Imam Abu Dawud (الامام ابو داود) - 4590 හදීස්
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3921
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيِّ بْنِ رَاشِدٍ أَخْبَرَنَا هُشَيْمٌ عَنْ أَبِي حَيَّانَ التَّيْمِيِّ حَدَّثَنَا عَبَايَةُ بْنُ رِفَاعَةَ عَنْ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ قَالَأَصْبَحَ رَجُلٌ مِنْ الْأَنْصَارِ مَقْتُولًا بِخَيْبَرَ فَانْطَلَقَ أَوْلِيَاؤُهُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرُوا ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ لَكُمْ شَاهِدَانِ يَشْهَدَانِ عَلَى قَتْلِ صَاحِبِكُمْ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ لَمْ يَكُنْ ثَمَّ أَحَدٌ مِنْ الْمُسْلِمِينَ وَإِنَّمَا هُمْ يَهُودُ وَقَدْ يَجْتَرِئُونَ عَلَى أَعْظَمَ مِنْ هَذَا قَالَ فَاخْتَارُوا مِنْهُمْ خَمْسِينَ فَاسْتَحْلَفُوهُمْ فَأَبَوْا فَوَدَاهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ عِنْدِهِ
[අල් හසන් බින් අලි බින් රසයිඩ්] අපට මෙසේ පැවසීය, [අබු හයියන් අට් තයිමි] අපට මෙසේ පැවසීය, [අබායා බින් රිෆා] අපට මෙසේ පැවසීය, [රාෆි බින් කදීජ්] අපට මෙසේ පැවසීය, 'අන්සාර්වරුන්ගෙන් එක් මිනිසෙක් කයිබාර්හි දී මරා දමන ලදී, එබැවින් ඔහුගේ සාන්තුවරයන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් බැලීමට පැමිණියහ. ඔහුගේ සහෝදරයාගේ ඝාතනය ගැන ඔවුන් ඔහුට පැවසූහ. ඉන්පසු ඔහු මෙසේ ඇසීය: 'ඔබට ඝාතනය දුටු සාක්ෂිකරුවන් දෙදෙනෙකු සිටීද?' ඔවුන් පිළිතුරු දුන්නේ, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, එක මුස්ලිම්වරයෙක්වත් නැත, ඔවුන් සියල්ලෝම යුදෙව්වන්! සමහර විට ඔවුන් මෙයට වඩා විශාල දෙයක් කිරීමට නිර්භීත වනු ඇත'. රාෆි බින් කදීජ් පැවසුවේ, 'ඉන්පසු ඔහු ඔවුන්ගෙන් පනස් දෙනෙකු දිවුරුම් දීමට තෝරා ගත් නමුත් ඔවුන් එය ප්‍රතික්ෂේප කළහ. එබැවින් අවසානයේ දියාත් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් විසින් ඔහුගේම ධනයෙන් ගෙවන ලදී'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3922
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ يَحْيَى الْحَرَّانِيُّ حَدَّثَنِي مُحَمَّدٌ يَعْنِي ابْنَ سَلَمَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ بُجَيْدٍ قَالَإِنَّ سَهْلًا وَاللَّهِ أَوْهَمَ الْحَدِيثَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَتَبَ إِلَى يَهُودَ أَنَّهُ قَدْ وُجِدَ بَيْنَ أَظْهُرِكُمْ قَتِيلٌ فَدُوهُ فَكَتَبُوا يَحْلِفُونَ بِاللَّهِ خَمْسِينَ يَمِينًا مَا قَتَلْنَاهُ وَلَا عَلِمْنَا قَاتِلًا قَالَ فَوَدَاهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ عِنْدِهِ بِمِائَةِ نَاقَةٍ
[අබ්දුල් අසීස් බින් යාහ්යා අල් හරානි] අපට මෙසේ පැවසීය, [මුහම්මද්] - එනම් මුහම්මද් බින් සලාමා - [මුහම්මද් බින් ඉබ්‍රාහිම් ඉබ්නුල් හාරිත්] [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් බුජෙයිද්] වෙතින් [මුහම්මද් බින් ඉබ්‍රාහිම් ඉබ්නුල් හාරිත්] වෙතින් ['අබ්දුර් රහ්මාන් බින් බුජෙයිද්] ඔහු මෙසේ පැවසීය: අල්ලාහ් මත දිවුරමින්, සහ්ල් තවමත් ඔහුගේ හදීසයේ අපැහැදිලි ය. ඇත්ත වශයෙන්ම, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් යුදෙව්වන්ට ලිපියක් ලිවීය, 'ඔබ අතර මිනීමැරුම් ගොදුරක් හමු වී ඇත, එබැවින් දියත් මුදා ගන්න'. එවිට යුදෙව්වන් පනස් වතාවක් දිවුරමින් ප්‍රතිචාර දැක්වූයේ, 'අපි ඔහුව මැරුවේ නැහැ, ඔහුව මැරුවේ කවුද කියලා අපි දන්නේ නැහැ' කියාය. ඔහු - කථකයා - 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් පසුව දියත් ඔහුගේම ඔටුවන් සියයකින් මුදා ගත්තා' යැයි පැවසීය.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3923
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَسُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ عَنْ رِجَالٍ مِنْ الْأَنْصَارِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِلْيَهُودِ وَبَدَأَ بِهِمْ يَحْلِفُ مِنْكُمْ خَمْسُونَ رَجُلًا فَأَبَوْا فَقَالَ لِلْأَنْصَارِ اسْتَحِقُّوا قَالُوا نَحْلِفُ عَلَى الْغَيْبِ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَجَعَلَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دِيَةً عَلَى يَهُودَ لِأَنَّهُ وُجِدَ بَيْنَ أَظْهُرِهِمْ
