Imam Tirmidzi : 2661
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُوسَى الْمَخْزُومِيُّ الْمَدَنِيُّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلْمُؤْمِنِ عَلَى الْمُؤْمِنِ سِتُّ خِصَالٍ يَعُودُهُ إِذَا مَرِضَ وَيَشْهَدُهُ إِذَا مَاتَ وَيُجِيبُهُ إِذَا دَعَاهُ وَيُسَلِّمُ عَلَيْهِ إِذَا لَقِيَهُ وَيُشَمِّتُهُ إِذَا عَطَسَ وَيَنْصَحُ لَهُ إِذَا غَابَ أَوْ شَهِدَقَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَمُحَمَّدُ بْنُ مُوسَى الْمَخْزُومِيُّ الْمَدَنِيُّ ثِقَةٌ رَوَى عَنْهُ عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ وَابْنُ أَبِي فُدَيْكٍ
Atwebele [Qutaibah] atile [Muhammad bin Musa Al Makhzumi Al Madani] ukufuma kuli [Sa’id bin Abu Sa’id Al Maqburi] ukufuma kuli [Abu Hurairah] atile; Kasesema atile: ‘Ifyakucita ifya musumina pa basumina bambi ni 6, e kutila; ukumutandalila ilyo alwele, ukumukonka no mubili wakwe ilyo afwa, ukufikilisha ukuita kwakwe, ukumuposha ilyo twakumanyana, ukupepa YARHAMUKALLAAH -Lesa amupeele uluse- ilyo alefuuta, no kumupanda amano ilyo talipo nelyo ilyo alipo’. Kalondolola atile; Iyi hadith ya cine cine, ilyo Muhamadi ni tsiqah, Abdul Aziz na Muhamadi na Ibn Abu Fudaik balilondolwele hadith ukufuma kuli wene.
Imam Tirmidzi : 2662
حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ مَسْعَدَةَ حَدَّثَنَا زِيَادُ بْنُ الرَّبِيعِ حَدَّثَنَا حَضْرَمِيٌّ مَوْلَى الْجَارُودِ عَنْ نَافِعٍ أَنَّرَجُلًا عَطَسَ إِلَى جَنْبِ ابْنِ عُمَرَ فَقَالَ الْحَمْدُ لِلَّهِ وَالسَّلَامُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ قَالَ ابْنُ عُمَرَ وَأَنَا أَقُولُ الْحَمْدُ لِلَّهِ وَالسَّلَامُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ وَلَيْسَ هَكَذَا عَلَّمَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَّمَنَا أَنْ نَقُولَ الْحَمْدُ لِلَّهِ عَلَى كُلِّ حَالٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ زِيَادِ بْنِ الرَّبِيعِ
Atwebele [Humaid bin Mas’adah] atubuulile [Ziyad bin Rabi’] atwebele [Hadlrami] uwali kale umusha wa kwa Al Jarud, ukufuma kuli [Nafi’], ukuti umuntu umo alifumine ku lubali lwa kwa [Ibn Umar] kabili lyene atile ‘Ali umutende ube pali Rasula-'. Ibni Umar ayaswike ukuti; e lyo natile; -ukulumbanya konse kuli Lesa kabili umutende ube kuli Mutumwa wa kwa Lesa-?, bushe te fyo Rasulullah atusambilishe, atusambilishe ukulanda ukuti; 'Ukulumbanya konse kuli Lesa mu mibele yonse-'. Abu Isa atile; Ici citabo calicindama, tatuishiba pali ci kano fye ukufuma ku citabo ca kwa Ziyad bin Ar Rabi.
