Imam Abu Dawud : 121
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ عَنْ مَالِكٍ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا تَوَضَّأَ أَحَدُكُمْ فَلْيَجْعَلْ فِي أَنْفِهِ مَاءً ثُمَّ لِيَنْثُرْ
Iqqar-aɣ-d [Abdullah bin Maslamah] si [Malik] si [Abu Az-Zinad] si [Al Aɛraj] si [Abu Hurairah] belli Amazan n Öebbi (s.a.w) yenna-d: “Mi ara ixeddem yiwen deg-wen ţţaẓẓit, ad t-id-yessufeɣ aman deg tfekka-s”.
Imam Abu Dawud : 122
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ قَارِظٍ عَنْ أَبِي غَطَفَانَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اسْتَنْثِرُوا مَرَّتَيْنِ بَالِغَتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا
Yenna-aɣ-d [Ibrahim bin Musa] yenna-aɣ-d [Waki’] yenna-aɣ-d [Ibn Abi Dzi`b] si [Qarizh] si [Abu Ghathafan] si [Ibn Abbas] yenna-d; Yenna-d Ṛebbi : « Beristinsyaqlah - Ssufɣeḍ aman deg uḍar-ik, syen ssufɣeḍ-d - s lekmal-is snat neɣ tlata n tikkal'.
Imam Abu Dawud : 123
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ فِي آخَرِينَ قَالُوا حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سُلَيْمٍ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ كَثِيرٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ لَقِيطِ بْنِ صَبْرَةَ عَنْ أَبِيهِ لَقِيطِ بْنِ صَبْرَةَ قَالَكُنْتُ وَافِدَ بَنِي الْمُنْتَفِقِ أَوْ فِي وَفْدِ بَنِي الْمُنْتَفِقِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَلَمَّا قَدِمْنَا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ نُصَادِفْهُ فِي مَنْزِلِهِ وَصَادَفْنَا عَائِشَةَ أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ قَالَ فَأَمَرَتْ لَنَا بِخَزِيرَةٍ فَصُنِعَتْ لَنَا قَالَ وَأُتِينَا بِقِنَاعٍ وَلَمْ يَقُلْ قُتَيْبَةُ الْقِنَاعَ وَالْقِنَاعُ الطَّبَقُ فِيهِ تَمْرٌ ثُمَّ جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ هَلْ أَصَبْتُمْ شَيْئًا أَوْ أُمِرَ لَكُمْ بِشَيْءٍ قَالَ قُلْنَا نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَبَيْنَا نَحْنُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جُلُوسٌ إِذْ دَفَعَ الرَّاعِي غَنَمَهُ إِلَى الْمُرَاحِ وَمَعَهُ سَخْلَةٌ تَيْعَرُ فَقَالَ مَا وَلَّدْتَ يَا فُلَانُ قَالَ بَهْمَةً قَالَ فَاذْبَحْ لَنَا مَكَانَهَا شَاةً ثُمَّ قَالَ لَا تَحْسِبَنَّ وَلَمْ يَقُلْ لَا تَحْسَبَنَّ أَنَّا مِنْ أَجْلِكَ ذَبَحْنَاهَا لَنَا غَنَمٌ مِائَةٌ لَا نُرِيدُ أَنْ تَزِيدَ فَإِذَا وَلَّدَ الرَّاعِي بَهْمَةً ذَبَحْنَا مَكَانَهَا شَاةً قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ لِي امْرَأَةً وَإِنَّ فِي لِسَانِهَا شَيْئًا يَعْنِي الْبَذَاءَ قَالَ فَطَلِّقْهَا إِذًا قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ لَهَا صُحْبَةً وَلِي مِنْهَا وَلَدٌ قَالَ فَمُرْهَا يَقُولُ عِظْهَا فَإِنْ يَكُ فِيهَا خَيْرٌ فَسَتَفْعَلْ وَلَا تَضْرِبْ ظَعِينَتَكَ كَضَرْبِكَ أُمَيَّتَكَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَخْبِرْنِي عَنْ الْوُضُوءِ قَالَ أَسْبِغْ الْوُضُوءَ وَخَلِّلْ بَيْنَ الْأَصَابِعِ وَبَالِغْ فِي الِاسْتِنْشَاقِ إِلَّا أَنْ تَكُونَ صَائِمًاحَدَّثَنَا عُقْبَةُ بْنُ مُكْرَمٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ حَدَّثَنِي إِسْمَعِيلُ بْنُ كَثِيرٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ لَقِيطِ بْنِ صَبْرَةَ عَنْ أَبِيهِ وَافِدِ بَنِي الْمُنْتَفِقِ أَنَّهُ أَتَى عَائِشَةَ فَذَكَرَ مَعْنَاهُ قَالَ فَلَمْ يَنْشَبْ أَنْ جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَقَلَّعُ يَتَكَفَّأُ وَقَالَ عَصِيدَةٌ مَكَانَ خَزِيرَةٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ بِهَذَا الْحَدِيثِ قَالَ فِيهِ إِذَا تَوَضَّأْتَ فَمَضْمِضْ
Nekni [Qutaybah bin Saɛid] nnan-asent i tejmaɛin niḍen, nnant-d; Yenna-aɣ-d [Yahya bin Sulayim] si [Ismaɛil bin Kathir] si [Acim bin Laqith bin Shabra] si [Baba-s, Laqith bin Shabra] yenna-d; Nekk lliɣ zik d amazan n Bani Muntafiq neɣ ttekkiɣ yiwet n tikkelt deg umazan n Bani Muntafiq i Umazan n Rebbi sallallahu alaihi wasallam, yenna-d; « Mi nerza ɣef Rresulullah, iban-d ur t-nemlal ara deg wexxam-nnes, wanag nemlal-it kan d Aisyah Ummul Mukminin », ay d-tkemmel Laqith; Syin -'Aisyah- texdem-aɣ-d lqut n Khazirah - d ṣṣenf n tmeqwa n lḥemla n tmeqwa n uksum i d-yesgerwen d iḥricen imeẓyanen -. Mi aɣ-d-ttwaxedmen wučči, wwin-aɣ-d yiwen n uḍebsi deg-s lḥemmeẓ, sakkin, yusa-d Umazan n Öebbi (s.a.w) yenna-yas: “Ma tewweḍ-awen-d kra n wučči neɣ ttwaɛezlen-awen ad awen-xedmeɣ kra n wučči?” Netta -Laqith- inna: Nerra, Ih, a Amazan n Öebbi. Laqith tkemmel; Mi nella neqqim d Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam, deg yiwet n tikkelt yusa-d umeksa n tɣaḍt, yessewjed taɣaḍt-is sllallahu ‘alaihi wasallam deg lqaɛa-ines s yiwen n yizimer yettbeɛben. Ihi, yenna-d: “D acu i tettnadiḍ, a Flani d Flani?” Yerra-yas-d umeksa ; Taɣaḍt turew-d aqcic. Yenna-d: ‘Sseɣli-d taɣaḍt deg umkan-is’. Syin yenna- yasen daɣen: ‘Ur ţxemmimet ara belli nesseɣli taɣaḍt- agi imi telliḍ. Nesɛa meyya n yiyuzaḍ, ur nebɣi ara ugar n waya. Ma yella ameksa-nni yesɛa ugar n yiwet n tɣaḍt - imi yella win ay d-yesnulfan yakan - ihi, ad nqesser yiwet n tɣaḍt d amkan n tɣaḍt-nni ay d-ilulyen si melmi kan’. Laqith tkemmel; Nniɣ-as; A Amazan n Öebbi, s tidep, nek $uôi tameîîut yir awal. Yenna-yas: ‘Ihi, sfeḍ-itt’. Tenna-d Laqith; Nniɣ-as; A Amazan n Öebbi, s tidep, yu$al d ameddakel n tudert, u ɣurɣ segs arraw. Yenna-yas : Efk-as lewṣayat ! Ma yella d ayen yelhan, s tidet ad yeḍfer lewṣayat-ik, yerna ur ttɛeṭṭileḍ ara tameṭṭut-ik, am wakken ay tḍeggreḍ taqcict-ik n tmeṭṭut’. Ihi nniɣ-as, a Amazan n Öebbi, ini-yi-d ɣef wamek ara t-id-sbeddeɣ. Yerra-yas-d: ‘Kemmel aẓawan-ik, ssers-it gar yiḍarren-ik, ḥezzeb aṭas deg lḥeqq-ik ma yella ur tettẓummeḍ ara’. [Uqbah bin Mukrim] yenna-aɣ-d [Yahya bin Saɛid] yenna-aɣ-d [Ibnu Juraij] yenna-yi-d [Ismaɛil bin Katsir] si [Ashim bin Laqit bin Shabrah] si [baba-s, d amazan n Bani Muntafiq] belli yemlal yiwet n tikkelt d Aisyah. Yebder-d; Ur ɛeṭṭlen ara, yusa-d Rasulullah sallallahu alaihi wasallam iteddu s ljehd. Yebder-d daɣen Ashidah deg wemkan n Khazirah. Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Yahya bin Faris] yenna-aɣ-d [Abu Ṣacim] yenna-aɣ-d [Ibn Juraij] s ḥadit-a, yebder-it-id ɣur-s; Mi ara twuḍeḍ, ssirid imi-k.
Imam Abu Dawud : 124
حَدَّثَنَا أَبُو تَوْبَةَ يَعْنِي الرَّبِيعَ بْنَ نَافِعٍ حَدَّثَنَا أَبُو الْمَلِيحِ عَنْ الْوَلِيدِ بْنِ زَوْرَانَ عَنْ أَنَسٍ يَعْنِي ابْنَ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا تَوَضَّأَ أَخَذَ كَفًّا مِنْ مَاءٍ فَأَدْخَلَهُ تَحْتَ حَنَكِهِ فَخَلَّلَ بِهِ لِحْيَتَهُ وَقَالَ هَكَذَا أَمَرَنِي رَبِّي عَزَّ وَجَلَّقَالَ أَبُو دَاوُد وَالْوَلِيدُ بْنُ زَوْرَانَ رَوَى عَنْهُ حَجَّاجُ بْنُ حَجَّاحٍ وَأَبُو الْمَلِيحِ الرَّقِّيُّ
Iqqar-aɣ-d [Abu Taubah, Ar-Rabi’ bin Nafi’] yenna-aɣ-d [Abu Al-Malih] si [Al-Walid bin Zauran] si [Anas bin Malik] belli Amazan n Ṛebbi sallallahu ‘alaihi wasallam mi ara ixeddem wuḍuḍ yeṭṭef aman ddaw-as d tmeẓẓuɣt n ufus-is. yenna-d : « akka i yi-d-yumer Rabb-iw azza wajalla ». Yenna Abu Dawud: Ḥejjaj bin Hajjaj iḥekku-d si Al-Walid bin Zawran akked Abu Al-Malih Ar-Raqi.
Imam Abu Dawud : 125
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ ثَوْرٍ عَنْ رَاشِدِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ ثَوْبَانَ قَالَبَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَرِيَّةً فَأَصَابَهُمْ الْبَرْدُ فَلَمَّا قَدِمُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَهُمْ أَنْ يَمْسَحُوا عَلَى الْعَصَائِبِ وَالتَّسَاخِينِ
Yenna-aɣ-d [Ahmad ben Muḥemmed ben Hanbal] yenna-aɣ-d [Yahya ben Saɛid] si [Tsaur] si [Rashid ben Saɛid] si [Tsauban] yenna-d; Nnbi sallallaahu ‘alaihi wasallam yuzen-d yiwet n tikkelt lɛesker - ad nnaɣen mebla ma yella -, sakkin ttwaḍelqen deg tegnit n usemmiḍ. Ihi, mi d-usan ɣer Nnbi, s.al.allah, yumeṛ-iten ad sfeḍḍen tiqbucin-nsen d lquf-nsen.
