Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 හදීස්
හදීස්
Imam Muslim : 1681
و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْقَارِيُّ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى يَكْثُرَ الْمَالُ وَيَفِيضَ حَتَّى يَخْرُجَ الرَّجُلُ بِزَكَاةِ مَالِهِ فَلَا يَجِدُ أَحَدًا يَقْبَلُهَا مِنْهُ وَحَتَّى تَعُودَ أَرْضُ الْعَرَبِ مُرُوجًا وَأَنْهَارًا
අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ මෙසේ පැවසූ බව [කුටයිබා බින් සයිද්] අපට [යාකුබ් බින් අබ්දුර් රහ්මාන් අල් කාරි] [සුහයිල්] ගෙන් [ඔහුගේ පියා] [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් අපට [යකුබ් බින් අබ්දුර් රහ්මාන් අල් කාරි] අපට පවසා ඇත: 'ධනය රැස් වී උතුරා යන තුරු, මිනිසෙකු තම සකාත් ධනය රැගෙන සෑම තැනකම යන තුරු, නමුත් ඔහුට කිසිවෙකු හමු නොවන තුරු නැවත නැඟිටීමේ දිනය සිදු නොවේ. ඔහුගේ සකාත් ලබා ගැනීමට කැමති. එවිට අරාබි දේශය තණබිම් සහ ගංගාවලින් නැවත සාරවත් හා සමෘද්ධිමත් වේ'.
හදීස්
Imam Muslim : 1682
و حَدَّثَنَا أَبُو الطَّاهِرِ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ عَنْ أَبِي يُونُسَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى يَكْثُرَ فِيكُمْ الْمَالُ فَيَفِيضَ حَتَّى يُهِمَّ رَبَّ الْمَالِ مَنْ يَقْبَلُهُ مِنْهُ صَدَقَةً وَيُدْعَى إِلَيْهِ الرَّجُلُ فَيَقُولُ لَا أَرَبَ لِي فِيهِ
තවද එය අපට [අබු තාහිර්] අපට [අම්රු බින් හාරිස්] ගෙන් [අබු යූනුස්] ගෙන් [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් [ඉබ්නු වහබ්] විසින් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් විසින් අපට පවසා ඇත. ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඔබ සතුව ඇති ධනය බහුල වන තුරු විනිශ්චය දිනය සිදු නොවේ, අවසානයේ ධනයේ හිමිකරු දුකට පත් වන්නේ කිසිවෙකු ඔහුගේ දානය පිළිගැනීමට කැමති නැති නිසාය. එවිට ඔහු තම දානය පිළිගැනීමට ඉල්ලා සිටි පුද්ගලයා පිළිතුරු දුන්නේ, 'මට ඔබේ දානය අවශ්ය නැත' යනුවෙනි.
හදීස්
Imam Muslim : 1683
و حَدَّثَنَا وَاصِلُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى وَأَبُو كُرَيْبٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ الرِّفَاعِيُّ وَاللَّفْظُ لِوَاصِلٍ قَالُوا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَقِيءُ الْأَرْضُ أَفْلَاذَ كَبِدِهَا أَمْثَالَ الْأُسْطُوَانِ مِنْ الذَّهَبِ وَالْفِضَّةِ فَيَجِيءُ الْقَاتِلُ فَيَقُولُ فِي هَذَا قَتَلْتُ وَيَجِيءُ الْقَاطِعُ فَيَقُولُ فِي هَذَا قَطَعْتُ رَحِمِي وَيَجِيءُ السَّارِقُ فَيَقُولُ فِي هَذَا قُطِعَتْ يَدِي ثُمَّ يَدَعُونَهُ فَلَا يَأْخُذُونَ مِنْهُ شَيْئًا
තවද ඔහු අපට [වෂීල් බින් අබ්දුල් අ'ලා] සහ [අබු කුරෙයිබ්] සහ [මුහම්මද් බින් යසිද් අර් රෆායි] - වෂීල්ගේ ලෆාෂ් - ඔවුන් අපට මෙසේ පවසා ඇත, ඔවුන් [මුහම්මද් බින් ෆුඩ්ලයිල්] [ඔහුගේ පියා] [අබු හාසිම්] [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් අපට මෙසේ පවසා ඇත. ඔහු මෙසේ පැවසීය; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'ඉක්මනින් පොළොව එහි ඇති සියල්ල රන් හා රිදී කණුවක් මෙන් පිටතට විසි කරනු ඇත, එවිට මිනීමරුවෙකු පැමිණ 'මේ දේ නිසා මම මැරුවා' යැයි කියනු ඇත. එවිට මිත්රත්වයේ බැඳීම් බිඳ දැමූ පුද්ගලයා පැමිණ, 'මේ දේ නිසා මම මිත්රත්වයේ බැඳීම් කපා දැමුවෙමි' යැයි පැවසීය. එවිට සොරෙකු පැමිණ, 'මේ දේ නිසා මගේ අත කපා දැමුවා' යැයි පැවසීය. එවිට ඔවුන් සියල්ලෝම එය අතහැර ගිය අතර එයින් කිසිවක් ගත්තේ නැත.'
හදීස්
Imam Muslim : 1684
و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ يَسَارٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا تَصَدَّقَ أَحَدٌ بِصَدَقَةٍ مِنْ طَيِّبٍ وَلَا يَقْبَلُ اللَّهُ إِلَّا الطَّيِّبَ إِلَّا أَخَذَهَا الرَّحْمَنُ بِيَمِينِهِ وَإِنْ كَانَتْ تَمْرَةً فَتَرْبُو فِي كَفِّ الرَّحْمَنِ حَتَّى تَكُونَ أَعْظَمَ مِنْ الْجَبَلِ كَمَا يُرَبِّي أَحَدُكُمْ فَلُوَّهُ أَوْ فَصِيلَهُ
තවද [කුටයිබා බින් සඊද්] අපට [ලයිට්ස්] [සයිද් බින් අබු සඊද්] [සයිද් බින් යසාර්] ගෙන් අපට [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් ඔහු ඇසූ බව අපට පැවසීය; නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'කිසිවෙකු තම නීත්යානුකූල ධනයෙන් දානය දෙන්නේ නැත - එය අල්ලාහ් පිළිගන්නේ නැත, එය යහපත් දේ හැර - නමුත් අල්ලාහ් එය ඔහුගේ දකුණු අතින් පිළිගනී, දානය රටඉඳි පමණක් වුවද. එවිට ඔබ තරුණ එළුවන් සහ තරුණ ඔටුවන් රැකබලා ගන්නා ආකාරයටම - ඔබ විශාල වෙමින් පවතින - කන්දකට වඩා විශාල වන තෙක්, දයාවන්ත අල්ලාහ්ගේ අතේ රටඉඳි ගස ප්රමාණයෙන් වර්ධනය වනු ඇත.'
