Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 3241
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ بْنُ سُلَيْمٍ قَالَ قَدِمْتُ مَكَّةَ فَلَقِيتُ عَطَاءَ بْنَ أَبِي رَبَاحٍ فَقُلْتُ لَهُ يَا أَبَا مُحَمَّدٍ إِنَّ أُنَاسًا عِنْدَنَا يَقُولُونَ فِي الْقَدَرِ فَقَالَ عَطَاءٌ لَقِيتُ الْوَلِيدَ بْنَ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ فَقَالَ حَدَّثَنِي أَبِيقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ أَوَّلَ مَا خَلَقَ اللَّهُ الْقَلَمَ فَقَالَ لَهُ اكْتُبْ فَجَرَى بِمَا هُوَ كَائِنٌ إِلَى الْأَبَدِوَفِي الْحَدِيثِ قِصَّةٌ قَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ وَفِيهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ
[Яхья бин Муса] безгә [Әбу Дауд Әс Тайалиси] безгә [Габдел Вахид бин Суләйм] сөйләде, ул болай диде: Мин Мәккәгә килдем һәм [Ато бин Әбу Рабах] белән очраштым, аннары аңа әйттем: Әй, Әбу Мөхәммәд, чыннан да, безнең тирә-юньдәге кешеләр язмыш турында сөйләшәләр. 'Ато ' әйтте: Мин бервакыт [Әл-Вәлид бин Убада бин Әш-Шәмит] белән очраштым, аннары ул әйтте: миңа [әтием] сөйләде, ул болай диде: Мин Аллаһның Илчесенең болай дигәнен ишеттем: 'Чынлыкта, Аллаһ беренче булып каләмне яратты, аннары Аллаһ аңа: 'Яз', - диде. Аннары булган нәрсә мәңгелеккә калды. Бу хәдистә бер хикәя бар. Әбу Гайсә болай диде: 'Бу хәдис - хәсән-сәхих гариб хәдис, һәм бу хәдисләр арасында Ибн Аббастан килгән хәдис бар.'
Hadith
Imam Tirmidzi : 3242
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ سَعْدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ أَبِي قَيْسٍ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَيْرَةَ عَنْ الْأَحْنَفِ بْنِ قَيْسٍ عَنْ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِزَعَمَ أَنَّهُ كَانَ جَالِسًا فِي الْبَطْحَاءِ فِي عِصَابَةٍ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَالِسٌ فِيهِمْ إِذْ مَرَّتْ عَلَيْهِمْ سَحَابَةٌ فَنَظَرُوا إِلَيْهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَلْ تَدْرُونَ مَا اسْمُ هَذِهِ قَالُوا نَعَمْ هَذَا السَّحَابُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالْمُزْنُ قَالُوا وَالْمُزْنُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالْعَنَانُ قَالُوا وَالْعَنَانُ ثُمَّ قَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَلْ تَدْرُونَ كَمْ بُعْدُ مَا بَيْنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ فَقَالُوا لَا وَاللَّهِ مَا نَدْرِي قَالَ فَإِنَّ بُعْدَ مَا بَيْنَهُمَا إِمَّا وَاحِدَةٌ وَإِمَّا اثْنَتَانِ أَوْ ثَلَاثٌ وَسَبْعُونَ سَنَةً وَالسَّمَاءُ الَّتِي فَوْقَهَا كَذَلِكَ حَتَّى عَدَّدَهُنَّ سَبْعَ سَمَوَاتٍ كَذَلِكَ ثُمَّ قَالَ فَوْقَ السَّمَاءِ السَّابِعَةِ بَحْرٌ بَيْنَ أَعْلَاهُ وَأَسْفَلِهِ كَمَا بَيْنَ السَّمَاءِ إِلَى السَّمَاءِ وَفَوْقَ ذَلِكَ ثَمَانِيَةُ أَوْعَالٍ بَيْنَ أَظْلَافِهِنَّ وَرُكَبِهِنَّ مِثْلُ مَا بَيْنَ سَمَاءٍ إِلَى سَمَاءٍ ثُمَّ فَوْقَ ظُهُورِهِنَّ الْعَرْشُ بَيْنَ أَسْفَلِهِ وَأَعْلَاهُ مِثْلُ مَا بَيْنَ السَّمَاءِ إِلَى السَّمَاءِ وَاللَّهُ فَوْقَ ذَلِكَقَالَ عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ سَمِعْتُ يَحْيَى بْنَ مَعِينٍ يَقُولُ أَلَا يُرِيدُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ سَعْدٍ أَنْ يَحُجَّ حَتَّى نَسْمَعَ مِنْهُ هَذَا الْحَدِيثَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَرَوَى الْوَلِيدُ بْنُ أَبِي ثَوْرٍ عَنْ سِمَاكٍ نَحْوَهُ وَرَفَعَهُ وَرَوَى شَرِيكٌ عَنْ سِمَاكٍ بَعْضَ هَذَا الْحَدِيثِ وَوَقَفَهُ وَلَمْ يَرْفَعْهُ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ هُوَ ابْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَعْدٍ الرَّازِيُّ
Безгә [Абду бин Хумайд] безгә [Абдурахман бин Саад] сөйләгән, ул ['Әмр бин Әбу Кайс] әйткән, ул [Симак бин Харб] әйткән, ул [Абдулла бин Умайра] әйткән, ул [Әл-Әхнәф бин Кайс] әйткән, ул [Әл-Аббас бин Габдел Мутсалиб] әйткән, ул бервакыт Батхада бер төркем кеше арасында утырганын таныган, ә Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам алар арасында утырган. Кинәт алар яныннан болыт үткән, аннары алар болытка караганнар. Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам әйткән: "Бу исемне беләсезме?" Алар әйттеләр: "Әйе, бу болытлар". Шуннан соң Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам: "Әл-Музн шулай аталамы?" Алар әйттеләр: "Бу шулай ук әльмузну исеме. Аллаһның пәйгамбәре әйтте: "Бу шулай ук әль-Әнан дип аталамы?" Алар әйттеләр: "Бу шулай ук әль-Әнан исеме." Шуннан соң Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам аларга әйтте: «Сез күк белән җир арасында күпме ераклык барлыгын беләсезме?» Алар әйттеләр: «Юк, Аллаһ белән ант итәм, без белмибез». Ул әйтте: «Икесе арасындагы ара җитмеш бер, җитмеш ике яки җитмеш өч ел, һәм өске күкләр дә шулай ук». Аның өстендәге күк тә шундый иде ки, ул җиде күкне һәм аларның арасын искә алды. Аннары ул әйтте: «Җиденче күк өстендә өске һәм аскы арасында диңгез бар, бер күк белән икенче күк арасындагы ара кебек, һәм иң мөһиме - боланга охшаган сигез фәрештә, аларның тояклары белән аркаларындагы ээр арасындагы ара күк белән күк арасындагы ара кебек, аннары аларның аркаларында тәхет бар, аның өске һәм аскы арасы күк белән киләсе күк арасындагы ара кебек, һәм Аллаһ аларның барысыннан да өстен», - диде. Әбдү бин Һөмәйд әйтте: «Мин Яхъя бин Мәиннең болай дигәнен ишеттем: Зинһар, игътибар итегез, Әбдүррахман бин Сәгъд хаҗга барырга җыена иде, без бу хәдисне ишеттек. Әбү Гайсә әйтте: Бу хәдис - хәсән гариб хәдис, һәм [Әл-Вәлид бин Әбу Сәвр] аны [Симактан] шулай ук риваять иткән һәм ул аны бушаткан. [Шәрик] бу хәдиснең бер өлешен [Симактан] риваять иткән һәм ул аның мәукуф хәдис булуын әйткән, һәм ул аны бушаткан түгел, ә Абдуррахман - Ибн Габдулла бин Сагъд Әр Рази.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3243
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَعْدٍ الرَّازِيُّ أَنَّ أَبَاهُ أَخْبَرَهُ عَنْ أَبِيهِ قَالَرَأَيْتُ رَجُلًا بِبُخَارَى عَلَى بَغْلَةٍ وَعَلَيْهِ عِمَامَةٌ سَوْدَاءُ وَيَقُولُ كَسَانِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Безгә [Яхья бин Муса] безгә [Абдуррахман бин Абдулла бин Сагъд әр-Рази] әйтте: [әтисе] аңа [әтисеннән] хәбәр иткән, ул болай диде: Мин Бохарада кара чалма кигән багал кигән [бер кешене] күрдем, һәм ул: «Миңа аны Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам кидерде», – диде.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3244
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا رِشْدِينُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ عَنْ دَرَّاجٍ أَبِي السَّمْحِ عَنْ أَبِي الْهَيْثَمِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي قَوْلِهِ{ كَالْمُهْلِ }قَالَ كَعَكَرِ الزَّيْتِ فَإِذَا قَرَّبَهُ إِلَى وَجْهِهِ سَقَطَتْ فَرْوَةُ وَجْهِهِ فِيهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ رِشْدِينَ
Безгә [Әбу Кураиб] безгә [Расидин бин Сагъд]дан ['Әмр бин Әл Харис]дан [Дәрраҗ Әбу Әс Самх]дан [Әбу Әл Хәйтсам]дан [Әбу Сәгъд]дан Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән Аллаһның сүзләре турында сөйләде: "Кайнап торган тимер кебек". -Әл'ариҗ 8- Ул әйтте: "Май туфрагы кебек, Аллаһ аны җәзаланучының йөзенә якын китергәч, аның йөзендәге тире коелып төшәчәк". Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис гариб хәдис, без аның турында Риссидин хәдисеннән башка белмибез".
Hadith
Imam Tirmidzi : 3245
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنِي أَبُو الْوَلِيدِ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ أَبِي بِشْرٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَمَا قَرَأَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الْجِنِّ وَلَا رَآهُمْ انْطَلَقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي طَائِفَةٍ مِنْ أَصْحَابِهِ عَامِدِينَ إِلَى سُوقِ عُكَاظٍ وَقَدْ حِيلَ بَيْنَ الشَّيَاطِينِ وَبَيْنَ خَبَرِ السَّمَاءِ وَأُرْسِلَتْ عَلَيْهِمْ الشُّهُبُ فَرَجَعَتْ الشَّيَاطِينُ إِلَى قَوْمِهِمْ فَقَالُوا مَا لَكُمْ قَالُوا حِيلَ بَيْنَنَا وَبَيْنَ خَبَرِ السَّمَاءِ وَأُرْسِلَتْ عَلَيْنَا الشُّهُبُ فَقَالُوا مَا حَالَ بَيْنَنَا وَبَيْنَ خَبَرِ السَّمَاءِ إِلَّا أَمْرٌ حَدَثَ فَاضْرِبُوا مَشَارِقَ الْأَرْضِ وَمَغَارِبَهَا فَانْظُرُوا مَا هَذَا الَّذِي حَالَ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَ خَبَرِ السَّمَاءِ قَالَ فَانْطَلَقُوا يَضْرِبُونَ مَشَارِقَ الْأَرْضِ وَمَغَارِبَهَا يَبْتَغُونَ مَا هَذَا الَّذِي حَالَ بَيْنَهُمْ وَبَيْنَ خَبَرِ السَّمَاءِ فَانْصَرَفَ أُولَئِكَ النَّفَرُ الَّذِينَ تَوَجَّهُوا نَحْوَ تِهَامَةَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ بِنَخْلَةَ عَامِدًا إِلَى سُوقِ عُكَاظٍ وَهُوَ يُصَلِّي بِأَصْحَابِهِ صَلَاةَ الْفَجْرِ فَلَمَّا سَمِعُوا الْقُرْآنَ اسْتَمَعُوا لَهُ فَقَالُوا هَذَا وَاللَّهِ الَّذِي حَالَ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَ خَبَرِ السَّمَاءِ قَالَ فَهُنَالِكَ رَجَعُوا إِلَى قَوْمِهِمْ فَقَالُوا يَا قَوْمَنَا{ إِنَّا سَمِعْنَا قُرْآنًا عَجَبًا يَهْدِي إِلَى الرُّشْدِ فَآمَنَّا بِهِ وَلَنْ نُشْرِكَ بِرَبِّنَا أَحَدًا }فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَلَى نَبِيِّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ قُلْ أُوحِيَ إِلَيَّ أَنَّهُ اسْتَمَعَ نَفَرٌ مِنْ الْجِنِّ }وَإِنَّمَا أُوحِيَ إِلَيْهِ قَوْلُ الْجِنِّ
Безгә [Абду бин Хумайд] миңа [Абу Әл Вәлид] безгә [Абу Әвана]дан [Абу Бисир]дан [Сәгыйд бин Җүбәйр]дан [Ибн Аббас радиаллаһу ганһүмә] сөйләде, ул болай диде: Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам җеннәргә Коръән аятьләрен укымады һәм аларны күрмәде. Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам үзенең бер төркеме белән Укаж базарына барды, ул вакытта шайтаннар белән күк хәбәрләре арасында киртә бар иде, һәм аларга таш ату өчен йолдызлар җибәрелде, шуңа күрә шайтаннар үз халкына кайттылар, һәм аларның халкы сорады: "Сезгә ни булды?" Алар әйттеләр: "Безнең белән күк хәбәрләре арасында куелды, һәм йолдызлар безне ату өчен җибәрделәр". Алар әйттеләр: "Безнең белән күк хәбәрләре арасында бернәрсә дә юк, әгәр берәр нәрсә булмаса." Руль шунда ук җирнең көнчыгышына һәм көнбатышына таралды, аннары карагыз, сезнең белән бу күк хәбәрләре арасында берәр нәрсә бармы?" Ул әйтте: «Аннары алар җирнең көнчыгышына һәм көнбатышына таралып, үзләре белән күк хәбәрләре арасында торган нәрсәне эзләделәр». Җеннәрнең берничәсе Мәккәгә таба киттеләр, Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам янына, ул исә Укаж базарына караган хөрмә агачы янында иде, сәхабәләре белән иртәнге намаз укый иде. Аннары алар Коръәнне ишеткәч, игътибар белән тыңладылар, аннары: «Аллаһ белән ант итәм, бу синең белән күк хәбәрләре арасында торган нәрсә», – диделәр. Ибн Аббас әйтте; аннары алар үз халкына кайттылар һәм: «Әй, халкыбыз, без чыннан да гаҗәеп Коръәнне ишеттек – ул безне туры юлга күндерә, аннары без аңа ышанабыз. Һәм без беркайчан да Раббыбызга беркемне дә тиңдәш кылмаячакбыз», – диделәр. – «Әлҗин 1-2». Аннары Аллаһ Үзенең пәйгамбәренә вәхи җибәрде: «Әй Мөхәммәд-әйт: «Сезгә вәхи ителде, җеннәр төркеме Коръән тыңлаган – «Әлҗин 1-2». Чынлыкта, аңа вәхи ителгән нәрсә җен сүзләре иде.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3246
وَبِهَذَا الْإِسْنَادِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَقَوْلُ الْجِنِّ لِقَوْمِهِمْ{ لَمَّا قَامَ عَبْدُ اللَّهِ يَدْعُوهُ كَادُوا يَكُونُونَ عَلَيْهِ لِبَدًا }قَالَ لَمَّا رَأَوْهُ يُصَلِّي وَأَصْحَابُهُ يُصَلُّونَ بِصَلَاتِهِ فَيَسْجُدُونَ بِسُجُودِهِ قَالَ تَعَجَّبُوا مِنْ طَوَاعِيَةِ أَصْحَابِهِ لَهُ قَالُوا لِقَوْمِهِمْ{ لَمَّا قَامَ عَبْدُ اللَّهِ يَدْعُوهُ كَادُوا يَكُونُونَ عَلَيْهِ لِبَدًا }قَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Һәм бу сәнәд белән - ягъни; безгә [Әбдү бин Һөмәйд] миңа [Әбү Әл Вәлид] безгә [Әбү Әвәнаһ] [Әбү Бисыр] [Сәгыйд бин Җүбәйр]дән - [Ибн Аббас]тан - ул җеннәрнең үз халкына әйткән сүзләрен: "Аллаһ колы - Мөхәммәд - гыйбадәт кылырга торганда, алар аның тирәсенә диярлек җыела башлаганнар". -QS. Җин 19-, дип әйтә Ибн Аббас, җеннәр аны һәм аның юлдашларын намаз укыганда күргәч, намазлары белән сәҗдә кылганнар һәм юлдашларының аңа тугрылыгына гаҗәпләнгәннәр, аннары алар: "Аллаһ колы - Мөхәммәд - гыйбадәт кылырга торганда, алар аның тирәсенә диярлек җыела башлаганнар", - диделәр. -QS. Җин 19-, Әбү Гайсә болай диде: "Бу хәдис - ышанычлы Хәсән хәдисе.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3247
