Imom Abu Dovud : 2961
حَدَّثَنَا أَيُّوبُ بْنُ مُحَمَّدٍ الرَّقِّيُّ حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ بُرْقَانَ عَنْ مَيْمُونِ بْنِ مِهْرَانَ عَنْ مِقْسَمٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَافْتَتَحَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَيْبَرَ وَاشْتَرَطَ أَنَّ لَهُ الْأَرْضَ وَكُلَّ صَفْرَاءَ وَبَيْضَاءَ قَالَ أَهْلُ خَيْبَرَ نَحْنُ أَعْلَمُ بِالْأَرْضِ مِنْكُمْ فَأَعْطِنَاهَا عَلَى أَنَّ لَكُمْ نِصْفَ الثَّمَرَةِ وَلَنَا نِصْفٌ فَزَعَمَ أَنَّهُ أَعْطَاهُمْ عَلَى ذَلِكَ فَلَمَّا كَانَ حِينَ يُصْرَمُ النَّخْلُ بَعَثَ إِلَيْهِمْ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ رَوَاحَةَ فَحَزَرَ عَلَيْهِمْ النَّخْلَ وَهُوَ الَّذِي يُسَمِّيهِ أَهْلُ الْمَدِينَةِ الْخَرْصَ فَقَالَ فِي ذِهْ كَذَا وَكَذَا قَالُوا أَكْثَرْتَ عَلَيْنَا يَا ابْنَ رَوَاحَةَ فَقَالَ فَأَنَا أَلِي حَزْرَ النَّخْلِ وَأُعْطِيكُمْ نِصْفَ الَّذِي قُلْتُ قَالُوا هَذَا الْحَقُّ وَبِهِ تَقُومُ السَّمَاءُ وَالْأَرْضُ قَدْ رَضِينَا أَنْ نَأْخُذَهُ بِالَّذِي قُلْتَحَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ سَهْلٍ الرَّمْلِيُّ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ أَبِي الزَّرْقَاءِ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ بُرْقَانَ بِإِسْنَادِهِ وَمَعْنَاهُ قَالَ فَحَزَرَ وَقَالَ عِنْدَ قَوْلِهِ وَكُلَّ صَفْرَاءَ وَبَيْضَاءَ يَعْنِي الذَّهَبَ وَالْفِضَّةَ لَهُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سُلَيْمَانَ الْأَنْبَارِيُّ حَدَّثَنَا كَثِيرٌ يَعْنِي ابْنَ هِشَامٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ بُرْقَانَ حَدَّثَنَا مَيْمُونٌ عَنْ مِقْسَمٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ افْتَتَحَ خَيْبَرَ فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ زَيْدٍ قَالَ فَحَزَرَ النَّخْلَ وَقَالَ فَأَنَا أَلِي جُذَاذَ النَّخْلِ وَأُعْطِيكُمْ نِصْفَ الَّذِي قُلْتُ
Bizga [Ayyub bin Muhammad Ar-Raqqiy], bizga [Umar bin Ayyub], bizga [Ja'far bin Burqon], [Maymun bin Mahron], [Miqsam], [Ibn Abbos]dan shunday dedi: Rasululloh sollallohu alayhi vasallam Xaybarni zabt etdilar va yer, barcha oltin va kumush unga tegishli bo'lishi shartini qo'ydilar. Xaybar aholisi: "Biz yer haqida sizdan ko'ra ko'proq bilamiz, shuning uchun uni bizga bering, mevaning yarmini siz, yarmini biz olamiz", dedilar. Ibn Abbos yerni ularga shu shartlar bilan berganini tan oldi. Xurmolarni kesish vaqti kelganida, u Abdulloh ibn Ravohani ularga yubordi. Keyin u Madina aholisi xirsh deb atagan xurmolar uchun xurmolarni bashorat qildi. Keyin u: "Bu daraxtlarda falon daraxtlar bor", dedi. Ular: "Ey Ibn Ravoha, sen bizni ko'paytirding!", dedilar. U: "Men aytganlarimning yarmini baholayman va senga beraman", dedi. Ular: "Bu rost", dedilar va shu bilan osmon va yer barpo bo'ldi", dedilar. Biz buni siz aytgan narsaga muvofiq qabul qilishga tayyormiz. Bizga [Ali ibn Sahl Ar Ramli], bizga [Zaid ibn Abu Az Zarqa`] [Ja'far ibn Burqon]dan sanad va uning ma'nosini aytib berdi. U aytdi; keyin Abdulloh ibn Ravoha taxmin qildi. Va u aytganda: va barcha sariq va oq narsalar; ya'ni oltin va kumush unga tegishli, dedi. Bizga [Muhammad ibn Sulaymon Al-Anbariy], bizga [Katsir ibn Hishom] [Ja'far ibn Burqon]dan, bizga [Maymun] [Miqsam]dan, Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam Xaybarni fath qilganlarida... deb aytdi. Keyin u Zaydning hadisini tilga oldi. U aytdi; keyin u xurmo daraxtini kattalashtirdi va dedi: Men xurmolarni kesib oldim va aytganimdek yarmini berdim.