Imam Tirmidzi : 2663
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ حَكِيمِ بْنِ دَيْلَمَ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَكَانَ الْيَهُودُ يَتَعَاطَسُونَ عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْجُونَ أَنْ يَقُولَ لَهُمْ يَرْحَمُكُمْ اللَّهُ فَيَقُولُ يَهْدِيكُمُ اللَّهُ وَيُصْلِحُ بَالَكُمْوَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَأَبِي أَيُّوبَ وَسَالِمِ بْنِ عُبَيْدٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَعْفَرٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Atwebele ukuti [Muhamadi bin Basyar] atubuulile [Abdurrahman bin Mahdi] atubuulile [Sufyan] ukufuma kuli [Hakim bin Dailam] ukufuma kuli [Abu Burdah] ukufuma kuli [Abu Musa] atile; 'AbaYuda bafushishe mupepi na Kasesema mu kusubila ukutila kuti atila 'Yarhamukumullaah -Lesa akufwile uluse-,' lelo atile: 'Lesa akutungulwile no kuwamya imibele yobe-'. Kabili muli ici cipandwa, muli ama hadith pamo nga ayafuma kuli Ali, Abu Ayyub, Salim bin Ubaid, Abdullah bin Jafar na Abu Hurairah. Abu Isa atile; Iyi hadith ya cine cine.
Imam Tirmidzi : 2664
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ الزُّبَيْرِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ يَسَافٍ عَنْ سَالِمِ بْنِ عُبَيْدٍأَنَّهُ كَانَ مَعَ الْقَوْمِ فِي سَفَرٍ فَعَطَسَ رَجُلٌ مِنْ الْقَوْمِ فَقَالَ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ فَقَالَ عَلَيْكَ وَعَلَى أُمِّكَ فَكَأَنَّ الرَّجُلَ وَجَدَ فِي نَفْسِهِ فَقَالَ أَمَا إِنِّي لَمْ أَقُلْ إِلَّا مَا قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَطَسَ رَجُلٌ عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَيْكَ وَعَلَى أُمِّكَ إِذَا عَطَسَ أَحَدُكُمْ فَلْيَقُلْ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ وَلْيَقُلْ لَهُ مَنْ يَرُدُّ عَلَيْهِ يَرْحَمُكَ اللَّهُ وَلْيَقُلْ يَغْفِرُ اللَّهُ لَنَا وَلَكُمْقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ اخْتَلَفُوا فِي رِوَايَتِهِ عَنْ مَنْصُورٍ وَقَدْ أَدْخَلُوا بَيْنَ هِلَالِ بْنِ يَسَافٍ وَسَالِمٍ رَجُلًا
Atwebele ukuti ali no bantu pa lwendo, lyene umuntu umo alifukatile no kutila; ‘Asalamu,’ E fyo Salim ayaswike ukuti; ‘ALAIKA,’ cilemoneka ukuti umuntu aumfwile ububi, e co Salim aipwishe ukuti; ‘Bushe nshasoselepo fimbi ukucila pa fyo Kasesema asosele? Ilyo fye umuntu umo afumine ku lubali lwa kwa Kasesema, lyene atile; 'ASSALAAMU'ALAIKUM,' lyena Kasesema ayaswike ukuti: 'Umutende ube pali imwe na pali nyina wenu-,' nga umo uwa imwe alefuuta, afwile ukulanda 'ALHAMDULILLAAHI ka RABBIL 'AALAMIIN kuli Lesa uwasuka no kulumbanya- onse abe' -Lesa abe ne nkumbu kuli imwe-,' lyena atile 'Lesa atulekelele na imwe-'.
