Imam Muslim : 161
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَإِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ وَعَبْدُ الْوَارِثِ بْنُ عَبْدِ الصَّمَدِ كُلُّهُمْ عَنْ عَبْدِ الصَّمَدِ بْنِ عَبْدِ الْوَارِثِ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ ثَابِتِ بْنِ الضَّحَّاكِ الْأَنْصَارِيِّ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ عَنْ عَبْدِ الرَّزَّاقِ عَنْ الثَّوْرِيِّ عَنْ خَالِدٍ الْحَذَّاءِ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ ثَابِتِ بْنِ الضَّحَّاكِ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ حَلَفَ بِمِلَّةٍ سِوَى الْإِسْلَامِ كَاذِبًا مُتَعَمِّدًا فَهْوَ كَمَا قَالَ وَمَنْ قَتَلَ نَفْسَهُ بِشَيْءٍ عَذَّبَهُ اللَّهُ بِهِ فِي نَارِ جَهَنَّمَ هَذَا حَدِيثُ سُفْيَانَ وَأَمَّا شُعْبَةُ فَحَدِيثُهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ حَلَفَ بِمِلَّةٍ سِوَى الْإِسْلَامِ كَاذِبًا فَهْوَ كَمَا قَالَ وَمَنْ ذَبَحَ نَفْسَهُ بِشَيْءٍ ذُبِحَ بِهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ
Висьталіс миянлы [Исхак бин Ибрагимлы] да [Исхак бин Мансурлы] да [Абд аль-Вариц бин Абд аш-Шамадлы] ставсӧ [Абд аш-Шамад бин Абд аль-Варицсянь] [Сюба]сянь [Айюб]сянь [Абу Ансари бихахсянь] [Тхабит Килаба]сянь. -мӧд висьтын сійӧ висьталӧма- И миянлы висьталӧма [Мухаммад бин Рафи'] [Абдурраззак]сянь [атс-Цаури]сянь [Халид аль-Хаддзза']сянь [Абу Килабасянь] [Цабит бин адль-Длахаксянь] сійӧ шуис: 'Пророк шуис 'биламахула асалла: исламысь кындзи мукӧд дінмуын ылӧдчӧмӧн да мӧвпыштӧмӧн, сэсся сійӧ сідз, кыдзи шуӧ. Коді асьсӧ виас инструментӧн, Аллах мучитас сійӧс сійӧ инструментнас Джаханнам Адӧ. Тайӧ хадис [Суфьян] А хадис [Сю’ба] йылысь, сэні висьтавсьӧ, мый Пророк саллаллаху алейхи васаллям шуис: «Коді ылӧдчӧмӧн клятва сетӧ исламысь кындзи мӧд дінмуӧн, сэки сійӧ сідз, кыдзи сійӧ шуӧ». А коді асьсӧ -инструментӧн- лыяс, сэки сійӧ лыясны ловзьӧм лунӧ сійӧ инструментнас'.
Imam Muslim : 162
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ عَبْدِ الرَّزَّاقِ قَالَ ابْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ ابْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ شَهِدْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حُنَيْنًا فَقَالَ لِرَجُلٍ مِمَّنْ يُدْعَى بِالْإِسْلَامِ هَذَا مِنْ أَهْلِ النَّارِ فَلَمَّا حَضَرْنَا الْقِتَالَ قَاتَلَ الرَّجُلُ قِتَالًا شَدِيدًا فَأَصَابَتْهُ جِرَاحَةٌ فَقِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ الرَّجُلُ الَّذِي قُلْتَ لَهُ آنِفًا إِنَّهُ مِنْ أَهْلِ النَّارِ فَإِنَّهُ قَاتَلَ الْيَوْمَ قِتَالًا شَدِيدًا وَقَدْ مَاتَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى النَّارِ فَكَادَ بَعْضُ الْمُسْلِمِينَ أَنْ يَرْتَابَ فَبَيْنَمَا هُمْ عَلَى ذَلِكَ إِذْ قِيلَ إِنَّهُ لَمْ يَمُتْ وَلَكِنَّ بِهِ جِرَاحًا شَدِيدًا فَلَمَّا كَانَ مِنْ اللَّيْلِ لَمْ يَصْبِرْ عَلَى الْجِرَاحِ فَقَتَلَ نَفْسَهُ فَأُخْبِرَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِذَلِكَ فَقَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ أَشْهَدُ أَنِّي عَبْدُ اللَّهِ وَرَسُولُهُ ثُمَّ أَمَرَ بِلَالًا فَنَادَى فِي النَّاسِ أَنَّهُ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ إِلَّا نَفْسٌ مُسْلِمَةٌ وَأَنَّ اللَّهَ يُؤَيِّدُ هَذَا الدِّينَ بِالرَّجُلِ الْفَاجِرِ
И висьталіс миянлы [Мухаммад бин Рафи'] да [Абд бин Хумайд] ставсӧ [Абдурраззаксянь], [Ибн Рафи'] шуис, висьталіс миянлы [Абдурраззак] висьталіс миянлы [Ма'марлы] [аз-Зухри]сянь [Ибн аль-Мусайхуйаб]сянь [Абу Хурайуллах]кӧд шуис хезерсуллах Раиуллакӧд, 'алейхи васаллям нуӧдӧны война Хунаинкӧд, сэсся сійӧ шуис мортлы, кодӧс признайтісны мусульманинӧн: «Тайӧ мортыс Адса йӧз пӧвстын». Кор ми вöлім тышкасьöм местаас, аддзим, кыдзи мортыс сэтшöма ёна тышкасис, мый ёна ранитчис. Сэсся кодкӧ юӧртіс Расулуллахлы салляллаху алейхи васаллямлы: «О Расулуллах! Мортыс, код йылысь тэ водзджык шуин, мый сійӧ Адса хозяин, талун сійӧ сэтшӧм ёна тышкасис да куліс». Сідзкӧ, Пророк саллаллаху алейхи васаллям шуис: «Сійӧ мунӧ Адӧ». Мукӧд мусульманиныс шензьӧны. Здук мысти кодкö локтiс юöртны, мый сiйö эз кув тышкасьöмысь, а сьöкыда ранитчöма. Тайӧ войнас сійӧ ёна терпитіс ранитчӧмысь дойсӧ, та понда сійӧ асьсӧ виис, та понда та йылысь юӧртісны Аллахлӧн Ыджыд Ыджыдлунлы. Расулулла водзӧ шуис такбир: «Аллаху Акбар, ме свидетельствуйта, мый ме служиті Аллахлӧн да Сылӧн Посланниклӧн». Сэсся Аллахлӧн ыстӧм морт тшӧктіс Билаллы висьтавны быдӧнлы, мый некод оз пыр Небесаӧ, лов либӧ мортысь кындзи, коді сдайтчӧ -Аллахлы-. И мый Аллах ёнмӧдіс тайӧ дінмусӧ бара вына мортӧн''.
