Imom Abu Dovud (الامام ابو داود) - 4590 Hadis
Hadis
Imom Abu Dovud : 3441
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سُلَيْمَانَ الْأَنْبَارِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَمَنْ مَلَكَ ذَا رَحِمٍ مَحْرَمٍ فَهُوَ حُرٌّ
[Muhammad bin Sulaymon Al-Anbariy] bizga [Abdul Vahhob]dan [Sa'id]dan [Qatada]ga [Umar ibn Xattob] roziyallohu anhuning: "Kimning qarindoshi bo'lsa, u ozod insondir", deganlarini rivoyat qilgan.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3442
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سُلَيْمَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ قَالَمَنْ مَلَكَ ذَا رَحِمٍ مَحْرَمٍ فَهُوَ حُرٌّحَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ جَابِرِ بْنِ زَيْدٍ وَالْحَسَنِ مِثْلَهُ قَالَ أَبُو دَاوُد سَعِيدٌ أَحْفَظُ مِنْ حَمَّادٍ
Bizga [Muhammad ibn Sulaymon] bizga [Abdul Vahhob]dan [Sa'id]dan [Qatada]dan [Al-Hasan]dan rivoyat qildi: "Kimning qarindoshlik aloqasi bo'lsa, u ozod insondir". Bizga [Abu Bakr ibn Abu Shayba] bizga [Abu Usoma]dan [Sa'id]dan [Qatada]dan [Jobir ibn Zayd]ga va [Al-Hasan] shunga o'xshash rivoyat qildi. Abu Dovud: "Sa'id Hammaddan ko'proq yod olgan", dedi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3443
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ النُّفَيْلِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ عَنْ خَطَّابِ بْنِ صَالِحٍ مَوْلَى الْأَنْصَارِيِّ عَنْ أُمِّهِ عَنْ سَلَامَةَ بِنْتِ مَعْقِلٍ امْرَأَةٍ مِنْ خَارِجَةِ قَيْسِ عَيْلَانَ قَالَتْقَدِمَ بِي عَمِّي فِي الْجَاهِلِيَّةِ فَبَاعَنِي مِنْ الْحُبَابِ بْنِ عَمْرٍو أَخِي أَبِي الْيُسْرِ بْنِ عَمْرٍو فَوَلَدْتُ لَهُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ الْحُبَابِ ثُمَّ هَلَكَ فَقَالَتْ امْرَأَتُهُ الْآنَ وَاللَّهِ تُبَاعِينَ فِي دَيْنِهِ فَأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي امْرَأَةٌ مِنْ خَارِجَةِ قَيْسِ عَيْلَانَ قَدِمَ بِي عَمِّي الْمَدِينَةَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ فَبَاعَنِي مِنْ الْحُبَابِ بْنِ عَمْرٍو أَخِي أَبِي الْيُسْرِ بْنِ عَمْرٍو فَوَلَدْتُ لَهُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ الْحُبَابِ فَقَالَتْ امْرَأَتُهُ الْآنَ وَاللَّهِ تُبَاعِينَ فِي دَيْنِهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ وَلِيُّ الْحُبَابِ قِيلَ أَخُوهُ أَبُو الْيُسْرِ بْنُ عَمْرٍو فَبَعَثَ إِلَيْهِ فَقَالَ أَعْتِقُوهَا فَإِذَا سَمِعْتُمْ بِرَقِيقٍ قَدِمَ عَلَيَّ فَأْتُونِي أُعَوِّضْكُمْ مِنْهَا قَالَتْ فَأَعْتَقُونِي وَقَدِمَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَقِيقٌ فَعَوَّضَهُمْ مِنِّي غُلَامًا
Bizga [Abdulloh ibn Muhammad An Nufayli] bizga [Muhammad ibn Salama]dan [Muhammad ibn Ishoq]dan [Xatsab ibn Solih]dan, [onasidan] [Salama bint Ma'qil]dan, Kabila Xorija Qays Aylandan bo'lgan ayoldan, u shunday dedi: "Amakim johiliyat davrida meni olib ketish uchun keldi, keyin meni Abu Yusr ibn Amrning ukasi Hubob ibn Amrga sotdi. Shundan keyin men Abdurahmon ibn Al Hubob ismli farzand tug'dim, u vafot etganida uning xotini: "Allohga qasamki, endi sen uning qarzini to'lash uchun sotilursan", dedi. Amakim johiliyat davrida meni olib ketish uchun Madinaga keldi, keyin meni Abu Yusr ibn Amrning ukasi Hubob ibn Amrga sotdi. Keyin men Abdurahmon ibn Al Hubob ismli farzand tug'dim, keyin uning xotini: "Allohga qasamki, endi sen qarzni to'lash uchun sotilursan", dedi. