ඉස්ලාමයට එක්වන්න, මෙතැන ක්ලික් කරන්න
ඉස්ලාම් අල්-හක්: කුරානය සහ හදීස්
(සත්‍ය ඉස්ලාම්)
Free Download / නොමිලේ බාගන්න

Imam Abu Dawud (الامام ابو داود) - 4590 හදීස්

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3041

حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ عَنْ أَيُّوبَ حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ شُعَيْبٍ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ أَبِيهِ حَتَّى ذَكَرَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرٍو قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَحِلُّ سَلَفٌ وَبَيْعٌ وَلَا شَرْطَانِ فِي بَيْعٍ وَلَا رِبْحُ مَا لَمْ تَضْمَنْ وَلَا بَيْعُ مَا لَيْسَ عِنْدَكَ

[සුහයිර් බින් හාර්බ්] අපට පවසා ඇත්තේ [ඉස්මායිල්] [අයියුබ්] ගෙන් [අම්රු බින් සයූඅයිබ්] [මගේ පියා] [ඔහුගේ පියා] ගෙන් [අබ්දුල්ලාහ් බින් අම්රු] මට පැවසූ බවයි. ඔහු [අබ්දුල්ලාහ් බින් අම්රු] ගැන සඳහන් කරන තුරු ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'ණයක් ලබා දීමේ කොන්දේසිය, එක් ගනුදෙනුවකින් කොන්දේසි දෙකක්, ඔබ සහතික නොකළ දෙයක් විකිණීමෙන් ලැබෙන ලාභය සහ ඔබේ නොවන දෙයක් විකිණීම යන කොන්දේසිය යටතේ යමක් විකිණීම හලාල් නොවේ'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3042

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى يَعْنِي ابْنَ سَعِيدٍ عَنْ زَكَرِيَّا حَدَّثَنَا عَامِرٌ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَبِعْتُهُ يَعْنِي بَعِيرَهُ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاشْتَرَطْتُ حُمْلَانَهُ إِلَى أَهْلِي قَالَ فِي آخِرِهِ تُرَانِي إِنَّمَا مَاكَسْتُكَ لِأَذْهَبَ بِجَمَلِكَ خُذْ جَمَلَكَ وَثَمَنَهُ فَهُمَا لَكَ

[මුසද්දාද්] අපට [සකාරියා] ගෙන් [යාහ්යා බින් සයිද්] අපට [ජාබීර් බින් අබ්දුල්ලාහ්] ගෙන් [අමීර්] අපට මෙසේ පැවසීය: 'මම ඔහුව - එනම් ඔහුගේ ඔටුවා - නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ට විකුණුවා, එය මගේ පවුලේ අයට ලැබෙන තුරු මම එහි නැගී සිටිය යුතු යැයි මම ඉල්ලා සිටියෙමි. අවසානයේ ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඔබේ ඔටුවා රැගෙන යාමට මම ඔබට ඉදිරිපත් කරනවා යැයි ඔබ සිතනවාද? ඔබේ ඔටුවා සහ විකිණීමෙන් ලැබුණු මුදල් දෙකම ඔබ වෙනුවෙන් ගන්න!'

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3043

حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبَانُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ عُهْدَةُ الرَّقِيقِ ثَلَاثَةُ أَيَّامٍحَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي عَبْدُ الصَّمَدِ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ قَتَادَةَ بِإِسْنَادِهِ وَمَعْنَاهُ زَادَ إِنْ وَجَدَ دَاءً فِي الثَّلَاثِ لَيَالِي رُدَّ بِغَيْرِ بَيِّنَةٍ وَإِنْ وَجَدَ دَاءً بَعْدَ الثَّلَاثِ كُلِّفَ الْبَيِّنَةَ أَنَّهُ اشْتَرَاهُ وَبِهِ هَذَا الدَّاءُ قَالَ أَبُو دَاوُد هَذَا التَّفْسِيرُ مِنْ كَلَامِ قَتَادَةَ

