Imam Abu Dawud (الامام ابو داود) - 4590 Hadith
Hadith
Imam Abu Dawud : 161
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ حَدَّثَنَا سِمَاكٌ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَأَكَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَتِفًا ثُمَّ مَسَحَ يَدَهُ بِمِسْحٍ كَانَ تَحْتَهُ ثُمَّ قَامَ فَصَلَّى
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މުޞައްދަދަށް] ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އަބޫ އަލް އަޙްވާޝް] [އިކްރީމާ] ގެ ކިބައިން [އިބްނު ޢައްބާސް] ގެ އަރިހުން [ސިމާކް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވެފައި ވާކަމަށެވެ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 162
حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ عُمَرَ النَّمَرِيُّ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ انْتَهَشَ مِنْ كَتِفٍ ثُمَّ صَلَّى وَلَمْ يَتَوَضَّأْ
[ޙަފްޝް ބިން ޢުމަރު އައްނަމީރީ] [ޙަފްޝް ބިން ޢުމަރު އައްނަމީރީ] [ޙައްމާމް] އިން [ޤަތަދާ] އިން [ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޢުމަރު] އިން [އިބްނު ޢައްބާސް] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވާ ގޮތުގައި الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ބަކަރިއެއްގެ އުނަގަނޑުގެ މަސް ދަތްއެޅި، ދެން ނަމާދުކޮށް ފުރަތަމަ ވުޟޫ ނުކުރެއްވިއެވެ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 163
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْحَسَنِ الْخَثْعَمِيُّ حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُنْكَدِرِ قَالَ سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُقَرَّبْتُ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خُبْزًا وَلَحْمًا فَأَكَلَ ثُمَّ دَعَا بِوَضُوءٍ فَتَوَضَّأَ بِهِ ثُمَّ صَلَّى الظُّهْرَ ثُمَّ دَعَا بِفَضْلِ طَعَامِهِ فَأَكَلَ ثُمَّ قَامَ إِلَى الصَّلَاةِ وَلَمْ يَتَوَضَّأْ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އިބްރާހިމް ބިން އަލް ޙަސަން އަލް ޚަޠްޞަމީ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ޙައްޖާޖު] ވިދާޅުވެފައިވަނީ [އިބްނު ޖުރައިޖު] އަޅުގަނޑަށް [މުޙައްމަދު ބިން އަލް މުންކަދިރު] ގާތު ވިދާޅުވީ އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ [ޖާބިރު ބިން ޢަބްދުﷲ] ވިދާޅުވާ އަޑު އަޅުގަނޑަށް އިވުނެވެ؛ އަޅުގަނޑު އެއްފަހަރަކު ރަސޫލުﷲ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމައަށް ރޮށިކޮޅަކާއި މަސްކޮޅެއް ހަދިޔާކޮށް، އެކަލޭގެފާނު ކެއީއެވެ. ދެން ވުޟޫ ފެނަށް އެދި، އެ ފެނުން ވުޟޫ ކުރެއްވިއެވެ. އެއަށްފަހު ޒުހުރު ނަމާދު ކުރެއްވިއެވެ. ދެން ބާކީ ހުރި ކާނާއަށް އެދި، އެ ކާއެއްޗެއް ކައި، ދެން ތެދުވެ ވުޟޫ ނުކޮށް ނަމާދު ކުރިއެވެ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 164
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ سَهْلٍ أَبُو عِمْرَانَ الرَّمْلِيُّ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَيَّاشٍ حَدَّثَنَا شُعَيْبُ بْنُ أَبِي حَمْزَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَكَانَ آخِرَ الْأَمْرَيْنِ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَرْكُ الْوُضُوءِ مِمَّا غَيَّرَتْ النَّارُقَالَ أَبُو دَاوُد هَذَا اخْتِصَارٌ مِنْ الْحَدِيثِ الْأَوَّلِ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މޫސާ ބިން ޞަހުލް އަބޫ ޢިމްރާން ޢަރުރަމްލީ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ޢަލީ ބިން އައްޔަޝް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝުޢަޢިބު ބިން އަބޫ ޙަމްޒާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި [މުޙައްމަދު ބިން އަލްމުންކާދިރު] ގެ އަރިހުން [ޖާބިރު] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ މި ދެ ކަމުގެ ތެރެއިން އެންމެ ފަހު ކަމަކީ، އަލިފާނުން އަތްލާފައިވާ އެއްޗެއް ކައިގެން ﷲ ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވުޟޫ ނުކުރެއްވުމެވެ. އަބޫ ދާއޫދު ވިދާޅުވިއެވެ؛ މިއީ ފުރަތަމަ ޙަދީޘްގެ ޚުލާޞާއެކެވެ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 165
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ السَّرْحِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ أَبِي كَرِيمَةَ قَالَ ابْنُ السَّرْحِ بْنُ أَبِي كَرِيمَةَ مِنْ خِيَارِ الْمُسْلِمِينَ قَالَ حَدَّثَنِي عُبَيْدُ بْنُ ثُمَامَةَ الْمُرَادِيُّ قَالَقَدِمَ عَلَيْنَا مِصْرَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْحَارِثِ بْنِ جَزْءٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَمِعْتُهُ يُحَدِّثُ فِي مَسْجِدِ مِصْرَ قَالَ لَقَدْ رَأَيْتُنِي سَابِعَ سَبْعَةٍ أَوْ سَادِسَ سِتَّةٍ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي دَارِ رَجُلٍ فَمَرَّ بِلَالٌ فَنَادَاهُ بِالصَّلَاةِ فَخَرَجْنَا