Imam Abu Dawud : 4481
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا خَالِدٌ حَدَّثَنَا سُهَيْلٌ يَعْنِي ابْنَ أَبِي صَالِحٍ عَنْ سَعِيدٍ الْأَعْشَى قَالَ أَبُو دَاوُد وَهُوَ سَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ مُكْمِلٍ الزُّهْرِيُّ عَنْ أَيُّوبَ بْنِ بَشِيرٍ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ عَالَ ثَلَاثَ بَنَاتٍ فَأَدَّبَهُنَّ وَزَوَّجَهُنَّ وَأَحْسَنَ إِلَيْهِنَّ فَلَهُ الْجَنَّةُحَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ سُهَيْلٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ قَالَ ثَلَاثُ أَخَوَاتٍ أَوْ ثَلَاثُ بَنَاتٍ أَوْ بِنْتَانِ أَوْ أُخْتَانِ
আমাক কৈছে [মুছাদ্দাদে] কৈছে, আমাক কৈছে [খালিদে] কৈছে, আমাক কৈছে [ছুহাইল] -অৰ্থাৎ চুহেইল বিন আবু ছালিহ- [ছাইদ আল আছ্যা]ৰ পৰা -আবু দাউদে ক’লে; তেওঁ হৈছে ছাইদ বিন আব্দুৰ ৰহমান বিন মুকমিল আজ জুহৰী- [আয়ুব বিন বাছিৰ আল আনছাৰী]ৰ পৰা [আবু ছাইদ আল খুদ্ৰী] ৰ পৰা তেওঁ ক’লে, ‘ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামে কৈছে: ‘যিজনে তিনিগৰাকী কন্যাৰ যত্ন লয়, তেতিয়া তেওঁ তেওঁলোকক পঢ়ায় আৰু বিয়া কৰায়, আৰু তেওঁলোকৰ ভাল কাম কৰে। তেতিয়া তেওঁ স্বৰ্গ পাব'। আমাক [ইউছুফ বিন মুছাই] কৈছে, এই ছানাদৰে আমাক [জাৰিৰ] [ছুহাইল]ৰ পৰা বর্ণনা কৰিছে, তেওঁ উল্লেখ কৰিছে, ‘তিনিগৰাকী ভগ্নী, বা তিনিগৰাকী কন্যা, বা দুগৰাকী কন্যা, বা দুগৰাকী ভগ্নী’।
Imam Abu Dawud : 4482
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا النَّهَّاسُ بْنُ قَهْمٍ قَالَ حَدَّثَنِي شَدَّادٌ أَبُو عَمَّارٍ عَنْ عَوْفِ بْنِ مَالِكٍ الْأَشْجَعِيِّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَا وَامْرَأَةٌ سَفْعَاءُ الْخَدَّيْنِ كَهَاتَيْنِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَأَوْمَأَ يَزِيدُ بِالْوُسْطَى وَالسَّبَّابَةِ امْرَأَةٌ آمَتْ مِنْ زَوْجِهَا ذَاتُ مَنْصِبٍ وَجَمَالٍ حَبَسَتْ نَفْسَهَا عَلَى يَتَامَاهَا حَتَّى بَانُوا أَوْ مَاتُوا
আমাক কৈছে [মুছাদ্দাদে] কৈছে, আমাক কৈছে [ইয়াজিদ বিন জুৰাই’] কৈছে, আমাক কৈছে [আন নাহহাছ বিন কাহম] তেওঁ কৈছিল; মোক [চ্যাদ্দাদ আবু আম্মাৰে] [আউফ বিন মালিক আল আছিজাই]ৰ পৰা কৈছে, 'ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছলামে কৈছিল: 'পিছত কিয়ামতৰ দিনা মই এনে এগৰাকী মহিলাৰ লগত থাকিম, যাৰ গাল দুয়োখন ক'লা - কাৰণ তাই কামত ব্যস্ত আৰু সজাবলৈ সময় নাই - এইদৰে - ইয়াজিদে মধ্যমা আঙুলি আৰু তৰ্জনী আঙুলিৰে ইংগিত দিয়ে -।' অৰ্থাৎ এগৰাকী বিধৱা মহিলা যাৰ স্বামীৰ মৃত্যু হৈছিল; তেখেতে নিজকে সংযত কৰি ৰাখিছিল -অবিবাহিত- নিজৰ সন্তান ডাঙৰ হোৱা বা মৃত্যু নোহোৱালৈকে যত্ন ল'বলৈ'।
Imam Abu Dawud : 4483
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ بْنِ سُفْيَانَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي ابْنَ أَبِي حَازِمٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ سَهْلٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَنَا وَكَافِلُ الْيَتِيمِ كَهَاتَيْنِ فِي الْجَنَّةِ وَقَرَنَ بَيْنَ أُصْبُعَيْهِ الْوُسْطَى وَالَّتِي تَلِي الْإِبْهَامَ
আমাক কৈছে [মুহাম্মাদ বিন আছ শ্বাব্বা বিন চুফিয়ানে] কৈছে, আমাক কৈছে [আব্দুল আজিজ] - অৰ্থাৎ আব্দুল আজিজ বিন আবু হাজিম - তেওঁ কৈছিল; মোক [মোৰ পিতৃক] [ছাহল]ৰ পৰা কৈছে যে নবী চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে কৈছে: ‘মই আৰু জান্নাতত অনাথৰ ৰক্ষকজন এনেকুৱা - তাৰ পিছত তেওঁ নিজৰ আঙুলি দুটা একেলগে হেঁচা মাৰি ধৰিলে; মধ্যমা আঙুলি আৰু তৰ্জনী আঙুলি-'।
Imam Abu Dawud : 4484
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَمْرَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَاأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا زَالَ جِبْرِيلُ يُوصِينِي بِالْجَارِ حَتَّى قُلْتُ لَيُوَرِّثَنَّهُ
আমাৰ ওচৰত [মুছাদ্দাদে] কৈছে, আমাৰ [হাম্মাদ]ক [ইয়াহ্যা বিন ছাইদৰ] পৰা [আবু বকৰ বিন মহম্মদ]ৰ পৰা [আমৰা]ৰ পৰা [আইছা ৰাদলিয়াহু আনহা]ৰ পৰা বৰ্ণিত হৈছে যে হজৰত ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামে মোক সদায় পৰামৰ্শ দিছিল যে মই মোৰ ওচৰ-চুবুৰীয়াৰ লগত ভাল কাম কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিছিল যেতিয়ালৈকে মই কোৱা নাছিলো যে তেওঁ ভাগ ল’ব উত্তৰাধিকাৰ''।
Imam Abu Dawud : 4485
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ بَشِيرٍ أَبِي إِسْمَعِيلَ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍوأَنَّهُ ذَبَحَ شَاةً فَقَالَ أَهْدَيْتُمْ لِجَارِي الْيَهُودِيِّ فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَا زَالَ جِبْرِيلُ يُوصِينِي بِالْجَارِ حَتَّى ظَنَنْتُ أَنَّهُ سَيُوَرِّثُهُ
আমাৰ ওচৰত [মুহাম্মাদ বিন ইছা] কৈছে, [ছুফিয়ানে] আমাক [বছিৰ আবু ইছমাইলৰ পৰা] [মুজাহিদৰ] পৰা [আব্দুল্লাহ বিন আমৰু]ৰ পৰা বর্ণনা কৰিছে যে তেওঁ এটা ছাগলী বধ কৰি কৈছিল, ‘মোৰ ইহুদী প্ৰতিবেশীক দিয়ক। আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে কোৱা শুনিলোঁ যে জিব্ৰিলে মোক মোৰ ওচৰ-চুবুৰীয়াৰ লগত ভাল হ’বলৈ পৰামৰ্শ দিছিল যেতিয়ালৈকে মই তেওঁৰ উত্তৰাধিকাৰী হ’ব বুলি ভবা নাছিলো।’
Imam Abu Dawud : 4486
حَدَّثَنَا الرَّبِيعُ بْنُ نَافِعٍ أَبُو تَوْبَةَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَيَّانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَجْلَانَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَجَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَشْكُو جَارَهُ فَقَالَ اذْهَبْ فَاصْبِرْ فَأَتَاهُ مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا فَقَالَ اذْهَبْ فَاطْرَحْ مَتَاعَكَ فِي الطَّرِيقِ فَطَرَحَ مَتَاعَهُ فِي الطَّرِيقِ فَجَعَلَ النَّاسُ يَسْأَلُونَهُ فَيُخْبِرُهُمْ خَبَرَهُ فَجَعَلَ النَّاسُ يَلْعَنُونَهُ فَعَلَ اللَّهُ بِهِ وَفَعَلَ وَفَعَلَ فَجَاءَ إِلَيْهِ جَارُهُ فَقَالَ لَهُ ارْجِعْ لَا تَرَى مِنِّي شَيْئًا تَكْرَهُهُ
