Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith

Hadith

Imam Muslim : 1041

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَاللَّفْظُ لَهُمَا قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ أَثْقَلَ صَلَاةٍ عَلَى الْمُنَافِقِينَ صَلَاةُ الْعِشَاءِ وَصَلَاةُ الْفَجْرِ وَلَوْ يَعْلَمُونَ مَا فِيهِمَا لَأَتَوْهُمَا وَلَوْ حَبْوًا وَلَقَدْ هَمَمْتُ أَنْ آمُرَ بِالصَّلَاةِ فَتُقَامَ ثُمَّ آمُرَ رَجُلًا فَيُصَلِّيَ بِالنَّاسِ ثُمَّ أَنْطَلِقَ مَعِي بِرِجَالٍ مَعَهُمْ حُزَمٌ مِنْ حَطَبٍ إِلَى قَوْمٍ لَا يَشْهَدُونَ الصَّلَاةَ فَأُحَرِّقَ عَلَيْهِمْ بُيُوتَهُمْ بِالنَّارِ

[އިބްނު ނޫމައިރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [ބައްޕަ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ [އަލް އަޢްމާސީ] -އަދި އެއީ އެހެން ގޮތަކުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް- އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އަދި [އަބޫ ކުރުއިބް] އަށް ކިޔައިދިންއިރު، އެކަލޭގެފާނުގެ އަރިހުން ޙަދީޘްގެ ބަސްފުޅުތައް ލިޔުއްވުމުން، ދެމީހުންވެސް ވިދާޅުވިއެވެ؛ [އަބޫ މުޢާވިޔަތު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަލްއަޢުމާސީ] އިން [އަބޫ ޞާލިޙް] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވިއެވެ. الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. އަޅުގަނޑު ވަރަށް ބޭނުންވި ނަމާދު ޤާއިމުވާންދެން މީހަކު ފޮނުވަން، ދެން އަޅުގަނޑު މީހަކު ފޮނުވައިގެން އޭނާ ރައްޔިތުން އިސްކޮށް، ދެން އަޅުގަނޑާއި ބައެއް މީހުން ލަކުޑި ގެނެސްގެން ނަމާދަށް ނުދާ ބައެއް މީހުންނާ ބައްދަލުކުރީ، ދެން އަޅުގަނޑު އެމީހުންގެ ގެތައް އަންދާލީ.'

Hadith

Imam Muslim : 1042

و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَقَدْ هَمَمْتُ أَنْ آمُرَ فِتْيَانِي أَنْ يَسْتَعِدُّوا لِي بِحُزَمٍ مِنْ حَطَبٍ ثُمَّ آمُرَ رَجُلًا يُصَلِّي بِالنَّاسِ ثُمَّ تُحَرَّقُ بُيُوتٌ عَلَى مَنْ فِيهَا و حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ وَكِيعٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ بُرْقَانَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ الْأَصَمِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِهِ

[މުޙައްމަދު ބިން ރަފީޢު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [ޢަބްދުއްރަޒާޤް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މަޢުމަރު] [ޙައްމާމް ބިން މުނަބީޙް] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ މިއީ [އަބޫ ޙުރައިރާ] ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވި އެއްޗެއް، - ދެން އަބޫ ޙުރައިރާ ބައެއް ޙަދީޘްތަކެއް ފާހަގަކުރެއްވި، އޭގެ ތެރޭގައި - الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވިއެވެ: 'އަހަރެން ވަރަށް ބޭނުންވީ ޒުވާނުންނަށް ލަކުޑި ތައްޔާރުކުރުމަށް އަމުރުކުރަން، ދެން އަޅުގަނޑު އަމުރުކުރީ މީސްތަކުން ނަމާދުގައި އިސްކޮށް، ދެން ގެތަކާއި... އެމީހުންގެ އަހުލުވެރިން - ޖަމާޢަތުގެ ނަމާދަށް ނުދިޔަ މީހުން - އަންދާލުމަށެވެ.' އަދި [ޒުހައިރު ބިން ޙަރްބު] އާއި [އަބޫ ކުރުއިބް] އަދި [އިޝާޤު ބިން އިބްރާހީމް] އިން [ވާކީޢު] އިން [ޖަޢުފަރު ބިން ބަރުޤާން] އިން [ޔަޒީދު ބިން އަލް އަޝަމް] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން ނަބިއްޔާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން މަތީގައިވާ ފަދައިން ޙަދީޘާއެކު އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނެވެ.

Hadith

Imam Muslim : 1043

و حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يُونُسَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَقَ عَنْ أَبِي الْأَحْوَصِ سَمِعَهُ مِنْهُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِقَوْمٍ يَتَخَلَّفُونَ عَنْ الْجُمُعَةِ لَقَدْ هَمَمْتُ أَنْ آمُرَ رَجُلًا يُصَلِّي بِالنَّاسِ ثُمَّ أُحَرِّقَ عَلَى رِجَالٍ يَتَخَلَّفُونَ عَنْ الْجُمُعَةِ بُيُوتَهُمْ

އަދި އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާވެފައި އޮތީ [އަޙްމަދު ބިން ޢަބްދުﷲ ބިން ޔޫނުސް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޒުހައިރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫ އިސްޙާޤަށް] [އަބޫ އަލް އަޙްވާޝް] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާފައިވާ ގޮތުގައި، އަބޫ އިސްޙާޤު އޭނާގެ ކިބައިން، [ޢަބްދުالله] ގެ އަރިހުން، ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ހުކުރުނަމާދު ގެއްލިފައިވާ މީހުންނަށް ވިދާޅުވި ވާހަކައެވެ ރައްޔިތުން ލީޑް ކުރުމަށް، ދެން އަޅުގަނޑު އަމުރުކުރަނީ ހުކުރު ނަމާދު ގެއްލިފައިވާ މީހުންގެ ގެތައް އަންދާލުމަށެވެ.'

Hadith

Imam Muslim : 1044

و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَسُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ وَيَعْقُوبُ الدَّوْرَقِيُّ كُلُّهُمْ عَنْ مَرْوَانَ الْفَزَارِيِّ قَالَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا الْفَزَارِيُّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَصَمِّ قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ الْأَصَمِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلٌ أَعْمَى فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّهُ لَيْسَ لِي قَائِدٌ يَقُودُنِي إِلَى الْمَسْجِدِ فَسَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يُرَخِّصَ لَهُ فَيُصَلِّيَ فِي بَيْتِهِ فَرَخَّصَ لَهُ فَلَمَّا وَلَّى دَعَاهُ فَقَالَ هَلْ تَسْمَعُ النِّدَاءَ بِالصَّلَاةِ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَأَجِبْ

އަދި [ޤުޠައިބާ ބިން ސަޢީދު] އާއި [އިޝާޤް ބިން އިބްރާހީމް] އާއި [ސުވައިދު ބިން ސަޢީދު] އަދި [ޔަޢުޤޫބު އައްދައުރަޤީ]، އެ އެންމެންނަކީވެސް [މަރްވާން އަލް ފިޒާރީ] ގެ އަރިހުންނެވެ. [ޤުތައިބާ] ވިދާޅުވިއެވެ؛ [އަލްފިޒާރީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢުބައިދުالله ބިން އަލް އަޝަމް] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ [ޔާޒީދު ބިން އަލް އަޝަމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫ ހުރައިރާ] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'ލޯފަން މީހަކު ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ގެ އަރިހަށް އައިސް ވިދާޅުވިއެވެ: 'އޭ ރަސޫލާ، އަހަރެންގެ މިސްކިތަށް މަގުދައްކައިދޭނެ މީހަކު ނެތެވެ.' އެއަށްފަހު ގޭގައި ނަމާދު ކުރުމުގެ ހުއްދައަށް އެދި ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން އެދުނެވެ. އެ ޞަޙާބީ ފަހަތަށް އެނބުރުމުން އަނެއްކާވެސް އެހިއެވެ. އެމީހާ ޖަވާބު ދިނެވެ؛ 'އާނ'. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ: 'ދައުވަތު ފުރިހަމަ ކުރައްވާ -ޖަމާޢަތުގެ ނަމާދަށް ހާޒިރުވުން-'.

