිවුරනවා, මම අල්-උස්රා භටයන් - තබුක් යුද භටයන් - මගේ ධනයෙන් සූදානම් කර ඇති බව ඔබ දන්නවාද?" ඔවුන් කිව්වා; අහෝ දෙවියනේ, ඒක හරි. ඊට පස්සේ උස්මාන් කිව්වා; මම ඔබෙන් අහනවා අල්ලාහ් සහ ඉස්ලාම් මත දිවුරනවා, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් වරක් මක්කාවේ ත්සබීර් මත සහ ඔහු සමඟ අබු බකර්, උමර් සහ මා සමඟ සිටි බව ඔබ දන්නවාද? එවිට පර්වත කඩා වැටෙන තුරු කන්ද චලනය විය, පසුව රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් ඔහුගේ පාදවලට නැඟී මෙසේ පැවසීය: "නිශ්ශබ්ද වන්න සබීර්, නියත වශයෙන්ම ඔබට ඉහළින් අනාගතවක්තෘවරයෙක්, ෂිද්දික් කෙනෙක් සහ ෂියාටර්වරු දෙදෙනෙක් සිටිති". ඔවුන් පිළිතුරු දුන්නා; "අනේ දෙවියනේ, ඒක ඇත්ත". උස්මාන් කිව්වා; අල්ලාහු අක්බර්, කාබා හිමි රබ් මත දිවුරනවා, මම ෂියාටර් කෙනෙක් බව ඔවුන් සාක්ෂි දී තිබෙනවා". ඔහු එය තුන් වරක් පැවසුවා. අබු ඊසා කිව්වා; 'මෙම හදීසය හසන් හදීසයක් වන අතර එය උත්මාන් වෙතින් නාලිකා කිහිපයකින් විස්තර කර ඇත'.

තහවුරු කරන හදීස් (6)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3637

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ الثَّقَفِيُّ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَبِي الْأَشْعَثِ الصَّنْعَانِيِّأَنَّ خُطَبَاءَ قَامَتْ بِالشَّامِ وَفِيهِمْ رِجَالٌ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَامَ آخِرُهُمْ رَجُلٌ يُقَالُ لَهُ مُرَّةُ بْنُ كَعْبٍ فَقَالَ لَوْلَا حَدِيثٌ سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا قُمْتُ وَذَكَرَ الْفِتَنَ فَقَرَّبَهَا فَمَرَّ رَجُلٌ مُقَنَّعٌ فِي ثَوْبٍ فَقَالَ هَذَا يَوْمَئِذٍ عَلَى الْهُدَى فَقُمْتُ إِلَيْهِ فَإِذَا هُوَ عُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ قَالَ فَأَقْبَلْتُ عَلَيْهِ بِوَجْهِهِ فَقُلْتُ هَذَا قَالَ نَعَمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَوَالَةَ وَكَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ

[මුහම්මද් බින් බස්යාර්] අපට පවසා ඇති පරිදි [අබ්දුල් වහබ් අට්ස් ත්සකාෆි] [අබු අල් අස්යාත්ස් අෂ් ෂානි] [අබු කිලාබා] [අයියුබ්] [අබු අල් අස්යාත්ස් අෂ් ෂානි] වෙතින් අපට පවසා ඇති පරිදි ෂාම් ප්‍රදේශයේ දේශකයින් සිටගෙන දේශන පැවැත්වූ බවත්, ඔවුන් අතර නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාගේ සහචරයින් කිහිප දෙනෙකු සිටි බවත්, එවිට ඔවුන් අතර සිටි අවසාන මිනිසා [මුරා බින් කඅබ්] නැඟිට මෙසේ පැවසීය: 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාගෙන් මට ඇසුණු හදීසය නොතිබුනේ නම්, මම මෙහි නොසිටිමි. ඉන්පසු ඔහු ඒ කාලයට ආසන්නව සිදු වූ අපහාස කිහිපයක් සඳහන් කළේය, එවිට රෙද්දකින් ආවරණය වූ මිනිසෙක් පසුකර ගියේය, ඔහු මෙසේ පැවසීය; 'ඒ කාලයේ සත්‍යයේ සිටියේ මේ පුද්ගලයා'. එබැවින් මම ඔහු වෙත දිව ගියෙමි, ඔහු උස්මාන් බින් 'අෆ්ෆාන්' බව පෙනී ගියේය. මුරා පැවසීය; 'ඊට පස්සේ මම ඔහුගේ මුහුණ දෙස බලා 'මේ පුද්ගලයාද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ: 'ඔව්' කියායි. අබු ඊසා පැවසීය; 'මෙම හදීසය හසන් සහීහ් හදීසයක් වන අතර, මෙම පරිච්ඡේදයේ ඉබ්නු උමර්, අබ්දුල්ලා බින් හවාලා සහ කඅබ් බින් 'උජ්රා' යන අයගේ වාර්තා ද ඇත.'