Imam Abu Dawud : 126
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ حَدَّثَنِي مُعَاوِيَةُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ أَبِي مَعْقِلٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَوَضَّأُ وَعَلَيْهِ عِمَامَةٌ قِطْرِيَّةٌ فَأَدْخَلَ يَدَهُ مِنْ تَحْتِ الْعِمَامَةِ فَمَسَحَ مُقَدَّمَ رَأْسِهِ وَلَمْ يَنْقُضْ الْعِمَامَةَ
Yenna-aɣ-d [Ahmad bin Salih] yenna-aɣ-d [Ibnu Wahb] yenna-aɣ-d [Muɛawiya bin Shalih] si [Abdul Ɛaziz bin Muslim] si [Abu Maɛqil] si [Anas bin Malik] yenna-d; Ẓriɣ yiwet n tikkelt Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam ixeddem wuḍu deg wakud aydeg yella yelsa lqecc n qithriyah, yessufeɣ-d ifassen-nnes si ddaw lqecc-nnes, sakkin yesfeḍ zdat n uqerruy-nnes war ma yekkes lqecc-nni.
Imam Abu Dawud : 127
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحُبُلِيِّ عَنْ الْمُسْتَوْرِدِ بْنِ شَدَّادٍ قَالَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا تَوَضَّأَ يَدْلُكُ أَصَابِعَ رِجْلَيْهِ بِخِنْصَرِهِ
Yenna-aɣ-d [Qutaybah bin Saɛid] yenna-aɣ-d [Ibn Lahi’ah] si [Yazid bin Amru] si [Abu Abdirrahman Al Hubuliy] si [Al-Mustaurid bin Syaddad] yenna-d; Ẓriɣ yiwet n tikkelt Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam mi ara ixeddem tɣuẓẓit, yettḥezzib iḍarren n sin yiḍarren s uḍad-is ameẓyan.
Imam Abu Dawud : 128
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ بْنُ يَزِيدَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ حَدَّثَنِي عَبَّادُ بْنُ زِيَادٍ أَنَّ عُرْوَةَ بْنَ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَاهُ الْمُغِيرَةَ يَقُولُعَدَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا مَعَهُ فِي غَزْوَةِ تَبُوكَ قَبْلَ الْفَجْرِ فَعَدَلْتُ مَعَهُ فَأَنَاخَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَتَبَرَّزَ ثُمَّ جَاءَ فَسَكَبْتُ عَلَى يَدِهِ مِنْ الْإِدَاوَةِ فَغَسَلَ كَفَّيْهِ ثُمَّ غَسَلَ وَجْهَهُ ثُمَّ حَسَرَ عَنْ ذِرَاعَيْهِ فَضَاقَ كُمَّا جُبَّتِهِ فَأَدْخَلَ يَدَيْهِ فَأَخْرَجَهُمَا مِنْ تَحْتِ الْجُبَّةِ فَغَسَلَهُمَا إِلَى الْمِرْفَقِ وَمَسَحَ بِرَأْسِهِ ثُمَّ تَوَضَّأَ عَلَى خُفَّيْهِ ثُمَّ رَكِبَ فَأَقْبَلْنَا نَسِيرُ حَتَّى نَجِدَ النَّاسَ فِي الصَّلَاةِ قَدْ قَدَّمُوا عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ عَوْفٍ فَصَلَّى بِهِمْ حِينَ كَانَ وَقْتُ الصَّلَاةِ وَوَجَدْنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ وَقَدْ رَكَعَ بِهِمْ رَكْعَةً مِنْ صَلَاةِ الْفَجْرِ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَصَفَّ مَعَ الْمُسْلِمِينَ فَصَلَّى وَرَاءَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ الرَّكْعَةَ الثَّانِيَةَ ثُمَّ سَلَّمَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي صَلَاتِهِ فَفَزِعَ الْمُسْلِمُونَ فَأَكْثَرُوا التَّسْبِيحَ لِأَنَّهُمْ سَبَقُوا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالصَّلَاةِ فَلَمَّا سَلَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهُمْ قَدْ أَصَبْتُمْ أَوْ قَدْ أَحْسَنْتُمْ
Yenna-aɣ-d [Ahmad bin Salih] yenna-aɣ-d [Abdullah bin Wahb] yenna-aɣ-d [Yunus bin Yazid] si [Ibn Shihab] yenna-yi-d [Abbad bin Ziyad] belli [Urwah bin Al-Mughirah bin Syu’bah] yenna-yas-d, belli netta Al-fa- yenna-d, Deg yimenɣi n Tabuk uqbel ad d-yeffeɣ yiḍ, Amazun n Rebbi sallallahu ‘alaihi wasallam yeffeɣ-d yiwet n tikkelt si webrid n yemdukal-is, dɣa ula d nekk ffɣeɣ si webrid akk-d yid-s. Syin, Nnbi s.al.al.allahu ’alaihi wasallam yebda-d tkerrust-is, syin yeffeɣ-d s tmeẓẓuɣt. Mi yekfa, sfeḍeɣ-as aman deg ifassen-is si tmeqbert. Yessers ifassen-is, syin yessers udem-is. Deffir waya iger-d snat n tmeqwa n lqecc-is i d-yeldin yerna yeḥsa s lḥir, dɣa yerra-tent-id syin yessufeɣ-itent-id ddaw lqecc, syin yessers ifassen-is alamma d iḍarren, yerna yesfeḍ aqerruy-is, syin yesfeḍ tqacuct n khuf-is. Deffir waya yerkeb ɣer tkeṛṛust, yerna nkemmel abrid-nneɣ, armi ay d-nufa imdanen - imdukal- ay la yettẓallan, sbedden-d Abdurrahman bin Auf d limam, netta yeẓẓal yid-sen deg tazwara n wakud yerna nufa-d Abdurrahman bin Auf iga yid-sen yiwet n rraqa n tẓallit n Fajr. Ihi, yusa-d Rasulullah ssallam, yekcem ɣer ṣṣaf akked Yinselmen, yeẓẓall deffir Abdurrahman bin Auf i rraqat tis snat. Mi t-id-yessellem Abdurrahman, ibedd-d Nnbi sallallahu alaihi wasallam akken ad ikemmel taẓallit. Ihi deg yiwet n tikkelt sqeɛden Yinselmen, sakkin aṭas seg-sen ay d-yeqqaren 'Subhaanallah', imi ay zwaren Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam deg tẓallit. Mi t-id-yessellem Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam, yenna-yasen: “D ayen yelhan ayen txeddmem” neɣ ‘D ayen yelhan ay txeddmem’.