Imom Abu Dovud : 2962
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مَعِينٍ حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ قَالَ أُخْبِرْتُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَبْعَثُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ رَوَاحَةَ فَيَخْرُصُ النَّخْلَ حِينَ يَطِيبُ قَبْلَ أَنْ يُؤْكَلَ مِنْهُ ثُمَّ يُخَيِّرُ يَهُودَ يَأْخُذُونَهُ بِذَلِكَ الْخَرْصِ أَوْ يَدْفَعُونَهُ إِلَيْهِمْ بِذَلِكَ الْخَرْصِ لِكَيْ تُحْصَى الزَّكَاةُ قَبْلَ أَنْ تُؤْكَلَ الثِّمَارُ وَتُفَرَّقَ
Bizga [Yahyo ibn Ma'in], bizga [Hajjoj] dan, [Ibn Jurayj]dan, u aytdi: "Menga [Ibn Shihob]dan, [Urva]dan, [Oisha]dan rasululloh sollallohu alayhi vasallam aytdilar: "Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam Abdulloh ibn Ravohani yubordilar va xurmolarni pishganida yeyishdan oldin baholadilar. Keyin yahudiylarga tanlov qilish imkoniyatini berdilar va ular uni shu baho bilan olishdi yoki meva yeyilib, ajratilmasdan oldin zakot hisoblanishi uchun xurmolarni shu baho bilan yahudiylarga berishdi".
Imom Abu Dovud : 2963
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي خَلَفٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَابِقٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ طَهْمَانَ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ أَنَّهُ قَالَأَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ خَيْبَرَ فَأَقَرَّهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَمَا كَانُوا وَجَعَلَهَا بَيْنَهُ وَبَيْنَهُمْ فَبَعَثَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ رَوَاحَةَ فَخَرَصَهَا عَلَيْهِمْحَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُ خَرَصَهَا ابْنُ رَوَاحَةَ أَرْبَعِينَ أَلْفَ وَسْقٍ وَزَعَمَ أَنَّ الْيَهُودَ لَمَّا خَيَّرَهُمْ ابْنُ رَوَاحَةَ أَخَذُوا الثَّمَرَ وَعَلَيْهِمْ عِشْرُونَ أَلْفَ وَسْقٍ
Bizga [Ibn Abu Xalaf], bizga [Muhammad bin Sobiq], bizga [Ibrohim bin Tahman], bizga [Abu Zubayr], bizga [Jobir] aytganini aytdi: Alloh Xaybarni O'z Rasuliga fai' (urushsiz o'lja) qilib berdi, keyin Rasululloh sollallohu alayhi vasallam ularni avvalgidek qoldirdi. Va u Xaybarga tushgan mablag'ni o'zi va ular (yahudiylar) o'rtasida taqsimladi. Keyin Abdulloh ibn Ravohani yubordi, keyin uni ular uchun taqsimladi. Bizga [Ahmad ibn Hanbal], bizga [Abdurrazzoq] va [Muhammad ibn Bakr] aytganini aytdilar, ular aytishdi: Bizga [Ibn Jurayj] aytganini aytdi, menga [Abu Zubayr] Jobir ibn Abdullohning aytganini eshitganini aytdi; Ibn Ravoha bizga qirq ming vasaqni taxmin qildi. U yahudiylar Ibn Ravoha ularga tanlov berganida, mevani olib, yigirma ming vasaq to'laganini tan oldi.
