Imam Abu Dawud : 2881
حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ رُشَيْدٍ حَدَّثَنَا شُعَيْبُ بْنُ إِسْحَقَ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو قِلَابَةَ قَالَ حَدَّثَنِي ثَابِتُ بْنُ الضَّحَّاكِ قَالَنَذَرَ رَجُلٌ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَنْحَرَ إِبِلًا بِبُوَانَةَ فَأَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ إِنِّي نَذَرْتُ أَنْ أَنْحَرَ إِبِلًا بِبُوَانَةَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَلْ كَانَ فِيهَا وَثَنٌ مِنْ أَوْثَانِ الْجَاهِلِيَّةِ يُعْبَدُ قَالُوا لَا قَالَ هَلْ كَانَ فِيهَا عِيدٌ مِنْ أَعْيَادِهِمْ قَالُوا لَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْفِ بِنَذْرِكَ فَإِنَّهُ لَا وَفَاءَ لِنَذْرٍ فِي مَعْصِيَةِ اللَّهِ وَلَا فِيمَا لَا يَمْلِكُ ابْنُ آدَمَ
[අබු දාවුද් බින් රුෂිඩ්] අපට [සුඅයිබ් බින් ඉස්හාක්] [අල් අවුසායි] [යාහ්යා බින් අබු කතීර්] වෙතින් අපට [අබු කිලාබා] ඔහු අපට [සියුඅයිබ් බින් ඉෂාක්] අපට මෙසේ පැවසීය; [අබු කිලාබා] ඔහු පැවසීය; [තාබිත් බින් අද් දහක්] මට මෙසේ පැවසීය; නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ කාලයේ බුවානාහි ඔටුවන් මරා දැමීමට මිනිසෙක් දිවුරුම් දුන්නේය. පසුව ඔහු නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් වෙත පැමිණ මෙසේ පැවසීය: ඇත්ත වශයෙන්ම, මම බුවානාහි ඔටුවෙකු මරා දැමීමට දිවුරුම් දුන්නෙමි. එවිට නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'නමස්කාර කරන නොදැනුවත්කමේ පිළිම අතර ඔහු තුළ ඇති පිළිම තිබේද?' ඔවුන් ඇසූහ; නැත. ඔහු ඇසුවේ: 'ඔවුන්ගේ මහා දින අතර මහා දිනයක් තිබේද?' ඔවුන් ඇසූහ; නැත. රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'ඔබේ නද්සාර් ඉටු කරන්න, ඇත්ත වශයෙන්ම ආදම්ගේ දරුවන්ට අයත් නොවන කාරණාවලදී අල්ලාහ්ට අකීකරු වීමෙන් ඔබේ නද්සාර් ඉටු කිරීමට ඔබට අවසර නැත'.
Imam Abu Dawud : 2882
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ بْنِ مِقْسَمٍ الثَّقَفِيُّ مِنْ أَهْلِ الطَّائِفِ قَالَ حَدَّثَتْنِي سَارَّةُ بِنْتُ مِقْسَمٍ الثَّقَفِيِّ أَنَّهَا سَمِعَتْ مَيْمُونَةَ بِنْتَ كَرْدَمٍ قَالَتْخَرَجْتُ مَعَ أَبِي فِي حِجَّةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَسَمِعْتُ النَّاسَ يَقُولُونَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجَعَلْتُ أُبِدُّهُ بَصَرِي فَدَنَا إِلَيْهِ أَبِي وَهُوَ عَلَى نَاقَةٍ لَهُ مَعَهُ دِرَّةٌ كَدِرَّةِ الْكُتَّابِ فَسَمِعْتُ الْأَعْرَابَ وَالنَّاسَ يَقُولُونَ الطَّبْطَبِيَّةَ الطَّبْطَبِيَّةَ فَدَنَا إِلَيْهِ أَبِي فَأَخَذَ بِقَدَمِهِ قَالَتْ فَأَقَرَّ لَهُ وَوَقَفَ فَاسْتَمَعَ مِنْهُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي نَذَرْتُ إِنْ وُلِدَ لِي وَلَدٌ ذَكَرٌ أَنْ أَنْحَرَ عَلَى رَأْسِ بُوَانَةَ فِي عَقَبَةٍ مِنْ الثَّنَايَا عِدَّةً مِنْ الْغَنَمِ قَالَ لَا أَعْلَمُ إِلَّا أَنَّهَا قَالَتْ خَمْسِينَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَلْ بِهَا مِنْ الْأَوْثَانِ شَيْءٌ قَالَ لَا قَالَ فَأَوْفِ بِمَا نَذَرْتَ بِهِ لِلَّهِ قَالَتْ فَجَمَعَهَا فَجَعَلَ يَذْبَحُهَا فَانْفَلَتَتْ مِنْهَا شَاةٌ فَطَلَبَهَا وَهُوَ يَقُولُ اللَّهُمَّ أَوْفِ عَنِّي نَذْرِي فَظَفِرَهَا فَذَبَحَهَاحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ الْحَنَفِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ مَيْمُونَةَ بِنْتِ كَرْدَمِ بْنِ سُفْيَانَ عَنْ أَبِيهَا نَحْوَهُ مُخْتَصَرٌ مِنْهُ شَيْءٌ قَالَ هَلْ بِهَا وَثَنٌ أَوْ عِيدٌ مِنْ أَعْيَادِ الْجَاهِلِيَّةِ قَالَ لَا قُلْتُ إِنَّ أُمِّي هَذِهِ عَلَيْهَا نَذْرٌ وَمَشْيٌ أَفَأَقْضِيهِ عَنْهَا وَرُبَّمَا قَالَ ابْنُ بَشَّارٍ أَنَقْضِيهِ عَنْهَا قَالَ نَعَمْ
ඔහු අපට [අල් හසන් බින් අලි] අපට පැවසුවා, [යාසිද්? බින් හරුන්] අපට පැවසුවා, [අබ්දුල්ලාහ් බින් යාසිද්? බින් මික්සම් අට්ස් ත්සකාෆි] අපට තායිෆ් වැසියන්ගෙන් අපට පැවසුවා, ඔහු කිව්වා; [මයිමුනා බින්ත් කර්දම්] ඇසූ බව මට [සාරා බින්ට් මික්සම් අට්ස් ත්සකාෆි] මට කිව්වා, ඇය කිව්වා; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් හජ් ඉටු කරන විට මම වරක් මගේ පියා සමඟ පිටතට ගියෙමි, පසුව මම රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් දුටුවෙමි, මිනිසුන් මෙසේ කියනු මට ඇසුණි: රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම්. ඊට පස්සේ මම ඔහු දිහා තියුණු ලෙස බැලුවා, ඊට පස්සේ මගේ පියා ඔටුවෙකු පිට සිටියදී ඔහු ළඟට ආවා. ඊට පස්සේ ඔහු නතර වෙලා ළමයින්ට උගන්වන කෙනෙක් කසයක් වගේ කසයක් අරගෙන යනවා ඇහුණා. ඊට පස්සේ මිනිස්සු සහ බෙඩොයින්වරු කියනවා මට ඇහුණා: ශබ්දයක් කරන්න එපා! ශබ්දයක් කරන්න එපා! ශබ්දයක් කරන්න එපා! එවිට මගේ පියා ඔහු වෙත ළඟා වී, ඔහු ඉදිරිපිට ස්ථානයක් ගෙන, ඔහුගේ පණිවිඩය සහ අනාගතවක්තෘත්වය පිළිගෙන, ඔහු නතර වී ඔහුට සවන් දුන්නේය. එවිට ඔහු මෙසේ පැවසීය: අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, මගේ දරුවා පිරිමි ළමයෙකු ලෙස උපත ලැබුවහොත්, බුවානා මුදුනේ එළුවන් කිහිප දෙනෙකු මරා දමන බවට මම දිවුරුම් දී ඇත්තෙමි. යසිඩ්? බින් මික්සාම් පැවසීය; මා දන්නේ ඔහු පැවසූ දේ පමණි; වලිග පහක්. එවිට රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් ඇසුවේය: 'ඔහුට පිළිම තිබේද?' ඔහු පැවසීය; නැත. ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඔබ අල්ලාහ්ට පොරොන්දු වූ දේ ඉටු කරන්න!' මයිමුනා බින්ට් කර්දම් පැවසීය; පසුව ඔහු එළුවන් එකතු කර මරා දැමීය. එවිට එළුවෙක් පලා ගියේය. පසුව ඔහු එය සොයා ගොස් යාච්ඤා කළේය; ඕ අල්ලාහ්, මගේ නඩ්සාර් ඉටු කරන්න. ඉන්පසු ඔහු එළුවා ලබාගෙන එය මරා දැමීය. [මුහම්මද් බින් බසිසාර්] අපට පවසා ඇත, [අබු බකර් අල් හනාෆි] අපට පවසා ඇත, [අබ්දුල් හමීඩ් බින් ජ'ෆාර්] [අම්ර් බින් සයූඅයිබ්] ගෙන්, [මයිමුනා බින්ත් කර්දම් බින් සුෆියාන්] ගෙන් [ඇගේ පියා] ගෙන් සාරාංශයක් ලෙස අපට පවසා ඇත. ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'එහි පිළිමයක් තිබේද, නැතහොත් නොදැනුවත්කමේ ශුද්ධ දිනයක් තිබේද?' ඔහු මෙසේ පැවසීය; නැත. මම කියන්නේ; ඇත්ත වශයෙන්ම මගේ මවට නඩ්සාර් යැපෙන්නන් සිටි අතර ඇවිද ගියහ. මට ඔහු වෙනුවෙන් එය කළ හැකිද? ඉබ්නු බසිසාර් පැවසීය; මට එය කළ හැකිද? ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඔව්'.
