Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith
Hadith
Imam Muslim : 1161
و حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ حَدَّثَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ بْنُ إِسْحَقَ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ قَالَ سَمِعْتُ عَطَاءَ بْنَ يَسَارٍ يَقُولُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ إِذَا أُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَلَا صَلَاةَ إِلَّا الْمَكْتُوبَةُ و حَدَّثَنَاه عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا زَكَرِيَّاءُ بْنُ إِسْحَقَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ و حَدَّثَنَا حَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ قَالَ حَمَّادٌ ثُمَّ لَقِيتُ عَمْرًا فَحَدَّثَنِي بِهِ وَلَمْ يَرْفَعْهُ
އަދި [ޔަޙްޔާ ބިން ޙަބީބު އަލް ޙަރީޘީ] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި، [ރައުޙް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޒަކަރިއްޔާ ބިން އިސްޙާޤު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޢަމްރޫ ބިން ދީނާރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑަށް އަޑުއިވުނީ [ޢަޘާޢު ބިން ޔަސާރު] ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން ވިދާޅުވާ ވާހަކައެވެ. [ޢަބްދު ބިން ޙުމައިދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޢަބްދުއްރަޒާޤް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޒަކަރިއްޔާ ބިން އިސްޙާޤު] މިކަހަލަ ޓްރާންސްމިޝަން ޗޭންއަކާއެކު. [ޙަސަން އަލް ޙުލްވާނީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި، [ޔަޒީދު ބިން ހާރޫން] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި، [ޙައްމަދު ބިން ޒައިދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި، [ޙައްމަދު ބިން ޒައިދު] އިން [އައްޔޫބު] އިން [ޢަމްރޫ ބިން ދީނާރު] އިން [އަތަ` ބިން ޔަސާރު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން މަތީގައިވާ ޙަދީޘް ފަދައިންނެވެ. [ހައްމާދު] ވިދާޅުވި އެވެ؛ 'އަޅުގަނޑަށް އެއްފަހަރަކު ['އަމްރު] އާއި ބައްދަލުވެ، އޭނާ އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދިން ނަމަވެސް، އެއީ މަރްފޫއެއްގެ ގޮތުގައި އޭނާ ގަބޫލެއް ނުކުރެއްވި'.
Hadith
Imam Muslim : 1162
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ الْقَعْنَبِيُّ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ حَفْصِ بْنِ عَاصِمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَالِكٍ ابْنِ بُحَيْنَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَرَّ بِرَجُلٍ يُصَلِّي وَقَدْ أُقِيمَتْ صَلَاةُ الصُّبْحِ فَكَلَّمَهُ بِشَيْءٍ لَا نَدْرِي مَا هُوَ فَلَمَّا انْصَرَفْنَا أَحَطْنَا نَقُولُ مَاذَا قَالَ لَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَالَ لِي يُوشِكُ أَنْ يُصَلِّيَ أَحَدُكُمْ الصُّبْحَ أَرْبَعًا قَالَ الْقَعْنَبِيُّ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَالِكٍ ابْنُ بُحَيْنَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ أَبُو الْحُسَيْنِ مُسْلِمٌ وَقَوْلُهُ عَنْ أَبِيهِ فِي هَذَا الْحَدِيثِ خَطَأٌ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢަބްދުﷲ ބިން މަސްލަމާލް ޤަޢުނަބީ] ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އިބްރާހިމް ބިން ސަޢުދު] [އެކަލޭގެފާނުގެ ބައްޕާފުޅުގެ އަރިހުން] [ޙަފްސް ބިން ޢާސިމް] ގެ އަރިހުން [ޢަބްދުالله ބިން މާލިކް ބިން ބުހައިނާ] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، އެއްފަހަރަކު الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ދުޢާކުރަމުން ދިޔަ މީހެއްގެ ކައިރިން ފާއިތުވެވަޑައިގެންނެވިއެވެ. އެމަނިކުފާނު ވާހަކަފުޅު ދެއްކެވީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ނުވިސްނޭ ގޮތަކަށެވެ. ނިމުމުން އަޅުގަނޑުމެން އެކަލޭގެފާނާ ސުވާލުކުރީމެވެ. އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވިއެވެ. އަލްޤަޢުނަބީ ޢަބްދުﷲ ބިން މާލިކް ބިން ބުހައިނާ އޭނާގެ ބައްޕަގެ ފަރާތުން ވިދާޅުވި ނަމަވެސް އަބުލްޙަސަން މުސްލިމް ވިދާޅުވިއެވެ: 'އަދި މި ޙަދީޘްގައި އޭނާގެ ބައްޕަގެ ބަސްފުޅުތައް ގޯހެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1163
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ حَفْصِ بْنِ عَاصِمٍ عَنْ ابْنِ بُحَيْنَةَ قَالَ أُقِيمَتْ صَلَاةُ الصُّبْحِ فَرَأَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلًا يُصَلِّي وَالْمُؤَذِّنُ يُقِيمُ فَقَالَ أَتُصَلِّي الصُّبْحَ أَرْبَعًا
[ޤުޠައިބާ ބިން ސަޢީދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫ ޢަވާނާ] އަށް [ސަޢީދު ބިން އިބްރާހީމް] ގެ އަރިހުން [ޙަފްސް ބިން ޢާސިމް] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ބުހައިނާ] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވިއެވެ ފަތިސް ނަމާދު ހަތަރު ރަކުޢަތް ހެއްޔެވެ؟'
Hadith
Imam Muslim : 1164
