Imam Tirmidzi : 321
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَنَسٍيَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا حَضَرَ الْعَشَاءُ وَأُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَابْدَءُوا بِالْعَشَاءِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَابْنِ عُمَرَ وَسَلَمَةَ بْنِ الْأَكْوَعِ وَأُمِّ سَلَمَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَعَلَيْهِ الْعَمَلُ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَابْنُ عُمَرَ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ يَقُولَانِ يَبْدَأُ بِالْعَشَاءِ وَإِنْ فَاتَتْهُ الصَّلَاةُ فِي الْجَمَاعَةِ قَالَ أَبُو عِيسَى سَمِعْت الْجَارُودَ يَقُولُ سَمِعْتُ وَكِيعًا يَقُولُ فِي هَذَا الْحَدِيثِ يَبْدَأُ بِالْعَشَاءِ إِذَا كَانَ طَعَامًا يَخَافُ فَسَادَهُ وَالَّذِي ذَهَبَ إِلَيْهِ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَشْبَهُ بِالِاتِّبَاعِ وَإِنَّمَا أَرَادُوا أَنْ لَا يَقُومَ الرَّجُلُ إِلَى الصَّلَاةِ وَقَلْبُهُ مَشْغُولٌ بِسَبَبِ شَيْءٍ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ قَالَ لَا نَقُومُ إِلَى الصَّلَاةِ وَفِي أَنْفُسِنَا شَيْءٌ
[Qutaibah] បានប្រាប់យើងថា; [Sufyan bin Uyainah] បានប្រាប់យើងពី [Az Zuhri] ពី [Anas] ថាព្យាការីបានមានប្រសាសន៍ថា; 'នៅពេលដែលអាហារពេលល្ងាចរួចរាល់ ហើយអ៊ីកាម៉ាត្រូវបានប្រកាស ចូរចាប់ផ្តើមជាមួយអាហារពេលល្ងាច'។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា; 'នៅក្នុងជំពូកនេះក៏មានការនិទានរឿងពី 'Aishah, Ibn Umar, Salamah bin Al Akwa' និង Umm Salamah'។ Abu Isa បាននិយាយថា; 'ហាទីសរបស់ Anas នេះគឺជា hasan sahih។ ហាទីសនេះត្រូវបានអនុវត្តដោយអ្នកប្រាជ្ញមួយចំនួនមកពីក្នុងចំណោមដៃគូរបស់ព្យាការី sallallaahu 'alaihi wasallam ដូចជា Abu Bakr និង Ibn Umar។ គំនិតនេះក៏ត្រូវបានយកដោយ Ahmad និង Ishaq ដែលទាំងពីរនាក់បាននិយាយថា; 'គាត់គួរតែចាប់ផ្តើមជាមួយអាហារពេលល្ងាច ទោះបីជាគាត់ខកខានការអធិស្ឋានរួមគ្នាក៏ដោយ'។ Abu Isa បាននិយាយថា; 'ខ្ញុំបានឮ Al Jarud និយាយ; 'ខ្ញុំបានឮ Waki' និយាយអំពីហាទីសនេះ 'គាត់គួរតែញ៉ាំអាហារពេលល្ងាចជាមុនសិន ប្រសិនបើគាត់ខ្លាចថាអាហាររបស់គាត់នឹងខូច - រលួយ/ចាស់-'។ មតិរបស់អ្នកប្រាជ្ញមួយចំនួនពីចំណោមសមមិត្តរបស់ព្យាការី (សូមសន្តិភាព និងពរជ័យរបស់អល់ឡោះមានដល់លោក) និងអ្នកដទៃទៀតគឺសក្តិសមនឹងការអនុវត្តតាម លើកលែងតែអ្វីដែលពួកគេចង់បានគឺមិនឲ្យចិត្តរបស់គាត់ជាប់ជំពាក់នឹងអ្វីទាំងអស់ពេលកំពុងអធិស្ឋាន។ មានការរៀបរាប់ពី Ibn Abbas ថាគាត់បាននិយាយថា៖ «យើងមិនអធិស្ឋានទេ ខណៈដែលមានអ្វីមួយនៅក្នុងចិត្តរបស់យើង»។
Imam Tirmidzi : 322
وَرُوِي عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ إِذَا وُضِعَ الْعَشَاءُ وَأُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَابْدَءُوا بِالْعَشَاءِقَالَ وَتَعَشَّى ابْنُ عُمَرَ وَهُوَ يَسْمَعُ قِرَاءَةَ الْإِمَامِ قَالَ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ
វាត្រូវបាននិទានពី Ibn Abbas ពីព្យាការី Sallallaahu 'alaihi wasallam ដែលលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើអាហារពេលល្ងាចរួចរាល់ ហើយអ៊ីកាម៉ាត្រូវបានសូត្រ ចូរញ៉ាំអាហារពេលល្ងាចជាមុនសិន»។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «Ibn Umar បានញ៉ាំអាហារពេលល្ងាច ខណៈពេលដែលលោកកំពុងស្តាប់ការអានរបស់អ៊ីម៉ាម»។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ដូច្នេះ [Hannad] បានប្រាប់យើង គាត់បាននិយាយថា៖ បានប្រាប់យើង [Abdah] ពី [Ubaidullah] ពី [Nafi'] ពី [Ibn Umar]»។
Imam Tirmidzi : 323
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ إِسْحَقَ الْهَمْدَانِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ الْكِلَابِيُّ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا نَعَسَ أَحَدُكُمْ وَهُوَ يُصَلِّي فَلْيَرْقُدْ حَتَّى يَذْهَبَ عَنْهُ النَّوْمُ فَإِنَّ أَحَدَكُمْ إِذَا صَلَّى وَهُوَ يَنْعَسُ لَعَلَّهُ يَذْهَبُ يَسْتَغْفِرُ فَيَسُبُّ نَفْسَهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
បានប្រាប់យើង [ហារុណ ប៊ីន អ៊ីសាក អាល់ ហាមដានី] ថា; បានប្រាប់យើង [អាប់ដា ប៊ីន ស៊ូឡៃម៉ាន អាល់ គីឡាប៊ី] ពី [ហ៊ីសយ៉ាម ប៊ីន អ៊ូវ៉ា] ពី [ឪពុករបស់គាត់] ពី [អៃសយ៉ា] គាត់បាននិយាយថា; 'អ្នកនាំសាររបស់អល់ឡោះ សលឡាហ៊ូ 'អាឡៃហ៊ី វ៉ាសាឡាម បានមានប្រសាសន៍ថា: 'ប្រសិនបើម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នករាល់គ្នាងងុយគេងពេលអធិស្ឋាន ចូរឲ្យគាត់ចូលគេង។ ព្រោះប្រសិនបើម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នករាល់គ្នាអធិស្ឋានពេលគាត់ងងុយគេង នោះវាអាចទៅរួចដែលថានៅពេលដែលគាត់សុំការអភ័យទោស គាត់ពិតជាបន្ទោសខ្លួនឯង'។ គាត់បាននិយាយថា: 'នៅក្នុងជំពូកនេះក៏មានប្រវត្តិពី អាណាស និង អាប៊ូ ហ៊ូរ៉យរ៉ា'។ អាប៊ូ អ៊ីសា បានមានប្រសាសន៍ថា: 'ហាទីសនេះ 'អៃសយ៉ា គឺជាហាសាន់ពិតប្រាកដ'។
Imam Tirmidzi : 324
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ وَهَنَّادٌ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ أَبَانَ بْنِ يَزِيدَ الْعَطَّارِ عَنْ بُدَيْلِ بْنِ مَيْسَرَةَ الْعُقَيْلِيِّ عَنْ أَبِي عَطِيَّةَ رَجُلٍ مِنْهُمْ قَالَكَانَ مَالِكُ بْنُ الْحُوَيْرِثِ يَأْتِينَا فِي مُصَلَّانَا يَتَحَدَّثُ فَحَضَرَتْ الصَّلَاةُ يَوْمًا فَقُلْنَا لَهُ تَقَدَّمْ فَقَالَ لِيَتَقَدَّمْ بَعْضُكُمْ حَتَّى أُحَدِّثَكُمْ لِمَ لَا أَتَقَدَّمُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ زَارَ قَوْمًا فَلَا يَؤُمَّهُمْ وَلْيَؤُمَّهُمْ رَجُلٌ مِنْهُمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ قَالُوا صَاحِبُ الْمَنْزِلِ أَحَقُّ بِالْإِمَامَةِ مِنْ الزَّائِرِ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِذَا أَذِنَ لَهُ فَلَا بَأْسَ أَنْ يُصَلِّيَ بِهِ و قَالَ إِسْحَقُ بِحَدِيثِ مَالِكِ بْنِ الْحُوَيْرِثِ وَشَدَّدَ فِي أَنْ لَا يُصَلِّيَ أَحَدٌ بِصَاحِبِ الْمَنْزِلِ وَإِنْ أَذِنَ لَهُ صَاحِبُ الْمَنْزِلِ قَالَ وَكَذَلِكَ فِي الْمَسْجِدِ لَا يُصَلِّي بِهِمْ فِي الْمَسْجِدِ إِذَا زَارَهُمْ يَقُولُ لِيُصَلِّ بِهِمْ رَجُلٌ مِنْهُمْ