Imom Abu Dovud : 2964
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ وَحُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الرُّوَاسِيُّ عَنْ مُغِيرَةَ بْنِ زِيَادٍ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ نُسَيٍّ عَنْ الْأَسْوَدِ بْنِ ثَعْلَبَةَ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ قَالَعَلَّمْتُ نَاسًا مِنْ أَهْلِ الصُّفَّةِ الْكِتَابَ وَالْقُرْآنَ فَأَهْدَى إِلَيَّ رَجُلٌ مِنْهُمْ قَوْسًا فَقُلْتُ لَيْسَتْ بِمَالٍ وَأَرْمِي عَنْهَا فِي سَبِيلِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ لَآتِيَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَأَسْأَلَنَّهُ فَأَتَيْتُهُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ رَجُلٌ أَهْدَى إِلَيَّ قَوْسًا مِمَّنْ كُنْتُ أُعَلِّمُهُ الْكِتَابَ وَالْقُرْآنَ وَلَيْسَتْ بِمَالٍ وَأَرْمِي عَنْهَا فِي سَبِيلِ اللَّهِ قَالَ إِنْ كُنْتَ تُحِبُّ أَنْ تُطَوَّقَ طَوْقًا مِنْ نَارٍ فَاقْبَلْهَاحَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ وَكَثِيرُ بْنُ عُبَيْدٍ قَالَا حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ حَدَّثَنِي بِشْرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يَسَارٍ قَالَ عَمْرٌو و حَدَّثَنِي عُبَادَةُ بْنُ نُسَيٍّ عَنْ جُنَادَةَ بْنِ أَبِي أُمَيَّةَ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ نَحْوَ هَذَا الْخَبَرِ وَالْأَوَّلُ أَتَمُّ فَقُلْتُ مَا تَرَى فِيهَا يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ جَمْرَةٌ بَيْنَ كَتِفَيْكَ تَقَلَّدْتَهَا أَوْ تَعَلَّقْتَهَا
Bizga [Abu Bakr ibn Abu Shayba?], bizga [Vaki] va [Humayd ibn Abdurrahmon Ar Ruvasiy], [Mug'ira ibn Ziyod], [Uboda ibn Nusay], [Al Asvad ibn Sa'laba], [Uboda ibn Ash Shamit] dan u shunday dedi: Men shuffaliklarga yozish va o'qishni o'rgatdim, keyin ulardan biri menga kamon sovg'a qildi. Keyin men: Kamon xazina emas va men uni Alloh azza vajalla yo'lida otish uchun ishlataman, dedim. Albatta, men Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning oldilariga borib, undan so'rayman, dedim. Keyin men uning oldilariga borib: Ey Allohning Rasuli, men yozish va o'qishni o'rgatgan odamlar orasidan bir kishi menga kamon sovg'a qildi, kamon xazina emas va men uni Alloh yo'lida otish uchun ishlataman, dedim. U: "Agar olov marjon bilan bezatilgan bo'lishni istasangiz, uni qabul qiling!" dedi. bizga ['Amr ibn Usmon] va [Katsir ibn Ubayd] haqida xabar berishdi, ular aytishdi; bizga ['Baqiya] haqida xabar berishdi, menga [Bisyr ibn Abdulloh ibn Yasar] haqida xabar berishdi. ['Amr] aytdi; va menga ['Uboda ibn Nusay] haqida [Junada ibn Abu Umayya]dan, ['Uboda ibn Ash Shamit]dan, xuddi mana bu hadis kabi. Va birinchi hadis mukammalroq. Keyin men: "Nima deb o'ylaysiz, ey Allohning Rasuli?" dedim. Keyin u: "Bu ikki yelkangiz orasidagi cho'g', uni marjon sifatida taqasiz yoki osib qo'yasiz", dedi.
