ඉස්ලාමයට එක්වන්න, මෙතැන ක්ලික් කරන්න
ඉස්ලාම් අල්-හක්: කුරානය සහ හදීස්
(සත්‍ය ඉස්ලාම්)
Free Download / නොමිලේ බාගන්න

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 හදීස්

හදීස්

Imam Muslim : 1221

و حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي لَبِيدٍ سَمِعَ أَبَا سَلَمَةَ قَالَ أَتَيْتُ عَائِشَةَ فَقُلْتُ أَيْ أُمّهْ أَخْبِرِينِي عَنْ صَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ كَانَتْ صَلَاتُهُ فِي شَهْرِ رَمَضَانَ وَغَيْرِهِ ثَلَاثَ عَشْرَةَ رَكْعَةً بِاللَّيْلِ مِنْهَا رَكْعَتَا الْفَجْرِ

[අම්රු අන් නකිද්] අපට [සුෆ්යාන් බින් උයෙයිනා] [අබු සලාමා] ගෙන් [අබු සලාමා] අසා ඇති බව අපට පවසා ඇති බව ඔහු පැවසීය; මම වරක් [අයිසියා] මුණගැසී මෙසේ කීවෙමි; 'අනේ අම්මේ, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ රාත්‍රී සලාතය ගැන මට කියන්න!' ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය; 'ඔහු සාමාන්‍යයෙන් රාත්‍රියේ - රාමදාන් මාසයේ හෝ වෙනත් මාසයේ වේවා, අලුයම රකඅත් දෙකක් ඇතුළුව - රකඅත් දහතුනක් දක්වා යාච්ඤා කරයි'.

හදීස්

Imam Muslim : 1222

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا حَنْظَلَةُ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ قَالَ سَمِعْتُ عَائِشَةَ تَقُولُ كَانَتْ صَلَاةُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ اللَّيْلِ عَشَرَ رَكَعَاتٍ وَيُوتِرُ بِسَجْدَةٍ وَيَرْكَعُ رَكْعَتَيْ الْفَجْرِ فَتْلِكَ ثَلَاثَ عَشْرَةَ رَكْعَةً

[ඉබ්නු නුමෙයාර්] අපට පවසා ඇති පරිදි [මගේ පියා] [අල් කාසිම් බින් මුහම්මද්] ගෙන් [හන්සාලා] අපට පවසා ඇති පරිදි ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'මම වරක් ['අයිෂා] මෙසේ පවසනු අසා ඇත්තෙමි; 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ රාත්‍රී සලාතය රකඅත් දහයක් විය, ඔහු එක් සුජූද් එකකින් විත්ර් ඉටු කළේය, තවද ඔහු උදෑසන රකඅත් දෙකක් ඉටු කළේය, මුළු රකඅත් දහතුන වන තෙක්'.

හදීස්

Imam Muslim : 1223

و حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَقَ ح و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا أَبُو خَيْثَمَةَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ قَالَ سَأَلْتُ الْأَسْوَدَ بْنَ يَزِيدَ عَمَّا حَدَّثَتْهُ عَائِشَةُ عَنْ صَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ كَانَ يَنَامُ أَوَّلَ اللَّيْلِ وَيُحْيِ آخِرَهُ ثُمَّ إِنْ كَانَتْ لَهُ حَاجَةٌ إِلَى أَهْلِهِ قَضَى حَاجَتَهُ ثُمَّ يَنَامُ فَإِذَا كَانَ عِنْدَ النِّدَاءِ الْأَوَّلِ قَالَتْ وَثَبَ وَلَا وَاللَّهِ مَا قَالَتْ قَامَ فَأَفَاضَ عَلَيْهِ الْمَاءَ وَلَا وَاللَّهِ مَا قَالَتْ اغْتَسَلَ وَأَنَا أَعْلَمُ مَا تُرِيدُ وَإِنْ لَمْ يَكُنْ جُنُبًا تَوَضَّأَ وُضُوءَ الرَّجُلِ لِلصَّلَاةِ ثُمَّ صَلَّى الرَّكْعَتَيْنِ

තවද [අහ්මද් බින් යූනුස්] අපට [සුහයිර්] අපට [අබු ඉෂාක්] ගැන පැවසූ බව අපට පවසා ඇති අතර එය වෙනත් මාර්ගයකින් විස්තර කර ඇත - [යාහ්යා බින් යාහ්යා] අපට [අබු කයිට්සාමා] [අබු ඉෂාක්] ගෙන් අපට පැවසූ බව ඔහු පැවසීය; [අයිස්යා] රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාගේ රාත්‍රී සලාතය ගැන මට පැවසූ සියල්ල මම [අල් අස්වද් බින් යාසිඩ්]ගෙන් විමසුවෙමි. ඔහු මෙසේ පවසයි; 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් රාත්‍රියේ ආරම්භයේ නිදාගත්තේය, ඔහු ක්‍රියාත්මක විය - ඔහු ක්‍රියාකාරකම් කළේය - රාත්‍රියේ අවසානයේ, ඔහුට තම බිරිඳට ආශාවක් ඇත්නම්, ඔහු තම කැමැත්ත කළේය, පසුව ඔහු නිදාගත්තේය. යාච්ඤාවට පළමු ඇමතුම ලබා දී ඇත්නම්, අයිෂ්යා දිගටම කරගෙන ගියේය; ඔහු වහාම ඉක්මන් විය. අල්ලාහ් විසින්, අයිෂ්යා 'සිටගෙන සිටියදී' නොකියූ අතර, පසුව ඇය වතුර වත් කළාය. අල්ලාහ් විසින්, අයිෂ්යා 'ස්නානය' යන වචනය සඳහන් කළේ නැත. තවද ඔබට අවශ්‍ය දේ මම දනිමි, ඔහු ජුනුබ් නොවන්නේ නම්, සලාතය සඳහා වුද් කරන ආකාරයටම ඔහු වුද් කරනු ඇත, එවිට ඔහු රකඅත් දෙකක් සලාතය ඉටු කරනු ඇත.