[අල් හසන් බින් අලි] අපට දන්වා ඇති බව අපට දන්වා ඇත, [අබ්දුර්රාසාක්] අපට දන්වා ඇති බව අපට දන්වා ඇත, [අබු සලාමා බින් අබ්දුර් රහ්මාන්] සහ [සුලෙයිමාන් බින් යසාර්] [අන්ෂාර්වරුන්ගෙන්] [අස් සුහ්රි] ගෙන් අපට [ම'මර්] ට වාර්තා වී ඇති බව අපට දන්වා ඇත, [ඔබෙන් පනස් දෙනෙක් දිවුරුම් දීමට කැමතිද?' යනුවෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් යුදෙව්වන්ට පැවසූ අතර, ඔහු ඔවුන්ගෙන් පටන් ගත්තේය, නමුත් ඔවුන්ගෙන් කිසිවෙකු එයට කැමති වූයේ නැත. ඉන්පසු ඔහු අන්සාර් ජනතාවට මෙසේ පැවසීය: 'ඔබට නැවත දිවුරුම් දීමට අයිතියක් ඇත-'. ඔවුන් ඇසුවා, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, අපි නොදන්නා දෙයකට දිවුරුම් දිය යුතුද!' ඝාතනයට ලක් වූ තැනැත්තා ඔවුන් මත සිටි නිසා, ඩයායත් යුදෙව්වන් විසින් දරනු ලබන බවට රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තීරණය කළේය.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3924
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ أَخْبَرَنَا هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍأَنَّ جَارِيَةً وُجِدَتْ قَدْ رُضَّ رَأْسُهَا بَيْنَ حَجَرَيْنِ فَقِيلَ لَهَا مَنْ فَعَلَ بِكِ هَذَا أَفُلَانٌ أَفُلَانٌ حَتَّى سُمِّيَ الْيَهُودِيُّ فَأَوْمَتْ بِرَأْسِهَا فَأُخِذَ الْيَهُودِيُّ فَاعْتَرَفَ فَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يُرَضَّ رَأْسُهُ بِالْحِجَارَةِ
[මුහම්මද් බින් කසීර්] අපට මෙසේ පැවසීය, [කටාදාහි] [හම්මාම්] [අනස්] අපට මෙසේ පැවසීය, 'ගල් දෙකක් අතර හිස කැඩී ගොස් ඇති කාන්තා වහලියක් හමු වූ විට, ඇයගෙන් විමසන ලදී, 'කවුද මේක කළේ? ඒක එහෙමද, ඒක එහෙමද?' ඔහු තම හිසට ඉඟියක් කරමින් යුදෙව්වෙකුගේ නම පවසන තුරු. එබැවින් යුදෙව්වා අත්අඩංගුවට ගන්නා ලද අතර නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් ඔහුට ගලකින් හිස පොඩි කරන ලෙස නියෝග කළේය - ඔහු වහලාට කළාක් මෙන් -'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3925
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَنَسٍأَنَّ يَهُودِيًّا قَتَلَ جَارِيَةً مِنْ الْأَنْصَارِ عَلَى حُلِيٍّ لَهَا ثُمَّ أَلْقَاهَا فِي قَلِيبٍ وَرَضَخَ رَأْسَهَا بِالْحِجَارَةِ فَأُخِذَ فَأُتِيَ بِهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَمَرَ بِهِ أَنْ يُرْجَمَ حَتَّى يَمُوتَ فَرُجِمَ حَتَّى مَاتَقَالَ أَبُو دَاوُد رَوَاهُ ابْنُ جُرَيْجٍ عَنْ أَيُّوبَ نَحْوَهُ
[අහ්මද් බින් සාලිහ්] අපට පවසා ඇත, [අබ්දුර්රාසාක්] [අයියුබ්] [අබු කිලාබා] [අනස්] වෙතින් අපට පවසා ඇත, 'යුදෙව්වෙක් අන්සාර් කාන්තාවක් ඇගේ ආභරණ පැහැර ගැනීමට මරා දැමීය. ඉන්පසු යුදෙව්වා එම කාන්තා වහලිය පැරණි ළිඳකට විසි කර ඇගේ හිස ගලකින් පොඩි කළේය. අවසානයේ යුදෙව්වා අත්අඩංගුවට ගෙන නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් ඉදිරියට ගෙන එන ලදී, පසුව ඔහු යුදෙව්වාට ගල් ගසා මරා දැමීමට නියෝග කළේය, එබැවින් යුදෙව්වාට ගල් ගසා මරා දමන ලදී'. අබු දාවුද් පැවසුවේ, '[ඉබ්නු ජුරයිජ්] එය [අයියුබ්] ගෙන් එලෙසම විස්තර කළේය' යනුවෙනි.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3926
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا ابْنُ إِدْرِيسَ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ زَيْدٍ عَنْ جَدِّهِ أَنَسٍأَنَّ جَارِيَةً كَانَ عَلَيْهَا أَوْضَاحٌ لَهَا فَرَضَخَ رَأْسَهَا يَهُودِيٌّ بِحَجَرٍ فَدَخَلَ عَلَيْهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَبِهَا رَمَقٌ فَقَالَ لَهَا مَنْ قَتَلَكِ فُلَانٌ قَتَلَكِ فَقَالَتْ لَا بِرَأْسِهَا قَالَ مَنْ قَتَلَكِ فُلَانٌ قَتَلَكِ قَالَتْ لَا بِرَأْسِهَا قَالَ فُلَانٌ قَتَلَكِ قَالَتْ نَعَمْ بِرَأْسِهَا فَأَمَرَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُتِلَ بَيْنَ حَجَرَيْنِ