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3638

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا حُجَيْنُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ صَالِحٍ عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ يَزِيدَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَامِرٍ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَا عُثْمَانُ إِنَّهُ لَعَلَّ اللَّهَ يُقَمِّصُكَ قَمِيصًا فَإِنْ أَرَادُوكَ عَلَى خَلْعِهِ فَلَا تَخْلَعْهُ لَهُمْوَفِي الْحَدِيثِ قِصَّةٌ طَوِيلَةٌ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ

[මහමුද් බින් ගයිලාන්] අපට [හුජයින් බින් අල් මුට්සන්නා] අපට [අල් ලයිත් බින් සාද්] [මුආවියා බින් සාලිහ්] [රබියා බින් යසිද්] [අබ්දුල්ලා බින් අමීර්] [අන් නු'මාන් බින් බෂීර්] [අයිෂා] ගෙන් [අල් ලයිත් බින් සාද්] අපට පවසා ඇති බව අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'ඕ උස්මාන්, යම් දිනක අල්ලාහ් ඔබට මේ කාරණය සම්බන්ධයෙන් බලය ලබා දෙන්නේ නම්, සහ මිනිසුන් ඔබට කලීෆාවේ සළුව ඉවත් කිරීමට අවශ්‍ය නම්, එය ඔවුන් වෙනුවෙන් ඉවත් නොකරන්න'. මෙම හදීසයේ දිගු කතාවක් තිබේ. අබු ඊසා පැවසීය; 'මෙම හදීසය හසන් ගරිබ් හදීසයකි'.