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ الْجَحْدَرِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ زَيْدٍ ح و حَدَّثَنِي حَامِدُ بْنُ عُمَرَ الْبَكْرَاوِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ يَعْنِي ابْنَ زِيَادٍ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ كُلُّهُمْ عَنْ عَاصِمٍ ح و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا مَرْوَانُ بْنُ مُعَاوِيَةَ الْفَزَارِيُّ عَنْ عَاصِمٍ الْأَحْوَلِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَرْجِسَ قَالَ دَخَلَ رَجُلٌ الْمَسْجِدَ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي صَلَاةِ الْغَدَاةِ فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ فِي جَانِبِ الْمَسْجِدِ ثُمَّ دَخَلَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا سَلَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَا فُلَانُ بِأَيِّ الصَّلَاتَيْنِ اعْتَدَدْتَ أَبِصَلَاتِكَ وَحْدَكَ أَمْ بِصَلَاتِكَ مَعَنَا
އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފި [އަބޫ އަލް ކާމިލް އަލްޖަހުދާރީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި [ޙައްމާދު މާނައީ އިބްނު ޒައިދު] -އަދި އެހެން މަގަކުން ރިވާކުރައްވާފައި- އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދީފައި [ޙާމިދު ބިން ޢުމަރު އަލް ބަކްރަވީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި [ޢަބްދުލް ވަޙީދު މާނައީ އިބްނު ޒިޔާދު]، -އަދި އެހެން މަގަކުން ރިވާކުރައްވާފައި- އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި [އިބްނު ނޫމައިރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫ މުޢާވިޔަތު] ކިޔައިދީފައި، ހުރިހާ އެންމެން ވެސް [ޢަޝީމް]، -އަދި އެހެން މަގަކުން ރިވާވެގެންވާ- އަޅުގަނޑަށް [ޒުހައިރު ބިން ޙަރްބް] ކިޔައިދީފައިވާއިރު އެ ބަސްފުޅު އޭނާގެ ކިބައިން ލިބިފައި ވާއިރު، އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މަރްވާން ބިން މުޢާވިޔަތު އަލް ފިޒާރީ] [‘އާޝިމް އަލް އަޙްވާލް] ގެ އަރިހުން [ޢަބްދުالله ބިން ސަރޖިސާ] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދީފައިވެއެވެ. 'ރަސޫލުالله ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމް ފަތިސްނަމާދު ކުރައްވަމުން ގެންދެވިއިރު، ކުއްލިއަކަށް މީހަކު މިސްކިތަށް ވަދެ މިސްކިތުގެ ކައިރީގައި ދެ ރަކުޢަތް - ސުންނަތް - ނަމާދުކޮށް، އޭގެ ފަހުން ރަސޫލުالله ޝައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމް އާއި އެކު ވަޑައިގަތުމަށް އަވަސްވެގަތެވެ. ރަސޫލުالله صلى الله عليه وسلم ސަލާމް ކުރެއްވުމުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1165
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ بِلَالٍ عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي حُمَيْدٍ أَوْ عَنْ أَبِي أُسَيْدٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا دَخَلَ أَحَدُكُمْ الْمَسْجِدَ فَلْيَقُلْ اللَّهُمَّ افْتَحْ لِي أَبْوَابَ رَحْمَتِكَ وَإِذَا خَرَجَ فَلْيَقُلْ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ فَضْلِكَ قَالَ مُسْلِم سَمِعْتُ يَحْيَى بْنَ يَحْيَى يَقُولُ كَتَبْتُ هَذَا الْحَدِيثَ مِنْ كِتَابِ سُلَيْمَانَ بْنِ بِلَالٍ قَالَ بَلَغَنِي أَنَّ يَحْيَى الْحِمَّانِيَّ يَقُولُا وَأَبِي أُسَيْدٍ و حَدَّثَنَا حَامِدُ بْنُ عُمَرَ الْبَكْرَاوِيُّ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ حَدَّثَنَا عُمَارَةُ بْنُ غَزِيَّةَ عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ سَعِيدِ بْنِ سُوَيْدٍ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ أَبِي حُمَيْدٍ أَوْ عَنْ أَبِي أُسَيْدٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ
[ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޙްޔާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި [ސުލައިމާން ބިން ބިލާލް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ރަބިޢަ ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން] ގެ އަރިހުން [ޢަބްދުލްމާލިކް ބިން ސަޢީދު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުމައިދު] ގެ އަރިހުން ނުވަތަ [އަބޫ އުސައިދު] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. އަދި އޭނާ ފުރައިގެން ދާއިރު، ދުޢާ ކިޔަންވާނީ الله إنشاء اللَّه أَلَّه أَلَّه مین ފަޟްލިކާ - އޭ الله، އަހަރެން ކަލޭގެފާނުގެ ނިޢުމަތަށް އެދެމެވެ-'. މުސްލިމް ވިދާޅުވި އެވެ؛ އަހަރެންނަށް އަޑުއިވުނީ [ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޙްޔާ] ބުނި އަޑެވެ؛ 'އަހަރެން މި ޙަދީޘް ލިޔުނީ ސުލައިމާން ބިން ބިލާލްގެ ފޮތުން ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑާ ހަމައަށް ފޯރާފައިވަނީ [ޔަޙްޔާ އަލް ހިމްމާނީ] ވިދާޅުވި ވާހަކައެވެ؛ އަދި [އަބޫ އުސައިދު]، އަޅުގަނޑުމެންނަށް އަންގަވާފައިވާ [ޙަމީދު ބިން ޢުމަރު އަލް ބަކްރާވީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވެފައިވާ [ބިޝްރު ބިން އަލް މުފަދުލާލް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢުމަރާ ބިން ޣާޒިއްޔާ] [ރަބިޢަ ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން] އިން [ޢަބްދުލް މާލިކް ބިން ސަޢީދު ބިން ސުވައިދު އަލް އަންސާރީ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުމައިދު] ގެ އަރިހުން ނުވަތަ [އަބޫ އުސައިދު] ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން ކިޔައިދީފައިވެއެވެ ވަޞަލަމް މި ޙަދީޘް ފަދައިންނެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1166