Hadith

Imam Muslim : 1045

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ بْنُ أَبِي زَائِدَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عُمَيْرٍ عَنْ أَبِي الْأَحْوَصِ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ لَقَدْ رَأَيْتُنَا وَمَا يَتَخَلَّفُ عَنْ الصَّلَاةِ إِلَّا مُنَافِقٌ قَدْ عُلِمَ نِفَاقُهُ أَوْ مَرِيضٌ إِنْ كَانَ الْمَرِيضُ لَيَمْشِي بَيْنَ رَجُلَيْنِ حَتَّى يَأْتِيَ الصَّلَاةَ وَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَّمَنَا سُنَنَ الْهُدَى وَإِنَّ مِنْ سُنَنِ الْهُدَى الصَّلَاةَ فِي الْمَسْجِدِ الَّذِي يُؤَذَّنُ فِيهِ

[އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [މުޙައްމަދު ބިން ބިޝްރު އަލްޢަބްދީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޒަކަރިއްޔާ ބިން އަބޫ ޒައިދާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޢަބްދުލްމާލިކް ބިން އުމައިރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫލް އަޙްވާޝް] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި އޭނާ ވިދާޅުވީ؛ [ޢަބްދުﷲ] ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އަޅުގަނޑުމެން ހީކުރީ ނަމާދަށް ނުދާ މީހަކު ނެތް ކަމަށް - ޖަމާޢަތުގެ ގޮތުގައި - އޭނާއަކީ ނިފާޤުކަން ފާޅުވާ މުނާފިޤެއް ކަމުގައި ނުވަތަ ބަލިވެއްޖެނަމަ ދެން ނަމާދަށް ހާޒިރުވާންދެން ދެމީހެއްގެ މެދުގައި ކޮނޑުގައި ހިނގާ މީހެއް ކަމުގައި ނޫނީ.' އަބްދުﷲ ބިން މަސްއޫދު ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ހިދާޔަތުގެ ސުންނަތްތައް އުނގަންނައިދެއްވިއިރު، ހިދާޔަތުގެ ސުންނަތްތަކުގެ ތެރޭގައި މިސްކިތުގައި ފަރުޟު ނަމާދު ކުރުން ހިމެނެއެވެ.

Hadith

Imam Muslim : 1046

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ دُكَيْنٍ عَنْ أَبِي الْعُمَيْسِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ الْأَقْمَرِ عَنْ أَبِي الْأَحْوَصِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ مَنْ سَرَّهُ أَنْ يَلْقَى اللَّهَ غَدًا مُسْلِمًا فَلْيُحَافِظْ عَلَى هَؤُلَاءِ الصَّلَوَاتِ حَيْثُ يُنَادَى بِهِنَّ فَإِنَّ اللَّهَ شَرَعَ لِنَبِيِّكُمْ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سُنَنَ الْهُدَى وَإِنَّهُنَّ مِنْ سُنَنِ الْهُدَى وَلَوْ أَنَّكُمْ صَلَّيْتُمْ فِي بُيُوتِكُمْ كَمَا يُصَلِّي هَذَا الْمُتَخَلِّفُ فِي بَيْتِهِ لَتَرَكْتُمْ سُنَّةَ نَبِيِّكُمْ وَلَوْ تَرَكْتُمْ سُنَّةَ نَبِيِّكُمْ لَضَلَلْتُمْ وَمَا مِنْ رَجُلٍ يَتَطَهَّرُ فَيُحْسِنُ الطُّهُورَ ثُمَّ يَعْمِدُ إِلَى مَسْجِدٍ مِنْ هَذِهِ الْمَسَاجِدِ إِلَّا كَتَبَ اللَّهُ لَهُ بِكُلِّ خَطْوَةٍ يَخْطُوهَا حَسَنَةً وَيَرْفَعُهُ بِهَا دَرَجَةً وَيَحُطُّ عَنْهُ بِهَا سَيِّئَةً وَلَقَدْ رَأَيْتُنَا وَمَا يَتَخَلَّفُ عَنْهَا إِلَّا مُنَافِقٌ مَعْلُومُ النِّفَاقِ وَلَقَدْ كَانَ الرَّجُلُ يُؤْتَى بِهِ يُهَادَى بَيْنَ الرَّجُلَيْنِ حَتَّى يُقَامَ فِي الصَّفِّ

އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އަލްފަދުލް ބިން ޑޫކައިން] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫ އަލް އުމައިސްގެ އަރިހުން] [ޢަލީ ބިން އަލް އަޤްމަރު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ އަލް އަޙްވާޝް] ގެ އަރިހުން [ޢަބްދުالله] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވިއެވެ. "މުސްލިމެއްގެ ގޮތުގައި މާދަމާ الله އާއި ބައްދަލުކުރަން ބޭނުންވާ މީހާ، އެތަނުގައި ހުރި ހުރިހާ ދުޢާތަކަށް، ނަމާދުގެ ގޮވާލުން އަޑުއިވޭ ކޮންމެ ތަނެއްގައި، ހަމަކަށަވަރުން الله ތަޢާލާ ތިބާގެ ނަބިއްޔާއަށް ހިދާޔަތުގެ ސުންނަތްތައް ކަނޑައަޅުއްވާފައި، އަދި ހަމަކަށަވަރުން ހުރިހާ ދުޢާތަކެއް، ހިދާޔަތުގެ ސުންނަތްތަކުގެ ތެރެއިން، މިސްކިތުގައި، ނުވަތަ އޭނާގެ ގެއަށް ޙާޟިރުނުވާ މީހަކު ފަދައިން ތިބާގެ ގެތަކުގައި ނަމާދުކޮށްފިނަމަ، އޭގެ މާނައަކީ ތިބާ ދޫކޮށްލާފައިވާ ކަމެވެ." ތިބާގެ ރަސޫލާގެ ސުންނަތް، ތިބާގެ ނަބިއްޔާގެ ސުންނަތް ދޫކޮށްލައިފިނަމަ، ތިބާ ހަމަކަށަވަރުން މަގުފުރެދިގެންދާނެ، އެއްވެސް މީހަކު ރަނގަޅަށް ޠާހިރު ނުވެ، ދެން އެތަނުގައި ހުރި މިސްކިތްތަކުގެ ތެރެއިން މިސްކިތަކަށް ދާއިރު، الله އޭނާ އަޅާ ކޮންމެ ފިޔަވަޅަކުން އޭނާއަށް ހެޔޮ ޢަމަލެއް ލިޔުއްވައި، އެއާއެކު الله އޭނާގެ ދަރަޖަ މަތިކުރައްވައި، އެކަމުގެ ސަބަބުން އޭނާގެ ފާފަތައް ފޮހެލައްވައެވެ އެމީހެއްގެ ނިފާޤުކަން ސާފު - ހަގީގީ މުނާފިޤެއް -، ހަމަކަށަވަރުން އަޅުގަނޑުމެންގެ ތެރެއިން އެކަކު ކުރިން މިހާރު ހުރި ނަމާދު ސަފުތައް ޤާއިމު ކުރެވެންދެން ދެމީހެއްގެ މެދުގައި ބަހައްޓަން ޖެހުނެވެ."