[උස්මාන් බින් අබු සයිබා] අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇති අතර, [හිස්යාම් බින් සයිද්] ඔහුගේ සීයා [අනස්] ගෙන් [සියුබා] හි [ඉබ්නු ඉද්රිස්] අපට පවසා ඇති පරිදි, 'කාන්තා වහලෙකු රිදී ආභරණ ඇති බවත්, පසුව යුදෙව්වෙකු ඇගේ හිසට ගලකින් පහර දුන් බවත් එය ඉරිතලා යන තුරු පහර දුන් බවත්ය. ඉන්පසු රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් ඇගේ ජීවිතයේ අවසානයේ කාන්තා වහලිය හමුවීමට පැමිණියේය. ඔහු ඇසුවේ: 'කවුද ඔබව මැරුවේ, එසේ කළේ සහ එසේ කළේ?' ඔහුගේ හිස අභිනයකින් ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ, 'නැත' යන්නයි. ඔහු නැවත ඇසුවේ: 'කවුද ඔබව මැරුවේ, එසේ කළේ සහ එසේ කළේ?' ඔහුගේ හිස අභිනයකින් ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ, 'නැත' යන්නයි. ඔහු නැවත ඇසුවේ: 'කවුද ඔබව මැරුවේ, එසේ කළේ සහ එසේ කළේ?' හිස අභිනයකින් ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ, 'ඒක හරි' යන්නයි. රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් පසුව මිනීමරුවා අත්අඩංගුවට ගැනීමට නියෝග කළේය, එබැවින් මිනීමරුවා පොඩි කර මරා දමන ලදී - ඔහුගේ හිස ගල් දෙකක් අතර පොඩි කර -'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3927
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ وَمُسَدَّدٌ قَالَا حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ أَخْبَرَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ قَيْسِ بْنِ عُبَادٍ قَالَانْطَلَقْتُ أَنَا وَالْأَشْتَرُ إِلَى عَلِيٍّ عَلَيْهِ السَّلَام فَقُلْنَا هَلْ عَهِدَ إِلَيْكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَيْئًا لَمْ يَعْهَدْهُ إِلَى النَّاسِ عَامَّةً قَالَ لَا إِلَّا مَا فِي كِتَابِي هَذَا قَالَ مُسَدَّدٌ قَالَ فَأَخْرَجَ كِتَابًا وَقَالَ أَحْمَدُ كِتَابًا مِنْ قِرَابِ سَيْفِهِ فَإِذَا فِيهِ الْمُؤْمِنُونَ تَكَافَأُ دِمَاؤُهُمْ وَهُمْ يَدٌ عَلَى مَنْ سِوَاهُمْ وَيَسْعَى بِذِمَّتِهِمْ أَدْنَاهُمْ أَلَا لَا يُقْتَلُ مُؤْمِنٌ بِكَافِرٍ وَلَا ذُو عَهْدٍ فِي عَهْدِهِ مَنْ أَحْدَثَ حَدَثًا فَعَلَى نَفْسِهِ وَمَنْ أَحْدَثَ حَدَثًا أَوْ آوَى مُحْدِثًا فَعَلَيْهِ لَعْنَةُ اللَّهِ وَالْمَلَائِكَةِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ قَالَ مُسَدَّدٌ عَنْ ابْنِ أَبِي عَرُوبَةَ فَأَخْرَجَ كِتَابًاحَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ عَلِيٍّ زَادَ فِيهِ وَيُجِيرُ عَلَيْهِمْ أَقْصَاهُمْ وَيَرُدُّ مُشِدُّهُمْ عَلَى مُضْعِفِهِمْ وَمُتَسَرِّيهِمْ عَلَى قَاعِدِهِمْ
[අහ්මද් බින් හන්බල්] සහ [මුසද්දාද්] යන දෙදෙනාම පැවසූ බව අපට දන්වා ඇත; [යාහ්යා බින් සයිද්] අපට පැවසූ බව අපට දන්වා ඇත, [අල් හසන්] [කයිස් බින් උබාද්] වෙතින් [කටාදා] වෙතින් [සයිද් බින් අබු අරුබා] අපට පැවසූ බව ඔහු පැවසීය, 'මම අල් අෂ්තාර් සමඟ [අලි රද්ලියල්ලාහු අන්හු] හමුවීමට ගියෙමි. එවිට අපි ඇසුවෙමු, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් ඔබට පොදුවේ මිනිසුන්ට දැනුම් නොදුන් ගිවිසුමක් ලබා දුන්නාද?' අලි පිළිතුරු දුන්නේය, 'නැත, මගේ සටහනේ ඇති දේ හැර - මුසද්දාද් පැවසීය - 'අලි පසුව සටහනක් එළියට ගත්තා'. - අහමඩ් සඳහන් කළේය - 'ඔහුගේ කඩු කොපුවේ තිබූ සටහන'. සටහනේ සඳහන් වන්නේ, 'ඇදහිලිවන්තයන් එකම රුධිරයේ - කිෂාෂ් සහ කප්පම් මුදල අනුව - ඔවුන් එකිනෙකාට මුහුණ දීමට උදව් කරයි - අවිශ්වාසවන්තයින්-, සහ ඇදහිලිවන්තයන්ට සමීප පුද්ගලයින්ට ඒවා දරාගත හැකිය. කිෂාස් ලෙස - නොඇදහිලිවන්තයෙකු මැරීම නිසා ඇදහිලිවන්තයෙකු මරා දැමිය නොහැකි බවත්, ඔහුගේ ගිවිසුමේ සීමාවන් තුළ කෙනෙකු මරා දැමිය නොහැකි බවත් දැන ගන්න. අපරාධයක් කරන තැනැත්තා තමාගේම පාපයන් දරා ගනු ඇත, අපරාධයක් කරන හෝ අපරාධකරුවෙකු ආරක්ෂා කරන තැනැත්තා අල්ලාහ්, දේවදූතයන් සහ සියලු මිනිසුන් විසින් ශාප කරනු ලැබේ. ' [මුසද්දාඩ්] [ඉබ්නු අබු අරුබා] ගෙන් මෙසේ පැවසීය, 'එවිට අලි සටහනක් ගත්තේය'. [උබයිදුල්ලා බින් උමර්] අපට පවසා ඇත, [යාහ්යා බින් සයිද්] ගෙන් [අම්රු බින් සයූඅයිබ්] ගෙන් [ඔහුගේ පියා] ගෙන් [ඔහුගේ සීයා] ගෙන් [හුසයිම්] අපට පවසා ඇත, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් පැවසීය, පසුව ඔහු අලිගේ හදීසය සඳහන් කළේය. එය කථකයා එකතු කරන්නේ, 'දුර ස්ථානවල - දේශසීමා - ආරක්ෂාව සපයන, ශක්තිමත් අය දුර්වලයන් ආරක්ෂා කරන අතර නිවසේ සිටින අය ආරක්ෂා කිරීමට යුද්ධයට එක්වන' බවයි.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3928
