Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 301
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي الشَّوَارِبِ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَلَا تَأْتُوهَا وَأَنْتُمْ تَسْعَوْنَ وَلَكِنْ ائْتُوهَا وَأَنْتُمْ تَمْشُونَ وَعَلَيْكُمْ السَّكِينَةَ فَمَا أَدْرَكْتُمْ فَصَلُّوا وَمَا فَاتَكُمْ فَأَتِمُّواوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي قَتَادَةَ وَأُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ وَأَبِي سَعِيدٍ وَزَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ وَجَابِرٍ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الْمَشْيِ إِلَى الْمَسْجِدِ فَمِنْهُمْ مَنْ رَأَى الْإِسْرَاعَ إِذَا خَافَ فَوْتَ التَّكْبِيرَةِ الْأُولَى حَتَّى ذُكِرَ عَنْ بَعْضِهِمْ أَنَّهُ كَانَ يُهَرْوِلُ إِلَى الصَّلَاةِ وَمِنْهُمْ مَنْ كَرِهَ الْإِسْرَاعَ وَاخْتَارَ أَنْ يَمْشِيَ عَلَى تُؤَدَةٍ وَوَقَارٍ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَقَالَا الْعَمَلُ عَلَى حَدِيثِ أَبِي هُرَيْرَةَ و قَالَ إِسْحَقُ إِنْ خَافَ فَوْتَ التَّكْبِيرَةِ الْأُولَى فَلَا بَأْسَ أَنْ يُسْرِعَ فِي الْمَشْيِ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ حَدِيثِ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ بِمَعْنَاهُ هَكَذَا قَالَ عَبْدُ الرَّزَّاقِ عِنْدَ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ يَزِيدَ بْنِ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ
[മുഹമ്മദ് ബിൻ അബ്ദുൽ മാലിക് ബിൻ അബു ആസ്യ സിവാരിബ്] പറഞ്ഞു; [യാസിദ് ബിൻ സുറൈ'] പറഞ്ഞു; [അബു സലമ] നിന്ന് [അസ് സുഹ്രി] നിന്ന് [മഅ്മർ] പറഞ്ഞു; അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'റസൂലുല്ലാഹ് സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം പറഞ്ഞു; 'നമസ്കാരം സ്ഥിരപ്പെട്ടെങ്കിൽ തിടുക്കത്തിൽ വരരുത്, മറിച്ച് നടന്ന് ശാന്തമായി വരൂ. നിങ്ങൾ എന്ത് കണ്ടെത്തുന്നുവോ, അത് പ്രാർത്ഥിക്കുക, നിങ്ങൾ എന്ത് ബാക്കിയാക്കിയോ അത് പൂർത്തിയാക്കുക'. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'ഈ അധ്യായത്തിൽ അബു ഖതാദ, ഉബായി ബിൻ കഅബ്, അബു സഈദ്, സൈദ് ബിൻ സാബിത്, ജാബിർ, അനസ് എന്നിവരിൽ നിന്നുള്ള വിവരണങ്ങളും ഉണ്ട്'. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'പള്ളിയിലേക്ക് നടക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പുരോഹിതന്മാർ വിയോജിച്ചു. ആദ്യത്തെ തക്ബീർ നഷ്ടപ്പെടുമെന്ന് ആശങ്കയുണ്ടെങ്കിൽ ആരെങ്കിലും തിടുക്കത്തിൽ പോകാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെടുന്നുവെന്ന് ചിലർ വാദിക്കുന്നു. അവരിൽ ചിലർ പ്രാർത്ഥനയിൽ പങ്കെടുക്കുമ്പോൾ വേഗത്തിൽ നടന്നുവെന്ന് പരാമർശിക്കപ്പെടുന്നതുവരെ. അതേസമയം, മറ്റു ചിലർ പ്രാർത്ഥനയിൽ പങ്കെടുക്കാൻ തിരക്കുകൂട്ടുന്നത് മക്റൂഹാണെന്ന് വാദിക്കുന്നു. അവർ ശാന്തമായും മാന്യമായും നടക്കാൻ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നു. അഹ്മദും ഇസ്ഹാഖും ഈ അഭിപ്രായം സ്വീകരിച്ചു. അവർ രണ്ടുപേരും പറഞ്ഞു; 'ഈ സാഹചര്യത്തിൽ - ഈ രീതി അബു ഹുറൈറയുടെ ഹദീസിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ്'. അഹ്മദ് പറഞ്ഞു; 'ആദ്യത്തെ തക്ബീർ നഷ്ടപ്പെടുമെന്ന് ആരെങ്കിലും ഭയപ്പെടുന്നുവെങ്കിൽ വേഗത്തിൽ നടക്കുന്നതിൽ ഒരു ദോഷവുമില്ല'. [അൽ ഹസൻ ബിൻ അലി അൽ ഖല്ലാൽ] പറഞ്ഞു; [അബ്ദുർറസാഖ്] പറഞ്ഞു; [അബു ഹുറൈറ] പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമയിൽ നിന്ന് [സെയ്ദ് ബിൻ അൽ മുസയ്യിബ്] [അസ് സുഹ്രി] യിൽ നിന്ന് [മഅ്മർ] ഞങ്ങൾക്ക് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്, അതുപോലെ തന്നെ അബു ഹുറൈറയിൽ നിന്ന് അബു സലമയുടെ ഹദീസും മുമ്പത്തെ അതേ ഹദീസുമായി. അബ്ദുർറസാഖ് പറഞ്ഞു; 'യസീദ് ബിൻ സുറൈയിൽ നിന്ന് അബു സഈദിന്റെ ഹദീസ് പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമിൽ നിന്ന് അബു ഹുറൈറയുടെ ഹദീസ് കൂടുതൽ ആധികാരികമാണ്'. [ഇബ്നു അബു ഉമർ] പറഞ്ഞു; മുമ്പത്തെ ഹദീസിലെന്നപോലെ പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലത്തിൽ നിന്ന് [അബു ഹുറൈറയിൽ] നിന്ന് [സെയ്ദ് ബിൻ അൽ മുസയ്യിബിൽ] നിന്ന് [അസ് സുഹ്രി] നിന്ന് [സുഫ്യാൻ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു.
Hadith
Imam Tirmidzi : 302
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَزَالُ أَحَدُكُمْ فِي صَلَاةٍ مَا دَامَ يَنْتَظِرُهَا وَلَا تَزَالُ الْمَلَائِكَةُ تُصَلِّي عَلَى أَحَدِكُمْ مَا دَامَ فِي الْمَسْجِدِ اللَّهُمَّ اغْفِرْ لَهُ اللَّهُمَّ ارْحَمْهُ مَا لَمْ يُحْدِثْفَقَالَ رَجُلٌ مِنْ حَضْرَمَوْتَ وَمَا الْحَدَثُ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ فُسَاءٌ أَوْ ضُرَاطٌ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَأَبِي سَعِيدٍ وَأَنَسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَسَهْلِ بْنِ سَعْدٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
[മഹ്മൂദ് ബിൻ ഗൈലാൻ] പറഞ്ഞു; [അബ്ദുറസാഖ്] പറഞ്ഞു; [ഹമ്മാം ബിൻ മുനബ്ബീഹിൽ നിന്ന്] [മഅ്മർ] [അബു ഹുറൈറ] പറഞ്ഞു എന്ന് ഞങ്ങൾക്ക് അറിയിച്ചു; അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'റസൂലുല്ലാഹ് സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം പറഞ്ഞു; 'നിങ്ങളിൽ ഒരാൾ പ്രാർത്ഥനയ്ക്കായി കാത്തിരിക്കുന്നിടത്തോളം കാലം പ്രാർത്ഥനാ എണ്ണത്തിൽ തുടരും. നിങ്ങളിൽ ഒരാൾ പള്ളിയിലായിരിക്കുമ്പോൾ മലക്കുകൾ എപ്പോഴും പ്രാർത്ഥിക്കും, അവർ പറയും: 'അല്ലാഹുവേ, അവനോട് ക്ഷമിക്കണമേ, അല്ലാഹുവേ, അവനോട് കരുണ കാണിക്കണമേ,' അതായത്, അവൻ റദ്ദാക്കപ്പെടാത്തിടത്തോളം കാലം'. ഹദ്റമൗത്തിൽ നിന്നുള്ള ഒരാൾ ചോദിച്ചു, 'അബു ഹുറൈറ, അവൻ എങ്ങനെയാണ് റദ്ദാക്കിയത്?' അദ്ദേഹം മറുപടി പറഞ്ഞു, 'ശബ്ദമോ ശബ്ദമോ ഇല്ലാതെ'. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'ഈ അധ്യായത്തിൽ അലി, അബു സഈദ്, അനസ്, അബ്ദുല്ലാഹ് ബിൻ മസ്ഊദ്, സഹ്ൽ ബിൻ സഅദ് എന്നിവരുടെ നിവേദനങ്ങളും ഉണ്ട്'. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'അബു ഹുറൈറയുടെ ഹദീസ് ഹസനാണ്.'
