ඉස්ලාමයට එක්වන්න, මෙතැන ක්ලික් කරන්න
ඉස්ලාම් අල්-හක්: කුරානය සහ හදීස්
(සත්‍ය ඉස්ලාම්)
Free Download / නොමිලේ බාගන්න

Imam Abu Dawud (الامام ابو داود) - 4590 හදීස්

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3081

حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ النَّضْرِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ بَشِيرِ بْنِ نَهِيكٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْعُمْرَى جَائِزَةٌحَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ سَمُرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ

[අබු අල් වලීද් අත් තයාලිසි] අපට [හමාම්] [කටාදා] සිට [අන් නද්ල්ර් බින් අනස්] සිට [බස්යිර් බින් නාහික්] සිට [අබු හුරයිරා] දක්වා නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් විසින් අපට පවසා ඇත, ඔහු මෙසේ පැවසීය: ''උම්රා අවසර ඇත''. [අබු අල් වලීද්] අපට [හමාම්] [කටාදා] සිට [අල් හසන්] සිට [සමුරා] දක්වා නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් විසින් අපට පවසා ඇත.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3082

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا أَبَانُ عَنْ يَحْيَى عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ جَابِرٍأَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقُولُ الْعُمْرَى لِمَنْ وُهِبَتْ لَهُ

"උම්රා දෙනු ලබන අයටයි" යනුවෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් පැවසූ බව [මුසා බින් ඉස්මායිල්] අපට [අබාන්] [යාහ්යා] [අබු සලාමා] [ජාබීර්] තුමාණන් අපට දන්වා ඇත.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3083

حَدَّثَنَا مُؤَمَّلُ بْنُ الْفَضْلِ الْحَرَّانِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ شُعَيْبٍ أَخْبَرَنِي الْأَوْزَاعِيُّ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ جَابِرٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أُعْمِرَ عُمْرَى فَهِيَ لَهُ وَلِعَقِبِهِ يَرِثُهَا مَنْ يَرِثُهُ مِنْ عَقِبِهِحَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ أَبِي الْحَوَارِيِّ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ وَعُرْوَةَ عَنْ جَابِرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَعْنَاهُ قَالَ أَبُو دَاوُد وَهَكَذَا رَوَاهُ اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ جَابِرٍ

'කෙනෙකුට 'උම්රා' දෙනු ලැබුවහොත්, එය ඔහුගේ සහ ඔහුගේ පරම්පරාවට අයත් වේ' යනුවෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් පැවසූ බව [මුඅම්මාල් බින් අල් ෆද්ලාල් අල් කර්රානි] අපට [මුහම්මද් බින් සයූඅයිබ්] [අල් අවුසායි] [අල් අවුසායි] [අල් අවුසායි] [අල් අවුසායි] [අස් සුහ්රි] [අබු සලාමා] ගෙන් සහ [ජබීර්] [උර්වා] [අල් වලිඩ්] [අබු සලාමා] ගෙන් අපට [අල් වලිඩ්] සහ [ජබීර්] ගෙන් [අබු සලාමා] ගෙන් අපට [අල් ලයිට්ස්] එහි අර්ථය සමඟ අපට පවසා ඇත. අබු දාවුද් මෙසේ පැවසීය, '[අල් ලයිට්ස්] [අබු සලාමා] [ජබීර්] ගෙන් [අල් ලයිට්ස්] [අබු සලාමා] [අබු සලාමා] [ජබීර්] ගෙන් එය විස්තර කළ ආකාරය මෙයයි'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3084

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ عُمَرَ حَدَّثَنَا مَالِكٌ يَعْنِي ابْنَ أَنَسٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَيُّمَا رَجُلٍ أُعْمِرَ عُمْرَى لَهُ وَلِعَقِبِهِ فَإِنَّهَا لِلَّذِي يُعْطَاهَا لَا تَرْجِعُ إِلَى الَّذِي أَعْطَاهَا لِأَنَّهُ أَعْطَى عَطَاءً وَقَعَتْ فِيهِ الْمَوَارِيثُحَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ أَبِي يَعْقُوبَ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ بِإِسْنَادِهِ وَمَعْنَاهُ قَالَ أَبُو دَاوُد وَكَذَلِكَ رَوَاهُ عَقِيلٌ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ وَيَزِيدُ بْنُ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ وَاخْتُلِفَ عَلَى الْأَوْزَاعِيِّ فِي لَفْظِهِ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ وَرَوَاهُ فُلَيْحُ بْنُ سُلَيْمَانَ مِثْلَ حَدِيثِ مَالِكٍ

