Imam Muslim : 1761
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحِ بْنِ الْمُهَاجِرِ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ أَتَى رَجُلٌ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْجِعْرَانَةِ مُنْصَرَفَهُ مِنْ حُنَيْنٍ وَفِي ثَوْبِ بِلَالٍ فِضَّةٌ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْبِضُ مِنْهَا يُعْطِي النَّاسَ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ اعْدِلْ قَالَ وَيْلَكَ وَمَنْ يَعْدِلُ إِذَا لَمْ أَكُنْ أَعْدِلُ لَقَدْ خِبْتَ وَخَسِرْتَ إِنْ لَمْ أَكُنْ أَعْدِلُ فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ دَعْنِي يَا رَسُولَ اللَّهِ فَأَقْتُلَ هَذَا الْمُنَافِقَ فَقَالَ مَعَاذَ اللَّهِ أَنْ يَتَحَدَّثَ النَّاسُ أَنِّي أَقْتُلُ أَصْحَابِي إِنَّ هَذَا وَأَصْحَابَهُ يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ لَا يُجَاوِزُ حَنَاجِرَهُمْ يَمْرُقُونَ مِنْهُ كَمَا يَمْرُقُ السَّهْمُ مِنْ الرَّمِيَّةِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ الثَّقَفِيُّ قَالَ سَمِعْتُ يَحْيَى بْنَ سَعِيدٍ يَقُولُ أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ الْحُبَابِ حَدَّثَنِي قُرَّةُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقْسِمُ مَغَانِمَ وَسَاقَ الْحَدِيثَ
Atugambiire [Muhammad bin Rumh Al Muhajir] atugambiire [Laits] kuruga ahari [Yahya bin Sa’id] kuruga ahari [Abu Zubair] kuruga ahari [Jabir bin Abdullah] akagira ati; Omushaija akaija ahari Rasulullah Sallallahu 'alaihi Wasallam obu yaabaire ari Ji'ranah arikugaruka kuruga Hunain. Omubwire obwo, Bilal akaba aine efeeza aha kijwaro kye, obwo Rasulullah Saw. Bwanyima omushaija akagira ati, 'Iwe Muhammad, obe ow'oburingaaniza'. Akagira ati: ‘Mbwenu nimwija kubonabonesibwa, abarikora eby’oburingaaniza, ku ndaabe ntakikora eby’oburingaaniza. Buzima, noija kutunga akabi ku ndaabe ntakozire eby’oburingaaniza’. Reero Umar bin Al Khaththab, Allah amusiime, akagira ati: ‘Ei Mutumwa wa Allah, nikiriza kwita omunyabishuba ogu’. Akagira ati: ‘Ninhungira ahari Allah, abantu ku baraabe nibagira ngu niinyitsire munywani wangye. Mazima omuntu ogu na bagyenzi be bakaba baguma nibashoma Qur’an kwonka ekaba etarikuraba omumimiro yaabo. bakarugamu - Obusiraamu - nk’oku omusyo gurikuruga omu buta’. Atugambiire [Muhammad bin Al Mutsanna] atugambiire [Abdul Wahhab Ats Tsaqafi] ati; Nkahurira [Yahya bin Sa’id] arikugira ngu, angambire [Abu Zubair] ngu akahurira [Jabir bin Abdullah] -aha rubaju orundi- Kandi atugambiire [Abu Bakr bin Abu Syaibah] atugambiire [Zaid bin Al Hubab] angambire [Qurrah bin Zubair] ngu [Abu Zuba] aine kugamba []; 'Omurangi akagabanisa eby'obugaiga bya Ghanimah. Nahabwekyo akagamba aha hadiisi.
Imam Muslim : 1762
حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ مَسْرُوقٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي نُعْمٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَ بَعَثَ عَلِيٌّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَهُوَ بِالْيَمَنِ بِذَهَبَةٍ فِي تُرْبَتِهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَسَمَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَ أَرْبَعَةِ نَفَرٍ الْأَقْرَعُ بْنُ حَابِسٍ الْحَنْظَلِيُّ وَعُيَيْنَةُ بْنُ بَدْرٍ الْفَزَارِيُّ وَعَلْقَمَةُ بْنُ عُلَاثَةَ الْعَامِرِيُّ ثُمَّ أَحَدُ بَنِي كِلَابٍ وَزَيْدُ الْخَيْرِ الطَّائِيُّ ثُمَّ أَحَدُ بَنِي نَبْهَانَ قَالَ فَغَضِبَتْ قُرَيْشٌ فَقَالُوا أَتُعْطِي صَنَادِيدَ نَجْدٍ وَتَدَعُنَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي إِنَّمَا فَعَلْتُ ذَلِكَ لِأَتَأَلَّفَهُمْ فَجَاءَ رَجُلٌ كَثُّ اللِّحْيَةِ مُشْرِفُ الْوَجْنَتَيْنِ غَائِرُ الْعَيْنَيْنِ نَاتِئُ الْجَبِينِ مَحْلُوقُ الرَّأْسِ فَقَالَ اتَّقِ اللَّهَ يَا مُحَمَّدُ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَمَنْ يُطِعْ اللَّهَ إِنْ عَصَيْتُهُ أَيَأْمَنُنِي عَلَى أَهْلِ الْأَرْضِ وَلَا تَأْمَنُونِي قَالَ ثُمَّ أَدْبَرَ الرَّجُلُ فَاسْتَأْذَنَ رَجُلٌ مِنْ الْقَوْمِ فِي قَتْلِهِ يُرَوْنَ أَنَّهُ خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ مِنْ ضِئْضِئِ هَذَا قَوْمًا يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ لَا يُجَاوِزُ حَنَاجِرَهُمْ يَقْتُلُونَ أَهْلَ الْإِسْلَامِ وَيَدَعُونَ أَهْلَ الْأَوْثَانِ يَمْرُقُونَ مِنْ الْإِسْلَامِ كَمَا يَمْرُقُ السَّهْمُ مِنْ الرَّمِيَّةِ لَئِنْ أَدْرَكْتُهُمْ لَأَقْتُلَنَّهُمْ قَتْلَ عَادٍ
Atugambiire [Hannad bin As Sari] atugambiire [Abul Ahwash] kuruga ahari [Sa’id bin Masruq] kuruga ahari [Abdurrahman bin Abu Nu’m] kuruga ahari [Abu Sa’id Al Khudri] akagira ati; Ali bin Abi Talib obu yaabaire ari omuri Yemen, rimwe akatuma ezaabu erimu oburofa ahari nabi saw. Reero ezaabu egyo ekagabwa nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam omu guruupu ina. Nikwo kugira ngu Aqra‘ bin Habis Al Hanzhali, Uyainah bin Badar Al Fazari, Alqamah bin Ulatsah Al Amiri, otwariiremu aba Bani Kilab na Zaid Al Khair Ath Thay hamwe n’omwe ahari Bani Nabhan. Abu Sa’id akagira ati; Abantu ba Quraish bakagira ekiniga ahabw’okubaganisamu. bakagira ngu ahabwenki abeebembezi ba Najed nibaheebwa okubaganisamu omutumwa wa Allah, kandi itwe tutarikubaganisamu? obwo Rasulullah akagarukamu ati: ‘Buzima ekyo nkakikora, okuhabisa emitima yaabo’. Omu bwire obwo, omushaija akaija aine ebireju bihango, ebishushu birikureebeka gye, amaisho gacumbire, obuso oburikurugayo n’omutwe ogushazirwe. Akagira ati: ‘Iwe Muhammad! Mutiine Allah!' Omurangi sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘N’oha ondiijo oraayorobere Allah, nyowe nyenka ku ndaabe naamugomera? Allah nampa obusingye aha bantu boona abatuura omunsi, mbwenu iwe torikwenda kumpa obusingye?' Abu Sa’id akagira ati; Omuntu ku yaaherize kufa, munywani we -Khalid bin Al Walid- akashaba orusa kuruga aha Mutumwa wa Allah saw okwita omuntu ogwo. Nahabwekyo Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Omu guruupu y’abantu egi, nihaija kurugamu abantu abamanyiriire kushoma Qur’an kwonka batarikugitunga omumimiro yaabo, nibaija n’okwita abasiraamu kandi barekye abaramya ebishushani; bakaruga omu Busiraamu nk’omusyo kuruga omu buta bwagwo. Ku ndaabe nkibabona, ndyabacwekyereza nk'oku abantu ba 'Adi' baacwekyereziibwe.