Hadith
Imam Tirmidzi : 303
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي عَلَى الْخُمْرَةِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أُمِّ حَبِيبَةَ وَابْنِ عُمَرَ وَأُمِّ سُلَيْمٍ وَعَائِشَةَ وَمَيْمُونَةَ وَأُمِّ كُلْثُومٍ بِنْتِ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الْأَسَدِ وَلَمْ تَسْمَعْ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأُمِّ سَلَمَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَبِهِ يَقُولُ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ و قَالَ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ قَدْ ثَبَتَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصَّلَاةُ عَلَى الْخُمْرَةِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَالْخُمْرَةُ هُوَ حَصِيرٌ قَصِيرٌ
[ഖുതൈബ] പറഞ്ഞു എന്ന് ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; [സിമാക് ബിൻ ഹർബ്] [ഇബ്നു അബ്ബാസ്] [സിമക് ബിൻ ഹർബ്] [ഇബ്നു അബ്ബാസ്] [അബു അൽ അഹ്വാഷ്] [ഇബ്നു അബ്ബാസ്] [സിമക് ബിൻ ഹർബ്
Hadith
Imam Tirmidzi : 304
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى عَلَى حَصِيرٍقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ وَالْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ أَبِي سَعِيدٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ إِلَّا أَنَّ قَوْمًا مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ اخْتَارُوا الصَّلَاةَ عَلَى الْأَرْضِ اسْتِحْبَابًا وَأَبُو سُفْيَانَ اسْمُهُ طَلْحَةُ بْنُ نَافِعٍ
[നഷ്ർ ബിൻ അലി] പറഞ്ഞു; [ഈസാ ബിൻ യൂനുസ്] [അൽ അമാസി] [അബു സുഫ്യാൻ] [ജാബിർ] [അബു സഈദ്] പറഞ്ഞു; 'പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം ഒരു പായയിൽ നമസ്കരിച്ചു' എന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'ഈ അധ്യായത്തിൽ അനസിൽ നിന്നും അൽ മുഗീറയിൽ നിന്നും ഒരു ചരിത്രമുണ്ട്'. അബു ഈസാ പറഞ്ഞു; 'അബു സഈദിന്റെ ഈ ഹദീസ് ഹസൻ ഡിഗ്രിയിലാണ്. ചുരുക്കം ചില പണ്ഡിത വിഭാഗങ്ങൾ ഒഴികെ ഭൂരിഭാഗം പണ്ഡിതന്മാരും ഈ ഹദീസ് പിന്തുടരുന്നു. ഭൂമിയിൽ ഒരു സുന്നത്തായി പ്രാർത്ഥിക്കാൻ അവർ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു'. അബു സുഫ്യാന്റെ പേര് തൽഹ ബിൻ നാഫി എന്നാണ്.
Hadith
Imam Tirmidzi : 305
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ الضُّبَعِيِّ قَال سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُخَالِطُنَا حَتَّى إِنْ كَانَ يَقُولُ لِأَخٍ لِي صَغِيرٍ يَا أَبَا عُمَيْرٍ مَا فَعَلَ النُّغَيْرُ قَالَ وَنُضِحَ بِسَاطٌ لَنَا فَصَلَّى عَلَيْهِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ لَمْ يَرَوْا بِالصَّلَاةِ عَلَى الْبِسَاطِ وَالطُّنْفُسَةِ بَأْسًا وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَاسْمُ أَبِي التَّيَّاحِ يَزِيدُ بْنُ حُمَيْدٍ
[ഹന്നദ്] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; [വാക്കി' [സ്യുബയിൽ] നിന്ന് [അബു അത്ത് തയ്യ അദ്ൽ ദുൽബ'ഇ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; [അനസ് ബിൻ മാലിക്] പറയുന്നത് ഞാൻ കേട്ടു; 'അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതൻ (സ) ഞങ്ങളുമായി സഹവസിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു, എന്റെ സഹോദരനോട് അദ്ദേഹം ചോദിച്ചു: 'ഓ അബു ഉമൈർ, നുഗൈർ - ഒരു പക്ഷിയുടെ പേര് - എന്താണ് ചെയ്തത്?' അനസ് പറഞ്ഞു; 'ഞങ്ങൾ ഞങ്ങളുടെ പരവതാനി വിരിച്ചു, തുടർന്ന് അദ്ദേഹം അതിൽ പ്രാർത്ഥിച്ചു'. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'ഈ അധ്യായത്തിൽ ഇബ്നു അബ്ബാസിൽ നിന്നുള്ള ഒരു വിവരണവുമുണ്ട്'. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'അനസിന്റെ ഈ ഹദീസ് ഹസൻ സ്വഹീഹാണ്. പ്രവാചകൻ (സ) യുടെ സഹചാരികളിൽ നിന്നും അദ്ദേഹത്തിന് ശേഷമുള്ള ഈ ഹദീസ് പ്രയോഗത്തിൽ വരുത്തിയവരിൽ നിന്നുമുള്ള നിരവധി പണ്ഡിതന്മാർ; പരവതാനിയിലോ പരവതാനിയിലോ നമസ്കരിക്കുന്നതിൽ അവർക്ക് ഒരു പ്രശ്നവുമില്ലായിരുന്നു. ഈ അഭിപ്രായം അഹ്മദും ഇസ്ഹാഖും സ്വീകരിച്ചു. അബു അത്ത് തയ്യയുടെ പേര് യാസിദ് ബിൻ ഹുമൈദ് എന്നാണ്'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 306
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ أَبِي جَعْفَرٍ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ أَبِي الطُّفَيْلِ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَسْتَحِبُّ الصَّلَاةَ فِي الْحِيطَانِقَالَ أَبُو دَاوُدَ يَعْنِي الْبَسَاتِينَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ مُعَاذٍ حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ الْحَسَنِ بْنِ أَبِي جَعْفَرٍ وَالْحَسَنُ بْنُ أَبِي جَعْفَرٍ قَدْ ضَعَّفَهُ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ وَغَيْرُهُ وَأَبُو الزُّبَيْرِ اسْمُهُ مُحَمَّدُ بْنُ مُسْلِمِ بْنِ تَدْرُسَ وَأَبُو الطُّفَيْلِ اسْمُهُ عَامِرُ بْنُ وَاثِلَةَ
[മഹ്മൂദ് ബിൻ ഗൈലാൻ] പറഞ്ഞതായി ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; [അബു ദാവൂദ്] പറഞ്ഞതായി ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; [അൽ ഹസൻ ബിൻ അബു ജാഫർ] [അബു അസ് സുബൈർ] [അബു അത് തുഫൈൽ] [മുആദ്സ് ബിൻ ജബൽ] പറഞ്ഞതായി ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; 'പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം വേലികെട്ടിയ സ്ഥലത്ത് പ്രാർത്ഥിക്കാൻ ഇഷ്ടപ്പെട്ടിരുന്നു'. അബു ദാവൂദ് പറഞ്ഞു; 'അത് തോട്ടത്തിലാണ്'. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'ഈ മുആദ്സ് ഹദീസ് ഗരീബ് തലത്തിലുള്ളതാണ്, അൽ ഹസൻ ബിൻ അബു ജാഫറിന്റെ ഹദീസിൽ നിന്ന് മാത്രമേ ഞങ്ങൾക്ക് ഇതിനെക്കുറിച്ച് അറിയൂ, അതേസമയം അൽ ഹസൻ ബിൻ അബു ജാഫറിനെ യഹ്യ ബിൻ സഈദും മറ്റുള്ളവരും ദുർബലപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. അബു സുബൈറിന്റെ പേര് മുഹമ്മദ് ബിൻ മുസ്ലിം ബിൻ തദ്രൂസ് എന്നും അബു തുഫൈലിന്റെ പേര് ആമിർ ബിൻ വത്സില എന്നും'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 307
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ وَهَنَّادٌ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا وَضَعَ أَحَدُكُمْ بَيْنَ يَدَيْهِ مِثْلَ مُؤَخَّرَةِ الرَّحْلِ فَلْيُصَلِّ وَلَا يُبَالِي مَنْ مَرَّ وَرَاءَ ذَلِكَقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَسَهْلِ بْنِ أَبِي حَثْمَةَ وَابْنِ عُمَرَ وَسَبْرَةَ بْنِ مَعْبَدٍ الْجُهَنِيِّ وَأَبِي جُحَيْفَةَ وَعَائِشَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ طَلْحَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ وَقَالُوا سُتْرَةُ الْإِمَامِ سُتْرَةٌ لِمَنْ خَلْفَهُ