Imom Abu Dovud : 2965
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ أَبِي بِشْرٍ عَنْ أَبِي الْمُتَوَكِّلِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّأَنَّ رَهْطًا مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ انْطَلَقُوا فِي سَفْرَةٍ سَافَرُوهَا فَنَزَلُوا بِحَيٍّ مِنْ أَحْيَاءِ الْعَرَبِ فَاسْتَضَافُوهُمْ فَأَبَوْا أَنْ يُضَيِّفُوهُمْ قَالَ فَلُدِغَ سَيِّدُ ذَلِكَ الْحَيِّ فَشَفَوْا لَهُ بِكُلِّ شَيْءٍ لَا يَنْفَعُهُ شَيْءٌ فَقَالَ بَعْضُهُمْ لَوْ أَتَيْتُمْ هَؤُلَاءِ الرَّهْطَ الَّذِينَ نَزَلُوا بِكُمْ لَعَلَّ أَنْ يَكُونَ عِنْدَ بَعْضِهِمْ شَيْءٌ يَنْفَعُ صَاحِبَكُمْ فَقَالَ بَعْضُهُمْ إِنَّ سَيِّدَنَا لُدِغَ فَشَفَيْنَا لَهُ بِكُلِّ شَيْءٍ فَلَا يَنْفَعُهُ شَيْءٌ فَهَلْ عِنْدَ أَحَدٍ مِنْكُمْ شَيْءٌ يَشْفِي صَاحِبَنَا يَعْنِي رُقْيَةً فَقَالَ رَجُلٌ مِنْ الْقَوْمِ إِنِّي لَأَرْقِي وَلَكِنْ اسْتَضَفْنَاكُمْ فَأَبَيْتُمْ أَنْ تُضَيِّفُونَا مَا أَنَا بِرَاقٍ حَتَّى تَجْعَلُوا لِي جُعْلًا فَجَعَلُوا لَهُ قَطِيعًا مِنْ الشَّاءِ فَأَتَاهُ فَقَرَأَ عَلَيْهِ بِأُمِّ الْكِتَابِ وَيَتْفِلُ حَتَّى بَرِئَ كَأَنَّمَا أُنْشِطَ مِنْ عِقَالٍ فَأَوْفَاهُمْ جُعْلَهُمْ الَّذِي صَالَحُوهُ عَلَيْهِ فَقَالُوا اقْتَسِمُوا فَقَالَ الَّذِي رَقَى لَا تَفْعَلُوا حَتَّى نَأْتِيَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَنَسْتَأْمِرَهُ فَغَدَوْا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرُوا ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ أَيْنَ عَلِمْتُمْ أَنَّهَا رُقْيَةٌ أَحْسَنْتُمْ وَاضْرِبُوا لِي مَعَكُمْ بِسَهْمٍحَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا هِشَامُ بْنُ حَسَّانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَخِيهِ مَعْبَدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا الْحَدِيثِ
[Musaddad] bizga [Abu Avona]dan [Abu Bishr]dan [Abu Mutavakkil]dan [Abu Sa'id Al-Xudriy]dan rivoyat qildiki, Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning ba'zi sahobalari safarga chiqishgan. Keyin ular arab qishloqlari orasidagi bir qishloqda to'xtashdi. Keyin ular odamlarni ziyorat qilishdi, lekin ularni mehmon qilishga ikkilanishdi. Abu Sa'id aytdi: Keyin qishloq boshlig'i chaqildi. Shunday qilib, ular unga davo topish uchun tarqalishdi, lekin unga hech qanday foyda bo'lmadi. Keyin ulardan ba'zilari: Agar siz yoningizga kelganlarning oldiga borsangiz, ehtimol ularda do'stingizga foyda keltiradigan narsa bordir, dedilar. Keyin ulardan ba'zilari: "Darhaqiqat, bizning boshlig'imiz chaqildi, shuning uchun biz unga davo topish uchun tarqaldik, lekin unga hech qanday foyda bo'lmadi. Orangizda do'stimizni davolaydigan sehr bormi?", dedilar. Keyin ulardan biri: "Men buni va'da qilgan bo'lardim, lekin biz sizga tashrif buyurdik, lekin siz bizni mehmon qilishdan bosh tortdingiz. Siz menga sovg'a bermaguningizcha va'da bermayman", dedi. Keyin unga bir guruh echki berishdi. Keyin u chaqgan odamning oldiga kelib, unga Fotiha surasini o'qib berdi va xuddi qullikdan ozod bo'lgandek, tuzalib ketguncha tupurdi. Keyin u va'da qilgan mukofotni bajardi. Keyin do'stlar echkini bo'lishdi. Keyin yozgan odam: "Biz Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning oldilariga kelib, uning fikrini so'ramagunimizcha buni qilmang", dedi. Keyin ular Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning oldilariga borib, bu haqda unga aytib berishdi. Keyin u: "Harf sehr ekanligini qayerdan bilasiz? O'zingizni yaxshi tutdingiz, menga ham o'zingiz bilan ulush bering!" dedi. Bizga [Hasan bin Ali], bizga [Yazid? bin Horun], bizga [Hishom bin Hassan], bizga [Muhammad bin Sirin], bizga [ukasi Ma'bad bin Sirin], bizga [Abu Sa'id al-Xudriy], bizga Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam ushbu hadis bilan xabar berishdi.