[මුස්ලිම් බින් ඉබ්‍රාහිම්] අපට [අබාන්] [කටාදා] සිට [අල් හසන්] සිට [උක්බා බින් අමීර්] දක්වා අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇත. අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'වහලෙකු විකිණීම සඳහා සහතිකය දින තුනක්. [හාරුන් බින් අබ්දුල්ලා] අපට [අබ්දුෂ්ෂමාද්] අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇත [හමාම්] අපට [කටාදා] සනද් සහ එහි අර්ථය සමඟ අපට පවසා ඇති බව ඔහු තවදුරටත් පැවසීය, 'ඔහු රාත්‍රී තුනකින් අසනීප වුවහොත්, වහලා කිසිදු සාක්ෂියක් නොමැතිව ආපසු එවනු ලැබේ. ඔහු රාත්‍රී තුනකට පසු අසනීප වුවහොත්, ඔහු වහලා මිලදී ගත් විට ඔහු අසනීප වූ බවට සාක්ෂි පෙන්විය යුතුය'. අබු දාවුද් පැවසුවේ, 'කටාදාගේ වචනවල අර්ථ නිරූපණය මෙයයි'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3044

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ مَخْلَدِ بْنِ خُفَافٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْخَرَاجُ بِالضَّمَانِ

[අහ්මද් බින් යූනුස්] අපට [මක්ලාද් බින් කුෆාෆ්] වෙතින් [ඉබ්නු අබු දසිබ්] සහ [අයිසියා] වෙතින් [උර්වා] අපට පවසා ඇති බව ඔහු අපට පැවසීය, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'භාණ්ඩ භාවිතය ඇපකරයෙන් ප්‍රතිනිර්මාණය වේ'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3045

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ خَالِدٍ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ مَخْلَدِ بْنِ خُفَافٍ الْغِفَارِيِّ قَالَكَانَ بَيْنِي وَبَيْنَ أُنَاسٍ شَرِكَةٌ فِي عَبْدٍ فَاقْتَوَيْتُهُ وَبَعْضُنَا غَائِبٌ فَأَغَلَّ عَلَيَّ غَلَّةً فَخَاصَمَنِي فِي نَصِيبِهِ إِلَى بَعْضِ الْقُضَاةِ فَأَمَرَنِي أَنْ أَرُدَّ الْغَلَّةَ فَأَتَيْتُ عُرْوَةَ بْنَ الزُّبَيْرِ فَحَدَّثْتُهُ فَأَتَاهُ عُرْوَةُ فَحَدَّثَهُ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْخَرَاجُ بِالضَّمَانِ

[මහමුද් බින් කාලිඩ්] [සුෆියාන්] [මුහම්මද් බින් අබ්දුර් රහ්මාන්] [මක්ලාද් බින් කුෆාෆ් අල් ගිෆාරි] ගෙන් අපට විස්තර කළේය, ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'මම වරක් වහලෙකුගේ අයිතිය සම්බන්ධයෙන් මිනිසෙකු සමඟ හවුල්කාරිත්වයක් ඇති කර ගත්තෙමි, පසුව මම ඔහුට පෝෂණය කළ අතර වහලා මට ප්‍රතිලාභ ලබා දෙන තෙක් අපෙන් සමහරක් නොපැමිණි. පසුව එම මිනිසා මගේ කොටස විනිසුරුවරුන් කිහිප දෙනෙකු සමඟ ආරවුලක් ඇති කර ගත් අතර, විනිසුරුවරයා මට ප්‍රතිලාභය ආපසු ලබා දෙන ලෙස නියෝග කළේය. එබැවින් මම උර්වා බින් අස් සුබයිර් වෙත ගොස් ඒ ගැන ඔහුට කීවෙමි. පසුව [උර්වා] විනිසුරුවරයා වෙත ගොස් අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන්ගෙන් [ආයිෂා] රළියල්ලාහු අන්හා තුමාගෙන් ලැබුණු හදීසයක් ඔහුට පැවසූ විට, ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'භාණ්ඩවල ප්‍රතිලාභ ඇපකරයකින් ප්‍රතිනිර්මාණය වේ.'