আমাক কৈছে [আৰ ৰবি’ বিন নাফী’ আবু তৌবে] কৈছে, আমাক [চুলাইমান বিন হায়ায়ান] [মুহাম্মাদ বিন আজলান]ৰ পৰা [তেওঁৰ পিতৃ]ৰ পৰা [আবু হুৰাইৰা]ৰ পৰা কৈছে তেওঁ কৈছিল, ‘এজন মানুহ নবী ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ ওচৰলৈ আহিছিল তেওঁৰ ওচৰ-চুবুৰীয়াৰ বিষয়ে অভিযোগ কৰিবলৈ। তাৰ পিছত তেওঁ ক’লে: ‘আপুনি গৈ ধৈৰ্য্য ধৰিব লাগে’। মানুহজনে দুবাৰ বা তিনিবাৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ ওচৰলৈ উভতি আহিল, তেওঁ ক’লে: ‘যা, তোমাৰ সকলো আচবাব ৰাস্তাত পেলাই দিয়া’। তাৰ পিছত মানুহজনে সকলো আচবাব ৰাস্তাত পেলাই দিলে, যেতিয়ালৈকে মানুহে তেওঁক সুধিলে। তাৰ পিছত তেওঁ তেওঁলোকক ক’লে যে তেওঁলোকে তেওঁৰ ওচৰ-চুবুৰীয়াক ‘আল্লাহে তেওঁক শাস্তি দিব আৰু তেওঁৰ ওপৰত বেয়া কঢ়িয়াই আনিব’ বুলি অভিশাপ নিদিয়ালৈকে তেওঁৰ ভাগ্যৰ কথা ক’লে। তেতিয়া ওচৰ-চুবুৰীয়াই মানুহজনৰ ওচৰলৈ আহি ক’লে, ‘ঘৰলৈ যোৱা, তুমি মোৰ বিষয়ে আৰু বেয়া পোৱা একো দেখা নাপাবা’।
Imam Abu Dawud : 4487
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُتَوَكِّلِ الْعَسْقَلَانِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ ضَيْفَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلَا يُؤْذِ جَارَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيَقُلْ خَيْرًا أَوْ لِيَصْمُتْ
আমাক কৈছে [মুহাম্মাদ ইবনুল মুতাৱাক্কিল আল আছকালানীয়ে] কৈছে, আমাক কৈছে [আব্দুৰৰাজাকে] কৈছে, আমাক [মা’মাৰ] [আজ জুহৰী]ৰ পৰা [আবু চালামাহ]ৰ পৰা [আবু হুৰাইৰা]ৰ পৰা কৈছে তেওঁ কৈছিল, ‘আল্লাহৰ ৰাছুল ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছলামে কৈছিল: ‘যিজনে আল্লাহ আৰু কবিতাৰ দিনত বিশ্বাস কৰে, তেওঁ সন্মান কৰক তেওঁৰ অতিথিসকলক। যিয়ে আল্লাহ আৰু কিয়ামতৰ দিনত বিশ্বাস কৰে, তেওঁ নিজৰ ওচৰ-চুবুৰীয়াৰ ক্ষতি নকৰিব। আৰু যিয়ে আল্লাহ আৰু শেষ দিনত বিশ্বাস কৰে, তেওঁ ভাল কথা কওক, যদি নোৱাৰে, তেন্তে তেওঁ মৌন হৈ থাকক’।
Imam Abu Dawud : 4488
حَدَّثَنَا مُسَدَّدُ بْنُ مُسَرْهَدٍ وَسَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ أَنَّ الْحَارِثَ بْنَ عُبَيْدٍ حَدَّثَهُمْ عَنْ أَبِي عِمْرَانَ الْجَوْنِيِّ عَنْ طَلْحَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ لِي جَارَيْنِ بِأَيِّهِمَا أَبْدَأُ قَالَ بِأَدْنَاهُمَا بَابًاقَالَ أَبُو دَاوُد قَالَ شُعْبَةُ فِي هَذَا الْحَدِيثِ طَلْحَةُ رَجُلٌ مِنْ قُرَيْشٍ
আমাৰ [মুছাদ্দাদ বিন মুছাৰহাদ] আৰু [ছাইদ বিন মনছুৰ]ৰ ওচৰত বর্ণিত হৈছে যে [আল হাৰিথ বিন উবাইদে] তেওঁলোকক [আবু ইমৰাণ আল জৌনী]ৰ পৰা [থালহাহৰ] পৰা [আইছা ৰাদলিয়াল্লাহ আনহা]ৰ পৰা বর্ণনা কৰিছে, ‘মই সুধিলোঁ, ‘হে আল্লাহৰ ৰাছুল, মোৰ দুজন ওচৰ-চুবুৰীয়া আছে, তেওঁলোকৰ কোনজনক মই অগ্ৰাধিকাৰ দিব লাগে - ভাল কামত -?’। তাই উত্তৰ দিলে: ‘আপোনাৰ দুৱাৰৰ আটাইতকৈ ওচৰত যিজন ওচৰ-চুবুৰীয়া’। আবু দাউদে ক’লে, ‘ছ্যুবাহে এই হাদীছত কৈছে, তালহা নামৰ এজন ৰাবী আছে, তেওঁ কোৰেইচৰ মানুহ’।
Imam Abu Dawud : 4489
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَعُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْفُضَيْلِ عَنْ مُغِيرَةَ عَنْ أُمِّ مُوسَى عَنْ عَلِيٍّ عَلَيْهِ السَّلَام قَالَكَانَ آخِرُ كَلَامِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصَّلَاةَ الصَّلَاةَ اتَّقُوا اللَّهَ فِيمَا مَلَكَتْ أَيْمَانُكُمْ