Imam Abu Dawud : 129
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى يَعْنِي ابْنَ سَعِيدٍ ح و حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ عَنْ التَّيْمِيِّ حَدَّثَنَا بَكْرٌ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ ابْنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ نَاصِيَتَهُ وَذَكَرَ فَوْقَ الْعِمَامَةِقَالَ عَنْ الْمُعْتَمِرِ سَمِعْتُ أَبِي يُحَدِّثُ عَنْ بَكْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ ابْنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ الْمُغِيرَةِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَمْسَحُ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَعَلَى نَاصِيَتِهِ وَعَلَى عِمَامَتِهِ قَالَ بَكْرٌ وَقَدْ سَمِعْتُهُ مِنِ ابْنِ الْمُغِيرَةِ
Yenna-aɣ-d [Musaddad] yenna-aɣ-d [Yahya bin Saɛid] Al Hadith. Yerna yenna-yaɣ-d [Musaddad] yenna-yaɣ-d [Al-Mu’tamir] si [At-Taimi] yenna-aɣ-d [Bakr] si [Al Hasan] si [Ibn Al-Mughirah bin Syu’bah] si [Al-Mughirah bin Syu’bah] belli Rasul n Ṛebbi s.a.l. Yerna Mughirah yebder-d belli yesfeḍ-itt ɣef tmeẓẓuɣt-is. Yenna-d si [Al-Mu’tamir] Sliɣ [Baba-inu] yettḥekku-d yiwen n ḥadit si [Bakr bin Abdullah] si [Al Hasan] si [Ibnu Al-Mughirah bin Syu’bah] si [Al-Mughirah] belli Rasul n Ṛebbi sallallahu ‘alaihi wasallam yessexdam akken ilaq khuwaf tqacuct n sin-is. tamsalt. Yenna-d Bakr; D tidet, nek sliɣ-as ɣur Ibn Al-Mughirah .
Imam Abu Dawud : 130
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَ سَمِعْتُ عُرْوَةَ بْنَ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ يَذْكُرُ عَنْ أَبِيهِ قَالَكُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي رَكْبِهِ وَمَعِي إِدَاوَةٌ فَخَرَجَ لِحَاجَتِهِ ثُمَّ أَقْبَلَ فَتَلَقَّيْتُهُ بِالْإِدَاوَةِ فَأَفْرَغْتُ عَلَيْهِ فَغَسَلَ كَفَّيْهِ وَوَجْهَهُ ثُمَّ أَرَادَ أَنْ يُخْرِجَ ذِرَاعَيْهِ وَعَلَيْهِ جُبَّةٌ مِنْ صُوفٍ مِنْ جِبَابِ الرُّومِ ضَيِّقَةُ الْكُمَّيْنِ فَضَاقَتْ فَادَّرَعَهُمَا ادِّرَاعًا ثُمَّ أَهْوَيْتُ إِلَى الْخُفَّيْنِ لِأَنْزَعَهُمَا فَقَالَ لِي دَعْ الْخُفَّيْنِ فَإِنِّي أَدْخَلْتُ الْقَدَمَيْنِ الْخُفَّيْنِ وَهُمَا طَاهِرَتَانِ فَمَسَحَ عَلَيْهِمَاقَالَ أَبِي قَالَ الشَّعْبِيُّ شَهِدَ لِي عُرْوَةُ عَلَى أَبِيهِ وَشَهِدَ أَبُوهُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدَّثَنَا هُدْبَةُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ وَعَنْ زُرَارَةَ بْنِ أَوْفَى أَنَّ الْمُغِيرَةَ بْنَ شُعْبَةَ قَالَ تَخَلَّفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ هَذِهِ الْقِصَّةَ قَالَ فَأَتَيْنَا النَّاسَ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ يُصَلِّ بِهِمْ الصُّبْحَ فَلَمَّا رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرَادَ أَنْ يَتَأَخَّرَ فَأَوْمَأَ إِلَيْهِ أَنْ يَمْضِيَ قَالَ فَصَلَّيْتُ أَنَا وَالنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَلْفَهُ رَكْعَةً فَلَمَّا سَلَّمَ قَامَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَصَلَّى الرَّكْعَةَ الَّتِي سُبِقَ بِهَا وَلَمْ يَزِدْ عَلَيْهَا قَالَ أَبُو دَاوُد أَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ وَابْنُ الزُّبَيْرِ وَابْنُ عُمَرَ يَقُولُونَ مَنْ أَدْرَكَ الْفَرْدَ مِنْ الصَّلَاةِ عَلَيْهِ سَجْدَتَا السَّهْوِ