[ഖുതൈബ] യും [ഹന്നദും] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞപ്പോൾ അവർ പറഞ്ഞു; [സിമാക് ബിൻ ഹർബിൽ നിന്ന്] [മൂസ ബിൻ തൽഹ] യിൽ നിന്ന് [അബു അൽ അഹ്വാഷ്] [അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ്] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞപ്പോൾ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'റസൂലുല്ലാഹ് സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം പറഞ്ഞു; 'നിങ്ങളിൽ ഒരാൾ ഒരു കുതിരയുടെ കോശം പോലുള്ള എന്തെങ്കിലും തന്റെ മുന്നിൽ വച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, അതിനുശേഷം ആരാണ് തന്റെ പിന്നിൽ കടന്നുപോകുന്നതെന്ന് അയാൾക്ക് വിഷമിക്കേണ്ടതില്ല'. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'ഈ അധ്യായത്തിൽ അബു ഹുറൈറ, സഹ്ൽ ബിൻ അബു ഹത്സ്മ, ഇബ്നു ഉമർ, സബ്റ ബിൻ മഅ്ബദ് അൽ ജുഹാനി, അബു ജുഹൈഫ, 'ഐസ്യ' എന്നിവരുടെ നിവേദനങ്ങളും ഉണ്ട്. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'തലഹയുടെ ഹദീസ് ഹസൻ ആധികാരികമാണ്. ശാസ്ത്രജ്ഞർ ഈ ഹദീസിനെ പ്രായോഗികമാക്കി, അവർ പറയുന്നു; 'ഇമാമിന്റെ സൂത്രം - പരിധി - അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിന്നിലുള്ളവർക്കുള്ള സൂത്രമാണ്'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 308
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ أَبِي النَّضْرِ عَنْ بُسْرِ بْنِ سَعِيدٍ أَنَّ زَيْدَ بْنَ خَالِدٍ الْجُهَنِيَّ أَرْسَلَهُ إِلَى أَبِي جُهَيْمٍ يَسْأَلُهُ مَاذَا سَمِعَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْمَارِّ بَيْنَ يَدَيْ الْمُصَلِّي فَقَالَ أَبُو جُهَيْمٍقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْ يَعْلَمُ الْمَارُّ بَيْنَ يَدَيْ الْمُصَلِّي مَاذَا عَلَيْهِ لَكَانَ أَنْ يَقِفَ أَرْبَعِينَ خَيْرٌ لَهُ مِنْ أَنْ يَمُرَّ بَيْنَ يَدَيْهِقَالَ أَبُو النَّضْرِ لَا أَدْرِي قَالَ أَرْبَعِينَ يَوْمًا أَوْ شَهْرًا أَوْ سَنَةً قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَابْنِ عُمَرَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ أَبِي جُهَيْمٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ لَأَنْ يَقِفَ أَحَدُكُمْ مِائَةَ عَامٍ خَيْرٌ لَهُ مِنْ أَنْ يَمُرَّ بَيْنَ يَدَيْ أَخِيهِ وَهُوَ يُصَلِّي وَالْعَمَلُ عَلَيْهِ عِنْدَ أَهْلِ الْعِلْمِ كَرِهُوا الْمُرُورَ بَيْنَ يَدَيْ الْمُصَلِّي وَلَمْ يَرَوْا أَنَّ ذَلِكَ يَقْطَعُ صَلَاةَ الرَّجُلِ وَاسْمُ أَبِي النَّضْرِ سَالِمٌ مَوْلَى عُمَرَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ الْمَدِينِيِّ
[ഇസ്ഹാഖ് ബിൻ മൂസ അൽ അൻസാരി] പറഞ്ഞു; [മാൻ] പറഞ്ഞു; [ബുസ്ർ ബിൻ സഈദ്] പറഞ്ഞു; [മാലിക് ബിൻ അനസ്] [അബു അൻ നദ്ലറിൽ] നിന്ന് [ബുസ്ർ ബിൻ സഈദ്] പറഞ്ഞു എന്ന് ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; 'സൈദ് ബിൻ ഖാലിദ് അൽ ജുഹാനി അദ്ദേഹത്തെ അബു ജുഹൈമിനെ കാണാൻ അയച്ചു, നമസ്കരിക്കുന്നവരുടെ മുന്നിലൂടെ കടന്നുപോയ ഒരാളെക്കുറിച്ച് നബി (സ) യിൽ നിന്ന് എന്താണ് കേട്ടതെന്ന് ചോദിക്കാൻ. അതിനാൽ [അബു ജുഹൈം] പറഞ്ഞു; 'റസൂലുല്ലാഹി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം പറഞ്ഞു; 'നമസ്കരിക്കുന്നവരുടെ മുന്നിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന ഒരാൾക്ക് എന്ത് സംഭവിക്കുമെന്ന് അറിയാമെങ്കിൽ, അവന്റെ മുന്നിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നതിനേക്കാൾ നാൽപ്പത് സമയം അയാൾക്ക് നിർത്തുന്നതാണ് നല്ലത്.' അബു അൻ നദ്ലർ പറഞ്ഞു; 'നാല്പത് പേരെക്കുറിച്ചോ, മാസങ്ങളെക്കുറിച്ചോ, വർഷങ്ങളെക്കുറിച്ചോ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞോ എന്ന് എനിക്കറിയില്ല'. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'ഈ അധ്യായത്തിൽ അബു സഈദ് അൽ ഖുദ്രി, അബു ഹുറൈറ, ഇബ്നു ഉമർ, അബ്ദുല്ലാഹ് ബിൻ ഉമർ എന്നിവരുടെ നിവേദനങ്ങളും ഉണ്ട്'. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'അബു ജുഹൈമിന്റെ ഹദീസ് ഹസനാണ്. 'നിങ്ങളിൽ ഒരാൾ നൂറു വർഷം കാത്തിരിക്കുന്നത് നിർത്തിയാൽ, തന്റെ സഹോദരൻ നമസ്കരിക്കുന്നത് കടന്നുപോകുന്നതിനേക്കാൾ നല്ലതാണ്' എന്ന് പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം പറഞ്ഞതായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. പണ്ഡിതന്മാർ ഈ ഹദീസ് പ്രായോഗികമാക്കുന്നു, നമസ്കരിക്കുന്ന ഒരാളുടെ മുന്നിൽ ഒരാളെ കടത്തിവിടുന്നു. എന്നാൽ അത് ഒരാളുടെ നമസ്കാരത്തെ ദുർബലപ്പെടുത്തുമെന്ന് അവർ കരുതുന്നില്ല'. അബു അൻ നദ്ലറിന്റെ പേര് സലിം, ഉമർ ബിൻ ഉബൈദുള്ള അൽ മദീനിയുടെ സേവകൻ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 309
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي الشَّوَارِبِ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَكُنْتُ رَدِيفَ الْفَضْلِ عَلَى أَتَانٍ فَجِئْنَا وَالنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي بِأَصْحَابِهِ بِمِنًى قَالَ فَنَزَلْنَا عَنْهَا فَوَصَلْنَا الصَّفَّ فَمَرَّتْ بَيْنَ أَيْدِيهِمْ فَلَمْ تَقْطَعْ صَلَاتَهُمْقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ عَائِشَةَ وَالْفَضْلِ بْنِ عَبَّاسٍ وَابْنِ عُمَرَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَيْهِ عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِنْ التَّابِعِينَ قَالُوا لَا يَقْطَعُ الصَّلَاةَ شَيْءٌ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَالشَّافِعِيُّ
[മുഹമ്മദ് ബിൻ അബ്ദുൽ മാലിക് ബിൻ അബു ആസ്യ സിവാരിബ്] പറഞ്ഞു; [യാസിദ് ബിൻ സുറൈ'] പറഞ്ഞു; [അസ് സുഹ്രി]യിൽ നിന്ന് [ഉബൈദുള്ള ബിൻ ഉത്ബ]യിൽ നിന്ന് [മഅ്മർ] പറഞ്ഞു; [ഇബ്നു അബ്ബാസ്] പറഞ്ഞു: 'ഞാൻ ഫദ്ലിന് തന്റെ ഹിമാറിൽ ഒരു പിഗ്ഗിബാക്ക് സവാരി നൽകി, തുടർന്ന് റസൂലുല്ലാഹി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമും കൂട്ടരും മിനായിൽ നമസ്കരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ ഞങ്ങൾ വന്നു'. ഇബ്നു അബ്ബാസ് പറഞ്ഞു; 'അപ്പോൾ ഞങ്ങൾ കഴുതപ്പുറത്ത് നിന്ന് ഇറങ്ങി പ്രാർത്ഥനാ നിരയിലേക്ക് പ്രവേശിച്ചു, തുടർന്ന് ഹിമാർ അവരുടെ മുന്നിലൂടെ കടന്നുപോയി, പക്ഷേ ഹിമാർ അവരുടെ പ്രാർത്ഥന അസാധുവാക്കിയില്ല - കാരണം അത് അവനെ മറികടന്നു-'. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'ഈ അധ്യായത്തിൽ 'ഐസ്യ', ഫദ്ലു ബിൻ അബ്ബാസ്, ഇബ്നു ഉമർ' എന്നിവരിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ചരിത്രവുമുണ്ട്. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'ഇബ്നു അബ്ബാസിൽ നിന്നുള്ള ഈ ഹദീസ് ആധികാരികമാണ്.' പ്രവാചകൻ (സ) യുടെ അനുചരന്മാരിൽ നിന്നും അവർക്ക് ശേഷമുള്ള താബിഉകളിൽ നിന്നുമുള്ള ഭൂരിഭാഗം ശാസ്ത്രജ്ഞരും ഈ ഹദീസ് പിന്തുടരുന്നു. 'പ്രാർത്ഥന റദ്ദാക്കുന്ന ഒന്നുമില്ല' എന്ന് അവർ പറയുന്നു. സുഫ്യാൻ അത്സ് ത്സൗരിയും സയാഫിയും ഈ അഭിപ്രായം സ്വീകരിച്ചു.
