Imom Abu Dovud (الامام ابو داود) - 4590 Hadis
Hadis
Imom Abu Dovud : 2601
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الزُّهْرِيُّ عَنْ عَمْرِو بْنِ أَبِي عَمْرٍو عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَقَدِمْنَا خَيْبَرَ فَلَمَّا فَتَحَ اللَّهُ تَعَالَى الْحِصْنَ ذُكِرَ لَهُ جَمَالُ صَفِيَّةَ بِنْتِ حُيَيٍّ وَقَدْ قُتِلَ زَوْجُهَا وَكَانَتْ عَرُوسًا فَاصْطَفَاهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِنَفْسِهِ فَخَرَجَ بِهَا حَتَّى بَلَغْنَا سُدَّ الصَّهْبَاءِ حَلَّتْ فَبَنَى بِهَا
Bizga [Said ibn Manshur], bizga [Yaqub ibn Abdurrahmon az-Zuhriy] [Amr ibn Abu Amr] [Anas ibn Molik]dan rivoyat qilgan hadisda u shunday degan: Biz Xaybarga keldik, keyin Alloh Taolo qal'ani fath qilganida, u Rasulullohga (sollallohu alayhi vasallam) Shofiyya bint Huyayning go'zalligi haqida gapirib berdi, uning eri o'ldirilgan edi. Va u kelin edi. Keyin Rasululloh sollallohu alayhi vasallam uni o'zi uchun tanladilar, keyin biz Suddu ash-Shahboga yetib borgunimizcha Shofiyya iddadan chiqqunga qadar u bilan chiqib ketdilar, keyin u bunga aralashdi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 2602
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَصَارَتْ صَفِيَّةُ لِدِحْيَةَ الْكَلْبِيِّ ثُمَّ صَارَتْ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Bizga [Musaddod] aytdi, bizga [Hammad ibn Zaydni] [Abdul Aziz ibn Shuhaybdan] [Anas ibn Molikdan] aytdi, dedilar. Shofiya Dihya Kalbiyning mulkiga aylangan edi, keyin Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning mulkiga aylandi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 2603
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ خَلَّادٍ الْبَاهِلِيُّ حَدَّثَنَا بَهْزُ بْنُ أَسَدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ أَخْبَرَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍ قَالَوَقَعَ فِي سَهْمِ دِحْيَةَ جَارِيَةٌ جَمِيلَةٌ فَاشْتَرَاهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِسَبْعَةِ أَرْؤُسٍ ثُمَّ دَفَعَهَا إِلَى أُمِّ سُلَيْمٍ تَصْنَعُهَا وَتُهَيِّئُهَا قَالَ حَمَّادٌ وَأَحْسَبُهُ قَالَ وَتَعْتَدُّ فِي بَيْتِهَا صَفِيَّةُ بِنْتُ حُيَيٍّ
Bizga [Muhammad bin Xallad al-Bahiliy], bizga [Bahz bin Asad], bizga [Hammad], bizga [Sobit], bizga [Anas]dan, dedi u; Dihyaning moliga chiroyli qul tushib qolgan edi, keyin Rasululloh sollallohu alayhi vasallam uni yetti ar-usga sotib oldilar, keyin uni Ummu Sulaymga topshirdilar, u tayyorlasin deb. Hammad aytdi; va men Anas aytdi deb aminman; va Shofiyya bint Huyay uning uyida idda qildi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 2604
حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ ح و حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْمَعْنَى قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ عُلَيَّةَ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَجُمِعَ السَّبْيُ يَعْنِي بِخَيْبَرَ فَجَاءَ دِحْيَةُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَعْطِنِي جَارِيَةً مِنْ السَّبْيِ قَالَ اذْهَبْ فَخُذْ جَارِيَةً فَأَخَذَ صَفِيَّةَ بِنْتَ حُيَيٍّ فَجَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ أَعْطَيْتَ دِحْيَةَ قَالَ يَعْقُوبُ صَفِيَّةَ بِنْتَ حُيَيٍّ سَيِّدَةَ قُرَيْظَةَ وَالنَّضِيرِ ثُمَّ اتَّفَقَا مَا تَصْلُحُ إِلَّا لَكَ قَالَ ادْعُوهُ بِهَا فَلَمَّا نَظَرَ إِلَيْهَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهُ خُذْ جَارِيَةً مِنْ السَّبْيِ غَيْرَهَا وَإِنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْتَقَهَا وَتَزَوَّجَهَا
Bizga [Dovud ibn Muaz], bizga [Abdul Varits] aytib berdi. Va bu boshqa yo'l bilan rivoyat qilingan: bizga [Yaqub ibn Ibrohim] ma'noda aytib berdi, dedi u; bizga [Ibn Ulayya], bizga [Abdul Aziz ibn Shuhayb], bizga [Anas], dedi u; asirlar Xaybarda to'plangan edi, keyin Dihya kelib: "Yo Rasululloh, menga o'sha asirdan bir ayol qul bering", dedi. U: "Borib, bir ayol qul oling", dedi. Keyin u Shofiyya binti Huyayni oldi. Keyin bir kishi Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamning oldilariga kelib: "Yo Rasululloh, siz Dihyaga - Ya'qub aytdi; Shofiyya binti Huyay, Qurayzaning ayol rahbari va Nazirga - berdingiz", dedi. Keyin ikkalasi ham bir xil talaffuzda; U sizdan boshqasiga loyiq emas", dedi u. U: "Uni olib kelib chaqiring!" dedi. Keyin Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam Shofiyyaga qaraganlarida: "Asirlardan boshqa qullarni olinglar!" dedilar. Darhaqiqat, Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam Shofiyyani ozod qilib, unga uylandilar.