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3046

حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مَرْوَانَ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ خَالِدٍ الزَّنْجِيُّ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَاأَنَّ رَجُلًا ابْتَاعَ غُلَامًا فَأَقَامَ عِنْدَهُ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يُقِيمَ ثُمَّ وَجَدَ بِهِ عَيْبًا فَخَاصَمَهُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَرَدَّهُ عَلَيْهِ فَقَالَ الرَّجُلُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَدْ اسْتَغَلَّ غُلَامِي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْخَرَاجُ بِالضَّمَانِقَالَ أَبُو دَاوُد هَذَا إِسْنَادٌ لَيْسَ بِذَاكَ

[ඉබ්‍රාහිම් බින් මර්වාන්] අපට [මගේ පියා] [මුස්ලිම් බින් කාලිඩ් අස් සන්ජි] ගෙන් අපට [හිස්යාම් බින් උර්වා] ගෙන් [ඔහුගේ පියා] [අයිසියා] ගෙන් [අයිසා] ගෙන් අපට [හිස්යාම් බින් උර්වා] ගෙන් අපට මෙසේ පැවසීය. මිනිසෙක් වහලෙකු මිල දී ගත් බවත්, පසුව වහලා අල්ලාහ් කැමති තාක් කල් ඔහු සමඟ ජීවත් වූ බවත්. ඉන්පසු මිනිසා වහලාට නින්දා කළේය. ඉන්පසු ඔහු වහලා එය විකුණූ පුද්ගලයාට ආපසු ලබා දුන් අතර ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, ඔහු මගේ වහලාගෙන් ප්‍රයෝජන ගෙන ඇත!' නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'භාණ්ඩ භාවිතය ඇපකරයෙන් ප්‍රතිනිර්මාණය වේ'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3047

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ حَفْصِ بْنِ غِيَاثٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ أَبِي عُمَيْسٍ أَخْبَرَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ قَيْسِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ الْأَشْعَثِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَاشْتَرَى الْأَشْعَثُ رَقِيقًا مِنْ رَقِيقِ الْخُمْسِ مِنْ عَبْدِ اللَّهِ بِعِشْرِينَ أَلْفًا فَأَرْسَلَ عَبْدُ اللَّهِ إِلَيْهِ فِي ثَمَنِهِمْ فَقَالَ إِنَّمَا أَخَذْتُهُمْ بِعَشَرَةِ آلَافٍ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ فَاخْتَرْ رَجُلًا يَكُونُ بَيْنِي وَبَيْنَكَ قَالَ الْأَشْعَثُ أَنْتَ بَيْنِي وَبَيْنَ نَفْسِكَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِذَا اخْتَلَفَ الْبَيِّعَانِ وَلَيْسَ بَيْنَهُمَا بَيِّنَةٌ فَهُوَ مَا يَقُولُ رَبُّ السِّلْعَةِ أَوْ يَتَتَارَكَانِحَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ النُّفَيْلِيُّ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي لَيْلَى عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ ابْنَ مَسْعُودٍ بَاعَ مِنْ الْأَشْعَثِ بْنِ قَيْسٍ رَقِيقًا فَذَكَرَ مَعْنَاهُ وَالْكَلَامُ يَزِيدُ وَيَنْقُصُ

[මුහම්මද් බින් යායා බින් ෆාරිස්] අපට [උමර් බින් හෆ්ෂ් බින් ගියාත්ස්] අපට [මගේ පියා] [අබු උමයිස්] මට [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් කයිස් බින් මුහම්මද් බින් අල් අස්යාත්ස්] [ඔහුගේ පියා] [ඔහුගේ සීයා] ගෙන් මෙසේ පැවසූ බව ඔහු පැවසීය, 'අල් අස්යාත්ස් අබ්දුල්ලාගෙන් වහලෙකු - ඝානිමාගේ දේපළෙන් පහෙන් එකක් - දස දහස් ගණනකට මිලදී ගත්තේය. ඉන්පසු අබ්දුල්ලා වහලාගේ මිල ඉල්ලා අල් අස්යාත්ස් වෙත කෙනෙකු යැවීය. අල් අස්යාත්ස් පැවසුවේ, 'මම එය දස දහසකට මිලදී ගත්තා' කියාය. එවිට අබ්දුල්ලා පැවසුවේ, 'මා සහ ඔබ අතර මැදිහත්කරුවෙකු තෝරන්න!' අල් අස්යාත්ස් පැවසුවේ, 'ඔබ මා සහ ඔබ අතර මැදිහත්කරු' කියාය. "ඇත්ත වශයෙන්ම, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා මෙසේ පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි: 'මිලදී ගන්නා සහ විකුණන දෙදෙනෙකු අතර ආරවුලක් ඇති වී ඔවුන් අතර කිසිදු සාක්ෂියක් නොමැති නම්, ශක්තිමත් දෙය නම් භාණ්ඩයේ හිමිකරු - විකුණුම්කරු - යන වචනයයි, නැතහොත් ඔවුන් දෙදෙනාම විකිණීම සහ මිලදී ගැනීම අවලංගු කරන්න'. [අබ්දුල්ලාහ් බින් මුහම්මද් අන් නුෆයිලි] අපට පවසා ඇත්තේ [අල් කාසිම් බින් අබ්දුර් රහ්මාන්] [ඉබ්නු මස්'උද්] අල් අස්යාත් බින් කයිස් වෙත වහලුන් විකුණා ඇති බව [ඔහුගේ පියා] [ඉබ්නු අබු ලයිලා] [ඔහුගේ පියා] [අල් කාසිම් බින් අබ්දුර් රහ්මාන්] [ඉබ්නු අබු ලයිලා] අපට පවසා ඇති බවයි .... ඉන්පසු ඔහු හදීසයේ අර්ථය ප්‍රකාශ කළ අතර, සාකච්ඡාවට සමහර විට එකතු කිරීම් සහ අඩු කිරීම් සිදු විය.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3048