Imam Muslim : 1763
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي نُعْمٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ يَقُولُا بَعَثَ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ الْيَمَنِ بِذَهَبَةٍ فِي أَدِيمٍ مَقْرُوظٍ لَمْ تُحَصَّلْ مِنْ تُرَابِهَا قَالَ فَقَسَمَهَا بَيْنَ أَرْبَعَةِ نَفَرٍ بَيْنَ عُيَيْنَةَ بْنِ حِصْنٍ وَالْأَقْرَعِ بْنِ حَابِسٍ وَزَيْدِ الْخَيْلِ وَالرَّابِعُ إِمَّا عَلْقَمَةُ بْنُ عُلَاثَةَ وَإِمَّا عَامِرُ بْنُ الطُّفَيْلِ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْ أَصْحَابِهِ كُنَّا نَحْنُ أَحَقَّ بِهَذَا مِنْ هَؤُلَاءِ قَالَ فَبَلَغَ ذَلِكَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَلَا تَأْمَنُونِي وَأَنَا أَمِينُ مَنْ فِي السَّمَاءِ يَأْتِينِي خَبَرُ السَّمَاءِ صَبَاحًا وَمَسَاءً قَالَ فَقَامَ رَجُلٌ غَائِرُ الْعَيْنَيْنِ مُشْرِفُ الْوَجْنَتَيْنِ نَاشِزُ الْجَبْهَةِ كَثُّ اللِّحْيَةِ مَحْلُوقُ الرَّأْسِ مُشَمَّرُ الْإِزَارِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ اتَّقِ اللَّهَ فَقَالَ وَيْلَكَ أَوَلَسْتُ أَحَقَّ أَهْلِ الْأَرْضِ أَنْ يَتَّقِيَ اللَّهَ قَالَ ثُمَّ وَلَّى الرَّجُلُ فَقَالَ خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلَا أَضْرِبُ عُنُقَهُ فَقَالَ لَا لَعَلَّهُ أَنْ يَكُونَ يُصَلِّي قَالَ خَالِدٌ وَكَمْ مِنْ مُصَلٍّ يَقُولُ بِلِسَانِهِ مَا لَيْسَ فِي قَلْبِهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي لَمْ أُومَرْ أَنْ أَنْقُبَ عَنْ قُلُوبِ النَّاسِ وَلَا أَشُقَّ بُطُونَهُمْ قَالَ ثُمَّ نَظَرَ إِلَيْهِ وَهُوَ مُقَفٍّ فَقَالَ إِنَّهُ يَخْرُجُ مِنْ ضِئْضِئِ هَذَا قَوْمٌ يَتْلُونَ كِتَابَ اللَّهِ رَطْبًا لَا يُجَاوِزُ حَنَاجِرَهُمْ يَمْرُقُونَ مِنْ الدِّينِ كَمَا يَمْرُقُ السَّهْمُ مِنْ الرَّمِيَّةِ قَالَ أَظُنُّهُ قَالَ لَئِنْ أَدْرَكْتُهُمْ لَأَقْتُلَنَّهُمْ قَتْلَ ثَمُودَ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ قَالَ وَعَلْقَمَةُ بْنُ عُلَاثَةَ وَلَمْ يَذْكُرْ عَامِرَ بْنَ الطُّفَيْلِ وَقَالَ نَاتِئُ الْجَبْهَةِ وَلَمْ يَقُلْ نَاشِزُ وَزَادَ فَقَامَ إِلَيْهِ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلَا أَضْرِبُ عُنُقَهُ قَالَ لَا قَالَ ثُمَّ أَدْبَرَ فَقَامَ إِلَيْهِ خَالِدٌ سَيْفُ اللَّهِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلَا أَضْرِبُ عُنُقَهُ قَالَ لَا فَقَالَ إِنَّهُ سَيَخْرُجُ مِنْ ضِئْضِئِ هَذَا قَوْمٌ يَتْلُونَ كِتَابَ اللَّهِ لَيِّنًا رَطْبًا وَقَالَ قَالَ عُمَارَةُ حَسِبْتُهُ قَالَ لَئِنْ أَدْرَكْتُهُمْ لَأَقْتُلَنَّهُمْ قَتْلَ ثَمُودَ و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا ابْنُ فُضَيْلٍ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ بَيْنَ أَرْبَعَةِ نَفَرٍ زَيْدُ الْخَيْرِ وَالْأَقْرَعُ بْنُ حَابِسٍ وَعُيَيْنَةُ بْنُ حِصْنٍ وَعَلْقَمَةُ بْنُ عُلَاثَةَ أَوْ عَامِرُ بْنُ الطُّفَيْلِ وَقَالَ نَاشِزُ الْجَبْهَةِ كَرِوَايَةِ عَبْدِ الْوَاحِدِ وَقَالَ إِنَّهُ سَيَخْرُجُ مِنْ ضِئْضِئِ هَذَا قَوْمٌ وَلَمْ يَذْكُرْ لَئِنْ أَدْرَكْتُهُمْ لَأَقْتُلَنَّهُمْ قَتْلَ ثَمُودَ
Atugambiire [Qutaibah bin Sa’id] atugambiire [Abdul Wahid] kuruga [Umarah bin Al Qa’qa’] atugambiire [Abdurrahman bin Abu Nu’m] akagira ati, nkahurira [Abu Sa’id Al Khudri] arikugira ati; Ali bin Abu Talib rimwe akatuma ezaabu - eyaabaire eteirwe omu nshaho erimu oburofa - ahari nabi saww kuruga Yemen. obwo Rasulullah akagigabira abantu bana, nibo; Uyainah bin Hisn, Al Aqra bin Habis, na Zaid Al Khalil. Obwire obu owa kana ari ahagati ya Alqamah bin Ulatsah nari Amir bin Ath Thufail. Mbwenu hakaba hariho munywani wangye owagizire ngu itwe tushemereire kutunga ekiconco eki kubakira. obwo ekikorwa eki kikahika aha Mutumwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam, atyo yagira ati: ‘Ahabw’enki otarikunyikiriza? N’obu ndaabe ndi omwikiriza omu iguru, kandi butoosha nintunga amakuru kuruga omu iguru obwire bwona’. Abu Sa’id akagira ati; Reero omushaija owabaire aine amaisho gazibiire kandi amatama ge ga ruguru gakaba nigareebeka gye, ebireju bye biri bikye, eishokye rye riri rikye kandi emyenda ye ekaba ekurukire akagira ati: “Iwe Mutumwa wa Allah, tiina Allah!” bwanyima akagarukamu ati: ‘Mubonaire! Mbwenu shi tindi muntu orikukirayo kutiina Ruhanga omu nsi?’ obwo omushaija akahinduka, obwo Khalid bin Al Walid yagira ati, ‘Ei Mutumwa wa Allah, nikiriza nshare enshaya ye’. Akagira ati: ‘Ngaaha, obundi nawe naashaba’. Khalid akagira ati, 'Abantu baingi nibashaba, ebigambo byabo byonka nibyo birikugamba kwonka emitima yaabo terikugamba'. Omurangi sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Buzima, tindaragiirwe kuhutaaza emitima y’abantu, nari kubasharaho enda’. Abu Sa’id akagira ati; Bwanyima yamureeba, ku yaizire, yagira ati: Buzima omu kigombe ky’abantu eki nihaija kurugamu abo abaine eminwa erikushoma ekitabo kya Allah obwire bwona, kwonka kitarikurenga aha mimiro yaabo. bakaruga omu diini ya Allah nk’oku omusyo gurikuruga omu buta’. Abu Sa’id akagira ati; ‘Ku orabugaane abantu aba, buzimazima ninyija kubacwekyereza, nk’oku abantu ba Samudi baacwekyereire’. Atugambiire [Usman bin Abu Syaibah] atugambiire [Jarir] kuruga [Umarah bin Al Qa’qa’] na isnad egi. akagira ati; Na Alkama bini Ulaasa. Kandi taragambire ahari Amir bin Ath Thufail. Kandi akagambaho ati; 'NAATI`UL JABHAH' kwonka taragizire ati, 'NAASYIZ'. Reero yayongyeraho ati: ‘Bwanyima Umar bin Al Khaththab akeemerera yagira ati: ‘Ei Mutumwa wa Allah, ntemeho enshaya ye?’ Omurangi akagarukamu ati: ‘Otakakora’. Bwanyima akagaruka yaagaruka enyima. Reero Khalid bin Al Walid, ekisyo kya Allah, yayemerera yagira ati: Iwe Mutumwa wa Allah, ntemeho enshaya ye? akagarukamu ati: ‘Ngaaha. Omu baijukuru b’omuntu ogu nihaija kurugamu abantu, nibaija kuba barungi omu kushoma ekitabo kya Allah.’. Umarah akagira ati; -Khalid- akagira ati, 'Ku ndaababugane, buzimazima ninyija kubaita nk'obwitsi bw'abantu ba Thamud'. Kandi Atugambiire [Ibnu Numair] atugambiire [Ibnu Fudlail] kuruga [Umarah bin Al Qa’qa’] n’isnad egi, kandi akagira ati; Omu bantu bana, nibo; Zaid Al Khalil, Al Aqra bin Habis, Uyainah bin Hisn na Alqamah bin Ulatsah nari Amir bin Ath Thufail. Bwanyima akagamba n’aha ati; ‘NAATI`UL JABHAH’ nk’oku kyagambirwe Abdul Wahid. Kandi akagambaho ati; ‘Buzimazima omu baijukuru b’omushaija ogu nihaija kurugamu abantu...’ kwonka taragizire ati; ‘Ku ndaabashangye, buzimazima ninyija kubaita nk’oku abantu ba Thamud baitsirwe’.
Imam Muslim : 1764
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ قَالَ سَمِعْتُ يَحْيَى بْنَ سَعِيدٍ يَقُولُ أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ وَعَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ أَنَّهُمَا أَتَيَا أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ فَسَأَلَاهُ عَنْ الْحَرُورِيَّةِ هَلْ سَمِعْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَذْكُرُهَا قَالَ لَا أَدْرِي مَنْ الْحَرُورِيَّةُ وَلَكِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ يَخْرُجُ فِي هَذِهِ الْأُمَّةِ وَلَمْ يَقُلْ مِنْهَا قَوْمٌ تَحْقِرُونَ صَلَاتَكُمْ مَعَ صَلَاتِهِمْ فَيَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ لَا يُجَاوِزُ حُلُوقَهُمْ أَوْ حَنَاجِرَهُمْ يَمْرُقُونَ مِنْ الدِّينِ مُرُوقَ السَّهْمِ مِنْ الرَّمِيَّةِ فَيَنْظُرُ الرَّامِي إِلَى سَهْمِهِ إِلَى نَصْلِهِ إِلَى رِصَافِهِ فَيَتَمَارَى فِي الْفُوقَةِ هَلْ عَلِقَ بِهَا مِنْ الدَّمِ شَيْءٌ
Kandi Atugambiire [Muhammad bin Al Mutsanna] atugambiire [Abdul Wahhab] akagira ati, nkahurira [Yahya bin Sa’id] arikugira, akampa ripooti [Muhammad bin Ibrahim] kuruga ahari [Abu Salamah] na [Atha‘ bin Alveyah] ngu bombi bakaija ahari [Khadriid na ‘Abu Sa’. okahuriraho Rasulullah arikukigambaho?' Abu Sa’id akagarukamu ati, ‘Tindikumanya Al Haruriyyah buzima. Kwonka, mpurire omutumwa wa Allah (saww) arikugira ati: ‘Omu ummah egi - kandi taragambire - nihaija kurugamu abantu, abaraagaye eshaara zaanyu. obwo nibashoma Qur’an, kwonka terikuza omumiro yaabo. Bakaruga omu Busiraamu, nk'oku omusyo gwaguruka kuruga omu buta, kuhisya obu omuteezi w'obuta yaareebire omutwe gw'omusyo, yaaba gurikusheesha eshagama."
Imam Muslim : 1765
حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ ح و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى وَأَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْفِهْرِيُّ قَالَا أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَالضَّحَّاكُ الْهَمْدَانِيُّ أَنَّ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ قَالَ بَيْنَا نَحْنُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَقْسِمُ قَسْمًا أَتَاهُ ذُو الْخُوَيْصِرَةِ وَهُوَ رَجُلٌ مِنْ بَنِي تَمِيمٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ اعْدِلْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَيْلَكَ وَمَنْ يَعْدِلُ إِنْ لَمْ أَعْدِلْ قَدْ خِبْتُ وَخَسِرْتُ إِنْ لَمْ أَعْدِلْ فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ ائْذَنْ لِي فِيهِ أَضْرِبْ عُنُقَهُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَعْهُ فَإِنَّ لَهُ أَصْحَابًا يَحْقِرُ أَحَدُكُمْ صَلَاتَهُ مَعَ صَلَاتِهِمْ وَصِيَامَهُ مَعَ صِيَامِهِمْ يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ لَا يُجَاوِزُ تَرَاقِيَهُمْ يَمْرُقُونَ مِنْ الْإِسْلَامِ كَمَا يَمْرُقُ السَّهْمُ مِنْ الرَّمِيَّةِ يُنْظَرُ إِلَى نَصْلِهِ فَلَا يُوجَدُ فِيهِ شَيْءٌ ثُمَّ يُنْظَرُ إِلَى رِصَافِهِ فَلَا يُوجَدُ فِيهِ شَيْءٌ ثُمَّ يُنْظَرُ إِلَى نَضِيِّهِ فَلَا يُوجَدُ فِيهِ شَيْءٌ وَهُوَ الْقِدْحُ ثُمَّ يُنْظَرُ إِلَى قُذَذِهِ فَلَا يُوجَدُ فِيهِ شَيْءٌ سَبَقَ الْفَرْثَ وَالدَّمَ آيَتُهُمْ رَجُلٌ أَسْوَدُ إِحْدَى عَضُدَيْهِ مِثْلُ ثَدْيِ الْمَرْأَةِ أَوْ مِثْلُ الْبَضْعَةِ تَتَدَرْدَرُ يَخْرُجُونَ عَلَى حِينِ فُرْقَةٍ مِنْ النَّاسِ قَالَ أَبُو سَعِيدٍ فَأَشْهَدُ أَنِّي سَمِعْتُ هَذَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَشْهَدُ أَنَّ عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَاتَلَهُمْ وَأَنَا مَعَهُ فَأَمَرَ بِذَلِكَ الرَّجُلِ فَالْتُمِسَ فَوُجِدَ فَأُتِيَ بِهِ حَتَّى نَظَرْتُ إِلَيْهِ عَلَى نَعْتِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي نَعَتَ