আমাক কোৱা হৈছে যে [জুহাইৰ বিন হাৰ্ব] আৰু [উছমান বিন আবু ছায়াইবা] দুয়োজনে কৈছে; আমাক [মুহাম্মাদ ইবনুল ফুদাইলে] [মুগীৰাহ]ৰ পৰা [উম্মু মুছা]ৰ পৰা [আলী আলাইছলাম]ৰ পৰা কৈছে, ‘আল্লাহৰ ৰাছুল ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছলামৰ শেষ কথাবোৰ আছিল, ‘নামাজ কৰক, নামাজ কৰক, আৰু আপোনাৰ বান্দাসকলৰ অধিকাৰৰ বাবে আল্লাহক ভয় কৰক’।
Imam Abu Dawud : 4490
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ الْمَعْرُورِ بْنِ سُوَيْدٍ قَالَرَأَيْتُ أَبَا ذَرٍّ بِالرَّبَذَةِ وَعَلَيْهِ بُرْدٌ غَلِيظٌ وَعَلَى غُلَامِهِ مِثْلُهُ قَالَ فَقَالَ الْقَوْمُ يَا أَبَا ذَرٍّ لَوْ كُنْتَ أَخَذْتَ الَّذِي عَلَى غُلَامِكَ فَجَعَلْتَهُ مَعَ هَذَا فَكَانَتْ حُلَّةً وَكَسَوْتَ غُلَامَكَ ثَوْبًا غَيْرَهُ قَالَ فَقَالَ أَبُو ذَرٍّ إِنِّي كُنْتُ سَابَبْتُ رَجُلًا وَكَانَتْ أُمُّهُ أَعْجَمِيَّةً فَعَيَّرْتُهُ بِأُمِّهِ فَشَكَانِي إِلَى رَسُولِ اللَّهِ فَقَالَ يَا أَبَا ذَرٍّ إِنَّكَ امْرُؤٌ فِيكَ جَاهِلِيَّةٌ قَالَ إِنَّهُمْ إِخْوَانُكُمْ فَضَّلَكُمْ اللَّهُ عَلَيْهِمْ فَمَنْ لَمْ يُلَائِمْكُمْ فَبِيعُوهُ وَلَا تُعَذِّبُوا خَلْقَ اللَّهِ
আমাক কৈছে [উছমান বিন আবু ছায়াইবা] কৈছে, আমাক [জাৰিৰ] [আল আ’মাছি]ৰ পৰা [আল মা’ৰুৰ বিন ছুৱাইদ]ৰ পৰা কৈছে তেওঁ ক’লে; ৰাবাজাহত [আবু ধৰ্ৰ]ক ডাঠ মুগাৰ কাপোৰ পিন্ধি থকা দেখিলোঁ, আনহাতে তেওঁৰ দাসেও একে কাপোৰ পিন্ধিছিল। মানুহে ক’লে, ‘হে আবু জাৰ, যদি আপুনি আপোনাৰ দাসে পিন্ধি থকা কাপোৰখন লৈ পিন্ধে, তেন্তে সেয়া নিশ্চয় গহনা হৈ পৰিব, তেতিয়া আপুনি আপোনাৰ দাসক আন এটা সাজ-পোছাক দিব’। আবু জাৰে ক’লে, ‘মই এবাৰ এজন মানুহক বন্দী কৰিছিলো, আনহাতে তেওঁৰ মাক আছিল এগৰাকী মহিলা ‘আজাম -নন আৰব-। তাৰ পিছত মানুহজনক মাকৰ লগত বিনিময় কৰিলোঁ। তাৰ পিছত ব্যক্তিজনে মোৰ বিষয়ে ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ ওচৰত অভিযোগ কৰিলে, তেওঁ ক’লে: ‘হে আবু জাৰ, আপুনি এজন মানুহ, যাৰ এতিয়াও জাহিলিয়াৰ অৱশিষ্ট আছে’। তেওঁ আৰু ক’লে, ‘তেওঁলোক তোমালোকৰ ভাই, আল্লাহে তোমালোকক তেওঁলোকৰ ওপৰত অগ্ৰাধিকাৰ দিছে। গতিকে যিসকলে তোমালোকৰ ভাল কাম নকৰে, তোমালোকে বিক্ৰী কৰা, আৰু আল্লাহৰ জীৱক অত্যাচাৰ নকৰিবা'।
Imam Abu Dawud : 4491
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ الْمَعْرُورِ بْنِ سُوَيْدٍ قَالَدَخَلْنَا عَلَى أَبِي ذَرٍّ بِالرَّبَذَةِ فَإِذَا عَلَيْهِ بُرْدٌ وَعَلَى غُلَامِهِ مِثْلُهُ فَقُلْنَا يَا أَبَا ذَرٍّ لَوْ أَخَذْتَ بُرْدَ غُلَامِكَ إِلَى بُرْدِكَ فَكَانَتْ حُلَّةً وَكَسَوْتَهُ ثَوْبًا غَيْرَهُ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِخْوَانُكُمْ جَعَلَهُمْ اللَّهُ تَحْتَ أَيْدِيكُمْ فَمَنْ كَانَ أَخُوهُ تَحْتَ يَدَيْهِ فَلْيُطْعِمْهُ مِمَّا يَأْكُلُ وَلْيَكْسُهُ مِمَّا يَلْبَسُ وَلَا يُكَلِّفْهُ مَا يَغْلِبُهُ فَإِنْ كَلَّفَهُ مَا يَغْلِبُهُ فَلْيُعِنْهُقَالَ أَبُو دَاوُد رَوَاهُ ابْنُ نُمَيْرٍ عَنْ الْأَعْمَشِ نَحْوَهُ