فَمَرَرْنَا بِرَجُلٍ وَبُرْمَتُهُ عَلَى النَّارِ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَطَابَتْ بُرْمَتُكَ قَالَ نَعَمْ بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي فَتَنَاوَلَ مِنْهَا بَضْعَةً فَلَمْ يَزَلْ يَعْلُكُهَا حَتَّى أَحْرَمَ بِالصَّلَاةِ وَأَنَا أَنْظُرُ إِلَيْهِ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަޙްމަދު ބިން ޢަމްރު ބިން އައްސަރޖް] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ޢަބްދުލްމާލިކް ބިން އަބޫ ކަރީމާ] ވިދާޅުވެފައިވަނީ އިބްނު އަސްސަރޖް؛ އިބްނު އަބީ ކަރީމާ އާއި އެކަލޭގެފާނަކީ ޚިޔާރުކުރެއްވި މުސްލިމުންގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ބޭފުޅެއް ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑަށް [ޢުބައިދު ބިން ތޫމާމާ އަލްމުރާދީ] ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ޢަބްދުالله ބިން ޙާރިޘް ބިން ޖަޒްޢީން] ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އެއް ޞަޙާބީ، މިޞްރުގައި އަޅުގަނޑުމެންގެ އަރިހަށް ވަޑައިގެންނެވިއެވެ. މިޞްރުގެ މިސްކިތުގައި ޙަދީޘެއް ރިވާކުރައްވާ އަޑު އިވުނު ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑަކީ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އާއި އެކު މީހެއްގެ ގެއެއްގައި ހަތްވަނަ ނުވަތަ ހަވަނަ މީހާ، ދެން ބިލާލް އެތަނުން ފާއިތުވެގެން ގޮސް ނަމާދަށް ގޮވާލިއެވެ. އެހެންކަމުން އަހަރެމެން ބޭރަށް ގޮސް އަލިފާންގަނޑުގައި ތަށި ހުރި މީހެއްގެ ކައިރިން ފާއިތުވެގެން ދިޔައީމެވެ. ދެން ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. - އެއީ ތިބާގެ ތަށީގައި ހުންނަ މަސް ކައްކައިގެން ކާން ތައްޔާރުވެފައިވޭތޯއެވެ؟ - އެމީހާ ޖަވާބު ދިނީ: އާދެ، އަހަރެން ކަލޭގެ ބައްޕައާއި މަންމަ ކަލޭގެފާނަށް ފިދާވާން ތައްޔާރަށް މިހުރީ. ދެން އޭނާ އެއިން މަސްކޮޅެއް ނަގައިގެން - ދެން ކާލީ - އަހަރެން އޭނާއަށް ބަލަން ހުއްޓާ ނަމާދަށް ވަންނަންދެން އެ ކައްކަމުން ދިޔައެވެ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 166
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ شُعْبَةَ حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ حَفْصٍ عَنْ الْأَغَرِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوُضُوءُ مِمَّا أَنْضَجَتْ النَّارُ
އަޅުގަނޑުމެން [މުޞައްދަދަށް] [ޔަޙްޔާ] އިން [ޝުޢުބާ] އިން [އަބޫބަކުރު ބިން ޙަފްޝް] ގެ އަރިހުން [އަބޫބަކުރު ބިން ޙަފްޝް] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ ކިބައިން ރިވާވެގެންވެއެވެ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 167
حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبَانُ عَنْ يَحْيَى يَعْنِي ابْنَ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ أَنَّ أَبَا سُفْيَانَ بْنَ سَعِيدِ بْنِ الْمُغِيرَةِ حَدَّثَهُأَنَّهُ دَخَلَ عَلَى أُمِّ حَبِيبَةَ فَسَقَتْهُ قَدَحًا مِنْ سَوِيقٍ فَدَعَا بِمَاءٍ فَتَمَضْمَضَ فَقَالَتْ يَا ابْنَ أُخْتِي أَلَا تَوَضَّأُ إِنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تَوَضَّئُوا مِمَّا غَيَّرَتْ النَّارُ أَوْ قَالَ مِمَّا مَسَّتْ النَّارُقَالَ أَبُو دَاوُد فِي حَدِيثِ الزُّهْرِيِّ يَا ابْنَ أَخِي
[މުސްލިމް ބިން އިބްރާހީމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބާން] [ޔަޙްޔާ ބިން އަބޫ ކާތިރު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ސަލާމާ] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި [އަބޫ ސުފްޔާން ބިން ސަޢީދު ބިން އަލްމުޣީރާ] އޭނާއަށް އެއްފަހަރަކު [އުއްމު ޙަބީބާ] އާއި ބައްދަލުވެ، ދެން ފުށް ތަށި ދެއްވައި، ފެން އެދުމުން އެއިން އަނގަ ދޮވެލިއެވެ. ފަހެ އުންމު ޙަބީބާ އެކަމަނާއަށް ވިދާޅުވިއެވެ. ހަމަކަށަވަރުން، ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘް ކުރައްވާފައި ވެއެވެ: 'އަލިފާނުން ބަދަލުވެފައިވާ އެއްޗެއް ކެއުމަށްޓަކައި ވުޟޫ ކުރައްވާށެވެ، -ނުވަތަ އޭނާ ވިދާޅުވި- އަލިފާނުން އަތްލާފައިވާ އެއްޗެއް ކެއުމަށްޓަކައެވެ'. އަބޫ ދާއޫދު ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޒްޒުހްރީގެ ޙަދީޘްފުޅުގައި ބަޔާންވެގެންވަނީ: އޭ އަހަރެންގެ ދޮންބެއެވެ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 168
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَرِبَ لَبَنًا فَدَعَا بِمَاءٍ فَتَمَضْمَضَ ثُمَّ قَالَ إِنَّ لَهُ دَسَمًا
[ޤުޠައިބާ ބިން ސަޢީދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [އަލްލައިތު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢުޤައިލް އިން] [އަޒްޒުހްރީ] ގެ އަރިހުން [އުބައިދުالله ބިން ޢަބްދުالله] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ޢައްބާސް] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އެއްފަހަރަކު ކިރު ބޮއެ، ދެން ފެނަށް އެދި، ދެން އަނގަ ދޮވެ، ދެން ވިދާޅުވީ: 'ހަމަކަށަވަރުން، ކިރު އެކުލެވިގެންވާ ކަމަށެވެ ފަލަ.'