Hadis
Imom Abu Dovud : 2605
حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا قُرَّةُ قَالَ سَمِعْتُ يَزِيدَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ قَالَكُنَّا بِالْمِرْبَدِ فَجَاءَ رَجُلٌ أَشْعَثُ الرَّأْسِ بِيَدِهِ قِطْعَةُ أَدِيمٍ أَحْمَرَ فَقُلْنَا كَأَنَّكَ مِنْ أَهْلِ الْبَادِيَةِ فَقَالَ أَجَلْ قُلْنَا نَاوِلْنَا هَذِهِ الْقِطْعَةَ الْأَدِيمَ الَّتِي فِي يَدِكَ فَنَاوَلَنَاهَا فَقَرَأْنَاهَا فَإِذَا فِيهَا مِنْ مُحَمَّدٍ رَسُولِ اللَّهِ إِلَى بَنِي زُهَيْرِ بْنِ أُقَيْشٍ إِنَّكُمْ إِنْ شَهِدْتُمْ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَأَقَمْتُمْ الصَّلَاةَ وَآتَيْتُمْ الزَّكَاةَ وَأَدَّيْتُمْ الْخُمُسَ مِنْ الْمَغْنَمِ وَسَهْمَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصَّفِيَّ أَنْتُمْ آمِنُونَ بِأَمَانِ اللَّهِ وَرَسُولِهِ فَقُلْنَا مَنْ كَتَبَ لَكَ هَذَا الْكِتَابَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Bizga [Muslim ibn Ibrohim] aytib berdi, bizga [Qurra] aytib berdi, dedi u; Men [Yazid ibn Abdulloh] ni eshitdim, dedi u; Bir kuni biz tuya bog'laydigan joyda edik, keyin [bir kishi] sochlari iflos keldi. Uning qo'lida qizil charm bor edi, keyin biz: "Siz uzoq hududdan kelganga o'xshaysiz", dedik. Keyin u: "To'g'ri. Biz: "Qo'lingizdagi mana bu terini menga bering", deymiz, dedik. Keyin u bizga terini berdi va biz uni o'qidik. Ma'lum bo'lishicha, mazmuni: Muhammad Rasulullohdan Bani Zuhayr ibn Uqaysiygacha. Darhaqiqat, agar siz Allohdan boshqa ibodatga loyiq iloh yo'qligiga va Muhammad Allohning elchisi ekanligiga guvohlik bersangiz, namoz o'qisangiz, zakot bersangiz va o'ljaning beshdan birini bersangiz va Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamga alohida ulush bersangiz, Alloh va Uning elchisining xavfsizligida omon qolasiz. Keyin biz: "Bu xatni sizga kim yozgan?", deymiz. U: "Rasululloh sollallohu alayhi vasallam", dedi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 2606
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ أَنَّ الْحَكَمَ بْنَ نَافِعٍ حَدَّثَهُمْ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ أَبِيهِوَكَانَ أَحَدَ الثَّلَاثَةِ الَّذِينَ تِيبَ عَلَيْهِمْ وَكَانَ كَعْبُ بْنُ الْأَشْرَفِ يَهْجُو النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَيُحَرِّضُ عَلَيْهِ كُفَّارَ قُرَيْشٍ وَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ قَدِمَ الْمَدِينَةَ وَأَهْلُهَا أَخْلَاطٌ مِنْهُمْ الْمُسْلِمُونَ وَالْمُشْرِكُونَ يَعْبُدُونَ الْأَوْثَانَ وَالْيَهُودُ وَكَانُوا يُؤْذُونَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابَهُ فَأَمَرَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ نَبِيَّهُ بِالصَّبْرِ وَالْعَفْوِ فَفِيهِمْ أَنْزَلَ اللَّهُ{ وَلَتَسْمَعُنَّ مِنْ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ مِنْ قَبْلِكُمْ }الْآيَةَ فَلَمَّا أَبَى كَعْبُ بْنُ الْأَشْرَفِ أَنْ يَنْزِعَ عَنْ أَذَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَعْدَ بْنَ مُعَاذٍ أَنْ يَبْعَثَ رَهْطًا يَقْتُلُونَهُ فَبَعَثَ مُحَمَّدَ بْنَ مَسْلَمَةَ وَذَكَرَ قِصَّةَ قَتْلِهِ فَلَمَّا قَتَلُوهُ فَزَعَتْ الْيَهُودُ وَالْمُشْرِكُونَ فَغَدَوْا عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا طُرِقَ صَاحِبُنَا فَقُتِلَ فَذَكَرَ لَهُمْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي كَانَ يَقُولُ وَدَعَاهُمْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى أَنْ يَكْتُبَ بَيْنَهُ كِتَابًا يَنْتَهُونَ إِلَى مَا فِيهِ فَكَتَبَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَهُ وَبَيْنَهُمْ وَبَيْنَ الْمُسْلِمِينَ عَامَّةً صَحِيفَةً
Bizga [Muhammad bin Yahyo bin Forisga] [Al-Hakam bin Nafi] ularga aytganini aytib berganidan so'ng, u: "[Shuaib] haqida [Az-Zuhriy]dan, [Abdurrahmon bin Abdulloh bin Ka'b bin Molik]dan, [otasidan] xabar berdi va u tavba qilgan uch kishidan biri edi", dedi. Va bundan oldin Ka'b bin Asrof Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamni haqorat qilgan va Quraysh kofirlarini unga hujum qilishga undagan. Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam Madinaga kelganlarida, aholi aralash edi. Ular orasida musulmonlar, butlarga sig'inadigan mushriklar va yahudiylar bor edi. Ular Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam va uning sahobalariga ozor berishdi. Keyin Alloh azza vajalla Payg'ambariga sabrli bo'lishni va kechirishni buyurdi. Alloh ular haqida bir oyat nozil qildi: "Va (shuningdek) sizlardan oldin kitob berilganlardan ham eshitasizlar..." Keyin Ka'b ibn Asroraf Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamga qilgan ta'qiblarini to'xtatishga ikkilanganida, Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam Sa'd ibn Muazga uni o'ldiradigan bir nechta odamni yuborishni buyurdi. Keyin u Muhammad ibn Maslamani yubordi va u Ka'bning o'ldirilishi haqidagi voqeani aytib berdi. Uni o'ldirishganda, yahudiylar va mushriklar hayratda qolishdi. Keyin ular Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamning oldilariga kelib: "Do'stimiz yiqilib, keyin o'ldirilgan", dedilar. Keyin Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam ularga Ka'b aytgan gapni aytib berdi. Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam ularni itoat qiladigan ahdnoma yozishga taklif qildi. Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam u bilan ular va musulmonlar o'rtasida qog'ozga ahdnoma yozdi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 2607