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ بْنِ قَعْنَبٍ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ قَالَا حَدَّثَنَا مَالِكٌ ح و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ عَامِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَمْرِو بْنِ سُلَيْمٍ الزُّرَقِيِّ عَنْ أَبِي قَتَادَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا دَخَلَ أَحَدُكُمْ الْمَسْجِدَ فَلْيَرْكَعْ رَكْعَتَيْنِ قَبْلَ أَنْ يَجْلِسَ
އަޅުގަނޑުމެން [ޢަބްދުالله ބިން މަސްލަމާ ބިން ޤަޢުނަބް] އާއި [ޤުޠައިބާ ބިން ސަޢީދު] އަށް ރިވާވެގެންވެއެވެ. އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މާލިކަށް] ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް - އަދި އެއީ އެހެން މަސްދަރަކުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް - އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޙްޔާ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް ކަމުގައި ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑު އެއްފަހަރަކު [މާލިކަށް] [އާމިރު ބިން ޢަބްދުﷲ ބިން ޒުބައިރު] ގެ އަރިހުން [ޢަމްރޫ ބިން ސުލައިމް އަޒް ޒުރާޤީ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޤަޠަދާ] ގެ އަރިހުން ރިވާކޮށްލީ، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1167
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ زَائِدَةَ قَالَ حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ يَحْيَى الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ عَنْ عَمْرِو بْنِ سُلَيْمِ بْنِ خَلْدَةَ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ أَبِي قَتَادَةَ صَاحِبِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ دَخَلْتُ الْمَسْجِدَ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَالِسٌ بَيْنَ ظَهْرَانَيْ النَّاسِ قَالَ فَجَلَسْتُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا مَنَعَكَ أَنْ تَرْكَعَ رَكْعَتَيْنِ قَبْلَ أَنْ تَجْلِسَ قَالَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ رَأَيْتُكَ جَالِسًا وَالنَّاسُ جُلُوسٌ قَالَ فَإِذَا دَخَلَ أَحَدُكُمْ الْمَسْجِدَ فَلَا يَجْلِسْ حَتَّى يَرْكَعَ رَكْعَتَيْنِ
[އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޙުސައިން ބިން ޢަލީ] [ޒައިދާ] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވިއެވެ. [ޢަމްރު ބިން ޔަޙްޔާ އަލް އަންސާރީ] އަޅުގަނޑަށް [މުޙައްމަދު ބިން ޔަޙްޔާ ބިން ހައްބާން] އަށް [ޢަމްރު ބިން ސުލައިމް ބިން ޚަލްދާ އަލް އަންސާރީ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޤަތަދާ] ގެ އަރިހުން - الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އެއް ޞަޙާބީ - އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ. 'އަހަރެން މިސްކިތަށް ވަދެގެން އައީ ޞަޙާބީންގެ ޖަމާޢަތުގެ ތެރޭގައި ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އިށީނދެވަޑައިގެން އިންނަވަނިކޮށެވެ. އަބޫ ޤަޠާދާ ކުރިއަށް ގެންދެވިއެވެ؛ 'އެހެންވެ އަހަރެން އިށީނީ. الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމައަށް އަހަރެން ފެނުމުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. 'ތިބާ އިށީނުމުގެ ކުރިން ދެރަކުޢަތް ކުރުމަށް ހުރަސް އެޅީ ކޮން ކަމެއް ހެއްޔެވެ؟' އަހަރެން ބުނީމެވެ؛ 'އޭ الله ގެ ރަސޫލާ އަޅުގަނޑަށް ފެންނަނީ ކަލޭ އިށީނދެގެން އިންދާ މީސްތަކުންވެސް އިށީނދެގެން ތިބިތަނެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1168
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ جَوَّاسٍ الْحَنَفِيُّ أَبُو عَاصِمٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ الْأَشْجَعِيُّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ مُحَارِبِ بْنِ دِثَارٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ كَانَ لِي عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَيْنٌ فَقَضَانِي وَزَادَنِي وَدَخَلْتُ عَلَيْهِ الْمَسْجِدَ فَقَالَ لِي صَلِّ رَكْعَتَيْنِ
[އަޙްމަދު ބިން ޖައްވާޝް އަލް ހަނަފީ އަބޫ ޢާޝިމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢުބައިދުالله އަލް އަޝްޖަޢީ] [ސުފްޔާން] ގެ އަރިހުން [މުޙަރީބް ބިން ދިއްޞާރު] ގެ އަރިހުން [ޖާބިރު ބިން ޢަބްދުالله] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވިއެވެ. އެއްފަހަރަކު ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އަހަރެންގެ މައްޗަށް ދަރަންޏެއް އޮތުމުން އެ ދަރަނި އަދާކޮށް، އިތުރަށް އަހަންނަށް ދެއްވިއެވެ. އަހަރެން އޭނާއާ ބައްދަލުކުރަން މިސްކިތަށް ވަނުމަށްފަހު ކުއްލިއަކަށް އޭނާ ބުނީ: 'ދެރަކުޢަތް ނަމާދު ކުރާށެވެ'.