Imam Muslim : 163
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْقَارِيُّ حَيٌّ مِنْ الْعَرَبِ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْتَقَى هُوَ وَالْمُشْرِكُونَ فَاقْتَتَلُوا فَلَمَّا مَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى عَسْكَرِهِ وَمَالَ الْآخَرُونَ إِلَى عَسْكَرِهِمْ وَفِي أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلٌ لَا يَدَعُ لَهُمْ شَاذَّةً إِلَّا اتَّبَعَهَا يَضْرِبُهَا بِسَيْفِهِ فَقَالُوا مَا أَجْزَأَ مِنَّا الْيَوْمَ أَحَدٌ كَمَا أَجْزَأَ فُلَانٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَا إِنَّهُ مِنْ أَهْلِ النَّارِ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْ الْقَوْمِ أَنَا صَاحِبُهُ أَبَدًا قَالَ فَخَرَجَ مَعَهُ كُلَّمَا وَقَفَ وَقَفَ مَعَهُ وَإِذَا أَسْرَعَ أَسْرَعَ مَعَهُ قَالَ فَجُرِحَ الرَّجُلُ جُرْحًا شَدِيدًا فَاسْتَعْجَلَ الْمَوْتَ فَوَضَعَ نَصْلَ سَيْفِهِ بِالْأَرْضِ وَذُبَابَهُ بَيْنَ ثَدْيَيْهِ ثُمَّ تَحَامَلَ عَلَى سَيْفِهِ فَقَتَلَ نَفْسَهُ فَخَرَجَ الرَّجُلُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَشْهَدُ أَنَّكَ رَسُولُ اللَّهِ قَالَ وَمَا ذَاكَ قَالَ الرَّجُلُ الَّذِي ذَكَرْتَ آنِفًا أَنَّهُ مِنْ أَهْلِ النَّارِ فَأَعْظَمَ النَّاسُ ذَلِكَ فَقُلْتُ أَنَا لَكُمْ بِهِ فَخَرَجْتُ فِي طَلَبِهِ حَتَّى جُرِحَ جُرْحًا شَدِيدًا فَاسْتَعْجَلَ الْمَوْتَ فَوَضَعَ نَصْلَ سَيْفِهِ بِالْأَرْضِ وَذُبَابَهُ بَيْنَ ثَدْيَيْهِ ثُمَّ تَحَامَلَ عَلَيْهِ فَقَتَلَ نَفْسَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عِنْدَ ذَلِكَ إِنَّ الرَّجُلَ لِيَعْمَلُ عَمَلَ أَهْلِ الْجَنَّةِ فِيمَا يَبْدُو لِلنَّاسِ وَهُوَ مِنْ أَهْلِ النَّارِ وَإِنَّ الرَّجُلَ لِيَعْمَلُ عَمَلَ أَهْلِ النَّارِ فِيمَا يَبْدُو لِلنَّاسِ وَهُوَ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ
Миянлы висьталӧма [Кутайба бин Саид] висьталіс миянлы [Я'куб] - сідзкӧ Ибн Абдуррахман аль-Кари - - Аравияын сикт ним - [Абу Хазимсянь] [Сахал бин Саид ас-Саидисянь], мый Аллахлӧн Посланник саллаллаху алейхи варахиса ут. Кор Аллахлӧн Ыджыдлуныс бӧр локтіс мусульманскӧй армия дорӧ, а кафиръяс бӧр локтісны асланыс войска дорӧ, сэні лои морт, коді эз лэдз врагӧс мунны ылӧ. Сійӧ гӧнитӧ да уськӧдчӧ враг вылӧ аслас сабляӧн. Пророклӧн мӧд ёрт шуис: «Талун миян пӧвстын абу сэтшӧм, коді збыльысь тырмымӧн, кыдзи сідз и сідз». Расулуллах салляллаху алейхи васаллям водзӧ шуис: «Тӧд! Сійӧ пырӧ Адса экспертъяслӧн классӧ. Мусульманъяс пиысь морт шуис: «Ме став кадсӧ сы бӧрся ветла». Сахль бин Саад бара шуис: «Мортыс петіс ӧтлаын сідз-тадзкӧд, сідз-тадз кӧ дугдӧ тышкасьӧм дырйи сэки сійӧ тшӧтш дугдӧ, кор сідз-тадз ӧдйӧ мунӧ, сэки сійӧ дзик жӧ ӧдйӧ мунӧ». Мортыс шуис: «Фуланлӧн сьӧкыд травмаяс». Сы вöсна мый эз вермы терпитны сьöкыдлунъяссö, кöсйис дзик пыр кувны, сiдзкö, пуктiс му вылö саблялысь ручкасö да лыйис асьсö. Мортыс петіс Аллахлӧн ыстӧм мортлы паныд да шуис: «Ме свидетельствуйта, мый тэ, Мухаммад, Аллахлӧн ыстӧм морт». Пророк юаліс: «Мый тэнад лоӧ? — Мортыс шуис: «Мортсӧ тэ шуан Ад йылысь экспертӧн, а унджык йӧзыс вочавидзӧны та вылӧ, сідзкӧ, ме тэныд свидетельствуйта, о Аллахлӧн Посланник йылысь сідз и сідз, ме война чӧжыс ветлі сы бӧрся, кытчӧдз эг аддзыв, мый сійӧ ёна ранитчӧма, сылы окота лои ӧдйӧ кувны, сэсся сійӧ пуктіс ассьыс саблялысь ручкасӧ му вылӧ аслас грудь костын, сійӧ ӧшӧдіс ассьыс саблясӧ му вылӧ. асьсӧ сідз, медым асьсӧ виис'. Сідзкӧ, Аллахлӧн Ыджыдлуныс (мир да бурлун сылы) шуис: «Збыльысь, эмӧсь йӧз, кодъяс йӧз син водзын нуӧдӧны Небеснӧй экспертлӧн уджъяс кодь уджъяс, кӧть эськӧ сійӧ Адса экспертлӧн уджъяс». А эмӧсь и мужичӧйяс, кодъяс бур уджъяссӧ нуӧдӧны морт син водзын Адса экспертлӧн уджъясӧн, кӧть эськӧ сійӧ Небеснӧй эксперт''.
Imam Muslim : 164
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا الزُّبَيْرِيُّ وَهُوَ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ حَدَّثَنَا شَيْبَانُ قَالَ سَمِعْتُ الْحَسَنَ يَقُولُا إِنَّ رَجُلًا مِمَّنْ كَانَ قَبْلَكُمْ خَرَجَتْ بِهِ قُرْحَةٌ فَلَمَّا آذَتْهُ انْتَزَعَ سَهْمًا مِنْ كِنَانَتِهِ فَنَكَأَهَا فَلَمْ يَرْقَأْ الدَّمُ حَتَّى مَاتَ قَالَ رَبُّكُمْ قَدْ حَرَّمْتُ عَلَيْهِ الْجَنَّةَ ثُمَّ مَدَّ يَدَهُ إِلَى الْمَسْجِدِ فَقَالَ إِي وَاللَّهِ لَقَدْ حَدَّثَنِي بِهَذَا الْحَدِيثِ جُنْدَبٌ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي هَذَا الْمَسْجِدِ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي بَكْرٍ الْمُقَدَّمِيُّ حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ سَمِعْتُ الْحَسَنَ يَقُولُ حَدَّثَنَا جُنْدَبُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْبَجَلِيُّ فِي هَذَا الْمَسْجِدِ فَمَا نَسِينَا وَمَا نَخْشَى أَنْ يَكُونَ جُنْدَبٌ كَذَبَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ بِرَجُلٍ فِيمَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ خُرَاجٌ فَذَكَرَ نَحْوَهُ
Висьталіс миянлы [Мухаммад бин Рафи] висьталіс миянлы [аз-Зубайри] - сідзкӧ, Мухаммад бин Абдулла бин аз-Зубайри - висьталіс миянлы [Сяибан] сійӧ шуис, ме кывлі [аль-Хасан] шуӧм: «Збыльысь, тіян водзын вӧлі морт, коді гнойӧн петіс ма сійӧ ан суферв. розетка, сэсся сійӧ лыйліс сійӧс сэтчӧдз, кытчӧдз вирыс дугдывтӧмӧн эз мун, кытчӧдз эз кув. Тэнад Рабб шуис: «Ме сылы енэжсӧ запретиті». Сэсся аль-Хасан лэптіс кисӧ мечеть дорӧ да шуис: «Аллахӧн, [Джундуб] висьталіс миянлы тайӧ хадиссӧ Пророксянь саллаллаху алейхи васаллам тайӧ мечетьын». И висьталіс миянлы [Мухаммад бин Абу Бакр аль-Мукаддами] висьталіс миянлы [Вахаб бин Джарир] висьталіс миянлы [менам батьлы] сійӧ шуис, ме кывлі [аль-Хасан] шуӧм, висьталіс миянлы [Джундуб бин Абдулла аль-Баджали] тайӧ мечетьын, сідзкӧ, эн вунӧдӧй Джундуллах ласауллах йылысь да энӧ повзьӧй джундууллах йылысь. 'алейхи васаллам. Джундуб шуис, мый Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллям шуис: «Тэнад водзын мортыс сы вылын кисьтіс...сэки сійӧ казьтыштіс татшӧм хадис».