حَدَّثَنَا مُصَرِّفُ بْنُ عَمْرٍو الْأَيَامِيُّ حَدَّثَنَا يُونُسُ يَعْنِي ابْنَ بُكَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي مُحَمَّدٍ مَوْلَى زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ وَعِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَلَمَّا أَصَابَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُرَيْشًا يَوْمَ بَدْرٍ وَقَدِمَ الْمَدِينَةَ جَمَعَ الْيَهُودَ فِي سُوقِ بَنِي قَيْنُقَاعَ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ يَهُودَ أَسْلِمُوا قَبْلَ أَنْ يُصِيبَكُمْ مِثْلُ مَا أَصَابَ قُرَيْشًا قَالُوا يَا مُحَمَّدُ لَا يَغُرَّنَّكَ مِنْ نَفْسِكَ أَنَّكَ قَتَلْتَ نَفَرًا مِنْ قُرَيْشٍ كَانُوا أَغْمَارًا لَا يَعْرِفُونَ الْقِتَالَ إِنَّكَ لَوْ قَاتَلْتَنَا لَعَرَفْتَ أَنَّا نَحْنُ النَّاسُ وَأَنَّكَ لَمْ تَلْقَ مِثْلَنَا فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ فِي ذَلِكَ{ قُلْ لِلَّذِينَ كَفَرُوا سَتُغْلَبُونَ }قَرَأَ مُصَرِّفٌ إِلَى قَوْلِهِ{ فِئَةٌ تُقَاتِلُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ }بِبَدْرٍ{ وَأُخْرَى كَافِرَةٌ }
Bizga [Musharrif ibn Amr al-Ayami], bizga [Yunus ibn Bukayr] aytib berdi u dedi; bizga [Muhammad ibn Ishoq], menga [Muhammad ibn Abu Muhammad] Zayd ibn Sobitning sobiq quli [Sa'id ibn Jubayr] dan va [Ikrima] [Ibn Abbos] dan aytib berdi u dedi: Rasululloh sollallohu alayhi vasallam Badr jangida Qurayshni mag'lub etib, Madinaga kelganlarida, Bani Qaynuqo bozorida yahudiylarni to'plab, keyin dedi: Ey yahudiylar, Qurayshga nima bo'lganini boshdan kechirmasdan oldin Islomni qabul qilinglar. Ular: Ey Muhammad, bir nechta Quraysh xalqini o'ldirganingiz uchun o'zingiz bilan faxrlanmang. Ular tajribasiz odamlar, ular jang qilishda yaxshi emaslar. Aslida, agar siz biz bilan jang qilsangiz, biz g'olib xalq ekanligimizni va biz kabi hech kimni uchratmaganingizni chinakamiga tushunasiz. Keyin Alloh azza vajalla bu masala haqida bir oyat nozil qildi: "Kofirlarga ayting: "Sizlar (bu dunyoda) albatta mag'lub bo'lursizlar". Musharrif Uning quyidagi so'zlarini o'qidi: "Bir guruh Alloh yo'lida jang qiladi, boshqa bir guruh esa kofir bo'ladi".
Hadis
Imom Abu Dovud : 2608
حَدَّثَنَا مُصَرِّفُ بْنُ عَمْرٍو حَدَّثَنَا يُونُسُ قَالَ ابْنُ إِسْحَقَ حَدَّثَنِي مَوْلًى لِزَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ حَدَّثَتْنِي ابْنَةُ مُحَيْصَةَ عَنْ أَبِيهَا مُحَيْصَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ ظَفِرْتُمْ بِهِ مِنْ رِجَالِ يَهُودَ فَاقْتُلُوهُ فَوَثَبَ مُحَيْصَةُ عَلَى شَبِيبَةَ رَجُلٍ مِنْ تُجَّارِ يَهُودَ كَانَ يُلَابِسُهُمْ فَقَتَلَهُ وَكَانَ حُوَيْصَةُ إِذْ ذَاكَ لَمْ يُسْلِمْ وَكَانَ أَسَنَّ مِنْ مُحَيْصَةَ فَلَمَّا قَتَلَهُ جَعَلَ حُوَيْصَةُ يَضْرِبُهُ وَيَقُولُ يَا عَدُوَّ اللَّهِ أَمَا وَاللَّهِ لَرُبَّ شَحْمٍ فِي بَطْنِكَ مِنْ مَالِهِ
[Musharrif ibn Amr] bizga aytdi, [Yunus] bizga aytdi, [Ibn Ishoq] aytdi; [Zaid ibn Sobitning sobiq quli] menga aytdi, [Muhayshaning qizi] menga [otasi Muhayshadan] aytdi, Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Yahudiy erkaklardan kimni tutsangiz, uni o'ldiring!" dedilar. Shunda Muhaysha yahudiy savdogarlaridan biri bo'lgan Shabibaga hujum qildi, u ular bilan yashirincha yashardi, keyin uni o'ldirdi. O'sha paytda Huvaysha hali Islomni qabul qilmagan edi. U Muhayshadan kattaroq edi, shuning uchun uni o'ldirdi, keyin Huvaysha uni urdi va dedi: "Ey Allohning dushmani, Allohga qasamki, uning mol-mulkidan qorningizda qancha yog' bor".
Hadis
Imom Abu Dovud : 2609
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ قَالَبَيْنَا نَحْنُ فِي الْمَسْجِدِ إِذْ خَرَجَ إِلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ انْطَلِقُوا إِلَى يَهُودَ فَخَرَجْنَا مَعَهُ حَتَّى جِئْنَاهُمْ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَنَادَاهُمْ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ يَهُودَ أَسْلِمُوا تَسْلَمُوا فَقَالُوا قَدْ بَلَّغْتَ يَا أَبَا الْقَاسِمِ فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَسْلِمُوا تَسْلَمُوا فَقَالُوا قَدْ بَلَّغْتَ يَا أَبَا الْقَاسِمِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَلِكَ أُرِيدُ ثُمَّ قَالَهَا الثَّالِثَةَ اعْلَمُوا أَنَّمَا الْأَرْضُ لِلَّهِ وَرَسُولِهِ وَإِنِّي أُرِيدُ أَنْ أُجْلِيَكُمْ مِنْ هَذِهِ الْأَرْضِ فَمَنْ وَجَدَ مِنْكُمْ بِمَالِهِ شَيْئًا فَلْيَبِعْهُ وَإِلَّا فَاعْلَمُوا أَنَّمَا الْأَرْضُ لِلَّهِ وَرَسُولِهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Bizga [Qutayba ibn Said] bizga [Al Laits] dan [Said ibn Abu Said] dan, [otasidan], [Abu Hurayra] dan rivoyat qilganidek, u shunday dedi: Biz masjidda bo'lganimizda, to'satdan Rasululloh sollallohu alayhi vasallam bizga chiqib: "Yahudiylarning oldiga boringlar!" dedilar. Keyin biz u bilan birga ularning oldiga bordik. Keyin Rasululloh sollallohu alayhi vasallam o'rnidan turib, ularni chaqirdi. U: "Ey yahudiylar, Islomga kiringlar, najot topasizlar", dedi. Ular: "Haqiqatan ham uni yetkazdingiz, ey Abu al-Qosim", dedilar. Keyin u ularga: "Islomga kiringlar, najot topasizlar!" dedi. Ular: "Haqiqatan ham uni yetkazdingiz, ey Abu al-Qosim", dedilar. Shunda Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Men shuni xohlayman", dedilar. Keyin u uchinchi marta takrorladi va dedi: "Bilinglarki, yer Alloh va Uning Rasulinikidir va men sizlarni bu yerdan haydab chiqarmoqchiman. Shuning uchun sizlardan kim o'z boyligidan bir qismini topsa, uni sotsin, agar topa olmasa, bilingki, yer Alloh va Uning Rasulinikidir."
Hadis
Imom Abu Dovud : 2610
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ دَاوُدَ بْنِ سُفْيَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ رَجُلٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَأَنَّ كُفَّارَ قُرَيْشٍ كَتَبُوا إِلَى ابْنِ أُبَيٍّ وَمَنْ كَانَ يَعْبُدُ مَعَهُ الْأَوْثَانَ مِنْ الْأَوْسِ وَالْخَزْرَجِ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَئِذٍ بِالْمَدِينَةِ قَبْلَ وَقْعَةِ بَدْرٍ إِنَّكُمْ آوَيْتُمْ صَاحِبَنَا وَإِنَّا نُقْسِمُ بِاللَّهِ لَتُقَاتِلُنَّهُ أَوْ لَتُخْرِجُنَّهُ أَوْ لَنَسِيرَنَّ إِلَيْكُمْ بِأَجْمَعِنَا حَتَّى نَقْتُلَ مُقَاتِلَتَكُمْ وَنَسْتَبِيحَ نِسَاءَكُمْ فَلَمَّا بَلَغَ ذَلِكَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ أُبَيٍّ وَمَنْ كَانَ مَعَهُ مِنْ عَبَدَةِ الْأَوْثَانِ اجْتَمَعُوا لِقِتَالِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا بَلَغَ ذَلِكَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَقِيَهُمْ فَقَالَ لَقَدْ بَلَغَ وَعِيدُ قُرَيْشٍ مِنْكُمْ الْمَبَالِغَ مَا كَانَتْ تَكِيدُكُمْ بِأَكْثَرَ مِمَّا تُرِيدُونَ أَنْ تَكِيدُوا بِهِ أَنْفُسَكُمْ تُرِيدُونَ أَنْ تُقَاتِلُوا أَبْنَاءَكُمْ وَإِخْوَانَكُمْ فَلَمَّا سَمِعُوا ذَلِكَ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَفَرَّقُوا فَبَلَغَ ذَلِكَ كُفَّارَ قُرَيْشٍ فَكَتَبَتْ كُفَّارُ قُرَيْشٍ بَعْدَ وَقْعَةِ بَدْرٍ إِلَى الْيَهُودِ إِنَّكُمْ أَهْلُ الْحَلْقَةِ وَالْحُصُونِ وَإِنَّكُمْ لَتُقَاتِلُنَّ صَاحِبَنَا أَوْ لَنَفْعَلَنَّ كَذَا وَكَذَا وَلَا يَحُولُ بَيْنَنَا وَبَيْنَ خَدَمِ نِسَائِكُمْ شَيْءٌ وَهِيَ الْخَلَاخِيلُ فَلَمَّا بَلَغَ كِتَابُهُمْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَجْمَعَتْ بَنُو النَّضِيرِ بِالْغَدْرِ فَأَرْسَلُوا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اخْرُجْ إِلَيْنَا فِي ثَلَاثِينَ رَجُلًا مِنْ أَصْحَابِكَ وَلْيَخْرُجْ مِنَّا ثَلَاثُونَ حَبْرًا حَتَّى نَلْتَقِيَ بِمَكَانِ الْمَنْصَفِ فَيَسْمَعُوا مِنْكَ فَإِنْ صَدَّقُوكَ وَآمَنُوا بِكَ آمَنَّا بِكَ فَقَصَّ خَبَرَهُمْ فَلَمَّا كَانَ الْغَدُ غَدَا عَلَيْهِمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْكَتَائِبِ فَحَصَرَهُمْ فَقَالَ لَهُمْ إِنَّكُمْ وَاللَّهِ لَا تَأْمَنُونَ عِنْدِي إِلَّا بِعَهْدٍ تُعَاهِدُونِي عَلَيْهِ فَأَبَوْا أَنْ يُعْطُوهُ عَهْدًا فَقَاتَلَهُمْ يَوْمَهُمْ ذَلِكَ ثُمَّ غَدَا الْغَدُ عَلَى بَنِي قُرَيْظَةَ بِالْكَتَائِبِ وَتَرَكَ بَنِي النَّضِيرِ وَدَعَاهُمْ إِلَى أَنْ يُعَاهِدُوهُ فَعَاهَدُوهُ فَانْصَرَفَ عَنْهُمْ وَغَدَا عَلَى بَنِي النَّضِيرِ بِالْكَتَائِبِ فَقَاتَلَهُمْ حَتَّى نَزَلُوا عَلَى الْجَلَاءِ فَجَلَتْ بَنُو النَّضِيرِ وَاحْتَمَلُوا مَا أَقَلَّتْ الْإِبِلُ مِنْ أَمْتِعَتِهِمْ وَأَبْوَابِ بُيُوتِهِمْ وَخَشَبِهَا فَكَانَ نَخْلُ بَنِي النَّضِيرِ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَاصَّةً أَعْطَاهُ اللَّهُ إِيَّاهَا وَخَصَّهُ بِهَا فَقَالَ{ وَمَا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ مِنْهُمْ فَمَا أَوْجَفْتُمْ عَلَيْهِ مِنْ خَيْلٍ وَلَا رِكَابٍ }يَقُولُ بِغَيْرِ قِتَالٍ فَأَعْطَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَكْثَرَهَا لِلْمُهَاجِرِينَ وَقَسَمَهَا بَيْنَهُمْ وَقَسَمَ مِنْهَا لِرَجُلَيْنِ مِنْ الْأَنْصَارِ وَكَانَا ذَوِي حَاجَةٍ لَمْ يَقْسِمْ لِأَحَدٍ مِنْ الْأَنْصَارِ غَيْرِهِمَا وَبَقِيَ مِنْهَا صَدَقَةُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّتِي فِي أَيْدِي بَنِي فَاطِمَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا
Bizga [Muhammad bin Dovud bin Sufyonga], bizga [Abdurrazzoqga], bizga [Ma'marga], [Az-Zuhriydan] [Abdurrahmon bin Ka'b bin Molikdan], [Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamning do'stidan] Quraysh kofirlari Ubay va u bilan birga Avs va Xazraj qabilalaridan bo'lgan butlarga sig'inadigan odamlarga xat yozganliklari aytildi. Shu paytda Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam Badr jangidan oldin Madinada edilar: "Albatta, siz bizning do'stimizni himoya qildingiz va biz Alloh nomi bilan qasam ichamizki, siz u bilan jang qilasiz yoki uni haydab chiqarasiz yoki biz sizlarning orangizdagi jang qiluvchilarni o'ldirmagunimizcha va ayollaringizni asir olmagunimizcha, barchamiz bilan sizlarga qarshi boramiz", dedilar. Bu Abdulloh bin Ubay va u bilan birga butparastlar orasidan bo'lgan odamlarga yetib borgach, ular Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamga qarshi jang qilish uchun to'planishdi. Keyin bu gap Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamga yetib kelganida, u ularga duch kelib: "Albatta, Qurayshning sizlarga tahdidi shunday joyga yetdiki, sizlar hech qachon o'zingizni aldashni istaganingizdek aldamagansizlar. Sizlar farzandlaringiz va aka-ukalaringiz bilan jang qilasizlar", dedi. Keyin ular Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamdan buni eshitib, tarqalib ketishdi. Keyin bu xabar Quraysh kofirlariga yetdi, keyin Quraysh kofirlari Badr jangidan keyin yahudiylarga xat yozishdi: "Albatta, sizlar qurol va qal'a egalarisizlar, albatta sizlar