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam. Shunda alayhissalom: "Al-Hubobning vasiysi kim?" deb so'radilar. Keyin u: "Uning ukasi, ya'ni Abu Al-Yusr ibn Amr", deb javob berdi. Keyin u unga elchi yuborib: "Ayolni ozod qiling! Agar menga (urush o'ljalaridan) qul berilganini eshitsangiz, men uni sizga bergunimcha uni bu yerga olib keling", dedi. Salama: "Keyin ular meni ozod qilishdi, lekin Rasululloh sollallohu alayhi vasallam uchun qul yo'q edi, shuning uchun u (mening ozodligimni) qul bilan almashtirdi", dedi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3444
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ قَيْسٍ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَبِعْنَا أُمَّهَاتِ الْأَوْلَادِ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبِي بَكْرٍ فَلَمَّا كَانَ عُمَرُ نَهَانَا فَانْتَهَيْنَا
Bizga [Muso ibn Ismoil] bizga [Hammad]dan [Qays]dan [Ato]dan [Jobir ibn Abdulloh]dan rivoyat qildi: "Biz bir safar Rasululloh sollallohu alayhi vasallam va Abu Bakr davrida ummul valad sotib olgan edik. Umar xalifa bo'lganida bizni taqiqlagan edi, shuning uchun biz endi bunday qilmadik".
Hadis
Imom Abu Dovud : 3445
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ عَنْ عَطَاءٍ وَإِسْمَعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ كُهَيْلٍ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِأَنَّ رَجُلًا أَعْتَقَ غُلَامًا لَهُ عَنْ دُبُرٍ مِنْهُ وَلَمْ يَكُنْ لَهُ مَالٌ غَيْرُهُ فَأَمَرَ بِهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَبِيعَ بِسَبْعِ مِائَةِ أَوْ بِتِسْعِ مِائَةِحَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ مُسَافِرٍ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ بَكْرٍ أَخْبَرَنَا الْأَوْزَاعِيُّ حَدَّثَنِي عَطَاءُ بْنُ أَبِي رَبَاحٍ حَدَّثَنِي جَابِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بِهَذَا زَادَ وَقَالَ يَعْنِي النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْتَ أَحَقُّ بِثَمَنِهِ وَاللَّهُ أَغْنَى عَنْهُ
Bizga [Ahmad ibn Hanbal] bizga [Husyaym]dan [Abdul Malik ibn Abu Sulaymon]dan [Ato]ga va [Ismoil ibn Abu Xolid]dan [Salama ibn Kuhayl]dan [Ato]dan [Jobir ibn Abdulloh]ga rivoyat qilishlaricha, bir kishi o'z quliga (xo'jayini) vafot etganidan keyin ozod bo'lishini va'da qilgan, garchi uning quldan boshqa hech kim bo'lmasa ham. Keyin Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam unga uni sotishni buyurdilar, keyin qul yetti yuz yoki to'qqiz yuzga sotildi. Bizga [Ja'far ibn Musofir] bizga [Bisyr ibn Bakr] bizga [Al-Auzaiy] menga [Ato ibn Abu Raboh] menga [Jobir ibn Abdulloh]ga ushbu hadisni aytib berganini aytib, qo'shimcha qildi: "Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam: "Siz uning narxiga loyiqsiz va Alloh bunga muhtoj emas", dedilar.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3446
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍأَنَّ رَجُلًا مِنْ الْأَنْصَارِ يُقَالُ لَهُ أَبُو مَذْكُورٍ أَعْتَقَ غُلَامًا لَهُ يُقَالُ لَهُ يَعْقُوبُ عَنْ دُبُرٍ وَلَمْ يَكُنْ لَهُ مَالٌ غَيْرُهُ فَدَعَا بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ مَنْ يَشْتَرِيهِ فَاشْتَرَاهُ نُعَيْمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ النَّحَّامِ بِثَمَانِ مِائَةِ دِرْهَمٍ فَدَفَعَهَا إِلَيْهِ ثُمَّ قَالَ إِذَا كَانَ أَحَدُكُمْ فَقِيرًا فَلْيَبْدَأْ بِنَفْسِهِ فَإِنْ كَانَ فِيهَا فَضْلٌ فَعَلَى عِيَالِهِ فَإِنْ كَانَ فِيهَا فَضْلٌ فَعَلَى ذِي قَرَابَتِهِ أَوْ قَالَ عَلَى ذِي رَحِمِهِ فَإِنْ كَانَ فَضْلًا فَهَاهُنَا وَهَاهُنَا