Hadith
Imam Abu Dawud : 169
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ عَنْ زَيْدِ بْنِ الْحُبَابِ عَنْ مُطِيعِ بْنِ رَاشِدٍ عَنْ تَوْبَةَ الْعَنْبَرِيِّ أَنَّهُ سَمِعَ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَرِبَ لَبَنًا فَلَمْ يُمَضْمِضْ وَلَمْ يَتَوَضَّأْ وَصَلَّىقَالَ زَيْدٌ دَلَّنِي شُعْبَةُ عَلَى هَذَا الشَّيْخِ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާވެގެންވަނީ [ޢުޘްމާން ބިން އަބޫ ޝައިބާ] [ޒައިދު ބިން އަލް ޙުބާބު] ގެ އަރިހުން [މުޘީބު ބިން ރަޝީދު] ގެ އަރިހުން [ތައުބާލް އަންބަރީ] ގެ އަރިހުން [އަނަސް ބިން މާލިކް] ވިދާޅުވާ އަޑު އިވިގެންނެވެ. ޒައިދު ބުންޏެވެ: ޝުޢޫބާ އަހަންނަށް މި ޝައިޚްގެ ވާހަކަ ދެއްކިއެވެ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 170
حَدَّثَنَا أَبُو تَوْبَةَ الرَّبِيعُ بْنُ نَافِعٍ حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ حَدَّثَنِي صَدَقَةُ بْنُ يَسَارٍ عَنْ عَقِيلِ بْنِ جَابِرٍ عَنْ جَابِرٍ قَالَخَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعْنِي فِي غَزْوَةِ ذَاتِ الرِّقَاعِ فَأَصَابَ رَجُلٌ امْرَأَةَ رَجُلٍ مِنْ الْمُشْرِكِينَ فَحَلَفَ أَنْ لَا أَنْتَهِيَ حَتَّى أُهَرِيقَ دَمًا فِي أَصْحَابِ مُحَمَّدٍ فَخَرَجَ يَتْبَعُ أَثَرَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَنَزَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْزِلًا فَقَالَ مَنْ رَجُلٌ يَكْلَؤُنَا فَانْتَدَبَ رَجُلٌ مِنْ الْمُهَاجِرِينَ وَرَجُلٌ مِنْ الْأَنْصَارِ فَقَالَ كُونَا بِفَمِ الشِّعْبِ قَالَ فَلَمَّا خَرَجَ الرَّجُلَانِ إِلَى فَمِ الشِّعْبِ اضْطَجَعَ الْمُهَاجِرِيُّ وَقَامَ الْأَنْصَارِيُّ يُصَلِّ وَأَتَى الرَّجُلُ فَلَمَّا رَأَى شَخْصَهُ عَرِفَ أَنَّهُ رَبِيئَةٌ لِلْقَوْمِ فَرَمَاهُ بِسَهْمٍ فَوَضَعَهُ فِيهِ فَنَزَعَهُ حَتَّى رَمَاهُ بِثَلَاثَةِ أَسْهُمٍ ثُمَّ رَكَعَ وَسَجَدَ ثُمَّ انْتَبَهَ صَاحِبُهُ فَلَمَّا عَرِفَ أَنَّهُمْ قَدْ نَذِرُوا بِهِ هَرَبَ وَلَمَّا رَأَى الْمُهَاجِرِيُّ مَا بِالْأَنْصَارِيِّ مِنْ الدَّمِ قَالَ سُبْحَانَ اللَّهِ أَلَا أَنْبَهْتَنِي أَوَّلَ مَا رَمَى قَالَ كُنْتَ فِي سُورَةٍ أَقْرَؤُهَا فَلَمْ أُحِبَّ أَنْ أَقْطَعَهَا
[އަބޫ ތައުބާ އާރްރަބީޢު ބިން ނާފީޢު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި [އިބްނު އަލްމުބާރަކް] ގެ އަރިހުން [މުޙައްމަދު ބިން އިސްޙާޤު] އަޅުގަނޑަށް [ޞަދަޤާ ބިން ޔާސާރު] [ޢަޤީލް ބިން ޖާބިރު] ގެ އަރިހުން [ޖާބިރު] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވިއެވެ އާރިޤާޢު، އަދި މުސްލިމުންގެ ތެރެއިން މީހަކު މުޝްރިކެއްގެ އަނބިމީހާ އަތުލައިގަތެވެ. އޭނާ ހުވާ ކުރެއްވީ މުޙައްމަދުގެފާނުގެ އަޞްޙާބީންގެ ތެރެއިން އެކަކުގެ ލޭ އޮހޮރުވާންދެން ބަދަލު ހިފުން ހުއްޓާނުލާނަމެވެ. އެހެންކަމުން އޭނާ ދިޔައީ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ ފިޔަވަޅުތަކުގެ މަތިންނެވެ. ރަސޫލުﷲ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ތަނެއްގައި ހުއްޓިވަޑައިގަތުމުން ވިދާޅުވީ، އަޅުގަނޑުމެން ރައްކާތެރިކުރާނީ ކާކު ހެއްޔެވެ؟ އެހެންކަމުން މުހާޖިރިންގެ މީހަކާއި އަންސާރުގެ މީހަކު އޭނާގެ ގާތަށް އައެވެ. ދެން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. ޖާބިރު ވިދާޅުވި އެވެ؛ ދެމީހުން ފަރުބަދަތަކުގެ މެދުގައިވާ ފަޅިއަށް ދިޔައިރު، މުހާޖިރިންގެ މީހާ އޮށޯވެގެން - ނިދާފައި - އަންސާރުންގެ މީހާ ކޮޅަށް ހުރެ - ނަމާދު ކުރަމުން -، ދެން މުޝްރިކު އައެވެ. މުޝްރިކުއަށް އަންސާރު މީހާގެ ސިފަ ފެނުމުން، އަންސާރު މީހާއަކީ ލަޝްކަރުގެ އިސްވެރިޔާކަން އެނގުމުން، އޭނާގެ ގައިގައި ތިރިއެއް ޖަހައި އޭނާގެ ގައިގައި ޖަހާލިއެވެ. އެހެންކަމުން އަންސާރު މީހާ އެ ތިރި ދަމައިގަތީ، މުޝްރިކުން އޭނާއަށް ތިން ތިރިން ޖަހާ ނިމެންދެން، ދެން އަންސާރު މީހާ ރުކޫޢުކޮށް ސަޖިދަ ޖަހާލިއެވެ. އެވަގުތު އޭނާގެ އެކުވެރިޔާ - މުހާޖިރިން - ހޭއެރިއެވެ. އެކުވެރިންނަށް އެކަން އެނގިއްޖެކަން މުޝްރިކަށް އެނގުމުން އޭނާ ދުއްވައިގަތެވެ. މުހާޖިރިންގެ މީހާއަށް އަންސާރު މީހާގެ ހަށިގަނޑު ލޭ ފޮރުވިފައި އޮތްތަން ފެނުމުން އޭނާ ބުންޏެވެ: ސުބްޙާނަالله - الله އަށް މާތްالله - ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ބަޑިޖަހާއިރު އަހަރެން ހޭލައްވާނުލީ ކީއްވެގެން ހެއްޔެވެ؟ އޭނާ ޖަވާބު ދިނީ، އެވަގުތު އަހަރެން ސޫރަތެއް ކިޔަމުން ދިޔައިރު، ކިޔެވުން މެދުކަނޑާލަން ކަމުނުދާއިރު -ނިމެންދެން-.