Hadith

Imam Muslim : 1047

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ الْمُهَاجِرِ عَنْ أَبِي الشَّعْثَاءِ قَالَ كُنَّا قُعُودًا فِي الْمَسْجِدِ مَعَ أَبِي هُرَيْرَةَ فَأَذَّنَ الْمُؤَذِّنُ فَقَامَ رَجُلٌ مِنْ الْمَسْجِدِ يَمْشِي فَأَتْبَعَهُ أَبُو هُرَيْرَةَ بَصَرَهُ حَتَّى خَرَجَ مِنْ الْمَسْجِدِ فَقَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ أَمَّا هَذَا فَقَدْ عَصَى أَبَا الْقَاسِمِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

[އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫ އަލް އަޙްވާޝް] [އިބްރާހީމް ބިން އަލް މުހާޖިރު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޝަޢުޠާ] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ: 'އަޅުގަނޑުމެން [އަބޫ ޙުރައިރާ] އާއި އެކު މިސްކިތުގައި އިށީނދެގެން ތިއްބާ، މުއައްޒިން ނަމާދު ގޮވާލުމުން، މީހަކު ތެދުވެ ހިނގަމުން ދަނިކޮށް މިސްކިތުން ނުކުމެގެން ދިޔައެވެ. އެމީހާ މިސްކިތުން ނުކުންނަންދެން އަބޫ ހުރައިރާ އޭނާއަށް ފާރަލަމުން ދިޔައެވެ. އަބޫ ހުރައިރާ ދެން ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.

Hadith

Imam Muslim : 1048

و حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ الْمَكِّيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ هُوَ ابْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عُمَرَ بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَشْعَثَ بْنِ أَبِي الشَّعْثَاءِ الْمُحَارِبِيِّ عَنْ أَبِيهِ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ وَرَأَى رَجُلًا يَجْتَازُ الْمَسْجِدَ خَارِجًا بَعْدَ الْأَذَانِ فَقَالَ أَمَّا هَذَا فَقَدْ عَصَى أَبَا الْقَاسِمِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

އަދި [އިބްނު އަބޫ ޢުމަރު އަލް މަކީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސުފްޔާން]، އެއީ އިބްނު އުޔައިނާ، [ޢުމަރު ބިން ސަޢީދު] ގެ އަރިހުން [އަޝްޢަތު ބިން އަބޫ ޝަޢުޘްތަޢު އަލް މުޙަރީބީ] ގެ އަރިހުން [އޭނާގެ ބައްޕަ] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވިއެވެ އަބުލް ޤާސިމް ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމައަށް ނުކިޔަމަންތެރިވިއެވެ.

Hadith

Imam Muslim : 1049

حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا الْمُغِيرَةُ بْنُ سَلَمَةَ الْمَخْزُومِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ وَهُوَ ابْنُ زِيَادٍ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ حَكِيمٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي عَمْرَةَ قَالَ دَخَلَ عُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ الْمَسْجِدَ بَعْدَ صَلَاةِ الْمَغْرِبِ فَقَعَدَ وَحْدَهُ فَقَعَدْتُ إِلَيْهِ فَقَالَ يَا ابْنَ أَخِي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ صَلَّى الْعِشَاءَ فِي جَمَاعَةٍ فَكَأَنَّمَا قَامَ نِصْفَ اللَّيْلِ وَمَنْ صَلَّى الصُّبْحَ فِي جَمَاعَةٍ فَكَأَنَّمَا صَلَّى اللَّيْلَ كُلَّهُ و حَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْأَسَدِيُّ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ جَمِيعًا عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي سَهْلٍ عُثْمَانَ بْنِ حَكِيمٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ

[އިޝާޤު ބިން އިބްރާހީމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިން [އަލްމުޣީރާ ބިން ސަލާމާ އަލް މަޚްޒޫމީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ [ޢަބްދުލް ވަޙީދު، އެއީ އިބްނު ޒިޔާދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިން [ޢުޘްމާން ބިން ޙަކީމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ [ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން އަބޫ ޢަމްރާ] ވިދާޅުވިއެވެ؛ [ޢުޘްމާން ބިން އައްފާން] މިސްކިތަށް ވަދެވަޑައިގަތީ މަޣްރިބް ނަމާދަށްފަހު، އޭނާ އެކަނި އިށީނދެވަޑައިގަތުމުން، އަހަރެން އޭނާއާއެކު އިށީނީމެވެ. އޭނާ ވިދާޅުވީ؛ 'އޭ އަހަރެންގެ ކޮއްކޮ، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވާ އަޑު އިވިއްޖެއެވެ: 'ޢިޝާ ނަމާދު ޖަމާޢަތުގައި ކުރާ މީހަކު، ރޭގަނޑުގެ ބައި ނަމާދު ކުރި ކަހަލައެވެ. އަދި މި ޙަދީޘް އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދިނީ [ޒުހައިރު ބިން ޙަރްބު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ [މުޙައްމަދު ބިން ޢަބްދުﷲ އަލް އަސާދީ] -އަދި އެއީ އެހެން މަޞްދަރަކުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް- އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދިނީ [މުޙައްމަދު ބިން ރާފީޢު] ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢަބްދުއްރަޒާޤް] ކިޔައިދެއްވި، އެ އެންމެންވެސް [ސުފްޔާން] އިން [އަބޫ ޞަޙްލް ޢުޘްމާން ބިން ޙަކީމް] ގެ އަރިހުން މިކަހަލަ ޓްރާންސްމިޝަން ޗޭންއަކާއެކު.

Hadith

Imam Muslim : 1050

و حَدَّثَنِي نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ حَدَّثَنَا بِشْرٌ يَعْنِي ابْنَ مُفَضَّلٍ عَنْ خَالِدٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ سِيرِينَ قَالَ سَمِعْتُ جُنْدَبَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ صَلَّى الصُّبْحَ فَهُوَ فِي ذِمَّةِ اللَّهِ فَلَا يَطْلُبَنَّكُمْ اللَّهُ مِنْ ذِمَّتِهِ بِشَيْءٍ فَيُدْرِكَهُ فَيَكُبَّهُ فِي نَارِ جَهَنَّمَ

އަދި [ނަޞްރު ބިން ޢަލީ އަލް ޖުހުދުލާމީ] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި [ބިޝްރު، އެއީ އިބްނު އަލް މުފަދުލާލް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ބިޝްރު، އެއީ އިބްނު އަލް މުފަދުލާލް] [ޚާލިދު] ގެ އަރިހުން [އަނަސް ބިން ސިރީން] ގެ އަރިހުން ވިދާޅުވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ [ޖުންދަބު ބިން ޢަބްދުالله] ވިދާޅުވާ އަޑު އިވުނެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.