bizning do'stlarimiz bilan jang qilasizlar yoki biz shunday qilamiz va biz bilan ayollaringizning xodami - ya'ni ularning to'piqlari o'rtasida hech narsa turolmaydi". Ularning xati Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamga yetib borgach, Bani Nazir xiyonat qilishga qaror qildilar, keyin ular Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga elchi yuborishdi va ular: "Bizning oldimizga o'ttiz kishi sahobalaringiz bilan chiqinglar va bizdan o'ttizta olim chiqadi, toki biz o'rtada uchrashgunimizcha, keyin ular sizdan xabar olishadi", dedilar. Agar ular sizni tasdiqlasalar va sizga ishonsalar, biz ham ishonamiz. Keyin ularga bu xabarni aytib berdi. Keyin ertasi kuni bir nechta qo'shin bilan ularning oldiga bordi, keyin ularni o'rab oldi va ularga: "Albatta, sizlar, Allohga qasamki, menga bergan ahdingizsiz men bilan xavfsiz bo'lmaysizlar", dedi. Keyin ular unga ahd berishdan bosh tortdilar. Shunday qilib, u o'sha kuni ular bilan jang qildi. Keyin ertasi kuni u bir nechta qo'shin bilan Bani Qurayzaga bordi va Bani Nazirni qo'yib yubordi va u ularni ahd qilishga chaqirdi, keyin ular unga ahd berishdi. Keyin u ularni tark etib, bir nechta qo'shin bilan Bani Nazirga bordi va ular mamlakatni tark etgunlaricha ular bilan jang qildilar, shunda ular chiqib, tuyalar ko'tara oladigan narsalarni, uylarining eshiklarini va o'tinlarni olib ketishdi. Bani Nazir xurmo daraxti Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam uchun maxsus bo'lib, Alloh uni unga berdi va maxsus qildi. Alloh aytadi: "Alloh O'z Rasuliga (ularning mol-mulkidan) bergan har qanday o'lja (fa')ni sizlar unga birorta ham ot yoki bitta tuya safarbar qilmadingizlar". Ya'ni, jang qilmasdan, Payg'ambar uning katta qismini muhojirlarga berdi va ularga taqsimladi. Ikki muhtoj ansorga esa, uni ansorlardan faqat ikki kishiga taqsimlamadi. Undan qolgani esa Fotima roziyallohu anho farzandlari qo'lida bo'lgan Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning sadaqalari edi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 2611
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ يَهُودَ النَّضِيرِ وَقُرَيْظَةَ حَارَبُوا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَجْلَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَنِي النَّضِيرِ وَأَقَرَّ قُرَيْظَةَ وَمَنَّ عَلَيْهِمْ حَتَّى حَارَبَتْ قُرَيْظَةُ بَعْدَ ذَلِكَ فَقَتَلَ رِجَالَهُمْ وَقَسَمَ نِسَاءَهُمْ وَأَوْلَادَهُمْ وَأَمْوَالَهُمْ بَيْنَ الْمُسْلِمِينَ إِلَّا بَعْضَهُمْ لَحِقُوا بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَمَّنَهُمْ وَأَسْلَمُوا وَأَجْلَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَهُودَ الْمَدِينَةِ كُلَّهُمْ بَنِي قَيْنُقَاعَ وَهُمْ قَوْمُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَلَامٍ وَيَهُودَ بَنِي حَارِثَةَ وَكُلَّ يَهُودِيٍّ كَانَ بِالْمَدِينَةِ
Bizga [Muhammad bin Yahyo bin Foris], bizga [Abdurrazzoq], bizga [Ibn Jurayj], bizga [Muso bin Uqba], bizga [Nofi], bizga [Ibn Umar] aytganlar: Bani Nazir va Qurayza yahudiylari Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga qarshi jang qilishgan, keyin u Bani Nazirni quvib chiqargan va Qurayzani saqlab qolgan va ularga ozodlik bergan, toki Banu Qurayza u bilan jang qilmaguncha. Shunday qilib, u ularning erkaklarini o'ldirdi, ayollari, bolalari va mol-mulkini musulmonlar orasida taqsimladi, faqat bir qismi Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamga qaytarildi. Keyin ularga Islomni qabul qilmaguncha ozodlik berdi. Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam Madinadan barcha Bani Qaynuqa yahudiylarini quvib chiqardi. Ular Abdulloh bin Salomning qavmi, Bani Horisa yahudiylari va Manidadagi barcha yahudiylar edi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 2612
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ زَيْدِ بْنِ أَبِي الزَّرْقَاءِ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَ أَحْسَبُهُ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَاتَلَ أَهْلَ خَيْبَرَ فَغَلَبَ عَلَى النَّخْلِ وَالْأَرْضِ وَأَلْجَأَهُمْ إِلَى قَصْرِهِمْ فَصَالَحُوهُ عَلَى أَنَّ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصَّفْرَاءَ وَالْبَيْضَاءَ وَالْحَلْقَةَ وَلَهُمْ مَا حَمَلَتْ رِكَابُهُمْ عَلَى أَنْ لَا يَكْتُمُوا وَلَا يُغَيِّبُوا شَيْئًا فَإِنْ فَعَلُوا فَلَا ذِمَّةَ لَهُمْ وَلَا عَهْدَ فَغَيَّبُوا مَسْكًا لِحُيَيِّ بْنِ أَخْطَبَ وَقَدْ كَانَ قُتِلَ قَبْلَ خَيْبَرَ كَانَ احْتَمَلَهُ مَعَهُ يَوْمَ بَنِي النَّضِيرِ حِينَ أُجْلِيَتْ النَّضِيرُ فِيهِ حُلِيُّهُمْ قَالَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِسَعْيَةَ أَيْنَ مَسْكُ حُيَيِّ بْنِ أَخْطَبَ قَالَ أَذْهَبَتْهُ الْحُرُوبُ وَالنَّفَقَاتُ فَوَجَدُوا الْمَسْكَ فَقَتَلَ ابْنَ أَبِي الْحُقَيْقِ وَسَبَى نِسَاءَهُمْ وَذَرَارِيَّهُمْ وَأَرَادَ أَنْ يُجْلِيَهُمْ فَقَالُوا يَا مُحَمَّدُ دَعْنَا نَعْمَلْ فِي هَذِهِ الْأَرْضِ وَلَنَا الشَّطْرُ مَا بَدَا لَكَ وَلَكُمْ الشَّطْرُ وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُعْطِي كُلَّ امْرَأَةٍ مِنْ نِسَائِهِ ثَمَانِينَ وَسْقًا مِنْ تَمْرٍ وَعِشْرِينَ وَسْقًا مِنْ شَعِيرٍ
