Imam Abu Dawud (الامام ابو داود) - 4590 හදීස්
හදීස්
Imam Abu Dawud : 621
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ بْنِ مَيْسَرَةَ الْجُشَمِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ بْنُ سَعِيدٍ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جُحَادَةَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الْجَبَّارِ بْنُ وَائِلِ بْنِ حُجْرٍ قَالَكُنْتُ غُلَامًا لَا أَعْقِلُ صَلَاةَ أَبِي قَالَ فَحَدَّثَنِي وَائِلُ بْنُ عَلْقَمَةَ عَنْ أَبِي وَائِلِ بْنِ حُجْرٍ قَالَ صَلَّيْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَكَانَ إِذَا كَبَّرَ رَفَعَ يَدَيْهِ قَالَ ثُمَّ الْتَحَفَ ثُمَّ أَخَذَ شِمَالَهُ بِيَمِينِهِ وَأَدْخَلَ يَدَيْهِ فِي ثَوْبِهِ قَالَ فَإِذَا أَرَادَ أَنْ يَرْكَعَ أَخْرَجَ يَدَيْهِ ثُمَّ رَفَعَهُمَا وَإِذَا أَرَادَ أَنْ يَرْفَعَ رَأْسَهُ مِنْ الرُّكُوعِ رَفَعَ يَدَيْهِ ثُمَّ سَجَدَ وَوَضَعَ وَجْهَهُ بَيْنَ كَفَّيْهِ وَإِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ السُّجُودِ أَيْضًا رَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى فَرَغَ مِنْ صَلَاتِهِقَالَ مُحَمَّدٌ فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لِلْحَسَنِ بْنِ أَبِي الْحَسَنِ فَقَالَ هِيَ صَلَاةُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَعَلَهُ مَنْ فَعَلَهُ وَتَرَكَهُ مَنْ تَرَكَهُ قَالَ أَبُو دَاوُد رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ هَمَّامٌ عَنْ ابْنِ جُحَادَةَ لَمْ يَذْكُرْ الرَّفْعَ مَعَ الرَّفْعِ مِنْ السُّجُودِ
['උබයිදුල්ලාහ් බින් උමර් බින් මයිසරා අල් ජුස්යාමි] අපට [අබ්දුල් වාරිට්ස් බින් සයිද්] අපට මෙසේ පැවසීය; [මුහම්මද් බින් ජුහාදා] අපට [අබ්දුල් ජබ්බාර් බින් වයිල් බින් හුජ්ර්] අපට මෙසේ පැවසීය: 'මම මගේ පියා පැවසූ යාච්ඤා තේරුම් නොගන්නා ළමයෙක්, ඔහු මෙසේ පැවසීය; එවිට ['වයිල් බින් අල්කාමා] මට මෙසේ පැවසීය, මගේ පියා [වයිල් බින් හුජ්ර්] ඔහු මෙසේ පැවසීය; 'මම අල්ලාහ්ගේ දූතයා සමඟ යාච්ඤා කළෙමි, ඔහුට තක්බීර් කියන්නට අවශ්ය වූ විට, ඔහු අත් දෙකම ඔසවා ගත්තේය.' ඔහු මෙසේ පැවසීය; "පසුව ඔහු තම ඇඳුම් නවාගෙන, දකුණු අත වම් අත අල්ලාගෙන අත් දෙකම ඔහුගේ ඇඳුම්වලට දැමුවේය." ඔහු තවදුරටත් පැවසීය; "ඔහුට නැමීමට අවශ්ය වූ විට, ඔහු අත් දෙකම පිටතට ගෙන ඒවා ඔසවයි, නැමීමෙන් හිස ඔසවන්නට අවශ්ය වූ විට, ඔහු අත් දෙකම ඔසවයි, පසුව ඔහු තම මුහුණ තම අත්ලට සමාන්තරව තබා සුජූද් කරයි, ඔහුට හිස සුජූද් කිරීමෙන් ඔසවන්නට අවශ්ය වූ විට, ඔහු සලාතය අවසන් වන තුරු නැවත තම දෑත් ඔසවයි". මුහම්මද් පැවසීය; "පසුව මම මෙය අල් හසන් බින් අබු අල් හසන්ට පැවසුවෙමි, එබැවින් ඔහු මෙසේ පැවසීය; "එය අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන්ගේ යාච්ඤාවයි, එය කිරීමට කැමති අය විසින් කරනු ලබන අතර එය අත්හැරීමට කැමති අය විසින් ඉතිරි කරනු ලැබේ." අබු දාවුද් පැවසීය; "මෙම හදීසය [හමාම්] විසින් [ඉබ්නු ජුහාදා] විසින් විස්තර කරන ලදී, නමුත් ඔහු 'සුජූද්ගෙන් නැගිටින විට අත් එසවීම' ගැන සඳහන් කළේ නැත."
හදීස්
Imam Abu Dawud : 622
حَدَّثَنِي عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحِيمِ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ الْحَسَنِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ النَّخَعِيِّ عَنْ عَبْدِ الْجَبَّارِ بْنِ وَائِلٍ عَنْ أَبِيهِأَنَّهُ أَبْصَرَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ قَامَ إِلَى الصَّلَاةِ رَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى كَانَتَا بِحِيَالِ مَنْكِبَيْهِ وَحَاذَى بِإِبْهَامَيْهِ أُذُنَيْهِ ثُمَّ كَبَّرَ
[උස්මාන් බින් අබු සයිබා] අපට [අබ්දුර්රහිම් බින් සුලෙයිමාන්] [අල් හසන් බින් උබයිදුලා අන් නකායි] [අබ්දුල් ජබ්බාර් බින් වයිල්] [ඔහුගේ පියා] ගෙන් අපට [අබ්දුර්රහිම් බින් සුලෙයිමාන්] ගෙන් අපට පවසා ඇත්තේ ඔහු නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් යාච්ඤා කරන විට ඔහුගේ දෑත් උරහිස් වලට ඉහළින් ඔසවා ඔහුගේ මාපටැඟිලි ඔහුගේ කන්වලට තද කර ඇති බව දුටු බවයි.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 623
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَزِيدُ يَعْنِي ابْنَ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا الْمَسْعُودِيُّ حَدَّثَنِي عَبْدُ الْجَبَّارِ بْنُ وَائِلٍ حَدَّثَنِي أَهْلُ بَيْتِي عَنْ أَبِي أَنَّهُ حَدَّثَهُمْأَنَّهُ رَأَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْفَعُ يَدَيْهِ مَعَ التَّكْبِيرَةِ
[මුසද්දාද්] අපට පවසා ඇත්තේ [යාසිද්, එනම් ඉබ්නු සුරායි'] අපට පවසා ඇති බවයි [අල් මසූඩි] මට පවසා ඇත්තේ [අබ්දුල් ජබ්බාර් බින් වයිල්] [මගේ පවුලේ අයට] [මගේ පියාගෙන්] ඔහු ඔවුන්ට - මගේ දේවමාළිගාවේ විශේෂඥයින්ට - ඔහු - මගේ පියා - වරක් අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තක්බීර් කියමින් තම දෑත් ඔසවනවා දුටු බව මට පැවසූ බවයි.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 624
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ عَنْ عَاصِمِ بْنِ كُلَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ وَائِلِ بْنِ حُجْرٍ قَالَقُلْتُ لَأَنْظُرَنَّ إِلَى صَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَيْفَ يُصَلِّي قَالَ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاسْتَقْبَلَ الْقِبْلَةَ فَكَبَّرَ فَرَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى حَاذَتَا أُذُنَيْهِ ثُمَّ أَخَذَ شِمَالَهُ بِيَمِينِهِ فَلَمَّا أَرَادَ أَنْ يَرْكَعَ رَفَعَهُمَا مِثْلَ ذَلِكَ ثُمَّ وَضَعَ يَدَيْهِ عَلَى رُكْبَتَيْهِ فَلَمَّا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ الرُّكُوعِ رَفَعَهُمَا مِثْلَ ذَلِكَ فَلَمَّا سَجَدَ وَضَعَ رَأْسَهُ بِذَلِكَ الْمَنْزِلِ مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ ثُمَّ جَلَسَ فَافْتَرَشَ رِجْلَهُ الْيُسْرَى وَوَضَعَ يَدَهُ الْيُسْرَى عَلَى فَخِذِهِ الْيُسْرَى وَحَدَّ مِرْفَقَهُ الْأَيْمَنَ عَلَى فَخِذِهِ الْيُمْنَى وَقَبَضَ ثِنْتَيْنِ وَحَلَّقَ حَلْقَةً وَرَأَيْتُهُ يَقُولُ هَكَذَا وَحَلَّقَ بِشْرٌ الْإِبْهَامَ وَالْوُسْطَى وَأَشَارَ بِالسَّبَّابَةِحَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ حَدَّثَنَا زَائِدَةُ عَنْ عَاصِمِ بْنِ كُلَيْبٍ بِإِسْنَادِهِ وَمَعْنَاهُ قَالَ فِيهِ ثُمَّ وَضَعَ يَدَهُ الْيُمْنَى عَلَى ظَهْرِ كَفِّهِ الْيُسْرَى وَالرُّسْغِ وَالسَّاعِدِ وَقَالَ فِيهِ ثُمَّ جِئْتُ بَعْدَ ذَلِكَ فِي زَمَانٍ فِيهِ بَرْدٌ شَدِيدٌ فَرَأَيْتُ النَّاسَ عَلَيْهِمْ جُلُّ الثِّيَابِ تَحَرَّكُ أَيْدِيهِمْ تَحْتَ الثِّيَابِ