Akangambira [Abu Thahir] atugambiire [Abdullah bin Wahb] akangambira [Yunus] kuruga [Ibn Shihab] akangambira [Abu Salamah bin Abdurrahman] kuruga [Abu Sa’id Al Khudri] -omu muringo ogundi- Kandi akangambira [Harmalah bin Yahya] kandi [Abdullah bin Yahya] akagira ati, akatugambira [Ibnu Wahb] anmanyiise [Yunus] kuruga [Ibn Shihab] anmanyiise [Abu Salamah bin Abdurrahman] na [Adl Dlahak Al Hamdani] ngu [Abu Sa’id Al Khudri] akagira; Ku twabaire turi aharubaju rwa Rasulullah owaabaire naagaba eby’obugaiga bya ghanimah, ahonaaho omushaija kuruga Bani Tamim akamuhikaho yaamugira ati: ‘Ai Rasulullah, gira oburingaaniza’. Nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam nawe akagira ati: ‘Mukabonabona, n’oha ondiijo orakore oburingaaniza mwaba mutakozire oburingaaniza. Buzima, nkaba ninza kufeerwa kuri ntakozire eby’oburingaaniza’. Nahabwekyo Umar bin Al Khaththab, Allah amushemererwe, akagira ati, 'Ei Mutumwa wa Allah, nikiriza nshare enshaya ye'. Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Mumurekye, buzima aine banywani ahu buri omwe omuriimwe aragaye okushaba kwe kugyeragyeranisa n’okushaba kwabo, okusiiba kugyeragyeranisa n’okusiiba kwabo. nibaba bari barungi omu kushoma Qur’an kwonka terikubahingura aha mimiro. Kandi bakaruga omu Busiraamu nk’omusyo kuruga omu buta. Ku orikureeba aha mutwe hakaba hatariho kintu kyona, reero okareeba ahansi, nabwo hakaba hatariho n’akabonero k’eshagama. Emitwarize yaabo eri, omuntu ori omwe ahari abo babiri... ari omwiraguju nk'enkari z'omukazi. Nari kugyendera nk’oku hariho okubura enyama, ngu ekibinja ky’abantu kiveyo’. Abu Sa’id akagira ati; 'Ninhamya ngu nkahurira hadiisi egi kuruga ahari nabi saw. Kandi ninhamya ngu Ali bin Abu Talib, Allah amusiime, akabarwanisa, kandi nyowe nkaba ndi nawe. Nahabwekyo Ali aragiira kuronda omushaija ogwo. Reero omushaija ogwo akakwatwa yaabugana omu maisho ge kuhisya obu namureebire aine emitwarize ei nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam’ yaagambireho.
Imam Muslim : 1766
و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ سُلَيْمَانَ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَكَرَ قَوْمًا يَكُونُونَ فِي أُمَّتِهِ يَخْرُجُونَ فِي فُرْقَةٍ مِنْ النَّاسِ سِيمَاهُمْ التَّحَالُقُ قَالَ هُمْ شَرُّ الْخَلْقِ أَوْ مِنْ أَشَرِّ الْخَلْقِ يَقْتُلُهُمْ أَدْنَى الطَّائِفَتَيْنِ إِلَى الْحَقِّ قَالَ فَضَرَبَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَهُمْ مَثَلًا أَوْ قَالَ قَوْلًا الرَّجُلُ يَرْمِي الرَّمِيَّةَ أَوْ قَالَ الْغَرَضَ فَيَنْظُرُ فِي النَّصْلِ فَلَا يَرَى بَصِيرَةً وَيَنْظُرُ فِي النَّضِيِّ فَلَا يَرَى بَصِيرَةً وَيَنْظُرُ فِي الْفُوقِ فَلَا يَرَى بَصِيرَةً قَالَ قَالَ أَبُو سَعِيدٍ وَأَنْتُمْ قَتَلْتُمُوهُمْ يَا أَهْلَ الْعِرَاقِ
Kandi kikangambirwa [Muhammad bin Al Mutsanna] akatugambira [Ibn Abu Adi] kuruga ahari [Sulaiman] kuruga ahari [Abu Nadlrah] kuruga ahari [Abu Sa’id] ngu rimwe nabi akagamba aha bantu abaabaire nibaija kureebeka omu bantu be. Bakaruga omu kibiina ky’abantu. Emitwarize yaabo n’emitwe y’ekiharaani. Akagira ati: ‘Nibo barikukirayo obubi omu bihangirwe - nari omu bihangirwe ebibi munonga - orikwija kubaita n’emwe aha guruupu ibiri eziri haihi n’amazima’. Nahabwekyo nabi sallallaahu 'alaihi wasallam akabaha ekyokureberaho -nari shi akashuruura- ati: 'Omushaija akateera amasasi -nari- Al Gharadl -ekigyendererwa- reero yareeba aha mutwe gw'omusyo gwe, kwonka tarareebire kintu kyona, kandi akareeba ahansi y'omusyo gwe kandi tarareebire kintu kyona. Bwanyima akareeba Al Fuq - omwanya ogu omurunga gw'obuta gurimu -, kwonka nawe tarareebire kintu kyona. Abu Sa’id akagira ati: ‘Kandi nimwe mwabaitsire, imwe bantu ba Iraq’.
Imam Muslim : 1767
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا الْقَاسِمُ وَهُوَ ابْنُ الْفَضْلِ الْحُدَّانِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَمْرُقُ مَارِقَةٌ عِنْدَ فُرْقَةٍ مِنْ الْمُسْلِمِينَ يَقْتُلُهَا أَوْلَى الطَّائِفَتَيْنِ بِالْحَقِّ
Atugambiire [Syaiban bin Farrukh] atugambiire [Al Qasim] kandi niwe Al Fadlu Al Huddani, Atugambiire [Abu Nadlrah] kuruga ahari [Abu Sa’id Al Khudri] akagira ati; Omurangi sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Ekibiina kya firqah - nikiija kuruga omu bibiina by’abasiraamu ebitari bimwe na bimwe, kandi orikukiita naija kuba kimwe aha bibiina bibiri ebiri haihi n’amazima’.
Imam Muslim : 1768
حَدَّثَنَا أَبُو الرَّبِيعِ الزَّهْرَانِيُّ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ قَالَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَكُونُ فِي أُمَّتِي فِرْقَتَانِ فَتَخْرُجُ مِنْ بَيْنِهِمَا مَارِقَةٌ يَلِي قَتْلَهُمْ أَوْلَاهُمْ بِالْحَقِّ
Ku yaaherize kutugambira [Abu Rabi’ Az Zahrani] na [Qutaiba bin Sa’id] akagira ati; Ku yaaherize kutugambira [Abu Awanah] kuruga [Qatadah] kuruga [Abu Nadlrah] kuruga [Abu Sa’id Al Khudri] akagira ati; Omurangi sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Omu Ummah yangye nihaija kurugamu ebibiina bibiri, kandi omu bigombe ebi bibiri nihaija kurugamu ekibiina kimwe. Reero orikwija kumwita niwe ari haihi n’amazima’.
Imam Muslim : 1769
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى حَدَّثَنَا دَاوُدُ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تَمْرُقُ مَارِقَةٌ فِي فُرْقَةٍ مِنْ النَّاسِ فَيَلِي قَتْلَهُمْ أَوْلَى الطَّائِفَتَيْنِ بِالْحَقِّ
Kitugambirwe [Muhammad bin Al Mutsanna] atugambiire [Abdul A’la] atugambiire [Dawud] kuruga ahari [Abu Nadlrah] kuruga ahari [Abu Sa’id Al Khudri] ngu Omutumwa wa Allah (obusingye n’emigisha ya Allah bibe ahariwe) akagira ati: ‘Ekibinja ky’abantu nikiija kuba fi ekibiina ky’abantu babiri abari haihi n’abo nibaija kuruga omu bantu babiri. aha mazima’.