Imam Muslim : 165
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ قَالَ حَدَّثَنِي سِمَاكٌ الْحَنَفِيُّ أَبُو زُمَيْلٍ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبَّاسٍ قَالَ حَدَّثَنِي عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ خَيْبَرَ أَقْبَلَ نَفَرٌ مِنْ صَحَابَةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا فُلَانٌ شَهِيدٌ فُلَانٌ شَهِيدٌ حَتَّى مَرُّوا عَلَى رَجُلٍ فَقَالُوا فُلَانٌ شَهِيدٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَلَّا إِنِّي رَأَيْتُهُ فِي النَّارِ فِي بُرْدَةٍ غَلَّهَا أَوْ عَبَاءَةٍ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ اذْهَبْ فَنَادِ فِي النَّاسِ أَنَّهُ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ إِلَّا الْمُؤْمِنُونَ قَالَ فَخَرَجْتُ فَنَادَيْتُ أَلَا إِنَّهُ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ إِلَّا الْمُؤْمِنُونَ
Висьталіс миянлы [Зухайр бин Харб] висьталіс миянлы [Хасим бин аль-Касим] висьталіс миянлы [Икрима бин Аммар] сійӧ шуис, висьталіс миянлы [Симак аль-Ханафи Абу Зумайл] сійӧ шуис, висьталіс миянлы [Абдулла бин Аббас] сійӧ шуис, висьталіс миянлы [Умар бин аль-Касим сійӧ]К уна ёрт матыстчисны Пророк саллаллаху алейхи васаллям дорӧ, шуигӧн: «Тайӧ-тадзи мученикӧн, татшӧм-тадзи мученикӧн», кытчӧдз найӧ эз мунны ӧти морт дорті да эз шуны: «Тайӧ-тадзи мученикӧн». Сідзкӧ, Расулуллах саллаллаху алейхи васаллям шуис: «Не сідз, збыльысь ме аддзылі сійӧс адын паськӧмын либӧ пальтоын, кодӧс сійӧ босьтіс -юксьӧм бӧрын-». Сэсся Расулуллах саллаллаху алейхи васаллям бара шуис: «О Ибн аль-Хаттхаб, мун да висьтав йӧзлы, мый енэжӧ некод оз пыр, эскысьясысь кындзи». Сідзкӧ, Умар шуис: «Ме петі горӧдӧмӧн: «Тӧд, мый енэжӧ некод оз пыр, эскысьысь кындзи».
Imam Muslim : 166
حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ وَهْبٍ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ ثَوْرِ بْنِ زَيْدٍ الدُّؤَلِيِّ عَنْ سَالِمٍ أَبِي الْغَيْثِ مَوْلَى ابْنِ مُطِيعٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ح و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَهَذَا حَدِيثُهُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدٍ عَنْ ثَوْرٍ عَنْ أَبِي الْغَيْثِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ خَرَجْنَا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى خَيْبَرَ فَفَتَحَ اللَّهُ عَلَيْنَا فَلَمْ نَغْنَمْ ذَهَبًا وَلَا وَرِقًا غَنِمْنَا الْمَتَاعَ وَالطَّعَامَ وَالثِّيَابَ ثُمَّ انْطَلَقْنَا إِلَى الْوَادِي وَمَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَبْدٌ لَهُ وَهَبَهُ لَهُ رَجُلٌ مِنْ جُذَامَ يُدْعَى رِفَاعَةَ بْنَ زَيْدٍ مِنْ بَنِي الضُّبَيْبِ فَلَمَّا نَزَلْنَا الْوَادِي قَامَ عَبْدُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَحُلُّ رَحْلَهُ فَرُمِيَ بِسَهْمٍ فَكَانَ فِيهِ حَتْفُهُ فَقُلْنَا هَنِيئًا لَهُ الشَّهَادَةُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَلَّا وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ إِنَّ الشَّمْلَةَ لَتَلْتَهِبُ عَلَيْهِ نَارًا أَخَذَهَا مِنْ الْغَنَائِمِ يَوْمَ خَيْبَرَ لَمْ تُصِبْهَا الْمَقَاسِمُ قَالَ فَفَزِعَ النَّاسُ فَجَاءَ رَجُلٌ بِشِرَاكٍ أَوْ شِرَاكَيْنِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَصَبْتُ يَوْمَ خَيْبَرَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شِرَاكٌ مِنْ نَارٍ أَوْ شِرَاكَانِ مِنْ نَارٍ
Висьталіс миянлы [Абу ат-Тахирлы] сійӧ шуис, висьталіс миянлы [Ибну Вахаб] [Малик бин Анассянь] [Цаур бин Заид ад-Дуалисянь] [Салим Абу аль-Гайтс] Ибн Мутилӧн воддза рабсянь, [Абу Хурайрасянь]. -мӧд висьтын казьтыштсьӧ- И висьталіс миянлы [Кутайба бин Саид] и тайӧ хадис, висьталіс миянлы [Абдул Азиз] -сідзкӧ Ибн Мухаммад- [Цаур]сянь [Абу аль-Гайтс] [Абу Хурайрах]сянь [Абу Хурайрах] сійӧ шуис: «Ми луннас ми Хайллалахиткӧд ӧтвылысь ми . Аллах сетіс миянлы вермӧм, но эз ганима — войнаысь босьтӧм гӧльлун — мый ми босьтім зарни либӧ эзысь формаын, а ёнджыкасӧ эмбур, сёян-юан да паськӧм. Сэсся котӧртім ӧти гӧра дорӧ. А Расулуллах шаллаллаху алейхи васалламлы сійӧ кадӧ аслас рабкӧд ӧтлаын козин пыдди сетіс Джудзамысь морт, кодӧс тшӧкыда шуисны Адль-Длубаиб племяысь Рифаах бин Заидӧн. Кор ми воим гӧра вылӧ, Расулуллахлӧн рабыс сувтіс, медым разьны седлолысь лямкаяссӧ. Но здук мысти сійӧс лыйисны стрелаӧн, и сэні паныдасьлісны кулӧмкӧд. Ми шуим: «Ми чолӧмалам сійӧс, о Аллахлӧн Посланник, мученикӧн лоӧмысь». Но Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллям местаас шуис: «Но, Сійӧӧн, Кодлӧн киын Мухаммадлӧн ловыс, збыльысь сійӧс сёяс адса биӧн Хайбар война ганимаысь юркытш помысь, кодӧс сійӧ босьтіс сійӧс юкӧм бӧрын». Абу Хурайта шуис: «Йӧзыс шогсисны». Та бӧрын локтіс морт, нуис ӧти-кык пучок сандал лямкаяс да шуис: «О, Аллахлӧн Ыджыд Ыджыдлун, меным тайӧ лои Хайбар война дырйи». Сідзкӧ, Апостол шуис: «Адса биысь сандалия пучок либӧ адса биысь кык сандалия пучок».
Imam Muslim : 167
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ جَمِيعًا عَنْ سُلَيْمَانَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ حَجَّاجٍ الصَّوَّافِ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ أَنَّ الطُّفَيْلَ بْنَ عَمْرٍو الدَّوْسِيَّ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ لَكَ فِي حِصْنٍ حَصِينٍ وَمَنْعَةٍ قَالَ حِصْنٌ كَانَ لِدَوْسٍ فِي الْجَاهِلِيَّةِ فَأَبَى ذَلِكَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلَّذِي ذَخَرَ اللَّهُ لِلْأَنْصَارِ فَلَمَّا هَاجَرَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى الْمَدِينَةِ هَاجَرَ إِلَيْهِ الطُّفَيْلُ بْنُ عَمْرٍو وَهَاجَرَ مَعَهُ رَجُلٌ مِنْ قَوْمِهِ فَاجْتَوَوْا الْمَدِينَةَ فَمَرِضَ فَجَزِعَ فَأَخَذَ مَشَاقِصَ لَهُ فَقَطَعَ بِهَا بَرَاجِمَهُ فَشَخَبَتْ يَدَاهُ حَتَّى مَاتَ فَرَآهُ الطُّفَيْلُ بْنُ عَمْرٍو فِي مَنَامِهِ فَرَآهُ وَهَيْئَتُهُ حَسَنَةٌ وَرَآهُ مُغَطِّيًا يَدَيْهِ فَقَالَ لَهُ مَا صَنَعَ بِكَ رَبُّكَ فَقَالَ غَفَرَ لِي بِهِجْرَتِي إِلَى نَبِيِّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ مَا لِي أَرَاكَ مُغَطِّيًا يَدَيْكَ قَالَ قِيلَ لِي لَنْ نُصْلِحَ مِنْكَ مَا أَفْسَدْتَ فَقَصَّهَا الطُّفَيْلُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ وَلِيَدَيْهِ فَاغْفِرْ
Висьталіс миянлы [Абу Бакр бин Абу Сяиба] да [Исхак бин Ибрагим] ставныс найӧ [Сулайман]сянь, [Абу Бакр] шуис, висьталіс миянлы [Сулайман бин Харб] висьталіс миянлы [Хаммад бин Заид] [Хаджадж аш-Шаввафсянь] [АбуЗабайрсянь], мый [АбуЗуфаилсянь] Амру Ад Дауси локтіс Пророк дорӧ, кор шуис: «О, Аллахлӧн Посланник, тэ кӧсъян овны крепостьын, коді крепыд да вермас дорйыны тэнӧ?» Висьталысь шуис: «Фортыс вöлi даус войтырлöн Джахилия дырйи». Но Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллям ӧткажитчис сыысь, мый ёнджыка радейтіс сійӧ, мый Аллах кӧсйис ансар войтырлы. Кор Пророк саллаллаху алейхи васаллям вуджис Мединаӧ, Абу Туфаил бин Амру тшӧтш вуджис аслас войтырысь морткӧд. Но Абу Туфаиллӧн ёртыс эз вермы терпитны Мединалысь -климатсӧ- да висьмис, сэсся босьтіс ножичьяс да жугӧдіс пельпомъяслысь нырвизьяссӧ сэтчӧдз, кытчӧдз киясыс эз тырмыны вирӧн, и сійӧ нӧшта куліс. Но синванас Абу Туфаил аддзис мортсӧ зэв бур состояниеын, а сійӧ дзебис кияссӧ. Сэсся Абу Туфал юаліс мортлысь: «Мый тэнад енмыс тэныд вöчис? — Мортыс вочавидзис: «Сійӧ прӧститіс менӧ Сы дорӧ хиджраысь, Пророк саллаллаху алейхи васаллям дорӧ». Сэсся Абу Туфаил бара юаліс: «Но мыйла ме аддза тэнӧ киястӧ дзебӧмӧн? — Мортыс вочавидзис: «Меным шуисны: «Ми ог дзоньталӧй, мый тэ жугӧдін». Абу Туфаил сэсся висьталіс синвасӧ Расулуллахлы шаллаллаху алейхи васалламлы, Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллам сэсся шуис: «О Аллах, прӧстит сылысь кияссӧ».