បានប្រាប់យើង [Mahmud bin Ghailan] និង [Hannad] ទាំងពីរ; បានប្រាប់យើង [Waki'] ពី [Aban bjn Yazid Al Aththar] ពី [Budail bin Maisarah Al Uqail] ពី [Abu 'Athiyyah] - មនុស្សម្នាក់មកពី bani Uqail - គាត់បាននិយាយថា; ' [Malik bin Al Huwairits] បានមកកន្លែងអធិស្ឋានរបស់យើងដើម្បីពិភាក្សាអំពីអ្វីមួយ បន្ទាប់មកនៅពេលដែលពេលវេលាអធិស្ឋានមកដល់ យើងបាននិយាយទៅកាន់គាត់ថា 'អ្នកគួរតែមក - ដើម្បីក្លាយជាអ៊ីម៉ាំ -' ប៉ុន្តែគាត់បានឆ្លើយថា 'សូមឱ្យម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នកមកក្លាយជាអ៊ីម៉ាំរហូតដល់ខ្ញុំប្រាប់អ្នកពីមូលហេតុដែលខ្ញុំមិនចង់មក។ ខ្ញុំបានឮអ្នកនាំសាររបស់អល់ឡោះ (សន្តិភាពនិងពរជ័យរបស់អល់ឡោះស្ថិតនៅលើគាត់) មានប្រសាសន៍ថា: 'អ្នកណាដែលទៅលេងប្រជាជនណាមួយ កុំឱ្យគាត់ក្លាយជាអ៊ីម៉ាំរបស់ពួកគេ ប៉ុន្តែសូមឱ្យម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេក្លាយជាអ៊ីម៉ាំ'។ Abu Isa បាននិយាយថា: 'ហាឌីតនេះគឺជាហាសាន់ពិតប្រាកដ'។ ហាឌីតនេះត្រូវបានអនុវត្តដោយអ្នកប្រាជ្ញជាច្រើនមកពីក្នុងចំណោមដៃគូរបស់ព្យាការី sallalaahu 'alaihi wasallam និងអ្នកដែលមកក្រោយពួកគេ។ ពួកគេបាននិយាយថា៖ «ម្ចាស់ផ្ទះមានសិទ្ធិធ្វើជាអ៊ីម៉ាំច្រើនជាងភ្ញៀវ»។ ខណៈពេលដែលអ្នកប្រាជ្ញខ្លះទៀតបាននិយាយថា៖ «ប្រសិនបើម្ចាស់ផ្ទះផ្តល់ការអនុញ្ញាត នោះវាមិនមានគ្រោះថ្នាក់អ្វីទេក្នុងការធ្វើជាអ៊ីម៉ាំរបស់គាត់»។ អ៊ីសាកបានជជែកវែកញែកដោយផ្អែកលើហាឌីតរបស់ម៉ាលីក អ៊ីបន អាល់ ហ៊ូវ៉ៃរីត ហើយមានភាពរឹងមាំថា មនុស្សម្នាក់មិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យដឹកនាំការអធិស្ឋានដោយម្ចាស់ផ្ទះទេ ទោះបីជាគាត់មានការអនុញ្ញាតក៏ដោយ។ ហើយអ៊ីសាកក៏បាននិយាយផងដែរថា «រឿងនេះក៏អនុវត្តនៅក្នុងវិហារអ៊ីស្លាមដែរ មនុស្សម្នាក់មិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យដឹកនាំក្រុមមនុស្សដែលគាត់ទៅលេងនោះទេ។ ហើយគាត់គួរតែនិយាយថា៖ «ចូរឱ្យម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេក្លាយជាអ៊ីម៉ាំ»។
Imam Tirmidzi : 325
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ عَيَّاشٍ حَدَّثَنِي حَبِيبُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ يَزِيدَ بْنِ شُرَيْحٍ عَنْ أَبِي حَيٍّ الْمُؤَذِّنِ الْحِمْصِيِّ عَنْ ثَوْبَانَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَحِلُّ لِامْرِئٍ أَنْ يَنْظُرَ فِي جَوْفِ بَيْتِ امْرِئٍ حَتَّى يَسْتَأْذِنَ فَإِنْ نَظَرَ فَقَدْ دَخَلَ وَلَا يَؤُمَّ قَوْمًا فَيَخُصَّ نَفْسَهُ بِدَعْوَةٍ دُونَهُمْ فَإِنْ فَعَلَ فَقَدْ خَانَهُمْ وَلَا يَقُومُ إِلَى الصَّلَاةِ وَهُوَ حَقِنٌقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبِي أُمَامَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ثَوْبَانَ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ صَالِحٍ عَنْ السَّفْرِ بْنِ نُسَيْرٍ عَنْ يَزِيدَ بْنِ شُرَيْحٍ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ شُرَيْحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَأَنَّ حَدِيثَ يَزِيدَ بْنِ شُرَيْحٍ عَنْ أَبِي حَيٍّ الْمُؤَذِّنِ عَنْ ثَوْبَانَ فِي هَذَا أَجْوَدُ إِسْنَادًا وَأَشْهَرُ
វាត្រូវបានគេប្រាប់មកយើង [អាលី ប៊ីន ហ៊ូជរ] បាននិយាយថា; បានប្រាប់យើង [អ៊ីស្មាអ៊ីល ប៊ីន អៃយ៉ាស៊ី] បាននិយាយថា; បានប្រាប់ខ្ញុំ [ហាប៊ីប ប៊ីន សាលីហ] ពី [យ៉ាហ្ស៊ីដ ប៊ីន ស៊ូរ៉ាប៊ីល] ពី [អាប៊ូ ហៃយ អាល់ មូអាដហ្សីន អាល់ ហ៊ីមស] ពី [សៅបាន] ពីព្យាការី សលឡាហ៊ូ 'អាឡៃហ៊ី វ៉ាសាឡាម បាននិយាយថា: 'វាមិនមែនជារឿងហាឡាលទេសម្រាប់នរណាម្នាក់ក្នុងការមើលចូលទៅក្នុងផ្ទះរបស់អ្នកដទៃរហូតដល់គាត់ទទួលបានការអនុញ្ញាត ប្រសិនបើគាត់បន្តមើល - ដោយគ្មានការអនុញ្ញាត - នោះគាត់បានចូល។ ហើយកុំឱ្យនរណាម្នាក់ដឹកនាំប្រជាជនជាបូជាចារ្យ ហើយបន្ទាប់មកឧទ្ទិសការអធិស្ឋានដល់ខ្លួនឯងដោយមិនរាប់បញ្ចូលពួកគេ ប្រសិនបើគាត់ធ្វើដូច្នេះ នោះគាត់បានក្បត់។ ហើយមនុស្សម្នាក់ក៏មិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យធ្វើការអធិស្ឋានពេលកំពុងកាន់ទឹកនោមរបស់គាត់ដែរ'។ គាត់បាននិយាយថា; 'នៅក្នុងជំពូកនេះក៏មានប្រវត្តិពី អាប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ា និង អាប៊ូ អ៊ូម៉ាម៉ា'។ អាប៊ូ អ៊ីសា បាននិយាយថា; 'ហាឌីស សៅបា មានកម្រិតហាសាន'។ hadith នេះត្រូវបានរៀបរាប់ផងដែរពី [Mu'awiyah bin Salih] ពី [As Safar bin Nusair] ពី [Yazid bin Syuraih] ពី [Abu Umamah] ពីព្យាការី sallallaahu 'alaihi wasallam' ។ hadith នេះត្រូវបានរៀបរាប់ផងដែរពី [Yazid bin Syuraih] ពី [Abu Hurairah] ពីព្យាការី sallallaahu 'alaihi wasallam ។ វាដូចជាប្រសិនបើ hadith របស់ Yazid bin Syuraih, ពី Abu Hayy Al Mu'adzin, ពី Tsauban លើបញ្ហានេះគឺ sanad ល្អប្រសើរជាងមុននិងល្បីល្បាញ' ។
Imam Tirmidzi : 326
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى بْنُ وَاصِلِ بْنِ عَبْدِ الْأَعْلَى الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْقَاسِمِ الْأَسَدِيُّ عَنْ الْفَضْلِ بْنِ دَلْهَمٍ عَنْ الْحَسَنِ قَال سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُلَعَنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثَةً رَجُلٌ أَمَّ قَوْمًا وَهُمْ لَهُ كَارِهُونَ وَامْرَأَةٌ بَاتَتْ وَزَوْجُهَا عَلَيْهَا سَاخِطٌ وَرَجُلٌ سَمِعَ حَيَّ عَلَى الْفَلَاحِ ثُمَّ لَمْ يُجِبْقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَطَلْحَةَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَأَبِي أُمَامَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ لَا يَصِحُّ لِأَنَّهُ قَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُرْسَلٌ قَالَ أَبُو عِيسَى وَمُحَمَّدُ بْنُ الْقَاسِمِ تَكَلَّمَ فِيهِ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ وَضَعَّفَهُ وَلَيْسَ بِالْحَافِظِ وَقَدْ كَرِهَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنْ يَؤُمَّ الرَّجُلُ قَوْمًا وَهُمْ لَهُ كَارِهُونَ فَإِذَا كَانَ الْإِمَامُ غَيْرَ ظَالِمٍ فَإِنَّمَا الْإِثْمُ عَلَى مَنْ كَرِهَهُ و قَالَ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ فِي هَذَا إِذَا كَرِهَ وَاحِدٌ أَوْ اثْنَانِ أَوْ ثَلَاثَةٌ فَلَا بَأْسَ أَنْ يُصَلِّيَ بِهِمْ حَتَّى يَكْرَهَهُ أَكْثَرُ الْقَوْمِ