Imam Tirmidzi : 2665
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ أَخْبَرَنِي ابْنُ أَبِي لَيْلَى عَنْ أَخِيهِ عِيسَى بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ أَبِي أَيُّوبَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا عَطَسَ أَحَدُكُمْ فَلْيَقُلْ الْحَمْدُ لِلَّهِ عَلَى كُلِّ حَالٍ وَلْيَقُلْ الَّذِي يَرُدُّ عَلَيْهِ يَرْحَمُكَ اللَّهُ وَلْيَقُلْ هُوَ يَهْدِيكُمُ اللَّهُ وَيُصْلِحُ بَالَكُمْحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ ابْنِ أَبِي لَيْلَى بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ قَالَ هَكَذَا رَوَى شُعْبَةُ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ ابْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ أَبِي أَيُّوبَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَانَ ابْنُ أَبِي لَيْلَى يَضْطَرِبُ فِي هَذَا الْحَدِيثِ يَقُولُ أَحْيَانًا عَنْ أَبِي أَيُّوبَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَيَقُولُ أَحْيَانًا عَنْ عَلِيٍّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى الثَّقَفِيُّ الْمَرْوَزِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ عَنْ ابْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ أَخِيهِ عِيسَى عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ عَلِيٍّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ
Atwebele [Mahmud bin Ghailan] atushimikile [Abu Daud] atushimikile [Syu’bah] atushimikile [Ibn Abu Laila] ukufuma kuli munyina, e kutila [Isa bin Abdurrahman] ukufuma kuli [Abdurrahman bin Abu Laila] ukufuma kuli [Abu Ayyub] ukuti ali ni Mutumwa wa kwa Lesa umo. nga alefuuta, afwile ukulanda ukuti ‘Alhamdulillaah ’ALA Kulli HAAL -ukulumbanya konse kuli Lesa mu mibele yonse-,’ lyene umuntu uwaswike atile ‘YARHAMUKALLAAH -Lesa akulenge uluse-,’ lyena ayaswike ukuti ‘YaHDIKUMULLAAHU WA YUSLIH BAALAKUM akutungulule. Atwebele ukuti [Muhamadi bin Al Mutsanna] atubuulile [Muhamadi bin Ja’far] atubuulile [Syu’bah] ukufuma kuli [Ibn Abu Laila] ne sanad nga iyi. Abu Isa atile; Eico Syu’bah alondolwele iyi hadith ukufuma kuli Ibn Abu Laila ukufuma kuli Abu Ayyub ukufuma kuli Kasesema, Ibn Abu Laila alondolola iyi hadith mu mudltharib -amatan nelyo sanad e cipuseneko-, inshita shimo alelanda ukuti; Ukufuma kuli Abu Ayyub ukufuma kuli Kasesema, inshita shimo alelanda ukuti; Ukufuma kuli Ali ukufuma kuli Kasesema ''alaihi wasal''. Catwebelwe ukuti [Muhamadi bin Basyar] na [Muhamadi bin Yahya] bonse babili batile; atwebele pa lwa [Yahya bin Sa’id Al Qattan] ukufuma kuli [Ibn Abu Laila] ukufuma kuli munyina, e kutila [Isa] ukufuma kuli [Abdurrahman bin Abu Laila] ukufuma kuli [Ali] ukufuma kuli Kasesema nga fintu caba mu hadith wa pa muulu.
Imam Tirmidzi : 2666
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ سُلَيْمَانَ التَّيْمِيِّ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَجُلَيْنِ عَطَسَا عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَشَمَّتَ أَحَدَهُمَا وَلَمْ يُشَمِّتْ الْآخَرَ فَقَالَ الَّذِي لَمْ يُشَمِّتْهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ شَمَّتَّ هَذَا وَلَمْ تُشَمِّتْنِي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّهُ حَمِدَ اللَّهَ وَإِنَّكَ لَمْ تَحْمَدْ اللَّهَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Camwebele [Ibn Abu Umar] atwebele [Sufyan] ukufuma kuli [Sulaiman At Taimi] ukufuma kuli [Anas bin Malik], ukuti abantu babili bafumine mupepi na Kasesema, umo uwa bene apepelelwe kuli Kasesema uo ali uwapepele, lelo umbi te kuti abe uwapepele, lelo umbi te kuti abe uwapepele. 'O Mutumwa wa kwa Lesa, mulandu nshi ulemupepela, kabili taulepepela ine?'. Umuntu uukalamba atile: ‘Mu cine cine alalumbanya Lesa ilyo imwe tamulumbanya’. Abu Isa atile; Iyi hadith ya cine cine. Iyi hadith na kabili yalilondolwelwe ukufuma kuli Abu Hurairah ukufuma kuli Kasesema Saw.