Imam Abu Dawud : 2883
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى قَالَا حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَبِي الْمُهَلَّبِ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ قَالَكَانَتْ الْعَضْبَاءُ لِرَجُلٍ مِنْ بَنِي عُقَيْلٍ وَكَانَتْ مِنْ سَوَابِقِ الْحَاجِّ قَالَ فَأُسِرَ فَأَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ فِي وَثَاقٍ وَالنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى حِمَارٍ عَلَيْهِ قَطِيفَةٌ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ عَلَامَ تَأْخُذُنِي وَتَأْخُذُ سَابِقَةَ الْحَاجِّ قَالَ نَأْخُذُكَ بِجَرِيرَةِ حُلَفَائِكَ ثَقِيفَ قَالَ وَكَانَ ثَقِيفُ قَدْ أَسَرُوا رَجُلَيْنِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَقَدْ قَالَ فِيمَا قَالَ وَأَنَا مُسْلِمٌ أَوْ قَالَ وَقَدْ أَسْلَمْتُ فَلَمَّا مَضَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبُو دَاوُد فَهِمْتُ هَذَا مِنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِيسَى نَادَاهُ يَا مُحَمَّدُ يَا مُحَمَّدُ قَالَ وَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَحِيمًا رَفِيقًا فَرَجَعَ إِلَيْهِ فَقَالَ مَا شَأْنُكَ قَالَ إِنِّي مُسْلِمٌ قَالَ لَوْ قُلْتَهَا وَأَنْتَ تَمْلِكُ أَمْرَكَ أَفْلَحْتَ كُلَّ الْفَلَاحِ قَالَ أَبُو دَاوُد ثُمَّ رَجَعْتُ إِلَى حَدِيثِ سُلَيْمَانَ قَالَ يَا مُحَمَّدُ إِنِّي جَائِعٌ فَأَطْعِمْنِي إِنِّي ظَمْآنٌ فَاسْقِنِي قَالَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذِهِ حَاجَتُكَ أَوْ قَالَ هَذِهِ حَاجَتُهُ فَفُودِيَ الرَّجُلُ بَعْدُ بِالرَّجُلَيْنِ قَالَ وَحَبَسَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْعَضْبَاءَ لِرَحْلِهِ قَالَ فَأَغَارَ الْمُشْرِكُونَ عَلَى سَرْحِ الْمَدِينَةِ فَذَهَبُوا بِالْعَضْبَاءِ قَالَ فَلَمَّا ذَهَبُوا بِهَا وَأَسَرُوا امْرَأَةً مِنْ الْمُسْلِمِينَ قَالَ فَكَانُوا إِذَا كَانَ اللَّيْلُ يُرِيحُونَ إِبِلَهُمْ فِي أَفْنِيَتِهِمْ قَالَ فَنُوِّمُوا لَيْلَةً وَقَامَتْ الْمَرْأَةُ فَجَعَلَتْ لَا تَضَعُ يَدَهَا عَلَى بَعِيرٍ إِلَّا رَغَا حَتَّى أَتَتْ عَلَى الْعَضْبَاءِ قَالَ فَأَتَتْ عَلَى نَاقَةٍ ذَلُولٍ مُجَرَّسَةٍ قَالَ فَرَكِبَتْهَا ثُمَّ جَعَلَتْ لِلَّهِ عَلَيْهَا إِنْ نَجَّاهَا اللَّهُ لَتَنْحَرَنَّهَا قَالَ فَلَمَّا قَدِمَتْ الْمَدِينَةَ عُرِفَتْ النَّاقَةُ نَاقَةُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأُخْبِرَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِذَلِكَ فَأَرْسَلَ إِلَيْهَا فَجِيءَ بِهَا وَأُخْبِرَ بِنَذْرِهَا فَقَالَ بِئْسَ مَا جَزَيْتِيهَا أَوْ جَزَتْهَا إِنْ اللَّهُ أَنْجَاهَا عَلَيْهَا لَتَنْحَرَنَّهَا لَا وَفَاءَ لِنَذْرٍ فِي مَعْصِيَةِ اللَّهِ وَلَا فِيمَا لَا يَمْلِكُ ابْنُ آدَمَقَالَ أَبُو دَاوُد وَالْمَرْأَةُ هَذِهِ امْرَأَةُ أَبِي ذَرٍّ
"[සුලෙයිමාන් බින් හාර්බ්] සහ [මුහම්මද් බින් ඊසා] අපට [අයියුබ්] වෙතින් [අබු කිලාබා] වෙතින් [අබු අල් මුහල්ලාබ්] වෙතින් [ඉම්රාන් බින් හුෂයින්] වෙතින් [හම්මාද්] අපට දන්වා ඇත, ඔහු මෙසේ පැවසීය: අතීතයේ දී, 'අද්බා' - රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගේ ඔටුවා - බනී 'උකයිල්' හි මිනිසෙකුට අයත් විය, මෙම ඔටුවා හජ් සඳහා ගිය අයට පෙර ගිය ඔටුවන්ගෙන් එකකි. පසුව ඔහුව සිරකරුවෙකු ලෙස අල්ලා ගන්නා ලදී, පසුව අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) මිනිසා බැඳ සිටියදී ඔහු වෙත පැමිණියේය. ඔහු තම ඔටුව පිට බ්ලැන්කට්ටුවක් ඇඳගෙන සිටියේය. එවිට ඔහු මෙසේ පැවසීය: "ඕ මුහම්මද්, ඔබ මාව අල්ලාගෙන වන්දනාකරුවන්ට පෙර ගිය ඔටුවා - එනම් අල් 'අද්බා' - ගත්තේ ඇයි?" ඔහු මෙසේ පැවසීය: "ඔබේ සගයාගේ වැරැද්ද නිසා, එනම් ත්සාකිෆ් නිසා අපි ඔබව අත්අඩංගුවට ගත්තෙමු." සකීෆ් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ සහචරයින් දෙදෙනෙකු අල්ලා ගත්තේය. ඔහු පැවසීය; ඇත්ත වශයෙන්ම, මම මුස්ලිම්වරයෙකුව සිටියදී ඔහු පැවසූ දේ ඔහු පැවසීය. නැතහොත් ඔහු පැවසීය; ඉස්ලාම් ආගමට හැරුණා. පසුව නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් පිටව ගිය විට...... අබු දාවුද් පැවසීය; මම මෙය මුහම්මද් බින් ඊසාගෙන් ඉගෙන ගත්තෙමි. ඔහු අමතයි; ඕ මුහම්මද්! ඕ මුහම්මද්! රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් දයානුකම්පිත හා මෘදු පුද්ගලයෙකි. ඉන්පසු ඔහු ඔහු වෙත ආපසු ගොස් මෙසේ පැවසීය: ඔබට මොකද වෙලා තියෙන්නේ? ඔහු මෙසේ පැවසීය; මම මුස්ලිම්. ඔහු මෙසේ පැවසීය; 'ඔබ ඔබේ කටයුතු කරගෙන යන අතරතුර එසේ පැවසුවහොත් ඔබ ඉතා වාසනාවන්තයි'. අබු දාවුද් පැවසීය; පසුව මම සලමොන්ගේ හදීසයට ආපසු ගියෙමි, ඔහු මෙසේ පැවසීය; ඕ මුහම්මද්, මට බඩගිනියි, එබැවින් මට ආහාර දෙන්න, මට පිපාසය ඇත, එබැවින් මට පානය කිරීමට යමක් දෙන්න. එවිට නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මෙසේ පැවසීය: 'මෙය ඔබේ කැමැත්තයි'. ඉන්පසු පුද්ගලයා පසුව මිනිසුන් දෙදෙනෙකු සමඟ මුදවා ගන්නා ලදී. ඔහු මෙසේ පැවසීය; සහ රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා අල් 'අද්බා' තුමා ඔහුගේ වාහනය ලෙස රඳවා ගත්හ. එවිට බහු දේවවාදීන් හදිසියේම මදීනාවේ ආලින්දයට පහර දී අල් 'අද්බා' අල්ලා ගත්හ. ඔහු මෙසේ පැවසීය; පසුව ඔවුන් ගොස් කාන්තාවක් අල්ලා