Imom Abu Dovud : 2966
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي السَّفَرِ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ خَارِجَةَ بْنِ الصَّلْتِ عَنْ عَمِّهِأَنَّهُ مَرَّ بِقَوْمٍ فَأَتَوْهُ فَقَالُوا إِنَّكَ جِئْتَ مِنْ عِنْدِ هَذَا الرَّجُلِ بِخَيْرٍ فَارْقِ لَنَا هَذَا الرَّجُلَ فَأَتَوْهُ بِرَجُلٍ مَعْتُوهٍ فِي الْقُيُودِ فَرَقَاهُ بِأُمِّ الْقُرْآنِ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ غُدْوَةً وَعَشِيَّةً وَكُلَّمَا خَتَمَهَا جَمَعَ بُزَاقَهُ ثُمَّ تَفَلَ فَكَأَنَّمَا أُنْشِطَ مِنْ عِقَالٍ فَأَعْطَوْهُ شَيْئًا فَأَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَهُ لَهُ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كُلْ فَلَعَمْرِي لَمَنْ أَكَلَ بِرُقْيَةٍ بَاطِلٍ لَقَدْ أَكَلْتَ بِرُقْيَةٍ حَقٍّ
Bizga [Ubaydulloh ibn Muaz], [otam] bizga [Syu'ba], [Abdulloh ibn Abu As Safar], [Ash Sha'biy], [Xorija ibn Ash Shalt], [amakisidan] bir qavm yonidan o'tganini, keyin ular uning oldiga kelib: "Siz bu odamning (Rasululloh sollallohu alayhi vasallam) yonidan yaxshilik bilan keldingiz, keyin bu odamga biz uchun sehr o'qidingiz!", deyishdi. Keyin ular aqldan ozgan odamni olib ketishdi. Keyin Xorija amaki uni uch kun ertalab va kechqurun Fotiha bilan siyladi, u har safar Fotihani o'qib bo'lgach, tupurigini yig'ib, keyin tupurdi. Shunday qilib, go'yo bu odamlar kishanlardan ozod bo'lgandek edi. Keyin unga bir narsa berishdi, keyin u Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamning oldilariga kelib, bu haqda aytib berdi. Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam: "Yenglar, albatta, yolg'on sehr bilan ovqatlanadigan odamlar bor, sizlar esa haqiqiy sehr bilan ovqatlanasizlar", dedilar.
Imom Abu Dovud : 2967
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ أَخْبَرَنَا أَبَانُ عَنْ يَحْيَى عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ يَعْنِي ابْنَ قَارِظٍ عَنْ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ رَافِعِ بْنِ خَدِيجٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ كَسْبُ الْحَجَّامِ خَبِيثٌ وَثَمَنُ الْكَلْبِ خَبِيثٌ وَمَهْرُ الْبَغِيِّ خَبِيثٌ
[Muso ibn Ismoil] bizga, [Abon] bizga [Yahyodan] [Ibrohim ibn Abdulloh ibn Qorijdan], [As Soib ibn Yaziddan] [Rofi' ibn Xadijdan] rivoyat qilishlaricha, Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Xijoma qildiruvchining daromadi harom, itning (sotish) narxi ham harom va fohishaning maoshi ham harom", deganlar.
Imom Abu Dovud : 2968
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ الْقَعْنَبِيُّ عَنْ مَالِكٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ ابْنِ مُحَيِّصَةَ عَنْ أَبِيهِأَنَّهُ اسْتَأْذَنَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي إِجَارَةِ الْحَجَّامِ فَنَهَاهُ عَنْهَا فَلَمْ يَزَلْ يَسْأَلُهُ وَيَسْتَأْذِنُهُ حَتَّى أَمَرَهُ أَنْ أَعْلِفْهُ نَاضِحَكَ وَرَقِيقَكَ
Bizga [Abdulloh ibn Maslama], [Molik], [Ibn Shihob], [Ibn Muhayyisha], [otasi]dan rivoyat qilinishicha, u Rasululloh sollallohu alayhi vasallamdan kanca yollash uchun ruxsat so'ragan, keyin esa uni taqiqlagan. Lekin u yolvorib, ruxsat so'rashda davom etgan, toki unga: "Suv sug'orish uchun ishlatiladigan tuyalaringni va qullaringni boq!" - deb buyurmaguncha.
