Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith
Hadith
Imam Muslim : 961
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ قَالَ عَمْرٌو حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي الْعَصْرَ وَالشَّمْسُ طَالِعَةٌ فِي حُجْرَتِي لَمْ يَفِئْ الْفَيْءُ بَعْدُ و قَالَ أَبُو بَكْرٍ لَمْ يَظْهَرْ الْفَيْءُ بَعْدُ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވަނީ [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އާއި [ޢަމްރު އަން ނާޤިދު] އެވެ. [ޢަމްރު] ވިދާޅުވިއެވެ؛ އެއީ [ސުފްޔާން] [ޢަޒް ޒުހުރީ] ގެ އަރިހުން [ޢުރުވާ] [ޢާއިޝަތު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވާ ގޮތުގައި، ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޢަޞްރު ނަމާދު ކުރެއްވީ އަހަރެންގެ ކޮޓަރީގައި އިރުގެ އަލިކަން ފާޅުވުމުން - މާނައަކީ އެއީ ފުދޭވަރަކަށް މެންދުރު ފަހު، އިރުގެ އަލިތައް ކުރިން އޭނާގެ ކޮޓަރިއަށް ވަދެފައިވާ ވަގުތު - އަދި ހިޔަނި އަދި މާ ބޮޑަށް ނުވަންނަ ވަގުތެވެ ސްލޭންޓެޑް' އެވެ. އެޑިޓޯރިއަލް އާއި އެކު [އަބޫބަކުރު] ވިދާޅުވި އިރު؛ 'އަދި އޭގެ ފަހުން ހިޔަނި އަދި ސާފުކޮށް ފެންނަން ނެތް'.
Hadith
Imam Muslim : 962
و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّ عَائِشَةَ زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخْبَرَتْهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُصَلِّي الْعَصْرَ وَالشَّمْسُ فِي حُجْرَتِهَا لَمْ يَظْهَرْ الْفَيْءُ فِي حُجْرَتِهَا
އަދި [ޙަރުމަލާ ބިން ޔަޙްޔާ] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދިނީ، [އިބްނު ވަޙްބު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ، [ޔޫނުސް] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދިނީ، [އިބްނު ޝިހާބު] ގެ އަރިހުން، އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ، [އުރުވާ ބިން ޒުބައިރު] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވީ، ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަނބިކަނބަލުން [ޢަޢީޝާ] އެކަމަނާއަށް އަންގަވާފައިވާ ވާހަކައެވެ އޭނާ) ޢަޞްރު ނަމާދު ކުރެއްވީ އޭނާގެ ކޮޓަރިއަށް އިރު ވަދެގެން ދިޔައިރު އޭނާގެ ކޮޓަރީގައި ހިޔަނިތައް އަދި ސާފުނުވާ ވަގުތުގައެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 963
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَابْنُ نُمَيْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي الْعَصْرَ وَالشَّمْسُ وَاقِعَةٌ فِي حُجْرَتِي
އެއީ [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އާއި [އިބްނު ނޫމައިރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައި ވާއިރު، އެދެބޭފުޅުންވެސް ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ؛ އެއީ [ވާކީ’] [ހިޝާމް] ގެ އަރިހުން [އައިޝަތު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި ކަމެކެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 964