Imam Muslim : 1770
حَدَّثَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ الْقَوَارِيرِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ حَبِيبِ بْنِ أَبِي ثَابِتٍ عَنْ الضَّحَّاكِ الْمِشْرَقِيِّ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي حَدِيثٍ ذَكَرَ فِيهِ قَوْمًا يَخْرُجُونَ عَلَى فُرْقَةٍ مُخْتَلِفَةٍ يَقْتُلُهُمْ أَقْرَبُ الطَّائِفَتَيْنِ مِنْ الْحَقِّ
Akangambira [Ubaidullah Al Qawariri] atugambiire [Muhammad bin Abdullah bin Zubair] atugambiire [Sufyan] kuruga ahari [Habib bin Abu Thabit] kuruga ahari [Adl Dlahah Al Misyraqi] kuruga ahari [Abu Sa’id Al Khudri] kuruga ahari Nabi saw. nikwo kugira ngu omu hadiisi ei arikugambaho; Abantu abarikuruga omu guruupu zitari zimwe na zimwe, kandi nibaija kwitwa kimwe aha guruupu ibiri eziri haihi n’amazima.
Imam Muslim : 1771
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ الْأَشَجُّ جَمِيعًا عَنْ وَكِيعٍ قَالَ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ خَيْثَمَةَ عَنْ سُوَيْدِ بْنِ غَفَلَةَ قَالَ قَالَ عَلِيٌّ إِذَا حَدَّثْتُكُمْ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَأَنْ أَخِرَّ مِنْ السَّمَاءِ أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْ أَنْ أَقُولَ عَلَيْهِ مَا لَمْ يَقُلْ وَإِذَا حَدَّثْتُكُمْ فِيمَا بَيْنِي وَبَيْنَكُمْ فَإِنَّ الْحَرْبَ خَدْعَةٌ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ سَيَخْرُجُ فِي آخِرِ الزَّمَانِ قَوْمٌ أَحْدَاثُ الْأَسْنَانِ سُفَهَاءُ الْأَحْلَامِ يَقُولُونَ مِنْ خَيْرِ قَوْلِ الْبَرِيَّةِ يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ لَا يُجَاوِزُ حَنَاجِرَهُمْ يَمْرُقُونَ مِنْ الدِّينِ كَمَا يَمْرُقُ السَّهْمُ مِنْ الرَّمِيَّةِ فَإِذَا لَقِيتُمُوهُمْ فَاقْتُلُوهُمْ فَإِنَّ فِي قَتْلِهِمْ أَجْرًا لِمَنْ قَتَلَهُمْ عِنْدَ اللَّهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي بَكْرٍ الْمُقَدَّمِيُّ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ نَافِعٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ كِلَاهُمَا عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ كِلَاهُمَا عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَلَيْسَ فِي حَدِيثِهِمَا يَمْرُقُونَ مِنْ الدِّينِ كَمَا يَمْرُقُ السَّهْمُ مِنْ الرَّمِيَّةِ
Atugambiire [Muhammad bin Abdullah bin Numair] na [Abdullah bin Sa’id Al Asyaj] kuruga [Waki’] - [Al Asyajj] akagira- Atugambiire [Waki’] atugambiire [Al A’masy] kuruga [Khaitsamah] kuruga [Suwaid bin Ghafalilah] akagira ati, [; Ku ndaabe naagamba hadiisi kuruga ahari nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam, obwo nikiba kiri kirungi ngu nshohozibwe kuruga omu iguru, okukira okugamba ekintu ekitakagambirweho nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam. Kandi ku ndaabe nyine eki naagamba ahagati yangye naiwe, n’ahabw’okuba orutaro n’obugobya. Nkahurira nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam arikugira ati: ‘Omu biro by’aha muheru, nihaija kureebeka abantu abaine emyaka ekiri mito kandi ebiteekateeko byabo bikiri bikye. Nibagamba ekintu kirungi -kwonka ahabw’ebigyendererwa bibi-. Kandi bakaba nibashoma Koran, kwonka batarikurenga aha mimiro yaabo. Bakaruga omu Diini y’Obusiraamu nk’omusyo kuruga omu buta. Mbwenu mwababugana, murwane. Ahabw’okuba abo abaribaita nibaija kutunga ekihembo kuruga ahari Allah aha kiro ky’okucwerwa orubanja.’ Kandi atugambiire [Ishaq bin Ibrahim] atugambiire [Isa bin Yunus] -omu muringo ogundi- Kandi atugambiire [Muhammad bin Abu Bakr Al Muqaddami] na [Abu Bakr bin Nafi’] bombi bakagira ngu, Atugambiire [Abdurrahman bin Mahdi] atugambiire [Abdurrahman bin Mahdi] eki kuruga [S eky’okureeberaho. Kikatugambirwa [Usman bin Abu Syaibah] atugambiire [Jarir] -omu murongooti ogundi- Atugambiire [Abu Bakr bin Abu Syaibah] na [Abu Kuraib] na [Zuhari bin Nafi’] bakagira ngu, Atugambiire [Abu Mu’awiyah] bombi ni hasya kuruga ahari [Al Abu’. tihariho kushoboorora; ‘Bakaruga omu Diini y’Obusiraamu nk’omusyo kuruga omu buta’.
Imam Muslim : 1772
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي بَكْرٍ الْمُقَدَّمِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ عُلَيَّةَ وَحَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ ح و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَاللَّفْظُ لَهُمَا قَالَا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ عَبِيدَةَ عَنْ عَلِيٍّ قَالَ ذَكَرَ الْخَوَارِجَ فَقَالَ فِيهِمْ رَجُلٌ مُخْدَجُ الْيَدِ أَوْ مُودَنُ الْيَدِ أَوْ مَثْدُونُ الْيَدِ لَوْلَا أَنْ تَبْطَرُوا لَحَدَّثْتُكُمْ بِمَا وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ يَقْتُلُونَهُمْ عَلَى لِسَانِ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قُلْتُ آنْتَ سَمِعْتَهُ مِنْ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِي وَرَبِّ الْكَعْبَةِ إِي وَرَبِّ الْكَعْبَةِ إِي وَرَبِّ الْكَعْبَةِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ ابْنِ عَوْنٍ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ عَبِيدَةَ قَالَ لَا أُحَدِّثُكُمْ إِلَّا مَا سَمِعْتُ مِنْهُ فَذَكَرَ عَنْ عَلِيٍّ نَحْوَ حَدِيثِ أَيُّوبَ مَرْفُوعًا
Kandi atugambiire [Muhammad bin Abu Bakr Al Muqaddami] atugambiire [Ibnu Ulayyah] na [Hammad bin Ziyad] -omu muringo ogundi- Kandi atugambiire [Qutaibah bin Sa’id] atugambiire [Hammad bin Zaid] -omu muringo ogundi kandi atugambiire [Abu S Haryahubahn] lafazh ya bombi- bombi bakagira bati, Mutugambiire [Isma’il bin Ulayyah] kuruga ahari [Ayyub] kuruga ahari [Muhammad] kuruga ahari [Abidah] kuruga ahari [Ali] akagira ati; Ogwo Ali rimwe akagamba aha Khawarij kandi yagira ati; ‘Omuri abo hakaba harimu omushaija owaabaire aine emikono mikye. Kandi ku oraabe otarikwetunguura, buzimazima ninyija kukugambira aha kiraganiso eki Allah araahe buri omwe oramwite, nikwo kugira ngu okurugiirira ahari hadiisi kuruga omu kanwa ka nabi Muhammad sallallaahu ‘alaihi wasallam’. Nkabuuza nti, Ekyo okakihurira kuruga ahari Muhammad sallallaahu alayihi wasallam? Ali akagarukamu ati, 'Eego, ahabwa Rabb wa Kaaba. Eego, ahabwa Rabb wa Kaaba. Eego, ahabwa Rabb wa Kaaba’. Atugambiire [Muhammad bin Al Mutsanna] atugambiire [Ibn Abu Adi] kuruga ahari [Ibn Aun] kuruga ahari [Muhammad] kuruga ahari [Abidah] akagira ati; ‘Tihariho eki ndikukugambira kureka ebi naahuriire ahariwe’. Bwanyima akagamba aha hadiisi kuruga ahari [Ali], nka hadiisi ya Ayyub omuri Marfu’.
Imam Muslim : 1773
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ بْنُ هَمَّامٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ أَبِي سُلَيْمَانَ حَدَّثَنَا سَلَمَةُ بْنُ كُهَيْلٍ حَدَّثَنِي زَيْدُ بْنُ وَهْبٍ الْجُهَنِيُّ أَنَّهُ كَانَ فِي الْجَيْشِ الَّذِينَ كَانُوا مَعَ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ الَّذِينَ سَارُوا إِلَى الْخَوَارِجِ فَقَالَ عَلِيٌّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَيُّهَا النَّاسُ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ يَخْرُجُ قَوْمٌ مِنْ أُمَّتِي يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ لَيْسَ قِرَاءَتُكُمْ إِلَى قِرَاءَتِهِمْ بِشَيْءٍ وَلَا صَلَاتُكُمْ إِلَى صَلَاتِهِمْ بِشَيْءٍ وَلَا صِيَامُكُمْ إِلَى صِيَامِهِمْ بِشَيْءٍ يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ يَحْسِبُونَ أَنَّهُ لَهُمْ وَهُوَ عَلَيْهِمْ لَا تُجَاوِزُ صَلَاتُهُمْ تَرَاقِيَهُمْ يَمْرُقُونَ مِنْ الْإِسْلَامِ كَمَا يَمْرُقُ السَّهْمُ مِنْ الرَّمِيَّةِ لَوْ يَعْلَمُ الْجَيْشُ الَّذِينَ يُصِيبُونَهُمْ مَا قُضِيَ لَهُمْ عَلَى لِسَانِ نَبِيِّهِمْ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَاتَّكَلُوا عَنْ الْعَمَلِ وَآيَةُ ذَلِكَ أَنَّ فِيهِمْ رَجُلًا لَهُ عَضُدٌ وَلَيْسَ لَهُ ذِرَاعٌ عَلَى رَأْسِ عَضُدِهِ مِثْلُ حَلَمَةِ الثَّدْيِ عَلَيْهِ شَعَرَاتٌ بِيضٌ فَتَذْهَبُونَ إِلَى مُعَاوِيَةَ وَأَهْلِ الشَّامِ وَتَتْرُكُونَ هَؤُلَاءِ يَخْلُفُونَكُمْ فِي ذَرَارِيِّكُمْ وَأَمْوَالِكُمْ وَاللَّهِ إِنِّي لَأَرْجُو أَنْ يَكُونُوا هَؤُلَاءِ الْقَوْمَ فَإِنَّهُمْ قَدْ سَفَكُوا الدَّمَ الْحَرَامَ وَأَغَارُوا فِي سَرْحِ النَّاسِ فَسِيرُوا عَلَى اسْمِ اللَّهِ قَالَ سَلَمَةُ بْنُ كُهَيْلٍ فَنَزَّلَنِي زَيْدُ بْنُ وَهْبٍ مَنْزِلًا حَتَّى قَالَ مَرَرْنَا عَلَى قَنْطَرَةٍ فَلَمَّا الْتَقَيْنَا وَعَلَى الْخَوَارِجِ يَوْمَئِذٍ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ الرَّاسِبِيُّ فَقَالَ لَهُمْ أَلْقُوا الرِّمَاحَ وَسُلُّوا سُيُوفَكُمْ مِنْ جُفُونِهَا فَإِنِّي أَخَافُ أَنْ يُنَاشِدُوكُمْ كَمَا نَاشَدُوكُمْ يَوْمَ حَرُورَاءَ فَرَجَعُوا فَوَحَّشُوا بِرِمَاحِهِمْ وَسَلُّوا السُّيُوفَ وَشَجَرَهُمْ النَّاسُ بِرِمَاحِهِمْ قَالَ وَقُتِلَ بَعْضُهُمْ عَلَى بَعْضٍ وَمَا أُصِيبَ مِنْ النَّاسِ يَوْمَئِذٍ إِلَّا رَجُلَانِ فَقَالَ عَلِيٌّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ الْتَمِسُوا فِيهِمْ الْمُخْدَجَ فَالْتَمَسُوهُ فَلَمْ يَجِدُوهُ فَقَامَ عَلِيٌّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ بِنَفْسِهِ حَتَّى أَتَى نَاسًا قَدْ قُتِلَ بَعْضُهُمْ عَلَى بَعْضٍ قَالَ أَخِّرُوهُمْ فَوَجَدُوهُ مِمَّا يَلِي الْأَرْضَ فَكَبَّرَ ثُمَّ قَالَ صَدَقَ اللَّهُ وَبَلَّغَ رَسُولُهُ قَالَ فَقَامَ إِلَيْهِ عَبِيدَةُ السَّلْمَانِيُّ فَقَالَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ أَلِلَّهَ الَّذِي لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ لَسَمِعْتَ هَذَا الْحَدِيثَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ إِي وَاللَّهِ الَّذِي لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ حَتَّى اسْتَحْلَفَهُ ثَلَاثًا وَهُوَ يَحْلِفُ لَهُ
Atugambiire [Abdu bin Humaid] atugambiire [Abdurrazzaq bin Hammam] atugambiire [Abdu Malik bin Abu Sulaiman] atugambiire [Salamah bin Kuhail] atugambiire [Zaid bin Harb Al Juhani] ngu; Obwire obumwe akeegaita aha mahe na [Ali] radiallahu ‘anhu owaabaire naaza omu ruguuto arikuza omu Khawarij. Bwanyima Ali akagira ati: Buzimazima, mpurire omutumwa wa Allah (saww) arikugira ati: ‘Omu Umma yangye nihaija kurugamu abantu abaraabe bari barungi omu kushoma Qur’an. Aho, okushoma kwawe tihariho waagyeragyeranisa n’okushoma kwabo. Nikyo kimwe, okushaba kwawe nikukira okushaba kwabo. Kandi okusiiba kwabo nikugyeragyeranisibwa n’okusiiba kwawe. Bakashoma Qur’an kandi bakaba nibateekateeka ngu Qur’an n’obuhame aharibo, kwonka kyarugamu ngu Qur’an n’akabi aharibo. Eshaara zaabo tizirikurenga aha mimiro yaabo. Bakaruga omu Busiraamu nk’omusyo kuruga omu buta. Amahe agarikubarwanisa kuri gamanyire ekihembo ekyabatebeekanisiibwe ebigambo bya nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam, buzima bakaba nibaija kurekyera aho kukora ebikorwa birungi. Emitwarize eri ngu omurizo harimu omushaija oine emikono etaine mikono kandi ahaiguru yazo hariho embibo nk’enkari kandi n’eishokye ryeru’. Gyenda ahari Mu'awiyah n'abantu ba Syria obareke. Ahabw’okuba, nibaija kwija omu ka yaawe n’ebintu byawe. By Allah, buzimazima nyine amatsiko ngu n’abantu abu omutumwa wa Allah (saww) yaabaire namanyisa, ahabw’okuba bakasheesha eshagama etari y’omu mateeka kandi bahabisa abantu. Mbwenu, gyenda omumaisho omu iziina rya Allah. Salama bin Kuhai akagira ati; Mbwenu Zaid bin Wahb akagumizamu nangira ebyabaireho bwanyima y’ebyabaireho kuhisya obu yagira ati; Tukambuka orutindo. Omubwire obwo, aba Khawarij bakaba nibeebemberwa Abdullah bin Wahb, n’ahabw’ekyo ku twamubugaine, akabagira ati, ‘Mute amacumu gaanyu ahansi, muihe ebikoni byanyu omu nshaho zaabo, ahabw’okuba nintiina ngu nibaija kubaronda nk’oku kyabaire aha kiro kya Harura’. Aha muheru bakagaruka barikuteera amacumu kandi barikusheeshuura ebikoni byabo. Kandi abantu nabo bazibiire n'amacumu ngu abamwe baitwa n'abandi baitwa, kwonka tihaine owaitwa kwihaho abantu babiri. Ali bin Abu Talib akagira ati, ‘Ronda omuntu orikubakira omugufu’. Bwanyima bakakisherura, kwonka tibaakibona. Nahabwekyo Ali, Allah amusiime, akagyezaho kwesherura kuhisya obu yashangire abantu, abamwe bakaba baitsirwe kandi abandi. Ali akagira ati, ‘Bamareho’. Aha muheru, bakashanga Al Mukhdaj - omushaija mugufu - enyima y'ekirundo ky'ebishaka. Munywani wa Ali akagira takbir reero yagira ati, ‘Allah buzima n’amazima, kandi Omutumwa we nawe akagihitsya’. Reero Ubaid As Salmani yamuhikaho yamugira ati: Iwe Amirul Mu’minin, ahari Allah Otaine bugabe bw’okuramibwa kureka We, buzima hadiisi egyo okahurira kuruga aha Mutumwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam? Ali akagarukamu ati, ‘Eego, ahabw’Ogwo Otaine ruhanga oshemerire kuramibwa okwihaho We’. Ubaid As Salmani akahika n’aha kumushaba kurahira emirundi ena.