"යමෙකුට උම්රා දෙනු ලැබුවහොත්, එය ඔහුගේ සහ ඔහුගේ පරම්පරාවට අයත් වනු ඇත" යනුවෙන් අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ පැවසූ බව [මුහම්මද් බින් යාහ්යා බින් ෆාරිස්] සහ [මුහම්මද් බින් අල් මුත්සන්නා] අපට දන්වා ඇත; [බිසීර් බින් උමර්] අපට දන්වා ඇත [මලික් බින් අනස්] [ඉබ්නු ෂිහාබ්] වෙතින් [අබු සලාමා] වෙතින් [ජාබීර් බින් අබ්දුල්ලාහ්] අපට දන්වා ඇත. එනම්, එය ලබා දෙන පුද්ගලයාට අයත් වන අතර එය ලබා දුන් පුද්ගලයාට ආපසු නොඑනු ඇත, මන්ද ඔහු උරුමයේ නීතිය අදාළ වන තෑග්ගක් ලබා දී ඇත". [හජ්ජාජ් බින් අබු යා'කබ්] අපට දන්වා ඇත [යා'කබ්] අපට දන්වා ඇත [මගේ පියා] [සාලිහ්] වෙතින් [ඉබ්නු ෂිහාබ්] වෙතින් [සනාද්] සහ එහි අර්ථය සමඟ අපට දන්වා ඇත. අබු දාවුද් මෙසේ පැවසීය, '[අකිල්] [ඉබ්නු සයිහාබ්] සහ [යාසිඩ් බින් අබු හබීබ්] [ඉබ්නු සයිහාබ්] ගෙන් ද වාර්තා කළේය. [ඉබ්නු සයිහාබ්] ගෙන් [අල් අවුසායි] ගේ වචන භාවිතය සම්බන්ධයෙන් ආරවුලක් ඇති වී ඇති අතර එම හදීසය [ෆුලයිහ් බින් සුලෙයිමාන්] විසින් මලික්ගේ හදීසය මෙන් විස්තර කර ඇත.'

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3085

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَإِنَّمَا الْعُمْرَى الَّتِي أَجَازَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَقُولَ هِيَ لَكَ وَلِعَقِبِكَ فَأَمَّا إِذَا قَالَ هِيَ لَكَ مَا عِشْتَ فَإِنَّهَا تَرْجِعُ إِلَى صَاحِبِهَا

[අහ්මද් බින් හන්බල්] අපට පවසා ඇති පරිදි [අබ්දුර්රසාක්] අපට පවසා ඇති පරිදි [අබු සලාමා] වෙතින් [ජාබීර් බින් අබ්දුල්ලාහ්] ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'ඇත්ත වශයෙන්ම අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් අවසර දුන් 'උම්රා' යනු 'මෙම දේ ඔබට සහ ඔබට පසුව සිටින අයටයි' යනුවෙන් පැවසීමයි. කෙසේ වෙතත්, ඔහු පවසන්නේ නම්, 'මෙම අයිතමය ඔබේ ජීවිත කාලය පුරාම ඔබටයි', එවිට තෑග්ග එහි හිමිකරු වෙත ආපසු ලැබෙනු ඇත'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3086

حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ جَابِرٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تُرْقِبُوا وَلَا تُعْمِرُوا فَمَنْ أُرْقِبَ شَيْئًا أَوْ أُعْمِرَهُ فَهُوَ لِوَرَثَتِهِ

"රුක්බා හෝ උම්රා දෙන්න එපා. ඕනෑම කෙනෙකුට රුක්බා හෝ උම්රා දෙනු ලැබුවහොත්, එය ඔහුගේ උරුමක්කාරයින්ට හිමි වේ" යනුවෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා පැවසූ බව [ඉෂාක් බින් ඉස්මායිල්] [ඉබ්නු ජුරයිජ්] [ජාබීර්] [අතා] [සුෆ්යාන්] ගෙන් අපට [සුෆ්යාන්] ගෙන් අපට [ඉෂ්හාක් බින් ඉස්මායිල්] අපට පවසා ඇත.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3087

حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا مُعَاِويَةُ بْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ حَبِيبٍ يَعْنِي ابْنَ أَبِي ثَابِتٍ عَنْ حُمَيْدٍ الْأَعْرَجِ عَنْ طَارِقٍ الْمَكِّيِّ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَقَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي امْرَأَةٍ مِنْ الْأَنْصَارِ أَعْطَاهَا ابْنُهَا حَدِيقَةً مِنْ نَخْلٍ فَمَاتَتْ فَقَالَ ابْنُهَا إِنَّمَا أَعْطَيْتُهَا حَيَاتَهَا وَلَهُ إِخْوَةٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هِيَ لَهَا حَيَاتَهَا وَمَوْتَهَا قَالَ كُنْتُ تَصَدَّقْتُ بِهَا عَلَيْهَا قَالَ ذَلِكَ أَبْعَدُ لَكَ

[උස්මාන් බින් අබු සයිබා] අපට පවසා ඇති බව [මුආවියා බින් හිෂාම්] අපට පවසා ඇති බව [සුෆියාන්] [හබීබ් බින් අබු තාබිත්] [හුමෙයිද් අල් අ'රාජ්] [තාරික් අල් මක්කි] [ජාබීර් බින් අබ්දුල්ලාහ්] වෙතින් අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් අන්සාර් කාන්තාවකට ඇගේ පුතා විසින් රට ඉඳි වත්තක් ලබා දුන් අතර පසුව කාන්තාව මිය ගියේය, පසුව ඇගේ පුතා මෙසේ පැවසීය, 'ඇත්තෙන්ම මම ඔහුට ඔහුගේ මුළු ජීවිතයම දුන්නා' - ඒ පුද්ගලයාට සහෝදරයන් කිහිප දෙනෙක් සිටී-. එවිට නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'ඔහුගේ ජීවිතයේදී සහ මරණයේදී උයන ඔහුට අයත් වේ'. එම පුද්ගලයා පැවසුවේ, 'මම ඔහුට උයන පරිත්‍යාග කළෙමි' කියාය. එබැවින් ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'එය ඔබ වෙත ආපසු පැමිණීමට ඇති ඉඩකඩ අඩුය'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3088

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَخْبَرَنَا دَاوُدُ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْعُمْرَى جَائِزَةٌ لِأَهْلِهَا وَالرُّقْبَى جَائِزَةٌ لِأَهْلِهَا

[අහමද් බින් හන්බල්] අපට පවසා ඇති පරිදි [හුසයිම්] අපට පවසා ඇති පරිදි [ජාබීර්] වෙතින් [දාවුද්] අපට පවසා ඇති පරිදි ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: '' උම්රා එහි හිමිකරුට අවසර ඇත, රුක්බා එහි හිමිකරුට අවසර ඇත''.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3089

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ النُّفَيْلِيُّ قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَعْقِلٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ طَاوُسٍ عَنْ حُجْرٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ أَعْمَرَ شَيْئًا فَهُوَ لِمُعْمَرِهِ مَحْيَاهُ وَمَمَاتَهُ وَلَا تُرْقِبُوا فَمَنْ أَرْقَبَ شَيْئًا فَهُوَ سَبِيلُهُ

[අබ්දුල්ලාහ් බින් මුහම්මද් අන් නුෆයිලි] අපට පැවසූ ඔහු මෙසේ පැවසීය; මම [මාකිල්] ට පෙර ඉතිහාසය [අම්රු බින් දිනාර්] [තවුස්] [සයිද් බින් තාබිත්] ගෙන් කියෙව්වා, ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සයිද් බින් තාබිත්) ගෙන් මෙසේ පැවසූහ: 'යමෙක් උම්රා මගින් යමක් ලබා දෙන්නේ නම්, එය ඔහුගේ ජීවිත කාලය තුළ සහ මරණයේදී ඔහු එය ලබා දුන් පුද්ගලයාට ය. රුක්බාවෙන් යමක් ලබා නොදෙන්න. රුක්බාවෙන් යමක් ලබා දෙන තැනැත්තාට එය උරුම කර ගැනීමට අයිතියක් ඇත'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3090

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْجَرَّاحِ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ مُوسَى عَنْ عُثْمَانَ بْنِ الْأَسْوَدِ عَنْ مُجَاهِدٍ قَالَالْعُمْرَى أَنْ يَقُولَ الرَّجُلُ لِلرَّجُلِ هُوَ لَكَ مَا عِشْتَ فَإِذَا قَالَ ذَلِكَ فَهُوَ لَهُ وَلِوَرَثَتِهِ وَالرُّقْبَى هُوَ أَنْ يَقُولَ الْإِنْسَانُ هُوَ لِلْآخِرِ مِنِّي وَمِنْكَ