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الشُّفْعَةُ فِي كُلِّ شِرْكٍ رَبْعَةٍ أَوْ حَائِطٍ لَا يَصْلُحُ أَنْ يَبِيعَ حَتَّى يُؤْذِنَ شَرِيكَهُ فَإِنْ بَاعَ فَهُوَ أَحَقُّ بِهِ حَتَّى يُؤْذِنَهُ

[අහමද් බින් හන්බල්] අපට [ඉස්මායිල් බින් ඉබ්‍රාහිම්] [ඉබ්නු ජුරයිජ්] [අබු අස් සුබයිර්] [ජාබීර්] වෙතින් අපට මෙසේ පැවසීය, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'පළමුව මිලදී ගැනීමේ අයිතිය - සෑම පදිංචි නිවසකම හෝ උද්‍යානයකම ඇත. ඔහු තම සහකරුට දැනුම් දෙන තුරු එය විකිණීම සුදුසු නොවේ, ඔහු එය විකුණන්නේ නම්, ඔහු ඔහුට අවසර නොදෙන තුරු ඔහුගේ සහකරුට එය මිලදී ගැනීමට අයිතියක් ඇත'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3049

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَإِنَّمَا جَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الشُّفْعَةَ فِي كُلِّ مَا لَمْ يُقْسَمْ فَإِذَا وَقَعَتْ الْحُدُودُ وَصُرِّفَتْ الطُّرُقُ فَلَا شُفْعَةَ

[අහ්මද් බින් හන්බල්] අපට පවසා ඇති පරිදි [අබ්දුර්රාසාක්] අපට පවසා ඇති පරිදි [අබු සලාමා බින් අබ්දුර්රහ්මාන්] [ජාබීර් බින් අබ්දුල්ලාහ්] ගෙන් [අස් සුහ්රි] ගෙන් [අබු සලාමා බින් අබ්දුර්රහ්මාන්] ගෙන් [ජාබීර් බින් අබ්දුල්ලාහ්] ගෙන් [ම'මර්] අපට මෙසේ පැවසීය, 'ඇත්ත වශයෙන්ම, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් සුෆ්'ආව බෙදිය නොහැකි සෑම දෙයකටම පවතින බව 옹호 කළ සේක, දැනටමත් සීමාවක් හෝ මාර්ගයක් තිබේ නම් - එය ස්ථානය වෙනස් කරයි - එවිට ෂුආවක් නොමැත'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3050

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ الرَّبِيعِ حَدَّثَنَا ابْنُ إِدْرِيسَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ أَوْ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ أَوْ عَنْهُمَا جَمِيعًا عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قُسِّمَتْ الْأَرْضُ وَحُدَّتْ فَلَا شُفْعَةَ فِيهَا

[මුහම්මද් බින් යාහ්යා බින් ෆාරිස්] අපට පවසා ඇති බව [අල් හසන් බින් අර් රබී'] අපට පවසා ඇති බව [ඉබ්නු ඉද්රිස්] [ඉබ්නු ජුරයිජ්] [ඉබ්නු ෂිහාබ් අස් සුහ්රි] [අබු සලාමා] ගෙන් හෝ [සයිද් බින් අල් මුසයියාබ්] ගෙන් හෝ දෙකෙන්ම, [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'භූමිය බෙදී මායිම් ලබා දී ඇත්නම් එහි කිසිදු සුෆාවක් නොමැත'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3051