បានប្រាប់យើង [អាប់ឌុល អាឡា ប៊ីន វ៉ាស៊ីល ប៊ីន អាប់ឌុល អាឡា អាល់ គូហ្វី] ថា; បានប្រាប់យើង [មូហាំម៉ាត់ ប៊ីន អាល់ កាស៊ីម អាល់ អាសាឌី] ពី [អាល់ ហ្វាដល ប៊ីន ដាលហាំ] ពី [អាល់ ហាសាន់] គាត់ថា; 'ខ្ញុំបានឮ [អាណាស ប៊ីន ម៉ាលីក] ថា; 'រ៉ស៊ូលុលឡោះ សលឡាហ៊ូ 'អាឡៃហ៊ី វ៉ាសាឡាម បានដាក់បណ្តាសាមនុស្សបីនាក់; អ្នកដែលដឹកនាំមនុស្សមួយក្រុម ខណៈពេលដែលពួកគេមិនចូលចិត្តវា, ភរិយាដែលចំណាយពេលមួយយប់ ខណៈពេលដែលស្វាមីរបស់នាងខឹងនឹងនាង និងអ្នកដែលឮការអំពាវនាវរបស់ហៃយ៉ាឱ្យអធិស្ឋាន 'អាឡា ហ្វាឡា - ចូរយើងទៅរកជ័យជំនះ - ប៉ុន្តែមិនបានសម្រេចវា'។ អ៊ីម៉ាម ទីរមីឌី បាននិយាយថា; 'នៅក្នុងជំពូកនេះក៏មានហាឌីតពី អ៊ីបន អាបាស, ថាលហា, អាប់ឌុលឡា ប៊ីន 'អាំរូ និង អាប៊ូ អ៊ូម៉ាម៉ា'។ អាប៊ូ អ៊ីសា បាននិយាយថា; 'ហាឌីតរបស់ អាណាស' មិនមានភាពត្រឹមត្រូវទេ ពីព្រោះហាឌីតនេះត្រូវបាននិទានពី អាល់ ហាសាន់ ពីព្យាការី សលឡាហ៊ូ 'អាឡៃហ៊ី វ៉ាសាឡាម នៅ មួរសាល'។ អាប៊ូ អ៊ីសា បាននិយាយថា; «លោក Muhammad bin Al Qasim ត្រូវបានពិភាក្សា និងធ្វើឱ្យចុះខ្សោយដោយអ៊ីម៉ាំ Ahmad bin Hanbal ហើយគាត់មិនមែនជាហាហ្វីតទេ - ជាអ្នកទន្ទេញចាំដ៏រឹងមាំ -។ អ្នកប្រាជ្ញខ្លះចាត់ទុកថាវាជាម៉ាក្រូសម្រាប់នរណាម្នាក់ក្នុងការដឹកនាំក្រុមមួយ ខណៈពេលដែលពួកគេមិនចូលចិត្តវា ប៉ុន្តែប្រសិនបើអ៊ីម៉ាំមិនមែនជាអ្នកជិះជាន់ទេ នោះអំពើបាបនឹងវិលត្រឡប់ទៅរកអ្នកដែលមិនចូលចិត្តគាត់វិញ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ អ៊ីម៉ាំ Ahmad និង Ishaq មានមតិថា ប្រសិនបើមនុស្សដែលមិនចូលចិត្តវាមានតែម្នាក់ ពីរនាក់ ឬបីនាក់ នោះគ្មានអ្វីខុសទេក្នុងការដឹកនាំពួកគេ លុះត្រាតែអ្នកដែលមិនចូលចិត្តវាជាមនុស្សច្រើននាក់»។
Imam Tirmidzi : 327
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ يَسَافٍ عَنْ زِيَادِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ بْنِ الْمُصْطَلِقِ قَالَكَانَ يُقَالُ أَشَدُّ النَّاسِ عَذَابًا يَوْمَ الْقِيَامَةِ اثْنَانِ امْرَأَةٌ عَصَتْ زَوْجَهَا وَإِمَامُ قَوْمٍ وَهُمْ لَهُ كَارِهُونَقَالَ هَنَّادٌ قَالَ جَرِيرٌ قَالَ مَنْصُورٌ فَسَأَلْنَا عَنْ أَمْرِ الْإِمَامِ فَقِيلَ لَنَا إِنَّمَا عَنَى بِهَذَا أَئِمَّةً ظَلَمَةً فَأَمَّا مَنْ أَقَامَ السُّنَّةَ فَإِنَّمَا الْإِثْمُ عَلَى مَنْ كَرِهَهُ
បានប្រាប់យើង [ហាណាដ] ថា; បានប្រាប់យើង [ចារីរ] ពី [ម៉ាន់សួរ] ពី [ហ៊ីឡាល ប៊ីន យ៉ាសាហ្វ] ពី [ហ្ស៊ីយ៉ាដ ប៊ីន អាប៊ូ អាល់ ចាដ] ពី [អាំរូ ប៊ីន អាល់ ហារីត ប៊ីន អាល់ មូសថាលីក] គាត់បាននិយាយថា; 'គេនិយាយថា មនុស្សដែលនឹងត្រូវទទួលទណ្ឌកម្មធ្ងន់ធ្ងរបំផុតនៅថ្ងៃវិនិច្ឆ័យនឹងមានមនុស្សពីរនាក់; ស្ត្រីម្នាក់ដែលមិនស្តាប់បង្គាប់ស្វាមីរបស់នាង និងបូជាចារ្យនៃប្រជាជនមួយ ខណៈពេលដែលពួកគេស្អប់គាត់'។ គាត់បាននិយាយថា; 'ហាណាដ បាននិយាយថា; 'ចារីរ' បាននិយាយថា; 'ម៉ាន់សួរ បាននិយាយថា; 'បន្ទាប់មកយើងបានសួរអំពីអ៊ីម៉ាំ ហើយវាត្រូវបានគេនិយាយមកកាន់យើងថា 'មនុស្សតែម្នាក់គត់ដែលត្រូវបានលើកឡើងក្នុងករណីនេះគឺអ៊ីម៉ាំអយុត្តិធម៌ ចំណែកឯអ៊ីម៉ាំដែលគាំទ្រស៊ុនណាហ៍ អំពើបាបគឺសម្រាប់មនុស្សស្អប់ពួកគេ'។
Imam Tirmidzi : 328
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْحَسَنِ حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ وَاقِدٍ حَدَّثَنَا أَبُو غَالِبٍ قَال سَمِعْتُ أَبَا أُمَامَةَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثَةٌ لَا تُجَاوِزُ صَلَاتُهُمْ آذَانَهُمْ الْعَبْدُ الْآبِقُ حَتَّى يَرْجِعَ وَامْرَأَةٌ بَاتَتْ وَزَوْجُهَا عَلَيْهَا سَاخِطٌ وَإِمَامُ قَوْمٍ وَهُمْ لَهُ كَارِهُونَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَأَبُو غَالِبٍ اسْمُهُ حَزَوَّرٌ
បានប្រាប់យើង [មូហាំម៉ាត់ ប៊ីន អ៊ីស្ម៉ាអ៊ីល] ថា; បានប្រាប់យើង [អាលី ប៊ីន អាល់ ហាសាន] ថា; បានប្រាប់យើង [អាល់ ហ៊ូសេន ប៊ីន អាល់ វ៉ាគីដ] ថា; បានប្រាប់យើង [អាប៊ូ ហ្គាលីប] គាត់ថា; 'ខ្ញុំបានឮ [អាប៊ូ អ៊ូម៉ាម៉ា] ថា; 'អ្នកនាំសាររបស់អល់ឡោះ សលឡាហ៊ូ 'អាឡៃហ៊ី វ៉ាសាឡាម បានមានប្រសាសន៍ថា៖ 'មនុស្សបីនាក់ដែលការអធិស្ឋានរបស់ពួកគេនឹងមិនហួសពីត្រចៀករបស់ពួកគេ; ទាសករម្នាក់ដែលរត់គេចខ្លួនរហូតដល់គាត់ត្រឡប់មកវិញ ប្រពន្ធម្នាក់ដែលចំណាយពេលមួយយប់ខណៈពេលដែលប្តីរបស់នាងខឹង និងបូជាចារ្យសម្រាប់ប្រជាជននៅពេលដែលពួកគេមិនចូលចិត្តវា'។ អាប៊ូ អ៊ីសា បានមានប្រសាសន៍ថា៖ 'ពីបន្ទាត់នេះ ហាទីសនេះមានឋានៈជា ហាសាន់ ហ្គារីប។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ឈ្មោះរបស់អាប៊ូ ហ្គាលីបគឺ ហាហ្សាវ៉ារ'។
Imam Tirmidzi : 329
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّهُ قَالَخَرَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ فَرَسٍ فَجُحِشَ فَصَلَّى بِنَا قَاعِدًا فَصَلَّيْنَا مَعَهُ قُعُودًا ثُمَّ انْصَرَفَ فَقَالَ إِنَّمَا الْإِمَامُ أَوْ إِنَّمَا جُعِلَ الْإِمَامُ لِيُؤْتَمَّ بِهِ فَإِذَا كَبَّرَ فَكَبِّرُوا وَإِذَا رَكَعَ فَارْكَعُوا وَإِذَا رَفَعَ فَارْفَعُوا وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ وَإِذَا سَجَدَ فَاسْجُدُوا وَإِذَا صَلَّى قَاعِدًا فَصَلُّوا قُعُودًا أَجْمَعُونَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَجَابِرٍ وَابْنِ عُمَرَ وَمُعَاوِيَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ أَنَسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَّ عَنْ فَرَسٍ فَجُحِشَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ ذَهَبَ بَعْضُ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى هَذَا الْحَدِيثِ مِنْهُمْ جَابِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ وَأُسَيْدُ بْنُ حُضَيْرٍ وَأَبُو هُرَيْرَةَ وَغَيْرُهُمْ وَبِهَذَا الْحَدِيثِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِذَا صَلَّى الْإِمَامُ جَالِسًا لَمْ يُصَلِّ مَنْ خَلْفَهُ إِلَّا قِيَامًا فَإِنْ صَلَّوْا قُعُودًا لَمْ تُجْزِهِمْ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ
បានប្រាប់យើង [គូតៃបះ] ថា; បានប្រាប់យើង [អាល់ឡៃត] ពី [អ៊ីបន ស៊ីហាប] ពី [អាណាស ប៊ីន ម៉ាលីក] ថា លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «រ៉ស៊ូលុលឡោះ សន្តិភាព និង ពរជ័យ បានធ្លាក់ពីលើសេះ ហើយរងរបួស។ បន្ទាប់មក លោកបានអង្គុយអធិស្ឋានជាមួយគ្នា។» បន្ទាប់មកគាត់បានក្រោកឡើងហើយនិយាយថា៖ «មានតែអ៊ីម៉ាំទេ ឬគាត់បាននិយាយថា មានតែគាត់ទេដែលត្រូវបានធ្វើជាអ៊ីម៉ាំ ដើម្បីឲ្យគាត់ត្រូវបានគោរពតាម ប្រសិនបើគាត់ជាតាប៊ីរ ចូរធ្វើជាតាប៊ីរ បើគាត់ឱនចុះ ចូរឱនចុះ បើគាត់ងើយក្បាលឡើង ចូរងើយក្បាលឡើង ប្រសិនបើគាត់និយាយថា៖ សាមីអាឡាហ៊ូ លីម៉ាន ហាមីដាហ៊ូ - សូមអល់ឡោះឮការសរសើររបស់អ្នកដែលសរសើរទ្រង់ - បន្ទាប់មកនិយាយថា៖ រ៉ាបបាណា វ៉ា ឡាកាល ហាំឌូ - ឱព្រះអាឡស់របស់យើង ការសរសើរទាំងអស់គឺសម្រាប់ទ្រង់ ប្រសិនបើគាត់ក្រាបចុះ ចូរក្រាបចុះ ហើយប្រសិនបើគាត់អធិស្ឋានដោយអង្គុយ សូមអធិស្ឋានដោយអង្គុយទាំងអស់គ្នា»។ គាត់បាននិយាយថា៖ «នៅក្នុងជំពូកនេះក៏មានការនិទានរឿងពី 'អៃសា អាប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ា ចាប៊ីរ អ៊ីបន អ៊ូម៉ារ និង មូអាវីយ៉ា'»។ អាប៊ូ អ៊ីសា បាននិយាយថា៖ «ហាឌីតរបស់ អាណាស ដែលលើកឡើងថា អ្នកនាំសាររបស់អល់ឡោះ សហាឡាហ៊ូ អាល់ឡៃហ៊ី វ៉ាសាឡាម បានដួល ហើយរងរបួសគឺ ហាសាន់ សាហ៊ី។ អ្នកប្រាជ្ញមួយចំនួនក្នុងចំណោមដៃគូរបស់ព្យាការី សហាឡាហ៊ូ អាល់ឡៃហ៊ី វ៉ាសាឡាម បានប្រកាន់ខ្ជាប់នូវហាឌីតនេះ។» ក្នុងចំណោមពួកគេមានដូចជា ចាបៀរ ប៊ីន អាប់ឌុលឡាហ៍, អ៊ូសៃដ ប៊ីន ហ៊ូដលែរ, អាប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ាហ៍ និងអ្នកដទៃទៀត។ អាម៉ាដ និង អ៊ីសាក ក៏បានប្រកាន់ខ្ជាប់នូវហាទីសនេះដែរ។ ហើយអ្នកប្រាជ្ញខ្លះបាននិយាយថា “ប្រសិនបើអ៊ីម៉ាំអធិស្ឋានពេលអង្គុយ នោះមនុស្សនៅពីក្រោយគាត់មិនអធិស្ឋានទេ លើកលែងតែឈរ ប្រសិនបើពួកគេអធិស្ឋានពេលអង្គុយ នោះការអធិស្ឋានរបស់ពួកគេមិនមានសុពលភាពទេ”។ នេះជាមតិរបស់ ស៊ូហ្វីយ៉ាន អាត សូរី, ម៉ាលីក ប៊ីន អាណាស, ប៊ីន អាល់ មូបារ៉ាក់ និង ស្យ៉ាហ្វីអ៊ី។
Imam Tirmidzi : 330
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا شَبَابَةُ بْنُ سَوَّارٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ نُعَيْمِ بْنِ أَبِي هِنْدٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَلْفَ أَبِي بَكْرٍ فِي مَرَضِهِ الَّذِي مَاتَ فِيهِ قَاعِدًاقَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ إِذَا صَلَّى الْإِمَامُ جَالِسًا فَصَلُّوا جُلُوسًا وَرُوِيَ عَنْهَا أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ فِي مَرَضِهِ وَأَبُو بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ فَصَلَّى إِلَى جَنْبِ أَبِي بَكْرٍ وَالنَّاسُ يَأْتَمُّونَ بِأَبِي بَكْرٍ وَأَبُو بَكْرٍ يَأْتَمُّ بِالنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرُوِيَ عَنْهَا أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى خَلْفَ أَبِي بَكْرٍ قَاعِدًا وَرُوِي عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى خَلْفَ أَبِي بَكْرٍ وَهُوَ قَاعِدٌ
បានប្រាប់យើង [ម៉ាមុដ ប៊ីន ហ្គៃឡាន] បាននិយាយ; បានប្រាប់យើង [ស៊ីយ៉ាបាបា ប៊ីន សៅវ៉ារ] ពី [ស៊ីយូបា] ពី [នូអ៊ែម ប៊ីន អាប៊ូ ហិន] ពី [អាប៊ូ វ៉ៃអ៊ីល] ពី [ម៉ាស្រុក] ពី [អៃសយ៉ា] គាត់បាននិយាយថា; 'រ៉ស៊ូលឡោះ សលឡាហ៊ូ អាល់ឡៃហ៊ី វ៉ាសាឡាម បានអធិស្ឋាននៅពីក្រោយ អាប៊ូ បាកើរ នៅពេលដែលគាត់ឈឺ ដែលនាំឱ្យគាត់ស្លាប់'។ អាប៊ូ អ៊ីសា បាននិយាយថា; 'ហាឌីត' របស់ អៃសយ៉ា គឺស្ថិតនៅក្នុងកម្រិត ហាសាន សាហ៊ីហ ហ្គារីប។ វាត្រូវបាននិទានពី អៃសយ៉ា ថា ព្យាការី សលឡាហ៊ូ អាល់ឡៃហ៊ី វ៉ាសាឡាម បានមានប្រសាសន៍ថា: 'ប្រសិនបើអ៊ីម៉ាមអធិស្ឋានដោយអង្គុយ នោះអ្នកគួរតែអធិស្ឋានដោយអង្គុយ'។ ហើយវានៅតែត្រូវបាននិទានថា ព្យាការី សលឡាហ៊ូ អាល់ឡៃហ៊ី វ៉ាសាឡាម បានចេញទៅក្រៅនៅពេលដែលគាត់ឈឺ ខណៈពេលដែល អាប៊ូ បាកើរ កំពុងអធិស្ឋានជាមួយប្រជាជន។ បន្ទាប់មកគាត់បានអធិស្ឋាននៅក្បែរអាប៊ូបាកឺរ ប្រជាជនបានអធិស្ឋានទៅកាន់អាប៊ូបាកឺរ ខណៈដែលអាប៊ូបាកឺរផ្ទាល់បានអធិស្ឋានទៅកាន់ព្យាការី sallalahu 'alaihi wasallam។ ហើយនៅក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រមួយផ្សេងទៀតរបស់ 'Aisyah វាត្រូវបានបញ្ជាក់ថា ព្យាការី sallalahu 'alaihi wasallam បានអធិស្ឋាននៅពីក្រោយអាប៊ូបាកឺរពេលកំពុងអង្គុយ។ ហើយវាត្រូវបានរៀបរាប់ដោយ Anas ថា ព្យាការី sallalahu 'alaihi wasallam បានអធិស្ឋានពេលកំពុងអង្គុយនៅពីក្រោយអាប៊ូបាកឺរ។
Imam Tirmidzi : 331
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي زِيَادٍ حَدَّثَنَا شَبَابَةُ بْنُ سَوَّارٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ طَلْحَةَ عَنْ حُمَيْدٍ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَرَضِهِ خَلْفَ أَبِي بَكْرٍ قَاعِدًا فِي ثَوْبٍ مُتَوَشِّحًا بِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ وَهَكَذَا رَوَاهُ يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ عَنْ حُمَيْدٍ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ وَقَدْ رَوَاهُ غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ حُمَيْدٍ عَنْ أَنَسٍ وَلَمْ يَذْكُرُوا فِيهِ عَنْ ثَابِتٍ وَمَنْ ذَكَرَ فِيهِ عَنْ ثَابِتٍ فَهُوَ أَصَحُّ
បានប្រាប់យើង [Abdullah bin Abu Ziyad] បាននិយាយ; បានប្រាប់យើង [Syababah bin Sawwar] បាននិយាយ; បានប្រាប់យើង [Muhammad bin Thalhah] ពី [Humaid] ពី [Thabit] ពី [Anas] គាត់បាននិយាយថា; 'ពេលគាត់ឈឺ រ៉ស៊ូលុលឡោះ sallaahu 'alaihi wasallam បានអធិស្ឋានដោយអង្គុយនៅពីក្រោយ Abu Bakr ដោយគ្របដោយក្រណាត់'។ Abu Isa បាននិយាយថា; 'ហាទីសនេះគឺត្រឹមត្រូវ។ គាត់បាននិយាយថា; 'នេះជារបៀបដែល [Yahya bin Ayyub] បានរៀបរាប់វាពី [Humaid] ពី [Thabit] ពី [Anas]។ ហើយមិនត្រឹមតែនរណាម្នាក់ដែលបានរៀបរាប់ពី Humaid ពី Anas នោះទេ។ ប៉ុន្តែពួកគេមិនបានរៀបរាប់វានៅក្នុងវាទេ។ ពី Thabit។ ដូច្នេះហាទីសនៅក្នុងវាត្រូវបានរៀបរាប់; ពី Thabit គឺត្រឹមត្រូវជាង'។