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَقَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَكَانَ الْجِنُّ يَصْعَدُونَ إِلَى السَّمَاءِ يَسْتَمِعُونَ الْوَحْيَ فَإِذَا سَمِعُوا الْكَلِمَةَ زَادُوا فِيهَا تِسْعًا فَأَمَّا الْكَلِمَةُ فَتَكُونُ حَقًّا وَأَمَّا مَا زَادُوهُ فَيَكُونُ بَاطِلًا فَلَمَّا بُعِثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُنِعُوا مَقَاعِدَهُمْ فَذَكَرُوا ذَلِكَ لِإِبْلِيسَ وَلَمْ تَكُنْ النُّجُومُ يُرْمَى بِهَا قَبْلَ ذَلِكَ فَقَالَ لَهُمْ إِبْلِيسُ مَا هَذَا إِلَّا مِنْ أَمْرٍ قَدْ حَدَثَ فِي الْأَرْضِ فَبَعَثَ جُنُودَهُ فَوَجَدُوا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَائِمًا يُصَلِّي بَيْنَ جَبَلَيْنِ أُرَاهُ قَالَ بِمَكَّةَ فَلَقُوهُ فَأَخْبَرُوهُ فَقَالَ هَذَا الَّذِي حَدَثَ فِي الْأَرْضِقَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Мөхәммәд бин Яхъя] безгә [Мөхәммәд бин Йосыф] безгә [Исраил] безгә [Әбу Исхак]тан [Сәгыйд бин Җүбәйр]дән [Ибн Аббас] әйтте: җеннәр күккә күтәрелеп, бер сүзне ишеткәч, тугыз сүз өстәделәр. Бер сүз дөрес, ә өстәгәннәре ялган. Шуннан соң Аллаһның Рәсүле саллаһу галәйһи вәссәлам җибәрелгәч, аларга урыннарын биләргә рөхсәт ителмәде, аннары алар моны Шайтанга сөйләделәр. Һәм йолдызлар моңа кадәр ыргытылмый. Шуннан соң Шайтан аларга әйтте: Бу җирдә булган хәл аркасында гына булмас иде. Аннары ул үз гаскәрен җибәрде, һәм алар Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламне ике тау арасында намаз укыган килеш таптылар. Мин хәтерләгәнчә - Сәгыйд -, диде Ибн Аббас; Мәккәдә. Аннары алар Шайтанга барып сөйләделәр, һәм ул: "Җир белән нәрсә була", - диде. Әбү Гайсә әйтте: "Бу хәдис - чын Хәсән хәдисе".
Hadith
Imam Tirmidzi : 3248
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يُحَدِّثُ عَنْ فَتْرَةِ الْوَحْيِ فَقَالَ فِي حَدِيثِهِ بَيْنَمَا أَنَا أَمْشِي سَمِعْتُ صَوْتًا مِنْ السَّمَاءِ فَرَفَعْتُ رَأْسِي فَإِذَا الْمَلَكُ الَّذِي جَاءَنِي بِحِرَاءَ جَالِسٌ عَلَى كُرْسِيٍّ بَيْنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ فَجُثِثْتُ مِنْهُ رُعْبًا فَرَجَعْتُ فَقُلْتُ زَمِّلُونِي زَمِّلُونِي فَدَثَّرُونِي فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ{ يَا أَيُّهَا الْمُدَّثِّرُ قُمْ فَأَنْذِرْ إِلَى قَوْلِهِ وَالرُّجْزَ فَاهْجُرْ }قَبْلَ أَنْ تُفْرَضَ الصَّلَاةُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَاهُ يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ جَابِرٍ وَأَبُو سَلَمَةَ اسْمُهُ عَبْدُ اللَّهِ
Безгә [Абду бин Хумайд] безгә [Абдур Раззак] безгә [Мә'мәр] сөйләгән [Әз-Зүһри]дән [Әбу Сәләмә]дән [Җәбир бин Абдуллаһ] әйткән, ул болай диде: Мин Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәламнең вәхи килгән ераклык турында сөйләгәнен ишеттем. Үзенең хәдисендә ул болай диде: Мин йөргәндә күктән бер тавыш ишеттем, аннары башымны күтәрдем һәм Хира мәгарәсендә күк белән җир арасындагы урындыкта утырганда миңа бер фәрештә килгән булып чыкты. Аннары мин аңардан куркып сискәндем, аннары кире кайттым һәм: "Мине каплагыз, мине каплагыз, аннары алар мине каплагыз", - дидем. Шуннан соң Аллаһ әз-зә вәҗҗәллә аятьне төшерде: "Әй, җыелучылар - Аның сүзендә капланыгыз: һәм гөнаһ кылмагыз, аны ташлагыз - Әлмудаттсир 1-5-, бу фарыз намаз алдыннан була. Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдис - ышанычлы Хәсән хәдисе". Itәм аны [Яхья бин Абу Катсир] [Абу Салама бине Абдур Рахманнан] [Джабирдан] риваять итә, ә Абу Саламаның исеме Абдулла.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3249
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مُوسَى عَنْ ابْنِ لَهِيعَةَ عَنْ دَرَّاجٍ عَنْ أَبِي الْهَيْثَمِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الصَّعُودُ جَبَلٌ مِنْ نَارٍ يَتَصَعَّدُ فِيهِ الْكَافِرُ سَبْعِينَ خَرِيفًا ثُمَّ يُهْوَى بِهِ كَذَلِكَ فِيهِ أَبَدًاقَالَ هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ إِنَّمَا نَعْرِفُهُ مَرْفُوعًا مِنْ حَدِيثِ ابْنِ لَهِيعَةَ وَقَدْ رُوِيَ شَيْءٌ مِنْ هَذَا عَنْ عَطِيَّةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ مَوْقُوفٌ
Безгә [Әбдү бин Һөмәйд] безгә [Әл Хәсән бин Муса]дан [Ибн Луһайә]дан [Дәрраҗ]дан [Әбү Әл Хәйтсам]дан [Әбү Сәгыйд]дан Пәйгамбәр саллаллоҳу галәйһи вәссәламнән ул болай диде: «Шәгъуд – җәһәннәмнән килгән тау, анда кәферләр җитмеш ел менәләр, аннары алар шул таудан мәңгегә ташланалар». Әбдү бин Һөмәйд болай диде: «Бу хәдис – гариб хәдис. Чынлыкта, без бу хәдиснең мәрфуъ Ибн Ләһиә хәдисеннән икәнен беләбез, һәм бу хәдиснең бер өлеше Әсиядән Әбү Сәгыйдтән мәккуф рәвешендә риваять ителгән».