හදීස්

Imam Muslim : 1224

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا عَمَّارُ بْنُ رُزَيْقٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي مِنْ اللَّيْلِ حَتَّى يَكُونَ آخِرَ صَلَاتِهِ الْوِتْرُ

[අබු බකර් බින් අබු සයිබා] සහ [අබු කුරෙයිබ්] යන දෙදෙනාම අපට දන්වා ඇති බව ඔවුන් දෙදෙනාම පැවසූහ; [යාහ්යා බින් ආදම්] අපට [අල් අස්වද්] [අයිසියා] වෙතින් [අම්මර් බින් සුරෙයික්] [අයිස්යා] වෙතින් [අල් ඉෂාක්] අපට දන්වා ඇති බව ඔහු පැවසීය; 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් රාත්‍රියේ යාච්ඤා කළේ ඔහු ඉටු කළ සලාතය අවසන් වන තුරු විත්ර්' ය.

හදීස්

Imam Muslim : 1225

حَدَّثَنِي هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ أَشْعَثَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ مَسْرُوقٍ قَالَ سَأَلْتُ عَائِشَةَ عَنْ عَمَلِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ كَانَ يُحِبُّ الدَّائِمَ قَالَ قُلْتُ أَيَّ حِينٍ كَانَ يُصَلِّي فَقَالَتْ كَانَ إِذَا سَمِعَ الصَّارِخَ قَامَ فَصَلَّى

[හන්නද් බින් අස් සාරි] [අෂ්අත්වරුන්ගෙන්] [මස්රුක්] ගෙන් [අබු අල් අහ්වාෂ්] අපට [මස්රුක්] ගෙන් [අගේ පියාගෙන්] අපට [අබු අල් අහ්වාෂ්] පැවසූ බව ඔහු මට කීවේය; 'මම [අයිසියා]ගෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ පිළිවෙත් ගැන විමසුවෙමි. අයිසියා පිළිතුරු දුන්නේය; 'ඔහු නිතිපතා කරන - පුරුදු කිරීමට කැමතියි'. මස්රුක් පැවසීය; මම ඇසුවෙමි; 'ඔහු හරියටම කවදාද යාච්ඤා කරන්නේ?' අයිසියා පිළිතුරු දුන්නේය; 'ඔහු මුඅසීන් කෙනෙකු - යාච්ඤාවට කැඳවීම - අසා ඇත්නම්, ඔහු තම දෙපා ළඟට දිව ගොස් යාච්ඤා කරයි'.

හදීස්

Imam Muslim : 1226

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ بِشْرٍ عَنْ مِسْعَرٍ عَنْ سَعْدٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ مَا أَلْفَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ السَّحَرُ الْأَعْلَى فِي بَيْتِي أَوْ عِنْدِي إِلَّا نَائِمًا

අපට [අබු කුරෙයිබ්] අපට [ඉබ්නු බිසීර්] [මිසාර්] [සඅද්] [අබු සලාමා] [අයිෂා] ගෙන් [අයිෂා] ගෙන් [අහයිසා] ගෙන් ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'පළමු සහර් කාලය තුළ - උදාවීමට පෙර රාත්‍රියේ අවසානයේ - මගේ නිවසේ - හෝ මගේ පැත්තේ - නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා නිදා සිටිනු මම දුටුවෙමි'.

හදීස්

Imam Muslim : 1227

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَنَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ أَبِي النَّضْرِ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا صَلَّى رَكْعَتَيْ الْفَجْرِ فَإِنْ كُنْتُ مُسْتَيْقِظَةً حَدَّثَنِي وَإِلَّا اضْطَجَعَ و حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ زِيَادِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ ابْنِ أَبِي عَتَّابٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ

[අබු බකර් බින් අබු සයිබා] සහ [නෂ්ර් බින් අලි] සහ [ඉබ්නු අබු උමර්] විසින් අපට මෙය පවසා ඇත. [අබු බකර්] මෙසේ පැවසීය; [අබු නද්ල්ර්] වෙතින් [අබු සලාමා] වෙතින් [අයිස්යා] ඔහු අපට මෙසේ පැවසීය; 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා අලුයම රකඅත් දෙකක් සලාතය අවසන් කර, මම අවදියෙන් සිටියහොත්, ඔහු මට කතා කිරීමට ආරාධනා කරනු ඇත, මම අවදියෙන් නොසිටියේ නම්, ඔහු නැවත නිදා ගනු ඇත'. තවද [ඉබ්නු අබු උමර්] අපට [සුෆ්යාන්] [සියාද් බින් සාද්] වෙතින් [ඉබ්නු අබු අත්තාබ්] වෙතින් [අබු සලාමා] වෙතින් [අයිස්යා] වෙතින් අපට මෙසේ පවසා ඇත. උදාහරණයක් ලෙස නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගෙන් [අබු සලාමා] වෙතින් [අයිස්යා] වෙතින් [සියාද්] අපට මෙසේ පවසා ඇත.

හදීස්

Imam Muslim : 1228

و حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ تَمِيمِ بْنِ سَلَمَةَ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي مِنْ اللَّيْلِ فَإِذَا أَوْتَرَ قَالَ قُومِي فَأَوْتِرِي يَا عَائِشَةُ

තවද [සුහයිර් බින් හාර්බ්] අපට [ජරීර්] [අල් අ'මාසි] [තමීම් බින් සලාමා] [උර්වා බින් සුබයිර්] [අයිසියා] වෙතින් අපට [ජරීර්] පැවසූ බව ඔහු අපට පැවසීය: 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ රාත්‍රී සලාතය ඉටු කර විත්ර් සලාතය ඉටු කළ විට, ඔහු කෑගැසුවේ 'විත්ර්, ඕ 'අයිෂා!'

හදීස්

Imam Muslim : 1229

و حَدَّثَنِي هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الْأَيْلِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي سُلَيْمَانُ بْنُ بِلَالٍ عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُصَلِّي صَلَاتَهُ بِاللَّيْلِ وَهِيَ مُعْتَرِضَةٌ بَيْنَ يَدَيْهِ فَإِذَا بَقِيَ الْوِتْرُ أَيْقَظَهَا فَأَوْتَرَتْ

තවද [හාරුන් බින් සයිඩ් අල් අයිලි] මට පවසා ඇත්තේ [ඉබ්නු වහබ්] [රබියා බින් අබු අබ්දුර් රහ්මාන්] [අල් කාසිම් බින් මුහම්මද්] [අයිසියා] වෙතින් [සුලෙයිමාන් බින් බිලාල්] [අයිසියා] වෙතින් [සුලෙයිමාන් බින් බිලාල්] මට පැවසූ බවයි. රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් වරක් රාත්‍රියේ යාච්ඤා කළ බවත්, අයිසියා ඔහු ඉදිරිපිට සිටියදී විටර් කිරීමට අවශ්‍ය වූ විට, රසූලුල්ලාහ් අයිසියා අවදි කළ අතර පසුව අයිසියා විත්ර් සලාතය ඉටු කළේය.