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3639

حَدَّثَنَا صَالِحُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَوْهَبٍأَنَّ رَجُلًا مِنْ أَهْلِ مِصْرَ حَجَّ الْبَيْتَ فَرَأَى قَوْمًا جُلُوسًا فَقَالَ مَنْ هَؤُلَاءِ قَالُوا قُرَيْشٌ قَالَ فَمَنْ هَذَا الشَّيْخُ قَالُوا ابْنُ عُمَرَ فَأَتَاهُ فَقَالَ إِنِّي سَائِلُكَ عَنْ شَيْءٍ فَحَدِّثْنِي أَنْشُدُكَ اللَّهَ بِحُرْمَةِ هَذَا الْبَيْتِ أَتَعْلَمُ أَنَّ عُثْمَانَ فَرَّ يَوْمَ أُحُدٍ قَالَ نَعَمْ قَالَ أَتَعْلَمُ أَنَّهُ تَغَيَّبَ عَنْ بَيْعَةِ الرِّضْوَانِ فَلَمْ يَشْهَدْهَا قَالَ نَعَمْ قَالَ أَتَعْلَمُ أَنَّهُ تَغَيَّبَ يَوْمَ بَدْرٍ فَلَمْ يَشْهَدْ قَالَ نَعَمْ قَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ فَقَالَ لَهُ ابْنُ عُمَرَ تَعَالَ أُبَيِّنْ لَكَ مَا سَأَلْتَ عَنْهُ أَمَّا فِرَارُهُ يَوْمَ أُحُدٍ فَأَشْهَدُ أَنَّ اللَّهَ قَدْ عَفَا عَنْهُ وَغَفَرَ لَهُ وَأَمَّا تَغَيُّبُهُ يَوْمَ بَدْرٍ فَإِنَّهُ كَانَتْ عِنْدَهُ أَوْ تَحْتَهُ ابْنَةُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَكَ أَجْرُ رَجُلٍ شَهِدَ بَدْرًا وَسَهْمُهُ وَأَمَرَهُ أَنْ يَخْلُفَ عَلَيْهَا وَكَانَتْ عَلِيلَةً وَأَمَّا تَغَيُّبُهُ عَنْ بَيْعَةِ الرِّضْوَانِ فَلَوْ كَانَ أَحَدٌ أَعَزَّ بِبَطْنِ مَكَّةَ مِنْ عُثْمَانَ لَبَعَثَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَكَانَ عُثْمَانَ بَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عُثْمَانَ إِلَى مَكَّةَ وَكَانَتْ بَيْعَةُ الرِّضْوَانِ بَعْدَ مَا ذَهَبَ عُثْمَانُ إِلَى مَكَّةَ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ الْيُمْنَى هَذِهِ يَدُ عُثْمَانَ وَضَرَبَ بِهَا عَلَى يَدِهِ فَقَالَ هَذِهِ لِعُثْمَانَ قَالَ لَهُ اذْهَبْ بِهَذَا الْآنَ مَعَكَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ

[සාලිහ් බින් අබ්දුල්ලා] අපට [උස්මාන් බින් අබ්දුල්ලා බින් මෞහබ්] තුමාගෙන් [අබු 'අවානා] අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇත. ඊජිප්තුවේ ජනතාවගෙන් එක් මිනිසෙක් අල්ලාහ්ගේ දේවාලයට වන්දනා ගමනක් ගිය අතර, ඔහු වාඩි වී සිටි පිරිසක් දැක 'ඒ කවුද?' යනුවෙන් ඇසූ බව ඔවුහු පිළිතුරු දුන්හ. 'කුරෙයිෂ්' එවිට ඔහු මෙසේ ඇසීය. 'මේ මහලු මිනිසා කවුද?' ඔවුහු පිළිතුරු දුන්හ. '[ඉබ්නු උමර්]' එවිට ඔහු ඔහු වෙත පැමිණ මෙසේ කීවේය. 'සැබවින්ම මම ඔබෙන් යමක් අසමි, එබැවින් මට කියන්න - හදීසයක් - 'මම ඔබට මෙම බයිතුල්ලාගේ ගෞරවයෙන් දිවුරමි, උස්මාන් උහුද් සටනින් පලා ගිය බව ඔබ දැන සිටියාද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය. 'ඔව්' ඔහු රිහ්වාන්ගේ බයිඅත්හි නොසිටි බව ඔබ දැන සිටියාද?' ඉබ්නු උමර් පිළිතුරු දුන්නේය; 'ඔව්' මිනිසා ඇසුවේය; 'උස්මාන් බද්ර් සටනට සහභාගී නොවූ බවත් එය දුටුවේ නැති බවත් ඔබ දන්නවාද?' ඉබ්නු උමර් පිළිතුරු දුන්නේය; 'ඔව්' මිනිසා කෑගැසුවේය; 'අල්ලාහ් ශ්‍රේෂ්ඨයි' ඉබ්නු උමර් ඔහුට මෙසේ පැවසීය; 'ඔබ අසන දේ මම පැහැදිලි කරන්නම්. උහුද් සටනේදී ඔහුගේ පලායාම සම්බන්ධයෙන්, අල්ලාහ් ඔහුට සමාව දී සමාව දී ඇති බවට මම සැබවින්ම සාක්ෂි දෙමි. බද්ර් සටනට ඔහු නොපැමිණීම සම්බන්ධයෙන්, ඒ අවස්ථාවේ ඔහු තම දියණිය වන රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් රැකබලා ගනිමින් සිටි නිසා, අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ ඔහුට මෙසේ පැවසූහ: 'බද්ර් සටනට සහභාගී වූවන්ගේ විපාකයට සමාන විපාකයක් මෙන්ම ඔහුගේ කොටස් - ගානිම කොටස - ඔබට ලැබෙනු ඇත', පසුව ඔහු ඔහුට රැඳී සිටිමින් අසනීපව සිටි තම දියණිය රැකබලා ගන්නා ලෙස නියෝග කළේය. පක්ෂපාතීත්වයේ ප්‍රතිඥාවට ඔහු සහභාගී නොවූවත්, මක්කා නගරයේ සිට උස්මාන්ට වඩා බලධාරී කෙනෙකු සිටියේ නම්, අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ ඔහුව උත්මාන් වෙනුවට ආදේශකයක් ලෙස එවනු ඇත. අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ උස්මාන්ව මක්කාවට යැවූහ. උස්මාන් මක්කාවට ගිය පසු පක්ෂපාතීත්වයේ ප්‍රතිඥාව සිදු වූ බව ඉබ්නු උමර් පැවසීය. එවිට අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ තම දකුණු අතෙන් සංඥා කරමින් “මෙය උත්මාන්ගේ අතයි” යනුවෙන් පැවසූහ. ඉන්පසු ඔහු තම අනෙක් අත පෙර අත මත තබා “මෙම ප්‍රතිඥාව උත්මාන් සඳහා” යැයි පැවසීය. ඉබ්නු උමර් එම මිනිසාට මෙසේ පැවසීය: “දැන්ම මේ පිළිතුර සමඟ යන්න”. අබු ඊසා මෙසේ පැවසීය; “මෙම හදීසය හසන් සහීහ් හදීසයකි”.

