Imam Tirmidzi (الإمام الترمذي) - 3891 Hadith
Hadith
Imam Tirmidzi : 3101
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا رَوْحُ بْنُ عُبَادَةَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَخْنَسِ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَكَانَ رَجُلٌ يُقَالُ لَهُ مَرْثَدُ بْنُ أَبِي مَرْثَدٍ وَكَانَ رَجُلًا يَحْمِلُ الْأَسْرَى مِنْ مَكَّةَ حَتَّى يَأْتِيَ بِهِمْ الْمَدِينَةَ قَالَ وَكَانَتْ امْرَأَةٌ بَغِيٌّ بِمَكَّةَ يُقَالُ لَهَا عَنَاقٌ وَكَانَتْ صَدِيقَةً لَهُ وَإِنَّهُ كَانَ وَعَدَ رَجُلًا مِنْ أُسَارَى مَكَّةَ يَحْمِلُهُ قَالَ فَجِئْتُ حَتَّى انْتَهَيْتُ إِلَى ظِلِّ حَائِطٍ مِنْ حَوَائِطِ مَكَّةَ فِي لَيْلَةٍ مُقْمِرَةٍ قَالَ فَجَاءَتْ عَنَاقٌ فَأَبْصَرَتْ سَوَادَ ظِلِّي بِجَنْبِ الْحَائِطِ فَلَمَّا انْتَهَتْ إِلَيَّ عَرَفَتْهُ فَقَالَتْ مَرْثَدٌ فَقُلْتُ مَرْثَدٌ فَقَالَتْ مَرْحَبًا وَأَهْلًا هَلُمَّ فَبِتْ عِنْدَنَا اللَّيْلَةَ قَالَ قُلْتُ يَا عَنَاقُ حَرَّمَ اللَّهُ الزِّنَا قَالَتْ يَا أَهْلَ الْخِيَامِ هَذَا الرَّجُلُ يَحْمِلُ أَسْرَاكُمْ قَالَ فَتَبِعَنِي ثَمَانِيَةٌ وَسَلَكْتُ الْخَنْدَمَةَ فَانْتَهَيْتُ إِلَى كَهْفٍ أَوْ غَارٍ فَدَخَلْتُ فَجَاءُوا حَتَّى قَامُوا عَلَى رَأْسِي فَبَالُوا فَظَلَّ بَوْلُهُمْ عَلَى رَأْسِي وَأَعْمَاهُمْ اللَّهُ عَنِّي قَالَ ثُمَّ رَجَعُوا وَرَجَعْتُ إِلَى صَاحِبِي فَحَمَلْتُهُ وَكَانَ رَجُلًا ثَقِيلًا حَتَّى انْتَهَيْتُ إِلَى الْإِذْخِرِ فَفَكَكْتُ عَنْهُ كَبْلَهُ فَجَعَلْتُ أَحْمِلُهُ وَيُعْيِينِي حَتَّى قَدِمْتُ الْمَدِينَةَ فَأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنْكِحُ عَنَاقًا فَأَمْسَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ يَرُدَّ عَلَيَّ شَيْئًا حَتَّى نَزَلَتْ{ الزَّانِي لَا يَنْكِحُ إِلَّا زَانِيَةً أَوْ مُشْرِكَةً وَالزَّانِيَةُ لَا يَنْكِحُهَا إِلَّا زَانٍ أَوْ مُشْرِكٌ وَحُرِّمَ ذَلِكَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ }فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا مَرْثَدُ{ الزَّانِي لَا يَنْكِحُ إِلَّا زَانِيَةً أَوْ مُشْرِكَةً وَالزَّانِيَةُ لَا يَنْكِحُهَا إِلَّا زَانٍ أَوْ مُشْرِكٌ }فَلَا تَنْكِحْهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ
Пире [Абду бин Хумаид] каласа пачӗ [Раух бин Убада] [Убайдуллах бин Аль-Ахнасран] каласа пачӗ мана [Амру бин Шуаиб] [хӑйӗн ашшӗнчен] [хӑйӗн аслашшӗнчен] каланӑ: Муртсад бин Абу Муртсад ятлӑ ҫын, вӑл тахҫан Меккӑран Мединӑна тыткӑна илсе кайнӑ ҫын пулнӑ. Ун чухне унӑн Меккӑра Анак ятлӑ проститутка пулнӑ тусӗ пулнӑ. Мӑрҫсад вара Маккан пакунлисем хушшинчен такама йӑтса кайма ыйтрӗ. Вӑл каланӑ: эпӗ тулли уйӑхлӑ каҫ Макка пахчисенчен пӗрин сулхӑнне пырса тухрӑм. Анак пычӗ те пахча хӗрринчи тӗттӗм мӗлкене курчӗ. Ума ҫитсен мана палласа илчӗ, ыйтрӗ: Ку Марцад-и? Эпӗ хуравларӑм: ҫапла, эпӗ Марцад. Анак каланӑ: Ырӑ сунса кӗтетпӗр, каҫхине пирӗн пата килӗр. Вӑл каланӑ: эпӗ каларӑм: эй Анак, халӗ Аллах аскӑнлӑх тума чарнӑ. Анак ҫавӑнтах кӑшкӑрса ячӗ: — Эй, чатӑр хуҫи, ку санӑн тыткӑна илнӗ ҫын. Вӑл ҫапла каларӗ: ман хыҫҫӑн сакӑр ҫын пынӑ, эпӗ Хандамах таврашӗ урлӑ каҫрӑм та пӗр ханкӑр патне ҫитрӗм. Эпӗ кӗтӗм те, вӗсем ман пуҫран ҫӳлерех тӑричченех ҫитрӗҫ. Вӗсем шӑкӑртаттарса ячӗҫ, вӗсен шӑкӑрчӗ мана пырса ҫапрӗ те, вӗсене Аллах суккӑрлатрӗ, ҫавӑнпа вӗсем мана курма пултараймарӗҫ. Ҫакӑн хыҫҫӑн вӗсем каялла таврӑнчӗҫ те, эпӗ хамӑн тусӑм патне таврӑнтӑм, эпӗ ӑна йӑтрӑм, вӑл йывӑр ҫын пулчӗ, эпӗ ӑна Идзхир курӑкӗ патне ҫитичченех йӑтрӑм, эпӗ пысӑк вӗрен пулнӑ кантрана хыврӑм. Унтан эпӗ ӑна йӑтса ҫӳрерӗм те, вӑл мана питӗ ывӑнтарчӗ, юлашкинчен эпӗ Мединӑна ҫитрӗм. Эпӗ Расулуллах патне кайрӑм, ҫапла каларӑм: «Эй, Расулуллах, эпӗ Анака качча илсен мӗн пулӗ? Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам нимӗн те чӗнмерӗ, ҫак сӑвӑ йӗрки ҫитиччен нимӗн те чӗнмерӗ: «Аскӑнлӑх тӑвакан ҫын аскӑнлӑх тӑвакан хӗрарӑма е йӗрӗхсене пуҫҫапакан хӗрарӑма качча илмест; аскӑнлӑх тӑвакан хӗрарӑм вара аскӑнлӑх тӑвакан арҫынна е нумай турра ӗненекен арҫынна ҫеҫ качча тухмасть, ҫакна ӗненекенсемшӗн чарнӑ. -Ан Нур: 3- Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам каланӑ: «Эй, Марцад, аскӑн хӗрарӑмсем аскӑн хӗрарӑмсене ҫеҫ качча илеҫҫӗ, аскӑн хӗрарӑмсем вара аскӑн арҫынсене е йӗрӗхсене пуҫҫапакан арҫынсене ҫеҫ качча илеҫҫӗ, ӑна ан качча илӗр». Абу Иса каланӑ: Ку хадис — хасан гариб, эпир ҫак хадиса ҫак санад урлӑ ҫеҫ пӗлетпӗр.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3102
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ قَالَسُئِلْتُ عَنْ الْمُتَلَاعِنَيْنِ فِي إِمَارَةِ مُصْعَبِ بْنِ الزُّبَيْرِ أَيُفَرَّقُ بَيْنَهُمَا فَمَا دَرَيْتُ مَا أَقُولُ فَقُمْتُ مِنْ مَكَانِي إِلَى مَنْزِلِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ فَاسْتَأْذَنْتُ عَلَيْهِ فَقِيلَ لِي إِنَّهُ قَائِلٌ فَسَمِعَ كَلَامِي فَقَالَ لِيَ ابْنَ جُبَيْرٍ ادْخُلْ مَا جَاءَ بِكَ إِلَّا حَاجَةٌ قَالَ فَدَخَلْتُ فَإِذَا هُوَ مُفْتَرِشٌ بَرْدَعَةَ رَحْلٍ لَهُ فَقُلْتُ يَا أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمُتَلَاعِنَانِ أَيُفَرَّقُ بَيْنَهُمَا فَقَالَ سُبْحَانَ اللَّهِ نَعَمْ إِنَّ أَوَّلَ مَنْ سَأَلَ عَنْ ذَلِكَ فُلَانُ بْنُ فُلَانٍ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ لَوْ أَنَّ أَحَدَنَا رَأَى امْرَأَتَهُ عَلَى فَاحِشَةٍ كَيْفَ يَصْنَعُ إِنْ تَكَلَّمَ تَكَلَّمَ بِأَمْرٍ عَظِيمٍ وَإِنْ سَكَتَ سَكَتَ عَلَى أَمْرٍ عَظِيمٍ قَالَ فَسَكَتَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ يُجِبْهُ فَلَمَّا كَانَ بَعْدَ ذَلِكَ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ إِنَّ الَّذِي سَأَلْتُكَ عَنْهُ قَدْ ابْتُلِيتُ بِهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ هَذِهِ الْآيَاتِ فِي سُورَةِ النُّورِ{ وَالَّذِينَ يَرْمُونَ أَزْوَاجَهُمْ وَلَمْ يَكُنْ لَهُمْ شُهَدَاءُ إِلَّا أَنْفُسُهُمْ }حَتَّى خَتَمَ الْآيَاتِ قَالَ فَدَعَا الرَّجُلَ فَتَلَاهُنَّ عَلَيْهِ وَوَعَظَهُ وَذَكَّرَهُ وَأَخْبَرَهُ أَنَّ عَذَابَ الدُّنْيَا أَهْوَنُ مِنْ عَذَابِ الْآخِرَةِ فَقَالَ لَا وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا كَذَبْتُ عَلَيْهَا ثُمَّ ثَنَّى بِالْمَرْأَةِ وَوَعَظَهَا وَذَكَّرَهَا وَأَخْبَرَهَا أَنَّ عَذَابَ الدُّنْيَا أَهْوَنُ مِنْ عَذَابِ الْآخِرَةِ فَقَالَتْ لَا وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا صَدَقَ فَبَدَأَ بِالرَّجُلِ فَشَهِدَ أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنْ الصَّادِقِينَ وَالْخَامِسَةَ أَنَّ لَعْنَةَ اللَّهِ عَلَيْهِ إِنْ كَانَ مِنْ الْكَاذِبِينَ ثُمَّ ثَنَّى بِالْمَرْأَةِ فَشَهِدَتْ أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنْ الْكَاذِبِينَ وَالْخَامِسَةَ أَنَّ غَضَبَ اللَّهِ عَلَيْهَا إِنْ كَانَ مِنْ الصَّادِقِينَ ثُمَّ فَرَّقَ بَيْنَهُمَاوَفِي الْبَاب عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ قَالَ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Пире [Ханнад] каласа пачӗ [Абда бин Сулейман] [Абдул Малик бин Абу Сулейман] [Саад бин Джубайр] ҫапла каланӑ: Манран Муш'аб бин Аз Зубайр ертсе пынӑ вӑхӑтра лиан тупа тунӑ упӑшкипе арӑмӗ ҫинчен ыйтрӗҫ, вӗсем иккӗшӗ те уйрӑлса кайнӑ-и, эпӗ ун чухне хамӑн пурӑнмалли вырӑнтан мӗн каламаллине пӗлмен [Абдулла бин Умар], эпӗ кӗме ирӗк ыйтрӑм. Мана ҫапла каларӗҫ: вӑл кӑнтӑрла канать. Ибну Умар ман сӑмахсене илтрӗ те Ибну Джубайр мана ҫапла каларӗ: «Кӗрӗр, кирлӗ пулсан, эсир кӗнӗ пулӗ», — терӗ. Саад каланӑ: эпӗ кӗтӗм те, вӑл юланутлӑ выльӑх йӗнерӗ ҫинче выртать иккен. Эпӗ каларӑм: эй, Абу Абдуррахман, тупа тӑвакан упӑшкипе арӑмӗ, вӗсем уйрӑлнӑ-и? Вӑл ҫапла хуравларӗ: «Субханаллах, паллах, ҫапла». Ҫакна чи малтан ыйтнӑ ҫын ҫав-ҫав, ҫавӑн пек-ҫке пулнӑ. Вӑл пророк патне пынӑ та ҫапла каланӑ: «Эй, Аллахӑн Элчи, эсӗ мӗн шутлатӑн, пирӗнтен кам та пулин хӑйӗн арӑмӗ аскӑн ӗҫ тунине курсан, мӗн тумалла? Калаҫнӑ чух пысӑк ӗҫе палӑртать, чӗнмесӗр тӑнӑ чух пысӑк ӗҫе те шӑплантарать. Пророк саллаллаху алейхи ва Салам хуравламарӗ. Ҫакӑн хыҫҫӑн вӑл пророк патне пынӑ та ҫапла каланӑ: эпӗ ыйтнӑ ӗҫ манпа пулса тухнӑ. Унтан Аллах Ан Нур суринче ҫак сӑвӑ йӗркисене уҫнӑ: «Хӑйсен арӑмӗсене аскӑн ӗҫ тунӑ тесе айӑплакансем, вӗсен хӑйсемсӗр пуҫне урӑх свидетельсем ҫук пулин те». -Ан нуур: 6- ҫак куплетсен вӗҫне ҫити. Ибн Умар каланӑ: вӑл ҫынна чӗннӗ, ӑна сӑвӑсем вуласа панӑ, ӑс панӑ, аса илтернӗ, ҫак тӗнчери асап леш тӗнчери асапран ҫӑмӑлтарах пулнине пӗлтернӗ. Лешӗ каланӑ: Сана чӑнлӑхпа Яракан ячӗпе эпӗ ӑна суйман. Ҫакӑн хыҫҫӑн пророк саллаллаху алейхи ва Салам хӑйӗн арӑмне ҫав сӑмахах тепӗр хут каланӑ, ӑна ҫак тӗнчери асап леш тӗнчери асапран ҫӑмӑлтарах пулни ҫинчен канаш панӑ, аса илтернӗ тата каланӑ. Арӑмӗ каланӑ: Ҫук, ӑна чӑнлӑхпа Яракан ячӗпе, вӑл тӗрӗс мар, тенӗ. Унтан ҫав ҫынран Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам пуҫланчӗ те, вӑл тӑватӑ хутчен Аллах ячӗпе хӑй чӑн пулнине ҫирӗплетсе пачӗ, пиллӗкмӗшӗ вара, енчен те вӑл суйсан, Аллах ылханӗ. Ҫакӑн хыҫҫӑн унӑн арӑмӗ малалла каланӑ, вӑл тӑватӑ хутчен Аллах ячӗпе хӑй суйни ҫинчен каласа панӑ, пиллӗкмӗш хутӗнче вара унӑн упӑшки чӑн пулсан, ӑна Аллах айӑпланӑ. Ҫакӑн хыҫҫӑн пророк саллаллаху алейхи ва Салам иккӗшне уйӑрнӑ. Ку тӗслӗхре Сахал бин Саидӑн та ҫавӑн пекех хадис пур. Абу Иса каланӑ: Ку хадис чӑн-чӑн.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3103
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ حَسَّانَ حَدَّثَنِي عِكْرِمَةُ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ هِلَالَ بْنَ أُمَيَّةَ قَذَفَ امْرَأَتَهُ عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِشَرِيكِ بْنِ السَّحْمَاءِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْبَيِّنَةَ وَإِلَّا حَدٌّ فِي ظَهْرِكَ قَالَ فَقَالَ هِلَالٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِذَا رَأَى أَحَدُنَا رَجُلًا عَلَى امْرَأَتِهِ أَيَلْتَمِسُ الْبَيِّنَةَ فَجَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْبَيِّنَةَ وَإِلَّا فَحَدٌّ فِي ظَهْرِكَ قَالَ فَقَالَ هِلَالٌ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ إِنِّي لَصَادِقٌ وَلَيَنْزِلَنَّ فِي أَمْرِي مَا يُبَرِّئُ ظَهْرِي مِنْ الْحَدِّ فَنَزَلَ{ وَالَّذِينَ يَرْمُونَ أَزْوَاجَهُمْ وَلَمْ يَكُنْ لَهُمْ شُهَدَاءُ إِلَّا أَنْفُسُهُمْ }فَقَرَأَ حَتَّى بَلَغَ{ وَالْخَامِسَةَ أَنَّ غَضَبَ اللَّهِ عَلَيْهَا إِنْ كَانَ مِنْ الصَّادِقِينَ }قَالَ فَانْصَرَفَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَرْسَلَ إِلَيْهِمَا فَجَاءَا فَقَامَ هِلَالُ بْنُ أُمَيَّةَ فَشَهِدَ وَالنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ اللَّهَ يَعْلَمُ أَنَّ أَحَدَكُمَا كَاذِبٌ فَهَلْ مِنْكُمَا تَائِبٌ ثُمَّ قَامَتْ فَشَهِدَتْ فَلَمَّا كَانَتْ عِنْدَ الْخَامِسَةِ{ أَنَّ غَضَبَ اللَّهِ عَلَيْهَا إِنْ كَانَ مِنْ الصَّادِقِينَ }قَالُوا لَهَا إِنَّهَا مُوجِبَةٌ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَتَلَكَّأَتْ وَنَكَسَتْ حَتَّى ظَنَّنَا أَنْ سَتَرْجِعُ فَقَالَتْ لَا أَفْضَحُ قَوْمِي سَائِرَ الْيَوْمِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبْصِرُوهَا فَإِنْ جَاءَتْ بِهِ أَكْحَلَ الْعَيْنَيْنِ سَابِغَ الْأَلْيَتَيْنِ خَدَلَّجَ السَّاقَيْنِ فَهُوَ لِشَرِيكِ بْنِ السَّحْمَاءِ فَجَاءَتْ بِهِ كَذَلِكَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْلَا مَا مَضَى مِنْ كِتَابِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ لَكَانَ لَنَا وَلَهَا شَأْنٌقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ هِشَامِ بْنِ حَسَّانَ وَهَكَذَا رَوَى عَبَّادُ بْنُ مَنْصُورٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَوَاهُ أَيُّوبُ عَنْ عِكْرِمَةَ مُرْسَلًا وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ
Пире каласа пачӗ [Мухаммад бин Басяр] пире [Ибну Аби Ади] каласа пачӗ [Хисям бин Хасан] мана [Икрима] [Ибн Аббасран] каласа пачӗ, Хилал бин Умайя хӑйӗн арӑмне Сярик бин Ас Сахмӑпа аскӑн ӗҫ тунӑ тесе айӑпланӑ, унтан Расулу саллахулахи пророк умӗнче саллаллаху алейхи ва Салам каланӑ: «Эсир доказательствӑсем памалла, енчен те ҫук пулсан, сирӗн ҫурӑмӑра ҫапӗҫ». Хилал каланӑ: эй, Аллахӑн Элчи, пирӗнтен кам та пулин хӑйӗн арӑмӗ ҫинче кама та пулин курсан, пире ҫаплах ҫирӗплетӳ кирлӗ-и? Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам каланӑ: «Эсир доказательствӑсем памалла, унсӑрӑн сирӗн ҫурӑмӑра ҫапса вӗлерӗҫ». Хилал каланӑ: «Патшана чӑнлӑхпа янӑ ҫын урлӑ, чӑнах та, эпӗ тӗрӗс калатӑп, ман ҫинчен уҫҫӑн курӑнӗ, вӑл манӑн ҫурӑма ҫав тери йывӑр айӑпран хӑтарӗ». Унтан ҫак сӑвӑ йӗрки ҫитрӗ: «Хӑйсен арӑмӗсене аскӑнлӑхшӑн айӑплакансем, вӗсен хӑйсемсӗр пуҫне урӑх свидетельсем ҫук пулин те». -Ан Нуур: 6- вӑл ҫапла вуланӑ: «Пиллӗкмӗш тупа-: унӑн упӑшки тӳрӗ ҫынсенчен пӗри пулсан, Аллах ылханӗ ун ҫине ӳкӗ». -Ан Нур: 9- Ибн Умар каланӑ: Пророк саллаллаху алейхи ва Салам кайнӑ та вӗсене иккӗшне кӗтсе илме ҫын янӑ. Хилал бин Умайя ура ҫине тӑчӗ те ҫирӗплетсе пачӗ, пророк саллаллаху алейхи ва Салам каланӑ: чӑнах та, Аллах сирӗнтен пӗри суйнине пӗлет, сирӗнтен кам та пулин ӳкӗнес текен пур-и? Хилал арӑмӗ ура ҫине тӑчӗ те, пиллӗкмӗш хут каласа панӑ чухне, унӑн упӑшки тӳрӗ ҫынсенчен пӗри пулсан, ун ҫине Аллах ылханӗ пулни ҫинчен каласа пачӗ, вӗсем ӑна ҫапла каланӑ: «Ку хӗрарӑм ылхан килме ыйтать пулас». Ибн Аббас каланӑ: Хилал арӑмӗ ерипентерех пуҫне усрӗ, эпир вӑл хӑйӗн сӑмахӗсене каялла илӗ тесе шутларӑмӑр, унтан вӑл ҫапла каларӗ: «Эпӗ хамӑн халӑхӑн намӑсне кунӗпех уҫса памастӑп». Пророк саллаллаху алейхи ва Салам каланӑ: «Пӑхӑр-ха ӑна, енчен те вӑл сарлака куҫлӑ, сарлака ҫурӑмлӑ, пысӑк пӑрулӑ ача ҫуратсан, вӑл Шурайк бин Ас Сахма ывӑлӗ пулнине пӗлтерет. Тата вӑл ҫавӑн пек ача ҫуратнӑ иккен. Саллаллаху алейхи ва Салам пророк ҫапла каланӑ: «Енчен те Аллах азза ваджалла йышӑнӑвӗ пулман пулсан, пирӗнпе ун хушшинче ҫаплах ӗҫ ҫакӑнса тӑнӑ пулӗччӗ». Абу Иса каланӑ: Ку хадис — Хисям бин Хасан хадисӗнчи ҫак санадран илнӗ хасан гариб. Ҫапла [Аббад бин Маншур] ҫак хадиса [Икримӑран] [Ибн Аббасран] саллаллаху алейхи ва Салам пророкран каласа панӑ. [Айюб] ӑна [Икримӑран] мурсал йӗркипе каласа панӑ, Ибн Аббасран асӑнман.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3104