Hadith
Imam Tirmidzi : 310
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَخْبَرَنَا يُونُسُ بْنُ عُبَيْدٍ وَمَنْصُورُ بْنُ زَاذَانَ عَنْ حُمَيْدِ بْنِ هِلَالٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الصَّامِتِ قَال سَمِعْتُ أَبَا ذَرٍّ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا صَلَّى الرَّجُلُ وَلَيْسَ بَيْنَ يَدَيْهِ كَآخِرَةِ الرَّحْلِ أَوْ كَوَاسِطَةِ الرَّحْلِ قَطَعَ صَلَاتَهُ الْكَلْبُ الْأَسْوَدُ وَالْمَرْأَةُ وَالْحِمَارُ فَقُلْتُ لِأَبِي ذَرٍّ مَا بَالُ الْأَسْوَدِ مِنْ الْأَحْمَرِ مِنْ الْأَبْيَضِ فَقَالَ يَا ابْنَ أَخِي سَأَلْتَنِي كَمَا سَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ الْكَلْبُ الْأَسْوَدُ شَيْطَانٌقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي سَعِيدٍ وَالْحَكَمِ بْنِ عَمْرٍو الْغِفَارِيِّ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي ذَرٍّ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ ذَهَبَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِلَيْهِ قَالُوا يَقْطَعُ الصَّلَاةَ الْحِمَارُ وَالْمَرْأَةُ وَالْكَلْبُ الْأَسْوَدُ قَالَ أَحْمَدُ الَّذِي لَا أَشُكُّ فِيهِ أَنَّ الْكَلْبَ الْأَسْوَدَ يَقْطَعُ الصَّلَاةَ وَفِي نَفْسِي مِنْ الْحِمَارِ وَالْمَرْأَةِ شَيْءٌ قَالَ إِسْحَقُ لَا يَقْطَعُهَا شَيْءٌ إِلَّا الْكَلْبُ الْأَسْوَدُ
[അഹ്മദ് ബിൻ മാനി'] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു; [ഹുസൈം] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു; [ഹുമൈദ് ബിൻ ഹിലാലിൽ] നിന്ന് [യൂനുസ് ബിൻ ഉബൈദ്], [മൻസൂർ ബിൻ സദ്സാൻ] എന്നിവരെ [അബ്ദുല്ല ബിൻ അഷ് ശാമിതിൽ] നിന്ന് ഞങ്ങൾക്ക് അറിയിച്ചു; അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: '[അബുദർ] പറയുന്നത് ഞാൻ കേട്ടു; 'റസൂലുല്ലാഹ് സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം പറഞ്ഞു; 'ഒരാൾ പ്രാർത്ഥിക്കുമ്പോൾ അവന്റെ മുന്നിൽ ഒരു സവാരി മൃഗത്തിൽ സജിലോ കുതിരയോ ഇല്ലെങ്കിൽ, ഒരു കറുത്ത നായയോ സ്ത്രീയോ കഴുതയോ കടന്നുപോകുന്നത് പ്രാർത്ഥനയെ തടസ്സപ്പെടുത്തും'. അപ്പോൾ ഞാൻ അബു ദ്രസറിനോട് ചോദിച്ചു, 'എന്തുകൊണ്ടാണ് അത് ചുവപ്പോ വെള്ളയോ ആകാതെ കറുത്തതായിരിക്കണം?' അദ്ദേഹം മറുപടി പറഞ്ഞു, 'എന്റെ സഹോദരാ, ഞാൻ ഒരിക്കൽ പ്രവാചകൻ (സ) യോട് ചോദിച്ച ഒരു കാര്യം നിങ്ങൾ എന്നോട് ചോദിച്ചു, അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'കറുത്ത നായ്ക്കൾ പിശാചാണ്'. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'ഈ അധ്യായത്തിൽ അബു സഈദ്, അൽ ഹകം ബിൻ അമ്രു അൽ ഗിഫാരി, അബു ഹുറൈറ, അനസ് എന്നിവരിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ഹദീസും ഉണ്ട്'. അബൂ ഈസ പറഞ്ഞു; 'അബൂദ്സാറിന്റെ ഈ ഹദീസ് ഹസൻ സ്വഹീഹാണ്. ചില പണ്ഡിതന്മാർ ഈ ഹദീസിനെക്കുറിച്ച് ഒരു അഭിപ്രായമുണ്ട്, അവർ പറയുന്നു; 'ഒരു കഴുത, ഒരു സ്ത്രീ, ഒരു നായ എന്നിവരുടെ മരണത്തോടെ പ്രാർത്ഥന അസാധുവാകും'. അഹ്മദ് പറഞ്ഞു; 'ഒരു കറുത്ത നായയ്ക്ക് പ്രാർത്ഥന അസാധുവാകുമെന്നതിൽ എനിക്ക് സംശയമില്ല. കഴുതകളും സ്ത്രീകളും ഇപ്പോഴും എന്റെ ഹൃദയത്തിൽ സംശയം അവശേഷിപ്പിക്കുന്നു'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 311
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَرَ بْنِ أَبِي سَلَمَةَأَنَّهُ رَأَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي فِي بَيْتِ أُمِّ سَلَمَةَ مُشْتَمِلًا فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَجَابِرٍ وَسَلَمَةَ بْنِ الْأَكْوَعِ وَأَنَسٍ وَعَمْرِو بْنِ أَبِي أَسِيدٍ وَأَبِي سَعِيدٍ وَكَيْسَانَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَعَائِشَةَ وَأُمِّ هَانِئٍ وَعَمَّارِ بْنِ يَاسِرٍ وَطَلْقِ بْنِ عَلِيٍّ وَعُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ الْأَنْصَارِيِّ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عُمَرَ بْنِ أَبِي سَلَمَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ مِنْ التَّابِعِينَ وَغَيْرِهِمْ قَالُوا لَا بَأْسَ بِالصَّلَاةِ فِي الثَّوْبِ الْوَاحِدِ وَقَدْ قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ يُصَلِّي الرَّجُلُ فِي ثَوْبَيْنِ
[ഖുതൈബ ബിൻ സഈദ്] പറഞ്ഞു; [ഹിസ്യാം ബിൻ ഉർവയിൽ നിന്ന്] [അൽ ലൈത്സ്] [അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ്] [ഉമർ ബിൻ അബു സലീമയിൽ നിന്ന്] [അൽ ലൈത്സ്] പറഞ്ഞു, ഒരിക്കൽ റസൂലുല്ലാഹി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം ഉമ്മു സലീമയുടെ വീട്ടിൽ ഒരു തുണികൊണ്ട് മൂടി നമസ്കരിക്കുന്നത് കണ്ടതായി. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'ഈ അധ്യായത്തിൽ അബു ഹുറൈറ, ജാബിർ, സലാമ ബിൻ അൽ അക്വ', അനസ്, ഉമർ ബിൻ അബു ആസിദ്, അബു സഈദ്, കൈസാൻ, ഇബ്നു അബ്ബാസ്, 'ഐസ്യ, ഉമ്മു ഹാനി', 'അമ്മർ ബിൻ യാസിർ, തൽഖ് ബിൻ അലി, ഉബാദത്ത് ബിൻ ആഷ് ഷാമിത് അൽ അൻസാരി' എന്നിവരുടെ വിവരണങ്ങളും ഉണ്ട്. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'ഉമർ ബിൻ അബു സലീമയുടെ ഹദീസ് ഹസൻ ആധികാരികമാണ്. പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമിന്റെ സ്വഹാബികളിൽ നിന്നുള്ളവരും അവർക്ക് ശേഷമുള്ള താബിഈനുകളിൽ നിന്നുള്ളവരും മറ്റുള്ളവരും ഈ ഹദീസ് പിന്തുടരുന്നു. അവർ പറഞ്ഞു; "ഒരു തുണിക്കഷണം ഉപയോഗിച്ച് പ്രാർത്ഥിക്കുന്നതിൽ തെറ്റൊന്നുമില്ല. ചില പണ്ഡിതന്മാർ പറയുന്നു: 'ഒരാൾ രണ്ട് തുണിക്കഷണം ഉപയോഗിച്ച് പ്രാർത്ഥിക്കണം' എന്ന്."