Imam Muslim : 168
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الضَّبِّيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ وَأَبُو عَلْقَمَةَ الْفَرْوِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا صَفْوَانُ بْنُ سُلَيْمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَلْمَانَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ يَبْعَثُ رِيحًا مِنْ الْيَمَنِ أَلْيَنَ مِنْ الْحَرِيرِ فَلَا تَدَعُ أَحَدًا فِي قَلْبِهِ قَالَ أَبُو عَلْقَمَةَ مِثْقَالُ حَبَّةٍ و قَالَ عَبْدُ الْعَزِيزِ مِثْقَالُ ذَرَّةٍ مِنْ إِيمَانٍ إِلَّا قَبَضَتْهُ
Висьталіс миянлы [Ахмад бин Абда адл-Длабби] висьталіс миянлы [Абдул Азиз бин Мухаммад] да [Абу Алкама аль-Фарви] кыкнанныс шуисны, висьталіс миянлы [Шафван бин Сулайм]сянь [Абдуллах бин Салман]сянь [батьыссянь] Рауллаллахсянь [сійӧ шуис Рауллаллах, шуис: — Збыльысь Аллах лэдзас тӧв, коді зэв небыд, шӧвк кодь небыд Йемен ладорсянь, сійӧ оз коль некодӧс, кодлӧн сьӧлӧмын эм -Абу Алькама шуис- нянь сьӧкта, -а Абдул Азиз шуис; нӧшта горчица сьӧкта — эскӧмысь, если Аллах оз сет сійӧс кулӧмысь».
Imam Muslim : 169
حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ وَابْنُ حُجْرٍ جَمِيعًا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ ابْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ قَالَ أَخْبَرَنِي الْعَلَاءُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بَادِرُوا بِالْأَعْمَالِ فِتَنًا كَقِطَعِ اللَّيْلِ الْمُظْلِمِ يُصْبِحُ الرَّجُلُ مُؤْمِنًا وَيُمْسِي كَافِرًا أَوْ يُمْسِي مُؤْمِنًا وَيُصْبِحُ كَافِرًا يَبِيعُ دِينَهُ بِعَرَضٍ مِنْ الدُّنْيَا
Висьталіс миянлы [Яхья бин Аюб] да [Кутайба] да [Ибн Худжр] ставныс на пиысь [Исмаил бин Джафар] шуис [Ибну Айюб] висьталіс миянлы [Исмаил] сійӧ шуис, висьталіс меным [аль-Ала] [батьсянь] [Абу Хурайхиллахулила добур] шуис: делӧяс водзын клевета локтӧ сьӧд вой моз. Асывнас мортыс эскысь, сэсся луннас эскытöм. Луннас мортыс эскысь, сэсся асывнас эскытӧм. Сійӧ вузавліс ассьыс дінмусӧ мирскӧй гажъясысь'.
Imam Muslim : 170
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّهُ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَرْفَعُوا أَصْوَاتَكُمْ فَوْقَ صَوْتِ النَّبِيِّ } إِلَى آخِرِ الْآيَةِ جَلَسَ ثَابِتُ بْنُ قَيْسٍ فِي بَيْتِهِ وَقَالَ أَنَا مِنْ أَهْلِ النَّارِ وَاحْتَبَسَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَعْدَ بْنَ مُعَاذٍ فَقَالَ يَا أَبَا عَمْرٍو مَا شَأْنُ ثَابِتٍ اشْتَكَى قَالَ سَعْدٌ إِنَّهُ لَجَارِي وَمَا عَلِمْتُ لَهُ بِشَكْوَى قَالَ فَأَتَاهُ سَعْدٌ فَذَكَرَ لَهُ قَوْلَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ ثَابِتٌ أُنْزِلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ وَلَقَدْ عَلِمْتُمْ أَنِّي مِنْ أَرْفَعِكُمْ صَوْتًا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَنَا مِنْ أَهْلِ النَّارِ فَذَكَرَ ذَلِكَ سَعْدٌ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَلْ هُوَ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ و حَدَّثَنَا قَطَنُ بْنُ نُسَيْرٍ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ كَانَ ثَابِتُ بْنُ قَيْسِ بْنِ شَمَّاسٍ خَطِيبَ الْأَنْصَارِ فَلَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ بِنَحْوِ حَدِيثِ حَمَّادٍ وَلَيْسَ فِي حَدِيثِهِ ذِكْرُ سَعْدِ بْنِ مُعَاذٍ و حَدَّثَنِيهِ أَحْمَدُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ صَخْرٍ الدَّارِمِيُّ حَدَّثَنَا حَبَّانُ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ { لَا تَرْفَعُوا أَصْوَاتَكُمْ فَوْقَ صَوْتِ النَّبِيِّ } وَلَمْ يَذْكُرْ سَعْدَ بْنَ مُعَاذٍ فِي الْحَدِيثِ و حَدَّثَنَا هُرَيْمُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى الْأَسَدِيُّ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ قَالَ سَمِعْتُ أَبِي يَذْكُرُ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ وَاقْتَصَّ الْحَدِيثَ وَلَمْ يَذْكُرْ سَعْدَ بْنَ مُعَاذٍ وَزَادَ فَكُنَّا نَرَاهُ يَمْشِي بَيْنَ أَظْهُرِنَا رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ
Висьталіс миянлы [Абу Бакр бин Абу Сяиба] висьталіс миянлы [Аль Хасан бин Муса] висьталіс миянлы [Хаммад бин Салама] [Табит Аль Бунанисянь] [Анас бин Маликсянь], мый сійӧ шуис: «Кор тайӧ стихыс лэччис: '-О ті, кодъяс эсканныд, энӧ лэптӧй ассьыныд гӧлӧстӧ -Q вылӧ-'. Аль Худжурат: 2- стих помасьтӧдз Сабит бин Каис пукаліс аслас керкаын да шуис: «Ме Адса йӧз пиысь ӧти! И сійӧ пыр шыбитчыліс Пророк саллаллаху алейхи васаллямсянь, кытчӧдз Пророк саллаллаху алейхи васаллям эз юав та йылысь Саад бин Муазлысь. Сійӧ юаліс: «О Абу Амру, кыдзи Сабитлӧн состояниеыс? Сійӧ висьӧ? — Сад вочавидзис: — Сылӧн состояниеыс ӧткодь, ме эг кывлы некутшӧм юӧр, мый сійӧ висьӧ. Анас шуис: «Сэсся Сад ветліс сы дорӧ да висьталіс сылы расулуллах саллаллаху алейхи васаллямкӧд сёрни йылысь». Сабит шуис: «Тайö стихыс лэдзис, а ті ставныд тöданныд, мый ме медся гора гöлöса морт, ёнджыка Аллахлöн Посланниклöн гöлöсысь». Сэсся ме Адса экспертъяс пиысь ӧти». Сідзкӧ, Сад висьталіс та йылысь Расулуллахлы салляллаху алейхи васаллямлы. Пророк саллаллаху алейхи васаллям тшӧтш шуис: «Нелямын сійӧ енэжвывса йӧз пиысь ӧти». Висьталіс миянлы [Катан бин Нусяир] Висьталіс миянлы [Джафар бин Сулайман] висьталіс миянлы [Цабит] [Анас бин Маликсянь] сійӧ шуис: «Табит бин Каис ансаръяс пӧвстын ораторӧн вӧдитчис, кор тайӧ стихыс лэччис, сідзкӧ, кыдзи Хаммадлӧн хадисын». Но хадисын абу пасйӧма Сад бин Муадз ним. И миянлы висьталӧма [Ахмад бин Саид бин Шакр Ад-Дарими] висьталіс миянлы [Хаббан] висьталіс миянлы [Суалиман Ибнул Мугира] [Табитсянь] [Анассянь] сійӧ шуис: «Кор стихыс лэччис -... эн лэпты ассьыд гӧлӧстӧ мужичӧйяслӧн гӧлӧсысь унджык - и сійӧ Саме дитионысь унджык, и сійӧ эз дитион». Му'адз во хадис'. И висьталіс миянлы [Хурайм бин Абдул А'ла аль-Асади] висьталіс миянлы [аль-Му'тамир бин Суалиман] сійӧ шуис: «Ме кывлі [менам батьлысь] казьтыштӧм [Табитсянь] [Анассянь] сійӧ шуис: «Кор тайӧ аятыс восьтіс сійӧ висьталіс хадиссӧ Мудзин бинлысь нимсӧ казьтышттӧг». Сэсся содтіс: «Миян пӧвстын ветліс енэжвыв войтырысь морт».