Hadith
Imam Muslim : 1169
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مُحَارِبٍ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُا اشْتَرَى مِنِّي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعِيرًا فَلَمَّا قَدِمَ الْمَدِينَةَ أَمَرَنِي أَنْ آتِيَ الْمَسْجِدَ فَأُصَلِّي رَكْعَتَيْنِ
އަޅުގަނޑުމެން [ޢުބައިދުالله ބިން މުޢާޘް] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އަހަރެންގެ ބައްޕަ] އަހަރެމެންނަށް [ޝުޢުބާ] [މުޙަރީބް] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވީ، [ޖާބިރު ބިން ޢަބްދުالله] ވިދާޅުވާ އަޑު އިވިގެންނެވެ ރަކުޢަތްތަކެވެ.'
Hadith
Imam Muslim : 1170
و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ يَعْنِي الثَّقَفِيَّ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ وَهْبِ بْنِ كَيْسَانَ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ خَرَجْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي غَزَاةٍ فَأَبْطَأَ بِي جَمَلِي وَأَعْيَا ثُمَّ قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَبْلِي وَقَدِمْتُ بِالْغَدَاةِ فَجِئْتُ الْمَسْجِدَ فَوَجَدْتُهُ عَلَى بَابِ الْمَسْجِدِ قَالَ الْآنَ حِينَ قَدِمْتَ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ فَدَعْ جَمَلَكَ وَادْخُلْ فَصَلِّ رَكْعَتَيْنِ قَالَ فَدَخَلْتُ فَصَلَّيْتُ ثُمَّ رَجَعْتُ
[މުޙައްމަދު ބިން އަލް މުޘައްނާ] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި [ޢަބްދުލް ވަޙޙާބު، އެއީ އައްތަޤާފީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢުބިދުالله] [ވަހާބު ބިން ކިސާން] ގެ އަރިހުން [ޖާބިރު ބިން ޢަބްދުالله] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވި އެވެ. އެނގުނީ އަހަރެންގެ ޖަމަލު ހިނގަމުން ދިޔައީ ވަރުބަލިކަމުގެ ސަބަބުން ވަރަށް މަޑުމަޑުންނެވެ. އަހަރެންގެ ކުރިން ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވަޑައިގަތުމުން، އަހަރެން ވަޑައިގަތީ ހަވީރު ކަމުން އަހަރެން ސީދާ މިސްކިތަށް ގޮސް އޭނާއާ ބައްދަލުވީ، އޭނާ މިސްކިތުގެ ދޮރުމަތީގައި ހުއްޓައެވެ. އޭނާ ބުންޏެވެ: 'ތިޔަ ދެންމެ އައީ ހެއްޔެވެ؟' އަހަރެން ޖަވާބު ދިނީމެވެ: 'އާނ'. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ: 'ތިބާގެ ޖަމަލުން ދޫކޮށް، މިސްކިތަށް ވަދެ، ދެ ރަކުޢަތް ނަމާދުކުރުން'. ޖާބިރު ވިދާޅުވިއެވެ: 'އެހެންކަމުން އަހަރެން މިސްކިތަށް ވަދެ، ދެން ނަމާދުކޮށް އެނބުރި އައީ'.