Hadith
Imam Tirmidzi : 312
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ قَالَلَمَّا قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَدِينَةَ صَلَّى نَحْوَ بَيْتِ الْمَقْدِسِ سِتَّةَ أَوْ سَبْعَةَ عَشَرَ شَهْرًا وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحِبُّ أَنْ يُوَجِّهَ إِلَى الْكَعْبَةِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى{ قَدْ نَرَى تَقَلُّبَ وَجْهِكَ فِي السَّمَاءِ فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبْلَةً تَرْضَاهَا فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ }فَوَجَّهَ نَحْوَ الْكَعْبَةِ وَكَانَ يُحِبُّ ذَلِكَ فَصَلَّى رَجُلٌ مَعَهُ الْعَصْرَ ثُمَّ مَرَّ عَلَى قَوْمٍ مِنْ الْأَنْصَارِ وَهُمْ رُكُوعٌ فِي صَلَاةِ الْعَصْرِ نَحْوَ بَيْتِ الْمَقْدِسِ فَقَالَ هُوَ يَشْهَدُ أَنَّهُ صَلَّى مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَّهُ قَدْ وَجَّهَ إِلَى الْكَعْبَةِ قَالَ فَانْحَرَفُوا وَهُمْ رُكُوعٌقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَعُمَارَةَ بْنِ أَوْسٍ وَعَمْرِو بْنِ عَوْفٍ الْمُزَنِيِّ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ الْبَرَاءِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَاهُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ كَانُوا رُكُوعًا فِي صَلَاةِ الصُّبْحِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
[ഹന്നദ്] പറഞ്ഞതായി ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു; [ഇസ്രായേലിൽ] നിന്ന് [അൽബറാഇബ്നു അസീബിൽ] നിന്ന് [വാക്കി' ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു: 'റസൂലുല്ലാഹി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം മദീനയിൽ എത്തിയപ്പോൾ, ആറ് അല്ലെങ്കിൽ പതിനേഴു മാസം ബൈത്തുൽ മഖ്ദിസിന് അഭിമുഖമായി പ്രാർത്ഥിക്കാൻ അദ്ദേഹത്തിന് സമയം ലഭിച്ചു. അതേസമയം, റസൂലുല്ലാഹി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം കഅബയുടെ ദിശയിലേക്ക് തിരിഞ്ഞാൽ അത് ഇഷ്ടപ്പെട്ടു, അതിനാൽ അല്ലാഹു ആ വാക്യം അവതരിപ്പിച്ചു; -തീർച്ചയായും നിങ്ങളുടെ മുഖം ആകാശത്തേക്ക് തിരിഞ്ഞിരിക്കുന്നത് ഞങ്ങൾ പലപ്പോഴും കാണാറുണ്ട്, അപ്പോൾ നിങ്ങൾ ഇഷ്ടപ്പെടുന്ന ഖിബ്ലയിലേക്ക് ഞങ്ങൾ നിങ്ങളെ തിരിക്കും. ഗ്രാൻഡ് മസ്ജിദിലേക്ക് നിങ്ങളുടെ മുഖം തിരിക്കുക. അങ്ങനെ അദ്ദേഹം ഖിബ്ലയുടെ ദിശയിലേക്ക് തിരിഞ്ഞിരുന്നു, അത് അദ്ദേഹത്തിന് ഇഷ്ടപ്പെട്ടു'. അപ്പോൾ ഒരാൾ അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പം അസർ നമസ്കരിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. അതിനുശേഷം അദ്ദേഹം ബൈത്തുൽ മഖ്ദിസിന്റെ ദിശയിലേക്ക് തിരിഞ്ഞുകൊണ്ട് ഉച്ചകഴിഞ്ഞുള്ള പ്രാർത്ഥനയിൽ കുമ്പിട്ടിരുന്ന അൻസാറുകളിൽ നിന്നുള്ള നിരവധി ആളുകളെ കടന്നുപോയി, അതിനാൽ അദ്ദേഹം സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുമ്പോൾ പറഞ്ഞു; "ഒരിക്കൽ അദ്ദേഹം റസൂലുല്ലാഹി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമോടൊപ്പം നമസ്കരിച്ചപ്പോൾ കഅബയുടെ ദിശയിലേക്ക് തിരിഞ്ഞു" എന്ന് അൽ ബറാഅ് പറഞ്ഞു. "അപ്പോൾ ആളുകൾ കുമ്പിട്ട് കഅബയിലേക്ക് തിരിഞ്ഞു." അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; "ഈ അധ്യായത്തിൽ ഇബ്നു ഉമർ, ഇബ്നു അബ്ബാസ്, ഉമറ ബിൻ ഔസ്, അംറു ബിൻ ഔഫ് അൽ മുസാനി, അനസ് എന്നിവരിൽ നിന്നുള്ള ഹദീസുകളും ഉണ്ട്. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; "അൽ ബറാ ഹദീസ്" ഒരു ആധികാരിക ഹദീസാണ്, [സുഫ്യാൻ അത്സ് സൗരി] ഇത് [അബു ഇസ്ഹാഖ്] ൽ നിന്ന് ഉദ്ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്, [ഹന്നദ്] പറഞ്ഞു; [സുഫ്യാൻ] ൽ നിന്ന് [വാക്കി] [ഇബ്നു ഉമറിൽ നിന്ന്] അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; "അവർ ഫജ്ർ നമസ്കാരത്തിൽ കുമ്പിട്ടു". അബു ഈസ പറഞ്ഞു; "ഇബ്നു ഉമറിന്റെ ഹദീസ് ഒരു ഹസൻ ആധികാരിക ഹദീസാണ്".