Bizga [Horun bin Zayd bin Abu Az Zarqa`], bizga [otam], bizga [Hammad bin Salama], ['Ubaydulloh bin Umar]dan, u shunday dedi: —Menimcha, bu [Nofi’]dan — [Ibn Umar]dan, Payg‘ambar sollallohu alayhi vasallam Xaybarga qarshi jang qilib, ularning xurmo daraxtlari va yerlarini egallab olib, ularni qal’alariga boshpana topishga majbur qilganliklari haqida. Keyin ular u bilan tinchlik shartnomasini tuzdilar, Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga oltin, kumush, shuningdek, qurol-yarog‘ va tuyalari yuklaydigan narsalarni hech narsani yashirmaslik sharti bilan. Agar ular buni qilsalar, ular uchun hech qanday kafolat yoki kelishuv bo‘lmaydi. Keyin ular Xaybardan oldin o‘ldirilgan Huyay bin Axtobga tegishli terini yashirishdi. U uni Bani Nazir urushi paytida Bani Nazir quvg‘in qilinganida olib kelgan. Teri ichida ularning zargarlik buyumlari bor. Shunda Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam Sa'yaga: "Huyay ibn Axtobning terisi qayerda?" dedilar. Urush va tirikchilik uni yeb qo'ygan edi. Keyin ular terini olishdi. Keyin u Ibn Abu Abu Haqiqni o'ldirdi va ularning ayollari va bolalarini asirga oldi va ularni quvib chiqarishni niyat qildi. Keyin ular: "Ey Muhammad! Bu yerda ishlaylik, yarmini bizga olamiz, bu sizga, yarmini sizga olamiz", dedilar. Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam har bir xotinga sakson vasak xurmo va yigirma vasak bug'doy berdilar.
Hadis
Imom Abu Dovud : 2613
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ ابْنِ إِسْحَقَ حَدَّثَنِي نَافِعٌ مَوْلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَنَّ عُمَرَ قَالَأَيُّهَا النَّاسُ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ عَامَلَ يَهُودَ خَيْبَرَ عَلَى أَنَّا نُخْرِجُهُمْ إِذَا شِئْنَا فَمَنْ كَانَ لَهُ مَالٌ فَلْيَلْحَقْ بِهِ فَإِنِّي مُخْرِجٌ يَهُودَ فَأَخْرَجَهُمْ
Bizga [Ahmad ibn Hanbal], bizga [Yaqub ibn Ibrohim], bizga [otam], [Ibn Ishoq]dan, menga [Nafi] Abdulloh ibn Umarning sobiq quli, [Abdulloh ibn Umar]dan, [Umar] shunday deganini aytdi: Ey odamlar, albatta, Rasululloh sollallohu alayhi vasallam Xaybar yahudiylarini biz xohlasak, ularni quvib chiqarishimiz sharti bilan yollagan. Kimning boyligi bo'lsa, uni olsin, chunki men yahudiylarni quvib chiqaraman. Keyin Umar ularni chiqarib yubordi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 2614
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ الْمَهْرِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ اللَّيْثِيُّ عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَ لَمَّا افْتُتِحَتْ خَيْبَرُ سَأَلَتْ يَهُودُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يُقِرَّهُمْ عَلَى أَنْ يَعْمَلُوا عَلَى النِّصْفِ مِمَّا خَرَجَ مِنْهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُقِرُّكُمْ فِيهَا عَلَى ذَلِكَ مَا شِئْنَا فَكَانُوا عَلَى ذَلِكَ وَكَانَ التَّمْرُ يُقْسَمُ عَلَى السُّهْمَانِ مِنْ نِصْفِ خَيْبَرَ وَيَأْخُذُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْخُمُسَ وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَطْعَمَ كُلَّ امْرَأَةٍ مِنْ أَزْوَاجِهِ مِنْ الْخُمُسِ مِائَةَ وَسْقٍ تَمْرًا وَعِشْرِينَ وَسْقًا شَعِيرًا فَلَمَّا أَرَادَ عُمَرُ إِخْرَاجَ الْيَهُودِ أَرْسَلَ إِلَى أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَهُنَّ مَنْ أَحَبَّ مِنْكُنَّ أَنْ أَقْسِمَ لَهَا نَخْلًا بِخَرْصِهَا مِائَةَ وَسْقٍ فَيَكُونَ لَهَا أَصْلُهَا وَأَرْضُهَا وَمَاؤُهَا وَمِنْ الزَّرْعِ مَزْرَعَةَ خَرْصٍ عِشْرِينَ وَسْقًا فَعَلْنَا وَمَنْ أَحَبَّ أَنْ نَعْزِلَ الَّذِي لَهَا فِي الْخُمُسِ كَمَا هُوَ فَعَلْنَا
Bizga [Sulaymon ibn Dovud al-Mahriy], bizga [Ibn Vahb], menga [Usoma ibn Zayd al-Laytsiy], [Nofi], [Abdulloh ibn Umar]dan so'radi: Xaybar fath qilinganida, yahudiylar Rasululloh sollallohu alayhi vasallamdan hosilning yarmi uchun ishlashga ruxsat berishlarini so'rashdi. Keyin Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Biz sizlarni shu maosh evaziga xohlagancha ishlashga ruxsat beramiz", dedilar. Shunday qilib, ular shunday ahvolga tushib qolishdi va daromad Xaybarning yarmining ulush egalari o'rtasida taqsimlandi va Rasululloh sollallohu alayhi vasallam beshdan birini, ya'ni yuz vasak xurmo va yigirma vasak bug'doyni oldilar. Keyin Umar yahudiylarni quvib chiqarishni niyat qilganida, Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamning xotinlariga elchi yuborib, ularga shunday dedi: Sizlardan kimki mendan unga yuz vasoq bahosida xurmo daraxtini berishimni istasa va uning tokini, yerini, suvini va o'simliklardan, ya'ni yigirma vasoq bahosida yerni bersa, biz shunday qilamiz, va kimki bizdan uning beshdan bir qismiga bo'lgan huquqini avvalgidek bekor qilishni istasa, biz shunday qilamiz.