Hadith

Imam Muslim : 1051

و حَدَّثَنِيهِ يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدَّوْرَقِيُّ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ عَنْ خَالِدٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ سِيرِينَ قَالَ سَمِعْتُ جُنْدَبًا الْقَسْرِيَّ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ صَلَّى صَلَاةَ الصُّبْحِ فَهُوَ فِي ذِمَّةِ اللَّهِ فَلَا يَطْلُبَنَّكُمْ اللَّهُ مِنْ ذِمَّتِهِ بِشَيْءٍ فَإِنَّهُ مَنْ يَطْلُبْهُ مِنْ ذِمَّتِهِ بِشَيْءٍ يُدْرِكْهُ ثُمَّ يَكُبَّهُ عَلَى وَجْهِهِ فِي نَارِ جَهَنَّمَ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ عَنْ دَاوُدَ بْنِ أَبِي هِنْدٍ عَنْ الْحَسَنِ عَنْ جُنْدَبِ بْنِ سُفْيَانَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا وَلَمْ يَذْكُرْ فَيَكُبَّهُ فِي نَارِ جَهَنَّمَ

އަދި [ޔަޢުޤޫބު ބިން އިބްރާހީމް އަދު ދައުރާޤީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [އިސްމާޢީލް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޚާލިދު] ގެ އަރިހުން [އަނަސް ބިން ސިރީން] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވިއެވެ. އަޅުގަނޑަށް އަޑުއިވުނީ [ޖުންދަބް އަލް ޤަޞްރީ] ވިދާޅުވި ވާހަކައެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. އަދި [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، [ޔާޒީދު ބިން ހާރޫން] [ދައުދު ބިން އަބޫ ހިންދު] ގެ އަރިހުން [އަލްޙަސަން] ގެ އަރިހުން [ޖުންދަބު ބިން ސުފްޔާން] ގެ އަރިހުން ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން މިފަދަ ޙަދީޘަކާއެކު ކިޔައިދެއްވި ނަމަވެސް، 'ދެން الله އޭނާ މޫނު ތިރިކޮށް ނަރަކައަށް ވައްޓާލެއްވި' ކަމަށް ވިދާޅުވެފައެއް ނުވެއެވެ.

Hadith

Imam Muslim : 1052

حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَنَّ مَحْمُودَ بْنَ الرَّبِيعِ الْأَنْصَارِيَّ حَدَّثَهُ أَنَّ عِتْبَانَ بْنَ مَالِكٍ وَهُوَ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِمَّنْ شَهِدَ بَدْرًا مِنْ الْأَنْصَارِ أَنَّهُ أَتَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي قَدْ أَنْكَرْتُ بَصَرِي وَأَنَا أُصَلِّي لِقَوْمِي وَإِذَا كَانَتْ الْأَمْطَارُ سَالَ الْوَادِي الَّذِي بَيْنِي وَبَيْنَهُمْ وَلَمْ أَسْتَطِعْ أَنْ آتِيَ مَسْجِدَهُمْ فَأُصَلِّيَ لَهُمْ وَدِدْتُ أَنَّكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ تَأْتِي فَتُصَلِّي فِي مُصَلًّى فَأَتَّخِذَهُ مُصَلًّى قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَأَفْعَلُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ قَالَ عِتْبَانُ فَغَدَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو بَكْرٍ الصِّدِّيقُ حِينَ ارْتَفَعَ النَّهَارُ فَاسْتَأْذَنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَذِنْتُ لَهُ فَلَمْ يَجْلِسْ حَتَّى دَخَلَ الْبَيْتَ ثُمَّ قَالَ أَيْنَ تُحِبُّ أَنْ أُصَلِّيَ مِنْ بَيْتِكَ قَالَ فَأَشَرْتُ إِلَى نَاحِيَةٍ مِنْ الْبَيْتِ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَكَبَّرَ فَقُمْنَا وَرَاءَهُ فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ سَلَّمَ قَالَ وَحَبَسْنَاهُ عَلَى خَزِيرٍ صَنَعْنَاهُ لَهُ قَالَ فَثَابَ رِجَالٌ مِنْ أَهْلِ الدَّارِ حَوْلَنَا حَتَّى اجْتَمَعَ فِي الْبَيْتِ رِجَالٌ ذَوُو عَدَدٍ فَقَالَ قَائِلٌ مِنْهُمْ أَيْنَ مَالِكُ بْنُ الدُّخْشُنِ فَقَالَ بَعْضُهُمْ ذَلِكَ مُنَافِقٌ لَا يُحِبُّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَقُلْ لَهُ ذَلِكَ أَلَا تَرَاهُ قَدْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ يُرِيدُ بِذَلِكَ وَجْهَ اللَّهِ قَالَ قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّمَا نَرَى وَجْهَهُ وَنَصِيحَتَهُ لِلْمُنَافِقِينَ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِنَّ اللَّهَ قَدْ حَرَّمَ عَلَى النَّارِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ يَبْتَغِي بِذَلِكَ وَجْهَ اللَّهِ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ ثُمَّ سَأَلْتُ الْحُصَيْنَ بْنَ مُحَمَّدٍ الْأَنْصَارِيَّ وَهُوَ أَحَدُ بَنِي سَالِمٍ وَهُوَ مِنْ سَرَاتِهِمْ عَنْ حَدِيثِ مَحْمُودِ بْنِ الرَّبِيعِ فَصَدَّقَهُ بِذَلِكَ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ كِلَاهُمَا عَنْ عَبْدِ الرَّزَّاقِ قَالَ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ حَدَّثَنِي مَحْمُودُ بْنُ رَبِيعٍ عَنْ عِتْبَانَ بْنِ مَالِكٍ قَالَ أَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ يُونُسَ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ فَقَالَ رَجُلٌ أَيْنَ مَالِكُ بْنُ الدُّخْشُنِ أَوْ الدُّخَيْشِنِ وَزَادَ فِي الْحَدِيثِ قَالَ مَحْمُودٌ فَحَدَّثْتُ بِهَذَا الْحَدِيثِ نَفَرًا فِيهِمْ أَبُو أَيُّوبَ الْأَنْصَارِيُّ فَقَالَ مَا أَظُنُّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا قُلْتَ قَالَ فَحَلَفْتُ إِنْ رَجَعْتُ إِلَى عِتْبَانَ أَنْ أَسْأَلَهُ قَالَ فَرَجَعْتُ إِلَيْهِ فَوَجَدْتُهُ شَيْخًا كَبِيرًا قَدْ ذَهَبَ بَصَرُهُ وَهُوَ إِمَامُ قَوْمِهِ فَجَلَسْتُ إِلَى جَنْبِهِ فَسَأَلْتُهُ عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَحَدَّثَنِيهِ كَمَا حَدَّثَنِيهِ أَوَّلَ مَرَّةٍ قَالَ الزُّهْرِيُّ ثُمَّ نَزَلَتْ بَعْدَ ذَلِكَ فَرَائِضُ وَأُمُورٌ نَرَى أَنَّ الْأَمْرَ انْتَهَى إِلَيْهَا فَمَنْ اسْتَطَاعَ أَنْ لَا يَغْتَرَّ فَلَا يَغْتَرَّ و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ قَالَ حَدَّثَنِي الزُّهْرِيُّ عَنْ مَحْمُودِ بْنِ الرَّبِيعِ قَالَ إِنِّي لَأَعْقِلُ مَجَّةً مَجَّهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ دَلْوٍ فِي دَارِنَا قَالَ مَحْمُودٌ فَحَدَّثَنِي عِتْبَانُ بْنُ مَالِكٍ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ بَصَرِي قَدْ سَاءَ وَسَاقَ الْحَدِيثَ إِلَى قَوْلِهِ فَصَلَّى بِنَا رَكْعَتَيْنِ وَحَبَسْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى جَشِيشَةٍ صَنَعْنَاهَا لَهُ وَلَمْ يَذْكُرْ مَا بَعْدَهُ مِنْ زِيَادَةِ يُونُسَ وَمَعْمَرٍ