තහවුරු කරන හදීස් (4)

හදීස්

Imam Tirmidzi : 3640

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدَّوْرَقِيُّ حَدَّثَنَا الْعَلَاءُ بْنُ عَبْدِ الْجَبَّارِ حَدَّثَنَا الْحَارِثُ بْنُ عُمَيْرٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ كُنَّا نَقُولُ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَيٌّ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَعُثْمَانُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ يُسْتَغْرَبُ مِنْ حَدِيثِ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ

[අහ්මද් බින් ඉබ්‍රාහිම් අද් දවුරාකි] අපට [අල් 'අලා' බින් අබ්දුල් ජබ්බාර්] අපට [අල් හාරිත් බින් 'උමයිර්] ['උබයිදිල්ලා බින් 'උමර්] [නෆි'] [අබ්දුල්ලා බින් උමර්] ගෙන් අපට [අබ්දුල්ලා බින් උමර්] ගෙන් අපට [අල් හාරිත් බින් 'උමෙයාර්] අපට [අබ්දුල්ලා බින් උමර්] ගෙන් ඔහු මෙසේ පැවසීය; 'අපි වරක් කිව්වා; - නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තවමත් ජීවතුන් අතර සිටියත් - අබු බකර්, උමර් සහ උස්මාන් - පිළිවෙලට - '. අබු ඊසා පැවසීය; 'මෙම හදීසය මෙම මාර්ගය හරහා හසන් ෂහීහ් ගරිබ් මට්ටමින් ඇත, එනම් හදීස් - ආඛ්‍යානය - 'උබයිදිල්ලා බින් උමර්' ගෙන් ගරිබ්, සහ මෙම හදීසය ඉබ්නු උමර්ගෙන් මාර්ග කිහිපයකින් ද විස්තර කර ඇත'.