Hadith
Imam Tirmidzi : 3250
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مُجَالِدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَقَالَ نَاسٌ مِنْ الْيَهُودِ لِأُنَاسٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَلْ يَعْلَمُ نَبِيُّكُمْ كَمْ عَدَدُ خَزَنَةِ جَهَنَّمَ قَالُوا لَا نَدْرِي حَتَّى نَسْأَلَ نَبِيَّنَا فَجَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ غُلِبَ أَصْحَابُكَ الْيَوْمَ قَالَ وَبِمَا غُلِبُوا قَالَ سَأَلَهُمْ يَهُودُ هَلْ يَعْلَمُ نَبِيُّكُمْ كَمْ عَدَدُ خَزَنَةِ جَهَنَّمَ قَالَ فَمَا قَالُوا قَالَ قَالُوا لَا نَدْرِي حَتَّى نَسْأَلَ نَبِيَّنَا قَالَ أَفَغُلِبَ قَوْمٌ سُئِلُوا عَمَّا لَا يَعْلَمُونَ فَقَالُوا لَا نَعْلَمُ حَتَّى نَسْأَلَ نَبِيَّنَا لَكِنَّهُمْ قَدْ سَأَلُوا نَبِيَّهُمْ فَقَالُوا أَرِنَا اللَّهَ جَهْرَةً عَلَيَّ بِأَعْدَاءِ اللَّهِ إِنِّي سَائِلُهُمْ عَنْ تُرْبَةِ الْجَنَّةِ وَهِيَ الدَّرْمَكُ فَلَمَّا جَاءُوا قَالُوا يَا أَبَا الْقَاسِمِ كَمْ عَدَدُ خَزَنَةِ جَهَنَّمَ قَالَ هَكَذَا وَهَكَذَا فِي مَرَّةٍ عَشَرَةٌ وَفِي مَرَّةٍ تِسْعَةٌ قَالُوا نَعَمْ قَالَ لَهُمْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا تُرْبَةُ الْجَنَّةِ قَالَ فَسَكَتُوا هُنَيْهَةً ثُمَّ قَالُوا خْبْزَةٌ يَا أَبَا الْقَاسِمِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْخُبْزُ مِنْ الدَّرْمَكِقَالَ هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ إِنَّمَا نَعْرِفُهُ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ مُجَالِدٍ
Безгә [Ибн Әбу Гомәр] безгә [Суфиян], [Мөҗәлид], [Әш Шагъби], [Җәбир бин Абдуллаһ] сөйләде, ул болай диде: яһүдләр Пәйгамбәрнең кайбер сәхабәләренә: "Сезнең пәйгамбәрегез җәһәннәмдә күпме сакчы барлыгын беләме?" - диделәр. Алар: "Без Пәйгамбәребездән сорамыйча гына белмәдек", - диделәр. Шуннан соң берәү Пәйгамбәребез саллаллоҳу алейһи һәм сәлләм янына килеп: "Әй Мөхәммәд, бүген дусларыгыз оттырдылар", - диде. Ул: "Алар нәрсә югалттылар?" - дип сорады. Ул: "Яһүдләр алардан: "Сезнең пәйгамбәрегез җәһәннәмдә күпме сакчы барлыгын беләме?" - дип сорады. Ул: "Алар сөйләшә алмыйлар", - диде. Ул: "Без Пәйгамбәребездән сорамыйча гына белмәдек", - диде. Ул болай диде: "Кешеләр җиңеләме, чөнки алардан белмәгән нәрсә турында соралалар, аннары алар: "Без Пәйгамбәребездән сорамыйча гына белмәдек", - дип әйтәләр. Ләкин алар үз Пәйгамбәрләреннән: "Зинһар, безгә Аллаһны ачык күрсәт", - дип сорадылар. Мин Аллаһ дошманнары белән очрашам." Чыннан да, мин алардан ак һәм саф оннан ясалган җәннәт җире турында сорадым. Алар килгәч, алар: "Аллаһ безгә ачык күрсәтсен, әй Әбү әл-Касим, җәһәннәм сакчылары ничә?" - диделәр. Ул: "Шулай гына", - диде. Бер тапкыр ул ун, бер тапкыр тугыз диде. Алар: "Әйе", - диделәр. Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам аларга: "Җәннәт җире нәрсә ул?" - дип сорады, аннары алар бер мизгел тынып калдылар, аннары: "Икмәк, әй Әбү әл-Касим", - диделәр. Шуннан соң Рәсүл саллаһу галәйһи вәссәлам: "Саф һәм ак бодайдан ясалган икмәк", - диде. Әбү Гайсә: "Бу хәдис гариб хәдис", - диде. Чынлыкта, без моны Муҗәлид хәдисеннән беләбез.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3251
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ الصَّبَّاحِ الْبَزَّارُ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ حُبَابٍ أَخْبَرَنَا سُهَيْلُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْقُطَعِيُّ وَهُوَ أَخُو حَزْمِ بْنِ أَبِي حَزْمٍ الْقُطَعِيُّ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ فِي هَذِهِ الْآيَةَ{ هُوَ أَهْلُ التَّقْوَى وَأَهْلُ الْمَغْفِرَةِ }قَالَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ أَنَا أَهْلٌ أَنْ أُتَّقَى فَمَنْ اتَّقَانِي فَلَمْ يَجْعَلْ مَعِي إِلَهًا فَأَنَا أَهْلٌ أَنْ أَغْفِرَ لَهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَسُهَيْلٌ لَيْسَ بِالْقَوِيِّ فِي الْحَدِيثِ وَقَدْ تَفَرَّدَ بِهَذَا الْحَدِيثِ عَنْ ثَابِتٍ
Безгә [Әл Хәсән бин Әш-Шабба Әл-Баззар] безгә [Зәйд бин Хубаб] безгә [Сөһәйл бин Абдулла Әл-Кутаи, ягъни Хәзм бин Әбү Хәзм Әл-Кутаиның абыйсы] [Сабит]дан [Әнәс бин Мәлик]дан Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам бу аять турында болай диде: «Ул – Аллаһ – безгә Аннан куркырга лаеклы һәм гафу үтенергә хаклы булган Аллаһы». - Әлмудатсир 56-, Ул болай диде: «Аллаһ 'әззә вәҗҗәллә әйтте: Мин – куркырга лаеклы зат. Кем Миннән курка һәм Миңа гыйбадәт кылмый икән, аны гафу итәргә хаклымын». Әбу Гайсә болай диде: «Бу хәдис – Хәсән Гариб хәдисе, ә Сөһәйл хәдис ягыннан көчле кеше түгел, һәм ул бу хәдисне Сабиттан үзе генә риваять иткән».