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَعَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ نَجْدَةَ الْحَوْطِيُّ الْمَعْنَى وَاحِدٌ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ سَعْدَ بْنَ عُبَادَةَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ الرَّجُلُ يَجِدُ مَعَ امْرَأَتِهِ رَجُلًا أَيَقْتُلُهُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا قَالَ سَعْدٌ بَلَى وَالَّذِي أَكْرَمَكَ بِالْحَقِّ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اسْمَعُوا إِلَى مَا يَقُولُ سَيِّدُكُمْ قَالَ عَبْدُ الْوَهَّابِ إِلَى مَا يَقُولُ سَعْدٌ
[කුටයිබා බින් සායිද්] සහ [අබ්දුල් වහබ් බින් නජ්දා අල් හවුති] යන දෙදෙනාම එකම අර්ථයකින් අපට පැවසූහ; [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් [සුහයිල්] ගෙන් [ඔහුගේ පියා] ගෙන් [අබ්දුල් අසීස් බින් මුහම්මද්] අපට පැවසූහ. සෞද් බින් උබදා මෙසේ ඇසුවේය: 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, මිනිසෙකු තම බිරිඳ සමඟ තවත් පිරිමියෙකු සොයා ගන්නේ නම්, ඔහුව මරා දැමීමට ඔහුට අවසර තිබේද?' රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් පිළිතුරු දුන්නේය: 'නැත'. සෞද් මෙසේ පැවසීය: 'හරි, ඔබව සත්‍යයෙන් මහිමයට පත් කරන තැනැත්තා මත දිවුරමින්'. නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'ඔබේ නායකයා පවසන දේට සවන් දෙන්න'. අබ්දුල් වහබ් මෙසේ පැවසීය: 'සාද් මෙසේ කීවේය.' එයයි සෞද් මෙසේ පැවසීය.'
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3929
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ عَنْ مَالِكٍ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ سَعْدَ بْنَ عُبَادَةَ قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرَأَيْتَ لَوْ وَجَدْتُ مَعَ امْرَأَتِي رَجُلًا أُمْهِلُهُ حَتَّى آتِيَ بِأَرْبَعَةِ شُهَدَاءَ قَالَ نَعَمْ
"මගේ බිරිඳ අමුතු පුරුෂයෙකු සමඟ සිටිනු මට හමු වුවහොත්, සාක්ෂිකරුවන් හතර දෙනෙකු ඉදිරිපත් කරන තුරු මම මාවම වළක්වා ගත යුතුද?" යනුවෙන් සদ් බින් උබදා අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් අමතා පැවසූ බව අපට (අබ්දුල්ලාහ් බින් මස්ලමා) තුමාණන් (මලික්) තුමාණන් (සුහයිල් බින් අබු සාලිහ්) තුමාණන් (අබු හුරෙයිරා) තුමාණන් (රළියල්ලාහු අන්හු
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3930
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ دَاوُدَ بْنِ سُفْيَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَ أَبَا جَهْمِ بْنَ حُذَيْفَةَ مُصَدِّقًا فَلَاجَّهُ رَجُلٌ فِي صَدَقَتِهِ فَضَرَبَهُ أَبُو جَهْمٍ فَشَجَّهُ فَأَتَوْا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا الْقَوَدَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَكُمْ كَذَا وَكَذَا فَلَمْ يَرْضَوْا فَقَالَ لَكُمْ كَذَا وَكَذَا فَلَمْ يَرْضَوْا فَقَالَ لَكُمْ كَذَا وَكَذَا فَرَضُوا فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي خَاطِبٌ الْعَشِيَّةَ عَلَى النَّاسِ وَمُخْبِرُهُمْ بِرِضَاكُمْ فَقَالُوا نَعَمْ فَخَطَبَ رَسُولُ اللَّهِ فَقَالَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ هَؤُلَاءِ اللَّيْثِيِّينَ أَتَوْنِي يُرِيدُونَ الْقَوَدَ فَعَرَضْتُ عَلَيْهِمْ كَذَا وَكَذَا فَرَضُوا أَرَضِيتُمْ قَالُوا لَا فَهَمَّ الْمُهَاجِرُونَ بِهِمْ فَأَمَرَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَكُفُّوا عَنْهُمْ فَكَفُّوا ثُمَّ دَعَاهُمْ فَزَادَهُمْ فَقَالَ أَرَضِيتُمْ فَقَالُوا نَعَمْ قَالَ إِنِّي خَاطِبٌ عَلَى النَّاسِ وَمُخْبِرُهُمْ بِرِضَاكُمْ قَالُوا نَعَمْ فَخَطَبَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَرَضِيتُمْ قَالُوا نَعَمْ
[මුහම්මද් බින් දාවුද් බින් සුෆියාන්] අපට මෙසේ පැවසීය, [අබ්දුර්රාසාක්] අපට මෙසේ පැවසීය, [අයිසියා] වෙතින් [අස් සුහ්රි] වෙතින් [මමර්] අපට මෙසේ පැවසීය, 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් අබු ජහ්ම් බින් හුඩ්සයිෆා ආරවුලේ මැදිහත්කරුවෙකු ලෙස යැවීය. කෙසේ වෙතත්, අබු ජහ්ම් ඔහුට පහර දී තුවාල කරන තෙක් කරුණු විකෘති කළ මිනිසෙක් සිටියේය. ඔවුන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් වෙත පැමිණ, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයෙනි, අපි කිෂ්සාෂ් ඉල්ලා සිටිමු!' එවිට රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්, 'ඔබට මෙය සහ මෙය කැමති නිසා' යැයි පැවසූ නමුත් ඔවුන් කැමති වූයේ නැත. ඔහු නැවතත් මෙසේ පැවසීය: 'ඔබට මෙය සහ මෙය කැමති නිසා' නමුත් ඔවුන් කැමති වූයේ නැත. ඔහු නැවතත් මෙසේ පැවසීය: 'ඔබට මෙය සහ මෙය කැමති නිසා' ඔවුන් අවසානයේ එකඟ විය. ඊට පස්සේ, නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමා කිව්වා: “මම අද සවස ජනතාව අමතා ඔබ සෑහීමකට පත්වන බව ඔවුන්ට දන්වන්නම්.” ඔවුන් කිව්වා, “ඔව්.” එවිට නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමා ජනතාව අමතා කිව්වා: “බානු ලයිත්හි ජනතාව පළිගැනීම සඳහා මා වෙත පැමිණියා, ඒ නිසා මම ඔවුන්ට ඒ වගේ දේවල් පූජා කළා, ඒ නිසා ඔබ සෑහීමකට පත් වෙනවාද?” ඔවුන් කිව්වා, “නැහැ” කියලා. මුහාජිරින්වරුන්ට ඔවුන්ට පහර දීමට අවශ්‍ය වුණා, නමුත් නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමා ඔවුන්ට එසේ කිරීම තහනම් කළ නිසා ඔවුන් තමන්වම පාලනය කරගත්තා. ඉන්පසු ඔහු ඔවුන් සියල්ලන්ම කැඳවා නැවත ඔවුන්ට කතා කළා: “ඔබ සෑහීමකට පත් වෙනවාද?” ඔවුන් කිව්වා, “ඔව්.” ඔහු කිව්වා: “ඔබ සෑහීමකට පත්වන බව දැනුම් දීමට මම ජනතාවට කතා කරන්නම්.” සහචරයින් “ඔව්” කිව්වා. එවිට නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමා ජනතාව අමතා “ඔබ සෑහීමකට පත් වෙනවාද?” ඔවුන් පිළිතුරු දුන්නා, “ඔව්” කියලා.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3931
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍأَنَّ جَارِيَةً وُجِدَتْ قَدْ رُضَّ رَأْسُهَا بَيْنَ حَجَرَيْنِ فَقِيلَ لَهَا مَنْ فَعَلَ بِكِ هَذَا أَفُلَانٌ أَفُلَانٌ حَتَّى سُمِّيَ الْيَهُودِيُّ فَأَوْمَتْ بِرَأْسِهَا فَأُخِذَ الْيَهُودِيُّ فَاعْتَرَفَ فَأَمَرَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يُرَضَّ رَأْسُهُ بِالْحِجَارَةِ
[මුහම්මද් බින් කසීර්] අපට මෙසේ පැවසීය, [කටාදා] හි [හම්මාම්] [අනස්] අපට මෙසේ පැවසීය, 'ගල් දෙකක් අතර හිස තද කර ඇති කාන්තා වහලියක් හමු වූ විට, ඇයගෙන් විමසන ලදී, 'ඔබට මෙය කළේ කවුද? එසේ කළේද?' යුදෙව්වෙකුගේ නම සඳහන් කළ විට, ඔහුගේ හිස සමඟ ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ, 'ඔව්' යනුවෙනි. පසුව යුදෙව්වා රැගෙන ගොස් ඔහු පාපොච්චාරණය කළේය. එබැවින් නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ යුදෙව්වාගේ හිස ගල් දෙකක් අතර මිරිකා කැඩීමට නියෝග කළහ.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3932
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ عَمْرٍو يَعْنِي ابْنَ الْحَارِثِ عَنْ بُكَيْرِ بْنِ الْأَشَجِّ عَنْ عُبَيْدَةَ بْنِ مُسَافِعٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَبَيْنَمَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْسِمُ قَسْمًا أَقْبَلَ رَجُلٌ فَأَكَبَّ عَلَيْهِ فَطَعَنَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعُرْجُونٍ كَانَ مَعَهُ فَجُرِحَ بِوَجْهِهِ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَعَالَ فَاسْتَقِدْ فَقَالَ بَلْ عَفَوْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ
[අහමද් බින් සාලිහ්] අපට පවසා ඇත, [ඉබ්නු වහබ්] [අම්රු] ගෙන් - එනම් අම්රු බින් හාරිත් - [බුකයිර් ඉබ්නුල් අස්යාජ්] ගෙන් [උබයිදා බින් මුසාෆි] ගෙන් [අබු සායිද් අල් කුද්රි] ගෙන් අපට පවසා ඇත, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් යමක් බෙදා හරිමින් සිටියදී, හදිසියේම මිනිසෙක් ඔහු දෙසට පැමිණ ඔහුට පොල්ලකින් පහර දුන්නේය. ඔහු රැගෙන ගිය දෙයින් ඔහුගේ මුහුණේ තුවාලයක් ඇති විය. එවිට රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් ඔහුට මෙසේ පැවසීය: 'කරුණාකර කිෂාස්, මෙහි එන්න'. මිනිසා පිළිතුරු දුන්නේය, 'නැහැ, අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, මම ඔබට සමාව දුන්නා'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3933
حَدَّثَنَا أَبُو صَالِحٍ أَخْبَرَنَا أَبُو إِسْحَقَ الْفَزَارِيُّ عَنْ الْجُرَيْرِيِّ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ عَنْ أَبِي فِرَاسٍ قَالَخَطَبَنَا عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ إِنِّي لَمْ أَبْعَثْ عُمَّالِي لِيَضْرِبُوا أَبْشَارَكُمْ وَلَا لِيَأْخُذُوا أَمْوَالَكُمْ فَمَنْ فُعِلَ بِهِ ذَلِكَ فَلْيَرْفَعْهُ إِلَيَّ أُقِصُّهُ مِنْهُ قَالَ عَمْرُو بْنُ الْعَاصِ لَوْ أَنَّ رَجُلًا أَدَّبَ بَعْضَ رَعِيَّتِهِ أَتُقِصُّهُ مِنْهُ قَالَ إِي وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ أُقِصُّهُ وَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَقَصَّ مِنْ نَفْسِهِ