Imam Tirmidzi : 2667
حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ أَخْبَرَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ عَنْ إِيَاسِ بْنِ سَلَمَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَعَطَسَ رَجُلٌ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا شَاهِدٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْحَمُكَ اللَّهُ ثُمَّ عَطَسَ الثَّانِيَةَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا رَجُلٌ مَزْكُومٌقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ عَنْ إِيَاسِ بْنِ سَلَمَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ لَهُ فِي الثَّالِثَةِ أَنْتَ مَزْكُومٌ قَالَ هَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ الْمُبَارَكِ وَقَدْ رَوَى شُعْبَةُ عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ عَمَّارٍ هَذَا الْحَدِيثَ نَحْوَ رِوَايَةِ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ أَحْمَدُ بْنُ الْحَكَمِ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ عَمَّارٍ بِهَذَا وَرَوَى عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ عَمَّارٍ نَحْوَ رِوَايَةِ ابْنِ الْمُبَارَكِ وَقَالَ لَهُ فِي الثَّالِثَةِ أَنْتَ مَزْكُومٌ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ
Atwebele [Suwaid bin Nasr] atubuulile [Abdullah] atubuulile [Ikrima bin ‘Ammar] ukufuma kuli [Iyas bin Salamah] ukufuma kuli [wishi] atile; 'Umo alifushishe mupepi na Lesa kabili namwene ifyo, lyene Lesa atile: 'Lesa akufwile uluse'. Lyena alifumine pa muku wa bubili, lyena Kasesema atile: ‘Uyu muntu ali no kukwata fye ubulwele bwa kupopomenwa’. Abu Isa atile; Iyi hadith ya cine cine. Atwebele [Muhammad bin Basyar] atwebele [Yahya bin Sa’id] atwebele [Ikrimah bin ‘Ammar] ukufuma kuli [Iyas bin Salamah] ukufuma kuli [wishi] ukufuma kuli Kasesema, cilemoneka kwati ni hadith wa pa muulu, fye wene kuti alandapo ukuti: ukutonta'. Ici cili ica cine ukucila hadith ya kwa Ibn Al Mubarak. [Syu’ba] alondolwele iyi hadith ukufuma kuli [Ikrima bin ‘Ammar] nga fintu alondolwele kuli Yahya bin ‘Sa’id. Atwebele [Ahmad bin Al Hakam Al Bashri] nga filya fine, atwebele [Muhamadi bin Ja’far] atwebele [Syu’ba] ukufuma kuli [Ikrimah bin ‘Ammar] nga ifi. [Abdurrahman bin Mahdi] na kabili alondolwele ukufuma kuli [Ikrimah bin 'Ammar] nga fintu alondolwele kuli Ibn Al Mubarak, Amwebele inshita ya butatu: 'Uli no kupopomenwa'. Atwebele [Ishaq bin Mansur] nga filya fine, atwebele [Abdurrahman bin Mahdi].
Imam Tirmidzi : 2668
حَدَّثَنَا الْقَاسِمُ بْنُ دِينَارٍ الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ السَّلُولِيُّ الْكُوفِيُّ عَنْ عَبْدِ السَّلَامِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ يَزِيدَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَبِي خَالِدٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ إِسْحَقَ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ عَنْ أُمِّهِ عَنْ أَبِيهَا قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُشَمَّتُ الْعَاطِسُ ثَلَاثًا فَإِنْ زَادَ فَإِنْ شِئْتَ فَشَمِّتْهُ وَإِنْ شِئْتَ فَلَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَإِسْنَادُهُ مَجْهُولٌ
Atwebele [Al Qasim bin Dinar Al Kufi] atwebele [Ishaq bin Manshur Nga Saluli Al Kufi] ukufuma kuli [Abdussalam bin Harb] ukufuma kuli [Yazid bin Abdurrahman Abu Khalid] ukufuma kuli [Umar bin Ishaq bin Abu Talhah] ukufuma kuli [nyina] ukufuma kuli [wishi] atile; Umuntu uulefuuta alalanda ipepo imiku itatu, nga alefwaya ukulundako ipepo kuli ilyo, mukwai asuke kabili nga te ifyo, ninshi te mulandu’. Abu Isa atile; Iyi hadith yali iya bufi, kabili isnad tayaishibikwa.