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ النُّفَيْلِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مَيْسَرَةَ سَمِعَ عَمْرَو بْنَ الشَّرِيدِ سَمِعَ أَبَا رَافِعٍسَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْجَارُ أَحَقُّ بِسَقَبِهِ

[අබ්දුල්ලාහ් බින් මුහම්මද් අන් නුෆයිලි] අපට පවසා ඇත්තේ [සුෆ්යාන්] [ඉබ්‍රාහිම් බින් මයිසාරා] ගෙන් [අම්රු බින් ආසි ෂරීඩ්] ගෙන් [අබු රාෆි] නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මෙසේ පවසනු ඇසූ බවයි: 'අසල්වැසියාට තම නිවසට ආසන්න දේ කෙරෙහි වැඩි අයිතියක් ඇත'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3052

حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ سَمُرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ جَارُ الدَّارِ أَحَقُّ بِدَارِ الْجَارِ أَوْ الْأَرْضِ

[අබු අල් වලීද් අත් තයලිසි] අපට පවසා ඇත්තේ [සියුබා] [කටාදා] සිට [අල් හසන්] සිට [සමුරා] දක්වා නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් අපට පවසා ඇති පරිදි, ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'නිවසේ අසල්වැසියාට ඔහුගේ අසල්වැසියාගේ නිවස හෝ ඔහුගේ ඉඩම කෙරෙහි වැඩි අයිතියක් ඇත'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3053

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْجَارُ أَحَقُّ بِشُفْعَةِ جَارِهِ يُنْتَظَرُ بِهَا وَإِنْ كَانَ غَائِبًا إِذَا كَانَ طَرِيقُهُمَا وَاحِدًا

"අහ්මද් බින් හන්බල්] අපට පවසා ඇත්තේ [හුසයිම්] අපට පවසා ඇත්තේ [අබ්දුල් මලික්] [අතා] [ජාබීර් බින් අබ්දුල්ලාහ්] ගෙන්, ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'අසල්වැසියෙකුට තම අසල්වැසියාගේ නිවස මිලදී ගැනීමට වැඩි අයිතියක් ඇත, ඔහු නිවසේ නොමැති වුවද, ඔවුන්ගේ මාර්ග එකක් නම්, ඔහුට රැකවරණය ලැබේ'.'

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3054

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ عَنْ مَالِكٍ ح و حَدَّثَنَا النُّفَيْلِيُّ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ الْمَعْنَى عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ حَزْمٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَيُّمَا رَجُلٍ أَفْلَسَ فَأَدْرَكَ الرَّجُلُ مَتَاعَهُ بِعَيْنِهِ فَهُوَ أَحَقُّ بِهِ مِنْ غَيْرِهِ

[මලික්] ගෙන් [අබ්දුල්ලාහ් බින් මස්ලමා] අපට පවසා ඇත. - තවත් ආකාරයකින් එය සඳහන් කර ඇත- [අන් නුෆයිලි] අපට [සුහයිර්] යන අර්ථයෙන් අපට පවසා ඇත, [යාහ්යා බින් සයිද්] ගෙන් [අබු බකර් බින් මුහම්මද් බින් අම්රු බින් හස්ම්] ගෙන් [උමර් බින් අබ්දුල් අසීස්] ගෙන් [අබු බකර් බින් අබ්දුර් රහ්මාන්] ගෙන් [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'බංකොලොත් වූ ඕනෑම මිනිසෙක් තම භාණ්ඩ ලබා ගන්නේ නම්, ඔහුට ඒ සඳහා වෙනත් කිසිවෙකුට වඩා අයිතියක් ඇත'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3055