Hadith
Imam Abu Dawud : 171
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شُغِلَ عَنْهَا لَيْلَةً فَأَخَّرَهَا حَتَّى رَقَدْنَا فِي الْمَسْجِدِ ثُمَّ اسْتَيْقَظْنَا ثُمَّ رَقَدْنَا ثُمَّ اسْتَيْقَظْنَا ثُمَّ رَقَدْنَا ثُمَّ خَرَجَ عَلَيْنَا فَقَالَ لَيْسَ أَحَدٌ يَنْتَظِرُ الصَّلَاةَ غَيْرُكُمْ
އަޅުގަނޑުމެން [އަޙްމަދު ބިން މުޙައްމަދު ބިން ޙަންބަލް] އަށް ރިވާވެގެންވާ، އަޅުގަނޑުމެން [ޢަބްދުއްރައްޒާޤް] އަށް ރިވާވެގެންވާ، އަޅުގަނޑުމެން [އިބްނު ޖުރައިޖް] އަށް ރިވާވެގެންވާ، އަޅުގަނޑަށް [ނަފީޢު] އަށް ރިވާވެގެންވާ، އަޅުގަނޑަށް [ޢަބްދުﷲ ބިން ޢުމަރު] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި އެއްރެއަކު الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޢިޝާ ނަމާދުގައި އަވަދިނެތި އުޅުއްވިއެވެ - ހަނގުރާމައަށް ތައްޔާރުވުމުގެ ސަބަބުން -، އެހެންކަމުން އޭނާ އެކަން ލަސްކޮށްލީ، އެހެންކަމުން އަހަރެމެން މިސްކިތުގައި ނިދާފައި، ދެން ހޭލެވުނީ، ދެން އަނެއްކާވެސް ނިދާލީ، ދެން ހޭލެވުނީ، ދެން އަނެއްކާވެސް ނިދާފައި، ދެން އޭނާ އަހަރެމެންގެ ގާތަށް ނުކުމެ ވިދާޅުވީ: 'ތިޔަބޭފުޅުން ފިޔަވައި އެއްވެސް މީހަކު ނަމާދަށް އިންތިޒާރު ނުކުރެއެވެ'.
Hadith
Imam Abu Dawud : 172
حَدَّثَنَا شَاذُّ بْنُ فَيَّاضٍ حَدَّثَنَا هِشَامٌ الدَّسْتُوَائِيُّ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ قَالَكَانَ أَصْحَابُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَنْتَظِرُونَ الْعِشَاءَ الْآخِرَةَ حَتَّى تَخْفِقَ رُءُوسُهُمْ ثُمَّ يُصَلُّونَ وَلَا يَتَوَضَّئُونَقَالَ أَبُو دَاوُد زَادَ فِيهِ شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ كُنَّا نَخْفِقُ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَوَاهُ ابْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ بِلَفْظٍ آخَرَ
[ސިޔާޒް ބިން ފައްޔާދުލް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޙިޝާމް އައްދަސްތުވާޢީ] [ޤަތަދާއިން] [އަނަސް] އިން ކިޔައިދެއްވިއެވެ. ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ ޞަޙާބީން ބޯ ތިރިވެގެން - ނިދި އަންނަންދެން - އިޝާ ނަމާދު ނިމެންދެން މަޑުކުރަމުން ދިޔައީ، ދެން ނަމާދުކޮށް ދެން ވުޟޫ ނުކުރާށެވެ. އަބޫ ދާއޫދު ވިދާޅުވިއެވެ؛ [ޝުޢޫބާ] އޭނާއަށް އިތުރުކުރެއްވީ [ޤަތަޟާން] އިން، އޭނާ [އަނަސް] ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކުރިން ނިދި އައީ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ގެ ޒަމާނުގައެވެ. އަދި [ޤަތަދާ] އިން [އިބްނު އަބީ ޢަރުބާޙް] ތަފާތު ބަސްތަކުން ރިވާކުރައްވާފައިވެއެވެ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 173
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ وَدَاوُدُ بْنُ شَبِيبٍ قَالَا حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ أَنَّ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ قَالَأُقِيمَتْ صَلَاةُ الْعِشَاءِ فَقَامَ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ لِي حَاجَةً فَقَامَ يُنَاجِيهِ حَتَّى نَعَسَ الْقَوْمُ أَوْ بَعْضُ الْقَوْمِ ثُمَّ صَلَّى بِهِمْ وَلَمْ يَذْكُرْ وُضُوءًا
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މޫސާ ބިން އިސްމާޢީލް] އާއި [ދާއޫދު ބިން ޝާބިބު] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި އެދެމީހުންވެސް ބުނީ؛ އަޅުގަނޑުމެން [ޙައްމަދު ބިން ސަލާމާ] އަށް [ތަބިތު އަލްބުނާނީ] ގެ ކިބައިން ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އަނަސް ބިން މާލިކް] ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ؛ އިޝާ ނަމާދަށް އިޤާމާތް ކިޔަމުން ދިޔައިރު، ކުއްލިއަކަށް މީހަކު ތެދުވެ ބުނީ، އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، އަހަރެންގެ ބޭނުން -ތިބާއަށް- އެބައޮތް! އެހެންކަމުން އެކަލޭގެފާނު (ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ) ތެދުވެ އޭނާއާ ވާހަކަ ދައްކަވައި، ޞަޙާބީންނަށް ނުވަތަ އެއިން ބައެއް މީހުންނަށް ނިދި އަންނަންދެން، ދެން އެމީހުންނާއެކު ނަމާދު ކުރެއްވިއެވެ. އަދި އެކަލޭގެފާނު (ތަބިތު އަލްބުނާނީ) ވުޟޫގެ ވާހަކައެއް -މި ރިވާޔަތުގައި- ނުދެއްވައެވެ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 174