Imam Tirmidzi : 332
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي لَيْلَى عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَصَلَّى بِنَا الْمُغِيرَةُ بْنُ شُعْبَةَ فَنَهَضَ فِي الرَّكْعَتَيْنِ فَسَبَّحَ بِهِ الْقَوْمُ وَسَبَّحَ بِهِمْ فَلَمَّا صَلَّى بَقِيَّةَ صَلَاتِهِ سَلَّمَ ثُمَّ سَجَدَ سَجْدَتَيْ السَّهْوِ وَهُوَ جَالِسٌ ثُمَّ حَدَّثَهُمْ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَعَلَ بِهِمْ مِثْلَ الَّذِي فَعَلَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ وَسَعْدٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُحَيْنَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ تَكَلَّمَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي ابْنِ أَبِي لَيْلَى مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ قَالَ أَحْمَدُ لَا يُحْتَجُّ بِحَدِيثِ ابْنِ أَبِي لَيْلَى و قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ ابْنُ أَبِي لَيْلَى هُوَ صَدُوقٌ وَلَا أَرْوِي عَنْهُ لِأَنَّهُ لَا يَدْرِي صَحِيحَ حَدِيثِهِ مِنْ سَقِيمِهِ وَكُلُّ مَنْ كَانَ مِثْلَ هَذَا فَلَا أَرْوِي عَنْهُ شَيْئًا وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ رَوَاهُ سُفْيَانُ عَنْ جَابِرٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُبَيْلٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي حَازِمٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ وَجَابِرٌ الْجُعْفِيُّ قَدْ ضَعَّفَهُ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ تَرَكَهُ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ وَغَيْرُهُمَا وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ الرَّجُلَ إِذَا قَامَ فِي الرَّكْعَتَيْنِ مَضَى فِي صَلَاتِهِ وَسَجَدَ سَجْدَتَيْنِ مِنْهُمْ مَنْ رَأَى قَبْلَ التَّسْلِيمِ وَمِنْهُمْ مَنْ رَأَى بَعْدَ التَّسْلِيمِ وَمَنْ رَأَى قَبْلَ التَّسْلِيمِ فَحَدِيثُهُ أَصَحُّ لِمَا رَوَى الزُّهْرِيُّ وَيَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْأَنْصَارِيُّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْأَعْرَجِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ ابْنِ بُحَيْنَةَ
បានប្រាប់យើង [អាម៉ាដ ប៊ីន ម៉ានី] បាននិយាយ; បានប្រាប់យើង [ហ៊ូស្យាម] បាននិយាយ; បានរាយការណ៍មកយើង [អ៊ីបន អាប៊ូ ឡៃឡា] ពី [អាស ស្យាប៊ី] គាត់បាននិយាយថា '[ស៊ីយូបា ប៊ីន អាល់ មូហ្គីរ៉ា] បានអធិស្ឋានជាមួយយើង បន្ទាប់មកនៅក្នុងរ៉ក់អាត់ទីពីរ គាត់បានក្រោកឈរឡើងរហូតដល់មនុស្សនិយាយថា SUBHAANAALLAH ហើយគាត់ក៏បាននិយាយវាសម្រាប់ពួកគេផងដែរ។ បន្ទាប់ពីការអធិស្ឋាន គាត់បានក្រាបថ្វាយបង្គំសម្រាប់សាវី ជាមួយនឹងការក្រាបថ្វាយបង្គំពីរដងពេលអង្គុយ។ បន្ទាប់ពីនោះ គាត់បានប្រាប់មនុស្សថា រ៉ស៊ូលុលឡោះ សាលឡាហ៊ូ 'អាល់ឡៃហ៊ី វ៉ាសាឡាម ក៏បានធ្វើអ្វីដែលគាត់បានធ្វើដែរ'។ គាត់បាននិយាយថា 'នៅក្នុងជំពូកនេះក៏មានប្រវត្តិពី អ៊ុកបា ប៊ីន អាមៀរ សាអាដ និង អាប់ឌុលឡា ប៊ីន ប៊ូហៃណា'។ អាប៊ូ អ៊ីសា បាននិយាយថា 'ហាឌីតរបស់ អាល់ មូហ្គីរ៉ា ប៊ីន ស៊ូបា នេះត្រូវបាននិទានពី អាល់ មូហ្គីរ៉ា តាមវិធីជាច្រើន'។ អាប៊ូ អ៊ីសា បាននិយាយថា 'អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រមួយចំនួនបានពិភាក្សាអំពី អ៊ីបន អាប៊ូ ឡៃឡា ពីទស្សនៈនៃការទន្ទេញចាំរបស់គាត់'។ អាម៉ាស់ បាននិយាយថា ' «ហាឌីតរបស់ Ibn Abu Laila មិនអាចប្រើជាភស្តុតាងបានទេ»។ ហើយលោក Muhammad bin Isma'il បាននិយាយថា «Ibn Abu Laila គឺជាមនុស្សស្មោះត្រង់ គ្រាន់តែខ្ញុំមិនបាននិទានរឿងពីគាត់ ព្រោះគាត់មិនអាចបែងចែករវាងហាឌីតពិតប្រាកដដែលគាត់មាន។ ដូច្នេះជាមួយនរណាម្នាក់ដូចនេះ ខ្ញុំមិនចង់យកហាឌីតពីគាត់ទេ»។ ហាឌីតនេះក៏ត្រូវបាននិទានពី Al Mughirah bin Syu'bah តាមវិធីជាច្រើន។ [Sufyan] បាននិទានវាពី [Jabir] ពី [Al Mughirah bin Syubail] ពី [Qais bin Abu Hazim] ពី [Al Mughirah bin Shu'bah]។ Jabir Al Ju'fi ក៏ត្រូវបានចុះខ្សោយដោយអ្នកជំនាញវិទ្យាសាស្ត្រមួយចំនួនផងដែរ។ Yahya bin Sa'id, Abdurrahman bin Mahdi ហើយក្រៅពីពួកគេទាំងពីរនាក់បានចាកចេញពីគាត់ - មិនបានយកហាឌីតណាមួយពីគាត់ទេ-»។ ហាឌីតនេះត្រូវបានអនុវត្តដោយអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រ ថាប្រសិនបើបុរសម្នាក់ឈរនៅក្នុងរ៉ាកាទីពីរ គាត់គួរតែបន្តការអធិស្ឋានរបស់គាត់ បន្ទាប់ពីនោះគាត់ក្រាបថ្វាយបង្គំខ្លួនឯងជាមួយនឹងការក្រាបថ្វាយបង្គំពីរដង -sahwi-។ ពួកគេមួយចំនួនមានមតិថា ការក្រាបថ្វាយបង្គំត្រូវបានធ្វើឡើងមុនពេលស្វាគមន៍ ហើយអ្នកផ្សេងទៀតមានមតិថា ការក្រាបថ្វាយបង្គំត្រូវបានធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីការស្វាគមន៍។ ហើយមតិដែលនិយាយថា ការក្រាបថ្វាយបង្គំត្រូវបានធ្វើឡើងមុនពេលស្វាគមន៍គឺមានភាពត្រឹមត្រូវជាង ពីព្រោះហាឌីសត្រូវបានរៀបរាប់ដោយ Az Zuhri និង Yahya bin Sa'id Al Ansari ពី Abdurrahman Al A'raj ពី Abdullah bin Buhainah'។
Imam Tirmidzi : 333
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ عَنْ الْمَسْعُودِيِّ عَنْ زِيَادِ بْنِ عِلَاقَةَ قَالَصَلَّى بِنَا الْمُغِيرَةُ بْنُ شُعْبَةَ فَلَمَّا صَلَّى رَكْعَتَيْنِ قَامَ وَلَمْ يَجْلِسْ فَسَبَّحَ بِهِ مَنْ خَلْفَهُ فَأَشَارَ إِلَيْهِمْ أَنْ قُومُوا فَلَمَّا فَرَغَ مِنْ صَلَاتِهِ سَلَّمَ وَسَجَدَ سَجْدَتَيْ السَّهْوِ وَسَلَّمَ وَقَالَ هَكَذَا صَنَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