[උස්මාන් බින් අල් අස්වද්] [මුජාහිද්] හි [උබයිදුල්ලාහ් බින් මූසා] [අබ්දුල්ලාහ් බින් අල් ජරා] විසින් අපට පවසා ඇති පරිදි, ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'උම්රා යනු තවත් පුද්ගලයෙකුට 'ඔබ ජීවත්ව සිටින තාක් කල් ඒ දේ ඔබටයි' යනුවෙන් පවසන කෙනෙකි. එබැවින් ඔහු මෙය පවසන විට, ඒ දේ ඔහුට සහ ඔහුගේ උරුමක්කාරයින්ට අයත් වේ. රුක්බා යනු 'ඒ දේ ඔබ සහ මා අතර අවසන් වරට මිය ගිය පුද්ගලයාට අයත් වේ' යනුවෙන් පවසන කෙනෙකි.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3091

حَدَّثَنَا مُسَدَّدُ بْنُ مُسَرْهَدٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ ابْنِ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ سَمُرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ عَلَى الْيَدِ مَا أَخَذَتْ حَتَّى تُؤَدِّيَ ثُمَّ إِنَّ الْحَسَنَ نَسِيَ فَقَالَ هُوَ أَمِينُكَ لَا ضَمَانَ عَلَيْهِ

[මුසද්දාද් බින් මුසර්හාද්] අපට [යාහ්යා] [කටාදා] [අල් හසන්] [සමුරා] වෙතින් [ඉබ්නු අබු 'අරුබා] වෙතින් [නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්] තුමාණන්ගෙන් අපට [යාහ්යා] අපට [අල් හසන්] වෙතින් [සමුරා] වෙතින් [නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්] තුමාණන්ගෙන් මෙසේ පැවසීය: 'අත එය ඉටු කරන තුරු එයට ගතවන දෙයට වගකිව යුතුය, - පසුව අල් හසන් ඉතිරි දේ අමතක කළේය-. ඉන්පසු ඔහු, '... ඔහු ඔබ විශ්වාස කරන කෙනෙක්, ඔහු කෙරෙහි කිසිදු වගකීමක් නැත' යනුවෙන් පැවසීය.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3092

حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مُحَمَّدٍ وَسَلَمَةُ بْنُ شَبِيبٍ قَالَا حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ رُفَيْعٍ عَنْ أُمَيَّةَ بْنِ صَفْوَانَ بْنِ أُمَيَّةَ عَنْ أَبِيهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اسْتَعَارَ مِنْهُ أَدْرَاعًا يَوْمَ حُنَيْنٍ فَقَالَ أَغَصْبٌ يَا مُحَمَّدُ فَقَالَ لَا بَلْ عَمَقٌ مَضْمُونَةٌقَالَ أَبُو دَاوُد وَهَذِهِ رِوَايَةُ يَزِيدَ بِبَغْدَادَ وَفِي رِوَايَتِهِ بِوَاسِطٍ تَغَيُّرٌ عَلَى غَيْرِ هَذَا

[අල් හසන් බින් මුහම්මද්] සහ [සලාමා බින් සයාබිබ්] අපට දන්වා ඇති බව ඔවුන් පැවසූහ; [යාසිඩ් බින් හරුන්] අපට [ෂාරික්] [අබ්දුල් අසීස් බින් රුෆයි] ගෙන් [උමයියා බින් ෂෆ්වාන් බින් උමයියා] ගෙන් [ඔහුගේ පියා] ගෙන් අපට දන්වා ඇති බව අපට දන්වා ඇති අතර, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් වරක් හුනයින් සටනේදී ආයුධ කිහිපයක් ණයට ගත් බවත්, පසුව ඔහු මෙසේ ඇසූ බවත් අපට දන්වා ඇත. 'ඕ මුහම්මද්, මෙය මංකොල්ලයක්ද!' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය: 'නැහැ, නමුත් ණය සහතික කෙරේ'. අබු දාවුද් පැවසුවේ, 'බැග්ඩෑඩ්හි යාසිද්ගේ ඉතිහාසය මෙයයි, ඔහු වසිත්හි සිටියදී ඔහුගේ කතාවේ වෙනසක් සිදු වූ අතර එය එසේ නොවීය'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3093