އަޅުގަނޑަށް [ޙަރުމަލާ ބިން ޔަޙްޔާ އައް ޠޫޖީބީ] ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އިބްނު ވަޙްބު] [އިބްނު ޝިހާބު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޔޫނޫސް] އަށް [މަޙްމޫދު ބިން ރަބީޢު އަލް އަންސާރީ] އެކަލޭގެފާނަށް ކިޔައިދެއްވި ވާހަކަ؛ އެއީ [ޢުޘްބާން ބިން މާލިކް] - ބަދުރުގެ ހަނގުރާމައިގައި ބައިވެރިވި ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ ޞަޙާބީއެއް، އަންޞާރުން - އެއްފަހަރަކު الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އާއި ބައްދަލުކުރައްވައި ވިދާޅުވީ؛ 'އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، އަހަރެންގެ ލޮލުގެ ފެނުން މިހާރު ގަބޫލެއް ނުކުރަން - އަހަރެންގެ ލޮލުގެ ފެނުން ފޮރުވިފައި - އަދި ކުރިން އަހަރެންގެ މީސްތަކުން ނަމާދުގައި ލީޑް ކުރަމުން ދިޔަ ނަމަވެސް ވާރޭ ވެހޭއިރު އަހަރެންނާއި އެމީހުންނާ ދެމެދުގައިވާ ވާދީ ފެންބޮޑުވާތީ އެމީހުންގެ މިސްކިތަށް ގޮސް ނަމާދުގައި ލީޑް ނުކުރެވޭނެއެވެ. އަޅުގަނޑު ވަރަށް އެދެން، އަޅުގަނޑުގެ ރައްޔިތުންގެ ނަމާދު މާލަމުގައި އައިސް ނަމާދު ކުރެއްވުމަކީ، އަޅުގަނޑަށް އެއީ އަޅުގަނޑުގެ ނަމާދު މާލަކަށް ހަދަން. އޭނާ ވިދާޅުވީ: 'ވަރަށް ރަނގަޅު، އަޅުގަނޑު އަންނާނަން، މާތްالله އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ'. އިތުބާން ވިދާޅުވީ؛ 'ދެން الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم، އަބޫބަކުރު އަސްސިއްދީޤު އާއި އެކު ދަތުރުފުޅު ފަށައިގަތީ މެންދުރު ކައިރިވެފައި ވަނިކޮށެވެ. الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ހުއްދައަށް އެދުމުން، އަހަރެން ހުއްދަ ދިނުމަށްފަހު، ގެއަށް ވަންނަންދެން އިށީނދެވަޑައިނުގަންނަވާ، ދެން ސުވާލުކުރެއްވީ: 'ތިޔަބޭފުޅުންގެ ގޭގައި އަޅުގަނޑު ނަމާދު ކުރަން ބޭނުންވަނީ ކޮންތާކު ހެއްޔެވެ؟' އެހެންކަމުން ގޭގެ ކަނަކަށް އިޝާރާތް ކޮށްލީމެވެ. الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ތެދުވެ ތަކްބީރު ވިދާޅުވި، ދެން އަހަރެމެން އޭނާގެ ފަހަތުގައި ހުރެ ދެ ރަކުޢަތް ނަމާދު ކުރެއްވި، ދެން ސަލާމް ވިދާޅުވި އެވެ.' އިތުބާން ވިދާޅުވީ؛ ދެން އަޅުގަނޑުމެން އޭނާ ހިފަހައްޓާލީ، ޚާޒީރު ކެއުމެއް ހުރުމުން، އެއީ ފުށާއި ގްރޭވީ އެއްކޮށްގެން މަސް، އަޅުގަނޑުމެން ގަސްތުގައި އޭނާއަށް ކައްކާފައި ހުރުމުންނެވެ. އިތުބާން އިތުރަށް ވިދާޅުވީ؛ ދެން އަވަށްޓެރިންގެ ބައެއް ފިރިހެނުން އަހަރެމެންގެ ވަށައިގެން ޖަމާވެ، ދެން މީހަކު ބުނީ؛ 'މާލިކް ބިން ދުޚްޝޫން ކޮބާ؟' އޭގެ ތެރެއިން ބައެއް މީހުން ޖަވާބު ދިނެވެ؛ 'އެއީ الله އާއި އެކަލާނގެ ރަސޫލާދެކެ ލޯބިނުވާ މުނާފިޤު މީހެކެވެ'. ވަގުތުން الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ފާޑުވިދާޅުވިއެވެ. [އިބްނު ޝިހާބު] ވިދާޅުވިއެވެ؛ ދެން އަޅުގަނޑު ބަނޫ ސަލީމްގެ ތެރެއިން އެއް ބޭފުޅާ [އަލް ޙުސައިން ބިން މުޙައްމަދު އަލް އަންސާރީ] - އެބޭކަލުންގެ ތެރެއިން އެންމެ މަތިވެރި ފިރިހެން ބޭފުޅާ - މަޙްމޫދު ބިން ރަބީޢުގެ ޙަދީޘާ ބެހޭގޮތުން ސުވާލު ކުރުމުން، ދެން އެކަލޭގެފާނު އެކަން ކަށަވަރުކޮށްދެއްވިއެވެ. [މުޙައްމަދު ބިން ރާފީޢު] އާއި [ޢަބްދު ބިން ޙުމައިދު]، އެދެބޭފުޅުންވެސް [ޢަބްދުއްރަޒާޤު] ގެ ބޭކަލުން ވިދާޅުވިއެވެ؛ [މާޢުމަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ [އަޒް ޒުހުރީ] އިން އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ [މަޙްމޫދު ބިން ރަބީޢު] އަޅުގަނޑަށް [އިތުބާން ބިން މާލިކު] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަހަރެން ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމްގެ އަރިހަށް އައިސް، ދެން ޔޫނުސްގެ ޙަދީޘް ފަދަ ޙަދީޘެއް ގެނެސްދެއްވީ، ހަމައެކަނި އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'ދެން މީހަކު އަހާލިއެވެ؛ 'މާލިކް ބިން ދުހްޝޫން ކޮބާ؟ ނުވަތަ ދުޚައިޝީންގެ ރިޑެކްޝަން އާއި އެކު ހެއްޔެވެ؟' އަދި އެކަލޭގެފާނު އެކަލޭގެފާނުގެ ޙަދީޘްފުޅުގައި އިތުރުކުރެއްވިއެވެ. އަދި އަޅުގަނޑު މި ޙަދީޘް ގިނަ ބަޔަކަށް ފޯރުކޮށްދިނީމެވެ، އޭގެ ތެރޭގައި އަބޫ އައްޔޫބު އަލް އަންސާރީ ވެސް ހިމެނިވަޑައިގަންނަވައެވެ. 'އަޅުގަނޑަށް އެނގިފައިވާ ގޮތުގައި އެއީ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވި ބޭފުޅެއް ނޫނެވެ. މަހުމޫދު ވިދާޅުވި އެވެ؛ 'އެހެންވީމާ އަހަރެން ހުވާކުރަން އަހަރެން އެނބުރި އިޓްބާންއަށް އައިސްފިނަމަ އޭނާ ގާތު އަހާނަމޭ'. މަހުމޫދު ކުރިއަށް ގެންދެވިއެވެ؛ 'އަހަރެން އެނބުރި އޭނާގެ ގާތަށް ގޮސް އަހަރެން އޭނާއާ ބައްދަލުވީ އޭނާ މުސްކުޅިވެ އޭނާގެ ލޮލުގެ ފެނުން ލޯފަންވެފައި، އެ ދުވަސްވަރު އޭނާއަކީ އޭނާގެ މީސްތަކުންގެ އިމާމެވެ.' ދެން އަހަރެން އެކަލޭގެފާނުގެ ކައިރީގައި އިށީނދެ، މި ޙަދީޘާ ބެހޭގޮތުން ސުވާލު ކުރުމުން، ދެން ފުރަތަމަ ފަހަރަށް އަޅުގަނޑަށް ރިވާކުރެއްވި ގޮތަށް ރިވާކުރެއްވިއެވެ. [އަޒް-ޒުހުރީ] ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އޭގެ ފަހުން ބައެއް ވާޖިބު ކަންކަމާއި މައްސަލަތައް ހާމަވެގެން ދިޔައީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފެނުނީ ހުރިހާ ކަމެއް ހައްލުވެގެން ދިޔަތަން، އެހެންވީމާ އޮޅުވާލުމުން ސަލާމަތްވެވޭ މީހަކަށް ދެން އެކަން ކުރައްވާ'. އަޅުގަނޑުމެން [އިޝާޤު ބިން އިބްރާހީމް] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އަލްވަލިދު ބިން މުސްލިމް] [އައުޒައި] އިން އަޅުގަނޑުމެންނަށް އެކަން އަންގަވާފައިވާ ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ އެއީ [މަޙްމޫދު ބިން ރަބީޢު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް [އަޒްޒުހްރީ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަހަރެންގެ ރަށަށް ނިސްބަތްވާ ބާލިދީއަކުން ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އުނގުޅުއްވި އުނގުޅުން އަދިވެސް ހަނދާން އެބަހުއްޓެވެ'. މަހުމޫދު ވިދާޅުވި އެވެ؛ އެއީ އަޅުގަނޑަށް [އިތުބާން ބިން މާލިކް] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަހަރެން ބުނީމެވެ؛ 'އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، އަހަރެންގެ ލޮލުގެ ފެނުން ނުބައިވެއްޖެ، ދެން އެކަލޭގެފާނުގެ ބަސްފުޅުތަކާ ހަމައަށް ޙަދީޘެއް ރިވާކުރެއްވިއެވެ؛ 'އެހެންކަމުން އެކަލޭގެފާނު އަޅުގަނޑުމެންނަށް ލީޑް ކުރައްވައިގެން ދެ ރަކްޢަތް ނަމާދު ކުރެއްވި، އޭގެ ފަހުން އަޅުގަނޑުމެން الله ގެ ރަސޫލާ ހިފެހެއްޓީ، ޚާސިޔާގެ ކެއްކުމުގެ ސަބަބުން، އެއީ އަޅުގަނޑުމެން އޭނާއަށް ކައްކާފައިވާ މަހާއި އެއްކޮށްފައިވާ ފުށުގެ ބަތް'. އެކަމަކު އެއަށްފަހު މަޙްމޫދު ބިން ރަބީޢު ޔޫނުސް އާއި މަޢުމަރު އިތުރުވުމުގެ ވާހަކައެއް ނުދައްކަވައެވެ.