හදීස්
Imam Muslim : 1685
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ يَعْنِي ابْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْقَارِيَّ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَتَصَدَّقُ أَحَدٌ بِتَمْرَةٍ مِنْ كَسْبٍ طَيِّبٍ إِلَّا أَخَذَهَا اللَّهُ بِيَمِينِهِ فَيُرَبِّيهَا كَمَا يُرَبِّي أَحَدُكُمْ فَلُوَّهُ أَوْ قَلُوصَهُ حَتَّى تَكُونَ مِثْلَ الْجَبَلِ أَوْ أَعْظَمَ و حَدَّثَنِي أُمَيَّةُ بْنُ بِسْطَامَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ يَعْنِي ابْنَ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا رَوْحُ بْنُ الْقَاسِمِ ح و حَدَّثَنِيهِ أَحْمَدُ بْنُ عُثْمَانَ الْأَوْدِيُّ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ مَخْلَدٍ حَدَّثَنِي سُلَيْمَانُ يَعْنِي ابْنَ بِلَالٍ كِلَاهُمَا عَنْ سُهَيْلٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ فِي حَدِيثِ رَوْحٍ مِنْ الْكَسْبِ الطَّيِّبِ فَيَضَعُهَا فِي حَقِّهَا وَفِي حَدِيثِ سُلَيْمَانَ فَيَضَعُهَا فِي مَوْضِعِهَا و حَدَّثَنِيهِ أَبُو الطَّاهِرِ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي هِشَامُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ حَدِيثِ يَعْقُوبَ عَنْ سُهَيْلٍ
'යමෙක් නීත්යානුකූල උත්සාහයකින් රටඉඳි ගෙඩියක් සමඟ දානයක් ලබා දෙන්නේ නම්, අල්ලාහ් එය ඔහුගේ දකුණු අතින් පිළිගන්නා අතර, ඔබ එළුවෙකු හෝ ඔටුවෙකු රැකබලා ගන්නා ආකාරයටම එය රැකබලා ගනු ඇත, එවිට ඔබේ දානය කන්දක් තරම් විශාල හෝ ඊට වඩා විශාල වේ' යනුවෙන් [කුටයිබා බින් සඊද්] අපට පවසා ඇත. [යාකුබ් බින් අබ්දුර් රහ්මාන් අල් කාරි] [සුහයිල්] යන දෙකම මට පවසා ඇත. හදීසයේ රාවුහ් සඳහන් කර ඇති මෙම ඉස්නාද් සමඟ, [සුහයිල්] යන දෙකම මට පවසා ඇත. මිනාල් කස්බිල් තයියිබ් - හොඳ ආදායමකින් - පසුව ඔහු තම අයිතිවාසිකම් - ඔහුගේ සකාත් - ගෙව්වා. මේ අතර, සලමොන්ගේ හදීසයේ; 'පසුව ඔහු එය එහි ස්ථානයේ තැබුවේය'. එය මට වාර්තා වී ඇත [අබු තාහිර්] එය අපට වාර්තා කර ඇත [අබ්දුල්ලා බින් වහබ්] එය මට වාර්තා කර ඇත [හිස්යාම් බින් ස'දාරි] [සයිද් බින් අස්ලම්] [අබු සාලිහ්] [අබු හුරෙයිරා] නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගෙන්, සුහයිල්ගෙන් යාකුබ්ගේ හදීසයක් මෙන්.
හදීස්
Imam Muslim : 1686
و حَدَّثَنِي أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنَا فُضَيْلُ بْنُ مَرْزُوقٍ حَدَّثَنِي عَدِيُّ بْنُ ثَابِتٍ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّ اللَّهَ طَيِّبٌ لَا يَقْبَلُ إِلَّا طَيِّبًا وَإِنَّ اللَّهَ أَمَرَ الْمُؤْمِنِينَ بِمَا أَمَرَ بِهِ الْمُرْسَلِينَ فَقَالَ { يَا أَيُّهَا الرُّسُلُ كُلُوا مِنْ الطَّيِّبَاتِ وَاعْمَلُوا صَالِحًا إِنِّي بِمَا تَعْمَلُونَ عَلِيمٌ } وَقَالَ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُلُوا مِنْ طَيِّبَاتِ مَا رَزَقْنَاكُمْ } ثُمَّ ذَكَرَ الرَّجُلَ يُطِيلُ السَّفَرَ أَشْعَثَ أَغْبَرَ يَمُدُّ يَدَيْهِ إِلَى السَّمَاءِ يَا رَبِّ يَا رَبِّ وَمَطْعَمُهُ حَرَامٌ وَمَشْرَبُهُ حَرَامٌ وَمَلْبَسُهُ حَرَامٌ وَغُذِيَ بِالْحَرَامِ فَأَنَّى يُسْتَجَابُ لِذَلِكَ
ඔහු මට [අබු කුරෙයිබ් මුහම්මද් බින් අල් අලා`] අපට [අබු උසාමා] අපට [ෆුද්ලයිල් බින් මර්සුක්] අපට [අබු හාසිම්] [අබු හුරෙයිරා] වෙතින් [අදි බින් තාබිත්] මට මෙසේ පැවසීය: නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'ජනයිනි, නියත වශයෙන්ම අල්ලාහ් යහපත්ය. ඔහු යහපත් දේ හැර අන් කිසිවක් පිළිගන්නේ නැත. තවද අල්ලාහ් දූතයින්ට අණ කළ පරිදි ඇදහිලිවන්තයන්ටද අණ කර ඇත. ඔහුගේ වචනය: 'අහෝ දූතවරුනි! හොඳ ආහාර අනුභව කරන්න - හලාල් - සහ යහපත් ක්රියා කරන්න. නියත වශයෙන්ම, ඔබ කරන දේ මම සියල්ල දනිමි'. අල්ලාහ් ද මෙසේ පැවසීය: 'අහෝ විශ්වාස කරන්නෙනි! "අපි ඔබට ලබා දී ඇති බව අපට පැවසූ වාසනාව අනුභව කරන්න." ඉන්පසු නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් දිගු දුරක් ආවරණය කර තිබීම නිසා දිගු කාලයක් ඇවිද ගිය මිනිසෙකුගේ කතාව පැවසීය. ඔහුගේ හිසකෙස් පැටලී, පැසුණු සහ දූවිලි සහිත විය. ඔහු තම දෑත් අහසට ඔසවා "අනේ මගේ ස්වාමීනි, අනේ මගේ ස්වාමීනි" යනුවෙන් යාච්ඤා කළේය. එහෙත්, ඔහුගේ ආහාර නීති විරෝධී දේවලින්, ඔහුගේ පානය නීති විරෝධී දේවලින්, ඔහුගේ ඇඳුම් නීති විරෝධී දේවලින් සහ ඔහුට නීති විරෝධී ආහාරවලින් පෝෂණය විය. එසේ නම් අල්ලාහ් ඔහුගේ යාච්ඤාවට පිළිතුරු දෙන්නේ කෙසේද?
හදීස්
Imam Muslim : 1687
حَدَّثَنَا عَوْنُ بْنُ سَلَّامٍ الْكُوفِيُّ حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ مُعَاوِيَةَ الْجُعْفِيُّ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَعْقِلٍ عَنْ عَدِيِّ بْنِ حَاتِمٍ قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ اسْتَطَاعَ مِنْكُمْ أَنْ يَسْتَتِرَ مِنْ النَّارِ وَلَوْ بِشِقِّ تَمْرَةٍ فَلْيَفْعَلْ
[අවුන් බින් සල්ලාම් අල් කුෆි] අපට මෙසේ පැවසීය: [අබු ඉස්හාක්] [අබ්දුල්ලාහ් බින් මාකිල්] [ආදි බින් අබු හාතිම්] වෙතින් [සුහයිර් බින් මුආවියා අල් ජුෆි] අපට මෙසේ පැවසීය: “ඔබ අතරින් කවරෙකුට රටඉඳි භාගයක් තිබුණත් නිරයේ ගින්නෙන් ආරක්ෂා වීමට හැකි නම්, ඔහු එසේ කළ යුතුය” යනුවෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි.
හදීස්
Imam Muslim : 1688
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ السَّعْدِيُّ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَعَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ قَالَ ابْنُ حُجْرٍ حَدَّثَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ خَيْثَمَةَ عَنْ عَدِيِّ بْنِ حَاتِمٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا مِنْكُمْ مِنْ أَحَدٍ إِلَّا سَيُكَلِّمُهُ اللَّهُ لَيْسَ بَيْنَهُ وَبَيْنَهُ تُرْجُمَانٌ فَيَنْظُرُ أَيْمَنَ مِنْهُ فَلَا يَرَى إِلَّا مَا قَدَّمَ وَيَنْظُرُ أَشْأَمَ مِنْهُ فَلَا يَرَى إِلَّا مَا قَدَّمَ وَيَنْظُرُ بَيْنَ يَدَيْهِ فَلَا يَرَى إِلَّا النَّارَ تِلْقَاءَ وَجْهِهِ فَاتَّقُوا النَّارَ وَلَوْ بِشِقِّ تَمْرَةٍ زَادَ ابْنُ حُجْرٍ قَالَ الْأَعْمَشُ وَحَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ مُرَّةَ عَنْ خَيْثَمَةَ مِثْلَهُ وَزَادَ فِيهِ وَلَوْ بِكَلِمَةٍ طَيِّبَةٍ و قَالَ إِسْحَقُ قَالَ الْأَعْمَشُ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ خَيْثَمَةَ
[අලි බින් හුජ්ර් අස් සාදි] සහ [ඉෂාක් බින් ඉබ්රාහිම්] සහ [අලි බින් කසිරාම්] අපට මෙසේ පැවසීය - ඉබ්නු හුජ්ර් මෙසේ පැවසීය - තවත් දෙදෙනෙක් මෙසේ පැවසූ අතර - අපට මෙසේ පැවසීය [ඊසා බින් යූනුස්] අපට මෙසේ පැවසීය [අල් අමාසි] [අදි බින් හාතිම්] වෙතින් [කයිට්සාමා] වෙතින් ඔහු මෙසේ පැවසීය: නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'ඇත්ත වශයෙන්ම, අල්ලාහ් හැර ඔබෙන් කිසිවෙකු ඔහුට සහ අල්ලාහ් අතර කිසිදු බාධාවක් නොමැතිව කතා කිරීමට ආරාධනා නොකරනු ඇත. ඉන්පසු ඔහු තම දකුණට බැලූ විට, ඔහු පූජා කළ දේ හැර වෙන කිසිවක් දුටුවේ නැත, පසුව ඔහු තම වමට බැලූ විට, ඔහු පූජා කළ දේ හැර වෙන කිසිවක් දුටුවේ නැත. ඉන්පසු ඔහු තමා ඉදිරිපිට බැලුවේය, ඔහුගේ මුහුණ ඉදිරිපිට පැතිරී ඇති නිරය හැර වෙන කිසිවක් දුටුවේ නැත. එබැවින්, ඔබ -ෂඩකා - රටඉඳි භාගයක් සමඟ වුවද නිරයට බිය වන්න. [ඉබ්නු හුජ්ර්] තවදුරටත් පැවසීය; [අල් අමාෂ්] මෙසේ පැවසීය; [අම්ර් බින් මුර්රා] [ඛයිත්සාමා] වෙතින් මට ඒ හා සමාන දෙයක් පැවසුවා. පසුව ඔහු එයට මෙසේද එකතු කළේය; 'එය හොඳ වචනයක් පමණක් වුවද'. [ඉෂාක්] මෙසේ පැවසීය; [අල් අ'මාෂ්] මෙසේ පැවසීය; [අම්ර් බින් මුර්රා] වෙතින් [ඛයිත්සාමා] වෙතින්.
හදීස්
Imam Muslim : 1689
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ خَيْثَمَةَ عَنْ عَدِيِّ بْنِ حَاتِمٍ قَالَ ذَكَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ النَّارَ فَأَعْرَضَ وَأَشَاحَ ثُمَّ قَالَ اتَّقُوا النَّارَ ثُمَّ أَعْرَضَ وَأَشَاحَ حَتَّى ظَنَنَّا أَنَّهُ كَأَنَّمَا يَنْظُرُ إِلَيْهَا ثُمَّ قَالَ اتَّقُوا النَّارَ وَلَوْ بِشِقِّ تَمْرَةٍ فَمَنْ لَمْ يَجِدْ فَبِكَلِمَةٍ طَيِّبَةٍ وَلَمْ يَذْكُرْ أَبُو كُرَيْبٍ كَأَنَّمَا وَقَالَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ
[අබු බකර් බින් අබි සයිබා] සහ [අබු කුරෙයිබ්] යන දෙදෙනාම අපට මෙසේ පැවසූහ. [අල් අ'මාසි] [අම්රු බින් මුරා] [අදි බින් හාතිම්] වෙතින් [අබු මු'ආවියා] අපට මෙසේ පැවසීය. ඔහු මෙසේ පැවසීය; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් නිරය ගැන සඳහන් කළ අතර පසුව ඔහු හැරී ගියේය. ඉන්පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඔබ නිරයට බිය වන්න'. ඉන්පසු ඔහු නැවත හැරී ඔහුගේ මුහුණ ඉවතට හරවා ගත්තේ ඔහු ඔහු දෙස බලන බව අපට සිතෙන තුරුය. ඉන්පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඔබ රට ඉඳි භාගයක් තිබියදීත් නිරයේ ගින්නට බිය වේ. ඔහුට එය නොලැබුනේ නම්, එය හොඳ වචන වලින් වේවා'. තවද අබු කුරෙයිබ් එම වචනය සඳහන් කළේ නැත; 'ක`අ`අන්නමා - එය පෙනේ-'. තවද ඔහු මෙසේ පැවසීය; අබු මු'ආවියා අපට අල් අ'ආමිසි ගැන පැවසීය.
හදීස්
Imam Muslim : 1690
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ خَيْثَمَةَ عَنْ عَدِيِّ بْنِ حَاتِمٍ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ ذَكَرَ النَّارَ فَتَعَوَّذَ مِنْهَا وَأَشَاحَ بِوَجْهِهِ ثَلَاثَ مِرَارٍ ثُمَّ قَالَ اتَّقُوا النَّارَ وَلَوْ بِشِقِّ تَمْرَةٍ فَإِنْ لَمْ تَجِدُوا فَبِكَلِمَةٍ طَيِّبَةٍ
තවද ඔවුන් දෙදෙනාම (මුහම්මද් බින් අල් මුත්සන්නා) සහ (මුහම්මද් බින් බසිසියාර්) අපට මෙසේ පැවසූහ: “[මුහම්මද් බින් ජ’ෆර්] අපට මෙසේ පවසා ඇත: [අම්රු බින් මුර්රා] [කයිට්සාමා] [ආදි බින් හාතිම්] [අලයිහි වසල්ලම්] තුමාණන්ගෙන් අපට මෙසේ පවසන ලදී: ඔහු වරක් නිරය ගැන අපට පැවසූ බව. පසුව ඔහු අල්ලාහ්ගෙන් ඔහුගෙන් රැකවරණය ලබාගෙන තුන් වතාවක් ඔහුගේ මුහුණ ඉවතට හරවාගෙන මෙසේ පැවසීය: “ඔබ රටඉඳි භාගයක් පමණක් දානය කළත්, නිරයේ ගින්නට බිය වන්න, ඔබට එය නොලැබුනේ නම්, එය හොඳ වචන වලින් කරන්න”.