Hadith
Imam Muslim : 1171
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا الضَّحَّاكُ يَعْنِي أَبَا عَاصِمٍ ح و حَدَّثَنِي مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ قَالَا جَمِيعًا أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي ابْنُ شِهَابٍ أَنَّ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبٍ أَخْبَرَهُ عَنْ أَبِيهِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبٍ وَعَنْ عَمِّهِ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبٍ عَنْ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ لَا يَقْدَمُ مِنْ سَفَرٍ إِلَّا نَهَارًا فِي الضُّحَى فَإِذَا قَدِمَ بَدَأَ بِالْمَسْجِدِ فَصَلَّى فِيهِ رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ جَلَسَ فِيهِ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި އޮތީ [މުޙައްމަދު ބިން އަލް މުޘައްނާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި [އަދުލް ދްލާހަކް މާނައީ އަބޫ ޢާޝިމް] - އަދި އެހެން މަގަކުން ރިވާވެފައި - އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދީފައި [މަޙްމޫދު ބިން ޣައިލާން] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައި [ޢަބްދުއްރަޒާކް] ދެމީހުންވެސް ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައިވާ [އިބްނު ޖުރައިޖް] އަޅުގަނޑަށް [އިބްނު ސިއްޙާބު] ވިދާޅުވެފައިވަނީ [ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން ޢަބްދުالله ބިން ކަޢުބު] އޭނާއަށް، އޭނާގެ ބައްޕަ ކަމަށްވާ [ޢަބްދުالله ބިން ކަޢުބު] ގެ އަރިހުން އަދި އޭނާގެ ދޮންބައްޕަގެ އަރިހުން ކަމަށްވާ [ޢުބައިދުالله ބިން ކަޢުބު] ގެ އަރިހުން [ކަޢުބު ބިން މާލިކް] ގެ އަރިހުން، ދުވަހަކުވެސް الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމައަށް އަންގަވާފައިވާ ވާހަކައެވެ އައީ ދަތުރަކުން، މެންދުރު ފަހު ދުލުހާ ގަޑީގައި ފިޔަވައި. އޭނާ ވަޑައިގަތުމުން ފުރަތަމަ މިސްކިތަށް ހުއްޓި ދެ ރަކުޢަތް ނަމާދުކޮށް، ދެން އިށީނދެވަޑައިގަންނަވާނެއެވެ'.
Hadith
Imam Muslim : 1172
و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ عَنْ سَعِيدٍ الْجُرَيْرِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ قَالَ قُلْتُ لِعَائِشَةَ هَلْ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي الضُّحَى قَالَتْ لَا إِلَّا أَنْ يَجِيءَ مِنْ مَغِيبِهِ
އަދި [ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޙްޔާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޔަޒީދު ބިން ޒުރައިޢީ’] [ސަޢީދުލް ޖުރައިރީ] ގެ އަރިހުން [ޢަބްދުالله ބިން ޝަޤީޤު] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވިއެވެ. 'ރަސޫލުﷲ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ދުވަހަކުވެސް ޟުޙާ ނަމާދު ކުރެއްވި ހެއްޔެވެ؟' އައިޝާ ބުންޏެވެ: 'ދުވަހަކުވެސް، ދަތުރަކުން އެނބުރި އައިއިރު ނޫނީ'.
Hadith
Imam Muslim : 1173
و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا كَهْمَسُ بْنُ الْحَسَنِ الْقَيْسِيُّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ قَالَ قُلْتُ لِعَائِشَةَ أَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي الضُّحَى قَالَتْ لَا إِلَّا أَنْ يَجِيءَ مِنْ مَغِيبِهِ
އަދި އަޅުގަނޑުމެން [ޢުބައިދުالله ބިން މުޢާޘް] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، [އަހަރެންގެ ބައްޕަ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ކަޙްމާސް ބިން އަލް ޙަސަން އަލް ޤައިސީ] [ޢަބްދުالله ބިން ޝަޤީޤު] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާފައިވާ ގޮތުގައި، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. އެކަމަނާ ޖަވާބު ދެއްވީ: 'ނޫން، ދަތުރަކުން އެނބުރި އައި ވަގުތު ނޫނީ.'
Hadith
Imam Muslim : 1174
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْ مَا رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي سُبْحَةَ الضُّحَى قَطُّ وَإِنِّي لَأُسَبِّحُهَا وَإِنْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيَدَعُ الْعَمَلَ وَهُوَ يُحِبُّ أَنْ يَعْمَلَ بِهِ خَشْيَةَ أَنْ يَعْمَلَ بِهِ النَّاسُ فَيُفْرَضَ عَلَيْهِمْ
ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޙްޔާ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑު އެއްފަހަރަކު ޢާއިޝާގެ އުރުވާއިން އިބްނު ޝިހާބުގެ އަތުން ހިތުދަސްކޮށްފައިވާ ވާހަކައެއް މާލިކަށް ހުށަހެޅިއިރު، އެކަމަނާ ވިދާޅުވީ: އަޅުގަނޑަކަށް ދުވަހަކުވެސް ނުފެނޭ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޛުހާގެ ސުންނަތް ނަމާދު ކުރާތަނެވެ. الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم، ހަގީގަތުގައި އޭނާ ކުރަން ކަމުދިޔަ ޢަމަލެއް ދޫކޮށްލެއްވީ، އޭނާގެ ޞަޙާބީން އޭނާއަށް ނަކަލުކޮށް އެކަން ފަރުޟުކޮށްފާނެތީ ބިރުގަނެގެންނެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1175
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ حَدَّثَنَا يَزِيدُ يَعْنِي الرِّشْكَ حَدَّثَتْنِي مُعَاذَةُ أَنَّهَا سَأَلَتْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا كَمْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي صَلَاةَ الضُّحَى قَالَتْ أَرْبَعَ رَكَعَاتٍ وَيَزِيدُ مَا شَاءَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ يَزِيدَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ وَقَالَ يَزِيدُ مَا شَاءَ اللَّهُ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝައިބާން ބިން ފާރޫޚް] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، [ޢަބްދުލް ވަރިތުސް] އެ [ޔާޒީދު، އެބަހީ ޔަޒީދު އާރް ރިސިކް] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދިން ގޮތުގައި، އޭނާ އެއްފަހަރަކު [ޢަޢީޝާ] ރާދިޔަالله ޢަންހާއާ ސުވާލުކުރެއްވި ވާހަކަ؛ 'الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ -ސުންނަތް- ދުވާ ނަމާދު ކުރެއްވީ ކިތައް ރަކުޢަތެވެ؟' އައިޝާ ޖަވާބު ދިނެވެ؛ 'ހަތަރު ރަކުޢަތް ނަމަވެސް ބައެއް ފަހަރު އޭނާ ބޭނުން ގޮތަކަށް އިތުރު ރަކްޢަތް އިތުރުކުރެއެވެ'. އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މުޙައްމަދު ބިން އަލް މުޘައްނާ] އާއި [އިބްނު ބައްޝާރު] އަށް ރިވާވެގެންވާ، އެދެބޭފުޅުންވެސް ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، [ޝުޢޫބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޔަޒީދު] ގެ އަރިހުން މިކަހަލަ ޓްރާންސްމިޝަން ޗޭންއަކާއެކު ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް، ޔަޒީދު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'الله އިރާދަކުރެއްވި ގޮތަށް'. -އެދޭވަރަކަށް ނޫން -ޕެންޓް-.