Hadith
Imam Tirmidzi : 3252
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ مُوسَى بْنِ أَبِي عَائِشَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أُنْزِلَ عَلَيْهِ الْقُرْآنُ يُحَرِّكُ بِهِ لِسَانَهُ يُرِيدُ أَنْ يَحْفَظَهُ فَأَنْزَلَ اللَّهُ{ لَا تُحَرِّكْ بِهِ لِسَانَكَ لِتَعْجَلَ بِهِ }قَالَ فَكَانَ يُحَرِّكُ بِهِ شَفَتَيْهِ وَحَرَّكَ سُفْيَانُ شَفَتَيْهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَالَ عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ كَانَ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ يُحْسِنُ الثَّنَاءَ عَلَى مُوسَى بْنِ أَبِي عَائِشَةَ خَيْرًا
Безгә [Ибн Әбу Гомәр] безгә [Суфиян бин Уяйнә], [Муса бин Әбу Айшә], [Сәгыйд бин Җүбәйр], [Ибн Аббас], ул болай диде: Әгәр Коръән Пәйгамбәргә саллааһу галәйһи вәссәламгә төшсә, ул телен хәрәкәтләндерер иде, ул аны ятларга теләр иде. Шуннан соң Аллаһ аятьне төшерде: Коръән укырга телеңне хәрәкәтләндермә, чөнки син аны тиз үзләштерерсең. (Әлкыйям 16-аят), Ибн Аббас болай диде: Элегрәк ул Коръән укырга иреннәрен хәрәкәтләндерә иде, ә Суфиян иреннәрен хәрәкәтләндерә иде. Әбу Гайсә болай диде: Бу хәдис - чын Хәсән хәдис. Әли бин Әл Мәдини болай диде: Яхья бин Сәгыйд әл-Катсан болай диде: Элегрәк Суфиян Әс-Саури Муса бин Әбу Айшәне яхшы сүзләр белән мактаган.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3253
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ حَدَّثَنِي شَبَابَةُ عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ ثُوَيْرٍ قَال سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ أَدْنَى أَهْلِ الْجَنَّةِ مَنْزِلَةً لَمَنْ يَنْظُرُ إِلَى جِنَانِهِ وَأَزْوَاجِهِ وَخَدَمِهِ وَسُرُرِهِ مَسِيرَةَ أَلْفِ سَنَةٍ وَأَكْرَمُهُمْ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ مَنْ يَنْظُرُ إِلَى وَجْهِهِ غُدْوَةً وَعَشِيَّةً ثُمَّ قَرَأَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ وُجُوهٌ يَوْمَئِذٍ نَاضِرَةٌ إِلَى رَبِّهَا نَاظِرَةٌ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَقَدْ رَوَاهُ غَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ إِسْرَائِيلَ مِثْلَ هَذَا مَرْفُوعًا وَرَوَى عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ أَبْجَرَ عَنْ ثُوَيْرٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَوْلَهُ وَلَمْ يَرْفَعْهُ وَرَوَى الْأَشْجَعِيُّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ ثُوَيْرٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَوْلَهُ وَلَمْ يَرْفَعْهُ وَلَا نَعْلَمُ أَحَدًا ذَكَرَ فِيهِ عَنْ مُجَاهِدٍ غَيْرَ الثَّوْرِيِّ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ الْأَشْجَعِيُّ عَنْ سُفْيَانَ وَثُوَيْرٌ يُكْنَى أَبَا جَهْمٍ وَأَبُو فَاخِتَةَ اسْمُهُ سَعِيدُ بْنُ عِلَاقَةَ
Безгә [Абду бин Хумайд] сөйләгәннән соң, ул болай диде: "Миңа [Шабабаһ] [Исраилдән] [Сувайрдан] сөйләде, ул болай диде: "Мин [Ибн Гомәр] әйткәнен ишеттем; Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам әйтте: "Чынлыкта, җәннәт әһеленең иң түбән дәрәҗәсе - бакчаларына, хатыннарына, хезмәтчеләренә, тәхетләренә мең еллык ераклыкка караганнар. Һәм Аллаһ Тәгалә каршында аларның иң хөрмәтлесе - көндез һәм кич Аның йөзенә караган кеше". Аннары Рәсүл саллаһу галәйһи вәссәлам аятьне укыды: "Ул көнне мөэминнәрнең йөзләре нурлы иде. Алар Раббыларына карыйлар". Әбу Гайсә әйтте: "Бу хәдис - гариб хәдис, һәм аны Исраилдән бер генә кеше дә мәрфуъ рәвештә риваять кылган түгел". Һәм [Абдул Малик бин Абҗар] [Сувайрдан] [Ибн Гомәрдән] аның сүзләрен риваять иткән, ләкин аларны аңлатмаган." Һәм [Әл Әшҗәи] [Суфияннан] [Сувайрдан] [Мөҗәһидтән] [Ибн Гомәрдән] аның сүзләрен риваять иткән, ләкин ул аларны аңламаган. Һәм без аны Мөҗәһидтән Әтс Цауридан башка искә алган беркемне дә белмибез. Моны безгә [Әбу Курайб] [Убәйдулла әл-Асыҗаи] [Суфияннан] сөйләгән, ә аның сувайр куниясе Әбу Җәһм, ә Әбу Фахтаһның исеме Сәид бин Иләка булган.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3254
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ سَعيدٍ الْأَمَوِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي قَالَ هَذَا مَا عَرَضْنَا عَلَى هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْأُنْزِلَ{ عَبَسَ وَتَوَلَّى }فِي ابْنِ أُمِّ مَكْتُومٍ الْأَعْمَى أَتَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجَعَلَ يَقُولُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرْشِدْنِي وَعِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلٌ مِنْ عُظَمَاءِ الْمُشْرِكِينَ فَجَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُعْرِضُ عَنْهُ وَيُقْبِلُ عَلَى الْآخَرِ وَيَقُولُ أَتَرَى بِمَا أَقُولُ بَأْسًا فَيَقُولُ لَا فَفِي هَذَا أُنْزِلَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَرَوَى بَعْضُهُمْ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ أُنْزِلَ{ عَبَسَ وَتَوَلَّى }فِي ابْنِ أُمِّ مَكْتُومٍ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ عَائِشَةَ