[අබු සාලිහ්] අපට පවසා ඇත, [අබු නද්‍රා] [අබු ෆිරාස්] වෙතින් [අල් ජුරෙයිරි] වෙතින් [අබු ඉෂාක් අල් ෆසාරි] අපට පවසා ඇත, ඔහු මෙසේ පැවසීය, '[උමර් ඉබ්නුල් ඛත්තාබ්] රද්ලියල්ලාහු අන්හු අපට පෙර දේශනා කළ අතර, ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'මම මගේ නිලධාරීන් ඔබේ ශරීරවලට පහර දීමට හෝ ඔබේ දේපළ අත්පත් කර ගැනීමට එව්වේ නැත, එබැවින් ඔබ අතර සිටින ඕනෑම කෙනෙකුට එසේ සලකනු ලැබුවහොත්, ඔහු මා වෙත පැමිණෙන්න, එවිට මට එය කිෂා කළ හැකිය'. අම්රු ඉබ්නුල් අෂ් මෙසේ පැවසීය, 'ඔහුගේ අධීක්ෂණය යටතේ සිටින සමහර පුද්ගලයින්ට පහර දීමෙන් අධ්‍යාපනය ලබා දෙන මිනිසෙකු සිටී නම්, එයට කිෂා තිබේද?' උමර් පිළිතුරු දුන්නේය, 'ඒක හරි. මගේ ආත්මය කාගේ අතේද යන්න මත දිවුරමින්, මම තවමත් කිෂා කරන්නෙමි. මක්නිසාද යත්, අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් තමන්ගේම වැරදි නිසා කිෂා කරන ආකාරය මම වරක් දුටුවෙමි'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3934
حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ رُشَيْدٍ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ أَنَّهُ سَمِعَ حِصْنًا أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا سَلَمَةَ يُخْبِرُ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَاعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ عَلَى الْمُقْتَتِلِينَ أَنْ يَنْحَجِزُوا الْأَوَّلَ فَالْأَوَّلَ وَإِنْ كَانَتْ امْرَأَةًقَالَ أَبُو دَاوُد بَلَغَنِي أَنَّ عَفْوَ النِّسَاءِ فِي الْقَتْلِ جَائِزٌ إِذَا كَانَتْ إِحْدَى الْأَوْلِيَاءِ وَبَلَغَنِي عَنْ أَبِي عُبَيْدٍ فِي قَوْلِهِ يَنْحَجِزُوا يَكُفُّوا عَنْ الْقَوَدِ
[දාවුද් බින් රුසියායිඩ්] අපට පවසා ඇති බව [අල් අවුසායි] තුමා අපට පවසා ඇති බව [අල් වලීඩ්] අපට පවසා ඇති බව [අල් අවුසායි] තුමා අපට පවසා ඇති බව [අබු සලාමා] [අයිස්යා රද්ලියල්ලාහු අන්හා] තුමාගෙන් රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් තුමාගෙන් ලැබුණු වාර්තාවක් [හිෂ්න්] තුමාට අසන්නට ලැබුණු බව අපට පවසා ඇත. එකිනෙකා මරා ගන්නා පුද්ගලයින් ගැන ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'කාන්තාවක් වුවද, වඩාත් සමීප අයගෙන් කිෂා ඉල්ලා සිටීමෙන් වළකින්න'. අබු දාවුද් පැවසුවේ, 'කිෂා සම්බන්ධයෙන් කාන්තාවකට සමාව දීමට අවසර ඇති බවට ආරංචියක් මට ලැබී ඇත. 'කිෂාෂ් වෙතින් ඉවත් වීමට ඔවුන්ට ඉල්ලා සිටීමට ඉඩ දෙන්න', එනම් කිහ්සා ඉල්ලා සිටීමෙන් වළකින්න' යන නබිතුමාගේ වචන පිළිබඳ පුවතක් මට ලැබී ඇත.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3935
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ السَّرْحِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ وَهَذَا حَدِيثُهُ عَنْ عَمْرٍو عَنْ طَاوُوسٍ قَالَمَنْ قُتِلَ وَقَالَ ابْنُ عُبَيْدٍ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قُتِلَ فِي عِمِّيَّا فِي رَمْيٍ يَكُونُ بَيْنَهُمْ بِحِجَارَةٍ أَوْ بِالسِّيَاطِ أَوْ ضَرْبٍ بِعَصًا فَهُوَ خَطَأٌ وَعَقْلُهُ عَقْلُ الْخَطَإِ وَمَنْ قُتِلَ عَمْدًا فَهُوَ قَوَدٌ قَالَ ابْنُ عُبَيْدٍ قَوَدُ يَدٍ ثُمَّ اتَّفَقَا وَمَنْ حَالَ دُونَهُ فَعَلَيْهِ لَعْنَةُ اللَّهِ وَغَضَبُهُ لَا يُقْبَلُ مِنْهُ صَرْفٌ وَلَا عَدْلٌوَحَدِيثُ سُفْيَانَ أَتَمُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي غَالِبٍ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ كَثِيرٍ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ عَنْ طَاوُوسٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ مَعْنَى حَدِيثِ سُفْيَانَ