හදීස්

Imam Muslim : 1230

و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ أَبِي يَعْفُورٍ وَاسْمُهُ وَاقِدٌ وَلَقَبُهُ وَقْدَانُ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ كِلَاهُمَا عَنْ مُسْلِمٍ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ مِنْ كُلِّ اللَّيْلِ قَدْ أَوْتَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَانْتَهَى وِتْرُهُ إِلَى السَّحَرِ

තවද [යාහ්යා බින් යාහ්යා] අපට [සුෆ්යාන් බින් උයෙයිනා] [අබු යාෆූර්, ඔහුගේ නම වාකිද්] සහ ඔහුගේ මාතෘකාව වක්දාන් බව අපට පවසා ඇති අතර, වෙනත් මාර්ගයකින් විස්තර කර ඇත - [අබු බකර් බින් අබු සයයිබා] සහ [අබු කුරෙයිබ්] යන දෙදෙනාම මෙසේ පැවසූ බව අපට පවසා ඇත; [අල් අමාසි] වෙතින් [අබු මුආවියා] අපට පවසා ඇති අතර, දෙදෙනාම [මුස්ලිම්] [අයිස්යා] වෙතින් [මුස්ලිම්] ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'සෑම රාත්‍රියකම, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් තම විත්ර් ඉටු කළ අතර සහූර් සඳහා කාලය පැමිණෙන තෙක් ඔහු තම විත්ර් කළේය.'

හදීස්

Imam Muslim : 1231

و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي حَصِينٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ وَثَّابٍ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ مِنْ كُلِّ اللَّيْلِ قَدْ أَوْتَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ أَوَّلِ اللَّيْلِ وَأَوْسَطِهِ وَآخِرِهِ فَانْتَهَى وِتْرُهُ إِلَى السَّحَرِ

තවද [අබු බකර් බින් අබු සයිබා] සහ [සුහයිර් බින් හාර්බ්] යන දෙදෙනාම අපට දන්වා ඇති බව ඔවුන් දෙදෙනාම පැවසූහ; [වාකි] [සුෆියාන්] [අබු හුසේන්] [යාහ්යා බින් වත්සාබ්] [මස්රුක්] [අයිසියා] වෙතින් අපට දන්වා ඇති බව ඔහු පැවසීය; 'සමහර විට නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා රාත්‍රියේ ආරම්භයේදී, මධ්‍යම රාත්‍රියේ සහ අවසානයේ විත්ර් ඉටු කළ අතර සහූර් සඳහා කාලය පැමිණෙන තෙක් ඔහුගේ විත්ර් අවසන් විය.'

හදීස්

Imam Muslim : 1232

حَدَّثَنِي عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ حَدَّثَنَا حَسَّانُ قَاضِي كِرْمَانَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ مَسْرُوقٍ عَنْ أَبِي الضُّحَى عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ كُلَّ اللَّيْلِ قَدْ أَوْتَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَانْتَهَى وِتْرُهُ إِلَى آخِرِ اللَّيْلِ

තවද ඔහු මට [අලි බින් හුජ්ර්] [හසන් කද්ලි කිර්මාන්] [සයිද් බින් මස්රුක්] [අබු දලුහා] [මස්රුක්] [අයිසියා] වෙතින් අපට පැවසූ බව ඔහු මට පැවසීය: 'සාමාන්‍යයෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන් විත්ර් සිදු කළ අතර ඔහුගේ විත්ර් රාත්‍රියේ අවසානය දක්වා පැවතුනි'.