හදීස්
Imam Muslim : 1691
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى الْعَنَزِيُّ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَوْنِ بْنِ أَبِي جُحَيْفَةَ عَنْ الْمُنْذِرِ بْنِ جَرِيرٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ كُنَّا عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي صَدْرِ النَّهَارِ قَالَ فَجَاءَهُ قَوْمٌ حُفَاةٌ عُرَاةٌ مُجْتَابِي النِّمَارِ أَوْ الْعَبَاءِ مُتَقَلِّدِي السُّيُوفِ عَامَّتُهُمْ مِنْ مُضَرَ بَلْ كُلُّهُمْ مِنْ مُضَرَ فَتَمَعَّرَ وَجْهُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِمَا رَأَى بِهِمْ مِنْ الْفَاقَةِ فَدَخَلَ ثُمَّ خَرَجَ فَأَمَرَ بِلَالًا فَأَذَّنَ وَأَقَامَ فَصَلَّى ثُمَّ خَطَبَ فَقَالَ { يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا رَبَّكُمْ الَّذِي خَلَقَكُمْ مِنْ نَفْسٍ وَاحِدَةٍ إِلَى آخِرِ الْآيَةِ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَلَيْكُمْ رَقِيبًا } وَالْآيَةَ الَّتِي فِي الْحَشْرِ { اتَّقُوا اللَّهَ وَلْتَنْظُرْ نَفْسٌ مَا قَدَّمَتْ لِغَدٍ وَاتَّقُوا اللَّهَ } تَصَدَّقَ رَجُلٌ مِنْ دِينَارِهِ مِنْ دِرْهَمِهِ مِنْ ثَوْبِهِ مِنْ صَاعِ بُرِّهِ مِنْ صَاعِ تَمْرِهِ حَتَّى قَالَ وَلَوْ بِشِقِّ تَمْرَةٍ قَالَ فَجَاءَ رَجُلٌ مِنْ الْأَنْصَارِ بِصُرَّةٍ كَادَتْ كَفُّهُ تَعْجِزُ عَنْهَا بَلْ قَدْ عَجَزَتْ قَالَ ثُمَّ تَتَابَعَ النَّاسُ حَتَّى رَأَيْتُ كَوْمَيْنِ مِنْ طَعَامٍ وَثِيَابٍ حَتَّى رَأَيْتُ وَجْهَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَهَلَّلُ كَأَنَّهُ مُذْهَبَةٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ سَنَّ فِي الْإِسْلَامِ سُنَّةً حَسَنَةً فَلَهُ أَجْرُهَا وَأَجْرُ مَنْ عَمِلَ بِهَا بَعْدَهُ مِنْ غَيْرِ أَنْ يَنْقُصَ مِنْ أُجُورِهِمْ شَيْءٌ وَمَنْ سَنَّ فِي الْإِسْلَامِ سُنَّةً سَيِّئَةً كَانَ عَلَيْهِ وِزْرُهَا وَوِزْرُ مَنْ عَمِلَ بِهَا مِنْ بَعْدِهِ مِنْ غَيْرِ أَنْ يَنْقُصَ مِنْ أَوْزَارِهِمْ شَيْءٌ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ ح و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَا جَمِيعًا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ حَدَّثَنِي عَوْنُ بْنُ أَبِي جُحَيْفَةَ قَالَ سَمِعْتُ الْمُنْذِرَ بْنَ جَرِيرٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ كُنَّا عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَدْرَ النَّهَارِ بِمِثْلِ حَدِيثِ ابْنِ جَعْفَرٍ وَفِي حَدِيثِ ابْنِ مُعَاذٍ مِنْ الزِّيَادَةِ قَالَ ثُمَّ صَلَّى الظُّهْرَ ثُمَّ خَطَبَ حَدَّثَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ الْقَوَارِيرِيُّ وَأَبُو كَامِلٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ الْأُمَوِيُّ قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ الْمُنْذِرِ بْنِ جَرِيرٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ كُنْتُ جَالِسًا عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَاهُ قَوْمٌ مُجْتَابِي النِّمَارِ وَسَاقُوا الْحَدِيثَ بِقِصَّتِهِ وَفِيهِ فَصَلَّى الظُّهْرَ ثُمَّ صَعِدَ مِنْبَرًا صَغِيرًا فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ اللَّهَ أَنْزَلَ فِي كِتَابِهِ { يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا رَبَّكُمُ } الْآيَةَ و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُوسَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يَزِيدَ وَأَبِي الضُّحَى عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ هِلَالٍ الْعَبْسِيِّ عَنْ جَرِيرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ جَاءَ نَاسٌ مِنْ الْأَعْرَابِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَيْهِمْ الصُّوفُ فَرَأَى سُوءَ حَالِهِمْ قَدْ أَصَابَتْهُمْ حَاجَةٌ فَذَكَرَ بِمَعْنَى حَدِيثِهِمْ
[මුහම්මද් බින් අල් මුට්සන්නා අල් අනාසි] අපට [මුහම්මද් බින් ජ'ෆාර්] අපට [අවුන් බින් අබු ජුහයිෆා] [අල් මුන්ඩ්සිර් බින් ජ'රීර්] [ජරීර්] වෙතින් [සියුබා] අපට මෙසේ පැවසීය: එක් උදෑසනක, අපි නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් අසල සිටියදී, හදිසියේම සපත්තු නොමැතිව, ශරීරය වටා රෙද්දක් ඔතා, කඩු රැගෙන පැමිණි පිරිසක් සිටියහ. ඔවුන්ගෙන් බොහෝ දෙනෙක්, සමහර විට ඔවුන් සියල්ලෝම මුඩ්ලර් ගෝත්රයෙන් පැමිණියහ. ඔවුන් දුටු විට, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ මුහුණ ඔවුන්ගේ දුප්පත්කම නිසා කම්පනයට පත් විය. ඔහු තම නිවසට ගොස් නැවත පිටතට පැමිණියේය. එබැවින් ඔහු බිලාල්ට යාඥාවට සහ ඉකාමාට ආරාධනා කරන ලෙස අණ කළේය, පසුව ඔහු යාච්ඤා කළේය. යාච්ඤාවෙන් පසු, ඔහු කතාවක් කළේය. ඔහු අල්ලාහ්ගේ වචන කියෙව්වා: 'අහෝ සියලු මනුෂ්යයෙනි, ඔබව එක් පුද්ගලයෙකුගෙන් මැවූ ඔබේ ස්වාමියාට බිය වන්න...' යන පදය අවසන් වන තුරු, 'ඇත්තෙන්ම අල්ලාහ් සැමවිටම ඔබ දෙස බලා සිටී'. ඉන්පසු සූරා අල් හසීර් හි අඩංගු පදය: 'අහෝ විශ්වාස කරන්නෙනි, අල්ලාහ්ට බිය වන්න, එක් එක් පුද්ගලයා හෙට දවස සඳහා - මරණින් මතු ජීවිතය සඳහා - කළ දේ කෙරෙහි අවධානය යොමු කළ යුතුය; අල්ලාහ්ට බිය වන්න...,' නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ දේශනය ඇසූ මිනිසෙක් වහාම තම ඩිනාර් සහ ඩිරාම්, ඔහුගේ ඇඳුම්, තිරිඟු ෂා එකක්, රට ඉඳි ෂා එකක් පුණ්යාධාර වශයෙන් ලබා