[මුහම්මද් බින් උබයිද්] අපට පවසා ඇත, [හම්මාද්] අපට පවසා ඇත. - තවත් ආකාරයකින් එය සඳහන් කර ඇත- [ඉබ්නු අස් සර්හ්] අපට පවසා ඇත, [සුෆ්යාන්] අපට පවසා ඇත - මෙය හදීසයයි - [තාවුස්] වෙතින් [අම්රු] ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'අඳුරේ මරා දමන ඕනෑම අයෙකු - මිනීමරුවා කවුද සහ කෙසේද යන්න පැහැදිලි නැත-, එනම් එකිනෙකාට ගල්වලින්, කසවලින් හෝ පොලුවලින් ගල් ගසන විට, එය වැරදි නිසා මිනීමැරුමක් වන අතර, දියත් යනු දියත් - කප්පම් මුදල - වැරදි නිසා ඝාතනය කිරීම. එබැවින් කවුරුන් හෝ හිතාමතාම මරා දැමුවහොත්, ඔහුගේ දියත් කිෂාස් වේ - [ඉබ්නු උබයිද්] තවත් කතාවක සඳහන් කර ඇත - 'අතින් කිෂාස්. එවිට කතාව 'කිෂාස් ක්‍රියාත්මක කිරීම වළක්වන ඕනෑම කෙනෙකුට අල්ලාහ්ගේ ශාපය සහ කෝපය ලැබෙනු ඇති අතර, ඔහුගේ නමස්කාරය එය සුන්නා හෝ අනිවාර්ය වුවත් පිළිගනු නොලැබේ' යන ප්‍රකාශයට එකඟ වේ. තවද සුෆියාන්ගේ හදීසයේ කතුවැකිය වඩාත් සම්පූර්ණයි. [මුහම්මද් බින් අබු ගලීබ්] අපට මෙසේ පැවසීය, [සුලෙයිමාන් බින් කතීර්] අපට මෙසේ පැවසීය, [සයිද් බින් සුලෙයිමාන්] අපට මෙසේ පැවසීය, [ඉබ්නු අබ්බාස්] අපට මෙසේ පැවසීය, [තාවුස්] අපට මෙසේ පැවසීය, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් පැවසීය, පසුව ඔහු සුෆ්යාන් හදීසයේ අර්ථය සඳහන් කළේය'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3936
حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَاشِدٍ ح و حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ زَيْدِ بْنِ أَبِي الزَّرْقَاءِ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَاشِدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ مُوسَى عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَضَى أَنَّ مَنْ قُتِلَ خَطَأً فَدِيَتُهُ مِائَةٌ مِنْ الْإِبِلِ ثَلَاثُونَ بِنْتَ مَخَاضٍ وَثَلَاثُونَ بِنْتَ لَبُونٍ وَثَلَاثُونَ حِقَّةً وَعَشَرَةُ بَنِي لَبُونٍ ذَكَرٍ
[මුස්ලිම් බින් ඉබ්‍රාහිම්] අපට පවසා ඇත; [මුහම්මද් බින් රෂීඩ්] අපට පවසා ඇත. - තවත් ආකාරයකින් එය සඳහන් කර ඇත- [හාරුන් බින් සයිද් බින් අබු අස් සකා] අපට පවසා ඇත, [මගේ පියා] අපට පවසා ඇත, [සුලෙයිමාන් බින් මූසා] ගෙන් [අම්රු බින් සියුඅයිබ්] ගෙන් [ඔහුගේ සීයා] ගෙන් [ඔහුගේ සීයා] ගෙන් [මුහම්මද් බින් රසයිද්] අපට පවසා ඇත, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තීන්දුව ලබා දුන්නේ වරද නිසා මරා දමන තැනැත්තාට දඬුවම් ලැබෙනු ඇත - ඔහුගේ කප්පම් මුදල - ඔටුවන් සියයක්; මක්හද් ඔටුවන් තිහක්, ගැහැණු ලාබුන් ඔටුවන් තිහක්, හික්කා තිහක් සහ පිරිමි ලාබුන් ඔටුවන් දහයක්' යනුවෙනි.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3937
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَكِيمٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عُثْمَانَ حَدَّثَنَا حُسَيْنٌ الْمُعَلِّمُ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَكَانَتْ قِيمَةُ الدِّيَةِ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَمَانَ مِائَةِ دِينَارٍ أَوْ ثَمَانِيَةَ آلَافِ دِرْهَمٍ وَدِيَةُ أَهْلِ الْكِتَابِ يَوْمَئِذٍ النِّصْفُ مِنْ دِيَةِ الْمُسْلِمِينَ قَالَ فَكَانَ ذَلِكَ كَذَلِكَ حَتَّى اسْتُخْلِفَ عُمَرُ رَحِمَهُ اللَّهُ فَقَامَ خَطِيبًا فَقَالَ أَلَا إِنَّ الْإِبِلَ قَدْ غَلَتْ قَالَ فَفَرَضَهَا عُمَرُ عَلَى أَهْلِ الذَّهَبِ أَلْفَ دِينَارٍ وَعَلَى أَهْلِ الْوَرِقِ اثْنَيْ عَشَرَ أَلْفًا وَعَلَى أَهْلِ الْبَقَرِ مِائَتَيْ بَقَرَةٍ وَعَلَى أَهْلِ الشَّاءِ أَلْفَيْ شَاةٍ وَعَلَى أَهْلِ الْحُلَلِ مِائَتَيْ حُلَّةٍ قَالَ وَتَرَكَ دِيَةَ أَهْلِ الذِّمَّةِ لَمْ يَرْفَعْهَا فِيمَا رَفَعَ مِنْ الدِّيَةِ
[යාහ්යා බින් හකීම්] අපට විස්තර කර ඇත, [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් උත්මාන්] අපට විස්තර කර ඇත, [හුසේන් අල් මුඅලිම්] [අම්ර් බින් සයූඅයිබ්] [ඔහුගේ පියා] [ඔහුගේ සීයා] ගෙන් අපට විස්තර කර ඇත, ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයා වන සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ කාලයේ දී දියාත් මුදවා ගැනීමේ වටිනාකම ඩිනාර් අටසියයක් හෝ ඩිරාම් අටදහසක් වූ අතර, පොතේ ජනයා සඳහා දියාත් මුස්ලිම්වරුන්ගේ දියාත් වලින් අඩක් විය'. ඔහු - කථකයා - පැවසුවේ, 'උමර් කලීෆ් ලෙස පත් කරන තෙක් එය දිගටම පැවතුන අතර, කතාවක් පවත්වමින් ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'දැනගන්න, ඇත්ත වශයෙන්ම ඔටුවන්ගේ ධනය වැඩි වී ඇත'. "එබැවින් උමර් (රජු) රන් හිමිකරුට ඩිනාර් දහසක්, රිදී හිමිකරුට ඩිරාම් දොළොස් දහසක්, ගවයින්ගේ හිමිකරුට ගවයින් දෙසියයක්, එළුවන්ගේ හිමිකරුට එළුවන් දෙදහසක් සහ ඇඳුම් හිමිකරුට ඇඳුම් යුගල දෙසියයක් ගෙවීම අනිවාර්ය කළේය" යනුවෙන් කථකයා නැවතත් පැවසීය. ඔහු - කථකයා - "මේ අතර, ධර්මා ජනයා සඳහා දියත් අනෙක් දියත් මෙන් වැඩි නොවේ" යනුවෙන් පැවසීය.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3938