[මුසද්දාද්] අපට [බිසීර් බින් අල් මුෆද්ලාල්] [ඔහුගේ පියා] [වයිල් බින් හුජ්ර්] ගෙන් [අෂිම් බින් කුලයිබ්] ගෙන් [ඔහුගේ පියා] ගෙන් [බිසීර් බින් අල් මුෆද්ලාල්] අපට මෙසේ පැවසීය; මම මෙසේ කීවෙමි; 'ඇත්ත වශයෙන්ම, මම රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් තුමාගේ යාච්ඤාව සැබවින්ම දකිමි, ඔහු යාච්ඤා කළේ කෙසේදැයි බලන්නෙමි.' වයිල් පැවසීය; අසුලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් කිබ්ලා දෙසට මුහුණලා සිටගෙන, පසුව ඔහු අත් දෙකම ඔහුගේ කන් සමඟ සමතලා වන තෙක් ඔසවමින් තක්බීර් කීවේය, පසුව ඔහුගේ දකුණු අත ඔහුගේ වම් අත අල්ලා ගත්තේය, ඔහු නැමීමට යන විට, ඔහු පෙර මෙන් අත් දෙකම ඔසවා, පසුව ඔහු දණහිස් මත අත් දෙකම තැබීය, නැමීමෙන් හිස ඔසවන්නට යන විට' -ඉ'තිඩාල්- ඔහු පෙර මෙන් අත් දෙකම ඔසවා, සුජූද් කරන විට, ඔහු තම හිස එම ස්ථානයේ, එනම් ඔහුගේ අත් අතර තබා, පසුව ඔහු වාඩි විය. වම් කකුල මත රැඳී වම් අත වම් කලවා මත තබා දකුණු වැලමිට දකුණු කලවා මත දිගු කර, ඇඟිලි දෙක එකට බැඳ රවුමක් සාදනු මම දුටුවෙමි, ඔහු මෙවැනි ලකුණක් ලබා දෙන ආකාරය මම දුටුවෙමි - බිසීර් මාපටැඟිල්ල සහ මැද ඇඟිල්ලෙන් රවුමක් සාදා පෙන්වීය - [අල් හසන් බින් අලි] අපට පවසා ඇත [අබු අල් වලීඩ්] [අෂිම් බින් කුලයිබ්] වෙතින් ඉස්නාද් සහ එහි අර්ථය සමඟ [සයිදා] අපට පවසා ඇති බව - ඔහුගේ හදීසයේ - ඔහු මෙසේ පැවසීය; 'පසුව ඔහු තම දකුණු අත ඔහුගේ වම් අත්ලෙහි සහ වම් මැණික් කටුවෙහි පිටුපස තැබීය'. ඔහු මෙසේද පැවසීය; "ඊට පසු මම ශීත කාලය පැමිණි විට පැමිණියෙමි, එබැවින් ඇඳුම් වලින් වැසී ඇති පුද්ගලයින් සහ ඔවුන්ගේ අත් ඇඳුම් යට චලනය වන ආකාරය මම දුටුවෙමි."
හදීස්
Imam Abu Dawud : 625
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ عَاصِمِ بْنِ كُلَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ وَائِلِ بْنِ حُجْرٍ قَالَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ افْتَتَحَ الصَّلَاةَ رَفَعَ يَدَيْهِ حِيَالَ أُذُنَيْهِ قَالَ ثُمَّ أَتَيْتُهُمْ فَرَأَيْتُهُمْ يَرْفَعُونَ أَيْدِيَهُمْ إِلَى صُدُورِهِمْ فِي افْتِتَاحِ الصَّلَاةِ وَعَلَيْهِمْ بَرَانِسُ وَأَكْسِيَةٌ
[උස්මාන් බින් අබු සයිබා] අපට [ෂාරික්] [ඔහුගේ පියා] [වෛල් බින් හුජ්ර්] ගෙන් [අෂිම් බින් කුලයිබ්] ගෙන් අපට [ෂාරික්] මෙසේ පැවසීය: අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් සලාතය ආරම්භ කරන විට ඔහුගේ කන්වලට සමාන්තරව දෑත් ඔසවා ඇති බව මම දුටුවෙමි, ඔහු මෙසේ පැවසීය; පසුව මම ඔවුන් වෙත පැමිණියෙමි - මිතුරන් - පසුව ඔවුන් සලාතය ආරම්භ කරන විට ඔවුන්ගේ දෑත් පපුව දක්වා ඔසවන ආකාරය මම දුටුවෙමි, ඔවුන්ගෙන් සමහරක් හිස ආවරණය කරන කබා පැළඳ සිටි අතර සමහරු ඇඳුම් ඇඳ සිටියහ.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 626
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سُلَيْمَانَ الْأَنْبَارِيُّ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شَرِيكٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ كُلَيْبٍ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ وَائِلٍ عَنْ وَائِلِ بْنِ حُجْرٍ قَالَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الشِّتَاءِ فَرَأَيْتُ أَصْحَابَهُ يَرْفَعُونَ أَيْدِيَهُمْ فِي ثِيَابِهِمْ فِي الصَّلَاةِ
[මුහම්මද් බින් සුලෙයිමාන් අල් අන්බාරි] අපට [වාකි] [ෂාරික්] [අෂිම් බින් කුලයිබ්] [අල්කාමා බින් වයිල්] [වයිල් බින් හුජ්ර්] ගෙන් අපට [වාකි] මෙසේ පැවසීය: 'මම ශීත ඍතුවේ දී නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් වෙත පැමිණියෙමි, එවිට ඔහුගේ සහචරයින් සලාම් කරමින් සිටියදී ඔවුන්ගේ ඇඳුම් තුළට දෑත් ඔසවමින් සිටිනු මම දුටුවෙමි'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 627
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ الضَّحَّاكُ بْنُ مَخْلَدٍ ح و حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى وَهَذَا حَدِيثُ أَحْمَدَ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ يَعْنِي ابْنَ جَعْفَرٍ أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عُمَرَ بْنِ عَطَاءٍ قَالَسَمِعْتُ أَبَا حُمَيْدٍ السَّاعِدِيَّ فِي عَشْرَةٍ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ أَبُو قَتَادَةَ قَالَ أَبُو حُمَيْدٍ أَنَا أَعْلَمُكُمْ بِصَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالُوا فَلِمَ فَوَاللَّهِ مَا كُنْتَ بِأَكْثَرِنَا لَهُ تَبَعًا وَلَا أَقْدَمِنَا لَهُ صُحْبَةً قَالَ بَلَى قَالُوا فَاعْرِضْ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قَامَ إِلَى الصَّلَاةِ يَرْفَعُ يَدَيْهِ حَتَّى يُحَاذِيَ بِهِمَا مَنْكِبَيْهِ ثُمَّ يُكَبِّرُ حَتَّى يَقِرَّ كُلُّ عَظْمٍ فِي مَوْضِعِهِ مُعْتَدِلًا ثُمَّ يَقْرَأُ ثُمَّ يُكَبِّرُ فَيَرْفَعُ يَدَيْهِ حَتَّى يُحَاذِيَ بِهِمَا مَنْكِبَيْهِ ثُمَّ يَرْكَعُ وَيَضَعُ رَاحَتَيْهِ عَلَى رُكْبَتَيْهِ ثُمَّ يَعْتَدِلُ فَلَا يَصُبُّ رَأْسَهُ وَلَا يُقْنِعُ ثُمَّ يَرْفَعُ رَأْسَهُ فَيَقُولُ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ ثُمَّ يَرْفَعُ يَدَيْهِ حَتَّى يُحَاذِيَ بِهِمَا مَنْكِبَيْهِ مُعْتَدِلًا ثُمَّ يَقُولُ اللَّهُ أَكْبَرُ ثُمَّ يَهْوِي إِلَى الْأَرْضِ فَيُجَافِي يَدَيْهِ عَنْ جَنْبَيْهِ ثُمَّ يَرْفَعُ رَأْسَهُ وَيَثْنِي رِجْلَهُ الْيُسْرَى فَيَقْعُدُ عَلَيْهَا وَيَفْتَحُ أَصَابِعَ رِجْلَيْهِ إِذَا سَجَدَ وَيَسْجُدُ ثُمَّ يَقُولُ اللَّهُ أَكْبَرُ وَيَرْفَعُ رَأْسَهُ وَيَثْنِي رِجْلَهُ الْيُسْرَى فَيَقْعُدُ عَلَيْهَا حَتَّى يَرْجِعَ كُلُّ عَظْمٍ إِلَى مَوْضِعِهِ ثُمَّ يَصْنَعُ فِي الْأُخْرَى مِثْلَ ذَلِكَ ثُمَّ إِذَا قَامَ مِنْ الرَّكْعَتَيْنِ كَبَّرَ وَرَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى يُحَاذِيَ بِهِمَا مَنْكِبَيْهِ كَمَا كَبَّرَ عِنْدَ افْتِتَاحِ الصَّلَاةِ ثُمَّ يَصْنَعُ ذَلِكَ فِي بَقِيَّةِ صَلَاتِهِ حَتَّى إِذَا كَانَتْ السَّجْدَةُ الَّتِي فِيهَا التَّسْلِيمُ أَخَّرَ رِجْلَهُ الْيُسْرَى وَقَعَدَ مُتَوَرِّكًا عَلَى شِقِّهِ الْأَيْسَرِ قَالُوا صَدَقْتَ هَكَذَا كَانَ يُصَلِّي صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ يَزِيدَ يَعْنِي ابْنَ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ حَلْحَلَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو الْعَامِرِيِّ قَالَ كُنْتُ فِي مَجْلِسٍ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَتَذَاكَرُوا صَلَاةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَبُو حُمَيْدٍ فَذَكَرَ بَعْضَ هَذَا الْحَدِيثِ وَقَالَ فَإِذَا رَكَعَ أَمْكَنَ كَفَّيْهِ مِنْ رُكْبَتَيْهِ وَفَرَّجَ بَيْنَ أَصَابِعِهِ ثُمَّ هَصَرَ ظَهْرَهُ غَيْرَ مُقْنِعٍ رَأْسَهُ وَلَا صَافِحٍ بِخَدِّهِ وَقَالَ فَإِذَا قَعَدَ فِي الرَّكْعَتَيْنِ قَعَدَ عَلَى بَطْنِ قَدَمِهِ الْيُسْرَى وَنَصَبَ الْيُمْنَى فَإِذَا كَانَ فِي الرَّابِعَةِ أَفْضَى بِوَرِكِهِ الْيُسْرَى إِلَى الْأَرْضِ وَأَخْرَجَ قَدَمَيْهِ مِنْ نَاحِيَةٍ وَاحِدَةٍ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْمِصْرِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ اللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ يَزِيدَ بْنِ مُحَمَّدٍ الْقُرَشِيِّ وَيَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ حَلْحَلَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ عَطَاءٍ نَحْوَ هَذَا قَالَ فَإِذَا سَجَدَ وَضَعَ يَدَيْهِ غَيْرَ مُفْتَرِشٍ وَلَا قَابِضِهِمَا وَاسْتَقْبَلَ بِأَطْرَافِ أَصَابِعِهِ الْقِبْلَةَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْحُسَيْنِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبُو بَدْرٍ حَدَّثَنِي زُهَيْرٌ أَبُو خَيْثَمَةَ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ الْحُرِّ حَدَّثَنِي عِيسَى بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ عَطَاءٍ أَحَدِ بَنِي مَالِكٍ عَنْ عَبَّاسٍ أَوْ عَيَّاشِ بْنِ سَهْلٍ السَّاعِدِيِّ أَنَّهُ كَانَ فِي مَجْلِسٍ فِيهِ أَبُوهُ وَكَانَ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفِي الْمَجْلِسِ أَبُو هُرَيْرَةَ وَأَبُو حُمَيْدٍ السَّاعِدِيُّ وَأَبُو أُسَيْدٍ بِهَذَا الْخَبَرِ يَزِيدُ أَوْ يَنْقُصُ قَالَ فِيهِ ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ يَعْنِي مِنْ الرُّكُوعِ فَقَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ وَرَفَعَ يَدَيْهِ ثُمَّ قَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ فَسَجَدَ فَانْتَصَبَ عَلَى كَفَّيْهِ وَرُكْبَتَيْهِ وَصُدُورِ قَدَمَيْهِ وَهُوَ سَاجِدٌ ثُمَّ كَبَّرَ فَجَلَسَ فَتَوَرَّكَ وَنَصَبَ قَدَمَهُ الْأُخْرَى ثُمَّ كَبَّرَ فَسَجَدَ ثُمَّ كَبَّرَ فَقَامَ وَلَمْ يَتَوَرَّكْ ثُمَّ سَاقَ الْحَدِيثَ قَالَ ثُمَّ جَلَسَ بَعْدَ الرَّكْعَتَيْنِ حَتَّى إِذَا هُوَ أَرَادَ أَنْ يَنْهَضَ لِلْقِيَامِ قَامَ بِتَكْبِيرَةٍ ثُمَّ رَكَعَ الرَّكْعَتَيْنِ الْأُخْرَيَيْنِ وَلَمْ يَذْكُرْ التَّوَرُّكَ فِي التَّشَهُّدِ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عَمْرٍو أَخْبَرَنِي فُلَيْحٌ حَدَّثَنِي عَبَّاسُ بْنُ سَهْلٍ قَالَ اجْتَمَعَ أَبُو حُمَيْدٍ وَأَبُو أُسَيْدٍ وَسَهْلُ بْنُ سَعْدٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ مَسْلَمَةَ فَذَكَرُوا صَلَاةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَبُو حُمَيْدٍ أَنَا أَعْلَمُكُمْ بِصَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ بَعْضَ هَذَا قَالَ ثُمَّ رَكَعَ فَوَضَعَ يَدَيْهِ عَلَى رُكْبَتَيْهِ كَأَنَّهُ قَابِضٌ عَلَيْهِمَا وَوَتَّرَ يَدَيْهِ فَتَجَافَى عَنْ جَنْبَيْهِ قَالَ ثُمَّ سَجَدَ فَأَمْكَنَ أَنْفَهُ وَجَبْهَتَهُ وَنَحَّى يَدَيْهِ عَنْ جَنْبَيْهِ وَوَضَعَ كَفَّيْهِ حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ حَتَّى رَجَعَ كُلُّ عَظْمٍ فِي مَوْضِعِهِ حَتَّى فَرَغَ ثُمَّ جَلَسَ فَافْتَرَشَ رِجْلَهُ الْيُسْرَى وَأَقْبَلَ بِصَدْرِ الْيُمْنَى عَلَى قِبْلَتِهِ وَوَضَعَ كَفَّهُ الْيُمْنَى عَلَى رُكْبَتِهِ الْيُمْنَى وَكَفَّهُ الْيُسْرَى عَلَى رُكْبَتِهِ الْيُسْرَى وَأَشَارَ بِأُصْبُعِهِ قَالَ أَبُو دَاوُد رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ عُتْبَةُ بْنُ أَبِي حَكِيمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عِيسَى عَنْ الْعَبَّاسِ بْنِ سَهْلٍ لَمْ يَذْكُرْ التَّوَرُّكَ وَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ فُلَيْحٍ وَذَكَرَ الْحَسَنُ بْنُ الْحُرِّ نَحْوَ جِلْسَةِ حَدِيثِ فُلَيْحٍ وَعُتْبَةَ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ حَدَّثَنِي عُتْبَةُ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عِيسَى عَنْ الْعَبَّاسِ بْنِ سَهْلٍ السَّاعِدِيِّ عَنْ أَبِي حُمَيْدٍ بِهَذَا الْحَدِيثِ قَالَ وَإِذَا سَجَدَ فَرَّجَ بَيْنَ فَخِذَيْهِ غَيْرَ حَامِلٍ بَطْنَهُ عَلَى شَيْءٍ مِنْ فَخِذَيْهِ قَالَ أَبُو دَاوُد رَوَاهُ ابْنُ الْمُبَارَكِ حَدَّثَنَا فُلَيْحٌ سَمِعْتُ عَبَّاسَ بْنَ سَهْلٍ يُحَدِّثُ فَلَمْ أَحْفَظْهُ فَحَدَّثَنِيهِ أُرَاهُ ذَكَرَ عِيسَى بْنَ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّهُ سَمِعَهُ مِنْ عَبَّاسِ بْنِ سَهْلٍ قَالَ حَضَرْتُ أَبَا حُمَيْدٍ السَّاعِدِيَّ بِهَذَا الْحَدِيثِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَعْمَرٍ حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ مِنْهَالٍ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جُحَادَةَ عَنْ عَبْدِ الْجَبَّارِ بْنِ وَائِلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذَا الْحَدِيثِ قَالَ فَلَمَّا سَجَدَ وَقَعَتَا رُكْبَتَاهُ إِلَى الْأَرْضِ قَبْلَ أَنْ تَقَعَ كَفَّاهُ قَالَ فَلَمَّا سَجَدَ وَضَعَ جَبْهَتَهُ بَيْنَ كَفَّيْهِ وَجَافَى عَنْ إِبِطَيْهِ قَالَ حَجَّاجٌ وَقَالَ هَمَّامٌ و حَدَّثَنَا شَقِيقٌ حَدَّثَنِي عَاصِمُ بْنُ كُلَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ هَذَا وَفِي حَدِيثِ أَحَدِهِمَا وَأَكْبَرُ عِلْمِي أَنَّهُ حَدِيثُ مُحَمَّدِ بْنِ جُحَادَةَ وَإِذَا نَهَضَ نَهَضَ عَلَى رُكْبَتَيْهِ وَاعْتَمَدَ عَلَى فَخِذِهِ