Imom Abu Dovud : 2969
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا خَالِدٌ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍقَالَ احْتَجَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَعْطَى الْحَجَّامَ أَجْرَهُ وَلَوْ عَلِمَهُ خَبِيثًا لَمْ يُعْطِهِ
Bizga [Musaddad], bizga [Yazid? bin Zuray], bizga [Xolid], [Ikrimadan], [Ibn Abbosdan], u aytdi: Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam qon oldirgan va qon oldirgan odamga haq bergan. Agar u buni yomon narsa deb hisoblaganida, bermagan bo'lar edi.
Imom Abu Dovud : 2970
حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ عَنْ مَالِكٍ عَنْ حُمَيْدٍ الطَّوِيلِ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّهُ قَالَحَجَمَ أَبُو طَيْبَةَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَمَرَ لَهُ بِصَاعٍ مِنْ تَمْرٍ وَأَمَرَ أَهْلَهُ أَنْ يُخَفِّفُوا عَنْهُ مِنْ خَرَاجِهِ
Bizga [Al-Qa'nabiy], [Molik], [Humayd As-Savil], [Anas ibn Molik]dan shunday deyilgan: U: «Abu Tayba Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga hijoma oldi va unga bir sha' xurmo berishni buyurdi va xo'jayinlariga xirojini kamaytirishni buyurdi», dedi.
Imom Abu Dovud : 2971
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جُحَادَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا حَازِمٍ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَنَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ كَسْبِ الْإِمَاءِ
Bizga [Ubaydulloh ibn Muaz], bizga [otam], bizga [Shu'ba], [Muhammad ibn Juhada]dan so'zlab berdi: Men [Abu Hazim]ning [Abu Hurayra]ning shunday deganini eshitganini eshitdim: Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam ayol qullarni fohishalikdan qaytarganlar.
Imom Abu Dovud : 2972
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ حَدَّثَنِي طَارِقُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْقُرَشِيُّ قَالَجَاءَ رَافِعُ بْنُ رِفَاعَةَ إِلَى مَجْلِسِ الْأَنْصَارِ فَقَالَ لَقَدْ نَهَانَا نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْيَوْمَ فَذَكَرَ أَشْيَاءَ وَنَهَى عَنْ كَسْبِ الْأَمَةِ إِلَّا مَا عَمِلَتْ بِيَدِهَا وَقَالَ هَكَذَا بِأَصَابِعِهِ نَحْوَ الْخَبْزِ وَالْغَزْلِ وَالنَّفْشِ
Bizga [Horun ibn Abdulloh], bizga [Hosyim ibn Al Qosim], bizga [Ikrima], menga [Toriq ibn Abdurrahmon Al Quraysiy] aytdilar, dedi u; [Rofi' ibn Rifo'a] ansorlar yig'iniga kelib: "Darhaqiqat, Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam bizni bugun taqiqladilar", dedi. Keyin u bir nechta narsalarni tilga oldi. Va u zinokor qulning mehnatidan faqat qo'llari bilan qiladigan ishlarini taqiqladi. Va u buni barmoqlari bilan non yoyish, yigirish va jun yoyish kabi gapirdi.
Imom Abu Dovud : 2973
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي فُدَيْكٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ يَعْنِي ابْنَ هُرَيْرٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ رَافِعٍ هُوَ ابْنُ خَدِيجٍ قَالَنَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ كَسْبِ الْأَمَةِ حَتَّى يُعْلَمَ مِنْ أَيْنَ هُوَ
[Ahmad ibn Solih] bizga [Ibn Abu Fudayk] bizga [Ubaydulloh ibn Hurayrdan] [otasidan] [bobosi Rofi' ibn Xudayjdan] u shunday dedi: "Rasululloh sollallohu alayhi vasallam qul ayollarning fohishalikdan topgan daromadini, bu daromad qayerdan olingani ma'lum bo'lmaguncha, taqiqlaganlar".
Imom Abu Dovud : 2974
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي مَسْعُودٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ نَهَى عَنْ ثَمَنِ الْكَلْبِ وَمَهْرِ الْبَغِيِّ وَحُلْوَانِ الْكَاهِنِ
Bizga [Qutayba], [Sufyon]dan, [Azuhriy]dan, [Abu Bakr ibn Abdurahmon] [Abu Mas'ud]dan [Abu Mas'ud]dan Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamdan rivoyat qilinganidek, u zotning it savdosidan pulni, zinokorlarning maoshini va folbinlarning ish haqini harom qilgan.