Hadith

Imam Muslim : 1053

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ إِسْحَقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ جَدَّتَهُ مُلَيْكَةَ دَعَتْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِطَعَامٍ صَنَعَتْهُ فَأَكَلَ مِنْهُ ثُمَّ قَالَ قُومُوا فَأُصَلِّيَ لَكُمْ قَالَ أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ فَقُمْتُ إِلَى حَصِيرٍ لَنَا قَدْ اسْوَدَّ مِنْ طُولِ مَا لُبِسَ فَنَضَحْتُهُ بِمَاءٍ فَقَامَ عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَصَفَفْتُ أَنَا وَالْيَتِيمُ وَرَاءَهُ وَالْعَجُوزُ مِنْ وَرَائِنَا فَصَلَّى لَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ انْصَرَفَ

ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޙްޔާ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑު އެއްފަހަރަކު އަނަސް ބިން މާލިކުގެ އަރިހުން އިސްޙާޤު ބިން ޢަބްދުﷲ ބިން އަބޫ ތަލްޙާގެ އަރިހުން މާލިކަށް ރިވާކޮށްފައި އޮތީ، އެއްފަހަރަކު އޭނާގެ ކާފަ މުލައިކާ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމައަށް ދަޢުވަތު ދެއްވީ އަޅުގަނޑު ތައްޔާރުކުރި ކެއުމެއްގެ ސަބަބުން ކަމަށެވެ. އެ ކެއުމަށްފަހު ވިދާޅުވީ، ތެދުވެ، އަހަރެން ކަލޭގެފާނަށް ނަމާދުގައި ލީޑް ކުރާނަމޭ’ ކަމަށެވެ. އަނަސް ބިން މާލިކު ވިދާޅުވި އެވެ؛ 'އަހަރެން ދެން ތެދުވީ ދިގު މުއްދަތަކަށް ބޭނުން ކުރުމުން ކުލަ ކަޅުވެފައިވާ މެޓަކާ ދިމާއަށް، ދެން އެއަށް ފެން އުނގުޅާލީ، ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އެ މެޓެއްގައި ހުއްޓެވެ. އަހަރެން ދެން ސަފު ހެދީ އޭނާގެ ފަހަތުގައި ޔަތީމު ކުއްޖަކާއި އަހަރެމެންގެ ފަހަތުގައި މުސްކުޅި އަންހެނަކު ހުރެގެންނެވެ. الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ދެން އަޅުގަނޑުމެން ދުޢާކުރުމުގައި ދެ ރަކުޢަތަށް ގެންދެވި، ދެން އޭނާ ފުރައިގެން ދިޔައެވެ.'