Yenna-aɣ-d [Musaddad] yenna-aɣ-d [Ɛisa bin Yunus] yenna-yi-d [baba] si [Ash-Shaɛbi] yenna-d; Sliɣ yiwet n tikkelt [Urwah bin Al-Mughirah bin Syu’bah] yebder-itt-id si [baba-s], yenna-d; Nella yiwet n tikkelt d Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam deg yiwet n terbaɛt, d nekk ay d-yewwin aɛekkaz n waman. Syin iruḥ ad yessifsu iman-is. Mi d-yusa, mlaleɣ-t mi d-yewwi aqeclaw n waman. Ssexsiɣ-as aman, syin yessers-d ifassen-is d wudem-is. Syin qrib ad d-yessufe$ sin ifassen-is deg wakud ideg di tallit-nni yella yelsa lqecc n lqecc n Rrum yesɛan iḍarren ẓẓayen, ihi yessufeɣ-d sin ifassen-is. Deffir waya ẓriɣ s wadda sin n yikhuf-is akken ad ten-kkseɣ. Ihi yenna-yi-d : Ḥbes sin n yikhuf, acku sserseɣ iḍarren-iw deg sin n yikhuf deg wakud aydeg zeddigen deg sin, netta yeḥbes kan tqacuct n sin n yikhuf. Yenna-d baba; Yenna-d Ac-Cɛɛbi; Urwah icehhed-iyi-d ɣef baba-s, yerna baba-s icehhed-d ɣef Rasulullah, yenna-aɣ-d [Hubdah bin Khalid] yenna-aɣ-d [Hammam] si [Qatadah] si [Al Hasan] si [Zurarah bin Aufa] belli [Al-Mughirah bin Shu’bah] yenna-d; Rasulullah allahu alaihi wasallam yella yiwet n tikkelt iɛeṭṭel..., syin yebder-d tamacahut-a, yenna-d; Syin nruḥ ɣer medden, iban-d belli Abdurrahman bin ‘Auf yella yettẓalla yid-sen Fajr. Mi iwala Abdurrahman Nnbi sallallahu alaihi wasallam qrib ad yerr ɣer deffir, maca iger-as-d afus akken ad ikemmel taẓallit-is. Yenna-d; Ihi nekk d Nnbi sallallahu aleyhi wasallam nẓall yiwet n rrakat deffir Abdurrahman, mi t-id-isellem, ibedd Nnbi sallallahu aleyhi wasallam akken ad ixdem taẓallit i d-yeqqimen deffir-s, yerna ur yerni ara fell-as. Yenna-d Abu Dawud; Abu Saɛid Al-Khudri, Ibnu Az-Zubair d Ibnu Ɛumar nnan-d belli win ara yeẓẓallen weḥd-s - deffir ma yella ɣer limam - ilaq ad yexdem sujud i lmend n ṣṣaḥwi.
Imam Abu Dawud : 131
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي بَكْرٍ يَعْنِي ابْنَ حَفْصِ بْنِ عُمَرَ بْنِ سَعْدٍ سَمِعَ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّأَنَّهُ شَهِدَ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ عَوْفٍ يَسْأَلُ بِلَالًا عَنْ وُضُوءِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ كَانَ يَخْرُجُ يَقْضِي حَاجَتَهُ فَآتِيهِ بِالْمَاءِ فَيَتَوَضَّأُ وَيَمْسَحُ عَلَى عِمَامَتِهِ وَمُوقَيْهِقَالَ أَبُو دَاوُد هُوَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ مَوْلَى بَنِي تَيْمِ بْنِ مُرَّةَ
Yenna-aɣ-d [Ubaidullah bin Muɛadz] yenna-aɣ-d [Baba] yenna-aɣ-d [Syu’bah] si [Abu Bakr bin Hafsh bin Ɛumar bin Saɛd] yesla [Abu Abdilla] si [Abu Abdirrahman As-Sulami] belli yella yiwen wass yettwali AbluluBking n [Abdurrahman]. Rasulullah shallallahu alaihi wasallam, syin yenna Bilal; Yeffeɣ-d yiwet n tikkelt ad iɛeqleḍ, syin ssawḍeɣ-as-d aman, syin yeḥḍel, yesfeḍ-as lqecc-is d snat n tceṭṭiḍin-is. Yenna-d Abu Dawud; Netta d Abu Ɛebdillah, d asaḥaya aqbur n Bani Taim bin Murra.
Imam Abu Dawud : 132
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْحُسَيْنِ الدِّرْهَمِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ دَاوُدَ عَنْ بُكَيْرِ بْنِ عَامِرٍ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ بْنِ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ أَنَّ جَرِيرًابَالَ ثُمَّ تَوَضَّأَ فَمَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَقَالَ مَا يَمْنَعُنِي أَنْ أَمْسَحَ وَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمْسَحُ قَالُوا إِنَّمَا كَانَ ذَلِكَ قَبْلَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ قَالَ مَا أَسْلَمْتُ إِلَّا بَعْدَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ
Yenna-aɣ-d [Ali bin Husain Ad-Dirhami] yenna-aɣ-d [Ibnu Dawud] si [Bukair bin ‘Amir] si [Abu Zur’ah bin ‘Amru bin Jarir] belli [Jarir] yiwet n tikkelt yeẓra yettḥezzib, sakkin ixeddem wuẓu, sakkin yesfeḍ-it s tqacuct n khuven-is d win i d-yennan. Amazan n Öebbi (s.a.w) yesfeḍ-it? Nnan-d yemḥaddiyen: Asfeḍ n sin n yikhuf-nni yeḍra-d uqbel ad d-teɣli ayat n Surat Al-Maɛida, dɣa yerra-d: "Ur dduɣ ara ɣer Lislam ala deffir ma d-teɣli Surat Al-Maɛida."