Hadith
Imam Muslim : 1176
و حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ الْحَارِثِ عَنْ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ أَنَّ مُعَاذَةَ الْعَدَوِيَّةَ حَدَّثَتْهُمْ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي الضُّحَى أَرْبَعًا وَيَزِيدُ مَا شَاءَ اللَّهُ و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَابْنُ بَشَّارٍ جَمِيعًا عَنْ مُعَاذِ بْنِ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ
އަދި [ޔަޙްޔާ ބިން ޙަބީބު އަލް ޙަރީޘީ] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، [ޚާލިދު ބިން އަލް ޙަރީޘް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސައިދުން] ކިޔައިދެއްވި، [ޤަތަދާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ، [މަޢާޟާ އަލްޢަދާވިއްޔާ] އެމީހުންނަށް [ޢާއިޝަތު] އިން ކިޔައިދެއްވި ވާހަކަ އެކަމަނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ދުޢާ ނަމާދު ހަތަރު ރަކުޢަތުގެ މިންވަރަށް ނަމާދު ކުރައްވަމުން ގެންދެވިއިރު، ބައެއް ފަހަރު الله އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ އިތުރު ނަމާދެއް އިތުރުކުރައްވައެވެ'. [އިޝާޤު ބިން އިބްރާހީމް] އާއި [އިބްނު ބައްޝާރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، އެ އެންމެންވެސް [މުޢާޛު ބިން ހިޝާމް] އިން އެކަމަނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ [ބައްޕަ] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދިނީ [ޤަތަދާ] އިން މިކަހަލަ ޓްރާންސްމިޝަން ޗޭންޖަކާއެކުގައެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1177
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى قَالَ مَا أَخْبَرَنِي أَحَدٌ أَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي الضُّحَى إِلَّا أُمُّ هَانِئٍ فَإِنَّهَا حَدَّثَتْ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَخَلَ بَيْتَهَا يَوْمَ فَتْحِ مَكَّةَ فَصَلَّى ثَمَانِي رَكَعَاتٍ مَا رَأَيْتُهُ صَلَّى صَلَاةً قَطُّ أَخَفَّ مِنْهَا غَيْرَ أَنَّهُ كَانَ يُتِمُّ الرُّكُوعَ وَالسُّجُودَ وَلَمْ يَذْكُرْ ابْنُ بَشَّارٍ فِي حَدِيثِهِ قَوْلَهُ قَطُّ
އަދި [މުޙައްމަދު ބިން އަލް މުޘައްނާ] އާއި [އިބްނު ބައްޝާރު] ދެމީހުންވެސް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނެވެ؛ [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝުޢުބާ] ކިޔައިދެއްވީ [ޢަމްރު ބިން މުއްރަޙް] ގެ އަރިހުން [ޢަބްދުރުޙްމާން ބިން އަބޫލައިލާ] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'ރަސޫލުالله ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ދުޢާނަމާދު ކުރައްވާތަން އެއްވެސް މީހަކު އަޅުގަނޑަށް އަންގާފައެއް ނުވެއެވެ، [އުންމު ޙާނީ`] ފިޔަވައި، އެކަމަނާއަކީ އެއްފަހަރަކު ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ މައްކާ ފަތަޙަ ކުރި ދުވަސްވަރު އެކަލޭގެފާނުގެ ގެއަށް ވަދެވަޑައިގެން، ދެން އަށް ރަކްޢަތް ނަމާދުކުރެއްވި ވާހަކަ، އަދި އެވަގުތު އެނަމާދަށްވުރެ ލުއި ނަމާދެއް ކުރައްވާތަން އަޅުގަނޑު ދުވަހަކުވެސް ނުދެކެމެވެ ރުކޫޢުކުރުމާއި ސަޖިދަކުރުން'. ނަމަވެސް އެކަލޭގެފާނުގެ ޙަދީޘްފުޅުގައި އިބްނު ބައްޝާރު އެކަލޭގެފާނުގެ ބަސްފުޅުގެ ވާހަކައެއް އެއްގޮތަކަށްވެސް ވިދާޅުވެފައެއް ނުވެއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1178