Hadith
Imam Tirmidzi : 313
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي مَعْشَرٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا بَيْنَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ قِبْلَةٌحَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي مَعْشَرٍ مِثْلَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ قَدْ رُوِيَ عَنْهُ مِنْ غَيْرِ هَذَا الْوَجْهِ وَقَدْ تَكَلَّمَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي أَبِي مَعْشَرٍ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ وَاسْمُهُ نَجِيحٌ مَوْلَى بَنِي هَاشِمٍ قَالَ مُحَمَّدٌ لَا أَرْوِي عَنْهُ شَيْئًا وَقَدْ رَوَى عَنْهُ النَّاسُ قَالَ مُحَمَّدٌ وَحَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَعْفَرٍ الْمَخْرَمِيِّ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ مُحَمَّدٍ الْأَخْنَسِيِّ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَقْوَى مِنْ حَدِيثِ أَبِي مَعْشَرٍ وَأَصَحُّ
[മുഹമ്മദ് ബിൻ അബു മഅ്സിയർ] പറഞ്ഞു; [എന്റെ പിതാവ്] പറഞ്ഞു; [അബു സലമ]യിൽ നിന്ന് [മുഹമ്മദ് ബിൻ അംറു] പറഞ്ഞു; [അബു ഹുറൈറ]യിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'റസൂലുല്ലാഹ് സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം പറഞ്ഞു; 'കിഴക്കും പടിഞ്ഞാറും ഇടയിൽ ഖിബ്ലയുടെ ദിശയുണ്ട്'. [യഹ്യ ബിൻ മൂസ] പറഞ്ഞു; ഹദീസിലെന്നപോലെ [മുഹമ്മദ് ബിൻ അബു മഅ്സിയർ] പറഞ്ഞു. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'അബു ഹുറൈറയുടെ ഈ ഹദീസ് നിരവധി മാർഗങ്ങളിലൂടെ അദ്ദേഹത്തിൽ നിന്ന് നിവേദനം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്'. ചില പണ്ഡിതന്മാർ അബു മഅ്സിയാറിന്റെ മനഃപാഠത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ ചർച്ച ചെയ്തിട്ടുണ്ട്, അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേര് നാജിഹ്, ബനീ ഹാഷിമിന്റെ അടിമ. മുഹമ്മദ് പറഞ്ഞു; 'ഞാൻ അദ്ദേഹത്തിൽ നിന്ന് ഒന്നും നിവേദനം ചെയ്തിട്ടില്ല. എന്നാൽ അതിൽ നിന്ന് നിവേദനം ചെയ്ത ചില ആളുകളുണ്ട്'. മുഹമ്മദ് വീണ്ടും പറഞ്ഞു: 'അബ്ദുള്ളാ ബിൻ ജഅ്ഫർ അൽ മഖ്റമിയുടെ, ഉസ്മാൻ ബിൻ മുഹമ്മദ് അൽ അഖ്നാസിയിൽ നിന്ന്, സെയ്ദ് അൽ മഖ്ബൂരിയിൽ നിന്ന്, അബു ഹുറൈറയിൽ നിന്നുള്ള ഹദീസ് അബു മസ്യാറിൻ്റെ ഹദീസിനേക്കാൾ ശക്തവും ആധികാരികവുമാണ്.
Hadith
Imam Tirmidzi : 314
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ بَكْرٍ الْمَرْوَزِيُّ حَدَّثَنَا الْمُعَلَّى بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ الْمَخْرَمِيُّ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ مُحَمَّدٍ الْأَخْنَسِيِّ عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا بَيْنَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ قِبْلَةٌقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَإِنَّمَا قِيلَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ الْمَخْرَمِيُّ لِأَنَّهُ مِنْ وَلَدِ الْمِسْوَرِ بْنِ مَخْرَمَةَ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا بَيْنَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ قِبْلَةٌ مِنْهُمْ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ وَعَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ وَابْنُ عَبَّاسٍ و قَالَ ابْنُ عُمَرَ إِذَا جَعَلْتَ الْمَغْرِبَ عَنْ يَمِينِكَ وَالْمَشْرِقَ عَنْ يَسَارِكَ فَمَا بَيْنَهُمَا قِبْلَةٌ إِذَا اسْتَقْبَلْتَ الْقِبْلَةَ و قَالَ ابْنُ الْمُبَارَكِ مَا بَيْنَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ قِبْلَةٌ هَذَا لِأَهْلِ الْمَشْرِقِ وَاخْتَارَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ التَّيَاسُرَ لِأَهْلِ مَرْوٍ
[അൽ ഹസൻ ബക്കർ അൽ മർവാസി] പറഞ്ഞു; [അൽ മുഅല്ല ബിൻ മൻസൂർ] പറഞ്ഞു; [ഉസ്മാൻ ബിൻ മുഹമ്മദ് അൽ അഖ്നാസ്] [സെയ്ദ് അൽ മഖ്ബൂരി] [അബു ഹുറൈറ] [നബി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം] പറഞ്ഞു; 'കിഴക്കും പടിഞ്ഞാറും ഇടയിലുള്ളത് ഖിബ്ലയുടെ ദിശയാണ്' എന്ന് പ്രവാചകൻ പറഞ്ഞു. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'ഈ ഹദീസ് ഹസൻ ആധികാരികമാണ്. അൽ മിസ്വർ ബിൻ മഖ്റമയുടെ മകനായതിനാൽ അദ്ദേഹത്തെ അബ്ദുല്ല ബിൻ ജഅ്ഫർ അൽ മഖ്സൂമി എന്ന് വിളിക്കുന്നു. പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമിന്റെ ഒന്നിലധികം അനുയായികൾ ഇത് ഉദ്ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്; അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'കിഴക്കും പടിഞ്ഞാറും ഇടയിലുള്ളത് ഖിബ്ലയുടെ ദിശയാണ്'. അത്തരം അഭിപ്രായങ്ങൾ പുലർത്തുന്നവരിൽ ഉമർ ബിൻ അൽ ഖത്താബ്, അലി ബിൻ അബു താലിബ്, ഇബ്നു അബ്ബാസ് എന്നിവരും ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇബ്നു ഉമർ പറഞ്ഞു; 'നിങ്ങളുടെ വലതുവശത്ത് പടിഞ്ഞാറോട്ടും ഇടതുവശത്ത് കിഴക്കോട്ടും തിരിഞ്ഞാൽ, രണ്ടിനുമിടയിലുള്ള ദിശ ഖിബ്ലയാണ്. അങ്ങനെ നിങ്ങൾ ഖിബ്ലയെ അഭിമുഖീകരിച്ചിരിക്കുന്നു'. ബിൻ അൽ മുബാറക് പറഞ്ഞു; 'കിഴക്കും പടിഞ്ഞാറും ഇടയിലുള്ള ദിശ ഖിബ്ലയാണ്, ഇത് കിഴക്കൻ പ്രദേശവാസികൾക്കുള്ളതാണ്'. മർവയിലെ ജനങ്ങൾക്ക് വേണ്ടി അബ്ദുല്ല ബിൻ ബിൻ അൽ മുബാറക് ഇടത് ദിശ തിരഞ്ഞെടുത്തു'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 315
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا أَشْعَثُ بْنُ سَعِيدٍ السَّمَّانُ عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَكُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ فِي لَيْلَةٍ مُظْلِمَةٍ فَلَمْ نَدْرِ أَيْنَ الْقِبْلَةُ فَصَلَّى كُلُّ رَجُلٍ مِنَّا عَلَى حِيَالِهِ فَلَمَّا أَصْبَحْنَا ذَكَرْنَا ذَلِكَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَنَزَلَ{ فَأَيْنَمَا تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّهِ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ لَيْسَ إِسْنَادُهُ بِذَاكَ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ أَشْعَثَ السَّمَّانِ وَأَشْعَثُ بْنُ سَعِيدٍ أَبُو الرَّبِيعِ السَّمَّانُ يُضَعَّفُ فِي الْحَدِيثِ وَقَدْ ذَهَبَ أَكْثَرُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِلَى هَذَا قَالُوا إِذَا صَلَّى فِي الْغَيْمِ لِغَيْرِ الْقِبْلَةِ ثُمَّ اسْتَبَانَ لَهُ بَعْدَمَا صَلَّى أَنَّهُ صَلَّى لِغَيْرِ الْقِبْلَةِ فَإِنَّ صَلَاتَهُ جَائِزَةٌ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَابْنُ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ
[മഹ്മൂദ് ബിൻ ഗൈലാൻ] പറഞ്ഞതായി ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; [വാക്കി] പറഞ്ഞതായി ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; [അസിഅത്സ് ബിൻ സഈദ് അസ്സമ്മാൻ] [അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ്] പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'ഞങ്ങൾ നബി (സ) യുടെ കൂടെ ഒരു ഇരുണ്ട രാത്രിയിൽ യാത്രയിലായിരുന്നു, ഖിബ്ല എവിടെയാണെന്ന് ഞങ്ങൾക്ക് അറിയില്ലായിരുന്നു, അതിനാൽ ഞങ്ങൾ ഓരോരുത്തരും അവരവരുടെ വിശ്വാസങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് പ്രാർത്ഥിച്ചു. അടുത്ത ദിവസം ഞങ്ങൾ ഇത് പ്രവാചകൻ (സ) യോട് അറിയിച്ചു, തുടർന്ന് '-അതിനാൽ നിങ്ങൾ എവിടേക്ക് തിരിഞ്ഞാലും അല്ലാഹുവിന്റെ മുഖമുണ്ട്' എന്ന വാക്യം അവതരിച്ചു. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'ഈ ഹദീസ് ശക്തമായ ഒരു സനദല്ല, അസിഅത്സ് ബിൻ സഈദ് അബു അർ റബി' അസ്സമ്മാൻ എന്ന ഹദീസിൽ നിന്നല്ലാതെ ഞങ്ങൾക്ക് ഇതിനെക്കുറിച്ച് അറിയില്ല, കൂടാതെ ഹദീസ് കാര്യങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ദുർബലനായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. "കാലാവസ്ഥ മേഘാവൃതമാണെങ്കിൽ, ഒരാൾ ഖിബ്ലയിലേക്ക് നോക്കാതെയാണ് പ്രാർത്ഥിക്കുന്നത്, തുടർന്ന് ഖിബ്ലയിലേക്ക് നോക്കാതെയാണ് നമസ്കരിക്കുന്നതെന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് മാത്രമേ അയാളുടെ പ്രാർത്ഥന സാധുവാകൂ" എന്ന് പറയുന്ന ഈ ഹദീസിന്റെ ധാരണയോട് മിക്ക പണ്ഡിതന്മാരും യോജിക്കുന്നു. സുഫ്യാൻ അത്സ് സൗരി, ബിൻ അൽ മുബാറക്, അഹമ്മദ്, ഇസ്ഹാഖ് എന്നിവർ ഈ അഭിപ്രായം സ്വീകരിച്ചു.