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ عَنْ مَالِكٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ هِشَامٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَيُّمَا رَجُلٍ بَاعَ مَتَاعًا فَأَفْلَسَ الَّذِي ابْتَاعَهُ وَلَمْ يَقْبِضْ الَّذِي بَاعَهُ مِنْ ثَمَنِهِ شَيْئًا فَوَجَدَ مَتَاعَهُ بِعَيْنِهِ فَهُوَ أَحَقُّ بِهِ وَإِنْ مَاتَ الْمُشْتَرِي فَصَاحِبُ الْمَتَاعِ أُسْوَةُ الْغُرَمَاءِحَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ يَعْنِي ابْنَ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ هِشَامٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ مَعْنَى حَدِيثِ مَالِكٍ زَادَ وَإِنْ كَانَ قَدْ قَضَى مِنْ ثَمَنِهَا شَيْئًا فَهُوَ أُسْوَةُ الْغُرَمَاءِ فِيهَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَوْفٍ الطَّائِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْجَبَّارِ يَعْنِي الْخَبَايِرِيَّ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ يَعْنِي ابْنَ عَيَّاشٍ عَنْ الزُّبَيْدِيِّ قَالَ أَبُو دَاوُد وَهُوَ مُحَمَّدُ بْنُ الْوَلِيدِ أَبُو الْهُذَيْلِ الْحِمْصِيُّ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ قَالَ فَإِنْ كَانَ قَضَاهُ مِنْ ثَمَنِهَا شَيْئًا فَمَا بَقِيَ فَهُوَ أُسْوَةُ الْغُرَمَاءِ وَأَيُّمَا امْرِئٍ هَلَكَ وَعِنْدَهُ مَتَاعُ امْرِئٍ بِعَيْنِهِ اقْتَضَى مِنْهُ شَيْئًا أَوْ لَمْ يَقْتَضِ فَهُوَ أُسْوَةُ الْغُرَمَاءِ قَالَ أَبُو دَاوُد حَدِيثُ مَالِكٍ أَصَحُّ

අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) මෙසේ පැවසූ බව [අබ්දුල්ලාහ් බින් මස්ලාමා] [මලික්] [ඉබ්නු ෂිහාබ්] [අබු බකර් බින් අබ්දුර් රහ්මාන් බින් අල් හාරිස් බින් හිස්යාම් ඔහු තවදුරටත් මෙසේ පැවසීය, 'ඔහු විකුණුම් මිලෙන් කොටසක් ලබාගෙන තිබේ නම්, ඔහු ණයහිමියන්ට සමාන වේ.' එය අපට [මුහම්මද් බින් 'අවුෆ් අත් තායි] අපට [අබ්දුල්ලාහ් බින් අබ්දුල් ජබ්බාර් අල් කබරිරි] අපට [ඉස්මායිල් බින් 'අයියාසි] සහ [අස් සුබයිඩි] අපට විස්තර කර ඇත. අබු දාවුද් පැවසුවේ, 'ඔහු මුහම්මද් බින් අල් වලීඩ් අබු අල් හුදයිල් අල් හිම්ෂි, [අබු බකර් බින් අබ්දුර් රහ්මාන්] [අබු හුරෙයිරා] නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් [අබු හුරෙයිරා] තුමාගෙන් [අස් සුහ්රි] තුමාගෙන්. ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'ඔහු මිලෙන් කොටසක් ගෙවා ඇත්නම්, එම භාණ්ඩයේ ඉතිරි හිමිකරු ණයහිමියන්ට සමාන වේ. කවුරුන් මිය ගියත් ඔහු කොටසක් ගෙවා ඇති හෝ ඔහු ගෙවා නොමැති කෙනෙකුගේ දේපළ තිබේ නම්, එම භාණ්ඩයේ හිමිකරු ණයහිමියන්ට සමාන වේ.' අබු දාවුද් පැවසුවේ, 'මලික්ගේ හදීසය වඩාත් සත්‍ය වේ.'

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3056

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ هُوَ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ أَبِي الْمُعْتَمِرِ عَنْ عُمَرَ بْنِ خَلْدَةَ قَالَأَتَيْنَا أَبَا هُرَيْرَةَ فِي صَاحِبٍ لَنَا أَفْلَسَ فَقَالَ لَأَقْضِيَنَّ فِيكُمْ بِقَضَاءِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ أَفْلَسَ أَوْ مَاتَ فَوَجَدَ رَجُلٌ مَتَاعَهُ بِعَيْنِهِ فَهُوَ أَحَقُّ بِهِ

[මුහම්මද් බින් බසිසියාර්] අපට පවසා ඇති පරිදි [අබු දාවුද් අත් තයාලිසි] අපට පවසා ඇති පරිදි [අබු අල් මුතමීර්] [උමර් බින් කල්දා] වෙතින් [ඉබ්නු අබු දසිබ්] අපට මෙසේ පැවසීය, 'අපි [අබු හුරෙයිරා] වෙත අපගේ බංකොලොත් මිතුරා ගැන විමසමින් පැමිණියෙමු, එවිට ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'ඇත්ත වශයෙන්ම මම අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන්ගේ තීරණය සමඟ ඔබ අතර තීරණයක් දෙන්නෙමි. 'කවුරුන් බංකොලොත් වුවහොත්, හෝ මිය ගිය විට යමෙකු ඔවුන් සන්තකයේ ඇති භාණ්ඩ සොයා ගන්නේ නම්, එම පුද්ගලයාට එම භාණ්ඩ සඳහා වැඩි අයිතියක් ඇත.'