[අහමද් බින් හන්බල්] අපට [අබු 'අෂිම් ඉස් දලහක් බින් මක්ලද්] අපට පවසා ඇති අතර එය වෙනත් මාර්ගයකින් විස්තර කර ඇත, [මුසද්දාද්] අපට [යාහ්යා] අපට පවසා ඇති අතර මෙය අහමඩ්ගේ හදීසයක් බව ඔහු පැවසීය; [අබ්දුල් හමීඩ් එනම් ඉබ්නු ජ'ෆාර්] මට [මුහම්මද් බින් උමර් බින් 'අතා`] දැනුම් දී ඇති බව ඔහු පැවසීය; [අබු කටාදා] සිටි රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගේ සහචරයින් දස දෙනෙකු මධ්යයේ [අබු හුමයිඩ් අස් සායිදි] පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි, අබු හුමයිඩ් පැවසීය; 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගේ යාච්ඤා ගැන මම වැඩි විස්තර දනිමි'. ඔවුන් මෙසේ පැවසූහ; 'අල්ලාහ් විසින් දිවුරමින්, ඔබ බොහෝ විට ඔහු සමඟ යන පුද්ගලයා නොවූවත්, අපට පෙර ඔහුගේ මිතුරා නොවූවත් එය ඇයි'. ඔහු මෙසේ පවසයි; 'ඔව්, හරි'. ඔවුන් මෙසේ පැවසූහ; 'එසේ නම්, පැහැදිලි කරන්න'. අබු හුමයිඩ් මෙසේ පැවසීය; “රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් තම සලාතය ආරම්භ කිරීමට අවශ්ය වූ විට, ඔහු තම උරහිස් වලට සමාන්තර වන තෙක් අත් දෙකම ඔසවා, පසුව ඔහුගේ සියලුම අස්ථි කෙළින් වන පරිදි තක්බීර් කළේය, පසුව ඔහු සලාතය කියෙව්වේය - පසුව ඔහු තම උරහිස් වලට සමාන්තර වන තෙක් අත් දෙකම ඔසවමින් සලාතය කීවේය, පසුව ඔහුගේ අත් දණහිස් මත තබා නැමී, පසුව ඔහුගේ පිටුපස සහ හිස කෙළින් කළේය - හිස නමා හෝ ඉහළට නොබලා. ඉන්පසු ඔහු හිස ඔසවා “සාමිඅල්ලාහු ලිමන් හමිදා” යැයි පැවසීය. ඉන්පසු ඔහු අත් දෙකම උරහිස් වලට සමාන්තර වන තෙක් ඔසවා “අල්ලාහු අක්බර්” යැයි පැවසීය. ඉන්පසු ඔහු බිමට බැස, පසුව ඔහුගේ දෑත් දෙපැත්තෙන් දිගු කර, හිස ඔසවා වම් කකුල නමා ඒ මත හිඳගෙන, සුජූද් කරන විට ඔහුගේ ඇඟිලි විවෘත කර, පසුව “අල්ලාහු අක්බර්” යැයි පැවසීය. ඉන්පසු ඔහු හිස ඔසවා වම් කකුල නමා ඒ මත හිඳගත්තේය, එවිට ඔහුගේ අස්ථි නැවත ඒවායේ ස්ථානයට පැමිණියේය, පසුව ඔහු තවත් රකඅතකදීද එසේ කළේය. ඔහු රකඅත් දෙකකට පසු නැඟිටින විට, ඔහු තක්බීර් ඉටු කර අත් දෙකම උරහිස් වලට සමාන්තර වන තෙක් ඔසවයි, සලාතය ආරම්භ කරන විට තක්බීර් කරන ආකාරයටම, ඔහු වෙනත් සලාතයන්හිදීද එයම කරයි, ඔහු සුබ පැතුම් අඩංගු -තහියාත් - හිඳගත් විට, ඔහු තම වම් කකුලේ පිහිටීම වෙනස් කර තවුක් එකක වාඩි වේ - වම් පාදය දකුණු පාදයට තද කර වාඩි වී සිටී. ඊට පසු මිතුරන් දස දෙනා මෙසේ පැවසූහ; 'ඔබ හරි, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් සලාතය ඉටු කළේ එලෙසයි'. [කුටයිබා බින් සයිද්] [යාසිද් එනම් ඉබ්නු අබු හබීබ්] [මුහම්මද් බින් අම්රු බින් හල්හලා] [මුහම්මද් බින් අම්රු අල් අමිරි] [ඉබ්නු ලහියා] [මුහම්මද් බින් අම්රු බින් හල්හලා] [මුහම්මද් බින් අම්රු අල් අමිරි] [ඉබ්නු ලහියා] [යසීද් එනම් ඉබ්නු අබු හබීබ්] [මුහම්මද් බින් අම්රු බින් හල්හලා] [මුහම්මද් බින් අම්රු අල් අමිරි] [ඉබ්නු ලහියා] [මුහම්මද් බින් අම්රු බින් අම්රු අල් අමිරි] [ඉබ්නු ලහියා] [මුහම්මද් බින් අම්රු බින් අම්රු අල් අමිරි] [ඉබ්නු ලහියා] [මුහම්මද් බින් අම්රු බින් අම්රු අල් අමිරි] [ඉබ්නු ලහියා] [යසීද්] ගෙන් අපට පවසා ඇති බව අපට පැවසීය; "මම නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ සහචරයින්ගේ රැස්වීමක සිටියෙමි, එවිට ඔවුන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ යාච්ඤාව ගැන සාකච්ඡා කරමින් සිටියහ." අබු හුමයිඩ් පැවසීය; "... පසුව ඔහු මෙම හදීසයෙන් සමහරක් සඳහන් කළේය". අබු හුමයිඩ් තවදුරටත් මෙසේ පැවසීය; "නැමෙන විට", ඔහු අත් දෙකම දණහිස් දෙක මත තබා, ඇඟිලි විහිදුවා, පසුව ඔහුගේ පිටුපසට නැමුවේය - පැතලි -, ඉහළට නොබලන්නේ හෝ හිස පහත් කරන්නේ නැත". අබු හුමයිඩ් තවදුරටත් මෙසේ පැවසීය; "ඔහු රකඅත් දෙකකින් වාඩි වූ විට, ඔහු වම් පාදයේ පිටුපස වාඩි වී දකුණු පාදය කෙළින් කළේය. හතරවන රකඅත්හි සිටියදී, ඔහු තම වම් කලවා බිමට තද කර, ඔහුගේ පාද දෙකම එක් දිශාවකට - එනම් දකුණට - තැබුවේය." [ඊසා බින් ඉබ්රාහිම් අල් මිෂ්රි] අපට [ඉබ්නු වහබ්] [අල් ලයිත් බින් සාද්] [යාසිඩ් බින් මුහම්මද් අල් කුරාසි] ගෙන් සහ [යාසිඩ් බින් අබු හබීබ්] [මුහම්මද් බින් අම්ර් බින් හල්හලා] [මුහම්මද් බින් අම්ර් බින් අතා`] ගෙන් මෙම හදීසය මෙන් පැවසූ බව ඔහු පැවසීය; 'ඔහු සුජූද් කරන විට, ඔහු තම දෑත් ඒවා විහිදුවන්නේ හෝ එකට ගෙන එන්නේ නැතිව තබන අතර ඔහුගේ ඇඟිලි - පාද - කිබ්ලා දෙසට හරවයි'.' [අලි බින් අල් හුසේන් බින් ඉබ්රාහිම්] අපට පවසා ඇති පරිදි [අබු බද්ර්] මට පවසා ඇති පරිදි [සුහයිර් අබු කයිට්සාමා] අපට පවසා ඇති පරිදි [අල් හසන් බින් අල් හුර්] [අබ්බාස් හෝ අයියසි බින් සහ්ල් අස් සායිදි] ගෙන් බනී මලික්ගෙන් එක් අයෙකු වන [මුහම්මද් බින් අම්රු බින් අතා`] ගෙන් [ඊසා බින් අබ්දුල්ලා බින් මලික්] මට පවසා ඇති පරිදි [ඊසා බින් අබ්දුල්ලා බින් මලික්] ඔහුගේ පියා සහ නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාගේ සහචරයින් කිහිප දෙනෙකු ඇතුළත් මජ්ලිස් එකකට සහභාගී වූ බව මට පවසා ඇති අතර, එම රැස්වීමේදී අබු හුරෙයිරා, අබු හුමයිඩ් අස් සායිදි සහ අබු උසයිද් ද මෙම කබාර් හදීස් සමඟ - ඉතිහාසයේ - එකතු කිරීම් හෝ අඩු කිරීම් සහිතව සිටියහ, ඔහු මෙසේ පැවසීය; 'එවිට ඔහු හිස නමා හිස ඔසවා' මෙසේ පැවසීය; 'සමිඅල්ලාහු ලිමන් හමිදා, අල්ලාහුම්මා රබ්බානි වලකල් හම්දු - අල්ලාහ්ට ප්රශංසා කරන ඕනෑම කෙනෙකුට ඔහු සියල්ල අසයි, අපගේ රබ්, ඔබට පමණක් සියලු ප්රශංසා -'. තවද අත් දෙකම ඔසවා මෙසේ පැවසීය: 'අල්ලාහ් ශ්රේෂ්ඨයි'. ඉන්පසු ඔහු සුජූද් කරන විට ඔහුගේ අත්ල සහ දණහිස් සහ පාද මත සිටගෙන සුජූද් කළේය. ඉන්පසු ඔහු තක්බීර් පවසා වාඩි වී, ඔහුගේ වම් පාදය දකුණු කකුලට ඔබා, ඔහුගේ පාදයේ යටි පතුල කෙළින් කර, පසුව ඔහු තක්බීර් පවසා පසුව සුජූද් කළේය, පසුව ඔහු ආරම්භයේ දී මෙන් වාඩි නොවී සිටගෙන තක්බීර් දිගටම කරගෙන ගියේය...' ඉන්පසු ඔහු තම හදීසයේ ප්රතිනිර්මාණය දිගටම කරගෙන ගියේය, ඔහු දිගටම කරගෙන ගියේය; 'පසුව ඔහු රකඅත් දෙකකට පසු වාඩි විය, එවිට ඔහුට නැගී සිටීමට අවශ්ය වූ විට, ඔහු පළමුව තක්බීර් කීවේය, පසුව ඔහු අවසාන රකඅත් දෙක සම්පූර්ණ කළේය, තස්යාහුද් හි වාඩි වීම ගැන සඳහන් කළේ නැත'. [අහ්මද් බින් හන්බල්] අපට පවසා ඇති පරිදි [අබ්දුල් මලික් බින් අම්රු] මට [ෆුඅලයිහ්] මට [අබ්බාස් බින් සහ්ල්] ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'අබු හුමයිඩ්, අබු උසයිද්, සහ්ල් බින් සාද් සහ මුහම්මද් බින් මස්ලාමා සභාවකදී රැස්වී රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ යාඥා පිළිවෙත් ගැන සඳහන් කළ බව [අබු හුමයිඩ්] පැවසීය: 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ යාඥා පිළිවෙත් ගැන හොඳින්ම දන්නා පුද්ගලයා මමයි'. ඉන්පසු ඔහු මෙම හදීසයේ කොටසක් සඳහන් කළ පරිදි, ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'පසුව ඔහු දණහිස් මත අත් තබා ඒවා අල්ලාගෙන සිටින ආකාරයට හිස නමා, ඔහුගේ දෑත් කඹයක් මෙන් බැඳ, පසුව ඒවා ඔහුගේ දෙපසින් දිගු කළේය'. ඊළඟට ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'පසුව ඔහු සුජූද් කළේය, ඔහුගේ නාසය සහ නළල බිමට තද කර, ඔහුගේ දෙපසින් දෑත් දිගු කර, ඔහුගේ අත් උරහිස් වලට සමාන්තරව තැබීය.' ඉන්පසු ඔහු හිස ඔසවා - සුජූද් දෙකක් අතර වාඩි විය - එවිට ඔහුගේ අස්ථි ඒවායේ මුල් ස්ථානයට නැවත පැමිණියේය, සුජූද් කිරීමෙන් පසු - ඔහු ඉෆ්තිරාසි හිඳගෙන - ඔහුගේ වම් කකුල මත හිඳගෙන - ඔහුගේ දකුණු පාදයේ ඇතුළත කිබ්ලා දෙසට මුහුණලා තබා, ඔහුගේ දකුණු පාදය ඔහුගේ දකුණු දණහිස මත තබා, ඔහුගේ වම් අත ඔහුගේ වම් දණහිස මත තබා, ඔහුගේ දබරැඟිල්ල පෙන්වමින් සිටියේය. අබු දාවුද් මෙසේ පැවසීය; 'මෙම හදීසය ['උත්බා බින් අබු හකීම්] විසින් ['අබ්බාස් බින් සහ්ල්] වෙතින් [අබ්දුල්ලා බින් ඊසා] වෙතින් ['උත්බා බින් අබු හකීම්] විසින් විස්තර කරන ලදී, නමුත් ඔහු -සත්-තවාරුක් ගැන සඳහන් නොකළ අතර, පසුව ඔහු එය හදීසයේ - විස්තර කරන ලද- ෆුලයිහ්' හි සඳහන් කළේය. මේ අතර, අල් හසන් බින් අල් හුර් හදීසයට අනුව වාඩි වී සිටින ස්ථානය සඳහන් කළේය - ඔහු විසින් විස්තර කරන ලද - ෆුලයිහ් සහ 'උත්බා'. ['අම්ර් බින් උත්මාන්] අපට [බකියා] මට [උත්බා] මට [අබු හුමයිඩ්] වෙතින් [අල් 'අබ්බාස් බින් සහ්ල් අස් සායිදි] වෙතින් [අබ්දුල්ලා බින් ඊසා] මෙවැනි හදීසයක් සමඟ පැවසූ බව ඔහු පැවසීය; 'ඔහු සුජූද් කළ විට, ඔහුගේ බඩේ බර උසුලන්නේ නැතිව කලවා දිගු කළේය'. අබු දාවුද් පැවසීය; 'මෙම හදීසය [ඉබ්නු මුබාරක්] විසින් ද විස්තර කරන ලදී, [ෆුලයිහ්] අපට පවසා ඇත්තේ [අබ්බාස් බින් සහ්ල්] මෙම හදීසය පවසන බව මම අසා ඇති බවයි, නමුත් මම එය කටපාඩම් නොකරමි. ඔහු ඊසා බින් අබ්දුල්ලා ගැන සඳහන් කළ බව පෙනෙන බව ඔහු මට පැවසීය ඔහු අබ්බාස් බින් සහ්ල්ගෙන් අසා ඇති බව ඔහු පැවසීය; 'මම මෙම හදීසය අබු හුමයිඩ් අස් සායිදිට පැහැදිලි කළෙමි, ඔහු අපට [මුහම්මද් බින් මාමර්] අපට [හජ්ජාජ් බින් මින්හාල්] අපට [හම්මම්] අපට [මුහම්මද් බින් ජුහාදා] [අබ්දුල් ජබ්බාර් බින් වයිල්] [ඔහුගේ පියා] නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන්] මෙම හදීසය පිළිබඳව පැවසූ බව ඔහු පැවසීය; 'ඔහු සුජූද් කළ විට, ඔහුගේ අත් බිම තැබීමට පෙර ඔහුගේ දණහිස් බිමට තද කළේය, ඔහු නැවතත් පැවසීය; 'ඔහු සුජූද් කළ විට, ඔහු තම මුහුණ අත් අතර තබා ඔහුගේ කිහිලි වෙන් කළේය'. [හජ්ජාජ්] පැවසීය; [හම්මම්] පැවසීය; සහ අපට [සියාකික්] මට [ඔහුගේ පියා] නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන්] මෙම හදීසය මෙන් පැවසූ බව අපට විශ්වාසයි - හදීස්-, සහ මම විශ්වාස කරන හදීස් වලින් එකක් වන්නේ මුහම්මද් බින් ජුහාදාගේ හදීස් ය, එනම්; 'ඔහුට නැගිටින්න - නැගී සිටීමට - අවශ්ය වූ විට, ඔහු දණින් වැටී, කලවා මත හේත්තු වී නැගිට්ටා'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 628
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ دَاوُدَ عَنْ فِطْرٍ عَنْ عَبْدِ الْجَبَّارِ بْنِ وَائِلٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْفَعُ إِبْهَامَيْهِ فِي الصَّلَاةِ إِلَى شَحْمَةِ أُذُنَيْهِ
[මුසද්දාද්] අපට [අබ්දුල්ලාහ් බින් දාවුද්] [ෆිත්ර්] [අබ්දුල් ජබ්බාර් බින් වයිල්] [ඔහුගේ පියා] ගෙන් අපට [ඔහුගේ පියා] ගෙන් මෙසේ පැවසීය: “මම නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් යාච්ඤා කරන විට තම මාපටැඟිලි කන්වලට සමාන්තරව ඔසවන ආකාරය දුටුවෙමි” යනුවෙන් අපට පැවසීය.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 629
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي عَنْ يَحْيَى بْنِ أَيُّوبَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ جُرَيْجٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ هِشَامٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا كَبَّرَ لِلصَّلَاةِ جَعَلَ يَدَيْهِ حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ وَإِذَا رَكَعَ فَعَلَ مِثْلَ ذَلِكَ وَإِذَا رَفَعَ لِلسُّجُودِ فَعَلَ مِثْلَ ذَلِكَ وَإِذَا قَامَ مِنْ الرَّكْعَتَيْنِ فَعَلَ مِثْلَ ذَلِكَ
[අබ්දුල් මලික් බින් සයූඅයිබ් බින් අල් ලයිට්ස්] [මගේ පියා] [මගේ සීයා] [යාහ්යා බින් අයුබ්] [අබ්දුල් මලික් බින් අබ්දුල් අසීස් බින් ජුරයිජ්] [ඉබ්නු ෂිහාබ්] [අබු බකර් බින් අබ්දුර් රහ්මාන් බින් අල් හාරිත් බින් හිෂාම්] [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් මට මෙසේ පැවසුවා: 'සලාතය ඉටු කිරීම සඳහා රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තක්බීර් කළ විට, ඔහු තම උරහිස් වලට සමාන්තර වන තෙක් දෑත් ඔසවා ගත්තේය, එසේම ඔහුට නැමීමට අවශ්ය වූ විට, ඔහු ද එයම කළේය, ඔහු සුජූද් කිරීමට අවශ්ය වූ විට, ඔහු දෙවන රකඅතෙන් නැගිටින විට, ඔහු ද එය එලෙසම කළේය'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 630