ගත් විට, ඔහු මෙසේ පැවසීය; රාත්රියේ ඔවුන් තම ඔටුවන් ඔවුන්ගේ මිදුලේ තබති. ඔහු මෙසේ පැවසීය; පසුව එක් දිනක් ඔවුන් නින්දට වැටුණි, කාන්තාව නැඟිට ඔටුවා මත අත් තැබුවේ නැත, නමුත් ඔටුවා අල් 'අද්බා' වෙත පැමිණෙන තෙක් ශබ්දයක් නිකුත් කළේය. ඔහු මෙසේ පැවසීය; පසුව ඔහු කීකරු හා පරීක්ෂාවට ලක් කරන ලද ඔටුවා වෙත පැමිණ, පසුව ඔහු එය මතට නැඟ අල්ලාහ් එය බේරා ගන්නේ නම් ඔහු නිසැකවම එය මරා දමන බවට දිවුරුම් දුන්නේය. ඉම්රාන් මෙසේ පැවසීය; පසුව ඔහු පැමිණි විට, ඔටුවා නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන්ට මේ ගැන දැනුම් දෙන ලදී. පසුව ඔහු කාන්තාව වෙත පණිවිඩකරුවෙකු යැවූ අතර ඇයට මුහුණ දීමට සිදු වූ අතර, ඇගේ ඉරණම ඔහුට දන්වන ලදී. එවිට ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඔබ දුන් නරක පිළිතුර කුමක්ද'. නැතහොත් 'අල්ලාහ් ඇයව බේරා ගත්තා නම් කාන්තාවට දුන් දෙය, ඔහු නිසැකවම ඇයව ඝාතනය කරනු ඇත. අල්ලාහ්ට අකීකරු වීමෙන් සහ ආදම්ගේ දරුවන්ට අයිති නොවන කාරණාවලදී නද්සාර් ඉටු කිරීමට අවසර නැත' යනුවෙන් අබු දාර් පැවසීය; මෙම කාන්තාව අබු ඩ්සාර්ගේ බිරිඳයි.
Imam Abu Dawud : 2884
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ وَابْنُ السَّرْحِ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ قَالَ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ فَأَخْبَرَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ كَعْبٍ وَكَانَ قَائِدَ كَعْبٍ مِنْ بَنِيهِ حِينَ عَمِيَ عَنْ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ مِنْ تَوْبَتِي أَنْ أَنْخَلِعَ مِنْ مَالِي صَدَقَةً إِلَى اللَّهِ وَإِلَى رَسُولِهِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمْسِكْ عَلَيْكَ بَعْضَ مَالِكَ فَهُوَ خَيْرٌ لَكَ قَالَ فَقُلْتُ إِنِّي أُمْسِكُ سَهْمِيَ الَّذِي بِخَيْبَرَحَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ تِيبَ عَلَيْهِ إِنِّي أَنْخَلِعُ مِنْ مَالِي فَذَكَرَ نَحْوَهُ إِلَى خَيْرٌ لَكَ
[සුලෙයිමාන් බින් ඩවුද්] සහ [ඉබ්නු අස් සර්හ්] යන දෙදෙනාම අපට පැවසූහ; [ඉබ්නු වහබ්] අපට පැවසූහ, [යූනුස්] මට පැවසූහ; [ඉබ්නු ෂිහාබ්] මට පැවසූහ; [අබ්දුල්ලා බින් කබ්] - කබ් අන්ධ වූ විට ඔහු කබ්ගේ මඟ පෙන්වන්නා බව මට දැනුම් දුන්නේය. [කබ්] ගෙන් ඔහු මෙසේ පැවසීය; මම කියමි; අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, නියත වශයෙන්ම මගේ පසුතැවිලිවීම්වලින් එකක් වන්නේ මගේ ධනයෙන් කොටසක් අල්ලාහ්ට සහ ඔහුගේ දූතයාට දානයක් ලෙස දීමයි. නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'ඔබේ ධනයෙන් කොටසක් තබා ගන්න, එය ඔබට වඩා හොඳය!' එබැවින් මම මෙසේ කීවෙමි; ඇත්ත වශයෙන්ම, මම කයිබාර්හි මගේ කොටස් තබාගෙන සිටිමි. [අහමද් බින් සාලිහ්] අපට පවසා ඇති බව [ඉබ්නු වහබ්] අපට පවසා ඇති බව [යූනුස්] [ඉබ්නු ෂිහාබ්] ගෙන් [ඔහුගේ පියාගෙන්] [අබ්දුල්ලාහ් බින් ක'බ් බින් මලික්] ගෙන් මට පවසා ඇති බව [ඔහුගේ පියාගෙන්] ඔහු රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ට ඔහුගේ පසුතැවිල්ල පිළිගත් විට පැවසූ බව මට පැවසීය; ඇත්ත වශයෙන්ම, මම මගේ ධනයෙන් කොටසක් අතහැර දැමුවෙමි...... පසුව ඔහු හදීස් වචන වලට සඳහන් කළේය; ඔබට වඩා හොඳයි.
Imam Abu Dawud : 2885
حَدَّثَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ ابْنِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ أَبِيهِأَنَّهُ قَالَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ أَبُو لُبَابَةَ أَوْ مَنْ شَاءَ اللَّهُ إِنَّ مِنْ تَوْبَتِي أَنْ أَهْجُرَ دَارَ قَوْمِي الَّتِي أَصَبْتُ فِيهَا الذَّنْبَ وَأَنْ أَنْخَلِعَ مِنْ مَالِي كُلِّهِ صَدَقَةً قَالَ يُجْزِئُ عَنْكَ الثُّلُثُحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُتَوَكِّلِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ قَالَ أَخْبَرَنِي مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ كَانَ أَبُو لُبَابَةَ فَذَكَرَ مَعْنَاهُ وَالْقِصَّةُ لِأَبِي لُبَابَةَ قَالَ أَبُو دَاوُد رَوَاهُ يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ بَعْضِ بَنِي السَّائِبِ ابْنِ أَبِي لُبَابَةَ وَرَوَاهُ الزُّبَيْدِيُّ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ حُسَيْنِ بْنِ السَّائِبِ بْنِ أَبِي لُبَابَةَ مِثْلَهُ
['උබයිදුල්ලාහ් බින් උමර්] මට කිව්වා, [සුෆ්යාන් බින් 'උයෙයිනා] [අස් සුහ්රි] ගෙන් [ඉබ්නු ක'බ් බින් මලික්] [ඔහුගේ පියා] ගෙන් කිව්වා, ඔහු නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ට හෝ [අබු ලුබාබා] හෝ අල්ලාහ් කැමති පුද්ගලයාට කිව්වා; ඇත්ත වශයෙන්ම, මගේ පසුතැවිල්ලේ එක් සාක්ෂියක් නම්, මම පාපයක් කළ මගේ ජනතාවගේ දේශයෙන් පිටව ගොස් මගේ ධනයෙන් කොටසක් දානයක් ලෙස අත්හැරීමයි. ඔහු කිව්වා: 'ඔබ තුනෙන් එකක් අත්හැරීම ප්රමාණවත්'. [මුහම්මද් බින් අල් මුතවක්කිල්] අපට කිව්වා [අබ්දුර්රසාක්] අපට කිව්වා, ඔහු කිව්වා; [අස් සුහ්රි] ගෙන් [ම'මර්] මට කිව්වා, ඔහු කිව්වා; [ඉබ්නු ක'බ් බින් මලික්] මට කිව්වා; [අබු ලුබාබා] ….. පසුව ඔහු අර්ථය ප්රකාශ කළේය. අබු ලුබාබා පිළිබඳ කතාව අබු දාවුද් විසින් පැවසුවා; එය [යූනුස්] විසින් [ඉබ්නු සයිහාබ්] ගෙන්, [බානි අස් සායිබ් බින් අබු ලුබාබාගෙන් සමහරක්] ගෙන් විස්තර කර ඇති අතර, [අස් සුබයිඩි] විසින් [අස් සුහ්රි] ගෙන් [හුසේන් බින් අස් සායිබ් බින් අබු ලුබාබා] ගෙන් මෙසේ විස්තර කර ඇත.