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مَعِينٍ وَهَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ وَعُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ عَنْ عَبْدِ السَّلَامِ بْنِ حَرْبٍ وَهَذَا لَفْظُ حَدِيثِ يَحْيَى عَنْ أَبِي خَالِدٍ الدَّالَانِيِّ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَبِي الْعَالِيَةِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَسْجُدُ وَيَنَامُ وَيَنْفُخُ ثُمَّ يَقُومُ فَيُصَلِّي وَلَا يَتَوَضَّأُ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ صَلَّيْتَ وَلَمْ تَتَوَضَّأْ وَقَدْ نِمْتَ فَقَالَ إِنَّمَا الْوُضُوءُ عَلَى مَنْ نَامَ مُضْطَجِعًا زَادَ عُثْمَانُ وَهَنَّادٌ فَإِنَّهُ إِذَا اضْطَجَعَ اسْتَرْخَتْ مَفَاصِلُهُقَالَ أَبُو دَاوُد قَوْلُهُ الْوُضُوءُ عَلَى مَنْ نَامَ مُضْطَجِعًا هُوَ حَدِيثٌ مُنْكَرٌ لَمْ يَرْوِهِ إِلَّا يَزِيدُ أَبُو خَالِدٍ الدَّالَانِيُّ عَنْ قَتَادَةَ وَرَوَى أَوَّلَهُ جَمَاعَةٌ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَلَمْ يَذْكُرُوا شَيْئًا مِنْ هَذَا وَقَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَحْفُوظًا وَقَالَتْ عَائِشَةُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَنَامُ عَيْنَايَ وَلَا يَنَامُ قَلْبِي و قَالَ شُعْبَةُ إِنَّمَا سَمِعَ قَتَادَةُ مِنْ أَبِي الْعَالِيَةِ أَرْبَعَةَ أَحَادِيثَ حَدِيثَ يُونُسَ بْنِ مَتَّى وَحَدِيثَ ابْنِ عُمَرَ فِي الصَّلَاةِ وَحَدِيثَ الْقُضَاةُ ثَلَاثَةٌ وَحَدِيثَ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدَّثَنِي رِجَالٌ مَرْضِيُّونَ مِنْهُمْ عُمَرُ وَأَرْضَاهُمْ عِنْدِي عُمَرُ قَالَ أَبُو دَاوُد وَذَكَرْتُ حَدِيثَ يَزِيدَ الدَّالَانِيِّ لِأَحْمَدَ بْنِ حَنْبَلٍ فَانْتَهَرَنِي اسْتِعْظَامًا لَهُ وَقَالَ مَا لِيَزِيدَ الدَّالَانِيِّ يُدْخِلُ عَلَى أَصْحَابِ قَتَادَةَ وَلَمْ يَعْبَأْ بِالْحَدِيثِ
ޔަޙްޔާ ބިން މާޢީނާއި ހަންނަދު ބިން އަސްސާރީ އާއި ޢުޘްމާން ބިން އަބޫ ޝައިބާ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ޢަބްދުއްސަލާމް ބިން ޙަރްބުގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާފައިވާ ކަމަށާއި މިއީ ޔަޙްޔާގެ ޙަދީޘްފުޅުގެ ބަސްފުޅު ކަމުގައިވާ އަބޫ ޚާލިދު އައްދަލާނީގެ އަރިހުން ޤަޠާދާއިން އަބޫ އަލްޢަލިޔާގެ އަރިހުން އިބްނު އައްބާސްގެ ކިބައިން الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ސަޖިދަކޮށް ނިދާފައި ވެއެވެ އަޑު އިވުމުން، ދެން އޭނާ ނަމާދު ކުރަން ތެދުވެ އަނެއްކާވެސް ވުޟޫއެއް ނުކުރެއެވެ. އެކަލޭގެފާނު (އިބްނު ޢައްބާސް) ވިދާޅުވިއެވެ؛ އެހެންކަމުން އަހަރެން އޭނާއާ ސުވާލުކުރީމެވެ؛ އޭނާ ނިދާފައި އޮތް ނަމަވެސް ނަމާދުކޮށް ވުޟޫއެއް ނުކުރެއެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. ޢުޘްމާނާއި ހަންނަދު އިތުރުކުރެއްވީ އެ ލަފުޒުތަކާއެކުގައެވެ؛ 'އެހެނީ އޭނާ އޮށޯވެގެން ނިދާއިރު އޭނާގެ ހުރިހާ ހުޅުތަކެއް ބަލިކަށިވެގެންދެއެވެ'. އަބޫ ދާއޫދު ވިދާޅުވިއެވެ؛ އޮށޯވެގެން ނިދާ މީހާއަށް ވުޟޫ ކުރުމާ ބެހޭ ޙަދީޘަކީ މުންކަރު ޙަދީޘެއް ކަމުގައިވާ، ޤަޠަދާއިން ޔަޒީދު އަބޫ ޚާލިދު އަދުދާލާނީ ފިޔަވައި އެހެން މީހަކު ރިވާކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ. މި ޙަދީޘްގެ ފެށުން އިބްނު ޢައްބާސްގެ އަރިހުން ޖަމާޢަތުން ރިވާކުރައްވާފައި ވާއިރު، އެބައިމީހުން މިކަމާ ބެހޭގޮތުން އެއްވެސް ވާހަކައެއް ނުދައްކަވާ - އޮށޯވެގެން ނިދާ މީހުންނަށް ވުޟޫކުރުން -، އަދި އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ރައްކާތެރިކޮށްދެއްވީ - ހިތުގެ ނިދިއިން - އެވެ. އަދި ޢާއިޝާ ރަޑިޔާالله އަންހާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. ޝުޢޫބާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ ހަމަކަށަވަރުން ޤަޠަދާއަށް އަބޫ އަލް ޢަލިޔާގެ އަރިހުން އަޑުއިވުނީ އެންމެ ހަތަރު ޙަދީޘް ކަމުގައިވާ: ޔޫނުސް ބިން މައްތާގެ ޙަދީޘާއި، އިބްނު ޢުމަރުގެ ޙަދީޘާއި، ފަނޑިޔާރުންނަކީ ތިން ބަޔަކާ ބެހޭ ޙަދީޘާއި، އެކަލޭގެފާނަށް ރުހިވޮޑިގަންނަވާ މީހުންގެ ވާހަކަ ކިޔައިދެއްވި އިބްނު އައްބާސްގެ ޙަދީޘެވެ. އަބޫ ދާއޫދު ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑު އެއްފަހަރަކު އަޙްމަދު ބިން ޙަންބަލަށް ޔަޒީދު އަދުދަލާނީގެ ޙަދީޘް ކިޔައިދިނީމެވެ، އެހެންކަމުން އެކަލޭގެފާނު ރިވާޔަތަށް ވަރަށް ބޮޑަށް އިންކާރު ކުރެއްވުމުގެ ސަބަބުން އަޅުގަނޑަށް ވަރަށް ބޮޑަށް އިންޒާރު ދެއްވިއެވެ. ޤަތަދާގެ ޞަޙާބީންނަށް ރިވާނުވާ ކަމެއް ނިސްބަތް ކުރެއްވުމުގައި ޔަޒީދު އަދުދަލާނީގެ ވިޔަފާރިއަކީ ކޮބައިތޯއެވެ. އޭނާ - އަޙްމަދު - އެ ޙަދީޘާއި މެދު ފަރުވާލެއް ނުބަހައްޓައެވެ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 175