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ رُفَيْعٍ عَنْ أُنَاسٍ مِنْ آلِ عَبدِ اللَّهِ بْنِ صَفْوَانَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَا صَفْوَانُ هَلْ عِنْدَكَ مِنْ سِلَاحٍ قَالَ عَوَرً أَمْ غَصْبًا قَالَ لَا بَلْ عَوَرً فَأَعَارَهُ مَا بَيْنَ الثَّلَاثِينَ إِلَى الْأَرْبَعِينَ دِرْعًا وَغَزَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حُنَيْنًا فَلَمَّا هُزِمَ الْمُشْرِكُونَ جُمِعَتْ دُرُوعُ صَفْوَانَ فَفَقَدَ مِنْهَا أَدْرَاعًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِصَفْوَانَ إِنَّا قَدْ فَقَدْنَا مِنْ أَدْرَاعِكَ أَدْرَاعًا فَهَلْ نَغْرَمُ لَكَ قَالَ لَا يَا رَسُولَ اللَّهِ لِأَنَّ فِي قَلْبِي الْيَوْمَ مَا لَمْ يَكُنْ يَوْمَئِذٍقَالَ أَبُو دَاوُد وَكَانَ أَعَارَهُ قَبْلَ أَنْ يُسْلِمَ ثُمَّ أَسْلَمَ حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ رُفَيْعٍ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ نَاسٍ مِنْ آلِ صَفْوَانَ قَالَ اسْتَعَارَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ مَعْنَاهُ

[අබ්දුල්ලාහ් බින් ෂෆ්වාන්ගේ පවුලේ සමහර අයගෙන්] [අබ්දුල් අසීස් බින් රුෆයි] ගෙන් [ජරීර්] අපට [අබු බකර් බින් අබු සයිබා] අපට [ජරීර්] ගැන [අබ්දුල්ලාහ් බින් ෂෆ්වාන්ගේ පවුලේ අයගෙන්] අපට [ජරීර්] ගැන පවසා ඇති බව අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'ඕ ෂෆ්වාන්, ඔබ සතුව ආයුධයක් තිබේද?' ෂෆ්වාන් පිළිතුරු දුන්නේ, 'ණයක් ලෙස හෝ රාජසන්තක කිරීමක් ලෙසද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ: 'කොල්ලකෑමක් නොවේ, නමුත් ණයට ගැනීම'. ඉන්පසු ඔහු ඔහුට සන්නාහ තිහක් සහ හතළිහක් අතර ප්‍රමාණයක් ණයට දුන්නේය. පසුව රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් හුනයින් සමඟ සටන් කළේය. බහුදේවවාදීන් පරාජයට පත් වූ විට, ෂෆ්වාන්ගේ සන්නාහය එකතු කරන ලදී, නමුත් ඔහු සන්නාහයෙන් කොටසක් අහිමි කළේය. එවිට රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් ෂෆ්වාන්ට මෙසේ පැවසීය: 'ඇත්ත වශයෙන්ම, අපි ඔබේ සන්නාහයෙන් කොටසක් අහිමි කර ගත්තෙමු, අපි ඔබ වෙනුවෙන් එය දරාගත යුතුද?' ෂෆ්වාන් පිළිතුරු දුන්නේ, 'නැහැ, අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි!' මොකද අද මගේ හිතේ ඒ කාලේ නොතිබුණු දෙයක් තියෙනවා'. අබු දාවුද් කිව්වා, 'ඔහු ඉස්ලාම් ආගමට හැරෙන්න කලින් ණය දුන්නා' කියලා. [අබු අල් අහ්වාෂ්] අපිට කිව්වා [අබු අල් අහ්වාෂ්] [අතා]ගෙන් [ෂෆ්වාන් පවුලේ සමහර අයගෙන්] [අබ්දුල් අසීස් බින් රුෆයි] අපිට කිව්වා, 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා ණයට ගත්තා..... ඊට පස්සේ ඒකේ තේරුම කිව්වා' කියලා.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3094