Hadith
Imam Tirmidzi : 316
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا الْمُقْرِئُ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ عَنْ زَيْدِ بْنِ جَبِيرَةَ عَنْ دَاوُدَ بْنِ الْحُصَيْنِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى أَنْ يُصَلَّى فِي سَبْعَةِ مَوَاطِنَ فِي الْمَزْبَلَةِ وَالْمَجْزَرَةِ وَالْمَقْبَرَةِ وَقَارِعَةِ الطَّرِيقِ وَفِي الْحَمَّامِ وَفِي مَعَاطِنِ الْإِبِلِ وَفَوْقَ ظَهْرِ بَيْتِ اللَّهِحَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ عَنْ زَيْدِ بْنِ جَبِيرَةَ عَنْ دَاوُدَ بْنِ حُصَيْنٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي مَرْثَدٍ وَجَابِرٍ وَأَنَسٍ أَبُو مَرْثَدٍ اسْمُهُ كَنَّازُ بْنُ حُصَيْنٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ إِسْنَادُهُ لَيْسَ بِذَاكَ الْقَوِيِّ وَقَدْ تُكُلِّمَ فِي زَيْدِ بْنِ جَبِيرَةَ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَزَيْدُ بْنُ جُبَيْرٍ الْكُوفِيُّ أَثْبَتُ مِنْ هَذَا وَأَقْدَمُ وَقَدْ سَمِعَ مِنْ ابْنِ عُمَرَ وَقَدْ رَوَى اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ الْعُمَرِيِّ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ وَحَدِيثُ دَاوُدَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَشْبَهُ وَأَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ اللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ الْعُمَرِيُّ ضَعَّفَهُ بَعْضُ أَهْلِ الْحَدِيثِ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ مِنْهُمْ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ
[മഹ്മൂദ് ബിൻ ഗൈലാൻ] പറഞ്ഞു; [അൽ മുഖ്രി`] പറഞ്ഞു; [യഹ്യ ബിൻ അയ്യൂബ്] [സായിദ് ബിൻ ജാബിറ] [ദാവൂദ് ബിൻ അൽ ഹുഷൈൻ] [നാഫി'] [ഇബ്നു ഉമർ] പറഞ്ഞു; 'അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതൻ ശല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം ഏഴ് സ്ഥലങ്ങളിൽ പ്രാർത്ഥന നിരോധിച്ചു; ചവറ്റുകുട്ടകൾ, കശാപ്പുശാലകൾ, ശ്മശാനങ്ങൾ, റോഡിന്റെ മധ്യത്തിൽ, പൊതു കുളിമുറികൾ, ഒട്ടകങ്ങൾ അലറുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ, കഅബയുടെ മുകളിൽ'. [അലി ബിൻ ഹുജ്ർ] പറഞ്ഞു; [സുവൈദ് ബിൻ അബ്ദുൽ അസീസ്] [സായിദ് ബിൻ ജാബിറ] [ദാവൂദ് ബിൻ ഹുഷൈൻ] [നഫി'] [ഇബ്നു ഉമർ] [സമാനമായ അർത്ഥമുള്ള ഒരു ഹദീസ് ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'ഈ അധ്യായത്തിൽ അബു മർസദ്, ജാബിർ, അനസ് എന്നിവരിൽ നിന്നുള്ള ഹദീസുകളും ഉണ്ട്.' അബു മർത്സദിന്റെ പേര് കന്നാസ് ബിൻ ഹുഷൈൻ എന്നാണ്. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'ഇബ്നു ഉമറിന്റെ ഹദീസ് അത്ര ശക്തമല്ല, കാരണം സൈദ് ബിൻ ജാബിറയുടെ മനഃപാഠത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ ചർച്ച ചെയ്തിട്ടുണ്ട്'. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'സൈദ് ബിൻ ജുബൈർ അൽ കൂഫി ഇബ്നു ഉമറിൽ നിന്ന് കേട്ടതിനാൽ സൈദ് ബിൻ ജാബിറയേക്കാൾ ശക്തവും മുമ്പുള്ളതുമാണ്. [ലൈത്ത് ബിൻ സഅദ്] [അബ്ദുല്ല ബിൻ ഉമർ അൽ ഉമരി] [നാഫി']യിൽ നിന്ന് [ഇബ്നു ഉമർ] [ഉമറിൽ] നിന്ന് [ഉമറിൽ] നിന്ന് [നഫി'യിൽ നിന്ന്] ഈ ഹദീസ് സമാനമായ ഒരു ഹദീസുമായി ഉദ്ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ദാവൂദിന്റെ നാഫി'യിൽ നിന്നുള്ള ഹദീസ്, ഇബ്നു ഉമറിൽ നിന്ന്, പ്രവാചകൻ ശല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമിൽ നിന്ന്, ലൈത്ത് ബിൻ സഅദിന്റെ ഹദീസിനെക്കാൾ സാമ്യവും ആധികാരികവുമാണ്, കാരണം അബ്ദുല്ല ബിൻ ഉമർ അൽ ഉമരി അദ്ദേഹത്തിന്റെ മനഃപാഠത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ ചില ഹദീസ് വിദഗ്ധർ ദുർബലപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. അതിനെ ദുർബലപ്പെടുത്തിയവരിൽ യഹ്യ ബിൻ സഈദ് അൽ ഖത്താനും ഉൾപ്പെടുന്നു.