Imam Abu Dawud : 2886
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى حَدَّثَنَا حَسَنُ بْنُ الرَّبِيعِ حَدَّثَنَا ابْنُ إِدْرِيسَ قَالَ قَالَ ابْنُ إِسْحَقَ حَدَّثَنِي الزُّهْرِيُّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ فِي قِصَّتِهِ قَالَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ مِنْ تَوْبَتِي إِلَى اللَّهِ أَنْ أَخْرُجَ مِنْ مَالِي كُلِّهِ إِلَى اللَّهِ وَإِلَى رَسُولِهِ صَدَقَةً قَالَ لَا قُلْتُ فَنِصْفُهُ قَالَ لَا قُلْتُ فَثُلُثُهُ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ فَإِنِّي سَأُمْسِكُ سَهْمِي مِنْ خَيْبَرَ
[මුහම්මද් බින් යාහ්යා] අපට පවසා ඇත, [හසන් බින් අර් රබි'] අපට පවසා ඇත, [ඉබ්නු ඉද්රිස්] අපට පවසා ඇත ඔහු මෙසේ පැවසීය; [ඉබ්නු ඉස්හාක්] ඔහු මෙසේ පැවසීය: ඔහු මට [අස් සුහ්රි], [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් අබ්දුල්ලාහ් බින් ක'බ්] වෙතින් [ඔහුගේ පියා] වෙතින්, [ඔහුගේ සීයා] වෙතින් ඔහුගේ කතාව ගැන කීවේය, ඔහු මෙසේ පැවසීය; මම මෙසේ කියමි; අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, නියත වශයෙන්ම අල්ලාහ්ට මගේ පසුතැවිලිවීම්වලින් එකක් වන්නේ මගේ ධනයෙන් කොටසක් අල්ලාහ්ට සහ ඔහුගේ දූතයාට දානයක් ලෙස දීමයි. ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'නැහැ'. මම මෙසේ කියමි; අඩක්. ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'නැහැ'. මම මෙසේ කියමි; තුනෙන් එකක්. ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඔව්'. මම මෙසේ කියමි; මම මෙසේ කියමි: මම මෙසේ කයිබාර්හි මගේ කොටස් තබා ගනිමි.
Imam Abu Dawud : 2887
حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ مُسَافِرٍ التِّنِّيسِيُّ عَنْ ابْنِ أَبِي فُدَيْكٍ قَالَ حَدَّثَنِي طَلْحَةُ بْنُ يَحْيَى الْأَنْصَارِيُّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَعِيدِ بْنِ أَبِي هِنْدٍ عَنْ بُكَيْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَشَجِّ عَنْ كُرَيْبٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ نَذَرَ نَذْرًا لَمْ يُسَمِّهِ فَكَفَّارَتُهُ كَفَّارَةُ يَمِينٍ وَمَنْ نَذَرَ نَذْرًا فِي مَعْصِيَةٍ فَكَفَّارَتُهُ كَفَّارَةُ يَمِينٍ وَمَنْ نَذَرَ نَذْرًا لَا يُطِيقُهُ فَكَفَّارَتُهُ كَفَّارَةُ يَمِينٍ وَمَنْ نَذَرَ نَذْرًا أَطَاقَهُ فَلْيَفِ بِهِقَالَ أَبُو دَاوُد رَوَى هَذَا الْحَدِيثَ وَكِيعٌ وَغَيْرُهُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَعِيدِ بْنِ أَبِي الْهِنْدِ أَوْقَفُوهُ عَلَى ابْنِ عَبَّاسٍ
[ඉබ්නු අබු ෆුඩයික්] ගෙන් [ජෆාර් බින් මුසාෆිර් අට් ටින්නිසි] අපට පැවසූ බව ඔහු පැවසීය; [තල්හා බින් යාහ්යා අල් අන්සාරි] [අබ්දුල්ලාහ් බින් සායිද් බින් අබු හින්දුන්] ගෙන්, [බුකයිර් බින් අබ්දුල්ලා බින් අල් අස්යාජ්] [කුරෙයිබ්] ගෙන්, [ඉබ්නු අබ්බාස්] ගෙන් මට පැවසූ බව අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ පැවසූහ: 'කවුරුන් හෝ එය සඳහන් නොකර භාරයක් කරන්නේද, ඔහුගේ කෆාරා දිවුරුම් කෆාරා වේ. යමෙක් අකීකරු දෙයක් කිරීමට දිවුරුම් දෙන්නේද, එවිට ඔහුගේ කෆාරා යනු දිවුරුම් දීමේ කෆාරා වන අතර, යමෙකු තමාට දැරිය නොහැකි දෙයක් කිරීමට දිවුරුම් දෙන්නේද, එවිට ඔහුගේ කෆාරා උපවාසයේ කෆාරා වේ. යමෙක් තමාට දැරිය හැකි දෙයක් භාර දෙන්නේද, එවිට ඔහු එය ඉටු කළ යුතුය'. අබු දාවුද් පැවසීය; මෙම හදීසය වාකි සහ අබ්දුල්ලා බින් සායිද් බින් අබු අල් හින්ද් ගෙන් තවත් අය විසින් විස්තර කරන ලද අතර, ඔවුන් එය ඉබ්නු අබ්බාස්ට මුක්ෆ් ලෙස සලකනු ලැබ ඇත.
Imam Abu Dawud : 2888
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبَّادٍ الْأَزْدِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ يَعْنِي ابْنَ عَيَّاشٍ عَنْ مُحَمَّدٍ مَوْلَى الْمُغِيرَةِ قَالَ حَدَّثَنِي كَعْبُ بْنُ عَلْقَمَةَ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَفَّارَةُ النَّذْرِ كَفَّارَةُ الْيَمِينِقَالَ أَبُو دَاوُد وَرَوَاهُ عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ عَنْ كَعْبِ بْنِ عَلْقَمَةَ عَنْ ابْنِ شِمَاسَةَ عَنْ عُقْبَةَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَوْفٍ أَنَّ سَعِيدَ بْنَ الْحَكَمِ حَدَّثَهُمْ أَخْبَرَنَا يَحْيَى يَعْنِي بْنَ أَيُّوبَ حَدَّثَنِي كَعْبُ بْنُ عَلْقَمَةَ أَنَّهُ سَمِعَ ابْنَ شِمَاسَةَ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ
[හාරුන් බින් අබ්බාද් අල් අස්දි] අපට [අබු බකර් බින් අය්යාසි] [මුහම්මද්] අල් මුගිරාගේ හිටපු වහලෙකුගෙන් අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය; [අබු අල් කයිර්] [උක්බා බින් අමීර්] [ක'බින් බින් 'අල්කාමා] මට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය; නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා මෙසේ පැවසීය: 'ක'ෆරා නඩ්සර් ක'ෆරා දිවුරුමකි'. අබු දාවුද් පැවසීය; මෙම හදීසය [අම්ර් බින් අල් හාරිත්] විසින් [ක'බ් බින් 'අල්කාමා] [ඉබ්නු සයිමාසා] [උක්බා] වෙතින් විස්තර කර ඇති අතර, [මුහම්මද් බින් 'අවුෆ්] විසින් [සයිද් බින් අල් හකම්] ඔවුන්ට පැවසූ බව අපට පවසා ඇත; [යහ්යා එනම් ඉබ්නු අයුබ්] මට [කාබ් බින් අල්කමා] පවසා ඇත්තේ ඔහු [අබු අල් කයිර්] ගෙන් ['උක්බා බින් අමීර්] ගෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාගෙන් අසා ඇති බව මට [කාබ් බින් අල්කමා] පවසා ඇත.