හදීස්

Imam Muslim : 1233

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى الْعَنَزِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ زُرَارَةَ أَنَّ سَعْدَ بْنَ هِشَامِ بْنِ عَامِرٍ أَرَادَ أَنْ يَغْزُوَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَقَدِمَ الْمَدِينَةَ فَأَرَادَ أَنْ يَبِيعَ عَقَارًا لَهُ بِهَا فَيَجْعَلَهُ فِي السِّلَاحِ وَالْكُرَاعِ وَيُجَاهِدَ الرُّومَ حَتَّى يَمُوتَ فَلَمَّا قَدِمَ الْمَدِينَةَ لَقِيَ أُنَاسًا مِنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ فَنَهَوْهُ عَنْ ذَلِكَ وَأَخْبَرُوهُ أَنَّ رَهْطًا سِتَّةً أَرَادُوا ذَلِكَ فِي حَيَاةِ نَبِيِّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَنَهَاهُمْ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ أَلَيْسَ لَكُمْ فِيَّ أُسْوَةٌ فَلَمَّا حَدَّثُوهُ بِذَلِكَ رَاجَعَ امْرَأَتَهُ وَقَدْ كَانَ طَلَّقَهَا وَأَشْهَدَ عَلَى رَجْعَتِهَا فَأَتَى ابْنَ عَبَّاسٍ فَسَأَلَهُ عَنْ وِتْرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ أَلَا أَدُلُّكَ عَلَى أَعْلَمِ أَهْلِ الْأَرْضِ بِوِتْرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ قَالَ عَائِشَةُ فَأْتِهَا فَاسْأَلْهَا ثُمَّ ائْتِنِي فَأَخْبِرْنِي بِرَدِّهَا عَلَيْكَ فَانْطَلَقْتُ إِلَيْهَا فَأَتَيْتُ عَلَى حَكِيمِ بْنِ أَفْلَحَ فَاسْتَلْحَقْتُهُ إِلَيْهَا فَقَالَ مَا أَنَا بِقَارِبِهَا لِأَنِّي نَهَيْتُهَا أَنْ تَقُولَ فِي هَاتَيْنِ الشِّيعَتَيْنِ شَيْئًا فَأَبَتْ فِيهِمَا إِلَّا مُضِيًّا قَالَ فَأَقْسَمْتُ عَلَيْهِ فَجَاءَ فَانْطَلَقْنَا إِلَى عَائِشَةَ فَاسْتَأْذَنَّا عَلَيْهَا فَأَذِنَتْ لَنَا فَدَخَلْنَا عَلَيْهَا فَقَالَتْ أَحَكِيمٌ فَعَرَفَتْهُ فَقَالَ نَعَمْ فَقَالَتْ مَنْ مَعَكَ قَالَ سَعْدُ بْنُ هِشَامٍ قَالَتْ مَنْ هِشَامٌ قَالَ ابْنُ عَامِرٍ فَتَرَحَّمَتْ عَلَيْهِ وَقَالَتْ خَيْرًا قَالَ قَتَادَةُ وَكَانَ أُصِيبَ يَوْمَ أُحُدٍ فَقُلْتُ يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ أَنْبِئِينِي عَنْ خُلُقِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ أَلَسْتَ تَقْرَأُ الْقُرْآنَ قُلْتُ بَلَى قَالَتْ فَإِنَّ خُلُقَ نَبِيِّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ الْقُرْآنَ قَالَ فَهَمَمْتُ أَنْ أَقُومَ وَلَا أَسْأَلَ أَحَدًا عَنْ شَيْءٍ حَتَّى أَمُوتَ ثُمَّ بَدَا لِي فَقُلْتُ أَنْبِئِينِي عَنْ قِيَامِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ أَلَسْتَ تَقْرَأُ يَا أَيُّهَا الْمُزَّمِّلُ قُلْتُ بَلَى قَالَتْ فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ افْتَرَضَ قِيَامَ اللَّيْلِ فِي أَوَّلِ هَذِهِ السُّورَةِ فَقَامَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابُهُ حَوْلًا وَأَمْسَكَ اللَّهُ خَاتِمَتَهَا اثْنَيْ عَشَرَ شَهْرًا فِي السَّمَاءِ حَتَّى أَنْزَلَ اللَّهُ فِي آخِرِ هَذِهِ السُّورَةِ التَّخْفِيفَ فَصَارَ قِيَامُ اللَّيْلِ تَطَوُّعًا بَعْدَ فَرِيضَةٍ قَالَ قُلْتُ يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ أَنْبِئِينِي عَنْ وِتْرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ كُنَّا نُعِدُّ لَهُ سِوَاكَهُ وَطَهُورَهُ فَيَبْعَثُهُ اللَّهُ مَا شَاءَ أَنْ يَبْعَثَهُ مِنْ اللَّيْلِ فَيَتَسَوَّكُ وَيَتَوَضَّأُ وَيُصَلِّي تِسْعَ رَكَعَاتٍ لَا يَجْلِسُ فِيهَا إِلَّا فِي الثَّامِنَةِ فَيَذْكُرُ اللَّهَ وَيَحْمَدُهُ وَيَدْعُوهُ ثُمَّ يَنْهَضُ وَلَا يُسَلِّمُ ثُمَّ يَقُومُ فَيُصَلِّ التَّاسِعَةَ ثُمَّ يَقْعُدُ فَيَذْكُرُ اللَّهَ وَيَحْمَدُهُ وَيَدْعُوهُ ثُمَّ يُسَلِّمُ تَسْلِيمًا يُسْمِعُنَا ثُمَّ يُصَلِّي رَكْعَتَيْنِ بَعْدَ مَا يُسَلِّمُ وَهُوَ قَاعِدٌ وَتِلْكَ إِحْدَى عَشْرَةَ رَكْعَةً يَا بُنَيَّ فَلَمَّا سَنَّ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَخَذَهُ اللَّحْمُ أَوْتَرَ بِسَبْعٍ وَصَنَعَ فِي الرَّكْعَتَيْنِ مِثْلَ صَنِيعِهِ الْأَوَّلِ فَتِلْكَ تِسْعٌ يَا بُنَيَّ وَكَانَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا صَلَّى صَلَاةً أَحَبَّ أَنْ يُدَاوِمَ عَلَيْهَا وَكَانَ إِذَا غَلَبَهُ نَوْمٌ أَوْ وَجَعٌ عَنْ قِيَامِ اللَّيْلِ صَلَّى مِنْ النَّهَارِ ثِنْتَيْ عَشْرَةَ رَكْعَةً وَلَا أَعْلَمُ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَرَأَ الْقُرْآنَ كُلَّهُ فِي لَيْلَةٍ وَلَا صَلَّى لَيْلَةً إِلَى الصُّبْحِ وَلَا صَامَ شَهْرًا كَامِلًا غَيْرَ رَمَضَانَ قَالَ فَانْطَلَقْتُ إِلَى ابْنِ عَبَّاسٍ فَحَدَّثْتُهُ بِحَدِيثِهَا فَقَالَ صَدَقَتْ لَوْ كُنْتُ أَقْرَبُهَا أَوْ أَدْخُلُ عَلَيْهَا لَأَتَيْتُهَا حَتَّى تُشَافِهَنِي بِهِ قَالَ قُلْتُ لَوْ عَلِمْتُ أَنَّكَ لَا تَدْخُلُ عَلَيْهَا مَا حَدَّثْتُكَ حَدِيثَهَا و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ عَنْ زُرَارَةَ بْنِ أَوْفَى عَنْ سَعْدِ بْنِ هِشَامٍ أَنَّهُ طَلَّقَ امْرَأَتَهُ ثُمَّ انْطَلَقَ إِلَى الْمَدِينَةِ لِيَبِيعَ عَقَارَهُ فَذَكَرَ نَحْوَهُ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ زُرَارَةَ بْنِ أَوْفَى عَنْ سَعْدِ بْنِ هِشَامٍ أَنَّهُ قَالَ انْطَلَقْتُ إِلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ فَسَأَلْتُهُ عَنْ الْوِتْرِ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِقِصَّتِهِ وَقَالَ فِيهِ قَالَتْ مَنْ هِشَامٌ قُلْتُ ابْنُ عَامِرٍ قَالَتْ نِعْمَ الْمَرْءُ كَانَ عَامِرٌ أُصِيبَ يَوْمَ أُحُدٍ و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَمُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ كِلَاهُمَا عَنْ عَبْدِ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ زُرَارَةَ بْنِ أَوْفَى أَنَّ سَعْدَ بْنَ هِشَامٍ كَانَ جَارًا لَهُ فَأَخْبَرَهُ أَنَّهُ طَلَّقَ امْرَأَتَهُ وَاقْتَصَّ الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ سَعِيدٍ وَفِيهِ قَالَتْ مَنْ هِشَامٌ قَالَ ابْنُ عَامِرٍ قَالَتْ نِعْمَ الْمَرْءُ كَانَ أُصِيبَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَ أُحُدٍ وَفِيهِ فَقَالَ حَكِيمُ بْنُ أَفْلَحَ أَمَا إِنِّي لَوْ عَلِمْتُ أَنَّكَ لَا تَدْخُلُ عَلَيْهَا مَا أَنْبَأْتُكَ بِحَدِيثِهَا