Hadith
Imam Tirmidzi : 317
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَيَّاشٍ عَنْ هِشَامٍ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلُّوا فِي مَرَابِضِ الْغَنَمِ وَلَا تُصَلُّوا فِي أَعْطَانِ الْإِبِلِحَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَيَّاشٍ عَنْ أَبِي حَصِينٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ أَوْ بِنَحْوِهِ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ وَالْبَرَاءِ وَسَبْرَةَ بْنِ مَعْبَدٍ الْجُهَنِيِّ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ وَابْنِ عُمَرَ وَأَنَسٍ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَعَلَيْهِ الْعَمَلُ عِنْدَ أَصْحَابِنَا وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَحَدِيثُ أَبِي حَصِينٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَرَوَاهُ إِسْرَائِيلُ عَنْ أَبِي حَصِينٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ مَوْقُوفًا وَلَمْ يَرْفَعْهُ وَاسْمُ أَبِي حَصِينٍ عُثْمَانُ بْنُ عَاصِمٍ الْأَسَدِيُّ
ഇത് ഞങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ് [അബു കുറൈബ്] പറഞ്ഞു; [അബു ബക്കർ ബിൻ അയ്യാസി] യിൽ നിന്ന് [ഹിസ്യാം] ൽ നിന്ന് [ഇബ്നു സിരിൻ] യിൽ നിന്ന് [അബു ഹുറൈറ] അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'റസൂലുല്ലാഹ് സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം പറഞ്ഞു; 'ആട് തൊഴുത്തിൽ വെച്ച് പ്രാർത്ഥിക്കുക, ഒട്ടകങ്ങൾ ഗർജ്ജിക്കുന്നിടത്ത് പ്രാർത്ഥിക്കരുത്' എന്ന് ഞങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ് [അബു കുറൈബ്] പറഞ്ഞു; [അബു ബക്കർ ബിൻ അയ്യാസി] യിൽ നിന്ന് [അബു ഹാഷിൻ] യിൽ നിന്ന് [അബു സാലിഹ്] യിൽ നിന്ന് [അബു ഹുറൈറ] പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമിൽ നിന്ന് [യഹ്യ ബിൻ ആദം] ഞങ്ങൾക്ക് പറഞ്ഞുതന്നിട്ടുണ്ട് അല്ലെങ്കിൽ അതിനോട് സാമ്യമുള്ള ഒരു ഹദീസ്'. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'ഈ അധ്യായത്തിൽ ജാബിർ ബിൻ സമ്ര, അൽ ബർറ, സബ്ര ബിൻ മഅ്ബദ് അൽ ജുഹാനി, അബ്ദുല്ല ബിൻ മുഗഫൽ, ഇബ്നു ഉമർ, അനസ് എന്നിവരിൽ നിന്നുള്ള ഹദീസുകളും ഉണ്ട്'. അബൂ ഈസ പറഞ്ഞു; 'അബൂ ഹുറൈറയുടെ ഈ ഹദീസ് ഹസനാണ്. ഈ ഹദീസ് നമ്മുടെ ചില സുഹൃത്തുക്കൾ പരിശീലിപ്പിക്കുന്നു. അഹ്മദും ഇസ്ഹാഖും ഈ അഭിപ്രായം സ്വീകരിച്ചു. അതേസമയം, അബൂ ഹുറൈറയിൽ നിന്ന് അബൂ സാലിഹിൽ നിന്ന് അബൂ ഹുറൈറയിൽ നിന്ന് പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമിൽ നിന്ന് അബൂ ഹുസൈന്റെ ഹദീസ് ഒരു ഗരീബ് ഹദീസാണ്. [ഇസ്രായേൽ] ഇത് [അബൂ ഹാഷിനിൽ നിന്ന്] [അബൂ സാലിഹിൽ നിന്ന്] [അബൂ ഹുറൈറയിൽ] നിന്ന് മൗഖുഫ് രീതിയിൽ വിവരിച്ചിട്ടുണ്ട്, അദ്ദേഹം അത് പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല. അബൂ ഹുസൈന്റെ പേര് ഉസ്മാൻ ബിൻ ആഷിം അൽ അസദി' എന്നാണ്.
Hadith
Imam Tirmidzi : 318
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ الضُّبَعِيِّ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُصَلِّي فِي مَرَابِضِ الْغَنَمِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو التَّيَّاحِ الضُّبَعِيُّ اسْمُهُ يَزِيدُ بْنُ حُمَيْدٍ
[മുഹമ്മദ് ബിൻ ബസ്യാർ] പറഞ്ഞതായി ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; [അബു അത്തയ്യ അദ്ൽ ദുൽബായി] [അനസ് ബിൻ മാലിക്] [സുഅബയിൽ] നിന്ന് [യഹ്യ ബിൻ സഈദ്] പറഞ്ഞതായി ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; 'പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം ഒരിക്കൽ ആട്ടിൻ കൂട്ടിൽ വെച്ച് പ്രാർത്ഥിച്ചു'. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'ഈ ഹദീസ് ഹസൻ ആധികാരികമാണ്. അബു അത്തയ്യ അദ്ൽ ദുൽബായിയുടെ പേര് യാസിദ് ബിൻ ഹുമൈദ് എന്നാണ്'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 319
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ وَيَحْيَى بْنُ آدَمَ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَبَعَثَنِي النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي حَاجَةٍ فَجِئْتُ وَهُوَ يُصَلِّي عَلَى رَاحِلَتِهِ نَحْوَ الْمَشْرِقِ وَالسُّجُودُ أَخْفَضُ مِنْ الرُّكُوعِقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ أَنَسٍ وَابْنِ عُمَرَ وَأَبِي سَعِيدٍ وَعَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ جَابِرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ جَابِرٍ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ عَامَّةِ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا نَعْلَمُ بَيْنَهُمْ اخْتِلَافًا لَا يَرَوْنَ بَأْسًا أَنْ يُصَلِّيَ الرَّجُلُ عَلَى رَاحِلَتِهِ تَطَوُّعًا حَيْثُ مَا كَانَ وَجْهُهُ إِلَى الْقِبْلَةِ أَوْ غَيْرِهَا
[മഹ്മൂദ് ബിൻ ഗൈലാൻ] പറഞ്ഞു; [വാക്കി'], [യഹ്യ ബിൻ ആദം] എന്നിവർ പറഞ്ഞു; [ജാബിർ] നിന്ന് [അബു അസ് സുബൈർ] നിന്ന് [സുഫ്യാൻ] പറഞ്ഞു; അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം എന്നെ ഒരു കാര്യത്തിനായി അയച്ചു, തുടർന്ന് അദ്ദേഹം കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി വാഹനത്തിൽ നമസ്കരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ ഞാൻ അദ്ദേഹത്തെ അഭിമുഖീകരിച്ചു, അദ്ദേഹം കുമ്പിടുന്ന സ്ഥാനത്തേക്ക് താഴേക്ക് സുജൂദ് ചെയ്തു'. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'ഈ അധ്യായത്തിൽ അനസ്, ഇബ്നു ഉമർ, അബു സഈദ്, ആമിർ ബിൻ റബിയ എന്നിവരിൽ നിന്നുള്ള നിവേദനങ്ങളും ഉണ്ട്'. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'ജാബിറിന്റെ ഈ ഹദീസ് ഹസൻ ആധികാരികമാണ്. ഈ ഹദീസ് ജാബിറിൽ നിന്ന് പല തരത്തിൽ നിവേദനം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഭൂരിഭാഗം ശാസ്ത്രജ്ഞരും ഈ ഹദീസ് പ്രയോഗിക്കുന്നു, അവർക്കിടയിൽ ഒരു അഭിപ്രായവ്യത്യാസവും ഞങ്ങൾ കാണുന്നില്ല. വാഹനം ഖിബ്ലയെ അഭിമുഖീകരിച്ചാലും അതിൽ നിന്ന് അകലെയായാലും ഒരാൾക്ക് തന്റെ വാഹനത്തിൽ സുന്നത്ത് നമസ്കാരം നിർവഹിക്കാമെന്ന് അവർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു'.
Hadith
Imam Tirmidzi : 320
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ وَكِيعٍ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى إِلَى بَعِيرِهِ أَوْ رَاحِلَتِهِ وَكَانَ يُصَلِّي عَلَى رَاحِلَتِهِ حَيْثُ مَا تَوَجَّهَتْ بِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهُوَ قَوْلُ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ لَا يَرَوْنَ بِالصَّلَاةِ إِلَى الْبَعِيرِ بَأْسًا أَنْ يَسْتَتِرَ بِهِ
[സുഫ്യാൻ ബിൻ വാകി'] പറഞ്ഞതായി ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; [അബു ഖാലിദ് അൽ അഹ്മർ] [ഉബൈദുള്ള ബിൻ ഉമർ] [നാഫി'] [ഇബ്നു ഉമർ] പറഞ്ഞതായി ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; 'പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം തന്റെ ഒട്ടകത്തിലോ വാഹനത്തിലോ നമസ്കരിച്ചു, തന്റെ വാഹനം അഭിമുഖീകരിക്കുന്നിടത്തേക്ക് അഭിമുഖമായി അദ്ദേഹം തന്റെ വാഹനത്തിൽ നമസ്കരിച്ചു'. അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'അബു ഈസ പറഞ്ഞു; 'ഈ ഹദീസ് യഥാർത്ഥമാണ്. ചില ശാസ്ത്രജ്ഞർ സ്വീകരിച്ച അഭിപ്രായമാണിത്; ഒരു ഒട്ടകത്തെ പ്രാർത്ഥന തടസ്സമായി ഉപയോഗിച്ച് പ്രാർത്ഥിക്കുന്നത് ശരിയാണെന്നാണ് അവരുടെ അഭിപ്രായം.