Imom Abu Dovud : 2975
حَدَّثَنَا مُسَدَّدُ بْنُ مُسَرْهَدٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ عَنْ عَلِيِّ بْنِ الْحَكَمِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَنَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ عَسْبِ الْفَحْلِ
[Musaddad ibn Musarhod] bizga, [Ismoil] bizga, [Ali ibn Hakam]dan, [Nofi]dan, [Ibn Umar]dan u: «Rasululloh sollallohu alayhi vasallam erkak hayvonlardan haq olishni taqiqlaganlar», dedilar.
Imom Abu Dovud : 2976
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَعِيلَ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي مَاجِدَةَ قَالَقَطَعْتُ مِنْ أُذُنِ غُلَامٍ أَوْ قُطِعَ مِنْ أُذُنِي فَقَدِمَ عَلَيْنَا أَبُو بَكْرٍ حَاجًّا فَاجْتَمَعْنَا إِلَيْهِ فَرَفَعَنَا إِلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فَقَالَ عُمَرُ إِنَّ هَذَا قَدْ بَلَغَ الْقِصَاصَ ادْعُوا لِي حَجَّامًا لِيَقْتَصَّ مِنْهُ فَلَمَّا دُعِيَ الْحَجَّامُ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنِّي وَهَبْتُ لِخَالَتِي غُلَامًا وَأَنَا أَرْجُو أَنْ يُبَارَكَ لَهَا فِيهِ فَقُلْتُ لَهَا لَا تُسَلِّمِيهِ حَجَّامًا وَلَا صَائِغًا وَلَا قَصَّابًاقَالَ أَبُو دَاوُد رَوَى عَبْدُ الْأَعْلَى عَنْ ابْنِ إِسْحَقَ قَالَ ابْنُ مَاجِدَةَ رَجُلٌ مَنْ بَنِي سَهْمٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا سَلَمَةُ بْنُ الْفَضْلِ حَدَّثَنَا ابْنُ إِسْحَقَ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحُرَقِيِّ عَنْ ابْنِ مَاجِدَةَ السَّهْمِيِّ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ يَعْقُوبَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَقَ حَدَّثَنَا الْعَلَاءُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحُرَقِيُّ عَنْ ابْنِ مَاجِدَةَ السَّهْمِيِّ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ
Bizga [Muso ibn Ismoil], bizga [Hammad ibn Salama], bizga [Muhammad ibn Ishoq], [Al-Alo ibn Abdurrahmon]dan, [Abu Majida]dan u: "Men qulning qulog'ining bir qismini kesib oldim yoki qulimning qulog'ining bir qismi kesib tashlandi", dedi. Keyin Abu Bakr haj holatida bizga keldi. Keyin biz uning oldiga yig'ildik, keyin u bizni Umar ibn Xattobga xabar qildi, keyin [Umar]: "Aslida, bu qishashga yetdi, qassobni chaqiring, u sizga qaytarsin", dedi. Keyin qassob chaqirilganda, u: "Men bir marta Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamning: "Albatta, men xolamga qul berdim va umid qilamanki, u bu quldan baraka oladi", deganlarini eshitganman", dedim. Keyin men unga: "Uni qassoblarga, zargarlarga va qassoblarga bermang!", dedim. Abu Dovud: " [Abdul A'lo] [Ibn Ishoq]dan rivoyat qilgan, [Ibn Mojida] Bani Sahmlik bir kishi [Umar ibn Xattob]dan shunday degan: Bizga [Yusuf ibn Muso]ga, bizga [Salama ibn Al Fazl]ga, bizga [Ibn Ishoq]ga [Al 'Alo ibn Abdurrahmon Al Huraqiy]dan, [Ibn Mojida As Sahmiy]dan va [Umar ibn Xattob]ga Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamdan shunday rivoyat qilingan. Bizga [Al Fazl ibn Ya'qub] bizga [Abdul A'loga] [Muhammad ibn Ishoq]dan, bizga [Al 'Ala ibn Abdurrahmon al Huraqiy]dan, [Ibnu Mojida As Sahmiydan] [Umar ibn Al Xasobdan (r.a.v.) shunday deyilgan.