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ أَبِي رَبَاحٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَضَى فِي الدِّيَةِ عَلَى أَهْلِ الْإِبِلِ مِائَةً مِنْ الْإِبِلِ وَعَلَى أَهْلِ الْبَقَرِ مِائَتَيْ بَقَرَةٍ وَعَلَى أَهْلِ الشَّاءِ أَلْفَيْ شَاةٍ وَعَلَى أَهْلِ الْحُلَلِ مِائَتَيْ حُلَّةٍ وَعَلَى أَهْلِ الْقَمْحِ شَيْئًا لَمْ يَحْفَظْهُ مُحَمَّدٌقَالَ أَبُو دَاوُد قَرَأْتُ عَلَى سَعِيدِ بْنِ يَعْقُوبَ الطَّالْقَانِيِّ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو تُمَيْلَةَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ قَالَ ذَكَرَ عَطَاءٌ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ فَرَضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ مِثْلَ حَدِيثِ مُوسَى وَقَالَ وَعَلَى أَهْلِ الطَّعَامِ شَيْئًا لَا أَحْفَظُهُ
[මුසා බින් ඉස්මායිල්] අපට පැවසුවා, [හම්මාද්] අපට කිව්වා, [අතා බින් අබු රබා] තුමාගෙන් [මුහම්මද් බින් ඉෂාක්] අපට කිව්වා, 'ඔටුවන් හිමියන් සඳහා දියත් ප්‍රමාණය ඔටුවන් සියයක් බවත්, ගව හිමියන් ගවයන් දෙසියයක් බවත්, එළු හිමියන් එළුවන් දෙදහසක් බවත්, ඇඳුම් හිමියන් ඇඳුම් යුගල දෙකක් බවත්, තිරිඟු හිමියන් යමක් බවත් රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් තීන්දුව ලබා දුන්නා...-මුහම්මද් එය කටපාඩම් කළේ නැහැ-'. අබු දාවුද් පැවසුවේ, 'මම [සයිද් බින් යා'කුබ් අත් තල්කානි] ඉදිරියේ කියෙව්වා, ඔහු පැවසීය; [අබු තුමයිලා] අපට කිව්වා, [මුහම්මද් බින් ඉෂාක්] අපට කිව්වා ඔහු කිව්වා; ආතා සඳහන් කළේ [ජාබීර් බින් අබ්දුල්ලාහ්] තුමාගෙන් ඔහු කිව්වා; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් බැඳී සිටී... ඉන්පසු ඔහු මෝසෙස්ගේ හදීසය සඳහන් කළේය. ඔහු පැවසුවේ, 'අයිතිකරුට ආහාර යනු දෙයක්... මම එය කටපාඩම් නොකරමි' යනුවෙනි.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3939
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ حَدَّثَنَا الْحَجَّاجُ عَنْ زَيْدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ خِشْفِ بْنِ مَالِكٍ الطَّائِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي دِيَةِ الْخَطَإِ عِشْرُونَ حِقَّةً وَعِشْرُونَ جَذَعَةً وَعِشْرُونَ بِنْتَ مَخَاضٍ وَعِشْرُونَ بِنْتَ لَبُونٍ وَعِشْرُونَ بَنِي مَخَاضٍ ذُكُرٍ وَهُوَ قَوْلُ عَبْدِ اللَّهِ
[මුසද්දාද්] අපට කිව්වා, [අබ්දුල් වහීද්] අපට කිව්වා, [සයිද් බින් ජුබෙයාර්] [කිසිෆ් බින් මලික් අත් තායි] [අබ්දුල්ලාහ් බින් මස්'උද්] ගෙන් [අල් හජ්ජාජ්] අපට කිව්වා, 'අහම්බෙන් ඝාතනය කිරීම ගැන රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් පැවසුවේ; හික්කා විස්සක්, ජඩ්සා විස්සක්, ගැහැණු මකාද් ඔටුවන් විස්සක්, ගැහැණු ඇලබුන් ගැහැණු ඔටුවන් විස්සක් සහ පිරිමි මකාද් ඔටුවන් පැටවුන් විස්සක් ගැන ය. 'මේවා අබ්දුල්ලාගේ වචන'.
හදීස්
Imam Abu Dawud : 3940
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سُلَيْمَانَ الْأَنْبَارِيُّ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ الْحُبَابِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ رَجُلًا مِنْ بَنِي عَدِيٍّ قُتِلَ فَجَعَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دِيَتَهُ اثْنَيْ عَشَرَ أَلْفًاقَالَ أَبُو دَاوُد رَوَاهُ ابْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرِو عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَذْكُرْ ابْنَ عَبَّاسٍ
"ආදි ගෝත්‍රයේ මිනිසෙක් මරා දමන ලදී, පසුව නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් ඔහුගේ දියාත් දොළොස් දහසක් බව තීරණය කළහ" යනුවෙන් අපට [මුහම්මද් බින් සුලෙයිමාන් අල් අන්බාරි] පැවසූ බව අපට [සයිද් ඉබ්නුල් හුබාබ්] [මුහම්මද් බින් මුස්ලිම්] [අම්රු බින් දිනාර්] [ඉබ්නු අබ්බාස්] ගෙන් දැනුම් දී ඇති බව අපට දන්වා ඇත. අබු දාවුද් පැවසුවේ, "[ඉබ්නු උයෙයිනා] එය [අම්රු] ගෙන්, [ඉක්රිමා] ගෙන්, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් විස්තර කළ නමුත් ඔහු ඉබ්නු අබ්බාස්ගේ නම සඳහන් කළේ නැත" යනුවෙනි.