Imam Tirmidzi : 2669
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ وَزِيرٍ الْوَاسِطِيُّ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَجْلَانَ عَنْ سُمَيٍّ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا عَطَسَ غَطَّى وَجْهَهُ بِيَدِهِ أَوْ بِثَوْبِهِ وَغَضَّ بِهَا صَوْتَهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Camwebele ukuti ilyo Kasesema alefuuta ne shiwi lyakwe ilyo alefimba pa cinso cakwe nelyo ukuboko kwakwe. Abu Isa atile; Iyi hadith ya cine cine.
Imam Tirmidzi : 2670
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْعُطَاسُ مِنْ اللَّهِ وَالتَّثَاؤُبُ مِنْ الشَّيْطَانِ فَإِذَا تَثَاءَبَ أَحَدُكُمْ فَلْيَضَعْ يَدَهُ عَلَى فِيهِ وَإِذَا قَالَ آهْ آهْ فَإِنَّ الشَّيْطَانَ يَضْحَكُ مِنْ جَوْفِهِ وَإِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْعُطَاسَ وَيَكْرَهُ التَّثَاؤُبَ فَإِذَا قَالَ الرَّجُلُ آهْ آهْ إِذَا تَثَاءَبَ فَإِنَّ الشَّيْطَانَ يَضْحَكُ فِي جَوْفِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Camwebele ukuti [Ibn Abu Umar] atwebele [Sufyan] ukufuma kuli [Ibn Ajlan] ukufuma kuli [Al Maqburi] ukufuma kuli [Abu Hurairah] ukuti Umutumwa wa kwa Lesa atile: ‘Ukufuuta kwafuma kuli Lesa, lintu ukufuuta kwafuma kuli Satana, ilyo umo pali imwe aleka ukufuuta kwakwe ukufuuta; aah, aah, mu cine cine Satana aseka mu kati ka kanwa kakwe, mu cine cine Allah atemwa ukufuuta kabili alipata ukufuuta, nga ca kuti umo atila: aah, aah, ilyo aseka, Satana mu cine cine aseka mu kati kakwe’. Abu Isa atile; Iyi hadith ya cine cine.
Imam Tirmidzi : 2671
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْعُطَاسَ وَيَكْرَهُ التَّثَاؤُبَ فَإِذَا عَطَسَ أَحَدُكُمْ فَقَالَ الْحَمْدُ لِلَّهِ فَحَقٌّ عَلَى كُلِّ مَنْ سَمِعَهُ أَنْ يَقُولَ يَرْحَمُكَ اللَّهُ وَأَمَّا التَّثَاؤُبُ فَإِذَا تَثَاءَبَ أَحَدُكُمْ فَلْيَرُدَّهُ مَا اسْتَطَاعَ وَلَا يَقُولَنَّ هَاهْ هَاهْ فَإِنَّمَا ذَلِكَ مِنْ الشَّيْطَانِ يَضْحَكُ مِنْهُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ وَهَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ عَجْلَانَ وَابْنُ أَبِي ذِئْبٍ أَحْفَظُ لِحَدِيثِ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ وَأَثْبَتُ مِنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَجْلَانَ قَالَ سَمِعْت أَبَا بَكْرٍ الْعَطَّارَ الْبَصْرِيَّ يَذْكُرُ عَنْ عَلِيِّ بْنِ الْمَدِينِيِّ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ قَالَ قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ عَجْلَانَ أَحَادِيثُ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ رَوَى بَعْضَهَا سَعِيدٌ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَبَعْضُهَا عَنْ سَعِيدٍ عَنْ رَجُلٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَاخْتَلَطَ عَلَيَّ فَجَعَلْتُهَا عَنْ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ
Atwebele [Al Hasan bin Ali Al Khallal] atwebele [Yazid bin Harun] atwebele [Ibn Abu Dzi’b] ukufuma kuli [Sa’id bin Abu Sa’id Al Anshari Al Maqburi] ukufuma kuli [wishi] ukufuma kuli [Abu Hurairah] atile; Mu cine cine, Lesa atemwa ukufuuta kabili alipata ukufuuta, nga ca kuti umo pali imwe afumya kabili lyene atila; ‘ALHAMDULILA,’ calicindama kuli abo abaumfwa ukulanda ukuti; ‘Yarhamukalaah,’ nga ca kuti umo uwa imwe ale-esha, lekeni atamfye nga fintu engacita kabili mwilanda; ‘aah, aah, ‘pantu cafuma kuli cilende, akaseka pali ci’. Abu Isa atile; Ici citabo ca cine, kabili ici citabo ca cine ukucila ica kwa Ibn ‘Ajlan. Ibn Abu Dzi'b alishibe mu mutwe hadith ya kwa Sa'id Al Maqburi kabili ali uwa maka ukucila Muhamadi bin 'Ajlan. Kalondolola atile; Naumfwile Abu Bakr Al ’Athtar Al Bashri ukulandapo ukufuma kuli Ali bin Al Madani ukufuma kuli Yahya bin Sa’id atile; Muhamadi Bin ‘Ajlan atile; Ama hadith ya kwa Sa’id Al Maqburi, yamo pali aya yalondolwelwe na Sa’id ukufuma kuli Abu Hurairah, kabili yamo yali ukufuma kuli Sa’id ukufuma kuli Abu Hurairah, iyi sanad yali iyapusana kabili lyene naipangile ukufuma kuli Sa’id ukufuma kuli Abu Hurairah.