Imam Abu Dawud : 133
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ وَأَحْمَدُ بْنُ أَبِي شُعَيْبٍ الْحَرَّانِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا دَلْهَمُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ حُجَيْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِأَنَّ النَّجَاشِيَّ أَهْدَى إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خُفَّيْنِ أَسْوَدَيْنِ سَاذَجَيْنِ فَلَبِسَهُمَا ثُمَّ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَيْهِمَاقَالَ مُسَدَّدٌ عَنْ دَلْهَمِ بْنِ صَالِحٍ قَالَ أَبُو دَاوُد هَذَا مِمَّا تَفَرَّدَ بِهِ أَهْلُ الْبَصْرَةِ
Yenna-aɣ-d [Musaddad] ed [Aḥmad bin Syuɛib Al Harrani] nnan-d deg sin; Iqqar-aɣ-d [Waki’] yenna-aɣ-d [Dalham bin Salih] si [Hujair bin Abdullah] si [Ibnu Buraidah] si [baba-s] belli agellid n Najasyi yefka-d yiwet n tikkelt tikci i Rasulullah. deg sin yid-sen. Yenna-d Musaddad; si Dalham bin Salih. Yenna-d Abu Dawud; Aya yella deg-s ḥadith ay d-ḥekkun kan yimezdaɣen n Basrah.
Imam Abu Dawud : 134
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا ابْنُ حَيٍّ هُوَ الْحَسَنُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ بُكَيْرِ بْنِ عَامِرٍ الْبَجَلِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي نُعْمٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنَسِيتَ قَالَ بَلْ أَنْتَ نَسِيتَ بِهَذَا أَمَرَنِي رَبِّي عَزَّ وَجَلَّ
Yettwaḥsa-aɣ-d [Ahmad bin Yunus] yenna-aɣ-d [Ibn Hayy, dɣa d Al Hasan bin Salih] si [Bukair bin Amir Al-Bajali] si [Abdurrahman bin Abu Nu’m] si [Al-Mughirah bin Syu’bah] belli Rasul n Allah s.a.w. tga twud-, akka i d-nniɣ; Ay Amazan n Öebbi, day tettuv? Yerra-yas-d : ‘Ula d kečč i yettun, d aya ay iyi-d-yumer Rabb Azza wa Jalla-inu’.
Imam Abu Dawud : 135
حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ عُمَرَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْحَكَمِ وَحَمَّادٌ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْجَدَلِيِّ عَنْ خُزَيْمَةَ بْنِ ثَابِتٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْمَسْحُ عَلَى الْخُفَّيْنِ لِلْمُسَافِرِ ثَلَاثَةُ أَيَّامٍ وَلِلْمُقِيمِ يَوْمٌ وَلَيْلَةٌقَالَ أَبُو دَاوُد رَوَاهُ مَنْصُورُ بْنُ الْمُعْتَمِرِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ بِإِسْنَادِهِ قَالَ فِيهِ وَلَوْ اسْتَزَدْنَاهُ لَزَادَنَا
Yenna-aɣ-d [Hafsh bin Umar] yenna-yaɣ-d [syu’bah] si [Al Hakkam] d [Hammad] si [Ibrahim] si [Abu Abdillah Al-Jadali] si [Khuzaiman bin Thabit] si Nnbi s.al.allahu ‘alaihi wasallam, yenna-d: ‘Asfeḍ d sin n yiḍarren i kra n days. qqimen d yiwen wass d yiwen yiḍ’. Yenna-d Abu Dawud; Iḥka-t-id [Mansur bin Al-Muɛṭamir] si [Ibrahim At-Taimi] s ṣṣanad-is, ibder-as-d; Yerna ma nessuter- as ugar, s ṣṣeḥ ad aɣ- d- yefk lweqt nniḍen.’
Imam Abu Dawud : 136
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مَعِينٍ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ الرَّبِيعِ بْنِ طَارِقٍ أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ رَزِينٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ أَيُّوبَ بْنِ قَطَنٍ عَنْ أُبَيِّ بْنِ عِمَارَةَقَالَ يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَكَانَ قَدْ صَلَّى مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلْقِبْلَتَيْنِ أَنَّهُ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَمْسَحُ عَلَى الْخُفَّيْنِ قَالَ نَعَمْ قَالَ يَوْمًا قَالَ يَوْمًا قَالَ وَيَوْمَيْنِ قَالَ وَيَوْمَيْنِ قَالَ وَثَلَاثَةً قَالَ نَعَمْ وَمَا شِئْتَقَالَ أَبُو دَاوُد رَوَاهُ ابْنُ أَبِي مَرْيَمَ الْمِصْرِيُّ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَيُّوبَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ رَزِينٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ نُسِيٍّ عَنْ أُبَيِّ بْنِ عِمَارَةَ قَالَ فِيهِ حَتَّى بَلَغَ سَبْعًا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ وَمَا بَدَا لَكَ قَالَ أَبُو دَاوُد وَقَدْ اخْتُلِفَ فِي إِسْنَادِهِ وَلَيْسَ هُوَ بِالْقَوِيِّ وَرَوَاهُ ابْنُ أَبِي مَرْيَمَ وَيَحْيَى بْنُ إِسْحَقَ السَّيْلَحِينِيُّ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَيَّوبَ وَقَدْ اخْتُلِفَ فِي إِسْنَادِهِ
Yenna-aɣ-d [Yahya bin Ma’in] yenna-aɣ-d [‘Amru bin Ar-Rabi’ bin Tariq] yenna-aɣ-d [Yahya bin Ayyub] si [Abdurrahman bin Razin] si [Muhammad bin Yazid] si [Ayyub bin Ayyub amdan] si [Ubay bin Qathan amdan o I, tẓalla s Rasulullah sallallahu alaihi wasallam sdat n snat n tqibla, yenna-d; A Amazan n Öebbi, zemre$ ad msefse$ sin khuf? Yerra-yas: ‘Ih’. Yesteqsa-t daɣen; Yiwen wass? Yerra-yas: ‘Ih, yiwen wass’. Yesteqsa-t daɣen; Sin wussan? Yerra-yas : ‘Ih, sin wussan’. Yesteqsa-t daɣen; Kraḍ wussan? Yerra-yas-d: ‘Ih, akken i k-yehwa!’. Abu dawud yenna: Ḥadit-agi yenna-t-id [Ibnu Abi Maryam Al-Mishri] si [Yahya bin Ayyub] si [Abdurrahman bin Razin] si [Muḥemmed bin Yazid bin Abi Ziyad] si [Ubadah bin Nusiy] si [Ubay bin Immarah] yenna-d deg; Armi d asmi i d-yettwabder umḍan n sebɛa, yerna Nnbi s.al.allahu ‘alaihi wasallam yerra-yas-d : ‘Ih, akken tebɣiḍ’. Yenna-d Abu Dawud; Isnad n ḥadit-a yettwaqbel, yerna ḥadit-a ur yeǧhid ara, yerna ḥekmen-t-id daɣen [Ibn Abi Maryam] ed [Yahya bin Ishak As-Sailahini] si [Yahya bin Ayyub], yerna isnad-a daɣen yettwaqbel.