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ نَجْدَةَ الْحَوْطِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ عَيَّاشٍ عَنْ شُرَحْبِيلَ بْنِ مُسْلِمٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا أُمَامَةَ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ قَدْ أَعْطَى كُلَّ ذِي حَقٍّ حَقَّهُ فَلَا وَصِيَّةَ لِوَارِثٍ وَلَا تُنْفِقُ الْمَرْأَةُ شَيْئًا مِنْ بَيْتِهَا إِلَّا بِإِذْنِ زَوْجِهَا فَقِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَلَا الطَّعَامَ قَالَ ذَاكَ أَفْضَلُ أَمْوَالِنَا ثُمَّ قَالَ الْعَوَرُ مُؤَدَّاةٌ وَالْمِنْحَةُ مَرْدُودَةٌ وَالدَّيْنُ مَقْضِيٌّ وَالزَّعِيمُ غَارِمٌ

[අබ්දුල් වහබ් බින් නජ්දා අල් හවුති] අපට [ඉබ්නු 'අයියාසි] [සුරාහ්බිල් බින් මුස්ලිම්] ගෙන් අපට මෙසේ පැවසීය; [අබු උමාමා] පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් මෙසේ පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි: 'ඇත්ත වශයෙන්ම, අල්ලාහ් අස්සා ව ජල්ලා අයිතිවාසිකම් ඇති සෑම කෙනෙකුටම අයිතිවාසිකම් ලබා දී ඇත, එබැවින් උරුමක්කාරයාට කැමැත්තක් නැත. කාන්තාවක් තම සැමියාගේ අවසරය ඇතිව මිස ඇගේ නිවසින් කිසිවක් වියදම් නොකළ හැකිය.' එවිට ඔහුගෙන් විමසන ලදී, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, ආහාර පවා නොවේද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය: 'ඒ අපේ හොඳම වස්තුව'. ඉන්පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ණය ඒවායේ අයිතිකරුවන්ට ආපසු ලබා දිය යුතුය, එයින් ප්‍රතිලාභ ලබා ගැනීම සඳහා ලබා දෙන දෙයක් එහි හිමිකරුට ආපසු ලබා දිය යුතුය, ණය ගෙවිය යුතුය, වගකිව යුතු පුද්ගලයා වගකිව යුතු පුද්ගලයා වේ'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3095

حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُسْتَمِرِّ الْعُصْفُرِيُّ حَدَّثَنَا حَبَّانُ بْنُ هِلَالٍ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ أَبِي رَبَاحٍ عَنْ صَفْوَانَ بْنِ يَعْلَى عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَتَتْكَ رُسُلِي فَأَعْطِهِمْ ثَلَاثِينَ دِرْعًا وَثَلَاثِينَ بَعِيرًا قَالَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَعَوَرٌ مَضْمُونَةٌ أَوْ عَوَرٌ مُؤَدَّاةٌ قَالَ بَلْ مُؤَدَّاةٌقَالَ أَبُو دَاوُد حَبَّانُ خَالُ هِلَالٍ الرَّائِيِّ

[ඉබ්‍රාහිම් බින් අල් මුස්තාමීර් අල් උෂ්ෆුරි] අපට පවසා ඇති පරිදි [හබ්බාන් බින් හිලාල්] [කටාදා] සිට [අතා බින් අබු රබා] සිට [ෂෆ්වාන් බින් යාල] දක්වා [ඔහුගේ පියා] දක්වා [හම්මම්] අපට පවසා ඇති පරිදි ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ මට මෙසේ පැවසූහ: 'මගේ දූතයන් ඔබ වෙත පැමිණි විට, ඔවුන්ට ආයුධ තිහක් සහ ඔටුවන් තිහක් දෙන්න!' යාලා මෙසේ පැවසීය, 'ඊට පසු මම ඇසුවෙමි, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, මෙය සහතික කළ යුතු ණයක්ද නැතහොත් හිමිකරුට ආපසු ලබා දිය යුතු ණයක්ද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය: 'එහි අයිතිකරුවන්ට ආපසු ලබා දිය යුතු ණය පවා'. අබු දාවුද් පැවසුවේ, 'හබ්බාන් යනු හිලාල් අර් රායිගේ මාමා' බවයි.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3096