حَدَّثَنَا أَبُو غَسَّانَ الْمِسْمَعِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُعَاذٌ وَهُوَ ابْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا صَلَّيْتُمْ الْفَجْرَ فَإِنَّهُ وَقْتٌ إِلَى أَنْ يَطْلُعَ قَرْنُ الشَّمْسِ الْأَوَّلُ ثُمَّ إِذَا صَلَّيْتُمْ الظُّهْرَ فَإِنَّهُ وَقْتٌ إِلَى أَنْ يَحْضُرَ الْعَصْرُ فَإِذَا صَلَّيْتُمْ الْعَصْرَ فَإِنَّهُ وَقْتٌ إِلَى أَنْ تَصْفَرَّ الشَّمْسُ فَإِذَا صَلَّيْتُمْ الْمَغْرِبَ فَإِنَّهُ وَقْتٌ إِلَى أَنْ يَسْقُطَ الشَّفَقُ فَإِذَا صَلَّيْتُمْ الْعِشَاءَ فَإِنَّهُ وَقْتٌ إِلَى نِصْفِ اللَّيْلِ
އަބޫ ޣައްސާން އަލް މިސްމާޢީ އާއި މުޙައްމަދު ބިން އަލް މުއްސައްނާ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ؛ މުޢާޛު މާނައީ އިބްނު ހިޝާމް އަޅުގަނޑަށް [އަހަރެންގެ ބައްޕައަށް] ޤަތަދާއިން އަބޫ އައްޔޫބުގެ އަރިހުން ޢަބްދުالله ބިން ޢަމްރުގެ އަރިހުން ކިޔައިދީފައިވަނީ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘް ކުރައްވާފައިވާ ވާހަކައެވެ؛ 'ފަޖުރު ނަމާދުކޮށްފިނަމަ، އޭގެ ވަގުތަކީ ޝައިޠާނާގެ ފުރަތަމަ ސޮރު ފާޅުވާންދެން، ޟުޙްރު ނަމާދު ކުރާނަމަ، އޭގެ ވަގުތަކީ އަޞްރު ނަމާދުގެ ވަގުތާއި ހަމައަށް، އަދި އަސްރު ނަމާދު ކުރާނަމަ، އޭގެ ވަގުތަކީ އިރު ރީނދޫވެ، މަޣްރިބް ނަމާދު ކުރާނަމަ، އޭގެ ވަގުތަކީ ސިޔާފާގު - ރަތް އުޑު - ނެތިގެންދާންދެން، އަދި ޢިޝާ ނަމާދު ކުރާނަމަ، އޭގެ ވަގުތެވެ ދަންވަރު.'
Hadith
Imam Muslim : 965
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ وَاسْمَهْ يَحْيَى بْنُ مَالِكٍ الْأَزْدِيُّ وَيُقَالُ الْمَرَاغِيُّ وَالْمَرَاغُ حَيٌّ مِنْ الْأَزْدِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَقْتُ الظُّهْرِ مَا لَمْ يَحْضُرْ الْعَصْرُ وَوَقْتُ الْعَصْرِ مَا لَمْ تَصْفَرَّ الشَّمْسُ وَوَقْتُ الْمَغْرِبِ مَا لَمْ يَسْقُطْ ثَوْرُ الشَّفَقِ وَوَقْتُ الْعِشَاءِ إِلَى نِصْفِ اللَّيْلِ وَوَقْتُ الْفَجْرِ مَا لَمْ تَطْلُعْ الشَّمْسُ حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ الْعَقَدِيُّ قَالَ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي بُكَيْرٍ كِلَاهُمَا عَنْ شُعْبَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَفِي حَدِيثِهِمَا قَالَ شُعْبَةُ رَفَعَهُ مَرَّةً وَلَمْ يَرْفَعْهُ مَرَّتَيْنِ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢުބައިދުالله ބިން މުޢާޛު އަލް އަންބަރީ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އަހަރެންގެ ބައްޕަ] [ޝަޢުބާ] [ޤަތަދާ] އިން [އަބޫ އައްޔޫބު] ގެ ނަމަކީ ޔަޙްޔާ ބިން މާލިކް އަލް އަޒާދީ ގެ އަރިހުން ކިޔައިދީފައިވާ ކަމަށާއި، އަދި އަލް މަރަޣީގެ ނަން ވެސް ދީފައިވާ ކަމަށާއި، -މަރަޣަކީ އަޒާދުގެ ރަށެއް- [ޢަބްދުالله ބިން ޢަމްރު] ގެ ފަރާތުން ރަސޫލާ (ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ) ގެ އަރިހުން ކަމަށެވެ އަދި الله ގެ ރަޙްމަތްފުޅުތައް އެކަލޭގެފާނަށް ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ އުފުލިފައެއް ނުވެއެވެ.' [ޒުހައިރު ބިން ހަރުބު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، [އަބޫ އަމީރު އަލް ޢަޤާދީ] ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ، -އަދި އެއީ އެހެން މަޞްދަރަކުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް- [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާޙް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، [ޔަޙްޔާ ބިން އަބޫ ބުކައިރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ، އެދެމީހުންވެސް [ޝުޢޫބާއިން] މި ޗޭނުޖެހުމުގެ ސިލްސިލާއާއެކު، އަދި އެދެމީހުންގެ ޙަދީޘްގައި ބައެއް ފަހަރު ޝުޢޫބާ އެކަން ރުހުންދީ ބައެއް ފަހަރު އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ އެކަމަށް ރުހުން ނުދެއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 966
و حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدَّوْرَقِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَقْتُ الظُّهْرِ إِذَا زَالَتْ الشَّمْسُ وَكَانَ ظِلُّ الرَّجُلِ كَطُولِهِ مَا لَمْ يَحْضُرْ الْعَصْرُ وَوَقْتُ الْعَصْرِ مَا لَمْ تَصْفَرَّ الشَّمْسُ وَوَقْتُ صَلَاةِ الْمَغْرِبِ مَا لَمْ يَغِبْ الشَّفَقُ وَوَقْتُ صَلَاةِ الْعِشَاءِ إِلَى نِصْفِ اللَّيْلِ الْأَوْسَطِ وَوَقْتُ صَلَاةِ الصُّبْحِ مِنْ طُلُوعِ الْفَجْرِ مَا لَمْ تَطْلُعْ الشَّمْسُ فَإِذَا طَلَعَتْ الشَّمْسُ فَأَمْسِكْ عَنْ الصَّلَاةِ فَإِنَّهَا تَطْلُعُ بَيْنَ قَرْنَيْ شَيْطَانٍ
އަޅުގަނޑަށް ރިވާވެފައި އޮތީ [އަޙްމަދު ބިން އިބްރާހީމް ޢަދު ދުރާޤީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވާ [ޢަބްދުޝްޝަމަދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވާ [ޙައްމާމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޤަތަދާ] [އަބޫ އައްޔޫބު] ގެ އަރިހުން [ޢަބްދުﷲ ބިން ޢަމްރޫ] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާފައިވާ ގޮތުގައި، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމް ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ: 'ޒުހުރު ނަމާދުގެ ވަގުތަކީ އިރު އޮއްސެވި ވަގުތެވެ މީހެއްގެ ހިޔަނި އޭނާގެ ދިގުމިނެއް ފަދައިން ޢަޞްރު ނަމާދުގެ ވަގުތު ނުލިބޭހާ ހިނދަކު، އަދި އަޞްރު ނަމާދުގެ ވަގުތަކީ އިރު ރީނދޫ ނުވާހާ ހިނދަކު، އަދި މަޣްރިބް ނަމާދުގެ ވަގުތަކީ ރަތް ފަތިސް - ސިޔާފާޤު - ނެތިގެން ނުދާހާ ހިނދަކު، އަދި ޢިޝާ ނަމާދުގެ ވަގުތަކީ ރޭގަނޑު ދަންވަރު ވަންދެން، އަދި ފަޖުރު ނަމާދުގެ ވަގުތަކީ ފަތިސް ވަގުތުން ފެށިގެން ދިގުދެމިގެންދާހާ ހިނދަކު އިރު އަރާފައި ނުވާތީ، އިރު އަރާނަމަ، ދެން ދުޢާ ނުކުރާށެވެ، ސަބަބަކީ އެއީ ޝައިޠާނާގެ ދެ ކަނދުރާގެ މެދުގައި އަރާތީއެވެ'.