Imam Abu Dawud : 137
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ عَنْ وَكِيعٍ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ أَبِي قَيْسٍ الْأَوْدِيِّ هُوَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ ثَرْوَانَ عَنْ هُزَيْلِ بْنِ شُرَحْبِيلَ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ وَالنَّعْلَيْنِقَالَ أَبُو دَاوُد كَانَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ لَا يُحَدِّثُ بِهَذَا الْحَدِيثِ لِأَنَّ الْمَعْرُوفَ عَنْ الْمُغِيرَةِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ قَالَ أَبُو دَاوُد وَرُوِيَ هَذَا أَيْضًا عَنْ أَبِي مُوسَى الْأَشْعَرِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ مَسَحَ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ وَلَيْسَ بِالْمُتَّصِلِ وَلَا بِالْقَوِيِّ قَالَ أَبُو دَاوُد وَمَسَحَ عَلَى الْجَوْرَبَيْنِ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ وَابْنُ مَسْعُودٍ وَالْبَرَاءُ بْنُ عَازِبٍ وَأَنَسُ بْنُ مَالِكٍ وَأَبُو أُمَامَةَ وَسَهْلُ بْنُ سَعْدٍ وَعَمْرُو بْنُ حُرَيْثٍ وَرُوِيَ ذَلِكَ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ وَابْنِ عَبَّاسٍ
Yenna-yaɣ-d [Uthman bin Abu Syaibah] si [Waki’] si [Sufyan Ats-Tsauri] si [Abu Qais Al Audi, dɣa d Abdurrahman bin Tsarwan] si [Huzail bin Syurahbil] si [Al-Mughirah bin Syu’bah] d n snat n tqacucin-is d tceṭṭiḍin-is. Yenna-d Abu Dawud; Abdurrahman bin Mahdi ur d-yesmektay ara ḥadith-a, acku ayen yettwassnen si Mughirah d akken Nnbi s.al.al.a. Yenna-d Abu Dawud; Yerna aya daɣen yettwaḥka-d si Abu Musa Al Asy’ari si Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam, belli yesfeḍ tqacuct n snat n tqacucin-nni. Maca, ḥadit-agi ur yettkemmil ara yerna ur yeǧhid ara. Yenna-d Abu Dawud; Imdukal ay yesfeḍen yiwet n tikkelt tqacuct n snat-nni n tqacucin d Ali bin Abi Ṭalib, Ibnu Mas’ud, Al-Bara` bin ‘Azib, Anas bin Malik, Abu Umamah, Sahal bin Saɛad, d Amru bin Huraits. Am wakken i t-id-yewwi s ɣur Ëumar bin Al-Xatṣab akked Ibn Ɛebbas.
Imam Abu Dawud : 138
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ وَعَبَّادُ بْنُ مُوسَى قَالَا حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ يَعْلَى بْنِ عَطَاءٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ عَبَّادٌ قَالَ أَخْبَرَنِي أَوْسُ بْنُ أَبِي أَوْسٍ الثَّقَفِيُّأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى نَعْلَيْهِ وَقَدَمَيْهِ وَقَالَ عَبَّادٌ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَى كِظَامَةَ قَوْمٍ يَعْنِي الْمِيضَأَةَ وَلَمْ يَذْكُرْ مُسَدَّدٌ الْمِيضَأَةَ وَالْكِظَامَةَ ثُمَّ اتَّفَقَا فَتَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى نَعْلَيْهِ وَقَدَمَيْهِ
Yenna-aɣ-d [Musaddad] d [Abbad bin Musa] nnan-d deg sin; Yenna-aɣ-d [Husyaim] si [Yaɛla bin Atha`] si [baba-s] - yenna-d Ɛabbad- yenna-yi-d [Aus bin Abu Aus Ats-Tsaqafi] belli Amazan n Öebbi s.al.al.al. Yenna-d Abbad; Ẓriɣ yiwet n tikkelt Rasulullah sshallallahu ‘alaihi wasallam iteddu ɣer wemkan n twuɣa n yiwen n wegdud, maca Musaddad ur d-yebder ara amkan n twuɣa, syin msefhamen sin-nni ɣef lafazh ; syen iga aẓẓal, yesfeḍ s tqacuct n snat n tceṭṭiḍin-is d yiḍarren-is.