আমাক কৈছে [মুছাদ্দাদে] কৈছে, আমাক কৈছে [ইছা বিন ইউনুছে] কৈছে, আমাক কৈছে [আল মা’ৰুৰ বিন ছুৱাইদ]ৰ পৰা [আল আ’মাছিয়ে] তেওঁ কৈছিল, ‘মই ৰাবজাহত [আবু জাৰ]ক লগ পাইছিলো, সেই সময়ত তেওঁ নিজৰ দাসে পিন্ধা কাপোৰখনৰ সৈতে একে কাপোৰ পিন্ধিছিল। গতিকে আমি সুধিলোঁ, ‘হে আবু জাৰ! যদি আপুনি আপোনাৰ দাসৰ কাপোৰ পিন্ধিবলৈ লৈ যায়, তেন্তে তেওঁ আপোনাক আন এখন কাপোৰ দিব'। আবু জ্জাৰে ক’লে, ‘মই শুনিছো আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ মতে, ‘-তেওঁলোক- তোমালোকৰ ভাই, আল্লাহে তেওঁলোকক তোমালোকৰ তত্বাৱধানত ৰাখিছে। গতিকে যাৰ তত্বাৱধানত ভাই আছে, তেওঁ যি খায়, সেই অনুসাৰে তেওঁক খুৱাওক, আৰু পিন্ধা কাপোৰ অনুসাৰে তেওঁক পিন্ধক। তেওঁৰ সামৰ্থ্যৰ বাহিৰৰ বোজা নিদিব, যদি তেওঁ তেওঁক সামৰ্থ্যৰ ওপৰত বোজা দিয়ে, তেন্তে তেওঁ তেওঁক সহায় কৰক'। আবু দাউদে কৈছিল, ‘[ইবনে নুমাইৰে] [আল আ’মাছিৰ] পৰা তেনেকৈয়ে বর্ণনা কৰিছে’।
Imam Abu Dawud : 4492
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُثَنَّى قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ الْأَنْصَارِيِّ قَالَكُنْتُ أَضْرِبُ غُلَامًا لِي فَسَمِعْتُ مِنْ خَلْفِي صَوْتًا اعْلَمْ أَبَا مَسْعُودٍ قَالَ ابْنُ الْمُثَنَّى مَرَّتَيْنِ لَلَّهُ أَقْدَرُ عَلَيْكَ مِنْكَ عَلَيْهِ فَالْتَفَتُّ فَإِذَا هُوَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هُوَ حُرٌّ لِوَجْهِ اللَّهِ تَعَالَى قَالَ أَمَا إِنَّكَ لَوْ لَمْ تَفْعَلْ لَلَفَعَتْكَ النَّارُ أَوْ لَمَسَّتْكَ النَّارُحَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ عَنْ الْأَعْمَشِ بِإِسْنَادِهِ وَمَعْنَاهُ نَحْوَهُ قَالَ كُنْتُ أَضْرِبُ غُلَامًا لِي أَسْوَدَ بِالسَّوْطِ وَلَمْ يَذْكُرْ أَمْرَ الْعَتْقِ
আমাক [মুহাম্মাদ ইবনুল আলা`] কৈছে যে তেওঁ কৈছিল; আমাক [আবু মুআৱিয়াহ] কৈছে। -আন এটা ধৰণেৰে উল্লেখ কৰা হৈছে- আমাক [ইবনুল মুৎছানা] কৈছে তেওঁ কৈছিল; আমাক [আবু মুআৱিয়াহ] [আল আ’মাছি]ৰ পৰা [ইব্ৰাহিম আত টাইমি]ৰ পৰা [তেওঁৰ পিতৃ] [আবু মাছুদ আল আনছাৰী]ৰ পৰা কৈছে তেওঁ কৈছিল, ‘মই মোৰ দাসক আঘাত কৰিলোঁ। তেতিয়া পিছফালৰ পৰা এটা মাত শুনিলোঁ, ‘হে আবু মাছুদ জানা! -ইবনুল মুছান্নাই ক’লে; শব্দটো দুবাৰ পুনৰাবৃত্তি হ’ল-। সঁচাকৈয়ে, তোমালোকতকৈ আল্লাহ তোমালোকৰ বাবে অধিক সক্ষম’। তাৰ পিছত মই পিছলৈ ঘূৰি চালোঁ, আৰু দেখা গ’ল যে যিজন ব্যক্তিয়ে কথা পাতি আছিল তেওঁ হজৰত ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লাম। মই তেতিয়া ক’লোঁ, ‘হে আল্লাহৰ ৰাছুল, এতিয়া তেওঁ আল্লাহ তাআলাৰ বাবে মুক্ত হৈছে’। তেওঁ ক’লে: ‘আপুনি যদি তেনেকুৱা নকৰে তেন্তে নৰকে আপোনাক সমতল কৰি পেলাব, বা তেওঁ কৈছিল, ‘নৰকে আপোনাক নিশ্চয় জ্বলাই দিব’। আমাক [আবু কামিলে] কৈছে, আমাক [আব্দুল ৱাহিদ] [আল আ’মাছি]ৰ পৰা হাদীছৰ দৰে একে ছানাদ আৰু অৰ্থৰ সৈতে কৈছে। আবু মাছুদে ক'লে, 'মই মোৰ ক'লা দাসসকলক চাবুকেৰে কোবাইছিলো.... আৰু তেওঁ দাসসকলক মুক্ত কৰাৰ আদেশৰ কোনো উল্লেখ কৰা নাই'।
Imam Abu Dawud : 4493
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو الرَّازِيُّ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ مُوَرِّقٍ عَنْ أَبِي ذَرٍّ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ لَاءَمَكُمْ مِنْ مَمْلُوكِيكُمْ فَأَطْعِمُوهُ مِمَّا تَأْكُلُونَ وَاَكْسُوهُ مِمَّا تَلْبَسُونَ وَمَنْ لَمْ يُلَائِمْكُمْ مِنْهُمْ فَبِيعُوهُ وَلَا تُعَذِّبُوا خَلْقَ اللَّهِ