Imam Muslim : 171
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ قَالَ أُنَاسٌ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنُؤَاخَذُ بِمَا عَمِلْنَا فِي الْجَاهِلِيَّةِ قَالَ أَمَّا مَنْ أَحْسَنَ مِنْكُمْ فِي الْإِسْلَامِ فَلَا يُؤَاخَذُ بِهَا وَمَنْ أَسَاءَ أُخِذَ بِعَمَلِهِ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَالْإِسْلَامِ
Висьталіс миянлы [Усман бин Абу Сяиба] висьталіс миянлы [Джарир] [Мансурсянь] [Абу Вайлсянь] [Абдулласянь] сійӧ шуис: «Кодкӧ юаліс Расулуллахлысь салаллаллаху алейхи васаллямлысь: «О Расулуллах! Миянӧс мыждасны Джахилия дырйи действиеясысь?» Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллям вочавидзис: «Кодi тіян пиысь бур вöчас ислам кадö, сiйöс оз мыждыны джахилия кадö вöчöмторъясысь». Но коді лоас мыжӧн, сійӧс мыждасны джахилия дырйи да ислам дырйи действиеясысь’.
Imam Muslim : 172
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي وَوَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنُؤَاخَذُ بِمَا عَمِلْنَا فِي الْجَاهِلِيَّةِ قَالَ مَنْ أَحْسَنَ فِي الْإِسْلَامِ لَمْ يُؤَاخَذْ بِمَا عَمِلَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَمَنْ أَسَاءَ فِي الْإِسْلَامِ أُخِذَ بِالْأَوَّلِ وَالْآخِرِ حَدَّثَنَا مِنْجَابُ بْنُ الْحَارِثِ التَّمِيمِيُّ أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ
Висьталіс миянлы [Мухаммад бин Абдулла бин Нумаир] висьталіс миянлы [менам батьлы] да [Ваки'лы]. -мӧд висьтын висьталӧма- И сійӧ висьталіс миянлы [Абу Бакр бин Абу Сяиба] и лафаж сылӧн, сійӧ висьталіс миянлы [Ваки’]сянь [аль-А’маси]сянь [Абу Вайл]сянь [Абдуллах] сійӧ шуис: «Ми юалім: «О Посланник Аллахлӧн? ' Сійӧ вочавидзис: 'Коді бурсӧ вӧчис ислам кадӧ, сійӧс оз мыждыны гӧльлун кадӧ действиеясысь, а коді лёксӧ вӧчис ислам кадӧ, сійӧс мыждасны гӧльлун да ислам кадӧ действиеясысь''. Висьталіс миянлы [Минджаб бин аль-Хариц ат-Тамими] висьталіс миянлы [Али бин Мушир] [аль-А'маси]сянь тайӧ санадӧн пример вылӧ.
Imam Muslim : 173
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى الْعَنَزِيُّ وَأَبُو مَعْنٍ الرَّقَاشِيُّ وَإِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ كُلُّهُمْ عَنْ أَبِي عَاصِمٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا الضَّحَّاكُ يَعْنِي أَبَا عَاصِمٍ قَالَ أَخْبَرَنَا حَيْوَةُ بْنُ شُرَيْحٍ قَالَ حَدَّثَنِي يَزِيدُ بْنُ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ ابْنِ شِمَاسَةَ الْمَهْرِيِّ قَالَ حَضَرْنَا عَمْرَو بْنَ الْعَاصِ وَهُوَ فِي سِيَاقَةِ الْمَوْتِ فَبَكَى طَوِيلًا وَحَوَّلَ وَجْهَهُ إِلَى الْجِدَارِ فَجَعَلَ ابْنُهُ يَقُولُ يَا أَبَتَاهُ أَمَا بَشَّرَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِكَذَا أَمَا بَشَّرَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِكَذَا قَالَ فَأَقْبَلَ بِوَجْهِهِ فَقَالَ إِنَّ أَفْضَلَ مَا نُعِدُّ شَهَادَةُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ إِنِّي كُنْتُ عَلَى أَطْبَاقٍ ثَلَاثٍ لَقَدْ رَأَيْتُنِي وَمَا أَحَدٌ أَشَدَّ بُغْضًا لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنِّي وَلَا أَحَبَّ إِلَيَّ أَنْ أَكُونَ قَدْ اسْتَمْكَنْتُ مِنْهُ فَقَتَلْتُهُ فَلَوْ مُتُّ عَلَى تِلْكَ الْحَالِ لَكُنْتُ مِنْ أَهْلِ النَّارِ فَلَمَّا جَعَلَ اللَّهُ الْإِسْلَامَ فِي قَلْبِي أَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ ابْسُطْ يَمِينَكَ فَلْأُبَايِعْكَ فَبَسَطَ يَمِينَهُ قَالَ فَقَبَضْتُ يَدِي قَالَ مَا لَكَ يَا عَمْرُو قَالَ قُلْتُ أَرَدْتُ أَنْ أَشْتَرِطَ قَالَ تَشْتَرِطُ بِمَاذَا قُلْتُ أَنْ يُغْفَرَ لِي قَالَ أَمَا عَلِمْتَ أَنَّ الْإِسْلَامَ يَهْدِمُ مَا كَانَ قَبْلَهُ وَأَنَّ الْهِجْرَةَ تَهْدِمُ مَا كَانَ قَبْلِهَا وَأَنَّ الْحَجَّ يَهْدِمُ مَا كَانَ قَبْلَهُ وَمَا كَانَ أَحَدٌ أَحَبَّ إِلَيَّ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا أَجَلَّ فِي عَيْنِي مِنْهُ وَمَا كُنْتُ أُطِيقُ أَنْ أَمْلَأَ عَيْنَيَّ مِنْهُ إِجْلَالًا لَهُ وَلَوْ سُئِلْتُ أَنْ أَصِفَهُ مَا أَطَقْتُ لِأَنِّي لَمْ أَكُنْ أَمْلَأُ عَيْنَيَّ مِنْهُ وَلَوْ مُتُّ عَلَى تِلْكَ الْحَالِ لَرَجَوْتُ أَنْ أَكُونَ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ ثُمَّ وَلِينَا أَشْيَاءَ مَا أَدْرِي مَا حَالِي فِيهَا فَإِذَا أَنَا مُتُّ فَلَا تَصْحَبْنِي نَائِحَةٌ وَلَا نَارٌ فَإِذَا دَفَنْتُمُونِي فَشُنُّوا عَلَيَّ التُّرَابَ شَنًّا ثُمَّ أَقِيمُوا حَوْلَ قَبْرِي قَدْرَ مَا تُنْحَرُ جَزُورٌ وَيُقْسَمُ لَحْمُهَا حَتَّى أَسْتَأْنِسَ بِكُمْ وَأَنْظُرَ مَاذَا أُرَاجِعُ بِهِ رُسُلَ رَبِّي
Висьталіс миянлы [Мухаммад бин аль-Муцанна аль-Анази] да [Абу Ма'н ар-Ракаси] да [Исхак бин Маншур] ставсӧ [Абу Ашимсянь] да лафажыс Ибн аль-Муцанналӧн, висьталіс миянлы [адл-Длахаклы] - а именно шуис миянлы хехивах Абу А, сійӧ шуис, висьталіс миянлы [Язид бин Абу Хабиб] [Ибн Шиимасах аль-Махрисянь] сійӧ шуис: «Ми ветлім [Амру бин аль-Аш] дорӧ, кор сійӧ мыськаліс кулӧм мортӧс, сэсся сійӧ дыр бӧрдіс да бергӧдіс чужӧмсӧ стен дорӧ, сэсся сылӧн пиыс кутіс шуны: «О менам не Расуллахуллахулелах. тіянлы бур юӧр сідз, эз-ӧ Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллам сетны тіянлы бур юӧр сідз'. Висьталысь шуис: «Сідзкӧ, сійӧ бергӧдчис чужӧмыс дорӧ да шуис: «Збыльысь медся тӧдчанаыс, мый ми лыддям, тайӧ свидетельство, мый абу ен — юрбитӧм вылӧ дона — Аллахысь кындзи, и мый Мухаммад — Аллахлӧн ыстӧм морт, збыльысь ме куим состояниеын; Ме аддзылі ассьым сьӧлӧмӧс, но некод абу, коді менсьым ёнджыка омӧля радейтӧ Расулуллах саллаллаху алейхи васаллямӧс, и нинӧм абу, мый ме эськӧ ёнджыка кӧсйи лоны сы дорӧ матын, медым ме верми вины сійӧс, ме кӧ кула сійӧ состояниеын, ме