දුන් අතර, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ 'ඉඳි භාගයක් පමණක් තිබියදීත්' යැයි පැවසූහ. එවිට අන්සාර් මිනිසෙක් තම අතේ යන්තම් අල්ලා ගැනීමට හෝ එසවීමට පවා නොහැකි බෑගයක් රැගෙන පැමිණියේය. ඉතින්, අවසානයේ තවත් අය ඔවුන්ගේ දානයන් ලබා දීමට ඔවුන් පසුපස ගියහ, එවිට මම දුටුවේ ආහාර සහ ඇඳුම් ගොඩවල් දෙකක් එකතු කර ඇති බවයි, එවිට නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන්ගේ මුහුණ රන් මෙන් දිලිසෙන බව මට දැකගත හැකි විය. එබැවින් නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'ඉස්ලාමයේ යහපත් ක්රියා කිරීමට පටන් ගන්නා ඕනෑම කෙනෙකුට ඔහුගේ විපාකය සහ එම ක්රියාවන් අනුකරණය කරන අයගේ විපාකය ලැබෙනු ඇත, ඔවුන්ගේ විපාකය සුළු වශයෙන්වත් අඩු නොකර. නරක පුරුද්දක් ආරම්භ කරන ඕනෑම කෙනෙකුට ඔහුගේ පාපයන් සහ ඔහුව අනුගමනය කරන අයගේ පාපයන් සුළු වශයෙන්වත් අඩු නොකර විඳීමට සිදුවේ'. තවද ඔහු [අබු බකර් බින් අබි සයිබා] අපට [අබු උසාමා] අපට පැවසීය - තවත් පේළියකින් - තවද ඔහු [උබයිදුල්ලාහ් බින් මුආද්ස් අල් අන්බාරි] අපට පැවසීය [මගේ පියා] අපට පැවසීය, [සියුබා] මට [අවුන් බින් අබු ජුහයිෆා] ඔහු පැවසීය, මම [අල් මුන්ඩ්සිරි බින් ජරීර්] [ඔහුගේ පියා] ගෙන් අසා ඔහු මෙසේ පැවසීය; දිනක්, අපි නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් අසල සිටියෙමු. එනම් ඉබ්නු ජෆාර්ගේ හදීසයේ මෙන්. ඉබ්නු මුආද්ස්ගේ හදීසයේ එකතු කිරීමක් ඇත, එනම්: පසුව ඔහු ෂුහූර් සලාතය යාච්ඤා කර පසුව දේශනය කළේය. [උබයිදුල්ලාහ් බින් උමර් අල් කවාරිරි] සහ [අබු කාමි] සහ [මුහම්මද් බින් අබ්දුල් මලික් අල් උමාවි] මට පැවසූ බව ඔවුන් පැවසූ බව අපට පැවසූ බව අපට පැවසූ බව [අබු 'අවානා] [අල් මුන්ඩ්සිරි බින් ජරීර්] [ඔහුගේ පියා] ගෙන් පැවසූ බව ඔහු පැවසීය: අපි නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් අසල වාඩි වී සිටියෙමු, එවිට පාවහන් නොමැතිව සිටි පිරිසක් පැමිණියහ. ඔහු හදීස් සහ එහි සඳහන් කළේය; ඉන්පසු ඔහු දහවල් සලාතය ඉටු කර, පසුව කුඩා ධර්මාසනයට ගොස් අල්ලාහ්ට ප්රශංසා කර ඔහුව මහිමයට පත් කර, පසුව 'අම්මා බා'දු, නියත වශයෙන්ම අල්ලාහ් 'අස්ස වජල්ලා ඔහුගේ පොතේ පහළ කර ඇත; 'ජනයෙනි, ඔබේ රබ්(පරමාධිපති)ට බිය වන්න' යනුවෙන් පැවසීය. ඔහු [සුහයිර් බින් හාර්බ්] මට කිව්වා [අල් අ'මාසි] [මුසා බින් අබ්දුල්ලා බින් යසිද්] ගෙන් [ජරීර්] සහ [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් හිලාල් අල් අබ්සි] ගෙන් [ජරීර් බින් අබ්දුල්ලා] ගෙන් [අබු දලුහා] අපට කිව්වා ඔහු කිව්වා: කඳුකර අරාබිවරුන් පිරිසක් ෂුෆ් ලොම් රෙදි කැබැල්ලක් ඇඳගෙන රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් වෙත පැමිණි අතර, ඔවුන්ගේ දුෂ්කර තත්වය දුටුවේය, ඔවුන්ට සැබවින්ම උදව් අවශ්ය බව. ඔහු ඔවුන්ගේ හදීසයට සමාන හදීසයක් ද සඳහන් කළේය.
හදීස්
Imam Muslim : 1692
حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ مَعِينٍ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ ح و حَدَّثَنِيهِ بِشْرُ بْنُ خَالِدٍ وَاللَّفْظُ لَهُ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدٌ يَعْنِي ابْنَ جَعْفَرٍ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ سُلَيْمَانَ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ قَالَ أُمِرْنَا بِالصَّدَقَةِ قَالَ كُنَّا نُحَامِلُ قَالَ فَتَصَدَّقَ أَبُو عَقِيلٍ بِنِصْفِ صَاعٍ قَالَ وَجَاءَ إِنْسَانٌ بِشَيْءٍ أَكْثَرَ مِنْهُ فَقَالَ الْمُنَافِقُونَ إِنَّ اللَّهَ لَغَنِيٌّ عَنْ صَدَقَةِ هَذَا وَمَا فَعَلَ هَذَا الْآخَرُ إِلَّا رِيَاءً فَنَزَلَتْ { الَّذِينَ يَلْمِزُونَ الْمُطَّوِّعِينَ مِنْ الْمُؤْمِنِينَ فِي الصَّدَقَاتِ وَالَّذِينَ لَا يَجِدُونَ إِلَّا جُهْدَهُمْ } وَلَمْ يَلْفِظْ بِشْرٌ بِالْمُطَّوِّعِينَ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ الرَّبِيعِ ح و حَدَّثَنِيهِ إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا أَبُو دَاوُدَ كِلَاهُمَا عَنْ شُعْبَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَفِي حَدِيثِ سَعِيدِ بْنِ الرَّبِيعِ قَالَ كُنَّا نُحَامِلُ عَلَى ظُهُورِنَا
[යාහ්යා බින් මයියින්] අපට [ගුන්දාර්] අපට [සියුබා] - තවත් පේළියකින් - සහ මට [බිසීර් බින් කාලිඩ්] - ඔහුගේ ලෆෂ් ද ඔහුගේ බව - අපට [මුහම්මද් බින් ජ'ෆර්] අපට [සියුබා] සිට [සුලෙයිමාන්] සිට [අබු වයිල්] සිට [අබු මස්'උද්] දක්වා අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය; වරක් අපට දානය දීමට අණ කරන ලදී, ඔහු පැවසීය: පසුව අපි කුඩා වැටුපකට භාණ්ඩ එසවුම් කම්කරුවන් ලෙස වැඩ කළෙමු. ඔහු මෙසේ පැවසීය: එබැවින් අබු උකයිල්ට ෂා භාගයක් සමඟ දානය දෙන්න, එවිට මිනිසෙක් පැමිණ ඔහුට වඩා ටිකක් වැඩියෙන් දානය කළේය. එබැවින් කුහකයින් පවසන්නේ, 'ඇත්ත වශයෙන්ම අල්ලාහ්ට මෙම පුද්ගලයාගේ දානය අවශ්ය නොවන අතර ඔහු එය කරන්නේ රියා හැර වෙන කිසිවක් නොවේ' යනුවෙනි. ඉතින් මේ වාක්යය පහළ වුණා: '-කුහකයින් යනු කැමැත්තෙන් දානය දෙන ඇදහිලිවන්තයන් විවේචනය කරන අය සහ ඔවුන්ට දැරිය හැකි දේ හැර වෙනත් දානය ලබා නොගන්නා අයට නින්දා කරන අයයි...' තවද බිසීර් 'අල් මුත්තෝවින්'ඉන්' යන වාක්ය ඛණ්ඩය උච්චාරණය කළේ නැත. තවද [මුහම්මද් බින් බෂියාර්] මට [සයිද් බින් රබි'] - වෙනත් ආකාරයකින් - පවසා ඇති බවත් [ඉෂාක් බින් මන්සූර්] මෙම ඉස්නාද් සමඟ [සයුබා] දෙකම [අබු දාවුද්] අපට පවසා ඇති බවත් මට පවසා ඇත. සයිද් බින් රබි'ගේ හදීසයේ, ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'අපි කුඩා වැටුපකට අපගේ පිටේ දේවල් උසුලාගෙන යන්නෙමු'.