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا خَالِدٌ عَنْ حُمَيْدٍ عَنْ أَنَسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ عِنْدَ بَعْضِ نِسَائِهِ فَأَرْسَلَتْ إِحْدَى أُمَّهَاتِ الْمُؤْمِنِينَ مَعَ خَادِمِهَا قَصْعَةً فِيهَا طَعَامٌ قَالَ فَضَرَبَتْ بِيَدِهَا فَكَسَرَتْ الْقَصْعَةَ قَالَ ابْنُ الْمُثَنَّى فَأَخَذَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْكِسْرَتَيْنِ فَضَمَّ إِحْدَاهُمَا إِلَى الْأُخْرَى فَجَعَلَ يَجْمَعُ فِيهَا الطَّعَامَ وَيَقُولُ غَارَتْ أُمُّكُمْ زَادَ ابْنُ الْمُثَنَّى كُلُوا فَأَكَلُوا حَتَّى جَاءَتْ قَصْعَتُهَا الَّتِي فِي بَيْتِهَا ثُمَّ رَجَعْنَا إِلَى لَفْظِ حَدِيثِ مُسَدَّدٍ قَالَ كُلُوا وَحَبَسَ الرَّسُولَ وَالْقَصْعَةَ حَتَّى فَرَغُوا فَدَفَعَ الْقَصْعَةَ الصَّحِيحَةَ إِلَى الرَّسُولِ وَحَبَسَ الْمَكْسُورَةَ فِي بَيْتِهِ

[මුසද්දාද්] අපට [යාහ්යා] ගැන පවසා ඇත. -තවත් ආකාරයකින් එය සඳහන් කර ඇත- [මුහම්මද් බින් අල් මුට්සන්නා] අපට [කාලිද්] [අනස්] ගෙන් [හුමයිඩ්] ගෙන් [කාලිද්] අපට පවසා ඇත. අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) වරක් ඔහුගේ භාර්යාවන් කිහිප දෙනෙකුගේ නිවසේ සිටියදී, උම්මුල් ඇදහිලිවන්තයෙකු තම සේවකයාට ආහාර අඩංගු තැටියක් එවන ලෙස අණ කළේය. අනස් මෙසේ පැවසීය, 'එවිට ඔහුගේ බිරිඳ තැටියට අතින් පහර දුන් අතර එය කැඩී යන තුරු'. ඉබ්නු අල් මුට්සන්නා මෙසේ පැවසීය, 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් එම කොටස් දෙක ගෙන ඒවායින් සමහරක් අනෙක් ඒවා සමඟ ඒකාබද්ධ කර, පසුව ආහාර එහි මුල් ස්ථානයට ආපසු යවමින්, 'ඔබේ මව ඊර්ෂ්‍යා කරයි' යනුවෙන් පැවසීය. ඉබ්නු අල් මුට්සන්නා, 'කන්න' යනුවෙන් තවදුරටත් පැවසීය. ඉන්පසු තැටිය ඔහුගේ බිරිඳගේ නිවසට පැමිණෙන තෙක් ඔවුන් කෑහ. ඉන්පසු අපි මුසද්දාද්ගේ හදීස් වෙත ආපසු යමු, ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'කන්න!' ඔහු පණිවිඩකරු සහ තැටිය අවසන් වන තුරු අල්ලාගෙන සිටියේය, පසුව ඔහු නොකැඩූ තැටිය පණිවිඩකරුට භාර දුන්නේය, ඔහු කැඩුණු තැටිය ඔහුගේ නිවසේ තබා ගත්තේය.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3097

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ سُفْيَانَ حَدَّثَنِي فُلَيْتٌ الْعَامِرِيُّ عَنْ جَسْرَةَ بِنْتِ دَجَاجَةَ قَالَتْ قَالَتْ عَائِشَةُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَامَا رَأَيْتُ صَانِعًا طَعَامًا مِثْلَ صَفِيَّةَ صَنَعَتْ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ طَعَامًا فَبَعَثَتْ بِهِ فَأَخَذَنِي أَفْكَلٌ فَكَسَرْتُ الْإِنَاءَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا كَفَّارَةُ مَا صَنَعْتُ قَالَ إِنَاءٌ مِثْلُ إِنَاءٍ وَطَعَامٌ مِثْلُ طَعَامٍ

[මුසද්දාද්] අපට [සුෆ්යාන්] ගෙන් [යහ්යා] අපට [ජස්රා බින්ත් දජාජා] ගෙන් [ෆුලයිත් අල් අමිරි] මට මෙසේ පැවසීය, '[අයිස්යා] රදියල්ලාහු අන්හා මෙසේ පැවසීය, 'මම ෂෆියා වැනි ආහාර සාදන්නෙකු දැක නැත, ඇය රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාට ආහාර සාදා එය ඔහුට යැව්වාය. ඉතින් මට වෙව්ලීමක් දැනුණා, ඒ නිසා මම භාජනය කැඩුවා. ඊට පස්සේ මම ඇහුවා, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, මා කළ දෙයට දඬුවම කුමක්ද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ: 'එකම භාජනය සහ එකම ආහාරය'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3098