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ أَبِي هُبَيْرَةَ عَنْ مَيْمُونٍ الْمَكِّيِّأَنَّهُ رَأَى عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الزُّبَيْرِ وَصَلَّى بِهِمْ يُشِيرُ بِكَفَّيْهِ حِينَ يَقُومُ وَحِينَ يَرْكَعُ وَحِينَ يَسْجُدُ وَحِينَ يَنْهَضُ لِلْقِيَامِ فَيَقُومُ فَيُشِيرُ بِيَدَيْهِ فَانْطَلَقْتُ إِلَى ابْنِ عَبَّاسٍ فَقُلْتُ إِنِّي رَأَيْتُ ابْنَ الزُّبَيْرِ صَلَّى صَلَاةً لَمْ أَرَ أَحَدًا يُصَلِّيهَا فَوَصَفْتُ لَهُ هَذِهِ الْإِشَارَةَ فَقَالَ إِنْ أَحْبَبْتَ أَنْ تَنْظُرَ إِلَى صَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاقْتَدِ بِصَلَاةِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ
මයිමුන් අල් මක්කි හි අබු හුබයිරා හි කුටයිබා බින් සයිඩ් අපට පැවසුවේ මයිමුන් බින් සුබයිර් ඔවුන් සමඟ යාච්ඤා කරමින්, සිටගෙන සිටියදී දෑත් ඔසවමින්, හිස නමා, සුජූද් කර, පසුව දෑත් ඔසවමින් සිටගෙන සිටිනු දුටු බවයි. ඉන්පසු මම ඉබ්නු අබ්බාස් වෙත ගොස්, 'ඉබ්නු සුබයිර් කිසිවෙකු කවදාවත් දැක නැති ආකාරයේ යාච්ඤාවක් කරන ආකාරය මම දුටුවෙමි' යනුවෙන් පැවසුවෙමි. ඔහු ඉබ්නු අබ්බාස් වෙත දෑත් ඔසවමින් සංඥා කළ අතර, ඉබ්නු අබ්බාස් පිළිතුරු දුන්නේ, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් යාච්ඤා කරන ආකාරය ඔබට දැකීමට අවශ්ය නම්, අබ්දුල්ලා බින් සුබයිර් යාච්ඤා කරන ආකාරය අනුගමනය කරන්න' යනුවෙනි.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 631
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ أَبَانَ الْمَعْنَى قَالَا حَدَّثَنَا النَّضْرُ بْنُ كَثِيرٍ يَعْنِي السَّعْدِيَّ قَالَصَلَّى إِلَى جَنْبِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ طَاوُسٍ فِي مَسْجِدِ الْخَيْفِ فَكَانَ إِذَا سَجَدَ السَّجْدَةَ الْأُولَى فَرَفَعَ رَأْسَهُ مِنْهَا رَفَعَ يَدَيْهِ تِلْقَاءَ وَجْهِهِ فَأَنْكَرْتُ ذَلِكَ فَقُلْتُ لِوُهَيْبِ بْنِ خَالِدٍ فَقَالَ لَهُ وُهَيْبُ بْنُ خَالِدٍ تَصْنَعُ شَيْئًا لَمْ أَرَ أَحَدًا يَصْنَعُهُ فَقَالَ ابْنُ طَاوُسٍ رَأَيْتُ أَبِي يَصْنَعُهُ وَقَالَ أَبِي رَأَيْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ يَصْنَعُهُ وَلَا أَعْلَمُ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَصْنَعُهُ
[කුටයිබා බින් සයිද්] සහ [මුහම්මද් බින් අබාන්] විසින් අපට එය පවසා ඇති අතර හදීසයේ අර්ථය එක හා සමාන බව ඔවුන් දෙදෙනාම පැවසූහ; [අන් නද්ල්ර් බින් කතිර් එනම් අස් සාදි] අපට පවසා ඇති පරිදි ඔහු මෙසේ පැවසීය; අබ්දුල්ලා බින් තවුස් කයිෆ් පල්ලියේදී මා අසල යාච්ඤා කළේය, ඔහු පළමු සුජූද් කිරීමේදී සුජූද් කළ විට, පසුව ඔහුගේ සුජූද් වලින් නැගිට, ඔහු තම මුහුණ ඉදිරිපිට දෑත් ඔසවා ගත්තේය, පසුව මම ඔහුගේ ක්රියාවන් ප්රතික්ෂේප කළෙමි, ඉන්පසු මම වුහයිබ් බින් කාලිඩ්ට මේ ගැන පැමිණිලි කළෙමි, පසුව වුහයිබ් බින් කාලිඩ් ඔහුට මෙසේ පැවසීය: 'ඔබ කිසිවෙකු කවදාවත් දැක නැති දෙයක් කර ඇත'. [ඉබ්නු තවුස්] පිළිතුරු දුන්නේය; 'මගේ පියා එය වරක් කරන බව මම දුටුවෙමි, [මගේ පියා] පැවසීය; '[ඉබ්නු අබ්බාස්] එය කරන බව මම දුටුවෙමි, නමුත් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් ද එසේ කළ බව ඔහු පැවසූ බව හැර මම දැන සිටියේ නැත.'
හදීස්
Imam Abu Dawud : 632
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّهُ كَانَ إِذَا دَخَلَ فِي الصَّلَاةِ كَبَّرَ وَرَفَعَ يَدَيْهِ وَإِذَا رَكَعَ وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ وَإِذَا قَامَ مِنْ الرَّكْعَتَيْنِ رَفَعَ يَدَيْهِ وَيَرْفَعُ ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَقَالَ أَبُو دَاوُد الصَّحِيحُ قَوْلُ ابْنِ عُمَرَ لَيْسَ بِمَرْفُوعٍ قَالَ أَبُو دَاوُد وَرَوَى بَقِيَّةُ أَوَّلَهُ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ وَأَسْنَدَهُ وَرَوَاهُ الثَّقَفِيُّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ وَأَوْقَفَهُ عَلَى ابْنِ عُمَرَ قَالَ فِيهِ وَإِذَا قَامَ مِنْ الرَّكْعَتَيْنِ يَرْفَعُهُمَا إِلَى ثَدْيَيْهِ وَهَذَا هُوَ الصَّحِيحُ قَالَ أَبُو دَاوُد وَرَوَاهُ اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ وَمَالِكٌ وَأَيُّوبُ وَابْنُ جُرَيْجٍ مَوْقُوفًا وَأَسْنَدَهُ حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ وَحْدَهُ عَنْ أَيُّوبَ وَلَمْ يَذْكُرْ أَيُّوبُ وَمَالِكٌ الرَّفْعَ إِذَا قَامَ مِنْ السَّجْدَتَيْنِ وَذَكَرَهُ اللَّيْثُ فِي حَدِيثِهِ قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ فِيهِ قُلْتُ لِنَافِعٍ أَكَانَ ابْنُ عُمَرَ يَجْعَلُ الْأُولَى أَرْفَعَهُنَّ قَالَ لَا سَوَاءً قُلْتُ أَشِرْ لِي فَأَشَارَ إِلَى الثَّدْيَيْنِ أَوْ أَسْفَلَ مِنْ ذَلِكَ
[නහ්ස්ර් බින් අලි] අපට [අබ්දුල් අ'ලා] [නෆි' වෙතින්] [ඉබ්නු උමර්] ගෙන් ['උබයිදුල්ලාහ්] අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇත. ඔහු යාඥා කිරීමට අවශ්ය වූ විට, ඔහු අත් දෙකම ඔසවමින් තක්බීර් කරන බවත්, - එලෙසම - නැමෙන විට, සමියාල්ලාහු ලිමන් හමිදා කියන විට, දෙවන රකඅතෙන් නැගිටින විට ඔහු අත් දෙකම ඔසවන බවත්. ඔහු මෙම හදීසය නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් වෙත කියෙව්වේය - ඔසවා තැබුවේය. අබු දාවුද් පැවසීය; 'සත්ය වන්නේ ඉබ්නු උමර්ගේ වචන මිස නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගේ වචන නොවේ.' අබු දාවුද් පැවසීය; 'මේ අතර, හදීසයේ ආරම්භයේ දී - එනම්, 'දෙවන රකඅතය පවතින විට - පන්ට්' යන්න සඳහන් නොකර - එය [බකියා] විසින් ['උබයිදුල්ලාහ්] වෙතින් විස්තර කර ඇති අතර ඔහු එය - නබිතුමා දක්වා - පන්ට්- දක්වා නබි සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් වෙත විස්තර කර ඇත. තවද එය [අට්ස් ත්සකාෆි] විසින් ['උබයිදුල්ලාහ්] වෙතින් විස්තර කරන ලදී, නමුත් ඔහු එය [ඉබ්නු උමර්] වෙත පමණක් ලබා දුන්නේය, ඔහු මෙසේ පැවසීය; 'දෙවන රකඅතෙහි නැගී සිටීමට ඔහුට අවශ්ය වූ විට, ඔහු තම දෑත් ඔහුගේ පපුව දක්වා ඔසවා ගත්තේය - මෙය - ආඛ්යාන අතර - එය සත්ය වේ'. අබු දාවුද් පැවසීය; 'තවද එය [අල් ලයිට්ස් බින් සාද්], [මලික්], [අයියුබ්] සහ [ඉබ්නු ජුරයිජ්] විසින් මවුකුෆ් ආකාරයෙන් විස්තර කරන ලදී, නමුත් [හම්මාඩ් බින් සලාමා] පමණක් එය දිගටම කරගෙන ගියේය - නබිතුමා දක්වා - [අයියුබ්] සිට, මලික් සහ අයුබ් ලෆඩ්ස් කියවා නැත; 'ඔහු දෙවන සුජූද් වලින් නැගිටීමට අවශ්ය වූ විට'. අල් ලයිට්ස් ද ඔහුගේ හදීසයේ මෙසේ සඳහන් කළේය'. ඉබ්නු ජුරයිජ් ද මෙසේ පැවසීය; මම නෆිට ඇසුවෙමි; 'ඉබ්නු උමර් - ඔහුගේ පපුවට වඩා අත් දෙකම - ඉහළට - එසවූවාද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය; 'නැහැ, නමුත් - පපුවට සමාන්තරව -'. මම ඇසුවෙමි; 'මට එය පැහැදිලි කරන්න!'. එවිට නෆි ඇගේ පියයුරු දෙකට - ඇගේ පියයුරු - හෝ ඒවාට වඩා පහළට - ඉඟි කළේය'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 633
حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ عَنْ مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَكَانَ إِذَا ابْتَدَأَ الصَّلَاةَ يَرْفَعُ يَدَيْهِ حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ وَإِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ الرُّكُوعِ رَفَعَهُمَا دُونَ ذَلِكَقَالَ أَبُو دَاوُد لَمْ يَذْكُرْ رَفَعَهُمَا دُونَ ذَلِكَ أَحَدٌ غَيْرُ مَالِكٍ فِيمَا أَعْلَمُ
[මලික්] තුමාගෙන් [නෆි] තුමාගෙන් [අල් ක'නබි] අපට මෙසේ පවසා ඇත; '[ඉබ්නු උමර්] තම සලාතය ආරම්භ කිරීමට අවශ්ය වූ විට, ඔහු තම උරහිස් වලට සමාන්තරව දෑත් එසවීය, හිස නැමීමෙන් ඔසවන විට, ඔහු තම දෑත් ඊටත් වඩා පහළට එසවීය'. අබු දාවුද් මෙසේ පැවසීය; 'මා දන්නා තරමින්, මලික් හැර 'දෙකම ඊටත් වඩා පහළට ඔසවන' බව එක කතන්දරකරුවෙකුවත් සඳහන් කර නැත'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 634
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْمُحَارِبِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ كُلَيْبٍ عَنْ مُحَارِبِ بْنِ دِثَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قَامَ مِنْ الرَّكْعَتَيْنِ كَبَّرَ وَرَفَعَ يَدَيْهِ
[උස්මාන් බින් අබු සයිබා] සහ [මුහම්මද් බින් උබයිද් අල් මුහාරිබි] යන දෙදෙනාම මෙසේ පැවසූ බව අපට දන්වා ඇත; [අෂිම් බින් කුලයිබ්] [මුහාරිබ් බින් දිට්සාර්] [ඉබ්නු උමර්] ගෙන් [මුහම්මද් බින් ෆුඩ්ලයිල්] අපට මෙසේ පැවසීය: 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් දෙවන රකඅතෙන් නැගිටින විට, ඔහු අත් දෙකම ඔසවා තක්බීර් කීවේය'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 635
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ الْهَاشِمِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْفَضْلِ بْنِ رَبِيعَةَ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْأَعْرَجِ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي رَافِعٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ إِذَا قَامَ إِلَى الصَّلَاةِ الْمَكْتُوبَةِ كَبَّرَ وَرَفَعَ يَدَيْهِ حَذْوَ مَنْكِبَيْهِ وَيَصْنَعُ مِثْلَ ذَلِكَ إِذَا قَضَى قِرَاءَتَهُ وَأَرَادَ أَنْ يَرْكَعَ وَيَصْنَعُهُ إِذَا رَفَعَ مِنْ الرُّكُوعِ وَلَا يَرْفَعُ يَدَيْهِ فِي شَيْءٍ مِنْ صَلَاتِهِ وَهُوَ قَاعِدٌ وَإِذَا قَامَ مِنْ السَّجْدَتَيْنِ رَفَعَ يَدَيْهِ كَذَلِكَ وَكَبَّرَقَالَ أَبُو دَاوُد فِي حَدِيثِ أَبِي حُمَيْدٍ السَّاعِدِيِّ حِينَ وَصَفَ صَلَاةَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قَامَ مِنْ الرَّكْعَتَيْنِ كَبَّرَ وَرَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى يُحَاذِيَ بِهِمَا مَنْكِبَيْهِ كَمَا كَبَّرَ عِنْدَ افْتِتَاحِ الصَّلَاةِ
[අල් හසන් බින් අලි] අපට පවසා ඇති පරිදි [සුලෙයිමාන් බින් දාවුද් අල් හසීමි] අපට පවසා ඇති පරිදි [සුලෙයිමාන් බින් අබු අස් සින්නාද්] [මුසා බින් උක්බා] [අබ්දුල්ලාහ් බින් අල් ෆද්ල් බින් රබිආ බින් අල් හාරිත් බින් අබ්දුල් මුත්තලිබ්] [අබ්දුල්ලාහ් බින් අල් අ'රාජ්] ['උබයිදුල්ලාහ් බින් අබු රාෆි'] [අලි බින් අබු තාලිබ් රද්ලියල්ලාහු 'අන්හු] නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන්; ඔහු අනිවාර්ය සලාතය ඉටු කිරීමට නැගී සිටින විට, ඔහු තම උරහිස් වලට සමාන්තරව දෑත් ඔසවා තක්බීර් ඉටු කරයි. ඔහු සූරතය කියවා අවසන් කර නැමීමට ආසන්න වන විට සහ එලෙසම නැමීමෙන් නැගිටින විටද ඔහු මෙය කරයි. ඔහු වාඩි වී යාච්ඤා කරන විට කිසි විටෙකත් තම දෑත් ඔසවා නැත. ඔහු දෙවන සුජූද් වලින් නැගිටින විට, තක්බීර් කියමින් සිටියදී ඔහු නැවත දෑත් ඔසවා ඇත. අබු දාවුද් මෙසේ පැවසීය; 'අබු හුමෙයිද් අස් සායිදිගේ හදීසයේ, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ යාච්ඤාවේ ස්වභාවය විස්තර කළ විට, එනම්; 'දෙවන රකඅතෙන් නැගිටින විට, ඔහු තම දෑත් උරහිස් වලට සමාන්තර වන තෙක් ඔසවමින් තක්බීර් කියයි, සලාතය ආරම්භ කිරීමේදී තක්බීර් කියයි'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 636
حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ عُمَرَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ نَصْرِ بْنِ عَاصِمٍ عَنْ مَالِكِ بْنِ الْحُوَيْرِثِ قَالَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْفَعُ يَدَيْهِ إِذَا كَبَّرَ وَإِذَا رَكَعَ وَإِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ الرُّكُوعِ حَتَّى يَبْلُغَ بِهِمَا فُرُوعَ أُذُنَيْهِ
[හෆ්ෂ් බින් උමර්] අපට [සියුබා] [කටාදා] සිට [නෂ්ර් බින් ආෂිම්] සිට [මලික් බින් අල් හුවයිරිට්ස්] දක්වා අපට පවසා ඇති පරිදි ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් තක්බීර්, රුකු' කරන විට සහ රුකු-ඉතිඩාල් වලින් හිස ඔසවන විට එය ඔහුගේ කන් කෙළවරට ළඟා වන තෙක් දෑත් ඔසවන ආකාරය මම දුටුවෙමි'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 637