හදීස්
Imam Muslim : 1693
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ يَبْلُغُ بِهِ أَلَا رَجُلٌ يَمْنَحُ أَهْلَ بَيْتٍ نَاقَةً تَغْدُو بِعُسٍّ وَتَرُوحُ بِعُسٍّ إِنَّ أَجْرَهَا لَعَظِيمٌ
අපට [සුහයිර් බින් හාර්බ්] [සුෆ්යාන් බින් උයෙයිනා] විසින් [අල් අ'රාජ්] සිට [අබු හුරෙයිරා] දක්වා අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් දක්වා අපට මෙසේ පවසා ඇත: 'කවුරුන් තම ඔටුවාට උදේ සහ සවස කිරි දීමට පවුලකට ණයට දුන්නොත්, ඔහුගේ විපාකය සැබවින්ම අතිමහත්ය'.
හදීස්
Imam Muslim : 1694
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي خَلَفٍ حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ بْنُ عَدِيٍّ أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو عَنْ زَيْدٍ عَنْ عَدِيِّ بْنِ ثَابِتٍ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ نَهَى فَذَكَرَ خِصَالًا وَقَالَ مَنْ مَنَحَ مَنِيحَةً غَدَتْ بِصَدَقَةٍ وَرَاحَتْ بِصَدَقَةٍ صَبُوحِهَا وَغَبُوقِهَا
[මුහම්මද් බින් අහමඩ් බින් අබු කලෆ්] මට කිව්වා [සකරියා බින් ආදි] අපට කිව්වා [උබයිදුල්ලාහ් බින් අම්රු] [සයිද්] [ආදි බින් තාබිත්] [අබු හාසිම්] [අබු හුරෙයිරා] නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන්] ඔහු තහනම් කළ බව අපට පැවසුවා - ඔහු එයද සඳහන් කළා - ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'කවුරුන් උදේ සහ සවස කිරි දීමට පශු සම්පත් ණයට දෙනවාද, ඔහු උදේ සහ සවස දානය කළේය'.
හදීස්
Imam Muslim : 1695
حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ عَمْرٌو وَحَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ قَالَ وَقَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ عَنْ الْحَسَنِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَاوُسٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَثَلُ الْمُنْفِقِ وَالْمُتَصَدِّقِ كَمَثَلِ رَجُلٍ عَلَيْهِ جُبَّتَانِ أَوْ جُنَّتَانِ مِنْ لَدُنْ ثُدِيِّهِمَا إِلَى تَرَاقِيهِمَا فَإِذَا أَرَادَ الْمُنْفِقُ وَقَالَ الْآخَرُ فَإِذَا أَرَادَ الْمُتَصَدِّقُ أَنْ يَتَصَدَّقَ سَبَغَتْ عَلَيْهِ أَوْ مَرَّتْ وَإِذَا أَرَادَ الْبَخِيلُ أَنْ يُنْفِقَ قَلَصَتْ عَلَيْهِ وَأَخَذَتْ كُلُّ حَلْقَةٍ مَوْضِعَهَا حَتَّى تُجِنَّ بَنَانَهُ وَتَعْفُوَ أَثَرَهُ قَالَ فَقَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ فَقَالَ يُوَسِّعُهَا فَلَا تَتَّسِعُ
[අම්රු අන් නකිද්] අපට පවසා ඇත [සුෆ්යාන් බින් උයෙයිනා] [අබු සිනාද්] [අල් අ'රාජ්] [අබු හුරෙයිරා] සිට නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් - [අම්රු] අපට පවසා ඇත [සුෆ්යාන් බින් උයෙයිනා] අපට පවසා ඇත ඔහු මෙසේ පැවසීය; - [ඉබ්නු ජුරයිජ්] පැවසීය - [අල් හසන් බින් මුස්ලිම්] [තාවුස්] [අබු හුරෙයිරා] සිට නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන්, ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'දානය දීමට කැමති - ත්යාගශීලී - පුද්ගලයෙකුගේ උපමාව ඔහුගේ පපුවේ පලිහ දෙකක් ඔහුගේ කරපටි දක්වා පැළඳ සිටින පුද්ගලයෙකුට සමානය. ඔහු දානය දීමට කැමති නම්, ඇඳුම් ඔහුට ලිහිල් බවක් දැනේ. තවද, කෲරයෙකුට දානය දීමට අවශ්ය නම්, සන්නාහය ඔහුගේ ඇඟිලි ආවරණය වන තෙක් සහ ඔහුගේ පා සලකුණු පවා මකා දමන තෙක් ඔහුගේ සමට ඇලී සිටින්නාක් මෙන් ඔහුට තදින් දැනේ. “ඔහු එය පුළුල් කිරීමට උත්සාහ කළ විට ඔහුට එය කළ නොහැකි විය” යනුවෙන් අබු හුරෙයිරා පැවසීය.