Imom Abu Dovud : 2977
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ بَاعَ عَبْدًا وَلَهُ مَالٌ فَمَالُهُ لِلْبَائِعِ إِلَّا أَنْ يَشْتَرِطَهُ الْمُبْتَاعُ وَمَنْ بَاعَ نَخْلًا مُؤَبَّرًا فَالثَّمَرَةُ لِلْبَائِعِ إِلَّا أَنْ يَشْتَرِطَ الْمُبْتَاعُحَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ عَنْ مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقِصَّةِ الْعَبْدِ وَعَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقِصَّةِ النَّخْلِ قَالَ أَبُو دَاوُد وَاخْتَلَفَ الزُّهْرِيُّ وَنَافِعٌ فِي أَرْبَعَةِ أَحَادِيثَ هَذَا أَحَدُهَا
[Ahmad ibn Hanbal] bizga, [Sufyan] bizga, [Az-Zuhriy]dan, [Salim]dan, [otasidan], Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamdan rivoyat qilishlaricha, u shunday degan: "Kim qul sotsa va qulning mol-mulki bo'lsa, uning mol-mulki sotuvchiga tegishli, agar xaridor shart qilmasa. Kim juftlangan xurmo daraxtini sotsa, uning mevasi xaridorga tegishli, agar xaridor shart qilmasa." [Al-Qa'nabiy] bizga, [Molik]dan, [Nofi']dan, [Ibn Umardan], [Umardan], Rasululloh sollallohu alayhi vasallamdan qul haqidagi hikoya va [Nofi']dan, [Ibn Umardan], Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamdan xurmo haqidagi hikoya. Abu Dovud aytgan: Az-Zuhriy va Nofi' to'rtta hadisda ixtilof qilishgan. Bu hadis ulardan biri.
Imom Abu Dovud : 2978
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ سُفْيَانَ حَدَّثَنِي سَلَمَةُ بْنُ كُهَيْلٍ حَدَّثَنِي مَنْ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ بَاعَ عَبْدًا وَلَهُ مَالٌ فَمَالُهُ لِلْبَائِعِ إِلَّا أَنْ يَشْتَرِطَ الْمُبْتَاعُ
Bizga [Musaddod] bizga [Yahyo], [Sufyon]dan, menga [Salama bin Kuhayl], menga [eshitgan odam] [Jobir ibn Abdulloh] aytdilar; Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam: "Kim qul sotsa va uning (qulning) mol-mulki bo'lsa, uning mol-mulki sotuvchiga tegishli bo'ladi, agar xaridor talab qilmasa", dedilar.
Imom Abu Dovud : 2979
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ الْقَعْنَبِيُّ عَنْ مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَبِعْ بَعْضُكُمْ عَلَى بَيْعِ بَعْضٍ وَلَا تَلَقَّوْا السِّلَعَ حَتَّى يُهْبَطَ بِهَا الْأَسْوَاقَ
Bizga [Abdulloh ibn Maslama al-Qa'nabiy], [Molik], [Nofi], [Abdulloh ibn Umar] dan rivoyat qilindiki, Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Ba'zilaringiz boshqa odamlardan taklif qilinayotgan mollarni sotmasinlar va bozorga yetib bormaguncha ularni qabul qilmasinlar", dedilar.
Imom Abu Dovud : 2980
حَدَّثَنَا الرَّبِيعُ بْنُ نَافِعٍ أَبُو تَوْبَةَ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ يَعْنِي ابْنَ عَمْرٍو الرَّقِّيَّ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ تَلَقِّي الْجَلَبِ فَإِنْ تَلَقَّاهُ مُتَلَقٍّ مُشْتَرٍ فَاشْتَرَاهُ فَصَاحِبُ السِّلْعَةِ بِالْخِيَارِ إِذَا وَرَدَتْ السُّوقَقَالَ أَبُو عَلِيٍّ سَمِعْتُ أَبَا دَاوُدَ يَقُولُ قَالَ سُفْيَانُ لَا يَبِعْ بَعْضُكُمْ عَلَى بَيْعِ بَعْضٍ أَنْ يَقُولَ إِنَّ عِنْدِي خَيْرًا مِنْهُ بِعَشَرَةٍ
Bizga [Ar Rabi' bin Nafi' Abu Taubah] dan [Ubaydulloh bin 'Amr Ar Raqqiy] dan [Ayyub] dan [Ibn Sirin] dan [Abu Hurayra] dan Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamning mollarni bozorga kirishdan oldin olishni taqiqlaganliklari rivoyat qilingan. Agar uni olib, keyin sotib oladigan xaridor bo'lsa, mollar bozorga yetib kelganida, mol egasi tanlash huquqiga ega. Abu Ali aytadi: Men Abu Dovudning aytganini eshitdim; Sufyon aytadi: Ba'zilaringiz boshqalarning taklifida bo'lgan mollarni sotmasinlar va: "Menda bundan o'ntasi yaxshiroq", demasinlar.