আমাক [মুহাম্মাদ বিন আমৰু আৰ ৰাজীয়ে] কৈছে, আমাক [জাৰিৰ] [মনছুৰৰ] পৰা [মুজাহিদৰ] পৰা [মুৱাৰিক]ৰ পৰা [আবু ধৰ্ৰ]ৰ পৰা কৈছে তেওঁ কৈছিল, ‘আল্লাহৰ ৰাছুল ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামে কৈছে, ‘তোমালোকৰ দাসসকলৰ যিয়ে ভাল আচৰণ কৰে, তেন্তে তোমালোকে যি খায় সেই অনুসৰি তেওঁলোকক খুৱাওক, আৰু তোমালোকে পিন্ধা কাপোৰ অনুসৰি তেওঁলোকক কাপোৰ পিন্ধা। আৰু তোমালোকৰ দাসসকলৰ মাজৰ যিয়ে তোমালোকৰ লগত ভাল ব্যৱহাৰ নকৰে, তেওঁক বিক্ৰী কৰা আৰু আল্লাহৰ জীৱক অত্যাচাৰ নকৰিবা।'
Imam Abu Dawud : 4494
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ زُفَرَ عَنْ بَعْضِ بَنِي رَافِعِ بْنِ مَكِيثٍ عَنْ رَافِعِ بْنِ مَكِيثٍ وَكَانَ مِمَّنْ شَهِدَ الْحُدَيْبِيَةَ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ حُسْنُ الْمَلَكَةِ يُمْنٌ وَسُوءُ الْخُلُقِ شُؤْمٌ
আমাক কৈছে [ইব্ৰাহিম বিন মুছাই] কৈছে, আমাক কৈছে [আব্দুৰৰাজাকে] কৈছে, আমাক [মামমাৰ] [উছমান বিন জুফাৰ]ৰ পৰা [বানি ৰফি’ বিন মাকিৎসকলৰ কিছুমান] [ৰফি’ বিন মাকিৎছ]ৰ পৰা কৈছে - আৰু তেওঁ সেইসকলৰ ভিতৰত এজন আছিল যিসকলে হজৰত ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছলামৰ সৈতে হুদাইবিয়া চুক্তিৰ সাক্ষী হৈছিল - যে হজৰত ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামে কৈছে: 'কাৰ্য্যতঃ দাসৰ প্ৰতি দয়ালু হ'লে আশীৰ্বাদ আহিব, আৰু বেয়া হ'লে দুৰ্ভাগ্য আহিব'।
Imam Abu Dawud : 4495
حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُصَفَّى حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ زُفَرَ قَالَ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ خَالِدِ بْنِ رَافِعِ بْنِ مَكِيثٍ عَنْ عَمِّهِ الْحَارِثِ بْنِ رَافِعٍ بْنِ مَكِيثٍ وَكَانَ رَافِعٌ مِنْ جُهَيْنَةَ قَدْ شَهِدَ الْحُدَيْبِيَةَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ حُسْنُ الْمَلَكَةِ يُمْنٌ وَسُوءُ الْخُلُقِ شُؤْمٌ
আমাক কৈছে [ইবনুল মুছাফা] কৈছে, আমাক কৈছে [বাকিয়াহ] ক’লে, আমাক কৈছে [উছমান বিন জুফাৰে] তেওঁ ক’লে; মোক [মুহাম্মাদ বিন খালিদ বিন ৰফি’ বিন মাকিৎছ] তেওঁৰ ককাকৰ পৰা [আল হাৰিথ বিন ৰফি’ বিন মাকিৎছ]ৰ পৰা কৈছে - ৰফি’ জুহাইনাৰ আছিল আৰু হজৰত ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ সৈতে হুদাইবিয়া চুক্তিৰ সাক্ষী হৈছিল - ৰাছুলুল্লাহ ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ পৰা তেওঁ কৈছিল: ‘দাসৰ প্ৰতি দয়ালু হোৱাটোৱে বাক্য আনিব, আৰু আচৰণ কৰা বেয়াকৈ বেয়া ভাগ্য আনিব'।
Imam Abu Dawud : 4496
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ سَعِيدٍ الْهَمْدَانِيُّ وَأَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ السَّرْحِ وَهَذَا حَدِيثُ الْهَمْدَانِيِّ وَهُوَ أَتَمُّ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو هَانِئٍ الْخَوْلَانِيُّ عَنْ الْعَبَّاسِ بْنِ جُلَيْدٍ الْحَجْرِيِّ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ يَقُولُجَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَمْ نَعْفُو عَنْ الْخَادِمِ فَصَمَتَ ثُمَّ أَعَادَ عَلَيْهِ الْكَلَامَ فَصَمَتَ فَلَمَّا كَانَ فِي الثَّالِثَةِ قَالَ اعْفُوا عَنْهُ فِي كُلِّ يَوْمٍ سَبْعِينَ مَرَّةً