Imam Tirmidzi : 2672
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا شَرِيكٌ عَنْ أَبِي الْيَقْظَانِ عَنْ عَدِيِّ بْنِ ثَابِتٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ رَفَعَهُقَالَ الْعُطَاسُ وَالنُّعَاسُ وَالتَّثَاؤُبُ فِي الصَّلَاةِ وَالْحَيْضُ وَالْقَيْءُ وَالرُّعَافُ مِنْ الشَّيْطَانِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لَا نَعْرِفُهُ إِلَّا مِنْ حَدِيثِ شَرِيكٍ عَنْ أَبِي الْيَقْظَانِ قَالَ وَسَأَلْتُ مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَعِيلَ عَنْ عَدِيِّ بْنِ ثَابِتٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قُلْتُ لَهُ مَا اسْمُ جَدِّ عَدِيٍّ قَالَ لَا أَدْرِي وَذُكِرَ عَنْ يَحْيَى بْنِ مَعِينٍ قَالَ اسْمُهُ دِينَارٌ
Atwebele [Ali bin Hujr] atwebele [Sharik] ukufuma kuli [Abul Yaqdlan] ukufuma kuli [Adi bin Thabit] ukufuma kuli [wishi] ukufuma kuli [shikulu wakwe] alicipitile -ukufika kuli Kasesema-, atile; 'Ukufuuta, ukulala no kupopomenwa mu nshita ya kupepa, ukusanshako ukuya ku mweshi, ukufuuta no kufumya umulopa mu mpumi fyonse fyafuma kuli Satana'. Abu Isa atile; Ici citabo calicindama, tatucishiba kano fye ukufuma ku citabo ca Sharik ukufuma kuli Abul Yaqdlan, atile; Nalipwishe Muhamadi Bin Isma’il pa lwa ‘Adi Bin Tabit ukufuma kuli wishi ukufuma kuli shikulu wakwe, nalipushe ukuti; ‘Bushe ishina lya kwa ‘shikulu wa kwa Adi lyali shani?’ Muhamadi Bin Isma’ili ayaswike ukuti; 'Nshinshibe'. Calumbulwa ukufuma kuli Yahya bin Ma’in ukuti atile; ‘Ishina lyakwe ni Dinari’.
Imam Tirmidzi : 2673
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يُقِمْ أَحَدُكُمْ أَخَاهُ مِنْ مَجْلِسِهِ ثُمَّ يَجْلِسُ فِيهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Calilondolwelwe kuli ifwe [Qutaibah] alilondolwelwe kuli ifwe [Hammad bin Zaid] ukufuma kuli [Ayyub] ukufuma kuli [Nafi] ukufuma kuli [Ibn Umar] ukuti Umutumwa wa kwa Lesa atile: 'Umo uwa imwe tekuti atumine umunyina ukwiminina ukufuma pa cipuna cakwe, lyena aikala muli cilya cifulo.' Abu Isa atile; Iyi hadith ya cine cine.
