Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith
Hadith
Imam Muslim : 1241
و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي عَمْرٌو أَنَّ ابْنَ شِهَابٍ حَدَّثَهُ أَنَّ سَالِمَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ وَحُمَيْدَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ حَدَّثَاهُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ أَنَّهُ قَالَ قَامَ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ صَلَاةُ اللَّيْلِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَاةُ اللَّيْلِ مَثْنَى مَثْنَى فَإِذَا خِفْتَ الصُّبْحَ فَأَوْتِرْ بِوَاحِدَةٍ
އަދި އަޅުގަނޑާ ގުޅިފައިވަނީ [ޙަރުމަލާ ބިން ޔަޙްޔާ] އަޅުގަނޑުމެންނާ ރިވާކުރައްވާފައިވާ [ޢަބްދުالله ބިން ވަޙާބު] އަޅުގަނޑަށް [ޢަމްރޫ] އަށް އަންގަވާފައިވަނީ [އިބްނު ސިއްޙަބު]، އެކަލޭގެފާނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވާ ކަމާއި، [ސަލީމް ބިން ޢަބްދުالله ބިން ޢުމަރު] އާއި [ޙުމައިދު ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން ޢައުފް]، އެދެބޭފުޅުންވެސް [ޢަބްދުالله ބިން ޢުމަރު ބިން ޚައްޠާބު] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނާ ގުޅުންހުރި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ. 'މީހަކު ތެދުވެ ބުންޏެވެ؛ 'އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، ރޭ ނަމާދުގެ އިޖުރާއަތަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟' އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވިއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1242
و حَدَّثَنِي أَبُو الرَّبِيعِ الزَّهْرَانِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ وَبُدَيْلٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَنَّ رَجُلًا سَأَلَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا بَيْنَهُ وَبَيْنَ السَّائِلِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ صَلَاةُ اللَّيْلِ قَالَ مَثْنَى مَثْنَى فَإِذَا خَشِيتَ الصُّبْحَ فَصَلِّ رَكْعَةً وَاجْعَلْ آخِرَ صَلَاتِكَ وِتْرًا ثُمَّ سَأَلَهُ رَجُلٌ عَلَى رَأْسِ الْحَوْلِ وَأَنَا بِذَلِكَ الْمَكَانِ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَا أَدْرِي هُوَ ذَلِكَ الرَّجُلُ أَوْ رَجُلٌ آخَرُ فَقَالَ لَهُ مِثْلَ ذَلِكَ و حَدَّثَنِي أَبُو كَامِلٍ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ وَبُدَيْلٌ وَعِمْرَانُ بْنُ حُدَيْرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْغُبَرِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ وَالزُّبَيْرُ بْنُ الْخِرِّيتِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ سَأَلَ رَجُلٌ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَا بِمِثْلِهِ وَلَيْسَ فِي حَدِيثِهِمَا ثُمَّ سَأَلَهُ رَجُلٌ عَلَى رَأْسِ الْحَوْلِ وَمَا بَعْدَهُ
އަދި [އަބޫ ރަބީޢު އަޒް ޒަރާނީ] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވީ، [ޙައްމާދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، [އައްޔޫބު] އަދި [ބުޑައިލް] [ޢަބްދުالله ބިން ޝަޤީޤު] ގެ އަރިހުން [ޢަބްދުالله ބިން ޢުމަރު] ގެ އަރިހުން، މީހަކު ރަސޫލާގެ އަރިހުން އެދުނީ، الله އޭނާއާ ސުވާލުކުރާ މީހާއާ ދެމެދުގައި ހުރެގެންނެވެ. 'އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، ރޭ ނަމާދުގެ އިޖުރާއަތަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟' އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވީ: 'ދެމީހުން ދެމީހުންނަށް، ފަތިސްނަމާދުގެ ވަގުތު އައިސްފި ކަމަށް ބިރުގަންނަނަމަ، ދެން -ވިތިރު- އެއް ރަކުޢަތް، އަދި ނަމާދުގެ ނިމުން ވިތުރު ކުރައްވާށެވެ'. އޭގެ މާގިނަ ދުވަހެއް ނުވެ ހިތާމައިގެ ދުވަސްވަރު ނިމިގެން ދިޔަ މީހަކު އޭނާ ގާތު އެދުނީ، އަހަރެން އަދިވެސް الله ގެ ރަސޫލާގެ އަރިހުގައި، الله އެކަލޭގެފާނަށް ޞަލަވާތް ލައްވާށިއެވެ. އެއީ އެދުނު މީހާ ކަމެއް ނުވަތަ އެހެން ފިރިހެނަކު ކަމެއް ނޭނގެ، ކުރިއެކޭ އެއްފަދައިން އޭނާ ސުވާލުކުރިއެވެ. އަދި [އަބޫ ކާމިލް] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޙައްމާދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [އައްޔޫބު] އަދި [ބުޑައިލް] އަދި [ޢިމްރާން ބިން ހުދާއިރު] [ޢަބްދުالله ބިން ޝަޤީޤު] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ޢުމަރު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، -އަދި އެއީ އެހެން މަޞްދަރަކުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް- އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މުޙައްމަދު ބިން ޢުބައިދުލް ޣުބާރީ] އަދި [ޙައްމާދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [އައްޔޫބު] އަދި... [ޒުބައިރު ބިން ޚިރިތު] [ޢަބްދުالله ބިން ޝަޤީޤު] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ޢުމަރު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ: 'އެކަލޭގެފާނު ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އާއި ސުވާލުކުރެއްވިއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1243
و حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مَعْرُوفٍ وَسُرَيْجُ بْنُ يُونُسَ وَأَبُو كُرَيْبٍ جَمِيعًا عَنْ ابْنِ أَبِي زَائِدَةَ قَالَ هَارُونُ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي زَائِدَةَ أَخْبَرَنِي عَاصِمٌ الْأَحْوَلُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بَادِرُوا الصُّبْحَ بِالْوِتْرِ
އަދި [ހާރޫން ބިން މަޢުރޫފް] އާއި [ސޫރައިޖު ބިން ޔޫނުސް] އަދި [އަބޫ ކުރައިބް] އެންމެން ވެސް [އިބްނު އަބޫ ޒަޢިދާ] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޢަބްދުالله ބިން ޝަޤީޤު] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ޢުމަރު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް [އާޝިމް އަލް އަޙްވާލް] އަންގަވާފައި ވަނީ، ރަސޫލުالله ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވި އެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1244
و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ رُمْحٍ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ نَافِعٍ أَنَّ ابْنَ عُمَرَ قَالَ مَنْ صَلَّى مِنْ اللَّيْلِ فَلْيَجْعَلْ آخِرَ صَلَاتِهِ وِتْرًا فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَأْمُرُ بِذَلِكَ
އަދި [ޤުޠައިބާ ބިން ސަޢީދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ، [ލައިތު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި، -އަދި އެއީ އެހެން މަޞްދަރަކުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް- އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި، [އިބްނު ރުމްޙް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި، [އަލްލައިތު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވެފައިވަނީ، [ނާފިޢު] ގެ އަރިހުން، [އިބްނު ޢުމަރު] ވިދާޅުވެފައިވަނީ: 'ރޭގަނޑު ނަމާދު ކުރާ މީހާ އޭނާގެ ނަމާދުގެ ނިމުން ވިތުރ ކޮށްދޭށެވެ އޭނާއަށް) އެގޮތަށް އަމުރުކުރިއެވެ.'
Hadith
Imam Muslim : 1245
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي ح و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَابْنُ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا يَحْيَى كُلُّهُمْ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اجْعَلُوا آخِرَ صَلَاتِكُمْ بِاللَّيْلِ وِتْرًا
އަދި [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [އަބޫ އުސާމާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، -އަދި އެއީ އެހެން މަޞްދަރަކުން ރިވާވެގެންދިޔަ ކަމެއް- އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [އިބްނު ނޫމައިރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [އަހަރެންގެ ބައްޕަ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، -އަދި އެއީ އެހެން މަޞްދަރަކުން ރިވާވެގެންދިޔަ ކަމެއް- އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޒުހައިރު ބިން ޙަރްބް] އަދި [އިބްނު އަލް މުއްތަނާ] ދެމީހުންވެސް ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ، [ޔަޙްޔާ]، އެ އެންމެން [ޢުބައިދުالله] އިން، [ނަފީޢު] އިން [އިބްނު ޢުމަރު] ގެ އަރިހުން ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1246
و حَدَّثَنِي هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ أَنَّ ابْنَ عُمَرَ كَانَ يَقُولُ مَنْ صَلَّى مِنْ اللَّيْلِ فَلْيَجْعَلْ آخِرَ صَلَاتِهِ وِتْرًا قَبْلَ الصُّبْحِ كَذَلِكَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَأْمُرُهُمْ
އަދި [ހާރޫން ބިން ޢަބްދުالله] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޙައްޖާޖު ބިން މުޙައްމަދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވި، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ [އިބްނު ޖުރައިޖު] ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ؛ [ނަފީޢު] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި [އިބްނު ޢުމަރު] ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ: 'ރޭގަނޑު ނަމާދު ކުރާ މީހަކު ފަތިހުގެ ކުރިން އޭނާގެ ނަމާދު ވިތުރެއް ކުރައްވަން ޖެހޭނެއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1247
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو مِجْلَزٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوِتْرُ رَكْعَةٌ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ
[ޝައިބާން ބިން ފާރޫޚް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [ޢަބްދުލް ވާރިތު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ [އަބޫ ޠައްޔަޙް] ގެ އަރިހުން އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ [އަބޫ މިޖްލާޒް] އަޅުގަނޑަށް [އިބްނު ޢުމަރު] ގެ އަރިހުން ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1248
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَ ابْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَبِي مِجْلَزٍ قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ يُحَدِّثُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْوِتْرُ رَكْعَةٌ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ
އަދި [މުޙައްމަދު ބިން އަލް މުޘްޞްނާ] އާއި [އިބްނު ބައްޝާރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވިއެވެ. [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައި ވާއިރު، [ޝުޢޫބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޤަޠައްދާއިން] ރިވާކުރައްވާފައިވަނީ [އަބޫ މިޖްލާޒް] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑަށް އަޑުއިވުނީ [އިބްނު ޢުމަރު] ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވި ވާހަކައެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1249
و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ أَبِي مِجْلَزٍ قَالَ سَأَلْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ عَنْ الْوِتْرِ فَقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ رَكْعَةٌ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ وَسَأَلْتُ ابْنَ عُمَرَ فَقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ رَكْعَةٌ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ
އަދި [ޒުހައިރު ބިން ޙަރްބު] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޢަބްދުޝާމާދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޙައްމާމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޤަތަދާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ [އަބޫ މިޖްލާޒް] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަހަރެން [އިބްނު ޢައްބާސް] އާއި ވިތުރާއި ބެހޭގޮތުން ސުވާލުކުރީމެވެ، އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ވިދާޅުވާ އަޑު އަޅުގަނޑަށް އިވުނީ: 'ރޭނަމާދު ނިމުމުން އެއް ރަކުޢަތެވެ'. އަދި [އިބްނު ޢުމަރު] އާއި ސުވާލުކުރުމުން އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ވިދާޅުވާ އަޑު އަޅުގަނޑަށް އިވުނީ: 'ރޭނަމާދު ނިމުމުން އެއް ރަކުޢަތެވެ'.