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ أَخْبَرَنِي أَبِي عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْلَمَّا ذُكِرَ مِنْ شَأْنِي الَّذِي ذُكِرَ وَمَا عَلِمْتُ بِهِ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيَّ خَطِيبًا فَتَشَهَّدَ وَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ بِمَا هُوَ أَهْلُهُ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ أَشِيرُوا عَلَيَّ فِي أُنَاسٍ أَبَنُوا أَهْلِي وَاللَّهِ مَا عَلِمْتُ عَلَى أَهْلِي مِنْ سُوءٍ قَطُّ وَأَبَنُوا بِمَنْ وَاللَّهِ مَا عَلِمْتُ عَلَيْهِ مِنْ سُوءٍ قَطُّ وَلَا دَخَلَ بَيْتِي قَطُّ إِلَّا وَأَنَا حَاضِرٌ وَلَا غِبْتُ فِي سَفَرٍ إِلَّا غَابَ مَعِي فَقَامَ سَعْدُ بْنُ مُعَاذٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ ائْذَنْ لِي يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنْ أَضْرِبَ أَعْنَاقَهُمْ وَقَامَ رَجُلٌ مِنْ بَنِي الْخَزْرَجِ وَكَانَتْ أُمُّ حَسَّانَ ابْنِ ثَابِتٍ مِنْ رَهْطِ ذَلِكَ الرَّجُلِ فَقَالَ كَذَبْتَ أَمَا وَاللَّهِ أَنْ لَوْ كَانُوا مِنْ الْأَوْسِ مَا أَحْبَبْتَ أَنْ تُضْرَبَ أَعْنَاقُهُمْ حَتَّى كَادَ أَنْ يَكُونَ بَيْنَ الْأَوْسِ وَالْخَزْرَجِ شَرٌّ فِي الْمَسْجِدِ وَمَا عَلِمْتُ بِهِ فَلَمَّا كَانَ مَسَاءُ ذَلِكَ الْيَوْمِ خَرَجْتُ لِبَعْضِ حَاجَتِي وَمَعِي أُمُّ مِسْطَحٍ فَعَثَرَتْ فَقَالَتْ تَعِسَ مِسْطَحٌ فَقُلْتُ لَهَا أَيْ أُمُّ تَسُبِّينَ ابْنَكِ فَسَكَتَتْ ثُمَّ عَثَرَتْ الثَّانِيَةَ فَقَالَتْ تَعِسَ مِسْطَحٌ فَانْتَهَرْتُهَا فَقُلْتُ لَهَا أَيْ أُمُّ تَسُبِّينَ ابْنَكِ فَسَكَتَتْ ثُمَّ عَثَرَتْ الثَّالِثَةَ فَقَالَتْ تَعِسَ مِسْطَحٌ فَانْتَهَرْتُهَا فَقُلْتُ لَهَا أَيْ أُمُّ تَسُبِّينَ ابْنَكِ فَقَالَتْ وَاللَّهِ مَا أَسُبُّهُ إِلَّا فِيكِ فَقُلْتُ فِي أَيِّ شَيْءٍ قَالَتْ فَبَقَرَتْ لِي الْحَدِيثَ قُلْتُ وَقَدْ كَانَ هَذَا قَالَتْ نَعَمْ وَاللَّهِ لَقَدْ رَجَعْتُ إِلَى بَيْتِي وَكَأَنَّ الَّذِي خَرَجْتُ لَهُ لَمْ أَخْرُجْ لَا أَجِدُ مِنْهُ قَلِيلًا وَلَا كَثِيرًا وَوُعِكْتُ فَقُلْتُ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْسِلْنِي إِلَى بَيْتِ أَبِي فَأَرْسَلَ مَعِي الْغُلَامَ فَدَخَلْتُ الدَّارَ فَوَجَدْتُ أُمَّ رُومَانَ فِي السُّفْلِ وَأَبُو بَكْرٍ فَوْقَ الْبَيْتِ يَقْرَأُ فَقَالَتْ أُمِّي مَا جَاءَ بِكِ يَا بُنَيَّةُ قَالَتْ فَأَخْبَرْتُهَا وَذَكَرْتُ لَهَا الْحَدِيثَ فَإِذَا هُوَ لَمْ يَبْلُغْ مِنْهَا مَا بَلَغَ مِنِّي قَالَتْ يَا بُنَيَّةُ خَفِّفِي عَلَيْكِ الشَّأْنَ فَإِنَّهُ وَاللَّهِ لَقَلَّمَا كَانَتْ امْرَأَةٌ حَسْنَاءُ عِنْدَ رَجُلٍ يُحِبُّهَا لَهَا ضَرَائِرُ إِلَّا حَسَدْنَهَا وَقِيلَ فِيهَا فَإِذَا هِيَ لَمْ يَبْلُغْ مِنْهَا مَا بَلَغَ مِنِّي قَالَتْ قُلْتُ وَقَدْ عَلِمَ بِهِ أَبِي قَالَتْ نَعَمْ قُلْتُ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ نَعَمْ وَاسْتَعْبَرْتُ وَبَكَيْتُ فَسَمِعَ أَبُو بَكْرٍ صَوْتِي وَهُوَ فَوْقَ الْبَيْتِ يَقْرَأُ فَنَزَلَ فَقَالَ لِأُمِّي مَا شَأْنُهَا قَالَتْ بَلَغَهَا الَّذِي ذُكِرَ مِنْ شَأْنِهَا فَفَاضَتْ عَيْنَاهُ فَقَالَ أَقَسَمْتُ عَلَيْكِ يَا بُنَيَّةُ إِلَّا رَجَعْتِ إِلَى بَيْتِكِ فَرَجَعْتُ وَلَقَدْ جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْتِي فَسَأَلَ عَنِّي خَادِمَتِي فَقَالَتْ لَا وَاللَّهِ مَا عَلِمْتُ عَلَيْهَا عَيْبًا إِلَّا أَنَّهَا كَانَتْ تَرْقُدُ حَتَّى تَدْخُلَ الشَّاةُ فَتَأْكُلَ خَمِيرَتَهَا أَوْ عَجِينَتَهَا وَانْتَهَرَهَا بَعْضُ أَصْحَابِهِ فَقَالَ أَصْدِقِي رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أَسْقَطُوا لَهَا بِهِ فَقَالَتْ سُبْحَانَ اللَّهِ وَاللَّهِ مَا عَلِمْتُ عَلَيْهَا إِلَّا مَا يَعْلَمُ الصَّائِغُ عَلَى تِبْرِ الذَّهَبِ الْأَحْمَرِ فَبَلَغَ الْأَمْرُ ذَلِكَ الرَّجُلَ الَّذِي قِيلَ لَهُ فَقَالَ سُبْحَانَ اللَّهِ وَاللَّهِ مَا كَشَفْتُ كَنَفَ أُنْثَى قَطُّ قَالَتْ عَائِشَةُ فَقُتِلَ شَهِيدًا فِي سَبِيلِ اللَّهِ قَالَتْ وَأَصْبَحَ أَبَوَايَ عِنْدِي فَلَمْ يَزَالَا حَتَّى دَخَلَ عَلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَدْ صَلَّى الْعَصْرَ ثُمَّ دَخَلَ وَقَدْ اكْتَنَفَنِي أَبَوَايَ عَنْ يَمِينِي وَعَنْ شِمَالِي فَتَشَهَّدَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ بِمَا هُوَ أَهْلُهُ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ يَا عَائِشَةُ إِنْ كُنْتِ قَارَفْتِ سُوءًا أَوْ ظَلَمْتِ فَتُوبِي إِلَى اللَّهِ فَإِنَّ اللَّهَ يَقْبَلُ التَّوْبَةَ عَنْ عِبَادِهِ قَالَتْ وَقَدْ جَاءَتْ امْرَأَةٌ مِنْ الْأَنْصَارِ وَهِيَ جَالِسَةٌ بِالْبَابِ فَقُلْتُ أَلَا تَسْتَحْيِي مِنْ هَذِهِ الْمَرْأَةِ أَنْ تَذْكُرَ شَيْئًا فَوَعَظَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَالْتَفَتُّ إِلَى أَبِي فَقُلْتُ أَجِبْهُ قَالَ فَمَاذَا أَقُولُ فَالْتَفَتُّ إِلَى أُمِّي فَقُلْتُ أَجِيبِيهِ قَالَتْ أَقُولُ مَاذَا قَالَتْ فَلَمَّا لَمْ يُجِيبَا تَشَهَّدْتُ فَحَمِدْتُ اللَّهَ وَأَثْنَيْتُ عَلَيْهِ بِمَا هُوَ أَهْلُهُ ثُمَّ قُلْتُ أَمَا وَاللَّهِ لَئِنْ قُلْتُ لَكُمْ إِنِّي لَمْ أَفْعَلْ وَاللَّهُ يَشْهَدُ إِنِّي لَصَادِقَةٌ مَا ذَاكَ بِنَافِعِي عِنْدَكُمْ لِي لَقَدْ تَكَلَّمْتُمْ وَأُشْرِبَتْ قُلُوبُكُمْ وَلَئِنْ قُلْتُ إِنِّي قَدْ فَعَلْتُ وَاللَّهُ يَعْلَمُ أَنِّي لَمْ أَفْعَلْ لَتَقُولُنَّ إِنَّهَا قَدْ بَاءَتْ بِهِ عَلَى نَفْسِهَا وَإِنِّي وَاللَّهِ مَا أَجِدُ لِي وَلَكُمْ مَثَلًا قَالَتْ وَالْتَمَسْتُ اسْمَ يَعْقُوبَ فَلَمْ أَقْدِرْ عَلَيْهِ إِلَّا أَبَا يُوسُفَ حِينَ قَالَ{ فَصَبْرٌ جَمِيلٌ وَاللَّهُ الْمُسْتَعَانُ عَلَى مَا تَصِفُونَ }قَالَتْ وَأُنْزِلَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ سَاعَتِهِ فَسَكَتْنَا فَرُفِعَ عَنْهُ وَإِنِّي لَأَتَبَيَّنُ السُّرُورَ فِي وَجْهِهِ وَهُوَ يَمْسَحُ جَبِينَهُ وَيَقُولُ الْبُشْرَى يَا عَائِشَةُ فَقَدْ أَنْزَلَ اللَّهُ بَرَاءَتَكِ قَالَتْ فَكُنْتُ أَشَدَّ مَا كُنْتُ غَضَبًا فَقَالَ لِي أَبَوَايَ قُومِي إِلَيْهِ فَقُلْتُ لَا وَاللَّهِ لَا أَقُومُ إِلَيْهِ وَلَا أَحْمَدُهُ وَلَا أَحْمَدُكُمَا وَلَكِنْ أَحْمَدُ اللَّهَ الَّذِي أَنْزَلَ بَرَاءَتِي لَقَدْ سَمِعْتُمُوهُ فَمَا أَنْكَرْتُمُوهُ وَلَا غَيَّرْتُمُوهُ وَكَانَتْ عَائِشَةُ تَقُولُ أَمَّا زَيْنَبُ بِنْتُ جَحْشٍ فَعَصَمَهَا اللَّهُ بِدِينِهَا فَلَمْ تَقُلْ إِلَّا خَيْرًا وَأَمَّا أُخْتُهَا حَمْنَةُ فَهَلَكَتْ فِيمَنْ هَلَكَ وَكَانَ الَّذِي يَتَكَلَّمُ فِيهِ مِسْطَحٌ وَحَسَّانُ بْنُ ثَابِتٍ وَالْمُنَافِقُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَيٍّ ابْنُ سَلُولَ وَهُوَ الَّذِي كَانَ يَسُوسُهُ وَيَجْمَعُهُ وَهُوَ الَّذِي تَوَلَّى كِبْرَهُ مِنْهُمْ هُوَ وَحَمْنَةُ قَالَتْ فَحَلَفَ أَبُو بَكْرٍ أَنْ لَا يَنْفَعَ مِسْطَحًا بِنَافِعَةٍ أَبَدًا فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى هَذِهِ الْآيَةَ{ وَلَا يَأْتَلِ أُولُوا الْفَضْلِ مِنْكُمْ وَالسَّعَةِ }إِلَى آخِرِ الْآيَةِ يَعْنِي أَبَا بَكْرٍ{ أَنْ يُؤْتُوا أُولِي الْقُرْبَى وَالْمَسَاكِينَ وَالْمُهَاجِرِينَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ }يَعْنِي مِسْطَحًا إِلَى قَوْلِهِ{ أَلَا تُحِبُّونَ أَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَكُمْ وَاللَّهُ غَفُورٌ رَحِيمٌ }قَالَ أَبُو بَكْرٍ بَلَى وَاللَّهِ يَا رَبَّنَا إِنَّا لَنُحِبُّ أَنْ تَغْفِرَ لَنَا وَعَادَ لَهُ بِمَا كَانَ يَصْنَعُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ وَقَدْ رَوَاهُ يُونُسُ بْنُ يَزِيدَ وَمَعْمَرٌ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ وَسَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ وَعَلْقَمَةَ بْنِ وَقَّاصٍ اللَّيْثِيِّ وَعُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عَائِشَةَ هَذَا الْحَدِيثَ أَطْوَلَ مِنْ حَدِيثِ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ وَأَتَمَّ