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ ثَابِتٍ الْمَرْوَزِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ حَرَامِ بْنِ مُحَيِّصَةَ عَنْ أَبِيهِأَنَّ نَاقَةً لِلْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ دَخَلَتْ حَائِطَ رَجُلٍ فَأَفْسَدَتْهُ عَلَيْهِمْ فَقَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى أَهْلِ الْأَمْوَالِ حِفْظَهَا بِالنَّهَارِ وَعَلَى أَهْلِ الْمَوَاشِي حِفْظَهَا بِاللَّيْلِ

[අහ්මද් බින් මුහම්මද් බින් තාබිත් අල් මර්වාසි] අපට [අබ්දුර්රාසාක්] අපට [ම'මර්] [අස් සුහ්රි] [හරාම් බින් මුහයියිෂා] [ඔහුගේ පියා] ගෙන් [අල් බරා බින් අසීබ්ගේ ඔටුවෙකු මිනිසෙකුගේ උයනට ඇතුළු වී එය විනාශ කළ බව අපට දැනුම් දුන්නේය. එවිට අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් දේපළ හිමියන්ට - උද්‍යාන - දිවා කාලයේදී ඒවා ආරක්ෂා කිරීම සහ සතුන්ගේ හිමිකරුවන්ට රාත්‍රියේදී ඒවා ආරක්ෂා කිරීම අනිවාර්ය කළේය.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3099

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا الْفِرْيَابِيُّ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ حَرَامِ بْنِ مُحَيِّصَةَ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ قَالَكَانَتْ لَهُ نَاقَةٌ ضَارِيَةٌ فَدَخَلَتْ حَائِطًا فَأَفْسَدَتْ فِيهِ فَكُلِّمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيهَا فَقَضَى أَنَّ حِفْظَ الْحَوَائِطِ بِالنَّهَارِ عَلَى أَهْلِهَا وَأَنَّ حِفْظَ الْمَاشِيَةِ بِاللَّيْلِ عَلَى أَهْلِهَا وَأَنَّ عَلَى أَهْلِ الْمَاشِيَةِ مَا أَصَابَتْ مَاشِيَتُهُمْ بِاللَّيْلِ

[මහමුද් බින් කාලිඩ්] අපට [අල් ෆිර්යාබි] [අල් අවුසායි] [අස් සුහ්රි] [හරාම් බින් මුහයියිෂා අල් අන්සාරි] [අල් බාරා බින් අසිබ්] ගෙන් මෙසේ පැවසීය: 'ඔහුට අන් අයගේ අස්වැන්න අනුභව කරන ඔටුවෙක් සිටියේය. එවිට ඔටුවා උයනකට ඇතුළු වී එහි තිබූ දේ විනාශ කළේය. එවිට අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන්ට මේ බව දන්වන ලද අතර, දිවා කාලයේදී උයන ආරක්ෂා කිරීම එහි හිමිකරුගේ වගකීමක් බවත්, රාත්‍රියේදී සතුන් ආරක්ෂා කිරීම ඒවායේ අයිතිකරුවන්ගේ වගකීමක් බවත්, සතුන් රාත්‍රියේදී විනාශ කරන දේට සතුන්ගේ හිමිකරුවන් වගකිව යුතු බවත් ඔහු තීන්දුවක් දුන්නේය.'

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3100

حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ أَخْبَرَنَا فُضَيْلُ بْنُ سُلَيْمَانَ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ أَبِي عَمْرٍو عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ وَلِيَ الْقَضَاءَ فَقَدْ ذُبِحَ بِغَيْرِ سِكِّينٍ

අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සයිද් අල් මක්බුරි) ගෙන් [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් [නෂ්ර් බින් අලි] අපට [ෆුද්ලයිල් බින් සුලෙයිමාන්] අපට [අම්රු බින් අබු 'අම්රු] අපට [අබු හුරෙයිරා] ගෙන්] අපට [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් [අම්රු] අපට [නෂ්ර් බින් අලි] අපට පවසා ඇත. අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'කවුරුන් විනිශ්චයකරුවෙකු ලෙස සේවය කරන්නේද, ඔහු පිහියක් භාවිතා නොකර ඝාතනය කර ඇත'.