[Ahmad ibn Hanbal] bizga [Ismoil ibn Ibrohim] bizga [Ayyub]ga [Abu Az-Zubayr]ga [Jobir]dan rivoyat qiladi: Ansorlardan Abu Madzkur ismli bir kishi Ya'qub ismli qulini (o'lgan bo'lsa sharti bilan) ozod qildi va uning o'sha quldan boshqa mol-mulki yo'q edi. Keyin Rasululloh (sollallohu alayhi vasallam) uni olib kelishni so'radi va: "Uni kim sotib oladi?" dedi. Keyin Nu'aym ibn Abdulloh ibn An-Nahham uni sakkiz yuz dirhamga sotib oldi. Keyin u pulni unga berib: "Agar sizlardan biringiz kambag'al bo'lsa, o'zidan (sadaqa berishni) boshlasin, agar ortiqcha mol-mulki bo'lsa, uni oilasiga bersin, agar ortiqcha mol-mulki bo'lsa, uni qarindoshlariga bersin, keyin agar ortiqcha mol-mulki bo'lsa, uni istalgan kishiga bera oladi", dedi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3447
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَبِي الْمُهَلَّبِ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍأَنَّ رَجُلًا أَعْتَقَ سِتَّةَ أَعْبُدٍ عِنْدَ مَوْتِهِ وَلَمْ يَكُنْ لَهُ مَالٌ غَيْرُهُمْ فَبَلَغَ ذَلِكَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَهُ قَوْلًا شَدِيدًا ثُمَّ دَعَاهُمْ فَجَزَّأَهُمْ ثَلَاثَةَ أَجْزَاءٍ فَأَقْرَعَ بَيْنَهُمْ فَأَعْتَقَ اثْنَيْنِ وَأَرَقَّ أَرْبَعَةًحَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي ابْنَ الْمُخْتَارِ حَدَّثَنَا خَالِدٌ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ بِإِسْنَادِهِ وَمَعْنَاهُ وَلَمْ يَقُلْ فَقَالَ لَهُ قَوْلًا شَدِيدًا حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ بَقِيَّةَ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ هُوَ الطَّحَّانُ عَنْ خَالِدٍ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَبِي زَيْدٍ أَنَّ رَجُلًا مِنْ الْأَنْصَارِ بِمَعْنَاهُ وَقَالَ يَعْنِي النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْ شَهِدْتُهُ قَبْلَ أَنْ يُدْفَنَ لَمْ يُدْفَنْ فِي مَقَابِرِ الْمُسْلِمِينَ
[Sulaymon ibn Harb] bizga [Hammad ibn Zayd] dan [Ayyub] dan [Abu Qiloba] dan [Abu Muhallab] dan [Imron ibn Husayn] dan rivoyat qildi: Bir kishi oltita qulni o'lim sharti bilan ozod qildi va ulardan boshqa mol-mulki yo'q edi. Keyin bu Payg'ambarga (sollallohu alayhi va sallam) yetib keldi va u g'azablandi. Keyin u ularni taklif qildi va ularni uch guruhga ajratdi, keyin ular uchun qur'a tashladi, keyin ikki kishini ozod qildi va to'rt kishini (qul sifatida) qoldirdi. At-Tahhon] [Xolid] dan [Abu Qiloba] dan [Abu Zayd] dan shunday dedi: Hadisning ma'nosiga ko'ra, bir ansor kishi: "Agar men uni dafn etishdan oldin ko'rganimda edi, u musulmonlar qabristoniga dafn qilinmas edi", dedi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3448
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ عَتِيقٍ وَأَيُّوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍأَنَّ رَجُلًا أَعْتَقَ سِتَّةَ أَعْبُدٍ عِنْدَ مَوْتِهِ وَلَمْ يَكُنْ لَهُ مَالٌ غَيْرُهُمْ فَبَلَغَ ذَلِكَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَقْرَعَ بَيْنَهُمْ فَأَعْتَقَ اثْنَيْنِ وَأَرَقَّ أَرْبَعَةً