හදීස්
Imam Muslim : 1696
حَدَّثَنِي سُلَيْمَانُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ أَبُو أَيُّوبَ الْغَيْلَانِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ يَعْنِي الْعَقَدِيَّ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ نَافِعٍ عَنْ الْحَسَنِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَاوُسٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ ضَرَبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَثَلَ الْبَخِيلِ وَالْمُتَصَدِّقِ كَمَثَلِ رَجُلَيْنِ عَلَيْهِمَا جُنَّتَانِ مِنْ حَدِيدٍ قَدْ اضْطُرَّتْ أَيْدِيهِمَا إِلَى ثُدِيِّهِمَا وَتَرَاقِيهِمَا فَجَعَلَ الْمُتَصَدِّقُ كُلَّمَا تَصَدَّقَ بِصَدَقَةٍ انْبَسَطَتْ عَنْهُ حَتَّى تُغَشِّيَ أَنَامِلَهُ وَتَعْفُوَ أَثَرَهُ وَجَعَلَ الْبَخِيلُ كُلَّمَا هَمَّ بِصَدَقَةٍ قَلَصَتْ وَأَخَذَتْ كُلُّ حَلْقَةٍ مَكَانَهَا قَالَ فَأَنَا رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ بِإِصْبَعِهِ فِي جَيْبِهِ فَلَوْ رَأَيْتَهُ يُوَسِّعُهَا وَلَا تَوَسَّعُ
[සුලෙයිමාන් බින් උබයිදුල්ලාහ් අබු අයුබ් අල් ගයිලාන්] මට [අබු අමීර්] එනම් අල් 'අකාදි] අපට [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් [තාවුස්] ගෙන් [ඉබ්රාහිම් බින් නෆි] අපට [අල් හසන් බින් මුස්ලිම්] ගෙන් [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් ඔහු මෙසේ පැවසීය; නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් උපමාවක් මෙසේ පැවසීය: 'දුෂ්ටයෙකු සහ ඔහුගේ ධනය වියදම් කරන පුද්ගලයෙකු පිළිබඳ උපමාව සන්නාහයක් පැළඳ සිටින දෙදෙනෙකු හා සමානයි, නමුත් සන්නාහය ඔහුගේ අත් සහ පියයුරු ඔහුගේ කරපටි දක්වා මිරිකා ඇත. දානය දෙන පුද්ගලයින් විසින් පැළඳ සිටින සන්නාහය සම්බන්ධයෙන්, ඔවුන් දානය දෙන සෑම අවස්ථාවකම, සන්නාහය ලිහිල් වනු ඇත, අවසානයේ එය ඔවුන්ගේ මුළු ශරීරයම ඔවුන්ගේ ඇඟිලි දක්වා ආවරණය වන අතර, ඔවුන්ගේ පාදවල පා සටහන් පවා මකා දැමිය හැකිය. මේ අතර, දඟකාර පුද්ගලයෙකු විසින් යකඩ සළුවක් පැළඳ සිටින බැවින්, ඔහු තම ධනය වියදම් කිරීම ප්රතික්ෂේප කරන සෑම අවස්ථාවකම, සන්නාහය ඔහුගේ සමට තදින් ඇලී ඇති පරිදි පටු වනු ඇත.' අබු හුරෙයිරා පැවසීය; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් තම කමිස සාක්කුවේ ඇඟිලි තබාගෙන "ඔබ ඔහුව දුටුවහොත් ඔහු එය දිගු කිරීමට උත්සාහ කළ නමුත් පලිහ තවමත් ලිහිල් නොවනු ඇත" යනුවෙන් අභිනයෙන් පවසනු මම දුටුවෙමි.
හදීස්
Imam Muslim : 1697
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ إِسْحَقَ الْحَضْرَمِيُّ عَنْ وُهَيْبٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ طَاوُسٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَثَلُ الْبَخِيلِ وَالْمُتَصَدِّقِ مَثَلُ رَجُلَيْنِ عَلَيْهِمَا جُنَّتَانِ مِنْ حَدِيدٍ إِذَا هَمَّ الْمُتَصَدِّقُ بِصَدَقَةٍ اتَّسَعَتْ عَلَيْهِ حَتَّى تُعَفِّيَ أَثَرَهُ وَإِذَا هَمَّ الْبَخِيلُ بِصَدَقَةٍ تَقَلَّصَتْ عَلَيْهِ وَانْضَمَّتْ يَدَاهُ إِلَى تَرَاقِيهِ وَانْقَبَضَتْ كُلُّ حَلْقَةٍ إِلَى صَاحِبَتِهَا قَالَ فَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فَيَجْهَدُ أَنْ يُوَسِّعَهَا فَلَا يَسْتَطِيعُ
[අබු බකර් බින් අබි සයිබා] අපට [අහ්මද් බින් ඉෂාක් අල් හද්ල්රාමි] [වුහයිබ්] ගෙන් [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් [අබ්දුල්ලාහ් බින් තවුස්] අපට [ඔහුගේ පියා] ගෙන් [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් අපට [අබ්දුල්ලාහ් බින් තවුස්] අපට මෙසේ පැවසීය; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'දුෂ්ටයෙකු සහ ඔහුගේ ධනය වියදම් කරන පුද්ගලයෙකු පිළිබඳ උපමාව සන්නාහයක් පැළඳ සිටින දෙදෙනෙකු හා සමානයි, නමුත් සන්නාහය ඔවුන්ගේ පියයුරු ඔවුන්ගේ කරපටි දක්වා පමණක් ආවරණය කරයි. දානය දෙන පුද්ගලයින් විසින් පැළඳ සිටින සන්නාහය සම්බන්ධයෙන්, ඔවුන් දානය දෙන සෑම අවස්ථාවකම, සන්නාහය ලිහිල් වන අතර එමඟින් එය අවසානයේ ඔවුන්ගේ මුළු ශරීරයම ඔවුන්ගේ ඇඟිලි දක්වා ආවරණය වන අතර ඔවුන්ගේ පාදවල පා සටහන් පවා මකා දැමිය හැකිය. මේ අතර, දඟකාර පුද්ගලයෙකු විසින් යකඩ සළුවක් පැළඳ සිටින අතර, එබැවින් ඔහු තම ධනය වියදම් කිරීම ප්රතික්ෂේප කරන සෑම අවස්ථාවකම, සන්නාහය ඔහුගේ සමට තදින් ඇලී ඇති පරිදි පටු වනු ඇත.' අබු හුරෙයිරා පැවසීය; 'ඔහු එය ලිහිල් කිරීමට උත්සාහ කරන සෑම අවස්ථාවකම ඔහුට එය ලිහිල් කිරීමට නොහැකි වේ' යනුවෙන් රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි.