Imam Muslim : 1774
حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ وَيُونُسُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى قَالَا أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ عَنْ بُكَيْرِ بْنِ الْأَشَجِّ عَنْ بُسْرِ بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي رَافِعٍ مَوْلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ الْحَرُورِيَّةَ لَمَّا خَرَجَتْ وَهُوَ مَعَ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالُوا لَا حُكْمَ إِلَّا لِلَّهِ قَالَ عَلِيٌّ كَلِمَةُ حَقٍّ أُرِيدَ بِهَا بَاطِلٌ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَصَفَ نَاسًا إِنِّي لَأَعْرِفُ صِفَتَهُمْ فِي هَؤُلَاءِ يَقُولُونَ الْحَقَّ بِأَلْسِنَتِهِمْ لَا يَجُوزُ هَذَا مِنْهُمْ وَأَشَارَ إِلَى حَلْقِهِ مِنْ أَبْغَضِ خَلْقِ اللَّهِ إِلَيْهِ مِنْهُمْ أَسْوَدُ إِحْدَى يَدَيْهِ طُبْيُ شَاةٍ أَوْ حَلَمَةُ ثَدْيٍ فَلَمَّا قَتَلَهُمْ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ انْظُرُوا فَنَظَرُوا فَلَمْ يَجِدُوا شَيْئًا فَقَالَ ارْجِعُوا فَوَاللَّهِ مَا كَذَبْتُ وَلَا كُذِبْتُ مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا ثُمَّ وَجَدُوهُ فِي خَرِبَةٍ فَأَتَوْا بِهِ حَتَّى وَضَعُوهُ بَيْنَ يَدَيْهِ قَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ وَأَنَا حَاضِرُ ذَلِكَ مِنْ أَمْرِهِمْ وَقَوْلِ عَلِيٍّ فِيهِمْ زَادَ يُونُسُ فِي رِوَايَتِهِ قَالَ بُكَيْرٌ وَحَدَّثَنِي رَجُلٌ عَنْ ابْنِ حُنَيْنٍ أَنَّهُ قَالَ رَأَيْتُ ذَلِكَ الْأَسْوَدَ
Kigambirwe nyowe [Abu Thahir] na [Yunus bin Abdul A’la] bombi bakagira, batugambiire [Abdullah bin Wahb] yangira [Amru bin Harith] kuruga ahari [Bukair bin Al Asyaj] kuruga ahari [Busru bin Sa’id] kuruga ahari [Ubaidullah bin Abdullahallah Rafiullah Sa’il] ngu; Itwe abantu ba Haruriyah ku twarugireyo - kandi omu bwire obwo akaba ari na [Ali bin Abu Talib] - bakagira bati, ‘Tihariho kiragiro, kureka ekya Allah’. Nahabwekyo Ali akagira ati, ‘Eyo sentensi y’amazima, kwonka egyendereire ebishuba. Buzima, nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam akamanyisa ekibiina ky’abantu, kandi buzimazima nimmanya ngu akamanyiso aka nikashangwa omuribo. Bakagamba amazima n’ebigambo byabo, kwonka ebigambo byabo tibirarenga ahari eki -akamanyisa omumiro gwe-. Ekihangirwe eki Allah arikukira kwanga omuribo n’omuntu oine omukono gumwe ogurikwiragura nk’enkari y’embuzi.’ Mbwenu Ali ku yabarwaniise, akagira ati, ‘Reeba’. Bakakireeba, kwonka tibaatunga kintu kyona. Ali akagaruka yagira ati, ‘Garuka -kireebe-, ahari Allah, tinkabeihabeiha kandi tinkabeihabeiha’. Akakigamba emirundi ebiri nari eshatu. Kandi aha muheru bakagishanga omu bifunjo. Bwanyima bakaija ahariwe bamuta omu maisho ga Ali. Ubaidullah agizire ngu ati; Kandi omu bwire obwo, naanye nkaba ndiho, kandi nkahurira n’ebigambo bya Ali. Bwanyima Yunus yayongyeraho omu byafaayo bye ati; Bukair ati, Kandi angambire omushaija kuruga Ibn Hunain ngu akagira ati; 'Nkareeba akabonero akarikwiragura'.
Imam Muslim : 1775
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ هِلَالٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الصَّامِتِ عَنْ أَبِي ذَرٍّ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ بَعْدِي مِنْ أُمَّتِي أَوْ سَيَكُونُ بَعْدِي مِنْ أُمَّتِي قَوْمٌ يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ لَا يُجَاوِزُ حَلَاقِيمَهُمْ يَخْرُجُونَ مِنْ الدِّينِ كَمَا يَخْرُجُ السَّهْمُ مِنْ الرَّمِيَّةِ ثُمَّ لَا يَعُودُونَ فِيهِ هُمْ شَرُّ الْخَلْقِ وَالْخَلِيقَةِ فَقَالَ ابْنُ الصَّامِتِ فَلَقِيتُ رَافِعَ بْنَ عَمْرٍو الْغِفَارِيَّ أَخَا الْحَكَمِ الْغِفَارِيِّ قُلْتُ مَا حَدِيثٌ سَمِعْتُهُ مِنْ أَبِي ذَرٍّ كَذَا وَكَذَا فَذَكَرْتُ لَهُ هَذَا الْحَدِيثَ فَقَالَ وَأَنَا سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Atugambiire [Syaiban bin Farrukh] atugambiire [Sulaiman bin Al Mughirah] atugambiire [Humaid bin Hilal] kuruga ahari [Abdullah bin Shamit] kuruga ahari [Abu Dzar] akagira ati; Omurangi sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Bwanyima y’okufa kwangye, nihaija kurugayo abantu abamanyire kushoma Qur’an batarikuraba omumimiro yaabo. nibagwa omu diini, nk’omusyo ogurikurashwa omu buta kandi tibagarukamu. Ni babi nk’ebihangirwe kandi n’emitwarize yaabo nayo ni mibi munonga’. [Ibn Shamad] akagira ati; Nkabugana [Rafi’ bin Amru Al Ghifari] murumuna we Al Hakam, namubuuza nti, ‘Kandi shi hadiisi ei mwahurira kuruga ahari Abu Dzar nk’egi n’egi’. Kandi nkagamba ahari hadiisi egi. Yaagira ati; Kandi nkakihurira kuruga ahari Rasulullah saw.