дзик пыр лоа адса йӧз пӧвстын. Кор Аллах лӧсьӧдіс менам сьӧлӧмӧ ислам, ме муні Аллахлӧн Посланник дорӧ саллаллаху алейхи васаллям дорӧ да шуи: «Куньӧд веськыд китӧ, сэсся ме тэныд сета верность», сідзкӧ, сійӧ нюжӧдіс веськыд кисӧ». Амру бин аль Аш шуис: «Сэсся ме кутчыси киӧ». Юаліс: — Мый тэныд, Амру? — Ме вочавидзи: «Ме кӧсъя сетны условиеяс». Сійӧ шуис: — Кутшӧм условиеяс тэ коран? — Ме вочавидзи: «Условиеӧн, мый менӧ прӧститасны». Сійӧ шуис: «Ті энӧ тӧдӧй, мый ислам бырӧдіс воддза мыжъяссӧ, а хиджра тшӧтш бырӧдіс воддза мыжъяссӧ, и хадж тшӧтш бырӧдіс воддза мыжъяссӧ». И некод абу, кодӧс ме радейта ёнджыка Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллямысь, и некод абу менам синъясын сыысь гӧгӧрвоанаджык, и ме ог вермы тыртны ассьым синъясӧс -нинӧмӧн- сыысь сійӧс славитӧмысь, корисны кӧ менӧ сійӧс серпасавны, ме эськӧ дерт эг вермы, сы понда мый ме ог вермы тыртны сійӧс аслам синъясӧн. А ме кӧ кула сійӧ состояниеын, ме ӧдйӧджык надейтча лоны енэжвывса олысьяс лыдын. Сэсся ми мунім сэтшӧмтор пыр, кӧні ме эг тӧд, кутшӧм состояниеын ме, сідзкӧ, кула кӧ, сэки некутшӧм бӧрдысь нывбаба оз нуӧд менӧ, и нельки пӧжар. Кор тэ дзебан менӧ, кисьт ме вылӧ му, сэсся сувт менам дзебанін гӧгӧр матысса ылнаын, кӧні верблюдӧс лыйисны да юклісны яйсӧ, кытчӧдз ме ог кыв тэнӧ да ог аддзы, мый ваяс менам Господьлӧн ыстӧм мортыс.
Imam Muslim : 174
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمِ بْنِ مَيْمُونٍ وَإِبْرَاهِيمُ بْنُ دِينَارٍ وَاللَّفْظُ لِإِبْرَاهِيمَ قَالَا حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ وَهُوَ ابْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يَعْلَى بْنُ مُسْلِمٍ أَنَّهُ سَمِعَ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ يُحَدِّثُ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ نَاسًا مِنْ أَهْلِ الشِّرْكِ قَتَلُوا فَأَكْثَرُوا وَزَنَوْا فَأَكْثَرُوا ثُمَّ أَتَوْا مُحَمَّدًا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا إِنَّ الَّذِي تَقُولُ وَتَدْعُو لَحَسَنٌ وَلَوْ تُخْبِرُنَا أَنَّ لِمَا عَمِلْنَا كَفَّارَةً فَنَزَلَ { وَالَّذِينَ لَا يَدْعُونَ مَعَ اللَّهِ إِلَهًا آخَرَ وَلَا يَقْتُلُونَ النَّفْسَ الَّتِي حَرَّمَ اللَّهُ إِلَّا بِالْحَقِّ وَلَا يَزْنُونَ وَمَنْ يَفْعَلْ ذَلِكَ يَلْقَ أَثَامًا } وَنَزَلَ { يَا عِبَادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلَى أَنْفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللَّهِ }
[Мухаммад бин Хатим бин Маймун] да [Ибрагим бин Динар] висьталісны миянлы да формулировкаыс Ибрагимлӧн, кыкнанныс шуисны, [Хаджадж] - сійӧ Ибн Мухаммад - висьталіс миянлы [Ибн Джурайджсянь] сійӧ шуис, [Я'ла бин Муслим] юӧртіс меным, мый сійӧ кывліс [СаббанIллба'сянь] мый политеистъяслӧн йӧзыс йӧз виӧны, и мый сійӧ ёнджыка паськалӧ, и найӧ гӧтрасьӧны, и тайӧ ёнджыка паськалӧ. Сэсся локтісны пророк Мухаммад салляллаху алейхи васаллям дорӧ да шуисны: «Збыльысь, мый тэ пыр шуан да коран, бур, тэ кӧ юӧртін миянлы, мый лёк уджъяс, кодъясӧс ми вӧдитчим, позьӧ бырӧдны, сэки восьтісны стих: «-И найӧс, кодъяс оз юрбитны мукӧд енъяслы ӧтлаын Аллахкӧд -рецепт theulbi Аллахс за них - эн ви за . правильнӧй причинаяс, и эн гӧтрась, коді сідзсӧ лоӧ, дерт, сійӧ босьтас -вознаграждение- аслас мыжъясысь-- ' -Кс. Аль Фуркан: 68-. Сэсся локтіс стих: '-Шу: «О Менам служитысьяс, кодъяс мунӧны асланыс границаясысь ылӧ, энӧ эновтчӧй Аллахлӧн бурлунысь-' -Кс. Аз Зумар: 53-.
Imam Muslim : 175
حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّ حَكِيمَ بْنَ حِزَامٍ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرَأَيْتَ أُمُورًا كُنْتُ أَتَحَنَّثُ بِهَا فِي الْجَاهِلِيَّةِ هَلْ لِي فِيهَا مِنْ شَيْءٍ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَسْلَمْتَ عَلَى مَا أَسْلَفْتَ مِنْ خَيْرٍ وَالتَّحَنُّثُ التَّعَبُّدُ
Висьталіс миянлы [Хармала бин Яхья] висьталіс миянлы [Ибну Вахаб] сійӧ шуис, висьталіс меным [Юнус]сянь [Ибн Шихаб] сійӧ шуис, висьталіс меным [Урва бин аз-Зубайр], мый [Хаким бин Хизам] висьталіс сылы, мый сійӧ коркӧ юаліс тэнсьыд думайтіс кутшӧмкӧ Расулуллахи дохат йылысь. мый ме вöчи? сійӧ жӧ Джахилия дырйи? Меным мыйкӧ лоас?» Расулуллах салляллаху алейхи васаллям вочавидзис: «Ті пыринныд исламӧ сыӧн, мый ті вайинныд, кор ті нӧшта на гӧльӧсь, либӧ бур уджъясӧн, либӧ таваутъясӧн -поклонениеӧн-».
Imam Muslim : 176
و حَدَّثَنَا حَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ الْحُلْوَانِيُّ حَدَّثَنَا وَقَالَ عَبْدٌ حَدَّثَنِي يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّ حَكِيمَ بْنَ حِزَامٍ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْ رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ أُمُورًا كُنْتُ أَتَحَنَّثُ بِهَا فِي الْجَاهِلِيَّةِ مِنْ صَدَقَةٍ أَوْ عَتَاقَةٍ أَوْ صِلَةِ رَحِمٍ أَفِيهَا أَجْرٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَسْلَمْتَ عَلَى مَا أَسْلَفْتَ مِنْ خَيْرٍ
И висьталіс миянлы [Хасан аль-Хулвани] да [Абд бин Хумайд], [аль-Хулвани] шуис, висьталіс миянлы, и [Абд] шуис, висьталіс меным [Я'куб] - сідзкӧ Ибн Ибрагим бин Саад - висьталіс миянлы [менам батьлы] [Салих]сянь [Сійӧ шуис ме Ухалдӧдз]. аз-Зубайр], мый [Хаким бин Хизам] юӧртіс сылы, мый сійӧ шуис Расулуллахлы: «О Расулуллах, мый тэ мӧвпалан некымынтор йылысь, милостыня формаын, либӧ рабъясӧс мездӧмӧн, либӧ ёртасьӧмӧн, мый ме нуӧді Джахилия кадӧ? Ме сысянь кутшӧмкӧ награда босьті?» Расулуллах саллаллаху алейхи васаллям вочавидзис: «Ті пыринныд исламӧ бурторъясӧн, кодъясӧс ті водзджык вӧдитчинныд».