আমাক [আহমদ বিন ছাইদ আল হামদানী] আৰু [আহমদ বিন আমৰু বিন আছ ছাৰহ] কৈছে - আৰু এইটো আল হামদানীৰ হাদীছ - আৰু অধিক নিখুঁত হাদীছ, দুয়োজনে ক’লে; আমাক [ইবনে ৱাহব] কৈছে তেওঁ কৈছিল; মোক [আবু হানি` আল খাউলানী] [আল আব্বাছ বিন জুলাইদ আল হাজাৰী]ৰ পৰা ৰিপৰ্ট কৰিছে তেওঁ কয়; মই শুনিছিলো [আব্দুল্লাহ বিন উমৰ] কৈছে, ‘এজন মানুহে হজৰত ছল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছলামৰ ওচৰলৈ আহি ক’লে, ‘হে আল্লাহৰ ৰাছুল, আমি এজন দাসক কিমানবাৰ ক্ষমা কৰিব লাগিব?’ সি নিমাত হৈ পৰিল। মানুহজনে পুনৰ নিজৰ প্ৰশ্নটো আওৰাই দিলে যদিও সি মনে মনে থাকিল। গতিকে তৃতীয়বাৰ তেওঁ ক’লে: ‘তাক দিনটোত সত্তৰবাৰ ক্ষমা কৰা’।
Imam Abu Dawud : 4497
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى الرَّازِيُّ قَالَ أَخْبَرَنَا ح و حَدَّثَنَا مُؤَمَّلُ بْنُ الْفَضْلِ الْحَرَّانِيُّ قَالَ أَخْبَرَنَا عِيسَى حَدَّثَنَا فُضَيْلٌ يَعْنِي ابْنَ غَزْوَانَ عَنْ ابْنِ أَبِي نُعْمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَحَدَّثَنِي أَبُو الْقَاسِمِ نَبِيُّ التَّوْبَةِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ قَذَفَ مَمْلُوكَهُ وَهُوَ بَرِيءٌ مِمَّا قَالَ جُلِدَ لَهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ حَدًّاقَالَ مُؤَمَّلٌ حَدَّثَنَا عِيسَى عَنْ الْفُضَيْلِ يَعْنِي ابْنَ غَزْوَانَ
আমাক [ইব্ৰাহিম বিন মুছা আৰ ৰাজী] কৈছে যে তেওঁ কৈছিল; আমাক জনাইছে। -আন এটা ধৰণেৰে ইয়াৰ উল্লেখ কৰা হৈছে- আমাক [মুমমুল ইবনুল ফাদল আল হাৰানী] কৈছে যে তেওঁ কৈছিল; আমাক কৈছে [ইছাই] কৈছে, আমাক কৈছে [ফুদাইল] -অৰ্থাৎ ফুদাইল বিন গাজৱান- [ইবনে আবু নু’ম]ৰ পৰা [আবু হুৰাইৰা]ৰ পৰা তেওঁ কৈছিল; মই আবুল কাছিম - ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামক কৈছো - তেওঁ কৈছে: ‘যি কোনোৱে নিজৰ দাসৰ বিৰুদ্ধে - ব্যভিচাৰৰ অভিযোগ উত্থাপন কৰে - যেতিয়া দাসজনে অভিযোগৰ পৰা সাৰি যায়, তেতিয়া কিয়ামতৰ দিনত তেওঁক তেওঁৰ শাস্তি হিচাপে চাবুকেৰে কোবাই দিয়া হ’ব’। মুয়াম্মালে ক’লে, ‘আপুনি আমাক আল ফুডাইলৰ পৰা যীচুৰ বিষয়ে কৈছে - অৰ্থাৎ ফুদাইল বিন গাজৱান -’।
Imam Abu Dawud : 4498
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا فُضَيْلُ بْنُ عِيَاضٍ عَنْ حُصَيْنٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ يَسَافٍ قَالَ كُنَّا نُزُولًا فِي دَارِ سُوَيْدِ بْنِ مُقَرِّنٍ وَفِينَا شَيْخٌ فِيهِ حِدَّةٌ وَمَعَهُ جَارِيَةٌ لَهُ فَلَطَمَ وَجْهَهَا فَمَا رَأَيْتُ سُوَيْدًا أَشَدَّ غَضَبًا مِنْهُ ذَاكَ الْيَوْمَ قَالَ عَجَزَ عَلَيْكَ إِلَّا حُرُّ وَجْهِهَا لَقَدْ رَأَيْتُنَا سَابِعَ سَبْعَةٍ مِنْ وَلَدِ مُقَرِّنٍ وَمَا لَنَا إِلَّا خَادِمٌ فَلَطَمَ أَصْغَرُنَا وَجْهَهَا فَأَمَرَنَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعِتْقِهَا
আমাক কৈছে [মুছাদ্দাদে] কৈছে, আমাক [ফুদাইল বিন ইয়াদ] [হুছেইন]ৰ পৰা [হিলাল বিন ইয়াছাফ]ৰ পৰা কৈছে তেওঁ কৈছিল, ‘আমি [সুৱাইদ বিন মুকাৰিনৰ] ঘৰত ৰৈ আছিলো, আনহাতে আমাৰ মাজত এজন মানুহ আছিল যিজন বৃদ্ধ আৰু সহজে খং কৰিছিল। বুঢ়াই এগৰাকী মহিলা দাসীক আনিছিল যিয়ে তাৰ পিছত তাইৰ মুখত চৰ মাৰিলে। গতিকে সেইদিনা সোৱাইদৰ দৰে খঙাল মই কেতিয়াও দেখা নাপালোঁ। সুৱাইদে ক’লে, ‘তেওঁক মুক্ত কৰাৰ বাহিৰে একো কৰিব নোৱাৰা। সঁচাকৈয়ে আমি মুকাৰিন বংশৰ সাতজন ভাই, আমাৰ হাতত এগৰাকী মহিলা দাসৰ বাহিৰে একোৱেই নাই। তাৰ পিছত আমাৰ সৰু ভাইটিয়ে দাসজনৰ মুখত আঘাত কৰিলে, গতিকে নবী চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে আমাক তেওঁক মুক্ত কৰাৰ আদেশ দিলে।'