Пире каласа пачӗ [Махмуд бин Гайлан] пире каласа пачӗ [Абу Усама] [Хисям бин Урва] мана [атте] [Айся] ҫинчен каласа пачӗ: манӑн ӗҫе ҫавӑн пек чӗнсе илсен, эпӗ ӑна пӗлмен чухне, Аллахӑн Элчи саллаллаху алейхи ва Салам хӑй умӗнче проповедь вуласа тӑчӗ, вӑл тахадпа пӗрле тахада вуласа пачӗ ҫакӑн хыҫҫӑн вӑл ҫапла каланӑ: «Хӗрарӑмсемпе арҫынсем, манӑн ҫемьене усал тесе айӑплакан ҫынсем пирки сӗнӳсем парӑр — вӑл «Айся» тенине пӗлтерет, Аллахпа эпӗ хамӑн ҫемьене хирӗҫ нимӗнле усал ӗҫ те пӗлместӗп, вӗсем вара Аллахпа эпӗ ӑна хирӗҫ нимӗнле усал ӗҫ те пӗлмен ҫынсене айӑплаҫҫӗ — вӑл Шафван бин Муатхал тенине пӗлтерет. Вӑл -Шафван- ман пата пачах та кӗмерӗ, эпӗ унта пулмасан, эпӗ ҫул ҫӳреме каймарӑм, анчах вӑл -Шафван- манпа пӗрле кайрӗ. Саад бин Муадз, Аллах унпа ҫырлахтӑр, ура ҫине тӑчӗ те ҫапла каларӗ: «Эй, Аллахӑн Элчи, вӗсен мӑйӗсене касса татма ирӗк пар мана». Хаджрадж йӑхӗнчен пӗр ҫын ура ҫине тӑчӗ, Хасан бин Сабитӑн амӑшӗ ҫав ҫын йӑхӗнчен пулнӑ, вӑл ҫапла каларӗ: «Эсир суятӑр, Аллахпа тупа тӑватӑп, вӗсем Аусран пулнӑ пулсан, эсир вӗсен карланкисене касман пулӑттӑр». Ауспа Хаджрадж хушшинче мечӗтре темӗнле япӑх япала пулса тухичченех, эпӗ ун ҫинчен пӗлмен. Кӑнтӑрла, ҫав кунах, эпӗ — Айся — Умм-Мистахпа пӗрле ӗҫе кайрӑм, вӑл шуса кайрӗ пулас та ҫапла каларӗ: «Мистхах инкек пултӑр». Эпӗ ӑна: Эй, анне, эсӗ хӑвӑн ачуна критиклетӗн-и? Вӑл шӑпланчӗ, унтан каллех шуса кайрӗ, ҫапла каларӗ: «Мистхах инкек пулчӗ, эпӗ ӑна кӑшкӑртӑм, эпӗ ӑна: Эй, анне, эсӗ хӑвӑн ачуна критиклетӗн», — терӗм. Вӑл каланӑ: «Аллахпа тупа тӑватӑп, эпӗ ӑна санӑн ӗҫӳпе ҫеҫ тиркеместӗп». Эпӗ ыйтрӑм: Мӗн ҫинчен? Вӑл мана хуравларӗ те ыйтӑва ӑнлантарса пачӗ. Эпӗ ыйтрӑм: пулнӑ-и? Вӑл ҫапла хуравланӑ: ҫапла, Аллахпа. Эпӗ киле таврӑнтӑм, эпӗ каякан нушасем нимӗн те мар пек, сахал та, нумай та лекмерӗм, сивчир хӑпарчӗ. Эпӗ Расулуллах саллаллаху алейхи ва салама каларӑм: мана атте килне каялла ярӑр. Вӑл мана чурапа пӗрле ячӗ, эпӗ пӳрте кӗтӗм те аялта Умм Румана куртӑм, ҫӳлте Абу Бакр Коран вулать. Анне ыйтрӗ: Мӗн килтӗн, хӗрӗм? Айся каланӑ: «Унтан эпӗ ӑна ҫак историе каласа патӑм, анчах вӑл эпӗ мӗн илтнине илтмен пулас. Вӑл каланӑ: «Эй, хӗрӗм, хӑвӑн пурнӑҫна ҫӑмӑллат, мӗншӗн тесен, чӑннипе, Аллахпа, илемлӗ хӗрарӑм пыллӑ ҫынна качча тухни питӗ сайра пулать, анчах вӗсем ун ҫинчен элеклеҫҫӗ, тӗрлӗ япаласемшӗн айӑплаҫҫӗ». Эпӗ илтнине вӑл илтмен иккен. Айся каланӑ: Эпӗ ыйтрӑм: атте пӗлет-и ӗнтӗ? Вӑл ҫапла хуравларӗ: ҫапла. Эпӗ ыйтрӑм: Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам та? Вӑл ҫапла хуравларӗ: ҫапла. Эпӗ кулянса макӑртӑм, ҫӳлте Коран вуланӑ чухне Абу Бакр ман сасса илтрӗ. Абу Бакр анчӗ те аннерен ыйтрӗ: мӗн пулнӑ ӑна? Вӑл ҫапла хуравланӑ: «Вӑл хӑйӗн ыйтӑвӗ пирки асӑннӑ хыпарсене илтнӗ. Абу Бакрӑн куҫӗсем шывланчӗҫ те ҫапла каланӑ: «Эй, хӗрӗм, эсӗ хӑвӑн килне таврӑнмасан, эпӗ сана тупа тӑватӑп». Эпӗ таврӑнтӑм та, Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам килчӗ. Вӑл манӑн тарҫӑран ман ҫинчен ыйтрӗ, манӑн тарҫӑ ҫапла хуравларӗ: Ҫук, Аллахпа эпӗ ун ҫинчен нимӗн те пӗлместӗп, вӑл качака кӗриччен ҫывӑрнӑ та ҫӑкӑр чустине йӳҫӗ е йӳҫӗ ҫисе янӑ. Расулуллах саллаллаху алейхи ва саламӑн хӑш-пӗр юлташӗсем ӑна кӑшкӑрса каланӑ: Расулуллах саллаллаху алейхи ва саламне тӳрлет, вӗсем ӑна критикличчен. Вӑл каланӑ: «Субханалла, Аллахпа тупа тӑватӑп, эпӗ унӑн лару-тӑрӑвне пӗлместӗп, ылтӑнҫӑ ылтӑн ҫинчен пӗлнӗ пек кӑна». Ҫак суя хыпара айӑпланакан ҫын — Шафван — илтнӗ, унтан вӑл ҫапла каланӑ: «Субханаллах, Аллахпа тупа тӑватӑп, манӑн нимӗн те ҫук нихҫан та хӗрарӑма хывӑнтарман. Айся каланӑ: Вӑл — Шафван — Аллах ҫулӗ ҫинче асап тӳснӗ. Айсях каланӑ: манӑн атте-анне манпа юнашар пулнӑ, вӗсем манпа юнашар пулнӑ, унтан Аллахӑн Элчи кӗрсе Аср кӗллине вӗҫленӗ. Атте-анне мана сылтӑмран та, сулахайран та хупӑрласа илчӗҫ, пророк саллаллаху алейхи ва Салам шахада вуларӗ те Хӑйне тивӗҫлӗ пек тахмида турӗ, унтан вӑл ҫапла каларӗ: «Эй, Айся, эсӗ мӗн те пулин усал е усал ӗҫ тӑватӑн пулсан, Аллах умӗнче ӳкӗн, мӗншӗн тесен Аллах Хӑйӗн тарҫисен ӳкӗнӗвӗсене йышӑнать». Айся каланӑ: пӗр ансар хӗрарӑмӗ килчӗ те алӑк патӗнче ларать, эпӗ: эсӗ ҫак хӗрарӑмран мӗн те пулин асӑнса намӑс мар-и? Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам вара канаш пачӗ, унтан эпӗ атте еннелле ҫаврӑнтӑм та: «Ӑна хуравлӑр», — терӗм. Абу Бакр ыйтнӑ: мӗн каламалла? Эпӗ анне еннелле ҫаврӑнтӑм та: хуравла ӑна, терӗм. Умм Мистах ыйтрӗ: мӗн каламалла? Вӗсем иккӗшӗ те хуравламасан, эпӗ шахада вуласа патӑм, тахмида турӑм та ӑна тивӗҫлӗ мухтаса мухтарӑм, унтан ҫапла каларӑм: «Астӑвӑр, Аллахпа, эпӗ сире эпӗ ҫакна туман тесе каласан, Аллах эпӗ тӗрӗс пулнине пӗлет, анчах вӑл сире нимӗн чухлӗ те усӑ памасть, эсир калаҫрӑр - тӗрлӗ япаласем - тата сирӗн чӗрӗрсем шӑтарса кӗчӗҫ. Эпӗ ҫакна турӑм тесен те, эпӗ ӑна туманнине Аллах пӗлет, эсир ӑна хӑйӗн ӗҫӗсене йышӑннӑ тесе калӑр, Аллахпа тупа тӑватӑп, манпа сирӗн хушӑра тӗслӗх ҫук. Айся малалла каларӗ: «Эпӗ Якуб ятне шырарӑм, анчах ӑна Абу Юсуфсӑр пуҫне урӑх ят параймарӑм, вӑл ҫапла каларӗ: «Ҫапла вара, ку лайӑх чӑтӑмлӑх — манӑн чӑтӑмлӑх — тата эсир мана мӗн каланинче пулӑшу ыйтаканни пӗр Аллахран кӑна». -Юсуф: 18- Айсях малалла каланӑ: Ҫав вӑхӑтра Аллахӑн Элчине ҫутӑ кӑларнӑ, эпир шӑплантӑмӑр, унтан унран ҫутӑ кӑларнӑ, эпир унӑн пичӗ ҫинчи телейе куртӑмӑр, вӑл ҫамкине сӑтӑрса илчӗ те ҫапла каларӗ: «Ырӑ хыпар, Айся, Аллах санӑн ҫӗнӗлӗхне ирӗке кӑларчӗ». Айся каланӑ: ҫав вӑхӑтра эпӗ питӗ тарӑхнӑччӗ. Атте-анне каланӑ: ун патне пырӑр. Эпӗ ҫапла каларӑм: ҫук, Аллахпа эпӗ ун патне ҫывхармастӑп, эпӗ ӑна мухтамастӑп, эсир те мухтамастӑр, анчах та эпӗ Аллаха мухтатӑп, вӑл манӑн сӑваплӑх ҫинчен хыпар янӑ, эсир иксӗр те итленӗ, эсир те тунмастӑр, улӑштармастӑр. Айся каланӑ: Зайнаб бинт Джахсие хӑйӗн тӗнне пула Аллах хӳтӗленӗ, вӑл ырӑ сӑмахсемсӗр пуҫне урӑх нимӗн те каламан, унӑн йӑмӑкӗ Хамна вара ыттисемпе пӗрле вилнӗ. Суя хыпарсем пирки те калаҫакансем — суя ыйтусем — Мистах, Хасан бин Сабит тата икӗпитлӗ Абдулла бин Убай бин Салул пулнӑ, вӑл ӑна ертсе пынӑ тата ҫиллентернӗ, вӑл хӑйӗн ҫылӑхӗсене вӗсем хушшинче йӑтса пынӑ, вӑл тата Хамна. Айся малалла каланӑ: Абу Бакр ӗмӗрлӗхех Мистхӑна нимӗн те памастӑп тесе тупа тунӑ, унтан Аллах ҫак сӑвва уҫса панӑ: «Сирӗн хушшӑрта лайӑххисемпе анлӑлӑх пуррисем памалла мар тесе тупа ан туччӑр...». -Ан Нур: 22-мӗш сӑвӑ йӗрки вӗҫлениччен Абу Бакр Аллах ҫулӗ ҫинче тӑванӗсене, чухӑнсене тата мухаджиринсене пулӑшма шутланӑ. Мистха мӗне пӗлтерет, унӑн сӑмахӗсемччен: «Эсир Аллах сире каҫартӑр тесе шутламастӑр-и? тата Аллах — каҫаракан, ырӑ кӑмӑллӑ». -Ан Нуур: 22- Абу Бакр каланӑ: Ҫапла, Аллахпа, пирӗн Рабб, эпир Эсӗ пире каҫарма ыйтатпӑр. Абу Бакр хӑй ӗлӗк мӗн тунине тума пуҫларӗ — Мистах валли укҫа-тенкӗ пачӗ. Абу Иса каланӑ: Ку хадис Хишам бин Урва хадисӗнчен тӗрӗс. [Юнус бин Язид], [Ма'мар] тата ыттисем те ӑна [Аз Зухри] [Урва бин Аз Зубайр], [Саид бин Аль Мусайиб], [Алкама бин Ваккаш Аль Лайци] тата [Убайдуллах бин Абдулла] [Айся] ҫинчен каласа панӑ, вӑл Урвах бин хадийинчен вӑрӑмрах та туллирех.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3105
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ عَنْ عَمْرَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْلَمَّا نَزَلَ عُذْرِي قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الْمِنْبَرِ فَذَكَرَ ذَلِكَ وَتَلَا الْقُرْآنَ فَلَمَّا نَزَلَ أَمَرَ بِرَجُلَيْنِ وَامْرَأَةٍ فَضُرِبُوا حَدَّهُمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ
Пире каласа панӑ [Мухаммад бин Басяр] пире [Ибн Аби Ади] [Мухаммад бин Исхакран] [Абдулла бин Абу Бакр] [Умра]ран [Айся] ҫапла каланӑ: «Манӑн сӑваплӑх ҫинчен хыпар ҫитсен, Расулуллах саллаллаху саллахи валамхи ампулит ҫинче ҫакна вуласа тухнӑ та Коран. Вӑл ансан -стих-, икӗ арҫынпа пӗр хӗрарӑма айӑплама хушнӑ. Абу Иса каланӑ: Ку хадис — хасан гариб, эпир ӑна Мухаммед бин Исхак хадисӗнчен ҫеҫ пӗлетпӗр.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3106
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ وَاصِلٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُرَحْبِيلَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُّ الذَّنْبِ أَعْظَمُ قَالَ أَنْ تَجْعَلَ لِلَّهِ نِدًّا وَهُوَ خَلَقَكَ قَالَ قُلْتُ ثُمَّ مَاذَا قَالَ أَنْ تَقْتُلَ وَلَدَكَ خَشْيَةَ أَنْ يَطْعَمَ مَعَكَ قَالَ قُلْتُ ثُمَّ مَاذَا قَالَ أَنْ تَزْنِيَ بِحَلِيلَةِ جَارِكَقَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مَنْصُورٍ وَالْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُرَحْبِيلَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Пире [Мухаммад бин Басяр] каласа пачӗ [Абдуррахман бин Махди] пире [Суфьян] [Вашил] [Абу Ваил] [Амру бин Сюрахбиль] [Абдулла] ҫинчен каласа пачӗ: «Эпӗ каларӑм: «Эй, Аллахӑн Элчи, чи пысӑк ҫылӑх мӗнре?» Вӑл ҫапла хуравланӑ: «Эсӗ Аллахпа танлашатӑн, Вӑл сана пултарнӑ пулин те». Вӑл каланӑ: Эпӗ ыйтрӑм: Вара мӗн? Белия ҫапла хуравларӗ: «Эсӗ хӑвӑн ачуна вӗлертӗн, мӗншӗн тесен эсӗ хӑвӑнпа пӗрле апатланассишӗн пӑшӑрханатӑн». Вӑл каланӑ: Эпӗ ыйтрӑм: Вара мӗн? Белия ҫапла хуравланӑ: «Эсӗ хӑвӑн кӳршӳ арӑмӗпе аскӑн ӗҫ турӑн». Абу Иса каланӑ: Ку хадис — хасан гариб. Пире [Мухаммад бин Басяр] каласа пачӗ [Абдуррахман бин Махди] пире [Суфьян] [Мансуртан] тата [Аль-Амаси] [Абу Ваилран] [Амру бин Сюрахбильрен] [Абдулла] пророкран саллаллаху алейхи ва Саламран ҫавӑн пек каласа пачӗ. Абу Иса каланӑ: Ку хадис чӑн-чӑн.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3107
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ الرَّبِيعِ أَبُو زَيْدٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ وَاصِلٍ الْأَحْدَبِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَسَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الذَّنْبِ أَعْظَمُ قَالَ أَنْ تَجْعَلَ لِلَّهِ نِدًّا وَهُوَ خَلَقَكَ وَأَنْ تَقْتُلَ وَلَدَكَ مِنْ أَجْلِ أَنْ يَأْكُلَ مَعَكَ أَوْ مِنْ طَعَامِكَ وَأَنْ تَزْنِيَ بِحَلِيلَةِ جَارِكَ قَالَ وَتَلَا هَذِهِ الْآيَةَ{ وَالَّذِينَ لَا يَدْعُونَ مَعَ اللَّهِ إِلَهًا آخَرَ وَلَا يَقْتُلُونَ النَّفْسَ الَّتِي حَرَّمَ اللَّهُ إِلَّا بِالْحَقِّ وَلَا يَزْنُونَ وَمَنْ يَفْعَلْ ذَلِكَ يَلْقَ أَثَامًا يُضَاعَفْ لَهُ الْعَذَابُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَيَخْلُدْ فِيهِ مُهَانًا }قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ سُفْيَانَ عَنْ مَنْصُورٍ وَالْأَعْمَشِ أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ وَاصِلٍ لِأَنَّهُ زَادَ فِي إِسْنَادِهِ رَجُلًا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ وَاصِلٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ قَالَ وَهَكَذَا رَوَى شُعْبَةُ عَنْ وَاصِلٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَمْرَو بْنَ شُرَحْبِيلَ
Пире каласа пачӗ [Абду бин Хумаид] пире каласа пачӗ [Саид бин Ар Раби' Абу Заид] пире [Сю'ба] [Вашил Аль-Ахдабран] [Абу Ваил] [Абдулла] ҫинчен каласа пачӗ: Эпӗ Аллахӑн Элчинчен ыйтрӑм: чи пысӑк ҫылӑх мӗн вӑл? Вӑл ҫапла хуравланӑ: «Эсӗ Аллах сана пултарнӑ пулин те, унпа тан ҫынна пултарнӑ, эсӗ хӑвӑн ачусене вӗлернӗ, мӗншӗн тесен вӗсем санпа пӗрле ҫиме е санӑн апат-ҫимӗҫрен хӑранӑ, эсӗ кӳршӗ арӑмӗпе аскӑн ӗҫ тунӑ». Абдулла каланӑ: «Вӑл ҫак сӑвӑ йӗркине вуласа тухнӑ: «Кам та кам Аллахпа пӗрле ытти турӑсене пуҫҫапмасть, Аллах чарнӑ чунсене вӗлермест — вӗсене тӗрӗс сӑлтавсемсӗр пуҫне вӗлерет, аскӑн ӗҫ тумаст, кам ҫавӑн пек ӗҫ тӑвать, ҫавӑ хӑйӗн ҫылӑхӗсемшӗн тавӑру илӗ». -Аль-Фуркан: 69- Абу Иса каланӑ: Маншурпа Аль-Амасирен илнӗ Суфьян хадисӗ Уашил хадисӗнчен тӗрӗсрех, мӗншӗн тесен вӑл хӑйӗн санадне кама та пулин хушать. Пире каласа пачӗ [Мухаммад бин Аль Мутсанна] пире [Мухаммад бин Джафар] [Сю'ба] ҫинчен [Вашил] ҫинчен [Абу Ваил] ҫинчен [Абдулла] пророкран саллаллаху алейхи ва Салам ҫинчен каласа пачӗ пулас. Абу Иса каланӑ: «Ҫакӑн пек Сюба, Вашилран, Ваилран, Абдулларан, Амру бин Сюрахбил ҫинчен асӑнмасӑр каласа панӑ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3108
حَدَّثَنَا أَبُو الْأَشْعَثِ أَحْمَدُ بْنُ الْمِقْدَامِ الْعِجْلِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الطُّفَاوِيُّ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْلَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةَ{ وَأَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ }قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا صَفِيَّةُ بِنْتَ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ يَا فَاطِمَةُ بِنْتَ مُحَمَّدٍ يَا بَنِي عَبْدِ الْمُطَّلِبِ إِنِّي لَا أَمْلِكُ لَكُمْ مِنْ اللَّهِ شَيْئًا سَلُونِي مِنْ مَالِي مَا شِئْتُمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهَكَذَا رَوَى وَكِيعٌ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ نَحْوَ حَدِيثِ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الطُّفَاوِيِّ وَرَوَى بَعْضُهُمْ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُرْسَلًا وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ عَائِشَةَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَابْنِ عَبَّاسٍ
Пире каласа пачӗ [Абу Аль-Асиатс Ахмад бин Аль-Микдам Аль-Иджли] пире [Мухаммад бин Абдуррахман Ат Туфави] каласа пачӗ [Хисям бин Урва] [хӑйӗн ашшӗнчен] [Айсяхран] каланӑ: Ҫак сӑвӑ йӗрки тухсан: «Хӑвӑн ҫывӑх тӑванусене асӑрхаттар». -Асы Сю'ара`: 214- Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам каланӑ: «Эй, Шафия бин Абдул Мутхаллиб, эй Фатима бин Мухаммед, эй Абдул Мутхаллиб ачисем, чӑнах та, эпӗ сире Аллах айӑпӗнчен нимӗнле влаҫ та тытмастӑп, -пуянлӑх пирки калас пулсан, тархасшӑн, манран пуянлӑх сунатӑп». Абу Иса каланӑ: Ку хадис чӑн-чӑн. Ҫавӑн пекех [Ваки'] тата ыттисем те [Хисямран Урваран] [унӑн ашшӗнчен] [Айсяран] Мухаммед бин Абдуррахман Ат Туфави хадисӗ пек каласа панӑ. Вӗсенчен хӑшӗ-пӗрисем Хисям бин Урва ҫинчен хӑйӗн ашшӗнчен, пророк саллаллаху алейхи ва саламран, Мурсалра Айся ҫинчен асӑнмасӑр каласа панӑ. Ку тӗслӗхре Алипе Ибн Аббасӑн та ҫакӑн пек хадис пур.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3109
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا زَكَرِيَّا بْنُ عَدِيٍّ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو الرَّقِّيُّ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَلَمَّا نَزَلَتْ{ وَأَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ }جَمَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُرَيْشًا فَخَصَّ وَعَمَّ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ قُرَيْشٍ أَنْقِذُوا أَنْفُسَكُمْ مِنْ النَّارِ فَإِنِّي لَا أَمْلِكُ لَكُمْ مِنْ اللَّهِ ضَرًّا وَلَا نَفْعًا يَا مَعْشَرَ بَنِي عَبْدِ مَنَافٍ أَنْقِذُوا أَنْفُسَكُمْ مِنْ النَّارِ فَإِنِّي لَا أَمْلِكُ لَكُمْ مِنْ اللَّهِ ضَرًّا وَلَا نَفْعًا يَا مَعْشَرَ بَنِي قُصَيٍّ أَنْقِذُوا أَنْفُسَكُمْ مِنْ النَّارِ فَإِنِّي لَا أَمْلِكُ لَكُمْ ضَرًّا وَلَا نَفْعًا يَا مَعْشَرَ بَنِي عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أَنْقِذُوا أَنْفُسَكُمْ مِنْ النَّارِ فَإِنِّي لَا أَمْلِكُ لَكُمْ ضَرًّا وَلَا نَفْعًا يَا فَاطِمَةُ بِنْتَ مُحَمَّدٍ أَنْقِذِي نَفْسَكِ مِنْ النَّارِ فَإِنِّي لَا أَمْلِكُ لَكِ ضَرًّا وَلَا نَفْعًا إِنَّ لَكِ رَحِمًا سَأَبُلُّهَا بِبَلَالِهَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ يُعْرَفُ مِنْ حَدِيثِ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ حَدَّثَنَا شُعَيْبُ بْنُ صَفْوَانَ عَنْ عبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ
Пире [Абду бин Хумаид] каласа пачӗ [Закария бин Ади] пире [Убайдулла бин Амру Ар Ракки] [Абдул Малик бин Умаир] [Муса бин Талха] [Абу Хурайра] ҫапла каланӑ: «Хӑвӑн ҫывӑх тӑванусене асӑрхаттар». -Asy Syu'araa`: 214- Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам курейшсене пухнӑ, вӑл ятарласа тата пӗтӗмӗшле асӑннӑ, вӑл ҫапла каланӑ: «Эй, пур курейшсем те, хӑвӑра тамӑкран хӑтарӑр, мӗншӗн тесен манӑн сире Аллахран сиен кӳме е усӑ пама вӑй ҫук, эй, эсир пурте Бани Абду-Манаф, хӑвӑра тамӑкран хӑтарӑр, мӗншӗн тесен эпӗ сирӗнтен нимӗнле сиен те туман Аллах, эй пур Бану Кушай, хӑвӑра тамӑкран хӑтарӑр, мӗншӗн тесен манӑн сире сиен кӳме е усӑ пама вӑй ҫук, эй пур Бани Абдул Муталлиб, хӑвӑра тамӑкран хӑтарӑр, мӗншӗн тесен манӑн сире сиен кӳме те, усӑ пама та вӑй ҫук, эй Фатима бинт Мухаммед, хӑвӑра тамӑкран хӑтарӑр, мӗншӗн тесен манӑн сире сиен кӳме те, усӑ пама та вӑй ҫук, чӑннипе илсен, эпӗ ҫав тӑванлӑха ҫыхӑнтарӑп. Абу Иса каланӑ: «Ку хадис — Муса бин Талхахӑн ҫак хадисӗнчен паллӑ санад йӑхӗнчи хасан шахих гариб». пире [Али бин Худжр] каласа пачӗ [Сюаиб бин Шафван] [Абдул Малик бин Умаир] [Муса бин Талха] [Абу Хурайра] пророк саллаллаху алейхи ва Саламран, ахӑртнех, пӗлтерӗшӗпе.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3110
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي زِيَادٍ حَدَّثَنَا أَبُو زَيْدٍ عَنْ عَوْفٍ عَنْ قَسَامَةَ بْنِ زُهَيْرٍ حَدَّثَنَا الْأَشْعَرِيُّ قَالَلَمَّا نَزَلَ{ وَأَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ }وَضَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُصْبُعَيْهِ فِي أُذُنَيْهِ فَرَفَعَ مِنْ صَوْتِهِ فَقَالَ يَا بَنِي عَبْدِ مَنَافٍ يَا صَبَاحَاهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ أَبِي مُوسَى وَقَدْ رَوَاهُ بَعْضُهُمْ عَنْ عَوْفٍ عَنْ قَسَامَةَ بْنِ زُهَيْرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُرْسَلًا وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ عَنْ أَبِي مُوسَى وَهُوَ أَصَحُّ ذَاكَرْتُ بِهِ مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ فَلَمْ يَعْرِفْهُ مِنْ حَدِيثِ أَبِي مُوسَى
Пире [Абдуллах бин Абу Зияд] каласа панӑ [Абу Заид] [Ауфран] [Касама бин Зухайр] пире [Аль Асиари] ҫапла каланӑ: «Хӑвӑн чи ҫывӑх тӑванусене асӑрхаттар». -Аш Сю'ара`: 214-, Расулуллах Шаллаллаху алейхи ва Салам хӑлхисене пӳрнисемпе хупларӗ те сассине хӑпартрӗ те ҫапла каларӗ: «Эй, Бану Манаф, паян ирхине пуҫтарӑнар» -Пысӑк япала пулса тухсан ҫынсем пухӑнччӑр тесе калакан сӑмахсем, ҫынсем пуҫтарӑнччӑр тесе, ӑна хирӗҫ тӑма хатӗрленеҫҫӗ, пента- Асабу хадихари ҫапла каларӗ. Абу Муса хадисӗ. Ыттисем ҫак хадиса Ауфран, Касама бин Зухайртан, Саллаллаху алейхи ва Салам пророкран, Абу Муса ҫинчен асӑнмасӑрах, мурсалла каласа панӑ. Ку чӑн-чӑнрах. Эпӗ ун ҫинчен Мухаммед бин Исмаилие асӑнтӑм, анчах вӑл ун ҫинчен Абу Муса хадисӗнчен пӗлмен.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3111
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا رَوْحُ بْنُ عُبَادَةَ عَنْ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ زَيْدٍ عَنْ أَوْسِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تَخْرُجُ الدَّابَّةُ مَعَهَا خَاتَمُ سُلَيْمَانَ وَعَصَا مُوسَى فَتَجْلُو وَجْهَ الْمُؤْمِنِ وَتَخْتِمُ أَنْفَ الْكَافِرِ بِالْخَاتَمِ حَتَّى إِنَّ أَهْلَ الْخُوَانِ لَيَجْتَمِعُونَ فَيَقُولُ هَاهَا يَا مُؤْمِنُ وَيُقَالُ هَاهَا يَا كَافِرُ وَيَقُولُ هَذَا يَا مُؤْمِنُ وَيَقُولُ هَذَا يَا كَافِرُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ غَيْرِ هَذَا الْوَجْهِ فِي دَابَّةِ الْأَرْضِ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي أُمَامَةَ وَحُذَيْفَةَ بْنِ أَسِيدٍ
Пире каласа пачӗ [Абду бин Хумаид] пире [Раух бин Убада] [Хаммад бин Салама] [Али бин Заид] [Аус бин Халид] [Абу Хурайра] ҫинчен каласа пачӗ. ӗненекенсен пит-куҫӗсене тата кафирсен сӑмсисене штамппа паллӑ тӑвиччен апатланмалли сӗтел хуҫисем пухӑниччен вӑл — хӑшӗ-пӗрисем теприсене —: «Ку ӗненекен ҫын», — тенӗ, анчах вӑл «Ку ӗненмен ҫын» тесе ответ илнӗ. Теприсем тата: «Ку ӗненекен ҫын», — тенӗ, теприсем: «Эх, ку кафир», — тесе сирсе янӑ. Абу Иса каланӑ: Ку хадис — хасан гариб. Ку хадиса та Абу Хурайра пророкран, ҫӗр ҫинчи чӗрчунсем ҫинчен асӑнакан тепӗр санад урлӑ, каласа панӑ. Ку тӗслӗхре Абу Умама тата Худзайфа бин Асид ҫырнӑ ҫавӑн пек хадис пур.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3112
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ يَزِيدَ بْنِ كَيْسَانَ حَدَّثَنِي أَبُو حَازِمٍ الْأَشْجَعِيُّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِعَمِّهِ قُلْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ أَشْهَدُ لَكَ بِهَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ لَوْلَا أَنْ تُعَيِّرَنِي بِهَا قُرَيْشٌ أَنَّ مَا يَحْمِلُهُ عَلَيْهِ الْجَزَعُ لَأَقْرَرْتُ بِهَا عَيْنَكَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ{ إِنَّكَ لَا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ }قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ يَزِيدَ بْنِ كَيْسَانَ
Пире каласа пачӗ [Мухаммад бин Басяр] пире [Яхья бин Саид] [Язид бин Кайсанран] каласа пачӗ мана [Абу Хазим Аль Асыджаи] [Абу Хурайрахран] радлиаллаху анху каланӑ: Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам хӑйӗн тетӗшне ҫапла каланӑ: «Эпӗ унпа пӗрле калатӑп, ИЛЛАХА» апокалипсис кунӗнче хӑвӑра хӳтӗлесе каласа парӑр». Вӑл ҫапла хуравларӗ: «Курайшсем мана ҫакна калама хӑранипе ҫеҫ хӗтӗртнӗ тесе ӳпкелемен пулсан, эпӗ сире ҫакна каласа савӑнтарнӑ пулӑттӑм». Унтан Аллах 'azza wajalla ҫак сӑвва уҫса панӑ: «Чӑнах та, эсир хӑвӑр юратнӑ ҫынсене ҫул кӑтартма пултараймастӑр, анчах та Аллах Хӑй ертсе пырас тенӗ ҫынсене ертсе пырать, ҫул кӑтартма хатӗррисене Аллах лайӑхрах пӗлет». -Аль-Кашаш: 56- Абу Иса каланӑ: Ку хадис — хасан гариб, эпир ӑна Язид бин Кайсан хадисӗнчен ҫеҫ пӗлетпӗр.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3113