[මුහම්මද් බින් අල් මුට්සන්නා අල් අන්සි] [කටාදා] [සයිඩ්] [සුරාරා] [සයිඩ්] [සයිඩ්] [සයිඩ්] [සයිඩ්] [සයිඩ් බින් හිෂාම් බින් අමීර්] යුද්ධයට යාමට ආසන්න බව [මුහම්මද් බින් අබු 'අදි] අපට පවසා ඇත. ඉන්පසු ඔහු මදීනා නගරයට පැමිණ, රෝමවරුන් සමඟ මරණය දක්වා සටන් කිරීමට හැකි වන පරිදි ආයුධ සහ යුධ අශ්වයන් මිලදී ගැනීමට මෙඩිනාහි ඔහු තෝරාගත් ඉඩම විකිණීමට අවශ්‍ය විය. ඔහු මදීනාවට පැමිණි විගස, ඔහුට මදීනාවේ සිට කිහිප දෙනෙකු මුණගැසුණි. පෙනෙන විදිහට ඔවුන් ඔහුගේ ඉඩම විකිණීම තහනම් කළ අතර, නබියුල්ලා ජීවතුන් අතර සිටියදී හය දෙනෙකු එසේ කිරීමට අදහස් කළ බව ඔවුන් ඔහුට පැවසූ නමුත් නබියුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් එය තහනම් කළ විට, ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'මා තුළ ඔබට හොඳ ආදර්ශයක් නැද්ද?' ඔවුන් මෙය සඃද්ට පැවසීමෙන් පසු, සඃද් නැවතත් දික්කසාද වූ තම බිරිඳ ගැන සඳහන් කළේය. ඉන්පසු ඔහු ඉබ්නු අබ්බාස්ගෙන් රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගේ වඃදර් ගැන විමසීය. ඉබ්නු අබ්බාස් පිළිතුරු දුන්නේ: 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගේ වඃදර් ගැන හොඳින්ම දන්නා පුද්ගලයාට මම ඔබට කියන්නද? සාද් ඇසුවේය; 'කවුද?' ඉබ්නු අබ්බාස් පිළිතුරු දුන්නේය; '['අයිෂා], ඔහු වෙත පැමිණ අසන්න, ඉන්පසු මා වෙත පැමිණ මට පිළිතුර කියන්න'. ඉතින් මම ඔහුව බැලීමට ගිය අතර, මම හකීම් බින් අෆ්ලා වෙත ගිය අතර, මම ඔහුගෙන් 'අයිෂා' හමුවන්නැයි ඉල්ලා සිටියෙමි. පෙනෙන විදිහට ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ: 'මම අයිෂාට සමීප කෙනෙකු නොවේ, මන්ද මම වරක් සටන් කරන මුස්ලිම් කඳවුරු දෙක ගැන කිසිවක් ගැන අදහස් දැක්වීම අයිෂාට තහනම් කළ බැවිනි. අයිෂා අකමැති වූ අතර කඳවුරු දෙක ගැන අදහස් දැක්වීම දිගටම කරගෙන ගිය බව පෙනී ගියේය. සාද් පැවසීය; 'විනිසුරුවරයා ඔහුව හමුවීමට කැමති වන තුරු මමත් ඒ මත දිවුරුම් දුන්නා.' අපි දිගටම අයිෂා වෙත ගියෙමු, අපි අවසර ඉල්ලා සිටියෙමු, අයිෂා අපට අවසර ලබා දුන්නා, අවසානයේ අපි ඇයව මුණගැසුණෙමු. 'අයිෂා ඇසුවා; 'මේ ඇත්තටම විනිසුරුවරයාද?' පෙනෙන විදිහට අයිෂා ඔහුව දැන සිටියා. විනිසුරුවරයා පිළිතුරු දුන්නා; 'හරි'. අයිසා ඇසුවා; 'එහෙනම් ඔබ සමඟ සිටින්නේ කවුද?' විනිසුරුවරයා පිළිතුරු දුන්නා; 'ඒ සාද් බින් හිෂාම්'. අයිෂා නැවතත් ඇසුවා; 'හිෂාම් කවුද?'. විනිසුරුවරයා පිළිතුරු දුන්නා; 'හිෂාම් බින් 'අමීර්'. අවසානයේ 'අයිෂා එය සොයාගෙන ඔහුට අනුකම්පා කළා; 'එහෙම නම්, හරි' කියා. -කටාඩා පැවසීය; හිස්යාම් බින් අමීර් උහුද් සටනේදී මිය ගියේය - ඉතින් මම -සාද්- ඇසුවා; 'ඕ උම්මුල් මු'මිනින්, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගේ සදාචාරය ගැන මට කියන්න!'. 'අයිෂා පිළිතුරු දුන්නා; 'ඔබ කුර්ආනය කියවා නැද්ද?' මම පිළිතුරු දුන්නා; 'ඒක හරි,' අයිෂා පැවසුවා; 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ සදාචාරය කුරානයයි'. සাද් මෙසේ පැවසීය; 'ඒක අහලා, මම නැඟිටලා මැරෙනකම් කිසිම කෙනෙක්ගෙන් කිසිම දෙයක් අහන්නේ නැතුව ඉන්න හැදුවා, ඊට පස්සේ ඒක මට මතක් වුණා, ඊට පස්සේ මම ඇහුවා; 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ රාත්‍රී යාච්ඤාව ගැන මට කියන්න?' 