បានប្រាប់យើង [អាប់ឌុលឡាហ៍ ប៊ីន អាប់ឌួររ៉ាម៉ាន់] ថា; បានជូនដំណឹងដល់យើង [យ៉ាហ្ស៊ីដ ប៊ីន ហារូន] ពី [អាល់ ម៉ាស'អ៊ូឌី] ពី [ហ្ស៊ីយ៉ាដ ប៊ីន អ៊ីឡាកា] គាត់ថា; [អាល់ មូហ្គីរ៉ាហ៍ ប៊ីន ស៊ូ'បា] បានអធិស្ឋានជាមួយយើង បន្ទាប់ពីអធិស្ឋានពីររ៉កអាស គាត់ក៏ក្រោកឡើងភ្លាមៗ ហើយមិនបានអង្គុយចុះទេ។ ដូច្នេះ ប្រជាជនបាននិយាយអង្កាំអធិស្ឋាន ដើម្បីរំលឹកគាត់ ប៉ុន្តែគាត់បានធ្វើសញ្ញាឱ្យពួកគេក្រោកឈរឡើង។ ពេលគាត់អធិស្ឋានចប់ គាត់បាននិយាយជំរាបសួរ ហើយក្រាបថ្វាយបង្គំពីរដង បន្ទាប់មកគាត់បាននិយាយជំរាបសួរ។ បន្ទាប់មកគាត់បាននិយាយថា: 'នោះជារបៀបដែលរ៉ស៊ូលុលឡោះ សន្តិភាព الله على الله على الله على الله على الله على الله على الله على الله'។ អាប៊ូ អ៊ីសា បានមានប្រសាសន៍ថា: 'ហាទីសនេះគឺពិតប្រាកដមែន។ ហើយហាទីសនេះក៏ត្រូវបានរៀបរាប់តាមវិធីជាច្រើនពីអាល់ មូហ្គីរ៉ាហ៍ ប៊ីន ស៊ូ'បា ពីព្យាការី សន្តិភាព الله على الله على الله'។
Imam Tirmidzi : 334
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ هُوَ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ أَخْبَرَنَا سَعْدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَال سَمِعْتُ أَبَا عُبَيْدَةَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِيهِ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا جَلَسَ فِي الرَّكْعَتَيْنِ الْأُولَيَيْنِ كَأَنَّهُ عَلَى الرَّضْفِ قَالَ شُعْبَةُ ثُمَّ حَرَّكَ سَعْدٌ شَفَتَيْهِ بِشَيْءٍ فَأَقُولُ حَتَّى يَقُومَ فَيَقُولُ حَتَّى يَقُومَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ إِلَّا أَنَّ أَبَا عُبَيْدَةَ لَمْ يَسْمَعْ مِنْ أَبِيهِ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ يَخْتَارُونَ أَنْ لَا يُطِيلَ الرَّجُلُ الْقُعُودَ فِي الرَّكْعَتَيْنِ الْأُولَيَيْنِ وَلَا يَزِيدَ عَلَى التَّشَهُّدِ شَيْئًا وَقَالُوا إِنْ زَادَ عَلَى التَّشَهُّدِ فَعَلَيْهِ سَجْدَتَا السَّهْوِ هَكَذَا رُوِيَ عَنْ الشَّعْبِيِّ وَغَيْرِهِ
បានប្រាប់យើង [Mahmud bin Ghailan] បាននិយាយ; បានប្រាប់យើង [Abu Dawud] - គឺ Ath Thayalisi - បាននិយាយ; បានប្រាប់យើង [Syu'bah] បាននិយាយ; បានជូនដំណឹងដល់យើង [Sa'd bin Ibrahim] គាត់បាននិយាយថា 'ខ្ញុំបានឮ [Abu Ubaidah bin Abdullah bin Mas'ud] ប្រាប់វាពី [ឪពុករបស់គាត់] គាត់បាននិយាយថា 'អ្នកនាំសាររបស់អល់ឡោះ sallallaahu 'alaihi wasallam ប្រសិនបើគាត់អង្គុយក្នុង rak'at ទីពីរនៃផ្នែកទីមួយ គឺដូចជាគាត់កំពុងអង្គុយលើថ្មក្តៅ'។ Shu'bah បាននិយាយ; 'បន្ទាប់មក Sa'd បានរើបបូរមាត់របស់គាត់ - និយាយអំពីអ្វីមួយ ខ្ញុំបានសួរថា 'រហូតដល់អ្នកភ្ញាក់ឡើង?' គាត់បានឆ្លើយថា 'រហូតដល់អ្នកភ្ញាក់ឡើង'។ Abu Isa បាននិយាយថា 'ហាឌីសនេះគឺស្ថិតនៅក្នុងកម្រិតនៃ hasan។ វាគ្រាន់តែថា Abu Ubaidah មិនដែលឮពីឪពុករបស់គាត់ទេ'។ អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រអនុវត្តហាទីសនេះ ពួកគេជ្រើសរើសថាបុរសម្នាក់មិនគួរអង្គុយយូរនៅក្នុងរ៉ាកអាត់ទីពីរ និងទីមួយ ហើយមិនត្រូវលើសពីរយៈពេលនៃតាស៊ីហ៊ូដឡើយ។ ពួកគេបាននិយាយម្តងទៀតថា «ប្រសិនបើវាចំណាយពេលយូរជាងតាស៊ីហ៊ូដ នោះគាត់ត្រូវតែក្រាបថ្វាយបង្គំសាហ៊ីជាមួយនឹងការក្រាបថ្វាយបង្គំពីរដង»។ នេះជារបៀបដែលវាត្រូវបានរៀបរាប់ពី Asy Sya'bi និងអ្នកដទៃទៀត។
Imam Tirmidzi : 335
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ بُكَيْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَشَجِّ عَنْ نَابِلٍ صَاحِبِ الْعَبَاءِ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ صُهَيْبٍ قَالَمَرَرْتُ بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يُصَلِّي فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ فَرَدَّ إِلَيَّ إِشَارَةً وَقَالَ لَا أَعْلَمُ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ إِشَارَةً بِإِصْبَعِهِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ بِلَالٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأَنَسٍ وَعَائِشَةَ
បានប្រាប់យើង [Qutaibah] ថា; បានប្រាប់យើង [Al Laits bin Sa'd] ពី [Bukair bin Abdullah bin Al Asyaj] ពី [Nabil] - ម្ចាស់អាវធំ - ពី [Ibnu Umar] ពី [Shuhaib] គាត់បាននិយាយថា; 'ខ្ញុំបានដើរកាត់ Rasulullah sallaahu 'alaihi wasallam ដែលកំពុងអធិស្ឋាន បន្ទាប់មកខ្ញុំបានជំរាបសួរគាត់ ហើយគាត់បានឆ្លើយតបដោយកាយវិការមួយ'។ Ibn Umar បាននិយាយថា; 'ខ្ញុំមិនដឹងទេ លើកលែងតែ Shuhaib បាននិយាយថា 'ការចុះហត្ថលេខាដោយម្រាមដៃរបស់គាត់'។ គាត់បាននិយាយថា; 'នៅក្នុងជំពូកនេះក៏មានការនិទានរឿងពី Bilal, Abu Hurairah, Anas និង 'Aisyah' ផងដែរ។
Imam Tirmidzi : 336
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ قُلْتُ لِبِلَالٍكَيْفَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرُدُّ عَلَيْهِمْ حِينَ كَانُوا يُسَلِّمُونَ عَلَيْهِ وَهُوَ فِي الصَّلَاةِ قَالَ كَانَ يُشِيرُ بِيَدِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَحَدِيثُ صُهَيْبٍ حَسَنٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ اللَّيْثِ عَنْ بُكَيْرٍ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ قُلْتُ لِبِلَالٍ كَيْفَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَصْنَعُ حَيْثُ كَانُوا يُسَلِّمُونَ عَلَيْهِ فِي مَسْجِدِ بَنِي عَمْرِو بْنِ عَوْفٍ قَالَ كَانَ يَرُدُّ إِشَارَةً وَكِلَا الْحَدِيثَيْنِ عِنْدِي صَحِيحٌ لِأَنَّ قِصَّةَ حَدِيثِ صُهَيْبٍ غَيْرُ قِصَّةِ حَدِيثِ بِلَالٍ وَإِنْ كَانَ ابْنُ عُمَرَ رَوَى عَنْهُمَا فَاحْتَمَلَ أَنْ يَكُونَ سَمِعَ مِنْهُمَا جَمِيعًا
បានប្រាប់យើង [Mahmud bin Ghailan] ថា; បានប្រាប់យើង [Waki'] ថា; បានប្រាប់យើង [Hisyam bin Sa'd] ពី [Nafi'] ពី [Ibn Umar] គាត់បាននិយាយថា; 'ខ្ញុំបានសួរ [Bilal] ថា 'តើព្យាការី sallalauh 'alaihi wasallam' ឆ្លើយតបនឹងការសួរសុខទុក្ខយ៉ាងដូចម្តេចនៅពេលដែលពួកគេស្វាគមន៍គាត់ ខណៈពេលដែលគាត់កំពុងអធិស្ឋាន?' Bilal បានឆ្លើយថា 'គាត់បានផ្តល់សញ្ញាដោយដៃរបស់គាត់'។ Abu Isa បាននិយាយថា; 'ហាទីសនេះគឺពិតប្រាកដហាសាន់ ខណៈពេលដែលហាទីស shuhaib hasan ដឺក្រេ ហើយយើងមិនដឹងអំពីវាទេ លើកលែងតែហាទីស Laits ពី Bukair។ វាត្រូវបាននិទានពី [Zaid bin Aslam] ពី [Ibn Umar] គាត់បាននិយាយថា; 'ខ្ញុំបានសួរ Bilal ថា 'តើព្យាការី sallalauh 'alaihi wasallam' បានធ្វើអ្វីនៅពេលដែលពួកគេស្វាគមន៍គាត់នៅវិហារអ៊ីស្លាមបានី 'Amru bin Auf?' [Bilal] បានឆ្លើយថា 'គាត់បានឆ្លើយដោយសញ្ញា'។ គាត់បាននិយាយថា; «តាមគំនិតរបស់ខ្ញុំ ហាទីសទាំងពីរនេះគឺត្រឹមត្រូវ ពីព្រោះរឿងរ៉ាវនៅក្នុងហាទីសរបស់ Shuhaib មិនមែនជារឿងរ៉ាវនៅក្នុងហាទីសរបស់ Bilal ទេ ហើយប្រសិនបើ Ibn Umar បានរៀបរាប់ពីអ្នកទាំងពីរ នោះវាអាចទៅរួចដែលគាត់បានឮពីអ្នកទាំងពីរ»។