حَدَّثَنَا ابْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي ح و حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ مَرْوَانَ حَدَّثَنَا شُعَيْبٌ يَعْنِي ابْنَ إِسْحَقَ الْمَعْنَى عَنْ عِمْرَانَ عَنْ لَاحِقٍ عَنْ بَشِيرِ بْنِ نَهِيكٍ قَالَ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَلَوْ كُنْتُ قُدَّامَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَرَأَيْتُ إِبِطَيْهِ زَادَ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ قَالَ يَقُولُ لَاحِقٌ أَلَا تَرَى أَنَّهُ فِي الصَّلَاةِ وَلَا يَسْتَطِيعُ أَنْ يَكُونَ قُدَّامَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَزَادَ مُوسَى بْنُ مَرْوَانَ الرَّقِّيُّ يَعْنِي إِذَا كَبَّرَ رَفَعَ يَدَيْهِ
[ඉබ්නු මුආද්ස්] අපට [මගේ පියාට] පවසා ඇති බවත්, එය වෙනත් මාර්ගයකින් විස්තර කර ඇති බවත් අපට [මුසා බින් මර්වාන්] අපට [සියුඅයිබ්, එනම් ඉබ්නු ඉෂාක්] පවසා ඇති බවත්, හදීසයේ මානා [ඉම්රාන්] [ලහික්] [බසයීර් බින් නහික්] වෙතින් පැමිණ ඇති බවත් ඔහු පැවසීය; [අබු හුරෙයිරා] මෙසේ පැවසීය; 'මම නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් ඉදිරියෙහි සිටියා නම් - ඔහු අත් දෙකම ඔසවන විට - ඔහුගේ කිහිලි මට පෙනෙනු ඇත'. 'උබයිදුල්ලාහ් බින් මුආද්ස් තවදුරටත් පැවසීය; ලහික් මෙසේ පැවසීය; 'ඔහු යාඥා කරමින් සිටි බව ඔබ නොදන්නේද, එබැවින් ඔහුට රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් ඉදිරියෙහි සිටිය නොහැකිද?'. මර්වාන් බින් අර් රාකි තවදුරටත් පැවසීය; 'ඔහු තක්බීර් කියමින් අත් දෙකම ඔසවන විට එයින් අදහස් වේ'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 638
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا ابْنُ إِدْرِيسَ عَنْ عَاصِمِ بْنِ كُلَيْبٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْأَسْوَدِ عَنْ عَلْقَمَةَ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِعَلَّمَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصَّلَاةَ فَكَبَّرَ وَرَفَعَ يَدَيْهِ فَلَمَّا رَكَعَ طَبَّقَ يَدَيْهِ بَيْنَ رُكْبَتَيْهِ قَالَ فَبَلَغَ ذَلِكَ سَعْدًا فَقَالَ صَدَقَ أَخِي قَدْ كُنَّا نَفْعَلُ هَذَا ثُمَّ أَمَرَنَا بِهَذَا يَعْنِي الْإِمْسَاكَ عَلَى الرُّكْبَتَيْنِ
[උස්මාන් බින් අබු සයිබා] අපට [ඉබ්නු ඉද්රිස්] [අෂ්ම් බින් කුලයිබ්] [අබ්දුල්ලාහ්] [අල්කාමා] වෙතින් [අබ්දුල්ලාහ්] අපට [අල්කාමා] වෙතින් [ඉබ්නු ඉද්රිස්] අපට මෙසේ පැවසීය; [අබ්දුල්ලාහ්] මෙසේ පැවසීය; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් අපට යාඥා කිරීමට ඉගැන්වූ අතර, ඔහු දෑත් ඔසවමින් තක්බීර් ලබා ගත් අතර, හිස නමන විට, ඔහු තම දෑත් දණහිස් මත තබා ගත්තේය. 'අල්කාමා' යන වචනය; 'මෙය සদ් වෙත ළඟා වූ බව පෙනී ගියේය, එබැවින් ඔහු මෙසේ පැවසීය; 'මගේ සහෝදරයා නිවැරදියි, අපි එය කළා, පසුව අපට එය කිරීමට අණ කරන ලදී, එනම් දණහිස් දෙකම අල්ලාගෙන සිටින්න'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 639
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ عَاصِمٍ يَعْنِي ابْنَ كُلَيْبٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْأَسْوَدِ عَنْ عَلْقَمَةَ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْعُودٍأَلَا أُصَلِّي بِكُمْ صَلَاةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَصَلَّى فَلَمْ يَرْفَعْ يَدَيْهِ إِلَّا مَرَّةًقَالَ أَبُو دَاوُد هَذَا حَدِيثٌ مُخْتَصَرٌ مِنْ حَدِيثٍ طَوِيلٍ وَلَيْسَ هُوَ بِصَحِيحٍ عَلَى هَذَا اللَّفْظِ
[උස්මාන් බින් අබු සයිබා] අපට [වාකි] [සුෆ්යාන්] [අෂිම් එනම් ඉබ්නු කුලියාබ්] [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් අල් අස්වද්] [අල්කාමා] වෙතින් අපට [වාකි] අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය; [අබ්දුල්ලාහ් බින් මස්'උද්] මෙසේ පැවසීය: 'ඔබට රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගේ යාච්ඤාව මම ඔබට උගන්වනවාට ඔබ කැමතිද?' ඉන්පසු ඔහු යාච්ඤා කළේය, එක් වරක් හැර ඔහුගේ දෑත් එසවූයේ නැත'. අබු දාවුද් මෙසේ පැවසීය; 'මෙම හදීසය දිගු හදීසයක සාරාංශයක් වන අතර එය කතුවරයා විසින් සත්ය නොවන බව සලකනු ලැබේ'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 640
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ الْبَزَّازُ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ الْبَرَاءِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا افْتَتَحَ الصَّلَاةَ رَفَعَ يَدَيْهِ إِلَى قَرِيبٍ مِنْ أُذُنَيْهِ ثُمَّ لَا يَعُودُحَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ الزُّهْرِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ يَزِيدَ نَحْوَ حَدِيثِ شَرِيكٍ لَمْ يَقُلْ ثُمَّ لَا يَعُودُ قَالَ سُفْيَانُ قَالَ لَنَا بِالْكُوفَةِ بَعْدُ ثُمَّ لَا يَعُودُ قَالَ أَبُو دَاوُد وَرَوَى هَذَا الْحَدِيثَ هُشَيْمٌ وَخَالِدٌ وَابْنُ إِدْرِيسَ عَنْ يَزِيدَ لَمْ يَذْكُرُوا ثُمَّ لَا يَعُودُ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ وَخَالِدُ بْنُ عَمْرٍو وَأَبُو حُذَيْفَةَ قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بِإِسْنَادِهِ بِهَذَا قَالَ فَرَفَعَ يَدَيْهِ فِي أَوَّلِ مَرَّةٍ وَقَالَ بَعْضُهُمْ مَرَّةً وَاحِدَةً
[මුහම්මද් බින් අස් ෂබා අල් බසාස්] අපට [ෂාරික්] [යාසිද් බින් අබු සියාද්] [අල් බර්රා`] වෙතින් [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් අබු ලයිලා] වෙතින් අපට මෙසේ පවසා ඇත; 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සලාතය ආරම්භ කළ විට, ඔහු තම දෑත් ඔහුගේ කන්වලට සමීප වන තෙක් ඔසවා, එය නැවත නැවත කළේ නැත - එක් වරක් පමණි'. [අබ්දුල්ලාහ් බින් මුහම්මද් අස් සුහ්රි] අපට [යාසිද්] වෙතින් [සුෆ්යාන්] ෂරික් හදීසයක් මෙන් අපට පවසා ඇත, නමුත් ඔහු මෙසේ කීවේ නැත; 'ඔහු එය නැවත කළේ නැත'. සුෆ්යාන් පැවසීය; 'ඊට පසු ඔහු අපට කීවේය; 'ඔහු එය නැවත කළේ නැත' ඔහු කුෆා හි සිටියදී'. අබු දාවුද් පැවසීය; 'මෙම හදීසය [හුසයිම්], [කාලිඩ්] සහ [ඉබ්දු ඉද්රිස්] [යාසිද්] වෙතින් ද විස්තර කරන ලදී, නමුත් ඔවුන් සඳහන් කළේ නැත; 'ඔහු එය නැවත කළේ නැත'. [අල් හසන් බින් අලි] අපට [මුආවියා] සහ [කාලිඩ් බින් අම්රු] සහ [අබු හුඩ්සයිෆා] අපට පැවසූ බව අපට පවසා ඇත; මේ ආකාරයෙන් ඉස්නාද් සමඟ [සුෆ්යාන්] අපට පැවසූ බව ඔහු පැවසීය; 'ඔහු මුලින්ම අත් දෙකම එසෙව්වා'. තවත් සමහරු 'එක් වරක්' යැයි පැවසූහ.