හදීස්
Imam Muslim : 1698
حَدَّثَنِي سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنِي حَفْصُ بْنُ مَيْسَرَةَ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَالَ رَجُلٌ لَأَتَصَدَّقَنَّ اللَّيْلَةَ بِصَدَقَةٍ فَخَرَجَ بِصَدَقَتِهِ فَوَضَعَهَا فِي يَدِ زَانِيَةٍ فَأَصْبَحُوا يَتَحَدَّثُونَ تُصُدِّقَ اللَّيْلَةَ عَلَى زَانِيَةٍ قَالَ اللَّهُمَّ لَكَ الْحَمْدُ عَلَى زَانِيَةٍ لَأَتَصَدَّقَنَّ بِصَدَقَةٍ فَخَرَجَ بِصَدَقَتِهِ فَوَضَعَهَا فِي يَدِ غَنِيٍّ فَأَصْبَحُوا يَتَحَدَّثُونَ تُصُدِّقَ عَلَى غَنِيٍّ قَالَ اللَّهُمَّ لَكَ الْحَمْدُ عَلَى غَنِيٍّ لَأَتَصَدَّقَنَّ بِصَدَقَةٍ فَخَرَجَ بِصَدَقَتِهِ فَوَضَعَهَا فِي يَدِ سَارِقٍ فَأَصْبَحُوا يَتَحَدَّثُونَ تُصُدِّقَ عَلَى سَارِقٍ فَقَالَ اللَّهُمَّ لَكَ الْحَمْدُ عَلَى زَانِيَةٍ وَعَلَى غَنِيٍّ وَعَلَى سَارِقٍ فَأُتِيَ فَقِيلَ لَهُ أَمَّا صَدَقَتُكَ فَقَدْ قُبِلَتْ أَمَّا الزَّانِيَةُ فَلَعَلَّهَا تَسْتَعِفُّ بِهَا عَنْ زِنَاهَا وَلَعَلَّ الْغَنِيَّ يَعْتَبِرُ فَيُنْفِقُ مِمَّا أَعْطَاهُ اللَّهُ وَلَعَلَّ السَّارِقَ يَسْتَعِفُّ بِهَا عَنْ سَرِقَتِهِ
[සුවයිද් බින් සයිද්] මට [හෆ්ෂ් බින් මයිසාරා] [මුසා බින් උක්බා] [අබු සිනාද්] [අල් අ'රාජ්] [අබු හුරෙයිරා] නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් මෙසේ පැවසූ බව අපට පැවසීය: 'අද රාත්රියේ මම සැබවින්ම දානය දෙන්නෙමි' යැයි පැවසූ මිනිසෙක් සිටියේය. එබැවින් මිනිසා තම දානය රැගෙන පිටතට පැමිණ එය ගණිකාවට දුන්නේය. පසුදා, ඊයේ රාත්රියේ ගණිකාවකට දානය ලබා දී ඇති බව මිනිසුන් පැවසූහ. එබැවින් මිනිසා, 'අල්ලාහ්, මගේ දානය ගණිකාවන්ගේ අතට පත්වීමට නියම කළ ඔබට සියලු ප්රශංසා වේවා. මම නැවතත් දානය දෙන්නෙමි' යනුවෙන් යාච්ඤා කළේය. ඔහු තම දානය රැගෙන ගොස් ධනවතුන්ට දුන්නේය. පසුදා, ඊයේ රාත්රියේ යමෙකු ධනවතෙකුට දානය දුන් ආකාරය ගැන මිනිසුන් කතා කරමින් සිටියහ. ඉතින් ඒ මිනිසා කිව්වා, 'අල්ලාහ්, සියලු ප්රශංසා ඔබටයි, මොකද ඔබ මගේ දානය ධනවතුන් අතට පත් කළා, මම නැවතත් දානය දෙන්නම්' කියලා. ඊට පස්සේ ඔහු ආයෙත් එයාගේ දානය අරගෙන ගිහින් ඒක හොරාට දුන්නා. ඊළඟ දවසේ මිනිස්සු කතා කළා, ඊයේ රෑ කවුරුහරි සොරෙකුට දානය දුන්නා කියලා. දානය දෙමින් හිටපු මිනිසා කිව්වා, 'මගේ දානය ගණිකාවන්ට, ධනවතුන්ට සහ සොරුන්ට වැටෙන්න නියම කළ අල්ලාහ්ට සියලු ප්රශංසා වේවා' කියලා. ඊට පස්සේ ඒ මනුස්සයා බලන්න දේවදූතයෙක් ආවා, 'ඔබේ දානය අල්ලාහ් විසින් පිළිගෙන තියෙනවා. ගණිකාවකට වැටෙන ඔබේ සදකාව සම්බන්ධයෙන්, ඇය ගණිකා වෘත්තියෙන් නතර වේවා, ධනවතෙකුට වැටෙන දේ, ඔහු තමාව අවබෝධ කරගෙන දානය දෙන්න, සොරෙකුට වැටෙන දේ ඔහු සොරකම් කිරීම නවත්වන්න' කියලා.
හදීස්
Imam Muslim : 1699
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو عَامِرٍ الْأَشْعَرِيُّ وَابْنُ نُمَيْرٍ وَأَبُو كُرَيْبٍ كُلُّهُمْ عَنْ أَبِي أُسَامَةَ قَالَ أَبُو عَامِرٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنَا بُرَيْدٌ عَنْ جَدِّهِ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الْخَازِنَ الْمُسْلِمَ الْأَمِينَ الَّذِي يُنْفِذُ وَرُبَّمَا قَالَ يُعْطِي مَا أُمِرَ بِهِ فَيُعْطِيهِ كَامِلًا مُوَفَّرًا طَيِّبَةً بِهِ نَفْسُهُ فَيَدْفَعُهُ إِلَى الَّذِي أُمِرَ لَهُ بِهِ أَحَدُ الْمُتَصَدِّقَيْنِ
[අබු බකර් බින් අබි සයිබා] සහ [අබු අමීර් අල් අස්යාරි] සහ [ඉබ්නු නුමෙයාර්] සහ [අබු කුරෙයිබ්] යන සියල්ලන්ම [අබු උසාමා] ගෙන් අපට පවසා ඇත - [අබු අමීර්] අපට පවසා ඇත- [අබු උසාමා] අපට පවසා ඇත [බුරයිඩ්] [ඔහුගේ සීයා] අබු බුර්දාගෙන්, [අබු මූසා] නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාගෙන් අපට පවසා ඇත, ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'තම රාජකාරි අවංකව ඉටු කරන සහ තම ස්වාමියා විසින් නියම කරන ලද පුද්ගලයින්ට පරිපූර්ණව, කඩිනම්ව සහ හොඳ සේවයක් සහිතව දානපතියන් ගෙවන මුස්ලිම් භාණ්ඩාගාරිකයෙකු, එවිට ඔහුට දානපතියාට සමාන විපාකයක් ලැබේ'.
හදීස්
Imam Muslim : 1700
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ جَمِيعًا عَنْ جَرِيرٍ قَالَ يَحْيَى أَخْبَرَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ شَقِيقٍ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَنْفَقَتْ الْمَرْأَةُ مِنْ طَعَامِ بَيْتِهَا غَيْرَ مُفْسِدَةٍ كَانَ لَهَا أَجْرُهَا بِمَا أَنْفَقَتْ وَلِزَوْجِهَا أَجْرُهُ بِمَا كَسَبَ وَلِلْخَازِنِ مِثْلُ ذَلِكَ لَا يَنْقُصُ بَعْضُهُمْ أَجْرَ بَعْضٍ شَيْئًا و حَدَّثَنَاه ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا فُضَيْلُ بْنُ عِيَاضٍ عَنْ مَنْصُورٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ مِنْ طَعَامِ زَوْجِهَا
[යාහ්යා බින් යාහ්යා] සහ [සුහයිර් බින් හාර්බ්] සහ [ඉෂාක් බින් ඉබ්රාහිම්] යන සියල්ලන්ම [ජරීර්] ගෙන් අපට පවසා ඇත - [යාහ්යා] මෙසේ පැවසීය - [මන්සූර්] ගෙන් [සියාකික්] ගෙන් [මස්රුක්] ගෙන් [අයිසියා] ගෙන් [ජරීර්] අපට පවසා ඇත ඔහු මෙසේ පැවසීය; නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'බිරිඳක් තම නිවසේ ඇති සැපයුම් වලින් ගෘහ අවශ්යතා අඩු නොකර දානය ලබා දෙන්නේ නම්, බිරිඳට ඇය කළ ක්රියාවන් සඳහා විපාකයක් ලැබේ - ඇය දානය කළ - සහ සැමියාට ඔහුගේ උත්සාහයන් සඳහා විපාකයක් - ඔහුගේ කාර්යය සඳහා විපාකයක් ලැබේ, සහ භාණ්ඩාගාරිකට ද විපාකයක් ලැබේ. එකිනෙකාට අනෙකාගේ විපාකය අඩු නොකර විපාකයක් ලැබේ.' තවද [ඉබ්නු අබු උමර්] [මන්සූර්] ගෙන් [ෆුද්ලයිල් බින් ඉයාද්ල්] ගෙන් අපට මෙම ඉස්නාද් ගැන සඳහන් කර ඇති අතර ඔහු මෙසේ පැවසීය; 'ඇගේ සැමියාගේ ආහාරයෙන්'.