Imam Tirmidzi : 2674
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يُقِمْ أَحَدُكُمْ أَخَاهُ مِنْ مَجْلِسِهِ ثُمَّ يَجْلِسُ فِيهِقَالَ وَكَانَ الرَّجُلُ يَقُومُ لِابْنِ عُمَرَ فَلَا يَجْلِسُ فِيهِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ
Atwebele [Al Hasan bin Ali] atushimikile [Abdurrazzaq] atushimikile [Ma’mar] ukufuma kuli [Az Zuhri] ukufuma kuli [Salim] ukufuma kuli [Ibnu Umar] atile; Kasesema atile: ‘Mwileka nangu umo pali imwe ukukonkomesha umunyina ukwiminina ukufuma pa cipuna cakwe no kwikala muli cilya cifulo’. Salim atile; 'Umo aiminine kuli Ibnu Umar, lelo Ibnu Umar tafwaile ukwikala muli cilya cifulo'. Abu Isa atile; Iyi hadith ya cine cine.
Imam Tirmidzi : 2675
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْوَاسِطِيُّ عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ عَنْ عَمِّهِ وَاسِعِ بْنِ حَبَّانَ عَنْ وَهْبِ بْنِ حُذَيْفَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الرَّجُلُ أَحَقُّ بِمَجْلِسِهِ وَإِنْ خَرَجَ لِحَاجَتِهِ ثُمَّ عَادَ فَهُوَ أَحَقُّ بِمَجْلِسِهِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي بَكْرَةَ وَأَبِي سَعِيدٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ
Camwebele ukuti [Khalid bin Abdullah] atwebele [Khalid bin Abdullah Al Washiti] ukufuma kuli [‘Amru bin Yahya] ukufuma kuli [Muhammad bin Yahya bin Habban] ukufuma kuli banyinakulu, e kutila [Wasi’ bin Habban] ukufuma kuli [Wahb bin Hudzaifah] ali no muntu wakwe kuli ‘Kasesema ali: icipuna, nga ca kuti aya ku kufikilisha ukufwaya kwakwe kabili lyene abwelela, alikwata insambu ukucila pali cilya cipuna’. Abu Isa atile; Iyi hadith yalicindama nga nshi. Muli iyi nshita, kuli ama hadith ayapalana ukufuma kuli Abu Bakra, Abu Sa’id na Abu Hurairah.
Imam Tirmidzi : 2676
حَدَّثَنَا سُوَيْدٌ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ أَخْبَرَنَا أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍوأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَحِلُّ لِلرَّجُلِ أَنْ يُفَرِّقَ بَيْنَ اثْنَيْنِ إِلَّا بِإِذْنِهِمَاقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رَوَاهُ عَامِرٌ الْأَحْوَلُ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ أَيْضًا
[Suwaid] atubuulile [Abdullah] atubuulile [Usamah bin Zaid] atubuulile [‘Amru bin Syu’aib] ukufuma kuli [wishi] ukufuma kuli [Abdullah bin ‘Amru] ukuti Umutumwa wa kwa Lesa atile: ‘Te kuti cibe icalinga ukuleka umuntu umbi ku bantu babili. ifya fyonse fibili'. Abu Isa atile; Iyi hadith ya cine, [‘Amir Al Ahwal] na o alilondolwele ukufuma kuli [‘Amr bin Syu’aib].
Imam Tirmidzi : 2677
حَدَّثَنَا سُوَيْدٌ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَبِي مِجْلَزٍ أَنَّرَجُلًا قَعَدَ وَسْطَ حَلْقَةٍ فَقَالَ حُذَيْفَةُ مَلْعُونٌ عَلَى لِسَانِ مُحَمَّدٍ أَوْ لَعَنَ اللَّهُ عَلَى لِسَانِ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَعَدَ وَسْطَ الْحَلْقَةِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَأَبُو مِجْلَزٍ اسْمُهُ لَاحِقُ بْنُ حُمَيْدٍ
Atwebele [Suwaid] atushimikile [Abdullah] atushimikile [Syu’ba] ukufuma kuli [Katadah] ukufuma kuli [Abu Mijlaz] ukuti umuntu umo alikele pa kati ka halaqah -ukulongana-, lyena [Hudzaifah] atile; 'Uwatukwa ukushintilila pa mashiwi ya kwa Muhamadi nelyo Lesa atukwa ukupitila mu mashiwi ya kwa Muhamadi, umuntu uo aikala pa kati ka halaqah'. Abu Isa atile; Iyi hadith ya cine cine, ishina lya kwa Abu Mijlaz ni Lahiq bin Humaid.