Hadis
Imom Abu Dovud : 2615
حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ ح و حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَزِيَادُ بْنُ أَيُّوبَ أَنَّ إِسْمَعِيلَ بْنَ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَهُمْ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَزَا خَيْبَرَ فَأَصَبْنَاهَا عَنْوَةً فَجُمِعَ السَّبْيُ
Bizga [Dovud ibn Muaz], bizga [Abdul Varits] aytgan. Va boshqa yo'l bilan ham rivoyat qilingan: Bizga [Yaqub ibn Ibrohim] va [Ziyod ibn Ayyub]ga [Ismoil ibn Ibrohim] ularga [Abdul Aziz ibn Shuhayb]dan, [Anas ibn Molik]dan Rasululloh sollallohu alayhi vasallam Xaybarga qarshi jang qilib, uni kuch bilan egallab olganliklari va keyin asirlarini to'plaganliklari haqida xabar berilgan.
Hadis
Imom Abu Dovud : 2616
حَدَّثَنَا الرَّبِيعُ بْنُ سُلَيْمَانَ الْمُؤَذِّنُ حَدَّثَنَا أَسَدُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ زَكَرِيَّا حَدَّثَنِي سُفْيَانُ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ بُشَيْرِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ أَبِي حَثْمَةَ قَالَقَسَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَيْبَرَ نِصْفَيْنِ نِصْفًا لِنَوَائِبِهِ وَحَاجَتِهِ وَنِصْفًا بَيْنَ الْمُسْلِمِينَ قَسَمَهَا بَيْنَهُمْ عَلَى ثَمَانِيَةَ عَشَرَ سَهْمًاحَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيِّ بْنِ الْأَسْوَدِ أَنَّ يَحْيَى بْنَ آدَمَ حَدَّثَهُمْ عَنْ أَبِي شِهَابٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ بُشَيْرِ بْنِ يَسَارٍ أَنَّهُ سَمِعَ نَفَرًا مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالُوا فَذَكَرَ هَذَا الْحَدِيثَ قَالَ فَكَانَ النِّصْفُ سِهَامَ الْمُسْلِمِينَ وَسَهْمَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعَزَلَ النِّصْفَ لِلْمُسْلِمِينَ لِمَا يَنُوبُهُ مِنْ الْأُمُورِ وَالنَّوَائِبِ
[Ar-Rabi' ibn Sulaymon al-Muazzin] bizga, [Asad ibn Muso] bizga, [Yahyo ibn Zakariyo] menga, [Sufyan] menga [Yahyo ibn Sa'id]dan [Busayr ibn Yasar]dan [Sahl ibn Abu Hatsma]dan rivoyat qildi, u shunday dedi: Rasululloh sollallohu alayhi vasallam Xaybarni ikki qismga bo'lishdi, yarmi unga duch kelishi mumkin bo'lgan musibat va ehtiyojlar uchun, qolgan yarmi esa musulmonlar orasida o'n sakkiz qismga bo'lindi. [Husayn ibn Ali ibn Al-Asvad] bizga [Yahyo ibn Adam] ularga [Ibn Shihob]dan [Yahyo ibn Sa'id]dan [Busayr ibn Yasar]dan Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamning [ba'zi] sahobalaridan eshitganini rivoyat qildi: ... Keyin u hadisni tilga oldi. U shunday dedi: Ul ulushlarning yarmi musulmonlarning va Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamning ulushlaridir. Va u buni musulmonlar uchun ularga sodir bo'lishi mumkin bo'lgan narsalar uchun ajratdi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 2617
حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ بُشَيْرِ بْنِ يَسَارٍ مَوْلَى الْأَنْصَارِ عَنْ رِجَالٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا ظَهَرَ عَلَى خَيْبَرَ قَسَمَهَا عَلَى سِتَّةٍ وَثَلَاثِينَ سَهْمًا جَمَعَ كُلُّ سَهْمٍ مِائَةَ سَهْمٍ فَكَانَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلِلْمُسْلِمِينَ النِّصْفُ مِنْ ذَلِكَ وَعَزَلَ النِّصْفَ الْبَاقِيَ لِمَنْ نَزَلَ بِهِ مِنْ الْوُفُودِ وَالْأُمُورِ وَنَوَائِبِ النَّاسِ
Bizga [Husayn ibn Ali], bizga [Muhammad ibn Fuzayl], [Yahyo ibn Sa'id], [Busayr ibn Yasor], ansorlarning sobiq qullari, [Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamning bir nechta sahobalari]dan shunday deyilgan: Rasululloh sollallohu alayhi vasallam Xaybarni egallaganlarida uni o'ttiz oltita qismga bo'lib berganlar. Har bir qism yuzta qismdan iborat bo'lib, uning yarmi Rasululloh sollallohu alayhi vasallam va musulmonlar uchun bo'ladi va u buni payg'ambarlardan kelgan odamlar va odamlar boshiga tushadigan turli holatlar va turli musibatlarga ajratadi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 2618
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ الْكِنْدِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ يَعْنِي سُلَيْمَانَ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ بُشَيْرِ بْنِ يَسَارٍ قَالَلَمَّا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى نَبِيِّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَيْبَرَ قَسَمَهَا عَلَى سِتَّةٍ وَثَلَاثِينَ سَهْمًا جَمَعَ كُلُّ سَهْمٍ مِائَةَ سَهْمٍ فَعَزَلَ نِصْفَهَا لِنَوَائِبِهِ وَمَا يَنْزِلُ بِهِ الْوَطِيحَةَ وَالْكُتَيْبَةَ وَمَا أُحِيزَ مَعَهُمَا وَعَزَلَ النِّصْفَ الْآخَرَ فَقَسَمَهُ بَيْنَ الْمُسْلِمِينَ الشِّقَّ وَالنَّطَاةَ وَمَا أُحِيزَ مَعَهُمَا وَكَانَ سَهْمُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيمَا أُحِيزَ مَعَهُمَا
Abdulloh ibn Said al-Kindiy bizga, Abu Xolid ya'ni Sulaymon bizga Yahyo ibn Saiddan, Busayr ibn Yasordan rivoyat qildi. U shunday dedi: Alloh O'z Payg'ambariga (sollallohu alayhi vasallam) Xaybar yerini berganida, uni o'ttiz oltita ulushga bo'lib, har bir ulushda yuz ulush bor edi. U yerning yarmini unga duch kelishi mumkin bo'lgan har qanday musibat uchun ajratib qo'ydi. Bu yarmi Vatiha qal'asi va Kutayba qishlog'i va ikkalasiga tegishli bo'lganlar edi. U ikkinchi yarmini ajratib qo'ydi va uni Shiq va Natah musulmonlari va ikkalasiga tegishli bo'lganlar o'rtasida taqsimladi. Rasulullohning ulushi ikkalasiga tegishli ulushda edi.