'අයිස්යා ආපසු ඇහුවා; 'ඔයා කවදාවත් අල් මුසම්මිල්ගේ ලිපිය කියෙව්වේ නැද්ද? මම පිළිතුරු දුන්නා; 'ඒක හරි' අයිස්යා කිව්වා; 'අල්ලාහ් අස්සා ව ජල්ලා වරක් කියියාමුල්ලයිල් - රාත්‍රී යාච්ඤාව - මෙම ලිපියේ ආරම්භයේදීම අනිවාර්ය කළා, එවිට නබියුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සහ ඔහුගේ සගයන් එය වසරක් සඳහා ස්ථාපිත කළා, අල්ලාහ් සහනයක් ලෙස මෙම ලිපියේ අවසානය පහළ කරන තෙක් මාස දොළහක් අහසේ එහි ආවරණය තබා ගත්තා, එබැවින් එම රාත්‍රී යාච්ඤාව අනිවාර්ය කළ පසු සුන්නාහ් බවට පත් විය. සාද් මෙසේ පැවසීය; 'ඕ උම්මුල් මුඃමිනින්, රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ විත්ර් ගැන මට කියන්න! පිළිතුර මෙයයි; 'අපි සිවක් සකස් කර එය පිරිසිදු කළෙමු, ඉන්පසු අල්ලාහ් රාත්‍රියේ අවදි වීමට එය කැමැත්තෙන් අවදි කරනු ඇත. ඉන්පසු ඔහු සිවක් කර වෝද් කර රක්අත් නවයක් යාච්ඤා කළේය. අටවන රක්අතෙහි හැර ඔහු රක්අත් නවයේ වාඩි නොවීය, ඔහු අල්ලාහ්ගේ නම සඳහන් කළේය, ඔහුට ප්‍රශංසා කළේය සහ ඔහුට යාච්ඤා කළේය, පසුව ඔහු නැඟිට හලෝ නොකියයි. ඉන්පසු ඔහු නැඟිට නවවන රක්අත් සලාතය කළේය. ඉන්පසු ඔහු අල්ලාහ්ට දික්ර් කළේය, ඔහුට ප්‍රශංසා කළේය සහ ඔහුට යාච්ඤා කළේය, පසුව ඔහු අපට ඔහුට ඇසෙන පරිදි ශබ්ද නඟා සුබ පැතුම් කීවේය. ඉන්පසු ඔහු වාඩි වී සිටියදී ආචාර කිරීමෙන් පසු රක්අත් දෙකක් යාච්ඤා කළේය, එනම් රක්අත් එකොළහකි, ඕ මගේ පුතේ. නබියුල්ලාහ් මහලු වූ විට ඔහුට බර වැඩි බව දැනුණු විට, ඔහු රකඅත් හතක් සමඟ විත්ර් ඉටු කළේය, ඔහු පළමු රකඅත් මෙන් රකඅත් දෙකක් කළේය, එනම් මගේ පුතේ. රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා යාච්ඤා කළේ නම්, එය අඛණ්ඩව - අඛණ්ඩව - කිරීමට ඔහු කැමති විය. ඔහු නින්දට වැටුණහොත් හෝ අසනීප වී රාත්‍රියේ එය කළ නොහැකි නම්, ඔහු දිවා කාලයේදී රකඅත් දොළහක් යාච්ඤා කළේය. මට මතක ඇති පරිදි, නබියුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් කිසි විටෙකත් එක් රාත්‍රියක එක් මුෂාෆ් එකක් - මුළු කුර්ආනයම - කියවා නැත, ඔහු රාත්‍රියේ අලුයම වන තුරු යාච්ඤා කළේ නැත, රාමසාන් මාසය හැර මුළු මාසයක් උපවාස කළේ නැත. ' සාද් පැවසීය; 'ඊට පසු මම ඉබ්නු අබ්බාස් හමුවීමට ගියෙමි, පසුව මම ඔහුට හදීස් ගැන කීවෙමි, පසුව ඉබ්නු අබ්බාස් පැවසීය; 'අයිෂා හරි'. මම ඔහු වෙත ළඟා වුවහොත් හෝ ඔහු හමුවුවහොත්, ඇත්ත වශයෙන්ම මම ඔහුව මුණගැසී මෙම හදීසය ප්‍රකාශ කිරීමට එකිනෙකාට මුහුණ දෙන්නෙමි. සාද් තවදුරටත් පැවසීය; මම කිව්වා; 'ඔබ ඔහුව මුණගැසී නැති බව මම දැන සිටියා නම්, මම ඔබට මේ හදීසය නොකියමි.' තවද [මුහම්මද් බින් අල් මුට්සන්නානා] අපට පවසා ඇත [මුආද්ස් බින් හිස්යාම්] [කටාදා] සිට [මගේ පියා] [සයිද් බින් හිෂාම්], ඔහු වරක් තම බිරිඳ දික්කසාද කළ බවත්, පසුව ඔහු තෝරාගත් ඉඩම විකිණීමට මෙඩිනාවට ගිය බවත්, පසුව ඔහු ඒ හා සමාන හදීසයක් සඳහන් කළ බවත් අපට පැවසීය. තවද [අබු බකර් බින් අබු සයයිබා] අපට පවසා ඇත [මුහම්මද් බින් බිසීර්] අපට පවසා ඇත [සයිද් බින් හිෂාම්] [සුරාරා බින් අවුෆා] සිට [කටාදා] අපට පවසා ඇති බව අපට පැවසීය; මම අබ්දුල්ලාහ් බින් අබ්බාස් වෙත ගොස් විත්ර් සලාතය ගැන ඔහුගෙන් විමසුවෙමි, පසුව ඔහු හදීසය සහ එහි කතාව සඳහන් කළ අතර, ඔහුගේ හදීසයේ ඔහු මෙසේ පැවසීය; අයිෂා ඇසුවේය; 'හිෂාම් කවුද?' මම පිළිතුරු දුන්නෙමි; 'ඉබ්නු 'අමීර්'. 'අයිෂා කිව්වා; 'ඔහු මිනිසුන් අතරින් හොඳම තැනැත්තා' කියලා. අමීර් උහුද් සටනේදී මිය ගියා. ඔහු අපට [ඉෂාක් බින් ඉබ්‍රාහිම්] සහ [මුහම්මද් බින් රාෆි'] යන දෙදෙනාම [අබ්දුර්රාසාක්] [සුරාරා බින් අවුෆා] හි [කටාදා] හි [මමර්] අපට කිව්වා, [සාද් බින් හිෂාම්] ඔහුගේ අසල්වැසියා කියලා, එවිට සද් ඔහුට කිව්වා ඔහු ඔහුගේ බිරිඳ දික්කසාද කළ බවත් ඔහු සයිඩ්ගේ හදීසයට අනුව හදීසය විස්තර කළ බවත් කතුවැකියේ සඳහන් වෙනවා; අයිෂා කිව්වා; 'හිෂාම් කවුද?' සද් පිළිතුරු දුන්නා; 'හිෂාම් බින් අමීර්. අයිෂා පිළිතුරු දුන්නා; 'ඔහු මිනිසුන් අතරින් හොඳම තැනැත්තා, උහුද් සටනේදී නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් සමඟ සටන් කරමින් සිටියදී මිය ගියා' කියලා. හදීසයේ එය සඳහන් වෙනවා; 'එවිට හකීම් බින් අෆ්ලා කිව්වා; 'ඔබ ඔහුව මුණගැසී නැති බව මම දැන සිටියා නම්, මම ඔබට මෙම හදීසය නොකියමි' කියලා'.