Hadith
Imam Muslim : 967
و حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ يُوسُفَ الْأَزْدِيُّ حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ رَزِينٍ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ يَعْنِي ابْنَ طَهْمَانَ عَنْ الْحَجَّاجِ وَهُوَ ابْنُ حَجَّاجٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ أَنَّهُ قَالَ سُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ وَقْتِ الصَّلَوَاتِ فَقَالَ وَقْتُ صَلَاةِ الْفَجْرِ مَا لَمْ يَطْلُعْ قَرْنُ الشَّمْسِ الْأَوَّلُ وَوَقْتُ صَلَاةِ الظُّهْرِ إِذَا زَالَتْ الشَّمْسُ عَنْ بَطْنِ السَّمَاءِ مَا لَمْ يَحْضُرْ الْعَصْرُ وَوَقْتُ صَلَاةِ الْعَصْرِ مَا لَمْ تَصْفَرَّ الشَّمْسُ وَيَسْقُطْ قَرْنُهَا الْأَوَّلُ وَوَقْتُ صَلَاةِ الْمَغْرِبِ إِذَا غَابَتْ الشَّمْسُ مَا لَمْ يَسْقُطْ الشَّفَقُ وَوَقْتُ صَلَاةِ الْعِشَاءِ إِلَى نِصْفِ اللَّيْلِ
އަދި އަޅުގަނޑަށް ރިވާވެފައި އޮތީ [އަޙްމަދު ބިން ޔޫސުފް އަލް އަޒާދީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވަނީ [ޢުމަރު ބިން ޢަބްދުالله ބިން ރާޒިން] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އިބްރާހީމް މާނައީ އިބްނު ތަޙްމާން] [އަލްޙައްޖާޖުން މާނައީ އިބްނު ޙައްޖާޖު] [ޤަތަދާ] އިން [އަބޫ އައްޔޫބު] ގެ އަރިހުން [ޢަބްދުالله ބިން ޢަމްރު ބިން ޢާޝް] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވި ވާހަކައެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އާއި އެއްފަހަރަކު ނަމާދު ވަގުތުތަކާ ބެހޭގޮތުން ސުވާލު ކުރުމުން ދެން ވިދާޅުވިއެވެ: ފަތިސް ނަމާދުގެ ވަގުތު - ފަތިސް - އަކީ ޝައިޠާނާގެ ފުރަތަމަ ސޮރު ފާޅުވުމުގެ ކުރިން، އަދި މެންދުރު ނަމާދުގެ ވަގުތަކީ އިރު އުޑުމަތިން ފަހަތަށް ޖެހިފައިވާ ވަގުތެވެ ރީނދޫ ކުލައާއި އޭގެ ފުރަތަމަ ސޮރު ނެތިގެން ގޮސްފައިވާއިރު، ރަތްކުލައިގެ އިރުއޮއްސޭ ވަގުތު - ސިޔާފާގު - ނެތިގެންދާހާ ހިނދަކު އިރު ނެތިގެންދާ ޢަޞްރުނަމާދުގެ ވަގުތު، އަދި ރޭގަނޑު ނަމާދުކުރާ ވަގުތު 'ރޭގަނޑުގެ މެދުތެރެއާ ހަމައަށް' އެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 968
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى التَّمِيمِيُّ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبِي يَقُولُا لَا يُسْتَطَاعُ الْعِلْمُ بِرَاحَةِ الْجِسْمِ
ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޙްޔާ އަތު ތަމީމީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވެދެއްވާފައިވާ ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަބްދުالله ބިން ޔަހްޔާ ބިން އަބޫ ކާތިރު އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވެފައިވާ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ؛ ބައްޕަ ބުނި އަޑު އިވުނެވެ؛ 'ހަށިގަނޑަށް އަރާމުކޮށްގެން - ފަސްޖެހިގެން - ޢިލްމު ޙާޞިލު ނުކުރެވޭނެއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 969