Imam Abu Dawud : 2889
أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّهُ قَالَيَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي نَذَرْتُ فِي الْجَاهِلِيَّةِ أَنْ أَعْتَكِفَ فِي الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ لَيْلَةً فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْفِ بِنَذْرِكَ
[අහ්මද් බින් හන්බල්] අපට [යහ්යා] [උබයිදුල්ලාහ්] ගෙන් [ඉබ්නු උමර්] ගෙන් [නෆි] මට [උමර් රද්ලියල්ලාහු අන්හු] ගෙන් මෙසේ පැවසූ බව අපට පවසා ඇත: අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, මම නොදැනුවත්කමේ කාලය තුළ රාත්රියේ අල් හරාම් මස්ජිදයේ ඉතිකාෆ් ඉටු කිරීමට භාරයක් වූ බව ඇත්ත වශයෙන්ම පැවසුවෙමි. එවිට නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් ඔහුට මෙසේ පැවසීය: 'ඔබේ නද්සාර් ඉටු කරන්න'.
Imam Abu Dawud : 2890
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي غَرَزَةَ قَالَكُنَّا فِي عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نُسَمَّى السَّمَاسِرَةَ فَمَرَّ بِنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَمَّانَا بِاسْمٍ هُوَ أَحْسَنُ مِنْهُ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ التُّجَّارِ إِنَّ الْبَيْعَ يَحْضُرُهُ اللَّغْوُ وَالْحَلْفُ فَشُوبُوهُ بِالصَّدَقَةِحَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ عِيسَى الْبِسْطَامِيُّ وَحَامِدُ بْنُ يَحْيَى وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ الزُّهْرِيُّ قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ جَامِعِ بْنِ أَبِي رَاشِدٍ وَعَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَعْيَنَ وَعَاصِمٌ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي غَرَزَةَ بِمَعْنَاهُ قَالَ يَحْضُرُهُ الْكَذِبُ وَالْحَلْفُ و قَالَ عَبْدُ اللَّهِ الزُّهْرِيُّ اللَّغْوُ وَالْكَذِبُ
[මුසද්දාද්] අපට පවසා ඇත, [අල් අ'මාසි] [අබු වයිල්] [කයිස් බින් අබු ගරාසා] වෙතින් [අබු මුආවියා] අපට පවසා ඇත, ඔහු මෙසේ පැවසීය; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ කාලයේදී, අපට තැරැව්කරුවන්ගේ නම් ලබා දෙන ලදී, පසුව රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් අප ඉදිරිපිටින් ගොස්, ඔහුට වඩා හොඳ නම් වලින් අපට නම් කළේය. ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'අහෝ වෙළෙන්දනි, ඇත්ත වශයෙන්ම, මිලදී ගැනීම සහ විකිණීමේ ගනුදෙනු නිෂ්ඵල ක්රියාවන්ගෙන් සහ දිවුරුම් දීමෙන් පිරී ඇත, එබැවින් මෙම මිලදී ගැනීම සහ විකිණීමේ ගනුදෙනු පුණ්ය කටයුතුවලින් පිරිසිදු කරන්න!' [අල් හුසේන් බින් ඊසා අල් බිස්තාමි] සහ [හමීඩ් බින් යායා] සහ [අබ්දුල්ලාහ් බින් මුහම්මද් අස් සුහ්රි] අපට පවසා ඇත, ඔවුන් මෙසේ පැවසූහ; [සුෆ්යාන්], [ජාමි' බින් අබු රසයිද්], [අබ්දුල් මලික් බින් අයාන්] සහ [අෂිම්] [අබු වයිල්] [කයිස් බින් අබු ගරාසා] වෙතින් හදීසයේ අර්ථය සමඟ අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය; බොරු සහ දිවුරුම් සමඟ. අබ්දුල්ලා අස් සුහ්රි පැවසීය; නිෂ්ඵල ක්රියා සහ බොරු කතා.
Imam Abu Dawud : 2891
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ الْقَعْنَبِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدٍ عَنْ عَمْرٍو يَعْنِي ابْنَ أَبِي عَمْرٍو عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ رَجُلًا لَزِمَ غَرِيمًا لَهُ بِعَشَرَةِ دَنَانِيرَ فَقَالَ وَاللَّهِ لَا أُفَارِقُكَ حَتَّى تَقْضِيَنِي أَوْ تَأْتِيَنِي بِحَمِيلٍ فَتَحَمَّلَ بِهَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَاهُ بِقَدْرِ مَا وَعَدَهُ فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ أَيْنَ أَصَبْتَ هَذَا الذَّهَبَ قَالَ مِنْ مَعْدِنٍ قَالَ لَا حَاجَةَ لَنَا فِيهَا وَلَيْسَ فِيهَا خَيْرٌ فَقَضَاهَا عَنْهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
[අබ්දුල්ලාහ් බින් මස්ලාමා අල් ක'නබි] අපට පවසා ඇත, [ඉබ්නු අබ්බාස්] වෙතින් [අම්ර් බින් අබු 'අම්ර්] වෙතින් [ඉබ්නු අබ්බාස්] වෙතින් [අබ්දුල් අසීස් බින් මුහම්මද්] අපට පවසා ඇත, මිනිසෙකු ඩිනාර් දහයක් ණය වී සිටින කෙනෙකුව අත් නොහරින බව ඔහු පැවසීය, ඔහු මෙසේ පැවසීය: අල්ලාහ් මත දිවුරන්න, ඔබ ගෙවන තුරු හෝ වගකිව යුතු කෙනෙකු සමඟ මා වෙත පැමිණෙන තුරු මම ඔබව අත් නොහරිමි. එවිට නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් එය විඳදරාගත් අතර, පසුව ඔහු පොරොන්දු වූ මුදල සමඟ පැමිණියේය. එවිට නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් ඔහුට මෙසේ පැවසීය: 'ඔබට මේ රත්තරන් කොහෙන්ද?' ඔහු ඇසුවේය; භාණ්ඩ කැණීමෙන්. ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'අපට ඔහු අවශ්ය නැත, ඔහු තුළ කිසිදු යහපතක් නැත'. එවිට රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් ඔහු වෙනුවෙන් ණය ගෙවීය.