Imam Muslim : 177
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ حَكِيمِ بْنِ حِزَامٍ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَشْيَاءَ كُنْتُ أَفْعَلُهَا فِي الْجَاهِلِيَّةِ قَالَ هِشَامٌ يَعْنِي أَتَبَرَّرُ بِهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَسْلَمْتَ عَلَى مَا أَسْلَفْتَ لَكَ مِنْ الْخَيْرِ قُلْتُ فَوَاللَّهِ لَا أَدَعُ شَيْئًا صَنَعْتُهُ فِي الْجَاهِلِيَّةِ إِلَّا فَعَلْتُ فِي الْإِسْلَامِ مِثْلَهُ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ حَكِيمَ بْنَ حِزَامٍ أَعْتَقَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ مِائَةَ رَقَبَةٍ وَحَمَلَ عَلَى مِائَةِ بَعِيرٍ ثُمَّ أَعْتَقَ فِي الْإِسْلَامِ مِائَةَ رَقَبَةٍ وَحَمَلَ عَلَى مِائَةِ بَعِيرٍ ثُمَّ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِهِمْ
[Исхак бин Ибрагим] да [Абд бин Хумайд] кыкнанныс шуисны, [Абдурраззак] висьталіс миянлы, [Ма’мар] висьталіс миянлы [аз-Зухри]сянь тайӧ цепочкаӧн вуджӧдӧмӧн. -мӧд висьтын сійӧ казьтыштсьӧ- И [Исхак бин Ибрагим] висьталіс миянлы, [Абу Муавия] висьталіс миянлы, [Хишам бин Урва] висьталіс миянлы [батьыссянь] [Хаким бин Хизамсянь] сійӧ шуис, ме юалі, 'О Посланник Аллаха, -мый тэ думайтан- о некоторых из the dulamic period- of the dulamic'. Пока Хишам казьтыштіс, «бур уджъяс, кодъясӧс ме нуӧді?» Аллахлӧн Ыджыдлун (мир да бурлун сылы) вочавидзис: «Ті босьтінныд ислам бур уджъясӧн, кодъясӧс ті водзджык вӧдитчинныд». Ме сэсся шуи: «Аллахӧн, бур уджсӧ ме эг на вӧдитчы ислам бӧрын кадӧ, сӧмын сійӧ жӧ ислам дырйи». Миянлы [Абу Бакр бин Абу Шайбалы] висьталӧма, мый [Абдулла бин Нумайр] висьталіс миянлы [Хишам бин Урвасянь] [батьыссянь], мый [Хаким бин Хизам] мездіс сё рабӧс да сетіс сё верблюдӧс благотворительность вылӧ исламскӧй вольнӧй период дырйи, исламскӧй вольнӧй период дырйи, а he . сё верблюд благотворительность вылӧ. Сэсся локтіс Пророк дорӧ (мир да бурлун)... да казьтыштіс налы татшӧм жӧ хадисъяс.
Imam Muslim : 178
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ وَأَبُو مُعَاوِيَةَ وَوَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ { الَّذِينَ آمَنُوا وَلَمْ يَلْبِسُوا إِيمَانَهُمْ بِظُلْمٍ } شَقَّ ذَلِكَ عَلَى أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالُوا أَيُّنَا لَا يَظْلِمُ نَفْسَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْسَ هُوَ كَمَا تَظُنُّونَ إِنَّمَا هُوَ كَمَا قَالَ لُقْمَانُ لِابْنِهِ { يَا بُنَيَّ لَا تُشْرِكْ بِاللَّهِ إِنَّ الشِّرْكَ لَظُلْمٌ عَظِيمٌ } حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَعَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ قَالَا أَخْبَرَنَا عِيسَى وَهُوَ ابْنُ يُونُسَ ح و حَدَّثَنَا مِنْجَابُ بْنُ الْحَارِثِ التَّمِيمِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ مُسْهِرٍ ح و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ إِدْرِيسَ كُلُّهُمْ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ قَالَ أَبُو كُرَيْبٍ قَالَ ابْنُ إِدْرِيسَ حَدَّثَنِيهِ أَوَّلًا أَبِي عَنْ أَبَانَ بْنِ تَغْلِبَ عَنْ الْأَعْمَشِ ثُمَّ سَمِعْتُهُ مِنْهُ
Висьталіс миянлы [Абу Бакр бин Абу Сяиба] висьталіс миянлы [Абдулла бин Идрис] да [Абу Муавия] да [Ваки']сянь [аль-А'маси]сянь [Ибрагим]сянь [Алькамасянь] [Абдулла]сянь сійӧ шуис: «Кор стих локтіс, коді лоис миджудӧн, и не файсе в . -Вс. Аль-Ан’ам: 82-, сэсся ёртъяс сьӧкыда казялісны та йылысь да шуисны: «О, Аллахлӧн ыстӧм морт, коді миян пиысь эз лёкмӧд аслыс! — Сійӧ вочавидзис: — Тайӧ абу тэнад мӧвпыд. Сійӧ сідз, кыдзи Лукман шуис пиыслы: — О, пиӧй, эн ширкуйт Аллахысь. Збыльысь, ширк — ыджыд несправедливость-'. -Вс. Лукман: 13-ӧд вояс. Висьталіс миянлы [Исхак бин Ибрагим] да [Али бин Касырам] кыкнанныс шуисны, висьталісны миянлы [Иса] именно -Ибн Юнус-. -мӧд висьталӧмын сійӧ висьталӧма- И висьталіс миянлы [Минджаб бин аль-Хариц ат-Тамими] юӧртіс миянлы [Ибну Мушир]. -мӧд висьталӧмын висьталӧма- И висьталӧм бӧрын миянлы [Абу Курайб] висьталіс миянлы [Ибн Идрис] ставсӧ [аль-А'масисянь] тайӧ санаднас, [Абу Курайб] шуис, [Ибн Идрис] шуис, висьталіс меным та йылысь медводдзаысь [менам бать] сылы [Абан бин Идрислы] сійӧ ИА'алсянь].