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3057

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ ح و حَدَّثَنَا مُوسَى حَدَّثَنَا أَبَانُ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ حُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِمْيَرِيِّ عَنْ الشَّعْبِيِّ وَقَالَ عَنْ أَبَانَ أَنَّ عَامِرًا الشَّعْبِيَّ حَدَّثَهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ وَجَدَ دَابَّةً قَدْ عَجَزَ عَنْهَا أَهْلُهَا أَنْ يَعْلِفُوهَا فَسَيَّبُوهَا فَأَخَذَهَا فَأَحْيَاهَا فَهِيَ لَهُقَالَ فِي حَدِيثِ أَبَانَ قَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ فَقُلْتُ عَمَّنْ قَالَ عَنْ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبُو دَاوُد وَهَذَا حَدِيثُ حَمَّادٍ وَهُوَ أَبْيَنُ وَأَتَمُّ

[මුසා බින් ඉස්මායිල්] අපට [හම්මාද්] තුමාගේ මිතුරන් කිහිප දෙනෙකුගෙන් අපට [මුසා බින් ඉස්මායිල්] අපට පවසා ඇත. - තවත් ආකාරයකින් එය සඳහන් කර ඇත- [මෝසෙස්] [අෂ් සියාබි] තුමාගෙන් [අබාන්] තුමා අපට [අමා] තුමා අපට [අමීර් අසී සියාබි] තුමා ඔහුට පැවසූ බව ඔහු [අබාන්] තුමාගෙන් පැවසීය, අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමා මෙසේ පැවසීය: 'යමෙකු වාහනයක් එහි හිමිකරුට පෝෂණය කළ නොහැකි නම්, ඔවුන් එය සත්වයා සිටින ඕනෑම තැනකට යාමට ඉඩ හරියි, පසුව පුද්ගලයා එය රැගෙන එය රැකබලා ගනී, එවිට වාහනය ඔහුගේ දේපළයි'. අබාන් හදීසයේ උබයිදුල්ලාහ් මෙසේ පැවසූ බව ඔහු සඳහන් කළේය, 'එවිට මම 'කාගෙන්ද?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ, 'එය නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාගේ මිතුරන් කිහිප දෙනෙකුගෙන් පැමිණේ'. අබු දාවුද් පැවසුවේ, 'මෙය හමාඩ්ගේ හදීසය වන අතර එය වඩාත් පැහැදිලි හා පරිපූර්ණයි'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3058

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ عَنْ حَمَّادٍ يَعْنِي ابْنَ زَيْدٍ عَنْ خَالِدٍ الْحَذَّاءِ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ حُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ الشَّعْبِيِّيَرْفَعُ الْحَدِيثَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ مَنْ تَرَكَ دَابَّةً بِمَهْلَكٍ فَأَحْيَاهَا رَجُلٌ فَهِيَ لِمَنْ أَحْيَاهَا

[මුහම්මද් බින් උබයිඩ්] [හම්මාද් බින් සයිද්] [කාලිද් අල් හඩ්ස්ඩ්සා`] ['උබයිදුල්ලාහ් බින් හුමයිඩ් බින් අබ්දුර් රහ්මාන්] [අෂ් සියාබි] වෙතින් අපට විස්තර කළ අතර ඔහු නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් වෙත හදීස් සම්ප්‍රේෂණය කළේය: 'යමෙක් අසරුවාගේ සතෙකු අසාධ්‍ය තත්ත්වයෙන් හැර ගියහොත්, යමෙකු එය රැකබලා ගනී, එවිට සත්වයා එය රැකබලා ගත් පුද්ගලයාට අයත් වේ'.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3059