Imam Abu Dawud : 2892
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو شِهَابٍ حَدَّثَنَا ابْنُ عَوْنٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَ سَمِعْتُ النُّعْمَانَ بْنَ بَشِيرٍ وَلَا أَسْمَعُ أَحَدًا بَعْدَهُ يَقُولُسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ الْحَلَالَ بَيِّنٌ وَإِنَّ الْحَرَامَ بَيِّنٌ وَبَيْنَهُمَا أُمُورٌ مُشْتَبِهَاتٌ وَأَحْيَانًا يَقُولُ مُشْتَبِهَةٌ وَسَأَضْرِبُ لَكُمْ فِي ذَلِكَ مَثَلًا إِنَّ اللَّهَ حَمَى حِمًى وَإِنَّ حِمَى اللَّهِ مَا حَرَّمَ وَإِنَّهُ مَنْ يَرْعَى حَوْلَ الْحِمَى يُوشِكُ أَنْ يُخَالِطَهُ وَإِنَّهُ مَنْ يُخَالِطُ الرِّيبَةَ يُوشِكُ أَنْ يَجْسُرَحَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى الرَّازِيُّ أَخْبَرَنَا عِيسَى حَدَّثَنَا زَكَرِيَّا عَنْ عَامِرٍ الشَّعْبِيِّ قَالَ سَمِعْتُ النُّعْمَانَ بْنَ بَشِيرٍ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ بِهَذَا الْحَدِيثِ قَالَ وَبَيْنَهُمَا مُشَبَّهَاتٌ لَا يَعْلَمُهَا كَثِيرٌ مِنْ النَّاسِ فَمَنْ اتَّقَى الشُّبُهَاتِ اسْتَبْرَأَ عِرْضَهُ وَدِينَهُ وَمَنْ وَقَعَ فِي الشُّبُهَاتِ وَقَعَ فِي الْحَرَامِ
[අහ්මද් බින් යූනුස්] අපට පැවසීමෙන් පසු, ඔහු මෙසේ පැවසීය; [අබු ෂිහාබ්] අපට පවසා ඇත, [අෂ් සියාබි] ගෙන් [ඉබ්නු අවුන්] අපට පවසා ඇත, ඔහු මෙසේ පැවසීය; මම [අන් නු'මාන් බින් බසීර්] ගෙන් අසා ඇති අතර, ඔහුගෙන් පසු කිසිවෙකු මට ඇසුනේ නැත. ඔහු මෙසේ පැවසීය; නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා මෙසේ පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි: 'ඇත්ත වශයෙන්ම, හලාල් දේවල් පැහැදිලිය, හරාම් දේවල් පැහැදිලිය, ඒ දෙක අතර ඇති අතර ඒවා අතර නොපැහැදිලි දේවල් තිබේ. මම මේ සඳහා උදාහරණයක් දෙන්නෙමි. ඇත්ත වශයෙන්ම, අල්ලාහ් තහනම් ප්රදේශ ආරක්ෂා කරයි, ඇත්ත වශයෙන්ම අල්ලාහ්ගේ තහනම් ප්රදේශ ඔහු තහනම් කර ඇති දේ වේ. ඇත්ත වශයෙන්ම, තහනම් ප්රදේශය වටා තණකොළ කන අය එයට ඇතුළු වන අතර, ඇත්ත වශයෙන්ම සැක සහිත දේවලට ඇතුළු වන අය නීති විරෝධී දේවලට වැටේ. [ඉබ්රාහිම් බින් මූසා අර් රාසි] අපට පවසා ඇත, [ඊසා] අපට පවසා ඇත [අමීර් අසී සියාබි] ගෙන් [සකාරියා] ඔහු මෙසේ පැවසීය: "[අන් නු'මාන් බින් බසීර්] තුමාට මම ඇහුනා," ඔහු කිව්වා; "නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් මේ හදීසය කියන බව මම ඇහුනා. ඔහු කිව්වා: "තවද මේ දෙක අතර බොහෝ අය නොදන්නා අපැහැදිලි දේවල් තියෙනවා. අපැහැදිලි දේවල් වලින් වැළකී සිටින තැනැත්තා තම ගෞරවය සහ ආගම පවිත්ර කර ගනී, අපැහැදිලි දේවල් වලට වැටෙන තැනැත්තා හරාම් දේවල් වලට වැටෙනවා".
Imam Abu Dawud : 2893
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَخْبَرَنَا عَبَّادُ بْنُ رَاشِدٍ قَالَ سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ أَبِي خَيْرَةَ يَقُولُ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ مُنْذُ أَرْبَعِينَ سَنَةً عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ح و حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ بَقِيَّةَ أَخْبَرَنَا خَالِدٌ عَنْ دَاوُدَ يَعْنِي ابْنَ أَبِي هِنْدٍ وَهَذَا لَفْظُهُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي خَيْرَةَ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَيَأْتِيَنَّ عَلَى النَّاسِ زَمَانٌ لَا يَبْقَى أَحَدٌ إِلَّا أَكَلَ الرِّبَا فَإِنْ لَمْ يَأْكُلْهُ أَصَابَهُ مِنْ بُخَارِهِقَالَ ابْنُ عِيسَى أَصَابَهُ مِنْ غُبَارِهِ
ඔහු [මුහම්මද් බින් ඊසා] අපට පැවසුවා, [හුසයිම්] අපට කිව්වා, [අබ්බාද් බින් රසයිද්] අපට කිව්වා, ඔහු කිව්වා; මම [සයිද් බින් අබු කයිරා] ඔහු කිව්වා කියලා අහලා තියෙනවා; අවුරුදු හතළිහක සිට [අල් හසන්] අපට කියනවා, [අබු හුරෙයිරා] ගෙන්, ඔහු කිව්වා; නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසුවා: .... එය වෙනත් මාර්ගයකින් විස්තර කර ඇත. එය අපට [වහ්බ් බින් බකියා] ගෙන්, එය අපට [කාලිඩ්] ගෙන්, [දාවුද් බින් අබු හින්දුන්] ගෙන්, සහ මෙය පරිවර්තනයයි. [සයිද් බින් අබු කයිරා] ගෙන්, [අල් හසන්] ගෙන් [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමා මෙසේ පැවසුවා: 'නියත වශයෙන්ම මිනිසාට කාලයක් පැමිණෙන්නේ ඔහු හැර අන් කිසිවෙකු පොලිය අනුභව නොකරන, ඔහු එය අනුභව නොකළහොත් එහි දුමකට නිරාවරණය වනු ඇත'. ඉබ්නු ඊසා පැවසුවේ; එය දූවිලි වලින් යම් ප්රමාණයකට බලපෑ බවයි.
Imam Abu Dawud : 2894
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ أَخْبَرَنَا ابْنُ إِدْرِيسَ أَخْبَرَنَا عَاصِمُ بْنُ كُلَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ رَجُلٍ مِنْ الْأَنْصَارِ قَالَخَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي جَنَازَةٍ فَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ عَلَى الْقَبْرِ يُوصِي الْحَافِرَ أَوْسِعْ مِنْ قِبَلِ رِجْلَيْهِ أَوْسِعْ مِنْ قِبَلِ رَأْسِهِ فَلَمَّا رَجَعَ اسْتَقْبَلَهُ دَاعِي امْرَأَةٍ فَجَاءَ وَجِيءَ بِالطَّعَامِ فَوَضَعَ يَدَهُ ثُمَّ وَضَعَ الْقَوْمُ فَأَكَلُوا فَنَظَرَ آبَاؤُنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَلُوكُ لُقْمَةً فِي فَمِهِ ثُمَّ قَالَ أَجِدُ لَحْمَ شَاةٍ أُخِذَتْ بِغَيْرِ إِذْنِ أَهْلِهَا فَأَرْسَلَتْ الْمَرْأَةُ قَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي أَرْسَلْتُ إِلَى الْبَقِيعِ يَشْتَرِي لِي شَاةً فَلَمْ أَجِدْ فَأَرْسَلْتُ إِلَى جَارٍ لِي قَدْ اشْتَرَى شَاةً أَنْ أَرْسِلْ إِلَيَّ بِهَا بِثَمَنِهَا فَلَمْ يُوجَدْ فَأَرْسَلْتُ إِلَى امْرَأَتِهِ فَأَرْسَلَتْ إِلَيَّ بِهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَطْعِمِيهِ الْأُسَارَى
[මුහම්මද් බින් අල් 'අලා`] අපට පවසා ඇත, [ඉබ්නු ඉද්රිස්] අපට පවසා ඇත, [අෂ්ම් බින් කුලයිබ්] අපට පවසා ඇත, [ඔහුගේ පියා] [අන්සාර් මිනිසෙකුගෙන්], ඔහු මෙසේ පැවසීය; අපි වරක් රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සමඟ මෘත දේහය භාර දීමට පිටත්ව ගියෙමු, එවිට රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා සොහොන් ගෙය මුදුනේ සිට කැණීම් කරමින් සිටි පුද්ගලයාට මෙසේ කියනු මම දුටුවෙමි: 'කකුල් දෙපස සිට පුළුල් කරන්න, හිස දෙපස සිට පුළුල් කරන්න'. ඉන්පසු ඔහු ආපසු පැමිණි විට, කාන්තාවකගේ දූතයෙකු විසින් ඔහුව පිළිගනු ලැබූ අතර ඇය රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ට කෑමට ආරාධනා කළාය, පසුව ඔහු පැමිණ ආහාර පිළිගැන්වීය. ඉන්පසු ඔහු ආහාර මත තම දෑත් තැබූ අතර ජනතාව ආහාර මත තම අත් තැබූ අතර ඔවුන් කෑහ. එවිට මිනිසුන් රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් ඔහුගේ මුඛයෙන් ආහාර හපනු දුටුවේය, පසුව ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'මට හිමිකරුගේ අවසරයකින් තොරව ගත් එළු මස් ලැබුණා'. එවිට කාන්තාව පණිවිඩකරුවෙකු යවා මෙසේ පැවසුවාය: අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, මම එළුවෙකු මිලදී ගැනීම සඳහා බාකි වෙත පණිවිඩකරුවෙකු යවා ඇත, නමුත් මට එවැන්නෙකු හමු නොවීය. එබැවින් එළුවෙකු මිලදී ගත් මගේ අසල්වැසියා වෙත පණිවිඩකරුවෙකු යවා එය මට එවා එහි මිලට වන්දි ගෙවීමට, නමුත් මට එය හමු නොවීය. පසුව මම ඔහුගේ බිරිඳ වෙත පණිවිඩකරුවෙකු යැවූ අතර, ඇය එළුවා මා වෙත එව්වාය. එවිට අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'සිරකරුවන්ට පෝෂණය කරන්න!'