Bizga [Musaddad] bizga [Hammad ibn Zayd]dan [Yahyo ibn Atiq] va [Ayyub]dan [Muhammad ibn Sirin]dan [Imron ibn Husayn] ga shunday rivoyat qilgan: Bir kishi olti qulni o'lim sharti bilan ozod qilgan, holbuki uning ulardan boshqa mol-mulki yo'q edi. Keyin bu xabar Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamga yetib keldi. U kishi ularning orasida qur'a tashlab, ikkitasini ozod qildi va to'rttasini qul sifatida qoldirdi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3449
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي ابْنُ لَهِيعَةَ وَاللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي جَعْفَرٍ عَنْ بُكَيْرِ بْنِ الْأَشَجِّ عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ أَعْتَقَ عَبْدًا وَلَهُ مَالٌ فَمَالُ الْعَبْدِ لَهُ إِلَّا أَنْ يَشْتَرِطَهُ السَّيِّدُ
Bizga [Ahmad ibn Solih] bizga [Ibn Vahb] menga [Ibn Lahi'a] va [Al Lays ibn Sa'd] ['Ubaydulloh ibn Abu Ja'far]dan [Bukayr ibn Al Asyaj]dan [Nofi'] [Abdulloh ibn Umar]dan u shunday dedi: "Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Kimki mol-mulki bo'lgan qullarini ozod qilsa, mulk qulnikidir, agar xo'jayin talab qilmasa", dedilar.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3450
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى أَخْبَرَنَا جَرِيرٌ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَدُ الزِّنَا شَرُّ الثَّلَاثَةِو قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ لَأَنْ أُمَتِّعَ بِسَوْطٍ فِي سَبِيلِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْ أَنْ أَعْتِقَ وَلَدَ زِنْيَةٍ
Bizga [Ibrohim ibn Muso] bizga [Jarir]dan [Suhayl ibn Abu Solih]dan [otasidan] [Abu Hurayra]dan rivoyat qildi: "Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Zino qilgan bola uchinchi yomon odamdir", dedilar. Abu Hurayra: "Albatta, Alloh azza vajalla yo'lida qamchi bilan sadaqa berish, zino qilgan bolani ozod qilishdan ko'ra, men uchun afzalroqdir", dedilar.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3451
حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ مُحَمَّدٍ الرَّمْلِيُّ حَدَّثَنَا ضَمْرَةُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ أَبِي عَبْلَةَ عَنْ الْغَرِيفِ بْنِ الدَّيْلَمِيِّ قَالَأَتَيْنَا وَاثِلَةَ بْنَ الْأَسْقَعِ فَقُلْنَا لَهُ حَدِّثْنَا حَدِيثًا لَيْسَ فِيهِ زِيَادَةٌ وَلَا نُقْصَانٌ فَغَضِبَ وَقَالَ إِنَّ أَحَدَكُمْ لَيَقْرَأُ وَمُصْحَفُهُ مُعَلَّقٌ فِي بَيْتِهِ فَيَزِيدُ وَيَنْقُصُ قُلْنَا إِنَّمَا أَرَدْنَا حَدِيثًا سَمِعْتَهُ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَتَيْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي صَاحِبٍ لَنَا أَوْجَبَ يَعْنِي النَّارَ بِالْقَتْلِ فَقَالَ أَعْتِقُوا عَنْهُ يُعْتِقْ اللَّهُ بِكُلِّ عُضْوٍ مِنْهُ عُضْوًا مِنْهُ مِنْ النَّارِ
Bizga [Iso ibn Muhammad Ar Ramli] bizga [Dlamra] ni [Ibrohim ibn Abu Abalah] dan [Al-G'arif ibn Daylami] dan rivoyat qilgan. U shunday dedi: "Biz [Vatsila ibn Asqa] oldiga kelib, unga: "Bizga qo'shimcha yoki ayirishsiz hadis aytib bering", dedik. Shunda Vatsila g'azablanib: "Albatta, sizlardan biringiz uyida mushafi osilgan holda o'qiydi, shuning uchun u qo'shib va ayirib yubordi", dedi. Biz: "Aslida, biz shunchaki siz Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamdan eshitgan hadisni eshitmoqchimiz", dedik. Keyin Vatsila: "Biz bir marta Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning oldilariga kelib, o'ldirgani uchun do'zaxga hukm qilingan do'stimiz haqida so'radik. Keyin u: "Uning uchun qulni ozod qilinglar, shunda Alloh qulning har bir a'zosi bilan uning tanasining bir qismini do'zaxdan ozod qiladi", dedi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3452