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ عَنْ ابْنِ الْمُبَارَكِ عَنْ زَكَرِيَّا عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَبَنُ الدَّرِّ يُحْلَبُ بِنَفَقَتِهِ إِذَا كَانَ مَرْهُونًا وَالظَّهْرُ يُرْكَبُ بِنَفَقَتِهِ إِذَا كَانَ مَرْهُونًا وَعَلَى الَّذِي يَرْكَبُ وَيَحْلِبُ النَّفَقَةُقَالَ أَبُو دَاوُد وَهُوَ عِنْدَنَا صَحِيحٌ

"එය උකස් කළහොත්, සත්වයාට ලබා දී ඇති ජීවමාන ප්‍රමාණයට අනුව සත්වයාගේ කිරි ලබා දිය හැකි අතර, සත්වයාගේ පිටට නැගිය හැකිය. අශ්වයෙකු පැදගෙන කිරි දොවන පුද්ගලයා තම ජීවනෝපාය සැපයීමට බැඳී සිටී" යනුවෙන් අබු දාවුද් පැවසීය. "මෙම හදීසය වඩාත් සත්‍ය යැයි අපි සිතමු" යනුවෙන් අබු දාවුද් පැවසීය.

හදීස්

Imam Abu Dawud : 3060

حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَعُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ قَالَا حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ بْنِ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ مِنْ عِبَادِ اللَّهِ لَأُنَاسًا مَا هُمْ بِأَنْبِيَاءَ وَلَا شُهَدَاءَ يَغْبِطُهُمْ الْأَنْبِيَاءُ وَالشُّهَدَاءُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ بِمَكَانِهِمْ مِنْ اللَّهِ تَعَالَى قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ تُخْبِرُنَا مَنْ هُمْ قَالَ هُمْ قَوْمٌ تَحَابُّوا بِرُوحِ اللَّهِ عَلَى غَيْرِ أَرْحَامٍ بَيْنَهُمْ وَلَا أَمْوَالٍ يَتَعَاطَوْنَهَا فَوَاللَّهِ إِنَّ وُجُوهَهُمْ لَنُورٌ وَإِنَّهُمْ عَلَى نُورٍ لَا يَخَافُونَ إِذَا خَافَ النَّاسُ وَلَا يَحْزَنُونَ إِذَا حَزِنَ النَّاسُ وَقَرَأَ هَذِهِ الْآيَةَ{ أَلَا إِنَّ أَوْلِيَاءَ اللَّهِ لَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ }

"[සුහයිර් බින් හාර්බ්] සහ [උස්මාන් බින් අබු සයිබා] යන අය අපට [අබු සුරා බින් අම්රු බින් ජරීර්] ගෙන් ['උමාරා බින් අල් ක'කා'] ගෙන් [ජරීර්] අපට [අබු සුරා බින් අම්රු බින් ජරීර්] ගෙන් [උමර් බින් අල් ඛාතාබ්] මෙසේ පැවසූ බව අපට දන්වා ඇත, 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මෙසේ පැවසූහ: 'ඇත්ත වශයෙන්ම, අල්ලාහ්ගේ සේවකයන් අතර අනාගතවක්තෘවරුන් නොවන සහ දිවි පිදූවන් වන සමහර අය සිටිති. අල්ලාහ් තආලා සමඟ ඔවුන්ගේ ස්ථානය නිසා විනිශ්චය දිනයේදී අනාගතවක්තෘවරුන් සහ දිවි පිදූ අය ඔවුන්ට ඊර්ෂ්‍යා කළහ'. ඔවුන් මෙසේ ඇසුවා, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, ඔවුන් කවුදැයි ඔබ අපට පවසනවාද? ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඔවුන් අල්ලාහ්ගේ ආත්මයෙන් එකිනෙකාට ආදරය කරන අය වන අතර ඔවුන් අතර කිසිදු ඥාතිත්වයක් නොමැතිව සහ ඔවුන් එකිනෙකාට ලබා දෙන කිසිදු ධනයක් නොමැතිව සිටිති. අල්ලාහ් මත දිවුරමින්, ඔවුන්ගේ මුහුණු ආලෝකමත් වන අතර, ඔවුන් ආලෝකයේ සිටිති, මිනිසුන් බිය වන විට බිය නොවී, මිනිසුන් දුක් වන විට දුක් නොවී.' තවද ඔහු මෙම වාක්‍යය පාරායනය කළේය: 'අල්ලාහ්ගේ මිතුරන්ට කිසිදු බියක් නැත, ඔවුන් ශෝක නොවනු ඇත' යන්න මතක තබා ගන්න.