Imam Abu Dawud : 2895
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا سِمَاكٌ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَلَعَنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ آكِلَ الرِّبَا وَمُؤْكِلَهُ وَشَاهِدَهُ وَكَاتِبَهُ
[අහ්මද් බින් යූනුස්] අපට පවසා ඇත, [සුහයිර්] අපට පවසා ඇත, [සිමාක්] අපට පවසා ඇත, [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් අබ්දුල්ලාහ් බින් මස්'උද්] මට පවසා ඇත, [ඔහුගේ පියාගෙන්], ඔහු මෙසේ පැවසීය; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා පොළිය අනුභව කරන්නන්ට, පොළිය පෝෂණය කරන්නන්ට, ඔවුන්ගේ සාක්ෂිකරුවන්ට සහ ඒවායේ කතුවරුන්ට ශාප කළේය.
Imam Abu Dawud : 2896
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ حَدَّثَنَا شَبِيبُ بْنُ غَرْقَدَةَ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِيهِ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ يَقُولُ أَلَا إِنَّ كُلَّ رِبًا مِنْ رِبَا الْجَاهِلِيَّةِ مَوْضُوعٌ لَكُمْ رُءُوسُ أَمْوَالِكُمْ لَا تَظْلِمُونَ وَلَا تُظْلَمُونَ أَلَا وَإِنَّ كُلَّ دَمٍ مِنْ دَمِ الْجَاهِلِيَّةِ مَوْضُوعٌ وَأَوَّلُ دَمٍ أَضَعُ مِنْهَا دَمُ الْحَارِثِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ كَانَ مُسْتَرْضِعًا فِي بَنِي لَيْثٍ فَقَتَلَتْهُ هُذَيْلٌ قَالَ اللَّهُمَّ هَلْ بَلَّغْتُ قَالُوا نَعَمْ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ قَالَ اللَّهُمَّ اشْهَدْ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ
[මුසද්දාද්] අපට පවසා ඇත, [අබු අල් අහ්වාෂ්] අපට පවසා ඇත, [සයාබිබ් බින් ගර්කදා] අපට පවසා ඇත, [සුලෙයිමාන් බින් අම්ර්] ගෙන්, [ඔහුගේ පියාගෙන්] ඔහු මෙසේ පැවසීය; හජ් වාඩා අතරතුර රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පවසනු මට ඇසිණි: 'ජාහිලියා පොළියෙන් ලැබෙන සියලුම පොලිය අවලංගු කර ඇති බව දැනගන්න, ඔබ වෙනුවෙන්, ඔබේ අගනුවර, පීඩාවට පත් නොවී සහ පීඩාවට පත් නොවී සිටීමෙන්. නොදැනුවත්කමේ යුගයේ සිට සියලුම ලේ වැගිරී ඇති බවත්, මා වැගිරවූ පළමු රුධිරය අල් හාරිත් බින් අබ්දුල් මුත්තලිබ්ගේ රුධිරය බවත් දැනගන්න, ඔහුට කලින් බනි ලයිට්වරුන්ගෙන් කෙනෙකු විසින් මව්කිරි දෙන ලද බවත්, පසුව ඔහු හුඩ්සයිල් ජනයා විසින් මරා දමන ලද බවත් දැනගන්න. ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'අල්ලාහ්, සාක්ෂිකරු. මම බේරා ගත්තාද?' ඔවුන් ඇසුවා; ඔව්. තුන් වතාවක්. ඔහු ඇසුවා; ඕ අල්ලාහ්, බලාගන්න. ඔහු එය තුන් වතාවක් කීවේය.
Imam Abu Dawud : 2897
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ السَّرْحِ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ ح و حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنَا عَنْبَسَةُ عَنْ يُونُسَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ قَالَ لِي ابْنُ الْمُسَيَّبِ إِنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْحَلِفُ مَنْفَقَةٌ لِلسِّلْعَةِ مَمْحَقَةٌ لِلْبَرَكَةِقَالَ ابْنُ السَّرْحِ لِلْكَسْبِ و قَالَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
[අහ්මද් බින් අම්ර් බින් අස් සර්හ්] අපට [ඉබ්නු වහබ්] තුමා පැවසූ බව අපට පවසා ඇති අතර එය වෙනත් මාර්ගයකින් විස්තර කර ඇත: [අහ්මද් බින් සාලිහ්] අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇති අතර, [ඉබ්නු ෂිහාබ්] තුමාගෙන් [යූනුස්] තුමාගෙන් [අන්බාසා] අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය; [ඉබ්නු අල් මුසයියාබ්] මට මෙසේ පැවසීය; සැබවින්ම [අබු හුරයිරා] තුමා පැවසීය; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි: 'දිවුරුම් දෙයින් විකුණා ආශිර්වාද ලබා ගනී'. ඉබ්නු අස් සර්හ් පැවසීය; උත්සාහය ඉවත් කිරීම. ඔහු සයිද් බින් අල් මුසයියාබ්ගෙන් අබු හුරයිරාගෙන් නබි (සල්) තුමාගෙන් මෙසේ පැවසීය.