හදීස්

Imam Muslim : 1234

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ جَمِيعًا عَنْ أَبِي عَوَانَةَ قَالَ سَعِيدٌ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ زُرَارَةَ بْنِ أَوْفَى عَنْ سَعْدِ بْنِ هِشَامٍ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا فَاتَتْهُ الصَّلَاةُ مِنْ اللَّيْلِ مِنْ وَجَعٍ أَوْ غَيْرِهِ صَلَّى مِنْ النَّهَارِ ثِنْتَيْ عَشْرَةَ رَكْعَةً

[සයිඩ් බින් මන්සූර්] සහ [කුටයිබා බින් සයිඩ්], සියල්ලන්ම [අබු 'අවානා] ගෙන් අපට පවසා ඇත, [සයිඩ්] මෙසේ පැවසීය; [අයිසියා] ගෙන් [අබු 'අවානා] [කටාදා] [සුරාරා බින් අවුෆා] [සඅද් බින් හිෂාම්] [කටාදා] [අබු 'අවානා] අපට පවසා ඇත, අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමා අසනීපයක් හෝ වෙනත් දෙයක් නිසා රාත්‍රී සලාතය මග හැරියේ නම්, ඔහු දහවල් රකඅත් දොළහක් සලාත් කළ බව.

හදීස්

Imam Muslim : 1235

و حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ أَخْبَرَنَا عِيسَى وَهُوَ ابْنُ يُونُسَ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ زُرَارَةَ عَنْ سَعْدِ بْنِ هِشَامٍ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا عَمِلَ عَمَلًا أَثْبَتَهُ وَكَانَ إِذَا نَامَ مِنْ اللَّيْلِ أَوْ مَرِضَ صَلَّى مِنْ النَّهَارِ ثِنْتَيْ عَشْرَةَ رَكْعَةً قَالَتْ وَمَا رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَامَ لَيْلَةً حَتَّى الصَّبَاحِ وَمَا صَامَ شَهْرًا مُتَتَابِعًا إِلَّا رَمَضَانَ

තවද [අලි බින් කසිරාම්] අපට [ඊසා, එනම් ඉබ්නු යූනුස්], [සියුබා] [කටාදා] [සුරාරා] [සාද් බින් හිෂාම් අල් අන්සාරි] [අයිසියා] වෙතින් ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් යම් ක්‍රියාකාරකමක් කළේ නම්, ඔහු එය ස්ථිර කිරීමට උත්සාහ කළේය - එය නිතිපතා කරන්න - ඔහු රාත්‍රියේ නින්දට වැටුණහොත් හෝ අසනීප වුවහොත්, ඔහු දිවා කාලයේදී රකඅත් දොළහක් යාච්ඤා කළේය'. 'අයිසියා තවදුරටත් මෙසේ පැවසීය; 'අල්ලාහ්ගේ දූතයා රාත්‍රියේ සිට උදෑසන දක්වා යාච්ඤා කරන ආකාරය මම කිසිදා දුටුවේ නැත, තවද ඔහු රාමසාන් මාසය හැර වෙනත් මාසයක් අඛණ්ඩව උපවාස කළේ නැත.'

හදීස්

Imam Muslim : 1236

حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مَعْرُوفٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ ح و حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ وَحَرْمَلَةُ قَالَا أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ يُونُسَ بْنِ يَزِيدَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ وَعُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ أَخْبَرَاهُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدٍ الْقَارِيِّ قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ نَامَ عَنْ حِزْبِهِ أَوْ عَنْ شَيْءٍ مِنْهُ فَقَرَأَهُ فِيمَا بَيْنَ صَلَاةِ الْفَجْرِ وَصَلَاةِ الظُّهْرِ كُتِبَ لَهُ كَأَنَّمَا قَرَأَهُ مِنْ اللَّيْلِ

[හාරුන් බින් මඃරුෆ්] අපට [අබ්දුල්ලාහ් බින් වහබ්] ගැන පවසා ඇති අතර, තවත් මාර්ගයකින් විස්තර කර ඇත - [අබු තාහිර්] සහ [හර්මලා] ගැන මට පවසා ඇති බව ඔවුන් දෙදෙනාම පැවසූහ; [යූනුස් බින් යාසිද්] [ඉබ්නු ෂිහාබ්] [සයිබ් බින් යාසිද්] සහ ['උබයිදුල්ලාහ් බින් අබ්දුල්ලාහ්] [ඉබ්නු වහබ්] අපට පවසා ඇති බව ඔවුන් දෙදෙනාම [අබ්දුර් රහ්මාන් බින් අබ්දුල්ලාහ්] ගෙන් එය ඔහුට පැතිරවූ බව ඔහු පැවසීය; [උමර් බින් ඛට්ටබ්] පවසනු මම අසා ඇත්තෙමි; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'හිසිබ් - කුර්ආනය කියවීම - හෝ එයින් යමක් නින්දට ගොස්, පසුව ඔහු එය උදේ සහ දහවල් සලාතය අතර කියවන විට, එය ඔහු වෙනුවෙන් රාත්‍රියේ කියවනවාක් මෙන් සටහන් වේ'.