Hadith

Imam Muslim : 1054

و حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ وَأَبُو الرَّبِيعِ كِلَاهُمَا عَنْ عَبْدِ الْوَارِثِ قَالَ شَيْبَانُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحْسَنَ النَّاسِ خُلُقًا فَرُبَّمَا تَحْضُرُ الصَّلَاةُ وَهُوَ فِي بَيْتِنَا فَيَأْمُرُ بِالْبِسَاطِ الَّذِي تَحْتَهُ فَيُكْنَسُ ثُمَّ يُنْضَحُ ثُمَّ يَؤُمُّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَنَقُومُ خَلْفَهُ فَيُصَلِّي بِنَا وَكَانَ بِسَاطُهُمْ مِنْ جَرِيدِ النَّخْلِ

އަދި [ޝައިބާން ބިން ފާރޫޚް] އާއި [އަބޫ ރަބީޢު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ، ދެމީހުންވެސް [ޢަބްދުލް ވާރިޘް] ގެ އަރިހުންނެވެ. [ޝައިބާން] ވިދާޅުވި އެވެ؛ [ޢަބްދުލް ވާރިތު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫ ޠައްޔަޙް] ގެ އަރިހުން [އަނަސް ބިން މާލިކު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމައަކީ އަޚްލާޤުގައި އެންމެ ރަނގަޅު މީސްތަކުން ކަމުގައި ވުމުން، ނަމާދުގެ ވަގުތު އައިސް އަހަރެމެންގެ ގޭގައި ހުރުމުން، އޭގެ ދަށުގައި އޮތް މެޓް ފަތުރާލުމަށް އަމުރު ކުރެއްވިއެވެ. އެއަށްފަހު ކުނިކަހާފައި އޭގެ މައްޗަށް ފެން އުނގުޅާފައި ހުއްޓެވެ. ދެން الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ނަމާދު އިސްކޮށް އުޅުއްވިއިރު، އަހަރެމެން އެކަލޭގެފާނުގެ ފަހަތުގައި ތިއްބަވައިގެން، ދެން އެކަލޭގެފާނު އަޅުގަނޑުމެންނާއެކު ދުޢާ ކުރެއްވިއެވެ. އަދި އެމީހުންގެ މެޓްތައް އޭރު ހަދާފައިވަނީ ޚުދުމުޚުތާރު ފަތުންނެވެ.

Hadith

Imam Muslim : 1055

حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ دَخَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَيْنَا وَمَا هُوَ إِلَّا أَنَا وَأُمِّي وَأُمُّ حَرَامٍ خَالَتِي فَقَالَ قُومُوا فَلِأُصَلِّيَ بِكُمْ فِي غَيْرِ وَقْتِ صَلَاةٍ فَصَلَّى بِنَا فَقَالَ رَجُلٌ لِثَابِتٍ أَيْنَ جَعَلَ أَنَسًا مِنْهُ قَالَ جَعَلَهُ عَلَى يَمِينِهِ ثُمَّ دَعَا لَنَا أَهْلَ الْبَيْتِ بِكُلِّ خَيْرٍ مِنْ خَيْرِ الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ فَقَالَتْ أُمِّي يَا رَسُولَ اللَّهِ خُوَيْدِمُكَ ادْعُ اللَّهَ لَهُ قَالَ فَدَعَا لِي بِكُلِّ خَيْرٍ وَكَانَ فِي آخِرِ مَا دَعَا لِي بِهِ أَنْ قَالَ اللَّهُمَّ أَكْثِرْ مَالَهُ وَوَلَدَهُ وَبَارِكْ لَهُ فِيهِ

އަޅުގަނޑަށް [ޒުހައިރު ބިން ޙަރްބު] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ހާޝިމް ބިން އަލް ޤާސިމް] [ސުލައިމާން] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ތަބިތު] [އަނަސް] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވިއެވެ. ދެން ވިދާޅުވިއެވެ: ތެދުވެ، ނަމާދު ވަގުތުތަކުން ބޭރުގައި ތިބާއާއެކު ނަމާދު ކުރާނަމެވެ. އެހެންކަމުން އޭނާ އަހަރެމެންނާއެކު ނަމާދުކުރިއެވެ. މީހަކު ތަބިތު ގާތު އަހާލިއެވެ: 'އަނަސް ކޮންތާކު ޖައްސާލީ؟' ތާބިތު ޖަވާބު ދިނެވެ: 'އެކަލޭގެފާނު އަނަސް އޭނާގެ ވާތްފަރާތުގައި ބަހައްޓަވައި، ދެން އަޅުގަނޑުމެން، ގޭބިސީއަށްޓަކައި، ދުނިޔެއާއި އާޚިރަތުގެ ހެޔޮކަމާއި އެކު ދުޢާ ކުރެއްވިއެވެ.' ދެން މަންމަ ބުންޏެވެ: 'އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، ތިބާގެ ކުޑަކުޑަ އަޅާ - މާނައަކީ އަނަސް - އޭނާއަށްޓަކައި ދުޢާ ކުރައްވާށެވެ!' ދެން އެކަލޭގެފާނު އަޅުގަނޑަށްޓަކައި ހުރިހާ ހެޔޮކަމެއް ދެއްވުމަށް ދުޢާކުރެއްވިއިރު، އެންމެ ފަހުން އަޅުގަނޑަށްޓަކައި ދުޢާކުރެއްވީ الله އަޚުއްމާ އަކްޠީރު މަލާހޫ ވަވާލަދާހޫ ވަބަރީކް ލާހޫ ފިހިހި - الله އޭނާގެ މުދަލާއި ދަރިން އިތުރުކޮށް، އޭނާއަށްޓަކައި ބަރަކާތް ލައްވާށެވެ.

Hadith

Imam Muslim : 1056

و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُخْتَارِ سَمِعَ مُوسَى بْنَ أَنَسٍ يُحَدِّثُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى بِهِ وَبِأُمِّهِ أَوْ خَالَتِهِ قَالَ فَأَقَامَنِي عَنْ يَمِينِهِ وَأَقَامَ الْمَرْأَةَ خَلْفَنَا و حَدَّثَنَاه مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ ح و حَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ يَعْنِي ابْنَ مَهْدِيٍّ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ بِهَذَا الْإِسْنَادِ

އަދި [އުބައިދުالله ބިން މުޢާދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [ބައްޕަ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝުޢޫބާ] [ޢަބްދުالله ބިން މުޚްތަރު] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވި، [މޫސާ ބިން އަނަސް] [އަނަސް ބިން މާލިކް] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދިން އަޑު އިވިވަޑައިގެންނެވިއެވެ. އަނަސް އިތުރަށް ވިދާޅުވީ؛ 'ދެން އޭނާ އަހަރެން އޭނާގެ ކަނާތްފަރާތުގައި ބަހައްޓާފައި އަންހެނުން އަހަރެމެންގެ ފަހަތުގައި ބަހައްޓާފައި'. [މުޙައްމަދު ބިން އަލް މުޘައްނާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] -އަދި އެއީ އެހެން މަޞްދަރަކުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް- އަޅުގަނޑަށް [ޒުހައިރު ބިން ޙަރްބް] ކިޔައިދެއްވި އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ [ޢަބްދުއްރަޙްމާން، މާނައަކީ އިބްނު މަހުދީ] އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝުޢޫބާ] ކިޔައިދިނީ މި ޗޭން އޮފް ޓްރާންސްމިޝަން އާއި އެކުގައެވެ.

Hadith

Imam Muslim : 1057

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى التَّمِيمِيُّ أَخْبَرَنَا خَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ قَالَ حَدَّثَنَا عَبَّادُ بْنُ الْعَوَّامِ كِلَاهُمَا عَنْ الشَّيْبَانِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَدَّادٍ قَالَ حَدَّثَتْنِي مَيْمُونَةُ زَوْجُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي وَأَنَا حِذَاءَهُ وَرُبَّمَا أَصَابَنِي ثَوْبُهُ إِذَا سَجَدَ وَكَانَ يُصَلِّي عَلَى خُمْرَةٍ

ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޙްޔާ ތަމީމީގައި އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، ޚާލިދު ބިން ޢަބްދުالله އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި - އަދި އެއީ އެހެން މަސްދަރަކުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް - އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ އައްބާދު ބިން އަލް އައްވަމް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، އެ ދެމީހުންވެސް އަޝްޝައިބާނީގެ ފަރާތުން އަބްދުالله ބިން ސިއްދާދުގެ އަރިހުން، އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ ރަސޫލާގެ އަނބިކަނބަލުން މައިމޫނާ އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި، އެކަމަނާ ވިދާޅުވީ: الله ގެ ރަސޫލާ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ، އެއްފަހަރަކު ނަމާދު ކުރައްވައިގެން އަޅުގަނޑު އޭނާއާ ސަފުގައި ހުރެގެން، ބައެއް ފަހަރު ސަޖިދަ ކުރާއިރު އޭނާގެ ހެދުންތަކުގައި އަތްލާ، ފޮތިގަނޑެއްގެ މަތީގައި ނަމާދު ކުރާނެއެވެ.