Imam Abu Dawud : 2898
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ حَدَّثَنِي سُوَيْدُ بْنُ قَيْسٍ قَالَجَلَبْتُ أَنَا وَمَخْرَفَةُ الْعَبْدِيُّ بَزًّا مِنْ هَجَرَ فَأَتَيْنَا بِهِ مَكَّةَ فَجَاءَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمْشِي فَسَاوَمَنَا بِسَرَاوِيلَ فَبِعْنَاهُ وَثَمَّ رَجُلٌ يَزِنُ بِالْأَجْرِ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ زِنْ وَأَرْجِحْحَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ عُمَرَ وَمُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْمَعْنَى قَرِيبٌ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ أَبِي صَفْوَانَ بْنِ عُمَيْرَةَ قَالَ أَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَكَّةَ قَبْلَ أَنْ يُهَاجِرَ بِهَذَا الْحَدِيثِ وَلَمْ يَذْكُرْ يَزِنُ بِأَجْرٍ قَالَ أَبُو دَاوُد رَوَاهُ قَيْسٌ كَمَا قَالَ سُفْيَانُ وَالْقَوْلُ قَوْلُ سُفْيَانَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي رِزْمَةَ سَمِعْتُ أَبِي يَقُولُ قَالَ رَجُلٌ لِشُعْبَةَ خَالَفَكَ سُفْيَانَ قَالَ دَمَغْتَنِي وَبَلَغَنِي عَنْ يَحْيَى بْنِ مَعِينٍ قَالَ كُلُّ مَنْ خَالَفَ سُفْيَانَ فَالْقَوْلُ قَوْلُ سُفْيَانَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شُعْبَةَ قَالَ كَانَ سُفْيَانُ أَحْفَظَ مِنِّي
ඔහු ['උබයිදුල්ලාහ් බින් මුආද්ස්] අපට පැවසුවා, [මගේ පියාට] අපට කිව්වා, [සිමාක් බින් හාර්බ්] සිට [සුෆ්යාන්] අපට කිව්වා, [සුවයිද් බින් කයිස්] මට කිව්වා, ඔහු කිව්වා; හජර් සිට මක්කමට පැමිණි සේද ඇඳුම් වර්ග මක්රාමා සහ මම පිළිගත්තා, පසුව රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් අප වෙත පයින් පැමිණ, පසුව ඔහු අපෙන් කලිසම් කිහිපයක් සඳහා ලංසු තැබුවා, පසුව අපි ඒවා ඔහුට විකුණුවා, එහිදී ගාස්තුවකට කිරුම් කරන කිරුම්කරුවෙකු සිටියේය. ඉන්පසු ඔහු කිරුම්කරුට මෙසේ කීවේය: 'කිරුම් පුරවන්න - තරාදිය පරිපූර්ණ කරන්න.'. [හෆ්ෂා බින් උමර්] සහ [මුස්ලිම් බින් ඉබ්රාහිම්] යන දෙදෙනාම පාහේ එකම අර්ථයක් ඇති බව අපට පැවසුවා. ඔවුන් දෙදෙනාම මෙසේ පැවසුවා; [සිමාක් බින් හාර්බ්] සිට [අබු ෂෆ්වාන් බින් 'උමයිරා] දක්වා [සියුබා] අපට පැවසුවා, ඔහු මෙසේ පැවසීය; මම මක්කාවේ රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් වෙත පැමිණියේ ඔහු සංක්රමණය වීමට පෙරය, - ඔහු මට මෙම හදීසය පැවසූ අතර එය සඳහන් කළේ නැත; විපාක ලැබීම ගැන සලකා බලමින්. අබු දාවුද් පැවසීය; හදීසය [කයිස්] විසින් විස්තර කරන ලදී, සුෆියාන් පැවසූ පරිදි. නිවැරදි වචන සුෆියාන්ගේ වචන වේ. ඉබ්නු අබු රිස්මා අපට කීවේය; මගේ පියා පවසන බව මට ඇසුණි; මිනිසෙක් සියුබාට පැවසුවේ, සුෆියාන් ඔබට වංචා කර ඇත. ඔබ මට තුවාල කළා, යාහ්යා බින් මයින්ගෙන් මට ආරංචියක් ලැබුණා, ඔහු පැවසීය; සුෆියාන් සමඟ එකඟ නොවන සෑම කෙනෙකුම, එවිට නිවැරදි වචන සුෆියාන්ගේ වචන වේ. අහමඩ් බින් හන්බල් අපට පැවසුවා, ෂුබාහි වකී අපට පැවසුවා ඔහු පැවසීය; සුෆියාන් මට වඩා හොඳින් දන්නවා.
Imam Abu Dawud : 2899
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا ابْنُ دُكَيْنٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ حَنْظَلَةَ عَنْ طَاوُسٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوَزْنُ وَزْنُ أَهْلِ مَكَّةَ وَالْمِكْيَالُ مِكْيَالُ أَهْلِ الْمَدِينَةِقَالَ أَبُو دَاوُد وَكَذَا رَوَاهُ الْفِرْيَابِيُّ وَأَبُو أَحْمَدَ عَنْ سُفْيَانَ وَافَقَهُمَا فِي الْمَتْنِ و قَالَ أَبُو أَحْمَدَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ مَكَانَ ابْنِ عُمَرَ وَرَوَاهُ الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ حَنْظَلَةَ قَالَ وَزْنُ الْمَدِينَةِ وَمِكْيَالُ مَكَّةَ قَالَ أَبُو دَاوُد وَاخْتُلِفَ فِي الْمَتْنِ فِي حَدِيثِ مَالِكِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذَا
[උස්මාන් බින් අබු සයිබා] අපට පවසා තිබේද?, [ඉබ්නු දුකයින්] අපට පවසා තිබේද, [සුෆ්යාන්] අපට පවසා තිබේද, [හන්සාලා] සිට [තවුස්] සිට [ඉබ්නු උමර්] ඔහු මෙසේ පැවසීය; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'මිනුම් ප්රමිතිය වන මිනුම මක්කාවේ ජනතාවගේ මිනුමයි, මිනුම් ප්රමිතිය වන මිනුම මදීනාවේ ජනතාවගේ මිනුමයි'. අබු දාවුද් මෙසේ පැවසීය; මෙය [අල් ෆිර්යාබි] සහ [අබු අහමඩ්] [සුෆ්යාන්] ගෙන් විස්තර කරන ලදී. සහ මාතාන්හි දෙකම සමාන වේ. [අබු අහමඩ්] මෙසේ පැවසීය; [ඉබ්නු අබ්බාස්] වෙතින්. ඉබ්නු උමර් වෙනුවට. හදීසය [අල් වලීඩ් බින් මුස්ලිම්] විසින් [හන්සාලා] වෙතින් විස්තර කරන ලදී. ඔහු මෙසේ පැවසීය; මෙඩිනා පරිමාණයන් සහ මක්කාවේ මිනුම්. අබු දාවුද් මෙසේ පැවසීය; මෙම කාරණය සම්බන්ධයෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ 'ආතා' වෙතින් මලික් බින් ඩිනාර්ගේ හදීසයේ එය විවාද කර ඇත.
Imam Abu Dawud : 2900
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ مَسْرُوقٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ سَمْعَانَ عَنْ سَمُرَةَ قَالَخَطَبَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ هَاهُنَا أَحَدٌ مِنْ بَنِي فُلَانٍ فَلَمْ يُجِبْهُ أَحَدٌ ثُمَّ قَالَ هَاهُنَا أَحَدٌ مِنْ بَنِي فُلَانٍ فَلَمْ يُجِبْهُ أَحَدٌ ثُمَّ قَالَ هَاهُنَا أَحَدٌ مِنْ بَنِي فُلَانٍ فَقَامَ رَجُلٌ فَقَالَ أَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا مَنَعَكَ أَنْ تُجِيبَنِي فِي الْمَرَّتَيْنِ الْأُولَيَيْنِ أَمَا إِنِّي لَمْ أُنَوِّهْ بِكُمْ إِلَّا خَيْرًا إِنَّ صَاحِبَكُمْ مَأْسُورٌ بِدَيْنِهِ فَلَقَدْ رَأَيْتُهُ أَدَّى عَنْهُ حَتَّى مَا بَقِيَ أَحَدٌ يَطْلُبُهُ بِشَيْءٍقَالَ أَبُو دَاوُد سَمْعَانُ بْنُ مُشَنِّجٍ
[සයිද් බින් මන්ෂුර්] අපට පවසා ඇත, [අබු අල් අහ්වාෂ්] [සයිද් බින් මස්රුක්] වෙතින්, [අෂ් සියාබි] වෙතින්, [සමාන්] [සමුරා] වෙතින් අපට පවසා ඇත, ඔහු මෙසේ පැවසීය; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් අපට දේශනා කළේය, පසුව ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'මෙහි බනී ෆුලාන් සිට කිසිවෙකු සිටීද?' එවිට මිනිසෙක් නැඟිට මෙසේ පැවසීය: 'මම අල්ලාහ්ගේ දූතයෙනි. එවිට ඔහු සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'පළමු ප්රශ්න දෙකට මට පිළිතුරු දීමෙන් ඔබව වළක්වන්නේ කුමක්ද? මා සම්බන්ධයෙන්, යහපත හැර ඔබට කිසිවක් කීමට මට නැත. ඇත්ත වශයෙන්ම, ඔබේ මිතුරන් ඔවුන්ගේ ණයවලින් සිරවී සිටිති'. ඇත්ත වශයෙන්ම, ඔහුගෙන් කිසිවක් ඉල්ලා සිටීමට කිසිවෙකු ඉතිරි නොවන තෙක් ඔහු ඔහුට ණය ගෙවා ඇති බව මම දුටුවෙමි. අබු දාවුද් පැවසීය; සමන් බින් මුස්යානිජ්.