Imam Abu Dawud : 4499
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ سُفْيَانَ قَالَ حَدَّثَنِي سَلَمَةُ بْنُ كُهَيْلٍ قَالَ حَدَّثَنِي مُعَاوِيَةُ بْنُ سُوَيْدِ بْنِ مُقَرِّنٍ قَالَلَطَمْتُ مَوْلًى لَنَا فَدَعَاهُ أَبِي وَدَعَانِي فَقَالَ اقْتَصَّ مِنْهُ فَإِنَّا مَعْشَرَ بَنِي مُقَرِّنٍ كُنَّا سَبْعَةً عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَيْسَ لَنَا إِلَّا خَادِمٌ فَلَطَمَهَا رَجُلٌ مِنَّا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْتِقُوهَا قَالُوا إِنَّهُ لَيْسَ لَنَا خَادِمٌ غَيْرَهَا قَالَ فَلْتَخْدُمْهُمْ حَتَّى يَسْتَغْنُوا فَإِذَا اسْتَغْنَوْا فَلْيُعْتِقُوهَا
আমাৰ লগত সম্পৰ্ক কৰিছে [মুছাদ্দাদে] কৈছে, [ছুফিয়ান]ৰ পৰা আমাৰ লগত [য়াহ্যা] সম্পৰ্ক কৰিছে তেওঁ ক’লে; মোক [ছালামাহ বিন কুহাইল] কৈছে তেওঁ ক’লে; [মুআৱিয়াহ বিন ছোৱাইদ বিন মুকাৰিনে] মোক কৈছিল যে তেওঁ কৈছিল, ‘মই এবাৰ এজন প্ৰাক্তন দাসক আঘাত কৰিছিলো যাক আমি মুক্ত কৰিছিলো, তাৰ পিছত [মোৰ দেউতাই] তেওঁক ফোন কৰিছিল আৰু মোকো ফোন কৰিছিল। দেউতাই দাসজনক ক’লে, ‘তাৰ প্ৰতিশোধ লোৱা! ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ সময়ত আমি সাতজন ভাই আছিলোঁ, কিন্তু এজনৰ বাহিৰে আমাৰ কোনো বান্দৰ নাছিল। তাৰ পিছত আমাৰ মাজৰ এজনে দাসক আঘাত কৰিলে, তাৰ পিছত ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামে ক’লে: ‘দাসী - মহিলা - মুক্ত কৰক। তাৰ পিছত তেওঁলোকে উত্তৰ দিলে, ‘তেওঁৰ বাহিৰে আমাৰ কোনো দাস নাই’। তেওঁ ক’লে: ‘দাসে তেওঁলোকক আৰু প্ৰয়োজন নোহোৱালৈকে সহায় কৰক - তেওঁলোকে সলনি এজন পাব পাৰে -, যদি তেওঁলোকৰ আৰু প্ৰয়োজন নাই, তেন্তে তেওঁলোকক মুক্ত কৰক’।
Imam Abu Dawud : 4500
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ وَأَبُو كَامِلٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ فِرَاسٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ ذَكْوَانَ عَنْ زَاذَانَ قَالَأَتَيْتُ ابْنَ عُمَرَ وَقَدْ أَعْتَقَ مَمْلُوكًا لَهُ فَأَخَذَ مِنْ الْأَرْضِ عُودًا أَوْ شَيْئًا فَقَالَ مَا لِي فِيهِ مِنْ الْأَجْرِ مَا يَسْوَى هَذَا سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ لَطَمَ مَمْلُوكَهُ أَوْ ضَرَبَهُ فَكَفَّارَتُهُ أَنْ يُعْتِقَهُ
আমাক [মুছাদ্দাদ] আৰু [আবু কামিল]ক কোৱাৰ পিছত তেওঁ ক’লে; আমাক [আবু আৱানাহ] [ফিৰাছৰ পৰা] [আবু ছালিহ ড্জাকৱান] [জাদজান]ৰ পৰা কৈছে যে তেওঁ কৈছিল, ‘মই [ইবনে উমৰ] ওচৰলৈ আহিছিলো, সেই সময়ত তেওঁ নিজৰ দাসসকলক মুক্ত কৰিছিল। তাৰ পাছত মাটিৰ পৰা লাঠি বা কিবা এটা তুলি লৈ ক’লে, ‘অ’হ, এই লাঠিডালৰ সমান পুৰস্কাৰ পোৱা উচিত নহয়নে? ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামে কোৱা শুনিলোঁ: ‘যি কোনোৱে নিজৰ দাসক চৰ মাৰিব বা আঘাত কৰে, তেওঁৰ কাফাৰাহেই তেওঁক মুক্ত কৰিব’।