Hadith
Imam Muslim : 1250
و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ وَهَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ الْوَلِيدِ بْنِ كَثِيرٍ قَالَ حَدَّثَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَنَّ ابْنَ عُمَرَ حَدَّثَهُمْ أَنَّ رَجُلًا نَادَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ فِي الْمَسْجِدِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ أُوتِرُ صَلَاةَ اللَّيْلِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ صَلَّى فَلْيُصَلِّ مَثْنَى مَثْنَى فَإِنْ أَحَسَّ أَنْ يُصْبِحَ سَجَدَ سَجْدَةً فَأَوْتَرَتْ لَهُ مَا صَلَّى قَالَ أَبُو كُرَيْبٍ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ وَلَمْ يَقُلْ ابْنِ عُمَرَ
އަދި [އަބޫ ކުރުއިބް] އާއި [ހާރޫން ބިން ޢަބްދުالله] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ، އެދެބޭފުޅުންވެސް ވިދާޅުވިއެވެ؛ [އަބޫ އުސާމާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަލް ވަލީދު ބިން ކާތިރު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. [އުބައިދުالله ބިން ޢަބްދުالله ބިން ޢުމަރު] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި، އެއީ [އިބްނު ޢުމަރު] އެބައިމީހުންނަށް ވިދާޅުވި ވާހަކަ، މީހަކު މިސްކިތުގައި ހުންނަވަނިކޮށް ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމައަށް ގޮވާލެއްވި ވާހަކައެވެ. އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވިއެވެ: 'ނަމާދު -ރޭގަނޑު-، ދެން ދެ ރަކުޢަތް، ދެ ރަކުޢަތް ނަމާދުކޮށްފިނަމަ، ފަތިސްނަމާދުގެ ވަގުތު އަންނާނެ ކަމަށް ބިރުގަންނަނަމަ، އެއްފަހަރު -އެއް ރަކުޢަތް- ސަޖިދަކުރުން، އޭގެ މާނައަކީ އޭނާގެ ސަޖިދަ -އެކަލޭގެފާނުގެ ރަކުޢަތް- އެއީ އޭނާ ކޮށްފައިވާ ވިތުރު ނަމާދެއް ފަދައިންނެވެ'. އަބޫ ކުރުރައިބު ޢުބައިދުالله ބިން ޢަބްދުالله ބަޔާން ކުރައްވައި އިބްނު ޢުމަރުގެ ބަސްފުޅުތައް އުފުއްލަވާފައެއް ނުވެއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1251
حَدَّثَنَا خَلَفُ بْنُ هِشَامٍ وَأَبُو كَامِلٍ قَالَا حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ سِيرِينَ قَالَ سَأَلْتُ ابْنَ عُمَرَ قُلْتُ أَرَأَيْتَ الرَّكْعَتَيْنِ قَبْلَ صَلَاةِ الْغَدَاةِ أَؤُطِيلُ فِيهِمَا الْقِرَاءَةَ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي مِنْ اللَّيْلِ مَثْنَى مَثْنَى وَيُوتِرُ بِرَكْعَةٍ قَالَ قُلْتُ إِنِّي لَسْتُ عَنْ هَذَا أَسْأَلُكَ قَالَ إِنَّكَ لَضَخْمٌ أَلَا تَدَعُنِي أَسْتَقْرِئُ لَكَ الْحَدِيثَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي مِنْ اللَّيْلِ مَثْنَى مَثْنَى وَيُوتِرُ بِرَكْعَةٍ وَيُصَلِّي رَكْعَتَيْنِ قَبْلَ الْغَدَاةِ كَأَنَّ الْأَذَانَ بِأُذُنَيْهِ قَالَ خَلَفٌ أَرَأَيْتَ الرَّكْعَتَيْنِ قَبْلَ الْغَدَاةِ وَلَمْ يَذْكُرْ صَلَاةِ و حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَنَسِ بْنِ سِيرِينَ قَالَ سَأَلْتُ ابْنَ عُمَرَ بِمِثْلِهِ وَزَادَ وَيُوتِرُ بِرَكْعَةٍ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ وَفِيهِ فَقَالَ بَهْ بَهْ إِنَّكَ لَضَخْمٌ
[ޚަލަފް ބިން ހިޝާމް] އާއި [އަބޫ ކާމިލް] ދެމީހުންވެސް ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ، [ޙައްމަދު ބިން ޒައިދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަނަސް ބިން ސިރީން] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވިއެވެ. އަހަރެން [އިބްނު ޢުމަރު] އާއި ސުވާލުކުރީމެވެ، 'ޣަދަތު ނަމާދު - ފަޖުރު - ގެ ކުރިން ސުންނަތް ނަމާދާ މެދު ތިޔަ ވިސްނަވަނީ ކިހިނެއްތޯ، އޭގެ ކިޔެވުން ދިގުކުރަންވީ ހެއްޔެވެ؟' އިބްނު ޢުމަރު ޖަވާބު ދެއްވީ، 'އާންމުކޮށް الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ރޭގަނޑު ދެ ރަކުޢަތް އަދި ވިތުރުގައި އެއް ރަކުޢަތް ނަމާދު ކުރެއްވިއެވެ. އަނަސް ބިން ސިރީން ވިދާޅުވި އެވެ؛ އަހަރެން ބުނީމެވެ، 'މިއީ އަހަރެން ކަލޭމެންނާ ސުވާލުކުރި ކަމެއް ނޫން'. އިބްނު ޢުމަރު ވިދާޅުވިއެވެ. ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ރޭގަނޑު ދެ ރަކުޢަތް އަދި ވިތުރުގައި އެއް ރަކުޢަތް ނަމާދު ކުރެއްވިއެވެ. ދެން ޣަދަތު -ޝުބޫޙް- ނަމާދުގެ ކުރިން ދެރަކުޢަތް ނަމާދު ކުރުމުން ހީވީ އޭނާގެ ކަންފަތުގައި ނަމާދުގެ އަޑު ގުގުމާލިހެންނެވެ. ޚަލަފް ވިދާޅުވި އެވެ؛ 'ފަޖުރުގެ ކުރިން ދެރަކުޢަތާ މެދު ތިޔަ ވިސްނަނީ ކިހިނެއް ހެއްޔެވެ؟' އެކަލޭގެފާނު ދުޢާގެ ލަފުޒެއް ނުދައްކަވައެވެ. އަދި އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި ވެއެވެ [އިބްނުލް މުޘައްނާ] އަދި [އިބްނު ބަޞްޞަރު] އެދެމީހުންވެސް ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ. އަޅުގަނޑު [އިބްނު ޢުމަރު] އާއި ސުވާލުކުރީ މިފަދަ ޙަދީޘެކެވެ. އަދި އިތުރަށް ވިދާޅުވިއެވެ. 'އަދި ރޭގަނޑު ނިމުމުން ވިތުރުގެ އެއް ރަކުޢަތް ނަމާދު ކުރެއްވިއެވެ'. އަދި އޭގައި ވެސް އެ އިބާރާތް ވެއެވެ؛ 'ބާހް..ބާހް..، ޔޫ އާ ރިއަލީ ބިގް މޭން'.