و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى وَمُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ الْمُرَادِيُّ قَالَا أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ أَنَّ أَبَاهُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الْحَارِثِ بْنِ نَوْفَلٍ قَالَ سَأَلْتُ وَحَرَصْتُ عَلَى أَنْ أَجِدَ أَحَدًا مِنْ النَّاسِ يُخْبِرُنِي أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَبَّحَ سُبْحَةَ الضُّحَى فَلَمْ أَجِدْ أَحَدًا يُحَدِّثُنِي ذَلِكَ غَيْرَ أَنَّ أُمَّ هَانِئٍ بِنْتَ أَبِي طَالِبٍ أَخْبَرَتْنِي أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَى بَعْدَ مَا ارْتَفَعَ النَّهَارُ يَوْمَ الْفَتْحِ فَأُتِيَ بِثَوْبٍ فَسُتِرَ عَلَيْهِ فَاغْتَسَلَ ثُمَّ قَامَ فَرَكَعَ ثَمَانِيَ رَكَعَاتٍ لَا أَدْرِي أَقِيَامُهُ فِيهَا أَطْوَلُ أَمْ رُكُوعُهُ أَمْ سُجُودُهُ كُلُّ ذَلِكَ مِنْهُ مُتَقَارِبٌ قَالَتْ فَلَمْ أَرَهُ سَبَّحَهَا قَبْلُ وَلَا بَعْدُ قَالَ الْمُرَادِيُّ عَنْ يُونُسَ وَلَمْ يَقُلْ أَخْبَرَنِي
އަދި [ޙަރުމަލާ ބިން ޔަޙްޔާ] އާއި [މުޙައްމަދު ބިން ސަލާމަތު އަލް މުރާދީ] ދެމީހުންވެސް ވިދާޅުވިއެވެ؛ [ޢަބްދުالله ބިން ވަޙްބު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [ޔޫނުސް] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވީ [އިބްނު ޝިހާބު] ގެ އަރިހުން އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ [އިބްނު ޢަބްދުالله ބިން އަލް ހާރިޘް] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި އޭނާގެ ބައްޕަ ޔާތިއު [ޢަބްދުالله ބިން އަލް ހާރިޘް ބިން ނައުފަލް] ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ؛ 'އަހަރެން އެދުނީ އަދި ހަމަކަށަވަރުން އަހަރެން ވަރަށް ބޭނުންވީ މީހަކު އަހަންނަށް ކިޔައިދޭން، އޭނާ ބުނީ الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ދުޢާ ސުންނަތް ނަމާދު ކުރެއްވި ކަމަށާއި، ނަމަވެސް އެވާހަކަ ކިޔައިދިން މީހަކު [އުއްމު ހާނީ` ބިންތު އަބޫ ޠާލިބް] ފިޔަވައި އަޅުގަނޑަކަށް ނުފެނުނެވެ. އެކަމަނާ އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދިން ގޮތުގައި الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އަންނަނީ ދުވަސް ތަންކޮޅެއް ލަސްވެގެން، އެއީ މައްކާ ސިޓީ ފަތަޙަ ކުރުމުން ފޮތިގަނޑެއް ދީގެން ނިވާކޮށްފައި، ދެން ފެންވަރާށެވެ. އެއަށްފަހު އަށް ރަކުޢަތް ވަންދެން ކޮޅަށް ހުރެ ރުކޫޢު ކުރިއިރު، ގިނައިރު ހުއްޓިފައި ހުރި ކަމެއް ނުވަތަ ސަޖިދަ ކުރި ކަމެއް ނުވަތަ ސަޖިދަ ކުރި ކަމެއް ނޭނގެ، އެ ހުރިހާ ކަމެއް ގާތްގަނޑަކަށް އެއްގޮތެއް ކަމުގައި ހީވެއެވެ.' އަމްމް ހާނީ އިތުރަށް ވިދާޅުވީ؛ 'އެހެން ނަމަވެސް އޭގެ ކުރިންނާއި އޭގެ ފަހުން ސުންނަތް ޟިހާ ނަމާދު ކުރާތަން އަޅުގަނޑަކަށް ނުފެނެއެވެ'. އަލް މުރާދީ ޔޫނުސްގެ ފަރާތުން ބުނި ނަމަވެސް ޔޫނުސް ނުބުނެއެވެ؛ 'އަހަންނަށް އަންގާފައިވޭ'.