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ عَنْ مَعْدَانَ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ الْيَعْمَرِيِّ عَنْ أَبِي نَجِيحٍ السُّلَمِيِّ قَالَحَاصَرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقَصْرِ الطَّائِفِ قَالَ مُعَاذٌ سَمِعْتُ أَبِي يَقُولُ بِقَصْرِ الطَّائِفِ بِحِصْنِ الطَّائِفِ كُلَّ ذَلِكَ فَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ بَلَغَ بِسَهْمٍ فِي سَبِيلِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَلَهُ دَرَجَةٌ وَسَاقَ الْحَدِيثَ وَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ أَيُّمَا رَجُلٍ مُسْلِمٍ أَعْتَقَ رَجُلًا مُسْلِمًا فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ جَاعِلٌ وِقَاءَ كُلِّ عَظْمٍ مِنْ عِظَامِهِ عَظْمًا مِنْ عِظَامِ مُحَرَّرِهِ مِنْ النَّارِ وَأَيُّمَا امْرَأَةٍ أَعْتَقَتْ امْرَأَةً مُسْلِمَةً فَإِنَّ اللَّهَ جَاعِلٌ وِقَاءَ كُلِّ عَظْمٍ مِنْ عِظَامِهَا عَظْمًا مِنْ عِظَامِ مُحَرَّرِهَا مِنْ النَّارِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ
Bizga [Muhammad ibn Al Mutsanna] bizga [Muaz ibn Hishom] menga [Otam] [Qatada]dan [Salim ibn Abu Al Ja'd]dan [Ma'dan ibn Abu Talha Al Ya'muriy]dan [Abu Najih As Sulami]dan shunday dedi: "Biz bir marta Toif saroyini Rasululloh sollallohu alayhi vasallam bilan o'rab oldik. Keyin Muaz: "Men otamning Toif saroyida yoki Toif qal'asida har safar: "Men Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning: "Kim Alloh azza vajalla yo'lida kofirga o'q otsa, unga bir daraja beriladi..." deganini eshitdim", deganida, u hadisni davom ettirdi. Uning suyaklari do'zaxdan, ozod qilgan odamlarining har bir suyagi bilan birga bo'ladi. Va har bir ayol musulmon ayolni ozod qilsa, Alloh qiyomat kunida ozod qilgan kishisining har bir suyagi bilan uning har bir suyagini do'zax olovidan himoya qiladi", dedi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3453
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ نَجْدَةَ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ حَدَّثَنَا صَفْوَانُ بْنُ عَمْرٍو حَدَّثَنِي سُلَيْمُ بْنُ عَامِرٍ عَنْ شُرَحْبِيلَ بْنِ السَّمْطِ أَنَّهُ قَالَ لِعَمْرِو بْنِ عَبَسَةَحَدِّثْنَا حَدِيثًا سَمِعْتَهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ أَعْتَقَ رَقَبَةً مُؤْمِنَةً كَانَتْ فِدَاءَهُ مِنْ النَّارِحَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ عُمَرَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ عَنْ شُرَحْبِيلَ بْنِ السَّمْطِ أَنَّهُ قَالَ لِكَعْبِ بْنِ مُرَّةَ أَوْ مُرَّةَ بْنِ كَعْبٍ حَدِّثْنَا حَدِيثًا سَمِعْتَهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ مَعْنَى مُعَاذٍ إِلَى قَوْلِهِ وَأَيُّمَا امْرِئٍ أَعْتَقَ مُسْلِمًا وَأَيُّمَا امْرَأَةٍ أَعْتَقَتْ امْرَأَةً مُسْلِمَةً زَادَ وَأَيُّمَا رَجُلٍ أَعْتَقَ امْرَأَتَيْنِ مُسْلِمَتَيْنِ إِلَّا كَانَتَا فِكَاكَهُ مِنْ النَّارِ يُجْزِئُ مَكَانَ كُلِّ عَظْمَيْنِ مِنْهُمَا عَظْمٌ مِنْ عِظَامِهِ قَالَ أَبُو دَاوُد سَالِمٌ لَمْ يَسْمَعْ مِنْ شُرَحْبِيلَ مَاتَ شُرَحْبِيلُ بِصِفِّينَ