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ قَال سَمِعْتُ مُصْعَبَ بْنَ سَعْدٍ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِيهِ سَعْدٍ قَالَأُنْزِلَتْ فِيَّ أَرْبَعُ آيَاتٍ فَذَكَرَ قِصَّةً وَقَالَتْ أُمُّ سَعْدٍ أَلَيْسَ قَدْ أَمَرَ اللَّهُ بِالْبِرِّ وَاللَّهِ لَا أَطْعَمُ طَعَامًا وَلَا أَشْرَبُ شَرَابًا حَتَّى أَمُوتَ أَوْ تَكْفُرَ قَالَ فَكَانُوا إِذَا أَرَادُوا أَنْ يُطْعِمُوهَا شَجَرُوا فَاهَا فَنَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةَ{ وَوَصَّيْنَا الْإِنْسَانَ بِوَالِدَيْهِ حُسْنًا وَإِنْ جَاهَدَاكَ لِتُشْرِكَ بِي }الْآيَةَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Бисмиллахиррахмааниррахим. Пире каласа панӑ [Мухаммад бин Басяр] тата [Мухаммад бин Аль-Мутсанна] иккӗшӗ те ҫапла каланӑ: пире [Мухаммад бин Джафар] каласа панӑ [Сюба] [Симак бин Харбран] ҫапла каланӑ: «Эпӗ [Мушаб бин Саад] [унӑн ашшӗнчен, Саадран] каласа панине илтрӗм: Вӑл ҫак историе асӑннӑ, Умм Саад каланӑ: Аллах сире ырӑ тума хушман-и, Аллахпа тупа тӑватӑп, эпӗ хам виличчен нимӗн те ҫиместӗп, нимӗн те ӗҫместӗп, унсӑрӑн эсир куфр пулмалла. Мусаб каланӑ: вӗсем ӑна апат парасшӑн пулсан, ҫӑварӗсене уҫнӑ та ҫакӑн пек сӑвӑ йӗрки тухнӑ: «Эпир ҫынсене хӑйсен ашшӗ-амӑшне ырӑ тума хушатпӑр, енчен те вӗсем сире хӑвӑр пӗлмен япалапа Манпа ҫыхӑнтарма хистеҫҫӗ пулсан, вӗсенчен нихӑшӗн хыҫҫӑн та ан кайӑр». Эсир Ман патӑма ҫеҫ таврӑнӑр, вара Эпӗ сире мӗн тунине пӗлтерӗп». -Аль Анкабут: 8- Абу Иса каланӑ: Ку хадис чӑн.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3114
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ بَكْرٍ السَّهْمِيُّ عَنْ حَاتِمِ بْنِ أَبِي صَغِيرَةَ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أُمِّ هَانِئٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي قَوْلِهِ{ وَتَأْتُونَ فِي نَادِيكُمْ الْمُنْكَرَ }قَالَ كَانُوا يَخْذِفُونَ أَهْلَ الْأَرْضِ وَيَسْخَرُونَ مِنْهُمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ إِنَّمَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ حَاتِمِ بْنِ أَبِي صَغِيرَةَ عَنْ سِمَاكٍ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الضَّبِّيُّ حَدَّثَنَا سُلَيْمُ بْنُ أَخْضَرَ عَنْ حَاتِمِ بْنِ أَبِي صَغِيرَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ
Пире [Махмуд бин Гайлан] тата [Абу Усама] тата [Абдулла бин Бакр Ас Сахми] [Хатим бин Абу Шагира] [Симак бин Харб] [Абу Салих] [Умму Хани] пророкран [Умму Хани] пророкран ҫапла каласа пачӗ-и: -Аль Анкабут: 29- вӑл ҫапла каланӑ: «Вӗсем ҫынсем ҫине пӗчӗк чулсем пенӗ те вӗсенчен мӑшкӑлланӑ». Абу Иса каланӑ: Ку хадис — хасан, эпир ӑна Симакри Хатим бин Абу Шагира хадисӗнчен ҫеҫ пӗлетпӗр. Пире [Ахмад бин Абда] [Сулейм бин Ахдлар] [Хатим бин Абу Шагира] ҫак санадпа каласа пачӗ пулас.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3115
حَدَّثَنَا أَبُو مُوسَى مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ خَالِدٍ ابْنُ عَثْمَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْجُمَحِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ شِهَابٍ الزُّهْرِيُّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِأَبِي بَكْرٍ فِي مُنَاحَبَةِ{ الم غُلِبَتْ الرُّومُ }أَلَا احْتَطْتَ يَا أَبَا بَكْرٍ فَإِنَّ الْبِضْعَ مَا بَيْنَ ثَلَاثٍ إِلَى تِسْعٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ
Пире [Абу Муса Мухаммад бин Аль Мутсанна] каласа пачӗ [Мухаммад бин Халид Ибну Ацмах] каласа пачӗ [Абдулла бин Абдуррахман Аль Джухами] пире [Ибну Шихаб Аз Зухри] [Убайдуллах бин Абдуллах бин Утба] [Ибну Рабасулла саллах салхулла] ҫинчен каласа пачӗ Абу Бакра ҫак сӑвӑ гарантийӗ ҫинчен: -сӑвӑ уҫӑлнӑ чухне- ALIF LAAM MIIM GHULIBATIRRUUM: «Эсӗ малтанах каламан-и, Абу Бакр, бидху чӑннипе виҫӗпе тӑххӑр хушшинче пулать». Абу Иса каланӑ: Ку хадис — Ибн Аббасран Убайдулларан Аз Зухри хадисӗнчен илнӗ санад йӗркинчен хасан гариб.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3116
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ سُلَيْمَانَ الْأَعْمَشِ عَنْ عَطِيَّةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ قَالَلَمَّا كَانَ يَوْمُ بَدْرٍ ظَهَرَتْ الرُّومُ عَلَى فَارِسَ فَأَعْجَبَ ذَلِكَ الْمُؤْمِنِينَ فَنَزَلَتْ{ الم غُلِبَتْ الرُّومُ إِلَى قَوْلِهِ يَفْرَحُ الْمُؤْمِنُونَ بِنَصْرِ اللَّهِ }قَالَ فَفَرِحَ الْمُؤْمِنُونَ بِظُهُورِ الرُّومِ عَلَى فَارِسَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ كَذَا قَرَأَ نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ غَلَبَتْ الرُّومُ
Пире [Нашр бин Али Аль-Джахдлами] каласа панӑ [Аль-Му'тамир бин Сулейман] [хӑйӗн ашшӗнчен] [Сулайман Аль-Амаси] [Атийӑран] [Абу Саид] ҫапла каланӑ: «Бадр ҫапӑҫӑвӗ вӑхӑтӗнче римлянсем перссене ҫӗнтернӗ, ӗненекенсем ҫакӑнтан тӗлӗннӗ, ҫавӑнпа та римлянсем ҫапла каланӑ: ҫӗнтернӗ» тесе каланӑ чухне Вӑл ҫапла каланӑ: «Ӗненекенсене савӑнтарӑр, мӗншӗн тесен Турӑ пулӑшать». -Ар Рум: 1-5- Абу Саид каланӑ: Ӗненекенсем те Рим перссене ҫӗнтернӗшӗн савӑннӑ. Абу Иса каланӑ: Ку хадис ҫак санад йӗркинчен хасан гариб. Нашр бин Али вуланӑ: GHALABATIR RUUM - GHULIBAT мар, малтанхи текстра та GHULIBAT-.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3117
حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ عَمْرٍو عَنْ أَبِي إِسْحَقَ الْفَزَارِيِّ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ حَبِيبِ بْنِ أَبِي عَمْرَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْن عَبَّاسٍفِي قَوْلِ اللَّهِ تَعَالَى{ الم غُلِبَتْ الرُّومُ فِي أَدْنَى الْأَرْضِ }قَالَ غُلِبَتْ وَغَلَبَتْ كَانَ الْمُشْرِكُونَ يُحِبُّونَ أَنْ يَظْهَرَ أَهْلُ فَارِسَ عَلَى الرُّومِ لِأَنَّهُمْ وَإِيَّاهُمْ أَهْلُ الْأَوْثَانِ وَكَانَ الْمُسْلِمُونَ يُحِبُّونَ أَنْ يَظْهَرَ الرُّومُ عَلَى فَارِسَ لِأَنَّهُمْ أَهْلُ الْكِتَابِ فَذَكَرُوهُ لِأَبِي بَكْرٍ فَذَكَرَهُ أَبُو بَكْرٍ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَمَا إِنَّهُمْ سَيَغْلِبُونَ فَذَكَرَهُ أَبُو بَكْرٍ لَهُمْ فَقَالُوا اجْعَلْ بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ أَجَلًا فَإِنْ ظَهَرْنَا كَانَ لَنَا كَذَا وَكَذَا وَإِنْ ظَهَرْتُمْ كَانَ لَكُمْ كَذَا وَكَذَا فَجَعَلَ أَجَلًا خَمْسَ سِنِينَ فَلَمْ يَظْهَرُوا فَذَكَرُوا ذَلِكَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَلَا جَعَلْتَهُ إِلَى دُونَ قَالَ أُرَاهُ الْعَشْرَ قَالَ أَبُو سَعِيدٍ وَالْبِضْعُ مَا دُونَ الْعَشْرِ قَالَ ثُمَّ ظَهَرَتْ الرُّومُ بَعْدُ قَالَ فَذَلِكَ قَوْلُهُ تَعَالَى{ الم غُلِبَتْ الرُّومُ إِلَى قَوْلِهِ وَيَوْمَئِذٍ يَفْرَحُ الْمُؤْمِنُونَ بِنَصْرِ اللَّهِ يَنْصُرُ مَنْ يَشَاءُ }قَالَ سُفْيَانُ سَمِعْتُ أَنَّهُمْ ظَهَرُوا عَلَيْهِمْ يَوْمَ بَدْرٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ إِنَّمَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ حَبِيبِ بْنِ أَبِي عَمْرَةَ
Пире [Аль-Хусейн бин Хурайц] [Муавия бин Амру] [Абу Исхак Аль-Фазари] [Суфьян Ац Цаури] [Хабиб бин Абу Умра] [Саид бин Джубайр] [Ибну Аббас] Аллах Таала сӑмахӗ ҫинчен каласа пачӗ. Римлянсене ҫӗнтернӗ. Ҫывӑхри ҫӗршывра». -Ар Рум: 1-3- вӑл каланӑ: ГУЛИБАТ тата ГАЛАБАТ. Политеистсем Перси римлянсене ҫӗнтернипе савӑннӑ, мӗншӗн тесен политеистсемпе перссем йӗрӗхсене пуҫҫапнӑ, мӑсӑльмансем вара Рим перссене ҫӗнтернипе савӑннӑ, мӗншӗн тесен вӗсем кӗнеке ҫыннисем пулнӑ. Вӗсем ҫакна Абу Бакра пӗлтернӗ, унтан Абу Бакр Аллахӑн Элчине салляллаху алейхи ва Салам каланӑ, вӑл ҫапла каланӑ: «Астӑвӑр, чӑнах та вӗсем — перссем — ҫухатӗҫ». Вара Абу Бакр вӗсене каласа панӑ. Вӗсем ҫапла калаҫҫӗ: вӑхӑт палӑртӑр, эпир ҫӗнтерсен ӑна та, ҫавна та илетпӗр, эсӗ выляса илсен вара ҫакна та, ҫавна та илетӗн. Абу Бакр пилӗк ҫуллӑх вӑхӑт чиккине лартнӑ, анчах вӗсем — римлянсем — ҫӗнтереймен, ҫавӑнпа та вӗсем ҫакӑн ҫинчен пророка пӗлтернӗ, вӑл ҫапла каланӑ: «Эсир малтанах пӗлтермен-и — каярах вӑхӑт — вунӑ ҫултан сахалрах —?» Абу Бакр каланӑ: «Эпӗ вунӑ ҫул тесе шутлатӑп». Абу Саид каланӑ: Бидлу — вунӑран пӗчӗкрех хисеп. Абу Саид каланӑ: унтан римлянсем ҫӗнтернӗ, ҫакӑ вӑл Аллах Таала сӑмахӗ: «Алиф лам Миим». Рим ҫыннисене ҫӗнтернӗ» тесе каланӑ, анчах Вӑл ҫапла каланӑ: «Аллах пулӑшнипе». Вӑл кама пулӑшас тет, ҫавна пулӑшать». -Ар Рум: 1-5- Суфьян каланӑ: Эпӗ илтнӗ тӑрӑх, вӗсем -римлянсем- Бадр ҫапӑҫӑвӗнче перссене ҫӗнтернӗ. Абу Иса каланӑ: Ку хадис — хасан шахих гариб, эпир ӑна Суфьян Ац Цаури Хабиб бин Абу Умра хадисӗнчен ҫеҫ пӗлетпӗр.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3118