Imam Abu Dawud : 139
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ الْبَزَّازُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الزِّنَادِ قَالَ ذَكَرَهُ أَبِي عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَمْسَحُ عَلَى الْخُفَّيْنِو قَالَ غَيْرُ مُحَمَّدٍ عَلَى ظَهْرِ الْخُفَّيْنِ
Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Aṣṣabba Al-Bazzaz] yenna-aɣ-d [Abdurrahman bin Abu Az-Zinad] yenna-d; [Baba] ibder-d, si [Urwah bin Az-Zubair] si [Al-Mughirah bin Syuâbah], belli Amazan n Öebbi, s.al.al.a., s.al.al., yella yettmeslay-d s sin n yiquf. si tama-nniḍen, s lmendad n Muḥemmed i d-yebder; Yesfeḍ s tqacuct n sin khuf.
Imam Abu Dawud : 140
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا حَفْصٌ يَعْنِي ابْنَ غِيَاثٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَبْدِ خَيْرٍ عَنْ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَلَوْ كَانَ الدِّينُ بِالرَّأْيِ لَكَانَ أَسْفَلُ الْخُفِّ أَوْلَى بِالْمَسْحِ مِنْ أَعْلَاهُ وَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمْسَحُ عَلَى ظَاهِرِ خُفَّيْهِحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ عَنْ الْأَعْمَشِ بِإِسْنَادِهِ بِهَذَا الْحَدِيثِ قَالَ مَا كُنْتُ أَرَى بَاطِنَ الْقَدَمَيْنِ إِلَّا أَحَقَّ بِالْغَسْلِ حَتَّى رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمْسَحُ عَلَى ظَهْرِ خُفَّيْهِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْحَدِيثِ قَالَ لَوْ كَانَ الدِّينُ بِالرَّأْيِ لَكَانَ بَاطِنُ الْقَدَمَيْنِ أَحَقَّ بِالْمَسْحِ مِنْ ظَاهِرِهِمَا وَقَدْ مَسَحَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى ظَهْرِ خُفَّيْهِ وَرَوَاهُ وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ بِإِسْنَادِهِ قَالَ كُنْتُ أَرَى أَنَّ بَاطِنَ الْقَدَمَيْنِ أَحَقُّ بِالْمَسْحِ مِنْ ظَاهِرِهِمَا حَتَّى رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمْسَحُ عَلَى ظَاهِرِهِمَا قَالَ وَكِيعٌ يَعْنِي الْخُفَّيْنِ وَرَوَاهُ عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ الْأَعْمَشِ كَمَا رَوَاهُ وَكِيعٌ وَرَوَاهُ أَبُو السَّوْدَاءِ عَنْ ابْنِ عَبْدِ خَيْرٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ رَأَيْتُ عَلِيًّا تَوَضَّأَ فَغَسَلَ ظَاهِرَ قَدَمَيْهِ وَقَالَ لَوْلَا أَنِّي رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَفْعَلُهُ وَسَاقَ الْحَدِيثَ
Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Al-Ala] yenna-yaɣ-d [Hafsh bin Ghiyats] si [Al A’masy] si [Abu Ishaq] si [Abdu Khair] si [Ali radliallahu ‘anhu] yenna-d; Lemmer ddin - Lislam - ad yili d win ay d-yesbedden lbal, ad yili ddaw n tceṭṭiḍt-nni d win ay iwatan ugar ad yettwasfeḍ wala n tqacuct, yerna s tidet, ẓriɣ Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam yesfeḍ tqacuct n sin-nni n yikhuf. Yenna-yaɣ-d [Muḥemmed bin Rafiɛ] yenna-yaɣ-d [Yahya bin Adam] yenna-d; Mi aɣ-d-yenna [Yazid bin Ɛebdel Ɛaziz] si [Al Aɛmasy] s isnad-nnes, s ḥadit-a, yenna-d -Ali-; Ur ttxemmimeɣ ara belli lqaɛa n yiḍarren tgerrez ugar i usired, armi d asmi walaɣ Nnbi sallallahu alaihi wasallam yesfeḍ tqacuct n sin n yikhuf-is. Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Al-Ala`] yenna-aɣ-d [Hafsh bin Ghiyats] si [Al-Aɛmasy] s ḥadit-a, yenna-d -Ali-; Lemmer ddin - Lislam - ad yili d win ay d-yesbedden lbal, s tidet, daxel n yiḍarren ad yili d win ay iwatan ad yettwaḥerrek ugar n tqacuct. U s tidett Nnbi sallallahu aleyhi wasallam yesfed tqacuct n snat khufnya. Iêkaô it-id [Waki'] si [Al A'masy] akked tmeîîut is, inna -Ali-; Nekk lliɣ ttxemmimeɣ yiwet n tikkelt belli ddaw n tfekka n yiḍarren ilaq ad tt-id-sfeḍḍen ugar n tqacuct, armi ay walaɣ Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yettḥezzib berra - tqacuct - n snat-nni. Yenna-d Waki’; Anamek-is d sin n yikhuf. Yerna yenna-t-id [Isa bin Yunus] si [Al A'masy] akken i t-id-yenna Waki' yerna yenna-t-id [Abu As-Sauda`] si [Ibnu Abdi Khair] si [baba-s] yenna; Ẓriɣ yiwet n tikkelt Ali yettḍeggiɛ, yessired beṛṛa - tqacuct - n tfekka n yiḍarren-is, yenna-d, Lemmer mačči d tidet ay ẓriɣ Rasulullah shallallahu alaihi wasallam ixeddem-it, ... sakkin yebder-d Ḥadit-nni.