Imam Tirmidzi : 337
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ التَّسْبِيحُ لِلرِّجَالِ وَالتَّصْفِيقُ لِلنِّسَاءِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَسَهْلِ بْنِ سَعْدٍ وَجَابِرٍ وَأَبِي سَعِيدٍ وَابْنِ عُمَرَ و قَالَ عَلِيٌّ كُنْتُ إِذَا اسْتَأْذَنْتُ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يُصَلِّي سَبَّحَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَيْهِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
បានប្រាប់យើង [ហាណាដ] បាននិយាយ; បានប្រាប់យើង [អាប៊ូ មូអាវីយ៉ា] ពី [អាល់ អាម៉ាស៊ី] ពី [អាប៊ូ សាលីហ] ពី [អាប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ា] គាត់បានមានប្រសាសន៍ថា; 'រ៉ស៊ូលុលឡោះ ﷺ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ 'ការសូត្រតាសប៊ីហសម្រាប់បុរស និងទះដៃសម្រាប់ស្ត្រី'។ គាត់បាននិយាយថា; 'នៅក្នុងជំពូកនេះក៏មានការនិទានរឿងពី អាលី, សាហល ប៊ីន សាអាដ, ចាប៊ីរ, អាប៊ូ សាអ៊ីដ និង អ៊ីបន អ៊ូម៉ារ'។ អាលី បាននិយាយថា; 'ប្រសិនបើខ្ញុំសុំការអនុញ្ញាតពីព្យាការី ﷺ ពេលគាត់កំពុងអធិស្ឋាន គាត់នឹងអនុវត្តតាសប៊ីហ'។ អាប៊ូ អ៊ីសា បាននិយាយថា; 'ហាទីសនេះរបស់ អាប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ា គឺជាហាសាន់ពិតប្រាកដ។ ហាទីសនេះត្រូវបានអនុវត្តដោយអ្នកជំនាញខាងវិទ្យាសាស្ត្រ។ ហើយនេះគឺជាគំនិតដែលយកដោយ អាម៉ាដ និង អ៊ីសាក'។
Imam Tirmidzi : 338
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ التَّثَاؤُبُ فِي الصَّلَاةِ مِنْ الشَّيْطَانِ فَإِذَا تَثَاءَبَ أَحَدُكُمْ فَلْيَكْظِمْ مَا اسْتَطَاعَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ وَجَدِّ عَدِيِّ بْنِ ثَابِتٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ كَرِهَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ التَّثَاؤُبَ فِي الصَّلَاةِ قَالَ إِبْرَاهِيمُ إِنِّي لَأَرُدُّ التَّثَاؤُبَ بِالتَّنَحْنُحِ
បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង [អាលី ប៊ីន ហ៊ូជរ] ថា បានជម្រាបយើង [អ៊ីស្មាអ៊ីល ប៊ីន ចាហ្វារ] ពី [អាល់ អាឡា ប៊ីន អាប់ឌូរ៉ាម៉ាន] ពី [ឪពុករបស់គាត់] ពី [អាប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ា] ថា ព្យាការី សូមព្រះជាម្ចាស់ប្រទានពរដល់លោក និងប្រទានសន្តិភាពដល់លោក មានប្រសាសន៍ថា៖ «ការយំសោកក្នុងការអធិស្ឋានគឺមកពីសាតាំង ប្រសិនបើម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នកយំសោក នោះគាត់គួរតែទប់ចិត្តតាមដែលគាត់អាចធ្វើបាន»។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅក្នុងជំពូកនេះក៏មានការនិទានរឿងពីអាប៊ូ សាអ៊ីដ អាល់ ឃូឌ្រី និងជីតារបស់គាត់ អាឌី ប៊ីន ថាប៊ីត»។ អាប៊ូ អ៊ីសា បាននិយាយថា៖ ហាទីសរបស់អាប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ានេះមានកម្រិតហាសាន សាហ៊ីហ។ អ្នកប្រាជ្ញខ្លះណែនាំឱ្យយំសោកក្នុងការអធិស្ឋាន។ អ៊ីប្រាហ៊ីម បាននិយាយថា៖ «តាមពិតទៅ ខ្ញុំបានទប់ទល់នឹងការចង់យំសោក និងសម្អាតបំពង់ករបស់ខ្ញុំ»។
Imam Tirmidzi : 339
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا حُسَيْنٌ الْمُعَلِّمُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ قَالَسَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ صَلَاةِ الرَّجُلِ وَهُوَ قَاعِدٌ فَقَالَ مَنْ صَلَّى قَائِمًا فَهُوَ أَفْضَلُ وَمَنْ صَلَّى قَاعِدًا فَلَهُ نِصْفُ أَجْرِ الْقَائِمِ وَمَنْ صَلَّى نَائِمًا فَلَهُ نِصْفُ أَجْرِ الْقَاعِدِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَأَنَسٍ وَالسَّائِبِ وَابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ طَهْمَانَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ إِلَّا أَنَّهُ يَقُولُ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ قَالَ سَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ صَلَاةِ الْمَرِيضِ فَقَالَ صَلِّ قَائِمًا فَإِنْ لَمْ تَسْتَطِعْ فَقَاعِدًا فَإِنْ لَمْ تَسْتَطِعْ فَعَلَى جَنْبٍ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ طَهْمَانَ عَنْ حُسَيْنٍ الْمُعَلِّمِ بِهَذَا الْحَدِيثِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَلَا نَعْلَمُ أَحَدًا رَوَى عَنْ حُسَيْنٍ الْمُعَلِّمِ نَحْوَ رِوَايَةِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ طَهْمَانَ وَقَدْ رَوَى أَبُو أُسَامَةَ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ حُسَيْنٍ الْمُعَلِّمِ نَحْوَ رِوَايَةِ عِيسَى بْنِ يُونُسَ وَمَعْنَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي صَلَاةِ التَّطَوُّعِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ أَشْعَثَ بْنِ عَبْدِ الْمَلِكِ عَنْ الْحَسَنِ قَالَ إِنْ شَاءَ الرَّجُلُ صَلَّى صَلَاةَ التَّطَوُّعِ قَائِمًا وَجَالِسًا وَمُضْطَجِعًا وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي صَلَاةِ الْمَرِيضِ إِذَا لَمْ يَسْتَطِعْ أَنْ يُصَلِّيَ جَالِسًا فَقَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ يُصَلِّي عَلَى جَنْبِهِ الْأَيْمَنِ و قَالَ بَعْضُهُمْ يُصَلِّي مُسْتَلْقِيًا عَلَى قَفَاهُ وَرِجْلَاهُ إِلَى الْقِبْلَةِ قَالَ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ فِي هَذَا الْحَدِيثِ مَنْ صَلَّى جَالِسًا فَلَهُ نِصْفُ أَجْرِ الْقَائِمِ قَالَ هَذَا لِلصَّحِيحِ وَلِمَنْ لَيْسَ لَهُ عُذْرٌ يَعْنِي فِي النَّوَافِلِ فَأَمَّا مَنْ كَانَ لَهُ عُذْرٌ مِنْ مَرَضٍ أَوْ غَيْرِهِ فَصَلَّى جَالِسًا فَلَهُ مِثْلُ أَجْرِ الْقَائِمِ وَقَدْ رُوِيَ فِي بَعْضِ هَذَا الْحَدِيثِ مِثْلُ قَوْلِ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ
បានប្រាប់យើង [អាលី ប៊ីន ហ៊ូជរ] បាននិយាយ; បានប្រាប់យើង [អ៊ីសា ប៊ីន យូនុស] បាននិយាយ; បានប្រាប់យើង [ហ៊ូសេន ប៊ីន អាល់ មូអាលីម] ពី [អាប់ឌុលឡាហ៍ ប៊ីន ប៊ូរៃដាហ៍] ពី [អ៊ីមរ៉ាន ប៊ីន ហ៊ូសេន] គាត់បាននិយាយថា; 'ខ្ញុំបានសួរអ្នកនាំសាររបស់អល់ឡោះ sallallaahu 'alaihi wasallam អំពីការអធិស្ឋានរបស់បុរសម្នាក់ដែលត្រូវបានអនុវត្តពេលអង្គុយ ដូច្នេះគាត់បានឆ្លើយថា: 'អ្នកណាដែលអធិស្ឋានពេលឈរគឺសំខាន់ជាង អ្នកណាដែលអធិស្ឋានពេលអង្គុយ រង្វាន់គឺពាក់កណ្តាលនៃអ្វីដែលនរណាម្នាក់អធិស្ឋានពេលឈរ ហើយអ្នកណាដែលអធិស្ឋានពេលដេក រង្វាន់គឺពាក់កណ្តាលនៃអ្វីដែលនរណាម្នាក់អធិស្ឋានពេលអង្គុយ'។ គាត់បាននិយាយថា; 'នៅក្នុងជំពូកនេះក៏មានប្រវត្តិពីអាប់ឌុលឡាហ៍ ប៊ីន អាំរូ អាណាស ប៊ីន អាស សៃអ៊ីប និង អ៊ីបនូ អ៊ូម៉ារ'។ អាប៊ូ អ៊ីសា បាននិយាយថា; 'ហាឌីសរបស់ អ៊ីមរ៉ាន ប៊ីន ហ៊ូសេន គឺហាសាន់ពិតប្រាកដ។ ហាឌីសនេះក៏ត្រូវបាននិទានពី [អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ីន ថាម៉ាន] ជាមួយនឹងសាណាដនេះដែរ មានតែគាត់ប៉ុណ្ណោះដែលបាននិយាយថា; ពី [អ៊ីមរ៉ាន ប៊ីន ហ៊ូសេន]។ គាត់បាននិយាយថា; «ខ្ញុំបានសួរអ្នកនាំសាររបស់អល់ឡោះ sallalaahu 'alaihi wasallam អំពីការអធិស្ឋានសម្រាប់អ្នកជំងឺ បន្ទាប់មកគាត់បានឆ្លើយថា «អធិស្ឋានឈរ ប្រសិនបើអ្នកមិនអាចអធិស្ឋានអង្គុយ ហើយប្រសិនបើអ្នកមិនអាចអធិស្ឋានដេកបាន»។ នោះហើយជារបៀបដែល [Hannad] បានរៀបរាប់វាមកយើង គាត់បាននិយាយថា បានប្រាប់យើង [Waki'] ពី [Ibrahim bin Thahman] ពី [Husain Al Mu'allim]។ Abu Isa បាននិយាយថា «យើងមិនដឹងនរណាម្នាក់ដែលបានរៀបរាប់ពី Husain Al Amu'allim ដូចជាប្រវត្តិរបស់ Ibrahim bin Thahman នោះទេ។ [Abu Usamah] និងមនុស្សជាច្រើនដែលបានរៀបរាប់ពី [Husain Al Mu'allim] ដូចជាប្រវត្តិរបស់ Isa bin Yunus ជាដើម។ ហើយយោងទៅតាមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រ អត្ថន័យនៃហាឌីតនេះអនុវត្តចំពោះការអធិស្ឋានស៊ុនណាហ៍។ បានប្រាប់យើងថា Muhammad bin Basysyar បាននិយាយថា បានប្រាប់យើងថា Ibn Abu Adi មកពី Ash'ats bin Abdul Malik មកពី Al Hasan គាត់បាននិយាយថា «ប្រសិនបើមនុស្សម្នាក់ចង់បាន គាត់អាចអធិស្ឋានស៊ុនណាហ៍ឈរ អង្គុយ ឬដេកបាន»។ អ្នកប្រាជ្ញមានមតិខុសៗគ្នាទាក់ទងនឹងការអធិស្ឋានរបស់មនុស្សឈឺដែលមិនអាចអធិស្ឋានដោយអង្គុយបាន។ អ្នកប្រាជ្ញខ្លះនិយាយថា៖ «គាត់គួរតែអធិស្ឋានដោយដេកផ្អៀងខាងស្តាំ»។ ខណៈពេលដែលអ្នកប្រាជ្ញផ្សេងទៀតនិយាយថា៖ «គាត់គួរតែអធិស្ឋានដោយដេកដោយជើងរបស់គាត់បែរមុខទៅទិសគីបឡា»។ លោកស៊ូហ្វីយ៉ាន អាត សៅរី បាននិយាយអំពីហាទីសនេះថា៖ «អ្នកណាដែលអធិស្ឋានដោយអង្គុយនឹងទទួលបានរង្វាន់ពាក់កណ្តាលរបស់អ្នកដែលអធិស្ឋានដោយឈរ»។ លោកបាននិយាយថា៖ «នេះអនុវត្តចំពោះមនុស្សដែលមានសុខភាពល្អ និងអ្នកដែលគ្មានលេស - គឺការអធិស្ឋានស៊ុនណា»។ ចំពោះអ្នកដែលត្រូវបានរារាំងពីការអធិស្ឋានដោយសារតែជំងឺ ឬហេតុផលផ្សេងទៀត ហើយបន្ទាប់មកអធិស្ឋានដោយអង្គុយ ពួកគេនឹងទទួលបានរង្វាន់ដូចអ្នកដែលឈរដែរ។ ហើយហាទីសនេះមួយចំនួនក៏ត្រូវបានរៀបរាប់ផងដែរ ដូចជាពាក្យរបស់លោកស្រីស៊ូហ្វីយ៉ាន អាត សៅរី»។
Imam Tirmidzi : 340
حَدَّثَنَا الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ الْمُطَّلِبِ بْنِ أَبِي وَدَاعَةَ السَّهْمِيِّ عَنْ حَفْصَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهَا قَالَتْمَا رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سُبْحَتِهِ قَاعِدًا حَتَّى كَانَ قَبْلَ وَفَاتِهِ بِعَامٍ فَإِنَّهُ كَانَ يُصَلِّي فِي سُبْحَتِهِ قَاعِدًا وَيَقْرَأُ بِالسُّورَةِ وَيُرَتِّلُهَا حَتَّى تَكُونَ أَطْوَلَ مِنْ أَطْوَلَ مِنْهَاوَفِي الْبَاب عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ وَأَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ حَفْصَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ نَبِيّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ يُصَلِّي مِنْ اللَّيْلِ جَالِسًا فَإِذَا بَقِيَ مِنْ قِرَاءَتِهِ قَدْرُ ثَلَاثِينَ أَوْ أَرْبَعِينَ آيَةً قَامَ فَقَرَأَ ثُمَّ رَكَعَ ثُمَّ صَنَعَ فِي الرَّكْعَةِ الثَّانِيَةِ مِثْلَ ذَلِكَ وَرُوِيَ عَنْهُ أَنَّهُ كَانَ يُصَلِّي قَاعِدًا فَإِذَا قَرَأَ وَهُوَ قَائِمٌ رَكَعَ وَسَجَدَ وَهُوَ قَائِمٌ وَإِذَا قَرَأَ وَهُوَ قَاعِدٌ رَكَعَ وَسَجَدَ وَهُوَ قَاعِدٌ قَالَ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَالْعَمَلُ عَلَى كِلَا الْحَدِيثَيْنِ كَأَنَّهُمَا رَأَيَا كِلَا الْحَدِيثَيْنِ صَحِيحًا مَعْمُولًا بِهِمَا
វាត្រូវបានគេប្រាប់មកយើង [អាល់ អាន់សារ] បាននិយាយ; បានប្រាប់យើង [ម៉ាន] បាននិយាយ; បានប្រាប់យើង [ម៉ាលីក ប៊ីន អាណាស] ពី [អ៊ីបន ស៊ីហាប] ពី [អាស សៃអ៊ីប ប៊ីន យ៉ាហ្ស៊ីដ] ពី [អាល់ មូថលិប ប៊ីន អាប៊ូ វ៉ាដាអា អាស សាមី] ពី [ហាហ្វសាហ៍] ភរិយារបស់ព្យាការី សាលឡាហ៊ូ 'អាឡៃហ៊ី វ៉ាសាឡឹម លោកធ្លាប់បាននិយាយថា 'ខ្ញុំមិនដែលឃើញរ៉ស៊ូលុលឡោះ សាលឡាហ៊ូ 'អាឡៃហ៊ី វ៉ាសាឡឹម អធិស្ឋានស៊ុនណាហ៍ ពេលអង្គុយរហូតដល់មួយឆ្នាំមុនពេលលោកស្លាប់។ លោកបានអធិស្ឋានស៊ុនណាហ៍ ពេលអង្គុយ អានស៊ូរ៉ាហ៍តាមរបៀបតាទីល រហូតដល់ស៊ូរ៉ាហ៍នោះវែងជាងវែងបំផុត'។ លោកបាននិយាយថា 'នៅក្នុងជំពូកនេះក៏មានប្រវត្តិពី អ៊ុំ សាឡាម៉ាហ៍ និង អាណាស ប៊ីន ម៉ាលីក'។ អាប៊ូ អ៊ីសា បាននិយាយថា 'ហាហ្វសាហ៍ ហាឌីតនេះគឺជាហាសាន់ពិតប្រាកដ'។ មានការនិទានពីព្យាការី صلاة الله على الله على المضاربة ថា លោកធ្លាប់អធិស្ឋាននៅពេលយប់ពេលអង្គុយ ដូច្នេះនៅពេលដែលលោកនៅសល់ប្រហែលសាមសិបឬសែសិបខគម្ពីរក្នុងការអានរបស់លោក លោកក៏ក្រោកឈរឡើងអានម្តងទៀត បន្ទាប់មកលោកឱនក្បាល។ លោកក៏បានធ្វើដូច្នេះនៅក្នុងរកាអាតទីពីរ។ មានការនិទានពីលោកថា ព្យាការី صلاة الله على المضاربة ប្រសិនបើលោកអធិស្ឋានពេលអង្គុយ នោះពេលអានស៊ូរ៉ាត លោកក៏ក្រោកឈរឡើង បន្ទាប់មកឱនក្បាលហើយក្រាបថ្វាយបង្គំពេលឈរ។ ពេលលោកអានពេលអង្គុយ លោកក៏ក្រាបថ្វាយបង្គំពេលអង្គុយ។ លោក Ahmad និង Ishaq បានជជែកវែកញែកអំពីភាពអាចទទួលយកបាននៃការអនុវត្តហាទីសនេះ។ វាដូចជាពួកគេមានទស្សនៈថា ហាទីសទាំងពីរនេះគឺត្រឹមត្រូវ ហើយអាចអនុវត្តបាន។