Hadis
Imom Abu Dovud : 2619
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مِسْكِينٍ الْيَمَامِيُّ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَسَّانَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ يَعْنِي ابْنَ بِلَالٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ بُشَيْرِ بْنِ يَسَارٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَيْهِ خَيْبَرَ قَسَمَهَا سِتَّةً وَثَلَاثِينَ سَهْمًا جَمْعُ فَعَزَلَ لِلْمُسْلِمِينَ الشَّطْرَ ثَمَانِيَةَ عَشَرَ سَهْمًا يَجْمَعُ كُلُّ سَهْمٍ مِائَةً النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعَهُمْ لَهُ سَهْمٌ كَسَهْمِ أَحَدِهِمْ وَعَزَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَمَانِيَةَ عَشَرَ سَهْمًا وَهُوَ الشَّطْرُ لِنَوَائِبِهِ وَمَا يَنْزِلُ بِهِ مِنْ أَمْرِ الْمُسْلِمِينَ فَكَانَ ذَلِكَ الْوَطِيحَ وَالْكُتَيْبَةَ وَالسَّلَالِمَ وَتَوَابِعَهَا فَلَمَّا صَارَتْ الْأَمْوَالُ بِيَدِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالْمُسْلِمِينَ لَمْ يَكُنْ لَهُمْ عُمَّالٌ يَكْفُونَهُمْ عَمَلَهَا فَدَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْيَهُودَ فَعَامَلَهُمْ
[Muhammad ibn Miskin Al Yamami] bizga, [Yahyo ibn Hassan] bizga, [Sulaymon ibn Bilol] bizga [Yahyo ibn Sa'id]dan [Busayr ibn Yasar]dan rivoyat qilishlaricha, Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam) Alloh unga Xaybar yerini berganida, uni o'ttiz oltita ulushga bo'lib bergan. Keyin u yarmini, ya'ni o'n sakkiz ulushni musulmonlar uchun ajratdi, har bir ulush yuz ulushdan iborat edi. Payg'ambar (sollallohu alayhi va sallam) ular bilan birga edi va u ulardan birining ulushi kabi ulush oldi. Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam) esa o'n sakkiz ulushni ajratdi, bu yarmi yuz berishi mumkin bo'lgan falokatlar va musulmonlarning ishlari uchun edi. Bu yarmi Vatih qal'asi, Kutayba hududi, Salalim va undan keyingi narsalar edi. Keyin boylik Payg'ambar (sollallohu alayhi va sallam) va musulmonlarning qo'lida bo'lganida, ular uchun ish qiladigan ishchilar yo'q edi. Keyin Payg'ambar sollallohu alayhi vasallam yahudiylarni chaqirib, ularni ishga oldilar.
Hadis
Imom Abu Dovud : 2620
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا مُجَمِّعُ بْنُ يَعْقُوبَ بْنِ مُجَمِّعِ بْنِ يَزِيدَ الْأَنْصَارِيُّ قَالَ سَمِعْتُ أَبِي يَعْقُوبَ بْنَ مُجَمِّعٍ يَذْكُرُ لِي عَنْ عَمِّهِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ عَمِّهِ مُجَمِّعِ بْنِ جَارِيَةَ الْأَنْصَارِيِّ وَكَانَ أَحَدَ الْقُرَّاءِ الَّذِينَ قَرَءُوا الْقُرْآنَ قَالَقُسِمَتْ خَيْبَرُ عَلَى أَهْلِ الْحُدَيْبِيَةِ فَقَسَمَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى ثَمَانِيَةَ عَشَرَ سَهْمًا وَكَانَ الْجَيْشُ أَلْفًا وَخَمْسَ مِائَةٍ فِيهِمْ ثَلَاثُ مِائَةِ فَارِسٍ فَأَعْطَى الْفَارِسَ سَهْمَيْنِ وَأَعْطَى الرَّاجِلَ سَهْمًا
"Bizga [Muhammad ibn Iso], bizga [Mujamiy ibn Ya'qub ibn Mujamiy ibn Yazid? Al-Ansoriy] haqida gapirib berdingizmi?" dedi u. "Men otamning [Yaqub ibn Mujamiy] unga [amakisi Abdurahmon ibn Yazid? Al-Ansoriy] haqida [amakisi Mujamiy ibn Joriya Al-Ansoriy]dan eshitganman va u Qur'onni yod olgan Qur'on yodlash bo'yicha mutaxassislardan biridir. U: "Xaybar Hudaybiya kelishuviga guvoh bo'lgan odamlarga taqsimlandi", dedi. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam uni o'n sakkiz qismga bo'ldilar. Qo'shinlar soni bir ming besh yuz kishini tashkil etdi, ular orasida uch yuz uch otliq bor edi. U otliqlarga ikki qism va piyoda qo'shinlarga bir qism berdi."