Bizga [Abdul Vahhob bin Najda] bizga [Baqiyya] bizga [Shafvon bin Amru] menga [Sulaym bin Amir]dan [Shurahbil bin As Sams]ga [Amru bin Abas]ga: "Rasululloh sollallohu alayhi vasallamdan eshitgan hadisingizni aytib bering", deganlarini aytdi. Keyin Amru: "Men Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning: "Kim mo'min qulni ozod qilsa, u uni do'zaxdan qutqaruvchi bo'ladi", deganlarini eshitganman", dedi. Bizga [Hafsha bin Umar] bizga [Shurahba]dan [Amru bin Murra]dan [Salim bin Abu Al Ja'd]dan [Shurahbil bin As Sams]ga [Ka'b bin Murra yoki Murra bin Ka'b]ga: "Rasululloh sollallohu alayhi vasallamdan eshitgan hadisingizni aytib bering!" deganlarini aytdi. Keyin u Muazning hadisining ma'nosini tilga oldi, toki u: "Kim bir erkakni va kim bir musulmon ayolni ozod qilsa..." dedi. Ka'b ibn Murra qo'shimcha qildi: "Ikki musulmon ayolni ozod qilgan har qanday erkak uni do'zaxdan qutqaruvchi bo'ladi, lekin ikkalasi ham uni qutqaradi, uning suyaklaridan biri ikkalasining har ikki suyagi bilan ifodalanadi." Abu Dovud: "Salim Surahbildan xabar olmadi, chunki Surahbil Shiffin jangida halok bo'ldi", dedi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3454
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ أَبِي حَبِيبَةَ الطَّائِيِّ عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَثَلُ الَّذِي يَعْتِقُ عِنْدَ الْمَوْتِ كَمَثَلِ الَّذِي يُهْدِي إِذَا شَبِعَ
Bizga [Muhammad ibn Kasir] bizga [Sufyan]dan [Abu Ishoq]dan [Abu Habiba As-Soiy]dan [Abu Dardo]dan rivoyat qildi: "Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Qulni o'ldirmoqchi bo'lganida ozod qilgan kishining misoli, unga to'yganida sovg'a bergan odamga o'xshaydi", dedilar.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3455
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ النُّفَيْلِيُّ حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَعِيلَ ح و حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَاصِمٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَابِرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَرَأَ{ وَاتَّخِذُوا مِنْ مَقَامِ إِبْرَاهِيمَ مُصَلًّى }
Bizga [Abdulloh ibn Muhammad an Nufayli] bizga [Hatim ibn Ismoil] aytganini aytdi. (boshqacha aytilgan) Bizga [Nashr ibn Ashim] bizga [Yahyo ibn Said]dan [Ja'far ibn Muhammad]dan [otasidan] va [Jobirdan] Alloh undan rozi bo'lsin, aytganini aytdi: Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam: "(Va Ibrohimning mavqeining bir qismini namozgoh qilinglar)" (Baqara surasi, 125-oyat) oyatini o'qidilar.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3456
حَدَّثَنَا مُوسَى يَعْنِي ابْنَ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا أَنَّ رَجُلًا قَامَ مِنْ اللَّيْلِ فَقَرَأَ فَرَفَعَ صَوْتَهُ بِالْقُرْآنِ فَلَمَّا أَصْبَحَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْحَمُ اللَّهُ فُلَانًا كَائِنْ مِنْ آيَةٍ أَذْكَرَنِيهَا اللَّيْلَةَ كُنْتُ قَدْ أُسْقِطْتُهَا
Bizga [Muso ibn Ismoil] bizga [Hammad]dan [Hisyom ibn Urva]dan [Urva] va [Oisha]dan Alloh undan rozi bo'lsin, rivoyat qilishlaricha, bir kishi xufton namozini o'qib, keyin Qur'on o'qib, ovozini balandlatgan. Ertalab Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Alloh Fulanga rahmat qilsin, kecha o'qigan qiroati bilan u menga unutgan ko'p oyatlarni eslatdi", dedilar.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3457