Imam Muslim : 179
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ مِنْهَالٍ الضَّرِيرُ وَأُمَيَّةُ بْنُ بِسْطَامَ الْعَيْشِيُّ وَاللَّفْظُ لِأُمَيَّةَ قَالَا حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا رَوْحٌ وَهُوَ ابْنُ الْقَاسِمِ عَنْ الْعَلَاءِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { لِلَّهِ مَا فِي السَّمَوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ وَإِنْ تُبْدُوا مَا فِي أَنْفُسِكُمْ أَوْ تُخْفُوهُ يُحَاسِبْكُمْ بِهِ اللَّهُ فَيَغْفِرُ لِمَنْ يَشَاءُ وَيُعَذِّبُ مَنْ يَشَاءُ وَاللَّهُ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ } قَالَ فَاشْتَدَّ ذَلِكَ عَلَى أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ بَرَكُوا عَلَى الرُّكَبِ فَقَالُوا أَيْ رَسُولَ اللَّهِ كُلِّفْنَا مِنْ الْأَعْمَالِ مَا نُطِيقُ الصَّلَاةَ وَالصِّيَامَ وَالْجِهَادَ وَالصَّدَقَةَ وَقَدْ أُنْزِلَتْ عَلَيْكَ هَذِهِ الْآيَةُ وَلَا نُطِيقُهَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتُرِيدُونَ أَنْ تَقُولُوا كَمَا قَالَ أَهْلُ الْكِتَابَيْنِ مِنْ قَبْلِكُمْ سَمِعْنَا وَعَصَيْنَا بَلْ قُولُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا غُفْرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ قَالُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا غُفْرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ فَلَمَّا اقْتَرَأَهَا الْقَوْمُ ذَلَّتْ بِهَا أَلْسِنَتُهُمْ فَأَنْزَلَ اللَّهُ فِي إِثْرِهَا { آمَنَ الرَّسُولُ بِمَا أُنْزِلَ إِلَيْهِ مِنْ رَبِّهِ وَالْمُؤْمِنُونَ كُلٌّ آمَنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ لَا نُفَرِّقُ بَيْنَ أَحَدٍ مِنْ رُسُلِهِ وَقَالُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا غُفْرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ } فَلَمَّا فَعَلُوا ذَلِكَ نَسَخَهَا اللَّهُ تَعَالَى فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { لَا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا لَهَا مَا كَسَبَتْ وَعَلَيْهَا مَا اكْتَسَبَتْ رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا إِنْ نَسِينَا أَوْ أَخْطَأْنَا } قَالَ نَعَمْ { رَبَّنَا وَلَا تَحْمِلْ عَلَيْنَا إِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِنَا } قَالَ نَعَمْ { رَبَّنَا وَلَا تُحَمِّلْنَا مَا لَا طَاقَةَ لَنَا بِهِ } قَالَ نَعَمْ { وَاعْفُ عَنَّا وَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا أَنْتَ مَوْلَانَا فَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ } قَالَ نَعَمْ
Висьталіс меным [Мухаммад бин Минхал адл-Дларир] да [Умайя бин Бистам аль-Айси] да лафажыс Умайялӧн, кыкнанныс шуисны, висьталіс миянлы [Язид бин Зурай'] висьталіс миянлы [Раух] - а именно Ибн аль-Касим фараиысь] [сылӧн] шуис] из [аль-А,] — Кор стих лэдзис Аллахлӧн Ыджыд Ыджыдлунлы саллаллаху алейхи васаллам: — Аллахлӧн ставыс, мый эм енэжын да му вылын. А тэ кӧ чужтан сійӧ, мый эм тэнад сьӧлӧмын либӧ дзебан сійӧс, Аллах тэныд дерт лӧсьӧдас тэнад уджъяс йылысь. Сідзкӧ, Аллах прӧститӧ, кодӧс кӧсйӧ, мыждӧ, кодӧс кӧсйӧ; и Аллах ставыс вылын вын-' -Кс. аль-Бакара: 284- ' Абу Хурайра шуис: «Сэки тайӧ делӧыс сьӧкыда лои Расулуллахлӧн ёртъяслы, та понда найӧ локтісны Расулуллах дорӧ да шуисны чолӧмалӧмъяс автомобиль вылын, шуисны: «О Расулуллах, миянлы сетӧмаӧсь бурденабльясӧс, кодъяслы миянлы сетӧма бурдӧдчантор, коді миянлы сетӧма . пост, джихад да милостыня. Збыльысь, тайö стихыс тэныд восьтöма, и ми тайöс ог вермöй вöчны! Расулуллах шаллаллаху алейхи васаллям шуис: «Кӧсъянныд-ӧ шуны, кыдзи шуӧны Небӧгса олысьяс тіян шуӧм бӧрын: «Ми кывлім да ми кывзысьтім», но шуны: «Ми кывлім да ми кывзысьим, Прӧстит миянӧс, миян Господь да Тэ дорӧ локтӧм». Найӧ вочавидзисны: «Ми кывлім да кывзысим, прӧстит миянӧс, миян Господь, и Тэ дорӧ локтӧм». Кор йӧзыс лыддисны сійӧс, налӧн кывъясыс копыртчисны сы водзын, сэсся Аллах восьтіс сэсся: «-Посланник эскис Коранлы, кодӧс сылы лэдзис аслас Господьсянь, и сідзжӧ эскысьяс». Ставӧн эскӧны Аллахлы, Сылӧн анделъяслы, Сылӧн небӧгъяслы да Сылӧн ыстӧмъяслы. -Найö шуисны-: «Ми ог торйöдöй öти -и мöд- Сылысь ыстöмъяссö», а найö шуисны: «Ми кывзам да кывзысям». -Найö кевмысьлiсны-, 'Прöстит миянöс, миян Господь, и Тэ дiнö бöрйöм'. -Вс. аль-Бакара: 285-ӧд вояс. Кор найӧ тадзи овлісны, Аллах бырӧдіс сійӧс, сэсся восьтіс: «-Аллах оз сьӧкыдмӧд мортӧс, сӧмын сылӧн позянлун серти». Сылы сетӧны награда — бур уджъясысь — кодъяс вылӧ сійӧ зільӧ да босьтӧ мыждӧм — лёкысь — кодӧс сійӧ нуӧдӧ. -Найö кевмысьлiсны-: 'Миян Господь, эн мыжды миянöс, вунöдам кö либö ми мыжаöсь-' Аллах вочавидзис: 'Да'. '-О миян Рабб, эн пукты миян вылӧ сьӧкыд сьӧкыдлун, кыдзи Тэ пуктін миян водзын олысьяс вылӧ-' Аллах вочавидзис: «Да». '-О миян Рабб, эн терпит миянысь сійӧ, мый ми ог вермӧй терпитны-' Аллах вочавидзис: 'Да'. — Прӧстит миянӧс, пӧжалуйста; прӧстит миянӧс; да бур сьöлöмöн ло миянлы». Тэ миянлы Отсасьысь, сідзкӧ, отсав миянлы кафиръяслы паныд». -Вс. аль-Бакара: 286-ӧд вояс. Аллах вочавидзис: «Да».
Imam Muslim : 180
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَاللَّفْظُ لِأَبِي بَكْرٍ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا وَقَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ آدَمَ بْنِ سُلَيْمَانَ مَوْلَى خَالِدٍ قَالَ سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ يُحَدِّثُ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ { وَإِنْ تُبْدُوا مَا فِي أَنْفُسِكُمْ أَوْ تُخْفُوهُ يُحَاسِبْكُمْ بِهِ اللَّهُ } قَالَ دَخَلَ قُلُوبَهُمْ مِنْهَا شَيْءٌ لَمْ يَدْخُلْ قُلُوبَهُمْ مِنْ شَيْءٍ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُولُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا وَسَلَّمْنَا قَالَ فَأَلْقَى اللَّهُ الْإِيمَانَ فِي قُلُوبِهِمْ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى { لَا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا لَهَا مَا كَسَبَتْ وَعَلَيْهَا مَا اكْتَسَبَتْ رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا إِنْ نَسِينَا أَوْ أَخْطَأْنَا } قَالَ قَدْ فَعَلْتُ { رَبَّنَا وَلَا تَحْمِلْ عَلَيْنَا إِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِنَا } قَالَ قَدْ فَعَلْتُ { وَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا أَنْتَ مَوْلَانَا } قَالَ قَدْ فَعَلْتُ
Висьталіс миянлы [Абу Бакр бин Абу Сяиба] да [Абу Курайб] да [Исхак бин Ибрагим] да лафажыс Абу Бакрлӧн, шуис [Исхак] висьталіс миянлы, а нӧшта кык морт шуисны, висьталісны миянлы [Ваки'] [Суфьян]сянь [Адам бин Халимерс сійӧ] [Саид бин Джубайр] висьтавны [Ибн Аббассянь] сійӧ шуис: «Кор сійӧ локтіс стихӧн: «-А тэ кӧ чужтан мыйкӧ, мый эм тэнад сьӧлӧмын либӧ тэ дзебан сійӧс, дерт, Аллах тэкӧд лӧсьӧдас расчёт тэнад уджъяс йылысь-’ -С. Альбакара: 284-ӧд вояс. Ибн Аббас шуис: «Сэки сысянь сьӧлӧмъясас пырис шог, коді некор эз пырлы сьӧлӧмъясас ни ӧти ногӧн». Сідзкӧ, Пророк саллаллаху алейхи васаллям шуис: «Шу: «Ме кывла да кывзыся да сдайтча». Ибн Аббас шуис: «Сэсся Аллах пуктіс налӧн сьӧлӧмъясӧ эскӧм, коді сэсся лэдзис аят: «-Аллах оз сьӧкыдмӧд мортӧс, сӧмын сылӧн позянлун серти». Сылы сетӧны награда — бур уджъясысь — кодъяс вылӧ сійӧ зільӧ да босьтӧ мыждӧм — лёкысь — кодӧс сійӧ нуӧдӧ. -Найö кевмысьлiсны-, 'О миян Рабб, эн мыжды миянöс, вунöдам кö либö мыжаöсь-' -Кс. Аль-Бакара: 286-, Аллах шуӧ: «Збыльысь ме тайӧс лӧсьӧді». — О миян Рабб, эн пукты миян вылӧ сьӧкыд сьӧкыдлун, кыдзи Тэ пуктін миян водзын олысьяс вылӧ-' -Кс. Аль-Бакара: 286-, Аллах шуӧ: «Ме тайӧс лӧсьӧді». '-О миян Рабб, прӧстит миянӧс; прӧстит миянӧс; да бур сьöлöмöн ло миянлы». Тэ миянлы Отсасьысь-' Аллах шуӧ: 'Ме тайӧс лӧсьӧді'.