Imam Tirmidzi : 2678
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَنَا عَفَّانُ أَخْبَرَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ حُمَيْدٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَلَمْ يَكُنْ شَخْصٌ أَحَبَّ إِلَيْهِمْ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَكَانُوا إِذَا رَأَوْهُ لَمْ يَقُومُوا لِمَا يَعْلَمُونَ مِنْ كَرَاهِيَتِهِ لِذَلِكَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ
Atwebele [Abdullah bin Abdurrahman] atwebele [‘Affani] atwebele [Hamad bin Salama] ukufuma kuli [Humaid] ukufuma kuli [Ana] atile; 'Takuli nangu umo uo bene - ifibusa - batemwa ukucila pa Mutumwa wa kwa Lesa, Anas atile; Ilyo bamumwene, tababuukile pantu balishibe ukuti tatemenwe ifyo.’ Abu Isa atile; Iyi hadith yalifuma muli uyu mulongo.
Imam Tirmidzi : 2679
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا قَبِيصَةُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ حَبِيبِ بْنِ الشَّهِيدِ عَنْ أَبِي مِجْلَزٍ قَالَخَرَجَ مُعَاوِيَةُ فَقَامَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الزُّبَيْرِ وَابْنُ صَفْوَانَ حِينَ رَأَوْهُ فَقَالَ اجْلِسَا سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ سَرَّهُ أَنْ يَتَمَثَّلَ لَهُ الرِّجَالُ قِيَامًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِوَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي أُمَامَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ حَبِيبِ بْنِ الشَّهِيدِ عَنْ أَبِي مِجْلَزٍ عَنْ مُعَاوِيَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ
Atile [Mahmud bin Ghailan] atubuulile [Qibishah] atubuulile [Sufyan] ukufuma kuli [Habib bin Asy Syahid] ukufuma kuli [Abu Mijlaz] atile; 'Ilyo fye Mu'awiya afumine, ilyo amumwene, Abdullah na Ibnu Safwan baiminine apo pene, [Mu'awiya] atile; 'Ikalani, naumfwa Umutumwa wakwa Lesa (umutende ne mapaalo yakwa Lesa) atile: 'Uuli onse uwatemwa ukulenga abantu ukumwimininako, lyena ipekanishisheni ukupoka icifulo cakwe muli helo'. Kabili muli ici cipande, muli hadith ukufuma kuli Abu Umamah. Abu Isa atile; Iyi hadishi ni Hasani. Atwebele [Hannad] atwebele [Abu Usamah] ukufuma kuli [Habib bin Asy Syahid] ukufuma kuli [Abu Mijlaz] ukufuma kuli [Mu’awiyah] ukufuma kuli Kasesema nga fintu hadith ya pa muulu yalanda.
Imam Tirmidzi : 2680
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلَّالُ وَغَيْرُ وَاحِدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَمْسٌ مِنْ الْفِطْرَةِ الِاسْتِحْدَادُ وَالْخِتَانُ وَقَصُّ الشَّارِبِ وَنَتْفُ الْإِبْطِ وَتَقْلِيمُ الْأَظْفَارِقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
Caebelwe kuli ifwe [Al Hasan bin Ali Al Khallal] na bambi, batile; atile [Abdurrazzaq] atile [Ma’mar] ukufuma kuli [Az Zuhri] ukufuma kuli [Sa’id bin Al Musayyab] ukufuma kuli [Abu Hurairah] atile; Umuntu uukalamba atile: ‘Ifintu fisano fisanshamo -sunnah- fitrah, e kutila; ukuputula inkanda sha ku nsengo, ukusembululwa, ukuputula inkanda, ukuputula inkanda sha ku nsengo no kucefyako imisumali,’ e fyasosa Abu Isa; Iyi hadith ya cine cine.