Hadith
Imam Muslim : 1252
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ عُقْبَةَ بْنَ حُرَيْثٍ قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ يُحَدِّثُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ صَلَاةُ اللَّيْلِ مَثْنَى مَثْنَى فَإِذَا رَأَيْتَ أَنَّ الصُّبْحَ يُدْرِكُكَ فَأَوْتِرْ بِوَاحِدَةٍ فَقِيلَ لِابْنِ عُمَرَ مَا مَثْنَى مَثْنَى قَالَ أَنْ تُسَلِّمَ فِي كُلِّ رَكْعَتَيْنِ
[މުޙައްމަދު ބިން އަލް މުޘައްނާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [ޝުޢުބާ] ވިދާޅުވީ، އަޅުގަނޑަށް އަޑުއިވުނީ [އުޤްބާ ބިން ޙުރައިރަސް] ވިދާޅުވި ވާހަކަ، އަޅުގަނޑަށް އަޑުއިވުނީ [އިބްނު ޢުމަރު] އެގޮތަށް ވިދާޅުވި؛ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. ފަތިސް ވަގުތު ކައިރިވަމުން އަންނަ ކަމަށް އިޙްސާސް ކުރެވޭނަމަ، އެއް ރަކުޢަތުން ވިތުރު ނަމާދު ކުރާށެވެ.' ދެން އިބްނު ޢުމަރުގެފާނުގެ އަރިހުން ސުވާލު ކުރެވުނީ، ‘ދެބައި ދެމީހުންގެ މާނައަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟ އިބްނު ޢުމަރު ޖަވާބު ދެއްވީ، 'އެބަހީ، ކޮންމެ ދެރަކުޢަތަށްފަހު ސަލާމް ކިޔަނީއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1253
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَوْتِرُوا قَبْلَ أَنْ تُصْبِحُوا
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ޢަބްދުލްޢައްލަ ބިން ޢަބްދުލްޢަޢްލާ] [މާޢުމަރު] ގެ އަރިހުން [ޔަޙްޔާ ބިން އަބޫ ކާތިރު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ނަދުލާ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ސަޢީދު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި ގޮތުގައި، ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘް ކުރައްވާފައި ވެއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1254
و حَدَّثَنِي إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ شَيْبَانَ عَنْ يَحْيَى قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو نَضْرَةَ الْعَوَقِيُّ أَنَّ أَبَا سَعِيدٍ أَخْبَرَهُمْ أَنَّهُمْ سَأَلُوا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الْوِتْرِ فَقَالَ أَوْتِرُوا قَبْلَ الصُّبْحِ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އިޝާޤު ބިން މަންސޫރު] އަޅުގަނޑަށް އަންގަވައިދެއްވީ، [އުބައިދުالله] [ޝައިބާން] ގެ އަރިހުން [ޔަޙްޔާ] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް އަންގަވާފައިވާ ވާހަކައެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1255
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حَفْصٌ وَأَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ خَافَ أَنْ لَا يَقُومَ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ فَلْيُوتِرْ أَوَّلَهُ وَمَنْ طَمِعَ أَنْ يَقُومَ آخِرَهُ فَلْيُوتِرْ آخِرَ اللَّيْلِ فَإِنَّ صَلَاةَ آخِرِ اللَّيْلِ مَشْهُودَةٌ وَذَلِكَ أَفْضَلُ و قَالَ أَبُو مُعَاوِيَةَ مَحْضُورَةٌ
[އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޙަފްޝް] އަދި [އަބޫ މުޢާވިޔަތު] [އަލްއަޢުމާސީ] އިން [އަބޫ ސުފްޔާން] ގެ އަރިހުން [ޖާބިރު] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވިއެވެ. الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. އަދި ރޭގަނޑު ނިމުމުން ތެދުވެވޭނެ ކަމަށް އުންމީދުކުރާ މީހާ ރޭގަނޑު ނިމުމުން ވިތުރ ނަމާދު ކުރާށެވެ. އަބޫ މުޢާވިޔަތު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'މަޙްދުލޫރާ - މަލާއިކަތުން ބައިވެރިވެވަޑައިގަންނަވާ -'.