حَدَّثَنَا حَيْوَةُ بْنُ شُرَيْحٍ الْحِمْصِيُّ فِي آخَرِينَ قَالُوا حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ عَنْ الْوَضِينِ بْنِ عَطَاءٍ عَنْ مَحْفُوظِ بْنِ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَائِذٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وِكَاءُ السَّهِ الْعَيْنَانِ فَمَنْ نَامَ فَلْيَتَوَضَّأْ
[ހައިވާ ބިން ޝޫރައިޙް އަލް ހިމްޝީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި... [ބަޤިއްޔާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ [އަލްވަދުލިން ބިން ޢަތަ`] އިން [މަޙްފޫޒު ބިން އަލްޤާމާ] އިން [ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން ޢަޢިދު] ގެ އަރިހުން [ޢަލީ ބިން އަބޫ ޠާލިބް] ގެ އަރިހުން އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘް ކުރައްވާފައި ވެއެވެ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 176
حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ وَإِبْرَاهِيمُ بْنُ أَبِي مُعَاوِيَةَ عَنْ أَبِي مُعَاوِيَةَ ح و حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنِي شَرِيكٌ وَجَرِيرٌ وَابْنُ إِدْرِيسَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ شَقِيقٍ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِكُنَّا لَا نَتَوَضَّأُ مِنْ مَوْطِئٍ وَلَا نَكُفُّ شَعْرًا وَلَا ثَوْبًاقَالَ أَبُو دَاوُد قَالَ إِبْرَاهِيمُ بْنُ أَبِي مُعَاوِيَةَ فِيهِ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ شَقِيقٍ عَنْ مَسْرُوقٍ أَوْ حَدَّثَهُ عَنْهُ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ وَقَالَ هَنَّادٌ عَنْ شَقِيقٍ أَوْ حَدَّثَهُ عَنْهُ
[ޙަންނަދު ބިން އަސްސަރީ] އާއި [އިބްރާހީމް ބިން އަބޫ މުޢާވިޔަ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވަނީ [އަބޫ މުޢާވިޔަތު] ގެ އަރިހުންނެވެ. އަދި [ޢުޘްމާން ބިން އަބޫ ޝައިބާ] [ޝަރީޤު] އާއި [ޖަރީރު] އަދި [އިބްނު އިދްރީސް] [އަލްއަޢުމާޝް] ގެ ކިބައިން [ޝަޤީޤު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް ރިވާކުރެއްވިއެވެ. [ޢަބްދުﷲ] ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަހަރެމެންގެ ފައި -ނަޖިސް- އަށް ފިޔަވަޅު އެޅުމުން ވުޟޫ ތަކުރާރު ނުކުރަމެވެ އަދި އިސްތަށިގަނޑު ނުވަތަ ހެދުން -ސަޖިދަ ކުރާއިރު ދޫކޮށްލާ- މެދުކަނޑާނުލަމެވެ. އަބޫ ދާއޫދު ވިދާޅުވިއެވެ؛ [އިބްރާހީމް ބިން އަބޫ މުޢާވިޔަތު] އޭނާއަށް ވިދާޅުވީ، [އަލްއަޢުމާޝް] އިން [ޝަޤީޤު] ގެ އަރިހުން [މަސްރޫޤު] ގެ އަރިހުން ނުވަތަ އޭނާގެ ކިބައިން އޭނާއަށް ރިވާކުރެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ [ޢަބްދުﷲ] ވިދާޅުވެފައި ވާއިރު، [ހަންނަދު] [ޝަޤީޤު] ގެ އަރިހުން ނުވަތަ އެކަލޭގެފާނުގެ އަރިހުން އޭނާއަށް ރިވާކުރެއްވިއެވެ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 177
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ عَبْدِ الْحَمِيدِ عَنْ عَاصِمٍ الْأَحْوَلِ عَنْ عِيسَى بْنِ حِطَّانَ عَنْ مُسْلِمِ بْنِ سَلَّامٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ طَلْقٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا فَسَا أَحَدُكُمْ فِي الصَّلَاةِ فَلْيَنْصَرِفْ فَلْيَتَوَضَّأْ وَلْيُعِدْ الصَّلَاةَ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢުޘްމާން ބިން އަބޫ ޝައިބާޙް] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ޖަރީރު ބިން ޢަބްދުލްޙަމީދު] [ޢާސިމް އަލް އަޙްވާލް] ގެ އަރިހުން [ޢީސާ ބިން ހިއްތާން] ގެ އަރިހުން [މުސްލިމް ބިން ޞައްލާމް] ގެ އަރިހުން [ޢަލީ ބިން ތަލްޤް] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘް ކުރައްވާފައި ވެއެވެ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 178