Imam Muslim : 1776
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ عَنْ الشَّيْبَانِيِّ عَنْ يُسَيْرِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ سَأَلْتُ سَهْلَ بْنَ حُنَيْفٍ هَلْ سَمِعْتَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَذْكُرُ الْخَوَارِجَ فَقَالَ سَمِعْتُهُ وَأَشَارَ بِيَدِهِ نَحْوَ الْمَشْرِقِ قَوْمٌ يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ بِأَلْسِنَتِهِمْ لَا يَعْدُو تَرَاقِيَهُمْ يَمْرُقُونَ مِنْ الدِّينِ كَمَا يَمْرُقُ السَّهْمُ مِنْ الرَّمِيَّةِ و حَدَّثَنَاه أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ الشَّيْبَانِيُّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ يَخْرُجُ مِنْهُ أَقْوَامٌ
Atugambiire [Abu Bakr bin Abu Syaibah] atugambiire [Ali bin Mushir] kuruga ahari [Ash Syaibani] kuruga ahari [Yusair bin Amru] akagira ati, nkabuuza [Sah bin Hunaif] nti, ‘Okahuriraho nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam naagamba aha bya Kha’? akagarukamu ati; Nkamuhurira - obwo arikworeka oburugwa-izooba - arikugira ati: ‘N’abantu abamanyire kushoma Qur’an n’endimi zaabo, kwonka okushoma kwabo tikurikuhika aheeru y’emimiro yaabo. bakaruga omu Busiraamu, nk’oku omusyo gurikuruga omu buta’. Kandi atugambiire [Abu Kamil] atugambiire [Abdul Wahid] atugambiire [Sulaiman Asy Syaibani] na isnad egi, kandi akagira ati; 'Abantu abamwe nibaija kurugamu'.
Imam Muslim : 1777
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَإِسْحَقُ جَمِيعًا عَنْ يَزِيدَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ عَنْ الْعَوَّامِ بْنِ حَوْشَبٍ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَقَ الشَّيْبَانِيُّ عَنْ أُسَيْرِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ سَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَتِيهُ قَوْمٌ قِبَلَ الْمَشْرِقِ مُحَلَّقَةٌ رُءُوسُهُمْ
Atugambiire [Abu Bakr bin Abu Syaibah] na [Ishaq] buri kimwe kuruga ahari [Yazid] - [Abu Bakr] akagira- Atugambiire [Yazid bin Harun] kuruga [Al Awwam bin Hausyab] atugambiire [Abu Ishaq Asy Shaibani] kuruga ahari [Usair bin Saah Amrulla] 'alaihi wasallam, akagira ati: 'Abantu nibaija kureebeka kuruga omu burugwa-izooba, eishokye ryabo ribe rigufu, kandi nibaija kuhaba kandi bayebembere okuhaba'.
Imam Muslim : 1778
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مُحَمَّدٍ وَهُوَ ابْنُ زِيَادٍ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا أَخَذَ الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ تَمْرَةً مِنْ تَمْرِ الصَّدَقَةِ فَجَعَلَهَا فِي فِيهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كِخْ كِخْ ارْمِ بِهَا أَمَا عَلِمْتَ أَنَّا لَا نَأْكُلُ الصَّدَقَةَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ جَمِيعًا عَنْ وَكِيعٍ عَنْ شُعْبَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ أَنَّا لَا تَحِلُّ لَنَا الصَّدَقَةُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ كِلَاهُمَا عَنْ شُعْبَةَ فِي هَذَا الْإِسْنَادِ كَمَا قَالَ ابْنُ مُعَاذٍ أَنَّا لَا نَأْكُلُ الصَّدَقَةَ
Atugambiire [Ubaidullah bin Mu’adz Al ‘Anbari] atugambiire [taata] atugambiire [Syu’bah] kuruga ahari [Muhammad bin Ziyad] akahurira [Abu Hurairah] arikugira ati; Obwire bumwe Al Hasan bin Ali akatwara ekijuma ky’omutiini kuruga omu ntuumo y’ebijuma by’obuyambi yaakita omu kanwa ke. N’ahabw’ekyo omurangi nawe akagira ati: ‘Kikh...kikh..., mugiteere. Timurikumanya ngu niturya aha by'obugaiga by'okugaba'. Atugambiire [Yahya bin Yahya] na [Abu Bakr bin Abu Syaiba] na [Zuhair bin Harb] boona kuruga [Waki’] kuruga [Syu’bah] na isnad egi, kandi akagira ati; 'Buzima obugaiga bwa sadaka ti halal ahariitwe'. Atugambiire [Muhammad bin Basyyar] atugambiire [Muhammad bin Ja’far] -omu muringo ogundi- Kandi atugambiire [Ibnul Mutsanna] atugambiire [Ibn Abu Adi] bombi ba [Syu’bah] omu isnad egi, nk’oku Ibn Mu’adz yaagambire; ‘Ngu tutarya eby’obugaiga by’obuyambi’.
Imam Muslim : 1779
حَدَّثَنِي هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الْأَيْلِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي عَمْرٌو أَنَّ أَبَا يُونُسَ مَوْلَى أَبِي هُرَيْرَةَ حَدَّثَهُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ إِنِّي لَأَنْقَلِبُ إِلَى أَهْلِي فَأَجِدُ التَّمْرَةَ سَاقِطَةً عَلَى فِرَاشِي ثُمَّ أَرْفَعُهَا لِآكُلَهَا ثُمَّ أَخْشَى أَنْ تَكُونَ صَدَقَةً فَأُلْقِيهَا
Kikagambirwa nyowe [Harun bin Sa’id Al Aili] atugambiire [Ibnu Wahb] angambiire [Amru] ngu [Abu Yunus] Maula Abu Hurairah, akagambirwa kuruga ahari [Abu Hurairah] kuruga ahari Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam, ngu akagira ati: ‘Eizooba rimwe, nkagaruka omuka yangye aha izooba ry’omushana. Nkatwara ebihimba ebyo kandi nkaba ninyenda kubirya, kwonka ahonaaho nkaijuka ngu n’ebihimba by’obuyambi, n’ahabw’ekyo nkabigarurayo kwonka.’
Imam Muslim : 1780
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ بْنُ هَمَّامٍ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ عَنْ مُحَمَّدٍ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاللَّهِ إِنِّي لَأَنْقَلِبُ إِلَى أَهْلِي فَأَجِدُ التَّمْرَةَ سَاقِطَةً عَلَى فِرَاشِي أَوْ فِي بَيْتِي فَأَرْفَعُهَا لِآكُلَهَا ثُمَّ أَخْشَى أَنْ تَكُونَ صَدَقَةً أَوْ مِنْ الصَّدَقَةِ فَأُلْقِيهَا
Kandi atugambiire [Muhammad bin Rafi’] atugambiire [Abdurrazaq bin Hammam] atugambiire [Ma’mar] kuruga [Hammam bin Munabbih] akagira ati; Eki n’ekimwe aha hadiisi ezitugambirweho [Abu Hurairah] kuruga ahari Muhammad Rasulullah saw. bwanyima akagamba aha hadiisi nyingi, omurizo akagira ati; Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Eizooba rimwe, nkagaruka omuka ow’omukazi wangye, kandi nkashanga ekijuma ky’omutiini kigwire ahansi. Nkatwara ebihimba ebyo kandi nkaba ninyenda kubirya, kwonka ahonaaho nkaijuka ngu n’ebihimba by’obuyambi, n’ahabw’ekyo nkabigarurayo kwonka.’