Hadith
Imam Muslim : 1179
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ أَبِي النَّضْرِ أَنَّ أَبَا مُرَّةَ مَوْلَى أُمِّ هَانِئٍ بِنْتِ أَبِي طَالِبٍ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ سَمِعَ أُمَّ هَانِئٍ بِنْتَ أَبِي طَالِبٍ تَقُولُ ذَهَبْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَامَ الْفَتْحِ فَوَجَدْتُهُ يَغْتَسِلُ وَفَاطِمَةُ ابْنَتُهُ تَسْتُرُهُ بِثَوْبٍ قَالَتْ فَسَلَّمْتُ فَقَالَ مَنْ هَذِهِ قُلْتُ أُمُّ هَانِئٍ بِنْتُ أَبِي طَالِبٍ قَالَ مَرْحَبًا بِأُمِّ هَانِئٍ فَلَمَّا فَرَغَ مِنْ غُسْلِهِ قَامَ فَصَلَّى ثَمَانِيَ رَكَعَاتٍ مُلْتَحِفًا فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ فَلَمَّا انْصَرَفَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ زَعَمَ ابْنُ أُمِّي عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ أَنَّهُ قَاتِلٌ رَجُلًا أَجَرْتُهُ فُلَانُ ابْنُ هُبَيْرَةَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ أَجَرْنَا مَنْ أَجَرْتِ يَا أُمَّ هَانِئٍ قَالَتْ أُمُّ هَانِئٍ وَذَلِكَ ضُحًى
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޙްޔާ] ރިވާކުރައްވާފައިވެއެވެ. އަޅުގަނޑު އެއްފަހަރަކު [މާލިކަށް] [އަބޫ ނަޒްޙރު] ގެ އަރިހުން ހިތުދަސްކުރީ، [އަބޫ މުއްރާޙް] އުއްމު ޙާނީ` ބިންތި އަބޫ ޠާލިބުގެ ކުރީގެ އަޅާ އޭނާއަށް އަންގާފައިވާ ވާހަކަ، އޭނާއަށް [އުމް ޙާނީ` ބިންތި އަބޫ ޠާލިބު] ބުނާ އަޑު އިވިފައިވާ ކަމެވެ؛ 'އަހަރެން الله ގެ ރަސޫލާއާ ބައްދަލުކުރަން ދިޔައީ، މައްކާ ސިޓީ ފަތަޙަކުރި އަހަރު، އަދި އޭނާ ފެންވަރާތަން ފެނުނުއިރު، އޭނާގެ އަންހެން ދަރިކަނބަލުން ފާތިމާ ފޮތިގަނޑަކުން ނިވާކޮށްފައި އޮތުމުން، އަހަރެން ސަލާމްކޮށް، އޭނާ އެދުނެވެ. 'އެއީ ކާކު؟' އަހަރެން ޖަވާބު ދިނީމެވެ؛ 'އަހަރެން، އުއްމު ހާނީ' އަބޫ ޠާލިބުގެ ދަރިކަނބަލުން'. އޭނާ ވިދާޅުވީ: 'މަރުހަބާ އޭ އުންމް ހާނީ' ކަމަށެވެ. ފެންވަރާލުމަށްފަހު ތެދުވެ ފޮތިގަނޑެއް އަޅައިގެން އަށް ރަކުޢަތް ނަމާދު ކުރިއެވެ. ނަމާދަށްފަހު އަހަރެން ބުނީމެވެ؛ 'އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، އަހަރެންގެ އަޚާ، ނަމަކަށް ކިޔާ ޢަލީ ބިން އަބޫ ޠާލިބު ހީކުރީ އަހަރެން ރައްކާތެރިކުރި މީހަކު، އެއީ ފަލަކީ ބިން ހުބައިރާ މަރާލަން ބޭނުންވާ ކަމުގައެވެ'. الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘް ކުރައްވާފައި ވެއެވެ: 'އޭ އުންމު ހާނީ ތިބާ ރައްކާތެރިކުރާ ކޮންމެ މީހަކު އަހަރެން ރައްކާތެރިކުރަމެވެ'. އުއްމު ހާނީ ވިދާޅުވީ 'އެ ހާދިސާ ހިނގީ ދުލުހާގެ ދުވަސްވަރު' ކަމަށެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 1180
و حَدَّثَنِي حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ حَدَّثَنَا مُعَلَّى بْنُ أَسَدٍ حَدَّثَنَا وُهَيْبُ بْنُ خَالِدٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي مُرَّةَ مَوْلَى عَقِيلٍ عَنْ أُمِّ هَانِئٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى فِي بَيْتِهَا عَامَ الْفَتْحِ ثَمَانِيَ رَكَعَاتٍ فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ قَدْ خَالَفَ بَيْنَ طَرَفَيْهِ
އަދި [ޙައްޖާޖު ބިން ޞަޢީރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް އަންގަވާފައިވާ [މުޢައްލަބު ބިން އަސަދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ވުހައިބް ބިން ޚާލިދު] [ޖަޢުފަރު ބިން މުޙައްމަދު] ގެ އަރިހުން [އޭނާގެ ބައްޕަ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ މުރާޙް] ގެ އަރިހުން ޢާޤިލްގެ ކުރީގެ އަޅުންގެ އަރިހުން، [އުއްމު ޙާނީ`] ގެ އަރިހުން، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމް އެއްފަހަރަކު އެކަލޭގެފާނުގެ ގޭގައި އަށް ރަކާޢަތް ނަމާދު ކުރެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ މައްކާ ފަތަޙަކުރީ އޭނާގެ ފޮތިގަނޑުގެ ދެކޮޅު އޭނާގެ ވަށައިގެން އޮޅާލައިގެންނެވެ'.