හදීස්

Imam Muslim : 1237

و حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَابْنُ نُمَيْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ وَهُوَ ابْنُ عُلَيَّةَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ الْقَاسِمِ الشَّيْبَانِيِّ أَنَّ زَيْدَ بْنَ أَرْقَمَ رَأَى قَوْمًا يُصَلُّونَ مِنْ الضُّحَى فَقَالَ أَمَا لَقَدْ عَلِمُوا أَنَّ الصَّلَاةَ فِي غَيْرِ هَذِهِ السَّاعَةِ أَفْضَلُ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ صَلَاةُ الْأَوَّابِينَ حِينَ تَرْمَضُ الْفِصَالُ

තවද [සුහයිර් බින් හාර්බ්] සහ [ඉබ්නු නුමෙයාර්] යන දෙදෙනාම [අල් කාසිම් අසී සයයිබානි] ගෙන් [අයියුබ්] ගෙන් [ඉස්මයිල්, එනම් ඉබ්නු උලයියා] අපට පවසා ඇත්තේ [සයිද් බින් අර්කාම්] වරක් පළමුවෙන් යාඥා කරන පිරිසක් දුටු බවත්, පසුව ඔහු මෙසේ පැවසූ බවත්ය: 'මෙම අවස්ථාවේදී එළිමහනේ යාඥා කිරීම වඩා වැදගත් බව ඔවුන් නොදන්නේද? මන්ද නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'අව්වාබින්ගේ - පසුතැවිලි වන අයගේ - යාච්ඤාව ඔටුවා තාපය නිසා චලනය වීමට පටන් ගත් විට ඉටු කරනු ලැබේ'.

හදීස්

Imam Muslim : 1238

حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنَا الْقَاسِمُ الشَّيْبَانِيُّ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ قَالَ خَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى أَهْلِ قُبَاءَ وَهُمْ يُصَلُّونَ فَقَالَ صَلَاةُ الْأَوَّابِينَ إِذَا رَمِضَتْ الْفِصَالُ

[සුහයිර් බින් හාර්බ්] අපට [යාහ්යා බින් සයිද්] [හිස්යාම් බින් අබු අබ්දුල්ලාහ්] ගෙන් අපට මෙසේ පැවසීය; [සයිද් බින් අර්කාම්] ගෙන් [අල් කාසිම් අසයි සයයිබානි] අපට මෙසේ පැවසීය; රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් වරක් කුබාහි ජනතාව සලාම් කරමින් සිටියදී ඔවුන් හමුවීමට ගිය අතර, පසුව ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'අව්වාබින්ගේ - පසුතැවිලි වන අයගේ - සලාම් ඉටු කරනු ලබන්නේ ඔටුවා තාපය නිසා චලනය වීමට පටන් ගත් විටය'.

හදීස්

Imam Muslim : 1239

و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ صَلَاةِ اللَّيْلِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَاةُ اللَّيْلِ مَثْنَى مَثْنَى فَإِذَا خَشِيَ أَحَدُكُمْ الصُّبْحَ صَلَّى رَكْعَةً وَاحِدَةً تُوتِرُ لَهُ مَا قَدْ صَلَّى

"යහ්යා බින් යාහ්යා අපට පවසා ඇත," ඔහු පැවසීය; "මම [නෆි] ගෙන් [මලික්] ට සහ [ඉබ්නු උමර්] ගෙන් [අබ්දුල්ලාහ් බින් දිනාර්] ට කටපාඩම් කළ වාර්තාවක් ඉදිරිපත් කළෙමි, එක් මිනිසෙක් අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් රාත්‍රී සලාතය ගැන විමසූ විට, අල්ලාහ්ගේ දූතයා (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: "රාත්‍රී සලාතය දෙකට බැගින් සලාතය කරන්න, ඔබගෙන් කෙනෙකු උදෑසන සලාතයේ වේලාව පැමිණේ යැයි බිය වන්නේ නම්, විත්ර් සලාතයේ එක් රකඅතක් සලාතය කරන්න."

හදීස්

Imam Muslim : 1240

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ حَدَّثَنَا عَمْرٌو عَنْ طَاوُسٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ ح و حَدَّثَنَا الزُّهْرِيُّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ رَجُلًا سَأَلَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ صَلَاةِ اللَّيْلِ فَقَالَ مَثْنَى مَثْنَى فَإِذَا خَشِيتَ الصُّبْحَ فَأَوْتِرْ بِرَكْعَةٍ

[අබු බකර් බින් අබු සයිබා] සහ [අම්රු අන් නකිද්] සහ [සුහයිර් බින් හාර්බ්] අපට [සුහයිර්] යැයි පැවසූහ; [සලීම්] වෙතින් [සුෆ්යාන් බින් උයෙයිනා] [ඔහුගේ පියාගෙන්] නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමා පවසනු අසා ඇති බව අපට පවසා ඇත - සහ වෙනත් මාර්ගයකින් විස්තර කර ඇත - [මුහම්මද් බින් අබ්බාද්] සහ ඔහුගේ ලෆඩ්ස් අපට පවසා ඇත, [සුෆ්යාන්] [තාවුස්] වෙතින් [ඉබ්නු උමර්] වෙතින් [අම්රු] අපට පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇත - සහ තවත් මාර්ගයකින් විස්තර කර ඇත - [සලීම්] වෙතින් [අස් සුහ්රි] අපට [ඔහුගේ පියාගෙන්] පවසා ඇති බව අපට පවසා ඇත. මිනිසෙකු සවස් කාලයේ යාච්ඤාව ගැන නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාගෙන් විමසූ විට, ඔහු මෙසේ පිළිතුරු දුන්නේය: 'දෙකින් දෙක, උදෑසන යාච්ඤාව සඳහා වේලාව පැමිණේ යැයි ඔබ කනස්සල්ලට පත්ව සිටී නම්, විත්ර් එක රකඅතක් කරන්න'.