Hadith

Imam Muslim : 1058

و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ ح و حَدَّثَنِي سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ جَمِيعًا عَنْ الْأَعْمَشِ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَاللَّفْظُ لَهُ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ أَنَّهُ دَخَلَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَجَدَهُ يُصَلِّي عَلَى حَصِيرٍ يَسْجُدُ عَلَيْهِ

އަދި [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އާއި [އަބޫ ކުރުއިބް] ދެމީހުންވެސް ވިދާޅުވިއެވެ. [އަބޫ މުޢާވިޔަތު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި - އަދި އެއީ އެހެން މަޞްދަރަކުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް - [ސުވައިދު ބިން ސަޢީދު] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ [ޢަލީ ބިން މުޝީރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ހުރިހާ އެންމެން ކިޔައިދެއްވީ [އަލްއަޢުމާސީން] - އަދި އެއީ އެހެން މަޞްދަރަކުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް - [އިޝާޤް ބިން އިބްރާހީމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ވާހަކަތަކާއި، [އީސާ ބިން ޔޫނުސް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަލްއަޢްމާސީ] ކިޔައިދެއްވީ [އަބޫ ސުފްޔާން] އިން [ޖާބިރު] އިން އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ [އަބޫ ސަޢީދު އަލް ޚުދުރީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިން ގޮތުގައި އެއްފަހަރަކު ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އާއި ބައްދަލުވެވަޑައިގަތުމުން އޭނާ ސަޖިދަކުރާ މެޓުގައި ނަމާދު ކުރަމުން ދިޔަތަން ފެނުނެވެ.

Hadith

Imam Muslim : 1059

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ جَمِيعًا عَنْ أَبِي مُعَاوِيَةَ قَالَ أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَاةُ الرَّجُلِ فِي جَمَاعَةٍ تَزِيدُ عَلَى صَلَاتِهِ فِي بَيْتِهِ وَصَلَاتِهِ فِي سُوقِهِ بِضْعًا وَعِشْرِينَ دَرَجَةً وَذَلِكَ أَنَّ أَحَدَهُمْ إِذَا تَوَضَّأَ فَأَحْسَنَ الْوُضُوءَ ثُمَّ أَتَى الْمَسْجِدَ لَا يَنْهَزُهُ إِلَّا الصَّلَاةُ لَا يُرِيدُ إِلَّا الصَّلَاةَ فَلَمْ يَخْطُ خَطْوَةً إِلَّا رُفِعَ لَهُ بِهَا دَرَجَةٌ وَحُطَّ عَنْهُ بِهَا خَطِيئَةٌ حَتَّى يَدْخُلَ الْمَسْجِدَ فَإِذَا دَخَلَ الْمَسْجِدَ كَانَ فِي الصَّلَاةِ مَا كَانَتْ الصَّلَاةُ هِيَ تَحْبِسُهُ وَالْمَلَائِكَةُ يُصَلُّونَ عَلَى أَحَدِكُمْ مَا دَامَ فِي مَجْلِسِهِ الَّذِي صَلَّى فِيهِ يَقُولُونَ اللَّهُمَّ ارْحَمْهُ اللَّهُمَّ اغْفِرْ لَهُ اللَّهُمَّ تُبْ عَلَيْهِ مَا لَمْ يُؤْذِ فِيهِ مَا لَمْ يُحْدِثْ فِيهِ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَمْرٍو الْأَشْعَثِيُّ أَخْبَرَنَا عَبْثَرٌ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ بَكَّارِ بْنِ الرَّيَّانِ قَالَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُثَنَّى قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ شُعْبَةَ كُلُّهُمْ عَنْ الْأَعْمَشِ فِي هَذَا الْإِسْنَادِ بِمِثْلِ مَعْنَاهُ

[އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އާއި [އަބޫ ކުރުއިބް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ، މިހުރިހާ ކަމެއް [އަބޫ މުޢާވިޔަތުގެ] ކިބައިންނެވެ. [އަބޫ ކުރައިބް] ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ؛ [އަބޫ މުޢާވިޔަތު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަލްއަޢުމާސީ] އިން [އަބޫ ޞާލިޙް] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވިއެވެ. الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ: 'ޖަމާޢަތުގައި މީހަކު ކުރާ ނަމާދަކީ އޭނާގެ ގޭގައި އަދި ބާޒާރުގައި ނަމާދުކުރާ މީހެއްގެ ނަމާދަށްވުރެ ނުވަދިހަ ދަރަޖަ ބޮޑުވެގެންވާ ކަމެކެވެ އުފުލިގެން ގޮސް އޭނާގެ ފާފަތައް ފޮހެވިގެންދާއިރު، މިސްކިތަށް ވަންނަންދެން، މިސްކިތަށް ވަދެއްޖެނަމަ، ދެން އޭނާ ނަމާދުން ހިފެހެއްޓިހާ ހިނދަކު ނަމާދުގައި ގުނާލެވޭނެއެވެ އެއްވެސް އުނދަގުލެއް ނުއުފެދޭ އަދި ޙަދަޘް ކޮށްފައި ނުވާ މީހެކެވެ.' [ސައިދު ބިން ޢަމްރޫ] އާއި [އަލް އަޝްޢަތު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޢަބްޠަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި - އަދި އެއީ އެހެން މަޞްދަރަކުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް - [މުޙައްމަދު ބިން ބުއްކަރު ބިން ރަޔާން] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި، އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ [އިސްމާޢީލް ބިން ޒަކަރިއްޔާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި - އަދި އެއީ އެހެން މަޞްދަރަކުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް - [އިބްނު އަލް މުޘައްނާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ [އިބްނު އަދީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝުޢުބާއިން] ހުރިހާ އެންމެން [އަލްއަޢުމާޝް] އިން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ އެއް ޓްރާންސްމިޝަން އާއި މާނައެއްގެ ސިލްސިލާއެއްގެ ވާހަކައެވެ.

Hadith

Imam Muslim : 1060

و حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَيُّوبَ السَّخْتِيَانِيِّ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْمَلَائِكَةَ تُصَلِّي عَلَى أَحَدِكُمْ مَا دَامَ فِي مَجْلِسِهِ تَقُولُ اللَّهُمَّ اغْفِرْ لَهُ اللَّهُمَّ ارْحَمْهُ مَا لَمْ يُحْدِثْ وَأَحَدُكُمْ فِي صَلَاةٍ مَا كَانَتْ الصَّلَاةُ تَحْبِسُهُ

އަދި [އިބްނު އަބޫ ޢުމަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [ސުފްޔާން] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އައްޔޫބު އަސް ސަޚްތިޔާނީ] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ސިރީން] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ހުރައިރާ] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ. الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.