Hadith
Imam Muslim : 1256
و حَدَّثَنِي سَلَمَةُ بْنُ شَبِيبٍ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ أَعْيَنَ حَدَّثَنَا مَعْقِلٌ وَهُوَ ابْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ أَيُّكُمْ خَافَ أَنْ لَا يَقُومَ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ فَلْيُوتِرْ ثُمَّ لِيَرْقُدْ وَمَنْ وَثِقَ بِقِيَامٍ مِنْ اللَّيْلِ فَلْيُوتِرْ مِنْ آخِرِهِ فَإِنَّ قِرَاءَةَ آخِرِ اللَّيْلِ مَحْضُورَةٌ وَذَلِكَ أَفْضَلُ
އަދި އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދީފި [ސަލާމަތު ބިން ޝަބީބު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި [އަލްޙަސަން ބިން އަޢިން] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މަޢުޤީލް] އަންގަވާފައިވަނީ އެއީ އިބްނު އުބައިދުالله ކަމަށް، [އަބޫ ޒުބައިރު] ގެ އަރިހުން [ޖާބިރު] ގެ އަރިހުން އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑަށް އިވުނީ ރަސޫލާ، މާތްالله ސަލާމް ލައްވާށި، ވިދާޅުވާ ވާހަކައެވެ. އަދި ރޭގަނޑު ނިމުމުން ހޭލާނެކަން ޔަޤީންވާ މީހަކަށް ރޭގަނޑު ނިމުމުން ވިތުރ ހަދަންވާނެ، ސަބަބަކީ ރޭގަނޑު ނިމުމުން ކިޔެވުމުގައި -މަލާއިކަތުން- ބައިވެރިވާތީއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1257
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا أَبُو عَاصِمٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَفْضَلُ الصَّلَاةِ طُولُ الْقُنُوتِ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢަބްދު ހުމައިދަށް] ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އަބޫ ޢަސިމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އިބްނު ޖުރައިޖް] ގާތު ވިދާޅުވީ [އަބޫ ޒުބައިރު] [ޖާބިރު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް އަންގަވާފައިވާ ވާހަކައެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1258
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ قَالَ سُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الصَّلَاةِ أَفْضَلُ قَالَ طُولُ الْقُنُوتِ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ
އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާވެގެންވާ [އަބޫބަކުރު ބިން އަބީ ޝައިބާ] އަދި [އަބޫ ކުރުއިބް] ދެމީހުންވެސް ވިދާޅުވިއެވެ، އެއީ އަޅުގަނޑުމެން [އަބޫ މުޢާވިޔަތު] އަށް ރިވާވެގެންވާ އެއްޗެއް [އަބޫ ސުފްޔާން] ގެ އަރިހުން [ޖާބިރު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެން [އަލްއަޢްމާސީ] އަށް ރިވާވެގެން ދިޔައެވެ. الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ގެ އަރިހުން ސުވާލު ކުރެވުނީ، އެންމެ ރަނގަޅީ ކޮން ރޭގަނޑު ނަމާދެއް ހެއްޔެވެ؟ އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވިއެވެ: 'އެއީ އެންމެ ގިނަ ދުވަހު ދެމިގެންދާ ރޭގަނޑު ނަމާދެވެ.' އަބޫބަކުރު ވިދާޅުވީ، އެއީ އަލްއަޢްމާސީގެ ކިބައިން އަބޫ މުޢާވިޔަތުގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާވެގެންވާ ކަމެކެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1259
و حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ فِي اللَّيْلِ لَسَاعَةً لَا يُوَافِقُهَا رَجُلٌ مُسْلِمٌ يَسْأَلُ اللَّهَ خَيْرًا مِنْ أَمْرِ الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ إِلَّا أَعْطَاهُ إِيَّاهُ وَذَلِكَ كُلَّ لَيْلَةٍ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢުޘްމާން ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ޖަރީރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަލްއަޢްމާޝް] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ސުފްޔާން] ގެ އަރިހުން [ޖާބިރު] ގެ އަރިހުން ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ އެއީ الله ތަޢާލާ އެކަން ދެއްވަވާކަމެވެ. މިއީ ކޮންމެ ރެއަކުވެސް ދިމާވާ ކަމެކެވެ.'
Hadith
Imam Muslim : 1260
و حَدَّثَنِي سَلَمَةُ بْنُ شَبِيبٍ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ أَعْيَنَ حَدَّثَنَا مَعْقِلٌ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ مِنْ اللَّيْلِ سَاعَةً لَا يُوَافِقُهَا عَبْدٌ مُسْلِمٌ يَسْأَلُ اللَّهَ خَيْرًا إِلَّا أَعْطَاهُ إِيَّاهُ
އަދި އަޅުގަނޑަށް [ސަލާމަތު ބިން ޝަބީބު] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، [އަލްޙަސަން ބިން ޢަޢިން] އެ [މަޢުޤީލް] [ޖާބިރު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޒުބައިރު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.