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبِيدَةُ بْنُ حُمَيْدٍ الْحَذَّاءُ عَنْ الرَّكِينِ بْنِ الرَّبِيعِ عَنْ حُصَيْنِ بْنِ قَبِيصَةَ عَنْ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَكُنْتُ رَجُلًا مَذَّاءً فَجَعَلْتُ أَغْتَسِلُ حَتَّى تَشَقَّقَ ظَهْرِي فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ ذُكِرَ لَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَفْعَلْ إِذَا رَأَيْتَ الْمَذْيَ فَاغْسِلْ ذَكَرَكَ وَتَوَضَّأْ وُضُوءَكَ لِلصَّلَاةِ فَإِذَا فَضَخْتَ الْمَاءَ فَاغْتَسِلْ
[ޤުޠައިބާ ބިން ސަޢީދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވަނީ [ޢަބިދާ ބިން ޙުމައިދު އަލްޙަޟްޟާ`] [ޢަރުއްރަކިން ބިން ޢަރުރަބީޢު] އިން [ޙުސައިން ބިން ޤާބިޝާ] ގެ އަރިހުން [ޢަލީ ރަދުލިއަالله ޢާންހޫ] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަހަންނަކީ ގިނަ ފަހަރަށް ފުންޏަކުން ނުކުންނަ މީހެއް ކަމުން އަބަދުވެސް ފެންވަރާލީ، ބުރަކަށި ފަޅައިގެން ދާން އުޅޭހެން ހީވާންދެންނެވެ. އެހެންކަމުން އަހަރެން މިކަން ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމައަށް ފޯރުކޮށްދިނީ ނުވަތަ އެކަލޭގެފާނަށް އެކަން ފޯރުކޮށްދިނީމެވެ. ފަހެ، ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. ޖިންސީ ގުނަވަން ނިކުންނައިރު ދެން ފެންވަރާލާ!'
Hadith
Imam Abu Dawud : 179
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ عَنْ مَالِكٍ عَنْ أَبِي النَّضْرِ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ عَنْ الْمِقْدَادِ بْنِ الْأَسْوَدِأَنَّ عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَمَرَهُ أَنْ يَسْأَلَ لَهُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الرَّجُلِ إِذَا دَنَا مِنْ أَهْلِهِ فَخَرَجَ مِنْهُ الْمَذْيُ مَاذَا عَلَيْهِ فَإِنَّ عِنْدِي ابْنَتَهُ وَأَنَا أَسْتَحْيِي أَنْ أَسْأَلَهُ قَالَ الْمِقْدَادُ فَسَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ ذَلِكَ فَقَالَ إِذَا وَجَدَ أَحَدُكُمْ ذَلِكَ فَلْيَنْضَحْ فَرْجَهُ وَلْيَتَوَضَّأْ وُضُوءَهُ لِلصَّلَاةِحَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ عُرْوَةَ أَنَّ عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ قَالَ لِلْمِقْدَادِ وَذَكَرَ نَحْوَ هَذَا قَالَ فَسَأَلَهُ الْمِقْدَادُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِيَغْسِلْ ذَكَرَهُ وَأُنْثَيَيْهِ قَالَ أَبُو دَاوُد وَرَوَاهُ الثَّوْرِيُّ وَجَمَاعَةٌ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ الْمِقْدَادِ عَنْ عَلِيٍّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ الْقَعْنَبِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ حَدِيثٍ حَدَّثَهُ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ قَالَ قُلْتُ لِلْمِقْدَادِ فَذَكَرَ مَعْنَاهُ قَالَ أَبُو دَاوُد وَرَوَاهُ الْمُفَضَّلُ بْنُ فَضَالَةَ وَجَمَاعَةٌ وَالثَّوْرِيُّ وَابْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ وَرَوَاهُ ابْنُ إِسْحَقَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ الْمِقْدَادِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَذْكُرْ أُنْثَيَيْهِ
އަޅުގަނޑުމެން [ޢަބްދުﷲ ބިން މަސްލަމާ] އަށް [މާލިކު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ އަންނަދުލަރ] ގެ އަރިހުން [ސުލައިމާން ބިން ޔަސާރު] ގެ އަރިހުން [އަލްމިޤްދާދު ބިން އަލް އަސްވާދު] ގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ޢަލީ ބިން އަބޫ ޠާލިބު ރަޟިޔަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ]] އެއްފަހަރަކު އޭނާގެ އަނބިމީހާއާއި އޭނާގެ އަނބިމީހާއާ ގާތްވާ މީހެއްގެ ވާހަކަ الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން އަހާށެވެ މަނި ނިކުމެއެވެ. އޭނާ ކުރާނީ ކޮންކަމެއް - ފެންވަރާ ނުވަތަ ހަމައެކަނި ވުޟޫކުރުން؟ އެހެނީ އަހަރެންގެ އަންހެނުންނަކީ އޭނާގެ އަންހެން ދަރިފުޅަކަށް ވާތީ، އޭނާއާ ސުވާލު ކުރަން ލަދުގަތީ - ސީދާ. މިޤްދާދު ވިދާޅުވިއެވެ: ފަހެ އަހަރެން އެކަމާ ބެހޭގޮތުން الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ގެ އަރިހުން އެދުނީމެވެ. ދެން އެކަލޭގެފާނު (صلى الله عليه وسلم) ވިދާޅުވިއެވެ. [އަޙްމަދު ބިން ޔޫނުސް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޒުހައިރު] [ޙިޝާމް ބިން އުރުވާ] ގެ އަރިހުން [އުރުވާ] ގެ ކިބައިން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ [ޢަލީ ބިން އަބޫ ޠާލިބު ރަޟިޔަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ] [އަލްމިޤްދާދް] އަށް ވިދާޅުވި ވާހަކަ، އޭނާ މިކަހަލަ ކަމެއް ފާހަގަކުރެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ އެހެންކަމުން މިޤްދާދު އެކަމާ ބެހޭގޮތުން ސުވާލު ކުރުމުން، ދެން ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވިއެވެ: 'އޭނާގެ އަމިއްލަ ގުނަވަންތަކާއި ދެ ބިސްގަނޑު ދޮވެލާށެވެ'. އަބޫ ދާއޫދު ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަދި [އައްތައުރީ] އަދި ޖަމާޢަތުން [ހިޝާމް] ގެ އަރިހުން [އެކަލޭގެފާނުގެ ބައްޕާފުޅުގެ ކިބައިން] [އަލްމިޤްދާދު] ގެ އަރިހުން [ޢަލީ] ގެ އަރިހުން ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވިއެވެ. [ޢަބްދުالله ބިން މަސްލަމާ އަލްޤަޢުނަބީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ ބައްޕަ އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޙިޝާމް ބިން އުރުވާ] ގެ އަރިހުން [އޭނާގެ ބައްޕަ] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދިނީ [ޢަލީ ބިން އަބޫ ޠާލިބު] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވި ޙަދީޘަކުން ކަމަށް ވިދާޅުވެފައިވެ އެވެ؛ އަޅުގަނޑު އެއްފަހަރަކު [އަލްމިޤްދާދު] އަށް ބުނީމެވެ، އަދި އެކަލޭގެފާނު އެ ޙަދީޘުގެ މާނަ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ. އަބޫ ދާއޫދު ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަދި [އަލްމުފަދުއްލާލް ބިން ފަދްލާލާ] އާއި ޖަމާޢަތާއި [އައްތައުރީ] އަދި [އިބްނު ޢުޔައިނާ] [ހިޝާމް] އިން [އެކަލޭގެފާނުގެ ބައްޕާފުޅު] [ޢަލީ ބިން އަބޫ ޠާލިބު] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާފައިވެއެވެ. އަދި ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން [އިބްނު އިސްޙާޤު] [ޙިޝާމް ބިން އުރުވާ] ގެ އަރިހުން [އެކަލޭގެފާނުގެ ބައްޕާފުޅު] ގެ އަރިހުން [އަލްމިޤްދާދު] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާފައި ވެއެވެ.
Hadith
Imam Abu Dawud : 180
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ يَعْنِي ابْنَ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ عُبَيْدِ بْنِ السَّبَّاقِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ سَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ قَالَكُنْتُ أَلْقَى مِنْ الْمَذْيِ شِدَّةً وَكُنْتُ أُكْثِرُ مِنْ الِاغْتِسَالِ فَسَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ ذَلِكَ فَقَالَ إِنَّمَا يُجْزِيكَ مِنْ ذَلِكَ الْوُضُوءُ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَكَيْفَ بِمَا يُصِيبُ ثَوْبِي مِنْهُ قَالَ يَكْفِيكَ بِأَنْ تَأْخُذَ كَفًّا مِنْ مَاءٍ فَتَنْضَحَ بِهَا مِنْ ثَوْبِكَ حَيْثُ تَرَى أَنَّهُ أَصَابَهُ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މުޞައްދަދަށް] ރިވާވެފައި އޮތީ، [އިސްމާޢީލް ބިން އިބްރާހީމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މުޙައްމަދު ބިން އިސްޙާޤު] އަންގަވާފައިވާ ގޮތުގައި [ސަޢީދު ބިން ޢުބައިދު ބިން އަސްއްބާޤު] [އޭނާގެ ބައްޕަ] [ޞަޙްލު ބިން ޙުނައިފް] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި ވާހަކައެވެ. އެހެންކަމުން އެކަމާ ބެހޭގޮތުން الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ގެ އަރިހުން އެދުނީމެވެ. އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވިއެވެ. އަހަރެން އަނެއްކާވެސް ސުވާލުކުރީމެވެ: އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، އަހަރެންގެ ހެދުންތަކުގައި އަތްލާފައިވާ މަދްޒީ އަށް ކިހިނެއް ހެއްޔެވެ؟ އޭނާ ޖަވާބު ދިނެވެ: 'ތިބާއަށް ފުދޭނީ އަތްތިލަ ފެން ނަގައިގެން ތިބާގެ ހެދުމުގެ މަޑްޒީގެ އަސަރު ކުރިކަން އެނގޭ ބައިގައި އުނގުޅާލުމެވެ.'