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ أَبِي أُوَيْسٍ حَدَّثَنِي ابْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ نِيَارِ بْنِ مُكْرَمٍ الْأَسْلَمِيِّ قَالَلَمَّا نَزَلَتْ{ الم غُلِبَتْ الرُّومُ فِي أَدْنَى الْأَرْضِ وَهُمْ مِنْ بَعْدِ غَلَبِهِمْ سَيَغْلِبُونَ فِي بِضْعِ سِنِينَ }فَكَانَتْ فَارِسُ يَوْمَ نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ قَاهِرِينَ لِلرُّومِ وَكَانَ الْمُسْلِمُونَ يُحِبُّونَ ظُهُورَ الرُّومِ عَلَيْهِمْ لِأَنَّهُمْ وَإِيَّاهُمْ أَهْلُ كِتَابٍ وَفِي ذَلِكَ قَوْلُ اللَّهِ تَعَالَى{ وَيَوْمَئِذٍ يَفْرَحُ الْمُؤْمِنُونَ بِنَصْرِ اللَّهِ يَنْصُرُ مَنْ يَشَاءُ وَهُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ }وَكَانَتْ قُرَيْشٌ تُحِبُّ ظُهُورَ فَارِسَ لِأَنَّهُمْ وَإِيَّاهُمْ لَيْسُوا بِأَهْلِ كِتَابٍ وَلَا إِيمَانٍ بِبَعْثٍ فَلَمَّا أَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى هَذِهِ الْآيَةَ خَرَجَ أَبُو بَكْرٍ الصِّدِّيقُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَصِيحُ فِي نَوَاحِي مَكَّةَ{ الم غُلِبَتْ الرُّومُ فِي أَدْنَى الْأَرْضِ وَهُمْ مِنْ بَعْدِ غَلَبِهِمْ سَيَغْلِبُونَ فِي بِضْعِ سِنِينَ }قَالَ نَاسٌ مِنْ قُرَيْشٍ لِأَبِي بَكْرٍ فَذَلِكَ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ زَعَمَ صَاحِبُكَ أَنَّ الرُّومَ سَتَغْلِبُ فَارِسَ فِي بِضْعِ سِنِينَ أَفَلَا نُرَاهِنُكَ عَلَى ذَلِكَ قَالَ بَلَى وَذَلِكَ قَبْلَ تَحْرِيمِ الرِّهَانِ فَارْتَهَنَ أَبُو بَكْرٍ وَالْمُشْرِكُونَ وَتَوَاضَعُوا الرِّهَانَ وَقَالُوا لِأَبِي بَكْرٍ كَمْ تَجْعَلُ الْبِضْعُ ثَلَاثُ سِنِينَ إِلَى تِسْعِ سِنِينَ فَسَمِّ بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ وَسَطًا تَنْتَهِي إِلَيْهِ قَالَ فَسَمَّوْا بَيْنَهُمْ سِتَّ سِنِينَ قَالَ فَمَضَتْ السِّتُّ سِنِينَ قَبْلَ أَنْ يَظْهَرُوا فَأَخَذَ الْمُشْرِكُونَ رَهْنَ أَبِي بَكْرٍ فَلَمَّا دَخَلَتْ السَّنَةُ السَّابِعَةُ ظَهَرَتْ الرُّومُ عَلَى فَارِسَ فَعَابَ الْمُسْلِمُونَ عَلَى أَبِي بَكْرٍ تَسْمِيَةَ سِتِّ سِنِينَ لِأَنَّ اللَّهَ تَعَالَى قَالَ فِي بِضْعِ سِنِينَ وَأَسْلَمَ عِنْدَ ذَلِكَ نَاسٌ كَثِيرٌقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ نِيَارِ بْنِ مُكْرَمٍ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي الزِّنَادِ
Пире [Мухаммад бин Исмаил] каласа пачӗ [Исмаил бин Абу Увайс] мана [Ибну Аби Аз Зинад] [Абу Аз Зинадран] [Урва бин Аз Зубайртан] [Нияр бин Мукрам Аль Аслами] ҫапла каланӑ: «Алифлам Миим. Римлянсене ҫӗнтернӗ. Ҫывӑхри ҫӗршывра вара вӗсем, ҫӗнтернӗ хыҫҫӑн, ҫӗнтерӗҫ. Темиҫе ҫултан'.-Ar Ruum: 1-4- ҫак сӑвӑ йӗрки тухсан, перссем римлянсене ҫӗнтерме пултарнӑ, мӑсӑльмансем вара римлянсем перссене ҫӗнтернине юратнӑ, мӗншӗн тесен мӑсӑльмансемпе римлянсем иккӗшӗ те кӗнекере ӑста пулнӑ. Çакӑн пирки Аллах ҫапла каланӑ: «Аллах пулӑшнипе». Вӑл кама пулӑшас тет, ҫавна пулӑшать. Вӑл — Хӑватлӑ, ырӑ кӑмӑллӑ». -Ар Рум: 5- Курайшсем Перси ҫӗнтерӗвне килӗштернӗ, мӗншӗн тесен вӗсем те, Перссем те кӗнеке ҫыннисем пулман тата чӗрӗлсе тӑрассине ӗненмен. Аллах Таала ҫак сӑвва пӗлтерсен, Абу Бакр Аш Шиддик радиаллаху анху тухнӑ та Меккӑн тӗрлӗ кӗтесӗнче кӑшкӑрнӑ: «Алиф лам Миим». Римлянсене ҫӗнтернӗ. Ҫывӑхри ҫӗршывра вара вӗсем, ҫӗнтернӗ хыҫҫӑн, ҫӗнтерӗҫ. Тата темиҫе ҫултан'.-Ар Рум: 1-4- Курайшсенчен хӑшӗ-пӗрисем Абу Бакра каланӑ: Ку пирӗнпе сан хушӑра, санӑн тусу -Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам- римлянсем темиҫе ҫултан перссене ҫӗнтерӗҫ тесе шутланӑ, ҫакӑн ҫине тавлашӑпӑр. Абу Бакр хуравланӑ: килӗр. Ку вӑл ставкӑсене саккуна хирӗҫле тӑвиччен пулнӑ. Абу Бакр тата мушриксем ставка тӑваҫҫӗ, вӗсем пӗр ставка тӑваҫҫӗ. Вӗсем Абу Бакра ҫапла каланӑ: «Бидлу чикки мӗн чухлӗ - виҫӗ ҫултан пуҫласа тӑхӑр ҫулччен - тӗрӗс виҫене калӑр». Нияр каланӑ: вӗсем хӑйсем хушшинче ултӑ ҫул пулнине асӑннӑ. Унтан ултӑ ҫул иртрӗ, анчах римлянсем нихҫан та ҫӗнтереймерӗҫ, мӗншӗн тесен мушриксем Абу Бакрӑн ставкине илчӗҫ. Ҫиччӗмӗш ҫул ҫитсен, римлянсем перссене ҫӗнтернӗ, мӑсӑльмансем Абу Бакра ултӑ ҫул ҫинчен асӑннӑшӑн критикленӗ, мӗншӗн тесен Аллах Таала ҫапла каланӑ: «Темиҫе ҫултан». Ҫавӑн чухне вара нумайӑшӗ ислам тӗнне йышӑннӑ. Абу Иса каланӑ: Ку хадис Нияр бин Мукрам хадисӗнчен илнӗ чӑн-чӑн хасан гариб, эпир ӑна Абдуррахман бин Абу Аз Зинад хадисӗнчен ҫеҫ пӗлетпӗр.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3119
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا بَكْرُ بْنُ مُضَرٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ زَحْرٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ يَزِيدَ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي أُمَامَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَبِيعُوا الْقَيْنَاتِ وَلَا تَشْتَرُوهُنَّ وَلَا تُعَلِّمُوهُنَّ وَلَا خَيْرَ فِي تِجَارَةٍ فِيهِنَّ وَثَمَنُهُنَّ حَرَامٌ وَفِي مِثْلِ هَذَا أُنْزِلَتْ عَلَيْهِ هَذِهِ الْآيَةَ{ وَمِنْ النَّاسِ مَنْ يَشْتَرِي لَهْوَ الْحَدِيثِ لِيُضِلَّ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ }إِلَى آخِرِ الْآيَةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ إِنَّمَا يُرْوَى مِنْ حَدِيثِ الْقَاسِمِ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ وَالْقَاسِمُ ثِقَةٌ وَعَلِيُّ بْنُ يَزِيدَ يُضَعَّفُ فِي الْحَدِيثِ قَالَهُ مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَعِيلَ
Пире каласа панӑ [Кутайба] пире [Бакру бин Мудхалр] [Убайдуллах бин Захр] [Али бин Езид] [Аль Касим бин Абдуррахман] [Абу Умама] Расулуллах саллаллаху алейхи ва Салам ҫапла каланӑ: «Хӗрарӑм чурасене юрлакан ан сутӑр, вӗсене ан вӗрентӗр, вӗсене лайӑх вӗрентмелле мар вӗсене сутни тата вӗсен хакӗ харам». Ҫакӑн пек япаласем пирки ҫакӑн пек сӑвӑ йӗрки уҫӑлнӑ: «Ҫынсем хушшинче вара ҫынсене Аллах ҫулӗ ҫинчен пӑрса яма усӑсӑр сӑмахсемпе усӑ куракансем пур». Сӑвӑ вӗҫне ҫитичченех. -Лукман: 6- Абу Иса каланӑ: Ку хадис — гариб, ӑна Абу Умама ҫырнӑ «Аль-Касим» хадисран ҫеҫ каласа панӑ. Аль-Касим, цика каласа параканӗ тата Али бин Язид, хадисра хавшакланнӑ. Мухаммед бин Исмаил ҫапла каланӑ.
Hadith
Imam Tirmidzi : 3120
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي زِيَادٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْأُوَيْسِيُّ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بِلَالٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ هَذِهِ الْآيَةَ{ تَتَجَافَى جُنُوبُهُمْ عَنْ الْمَضَاجِعِ }نَزَلَتْ فِي انْتِظَارِ الصَّلَاةِ الَّتِي تُدْعَى الْعَتَمَةَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ
Бисмиллахиррахмааниррахим. Пире [Абдулла бин Абу Зияд] пире [Абдул Азиз бин Абдулла Аль Уваисие] [Сулейман бин Билалран] [Яхья бин Саидран] [Анас бин Маликран] ҫак сӑвӑ йӗркине: «Вӗсен хырӑмӗсем вырӑнтан инҫетре» тесе каласа панӑ. -Ас Саджда: 16- Аялалла анасси аль-атамах -исхак кӗлли- текен кӗлле кӗтнипе ҫыхӑннӑ. Абу Иса каланӑ: Ку хадис — хасан шахих гариб, эпир ӑна ҫак санадран ҫеҫ пӗлетпӗр.