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ بْنُ زِيَادٍ حَدَّثَنَا خُصَيْفٌ حَدَّثَنَا مِقْسَمٌ مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَانَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ{ وَمَا كَانَ لِنَبِيٍّ أَنْ يَغُلَّ }فِي قَطِيفَةٍ حَمْرَاءَ فُقِدَتْ يَوْمَ بَدْرٍ فَقَالَ بَعْضُ النَّاسِ لَعَلَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخَذَهَا فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ{ وَمَا كَانَ لِنَبِيٍّ أَنْ يَغُلَّ }إِلَى آخِرِ الْآيَةِقَالَ أَبُو دَاوُد يَغُلَّ مَفْتُوحَةُ الْيَاءِ
Bizga [Qutayba ibn Said] bizga [Abdul Vahid ibn Ziyod] bizga [Xushayf] bizga [Miqsam] Ibn Abbosning sobiq quli haqida gapirib berdi. U shunday dedi: [Ibn Abbos] roziyallohu anhu: "Badarda qizil to'shakning yo'qolishi haqida ushbu oyatning nozil bo'lishi: "(Payg'ambarning o'lja masalasida xiyonat qilishi mumkin emas)" (Oli Imron: 161-oyat). Ba'zi odamlar: "Rasululloh sollallohu alayhi vasallam uni olgan bo'lishi mumkin, shunda Alloh azza vajalla: "(Payg'ambarning o'ljaga xiyonat qilishi mumkin emas)" (Oli Imron: 161-oyat) oyatini nozil qildi", dedilar. Oyat oxirigacha: "Yag'ulla, Ya' harfiga fatha berish bilan", dedilar.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3458
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا مُعْتَمِرٌ قَالَ سَمِعْتُ أَبِي قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ الْبَخَلِ وَالْهَرَمِ
Bizga [Muhammad ibn Iso] bizga [Mu'tamirga] aytdiki, u shunday dedi: Men [otamning] shunday deganini eshitganman; men bir marta [Anas ibn Molikning] shunday deganini eshitganman: "Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam: "Allohim, men Sendan baxillik va qarilikdan panoh tilayman" dedilar".
Hadis
Imom Abu Dovud : 3459
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سُلَيْمٍ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ كَثِيرٍ عَنْ عَاصِمِ بْنِ لَقِيطِ بْنِ صَبِرَةَ عَنْ أَبِيهِ لَقِيطِ بْنِ صَبِرَةَ قَالَ كُنْتُ وَافِدَ بَنِي الْمُنْتَفِقِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ فَقَالَ يَعْنِي النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَحْسِبَنَّ وَلَمْ يَقُلْ لَا تَحْسَبَنَّ
Bizga [Qutayba ibn Said] bizga [Yahyo ibn Sulaym]dan [Ismoil ibn Katsirdan] [Oshim ibn Laqis ibn Shabiradan] otasidan [Laqis ibn Shabiradan] aytdilar, u aytdiki: “Ilgari men Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga Banu al Muntafiq qabilasidan vakil boʻlganman. Shunda sollallohu alayhi vasallam: “LAA TAHSABANNA” emas, “LAA TAHSIBANNA” dedilar”.
Hadis
Imom Abu Dovud : 3460
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا سُفْيَانُ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَلَحِقَ الْمُسْلِمُونَ رَجُلًا فِي غُنَيْمَةٍ لَهُ فَقَالَ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ فَقَتَلُوهُ وَأَخَذُوا تِلْكَ الْغُنَيْمَةَ فَنَزَلَتْ{ وَلَا تَقُولُوا لِمَنْ أَلْقَى إِلَيْكُمْ السَّلَامَ لَسْتَ مُؤْمِنًا تَبْتَغُونَ عَرَضَ الْحَيَاةِ الدُّنْيَا }تِلْكَ الْغُنَيْمَةَ
[Muhammad ibn Iso] bizga [Sufyon] bizga ['Amr ibn Dinar]dan ['Ato]dan [Ibn Abbos]dan rivoyat qildi: "Musulmonlar echkisini ko'tarib kelayotgan bir kishiga duch kelishdi. U: "Sizga salom bo'lsin!" dedi. Keyin uni o'ldirib, echkini olib ketishdi. Keyin: "(Senga salom bergan kishiga: "Sen mo'min emassan", dema (va keyin uni o'ldirma), dunyo ne'matlarini olish uchun" (Niso surasi, 94), ya'ni echki" oyatini nozil qildi.