Ул безгә [Сәгыйд бин Яхья бин Сәгыйд Әл-Умәви] сөйләде, диде ул; миңа [әтием] сөйләде, диде ул; без [Хишам бин Урвага] [әтисеннән] [Гайшәдән] сөйләдек, ул әйтте: "Әбәсә вә тәвәллә хаты сукыр Ибн Өмми Мәктүм турында иңдерелде. Ул Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам янына килеп: "Әй Аллаһның Илчесе, миңа туры юл күрсәт!" - диде. Шул ук вакытта Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәлам ягында мөшрик булган югары дәрәҗәдәге түрәләр бар иде. Шуннан соң Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәлам аңардан йөз чөерде һәм потпараст югары дәрәҗәдәге түрәләргә карады. Шуңа күрә Ибн Мәктүм: "Мин әйткән сүзләрдә кимчелек күрәсезме?" - диде. Ул: "Юк", - дип җавап бирде. Бу пәйгамбәрнең карашы аркасында вәхи төшерелде. Әбү Гайсә әйтте: "Бу хәдис - хәсән гариб хәдис." Аларның кайберләре бу айлык турында Хишам бин Урвадан аның әтисеннән риваять иттеләр. Ул болай диде: «Әбәсә вә тәвәллә» Ибн Өмм Мәктүм турында иңдерелгән, һәм ул аны Гаишәдән искә алмаган.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3255
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْفَضْلِ حَدَّثَنَا ثَابِتُ بْنُ يَزِيدَ عَنْ هِلَالِ بْنِ خَبَّابٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنَ عَبَّاسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تُحْشَرُونَ حُفَاةً عُرَاةً غُرْلًا فَقَالَتْ امْرَأَةٌ أَيُبْصِرُ أَوْ يَرَى بَعْضُنَا عَوْرَةَ بَعْضٍ قَالَ يَا فُلَانَةُ{ لِكُلِّ امْرِئٍ مِنْهُمْ يَوْمَئِذٍ شَأْنٌ يُغْنِيهِ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ قَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَوَاهُ سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ أَيْضًا وَفِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا
Безгә [Абду бин Хумайд] безгә [Мөхәммәд бин Әл-Фәзл] безгә [Сабит бин Язид] [Хилал бин Каббаб] ['Икримадан] [Ибн Аббас] пәйгамбәрдән [салләллаһу галәйһи вәссәлам] ул болай диде: "Сез ялан аяк, ялангач һәм сөннәтсез җыелачаксыз". Шунда бер хатын: "Безнең кайберләребез башкаларның ялангачлыгын күрәме?" – диде. Ул: "Әй, Фулана, ул көнне һәрберсенең үз эше бар иде", – диде. Әбу Гайсә: "Бу хәдис – ышанычлы хәдис, һәм ул бер яктан гына түгел, Ибн Аббастан да риваять ителгән", – диде. Бу хәдисне шулай ук Сәид бин Җүбәйр дә, башкалар арасында Гайшәдән дә риваять ителгән.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3256
حَدَّثَنَا عَبَّاسُ بْنُ عَبْدِ الْعَظِيمِ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بَحِيرٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَهُوَ ابْنُ يَزِيدَ الصَّنْعَانِيُّ قَال سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ سَرَّهُ أَنْ يَنْظُرَ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ كَأَنَّهُ رَأْيُ عَيْنٍ فَلْيَقْرَأْ إِذَا الشَّمْسُ كُوِّرَتْ وَإِذَا السَّمَاءُ انْفَطَرَتْ وَإِذَا السَّمَاءُ انْشَقَّتْهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَرَوَى هِشَامُ بْنُ يُوسُفَ وَغَيْرُهُ هَذَا الْحَدِيثَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ مَنْ سَرَّهُ أَنْ يَنْظُرَ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ كَأَنَّهُ رَأْيُ عَيْنٍ فَلْيَقْرَأْ إِذَا الشَّمْسُ كُوِّرَتْ وَلَمْ يَذْكُرْ وَإِذَا السَّمَاءُ انْفَطَرَتْ وَإِذَا السَّمَاءُ انْشَقَّتْ
Безгә [Аббас бин Габдел Әҗим Әл-Әнбари] безгә [Абдур Раззак] безгә [Абдур Рахман, ягъни Ибн Язид Әш-Шәнъани] сөйләгән, ул болай диде: Мин [Ибн Гомәр] әйткәнен ишеттем; Рәсүлүллаһ салләллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: "Кем Кыямәт көнен күз белән күрергә тели икән, ул "Идзасыясямсу кувират", "Идзас сәмааунфатхарат" һәм "Идзас сәмааунсьяккат" аятьләрен укысын. Бу хәдис - хәсән гариб хәдис, һәм [Хисям бин Йосыф] һәм башкалар бу хәдисне шушы иснад белән риваять иттеләр. Ул болай диде: "Кем Кыямәт көнен күз белән күрергә тели икән, ул "Идзасыясямсу кувират"ны укысын, һәм ул "Идзас сәмааун фатхарат" һәм "Идзас сәмааунсьяккат"ны искә алмый."
Hadith
Imam Tirmidzi : 3257
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ الْقَعْقَاعِ بْنِ حَكِيمٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الْعَبْدَ إِذَا أَخْطَأَ خَطِيئَةً نُكِتَتْ فِي قَلْبِهِ نُكْتَةٌ سَوْدَاءُ فَإِذَا هُوَ نَزَعَ وَاسْتَغْفَرَ وَتَابَ سُقِلَ قَلْبُهُ وَإِنْ عَادَ زِيدَ فِيهَا حَتَّى تَعْلُوَ قَلْبَهُ وَهُوَ الرَّانُ الَّذِي ذَكَرَ اللَّهُ{ كَلَّا بَلْ رَانَ عَلَى قُلُوبِهِمْ مَا كَانُوا يَكْسِبُونَ }قَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Безгә [Кутәйбә] безгә [Әл-Ләйтс] сөйләгән, ул [Ибн Әҗләннән] [Әл-Кәгъкаъ бин Хәкимнән] [Әбу Салихтан] [Әбу Һөрәйрә радияллаһү ганһү] әйткән: «Кол хата эшләгәндә, аның йөрәгенә кара тап куела, ул аны ташлап, гафу сорап тәүбә иткәч, аның йөрәге чистара, ә кире кайткач, кара тап аның йөрәген каплаганчы өстәлә, һәм бу «Әр-раан» дип атала, Аллаһ аны искә ала: каллаа бәл-раана 'әлә кулуубиһим мәа кәнуу йәксибуун». - К.С. Әл-Мутаффин 14-. Ул болай диде: «Бу хәдис - ышанычлы Хәсән хәдис».
Hadith
Imam Tirmidzi : 3258
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ دُرُسْتَ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ حَمَّادٌ هُوَ عِنْدَنَا مَرْفُوعٌ{ يَوْمَ يَقُومُ النَّاسُ لِرَبِّ الْعَالَمِينَ }قَالَ يَقُومُونَ فِي الرَّشْحِ إِلَى أَنْصَافِ آذَانِهِمْ
Безгә [Яхья бин Дуруст Әл-Бәшри] безгә [Хәммәд бин Зәйд] [Әййуб]дан [Нәфи]дан [Ибн Гомәр] сөйләгән. Хәммәд болай дигән: Безнең фикеребезчә, бу хәдис мәрфуъ хәдис: йәүмә йәкумун нәсу лираббил 'аләмиин -К.С. Әлмутаффин 6-. Ул болай дигән: аларның берсе колакларының яртысына кадәр тирләп басып торган.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3259
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ ابْنِ عَوْنٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ يَوْمَ يَقُومُ النَّاسُ لِرَبِّ الْعَالَمِينَ }قَالَ يَقُومُ أَحَدُهُمْ فِي الرَّشْحِ إِلَى أَنْصَافِ أُذُنَيْهِقَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَفِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ
Безгә [Хәннәд] безгә [Гайсә бин Юныс]дан [Ибн 'Аун]дан [Нәфи]дан [Ибн Гомәр]дан Пәйгамбәр галәйһиссәламнән: "Бу-кешеләр галәмнәр Раббысы каршында басып торачак көнме?" --бу-кешеләр галәмнәр Раббысы каршында басып торачак көнме? --Әл-Мутаффифин 6-, Ул әйтте: "Аларның берсе колакларының яртысына кадәр тирләгән булачак". Әбу Гайсә әйтте: бу хәдис хәсән-сәхих хәдис, һәм хәдисләр арасында Әбу Һөрәйрәдән дә бар.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3260
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ عُثْمَانَ بْنِ الْأَسْوَدِ عَنْ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْسَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ نُوقِشَ الْحِسَابَ هَلَكَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ يَقُولُ{ فَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتَابَهُ بِيَمِينِهِ إِلَى قَوْلِهِ يَسِيرًا }قَالَ ذَلِكِ الْعَرْضُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ الْأَسْوَدِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبَانَ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ الثَّقَفِيُّ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ
Безгә [Абду бин Хумайд] безгә ['Убайдулла бин Муса]дан [Госман бин Әл Әсвәд], [Ибн Әбү Әвәлкә]дән [Гайсә] риваять кылды, ул болай диде: Мин Пәйгамбәрнең салләллаһу галәйһи вәссәламнең: "Кем белән аның хисабы бәхәсләшсәләр, ул һәлак булачак", - дигәнен ишеттем. Шуңа күрә мин әйтәм: "Әй Аллаһның Илчесе, Аллаһ әйтмәдеме: "Кемгә аның китабы уң кулдан бирелсә, - аятькә кадәр - җиңел хисап белән хисап ителәчәк?". - "Әл-Инсыйка 7-8-" Ул болай диде: "Бу аятьнең мәгънәсе - садака язмасы күрсәтелгәндә генә." Әбу Гайсә болай диде: "Бу хәдис - ышанычлы хәдис." Безгә [Сувайд бин Наср] безгә [Абдуллах бин Әл Мөбарәк]дан [Госман бин Әл Әсвәд] шундый иснәд белән сөйләгән. Бу хакта безгә [Мөхәммәд бин Әбәнгә] әйттеләр, һәм бер генә кеше түгел, алар безгә [Абдуль Ваһһаб Әс-Сакафи], [Әййубтан], [Ибн Әбү Әвәлкәдән], [Гайсәдән] Пәйгамбәрдән саллааһу галәйһи вәссәлам шулай сөйләделәр, диләр.