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ كِلَاهُمَا عَنْ الْأَزْرَقِ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ يُوسُفَ الْأَزْرَقُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ رَجُلًا سَأَلَهُ عَنْ وَقْتِ الصَّلَاةِ فَقَالَ لَهُ صَلِّ مَعَنَا هَذَيْنِ يَعْنِي الْيَوْمَيْنِ فَلَمَّا زَالَتْ الشَّمْسُ أَمَرَ بِلَالًا فَأَذَّنَ ثُمَّ أَمَرَهُ فَأَقَامَ الظُّهْرَ ثُمَّ أَمَرَهُ فَأَقَامَ الْعَصْرَ وَالشَّمْسُ مُرْتَفِعَةٌ بَيْضَاءُ نَقِيَّةٌ ثُمَّ أَمَرَهُ فَأَقَامَ الْمَغْرِبَ حِينَ غَابَتْ الشَّمْسُ ثُمَّ أَمَرَهُ فَأَقَامَ الْعِشَاءَ حِينَ غَابَ الشَّفَقُ ثُمَّ أَمَرَهُ فَأَقَامَ الْفَجْرَ حِينَ طَلَعَ الْفَجْرُ فَلَمَّا أَنْ كَانَ الْيَوْمُ الثَّانِي أَمَرَهُ فَأَبْرَدَ بِالظُّهْرِ فَأَبْرَدَ بِهَا فَأَنْعَمَ أَنْ يُبْرِدَ بِهَا وَصَلَّى الْعَصْرَ وَالشَّمْسُ مُرْتَفِعَةٌ أَخَّرَهَا فَوْقَ الَّذِي كَانَ وَصَلَّى الْمَغْرِبَ قَبْلَ أَنْ يَغِيبَ الشَّفَقُ وَصَلَّى الْعِشَاءَ بَعْدَمَا ذَهَبَ ثُلُثُ اللَّيْلِ وَصَلَّى الْفَجْرَ فَأَسْفَرَ بِهَا ثُمَّ قَالَ أَيْنَ السَّائِلُ عَنْ وَقْتِ الصَّلَاةِ فَقَالَ الرَّجُلُ أَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ وَقْتُ صَلَاتِكُمْ بَيْنَ مَا رَأَيْتُمْ
[ޒުހައިރު ބިން ޙަރްބް] އާއި [ޢުބައިދުالله ބިން ސަޢީދު] ދެމީހުންވެސް [އަލްއަޒްރާޤު] އިން އަޅުގަނޑަށް ރިވާކުރެއްވިއެވެ. [ޒުހައިރު] ބުންޏެވެ؛ [އިޝާޤް ބިން ޔޫސުފް އަލް އަޒްރާޤު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސުފްޔާން] އަށް [އަލްޤަމަތް ބިން މާރުޞަދު] އިން [ސުލައިމާން ބިން ބުރައިދާ] ގެ އަރިހުން [އެކަލޭގެފާނުގެ ބައްޕާފުޅު] ގެ އަރިހުން ރަސޫލާގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވިއެވެ. އިރު އޮއްސުމުން ބިލާލަށް އަދަން ގޮވާލުމަށް އަމުރު ކުރެއްވި، ދެން ބިލާލް އަށް އަމުރު ކުރެއްވީ މެންދުރު ނަމާދު އިސްކޮށް، އޭގެ ފަހުން ބިލާލް އަށް އަމުރު ކުރެއްވީ މެންދުރު ނަމާދަށް އަދަން ގޮވާލަން، އެއީ އަދިވެސް އިރު ވިދާ ހުދުކޮށް އަރަމުން ދިޔައިރު، ދެން ބިލާލް އަށް އަމުރު ކުރެއްވީ މަޣްރިބް ނަމާދު އިސްކޮށް، އެއީ އިރު ގެއްލިގެން ދިއުމުން، އޭގެ ފަހުން ބިލާލް އަށް އަމުރު ކުރެއްވީ އިސްހާ ނަމާދު އިސްކޮށްދެއްވުމަށް، އެއީ، ރަތް ވިލާގަނޑު ނެތިގެން ދިޔައިރު، ދެން އޭނާ ބިލާލަށް އަމުރުކުރީ ފަތިސް ނަމާދު -ފަޖްރު- އިސްކޮށް އުޅުމަށް، އެއީ ފަތިސް ފަތިސްވުމުންނެވެ. ދެވަނަ ދުވަހު ބިލާލްއަށް އަމުރުކުރީ މޫސުން ތަންކޮޅެއް ފިނިވާންދެން މެންދުރު ނަމާދު ލަސްކުރުމަށެވެ، އެހެންކަމުން ބިލާލް މޫސުން ތަންކޮޅެއް ފިނިވާންދެން ލަސްކޮށްދިނީ، މިހެންވެ އޭނާ އަރާމު ފޯރުކޮށްދިނީ މޫސުން ތަންކޮޅެއް ފިނިވާންދެން މެންދުރު ނަމާދު ލަސްކޮށް، އަދި އިރުއޮއްސުނު ވަގުތު މެންދުރު ނަމާދުކޮށް، ކުރިއަށްވުރެ ބޮޑަށް ލަސްކޮށް، އެއަށްފަހު ރަތް ވިލާގަނޑު ނެތިގެން ދިއުމުގެ ކުރިން މެންދުރު ނަމާދުކޮށް، އަދި އޭނާ ރޭގަނޑުގެ ތިންބައިކުޅަ އެއްބައި ފާއިތުވެގެން ދިޔަ ފަހުން ޢަޞްރު ނަމާދު ކުރައްވައި، ދެން ފަތިސް ނަމާދު ކުރެއްވުމުން ފަތިސް ނަމާދު ކުރައްވައި، ދެން ސުވާލު ކުރެއްވިއެވެ. އެމީހާ ބުންޏެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 970
و حَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عَرْعَرَةَ السَّامِيُّ حَدَّثَنَا حَرَمِيُّ بْنُ عُمَارَةَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ رَجُلًا أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلَهُ عَنْ مَوَاقِيتِ الصَّلَاةِ فَقَالَ اشْهَدْ مَعَنَا الصَّلَاةَ فَأَمَرَ بِلَالًا فَأَذَّنَ بِغَلَسٍ فَصَلَّى الصُّبْحَ حِينَ طَلَعَ الْفَجْرُ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالظُّهْرِ حِينَ زَالَتْ الشَّمْسُ عَنْ بَطْنِ السَّمَاءِ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالْعَصْرِ وَالشَّمْسُ مُرْتَفِعَةٌ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالْمَغْرِبِ حِينَ وَجَبَتْ الشَّمْسُ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالْعِشَاءِ حِينَ وَقَعَ الشَّفَقُ ثُمَّ أَمَرَهُ الْغَدَ فَنَوَّرَ بِالصُّبْحِ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالظُّهْرِ فَأَبْرَدَ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالْعَصْرِ وَالشَّمْسُ بَيْضَاءُ نَقِيَّةٌ لَمْ تُخَالِطْهَا صُفْرَةٌ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالْمَغْرِبِ قَبْلَ أَنْ يَقَعَ الشَّفَقُ ثُمَّ أَمَرَهُ بِالْعِشَاءِ عِنْدَ ذَهَابِ ثُلُثِ اللَّيْلِ أَوْ بَعْضِهِ شَكَّ حَرَمِيٌّ فَلَمَّا أَصْبَحَ قَالَ أَيْنَ السَّائِلُ مَا بَيْنَ مَا رَأَيْتَ وَقْتٌ
އަދި އަޅުގަނޑަށް [އިބްރާހީމް ބިން މުޙައްމަދު ބިން ޢަރުޢަރާ ޢަޞްސާމީ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ޙަރާމީ ބިން ޢުމަރާ] [އަލްޤަމާ ބިން ޢުމަރާ] [ސުލައިމާން ބިން ބުރައިދާ] ގެ އަރިހުން [އެކަލޭގެފާނުގެ ބައްޕާފުޅުގެ އަރިހުން] [އަލްޤަމަތު ބިން މަރްޞަދު] އިން އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝުޢޫބާ] ކިޔައިދެއްވީ، ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހަށް މީހަކު އައިސް ނަމާދު ވަގުތުތަކާ ބެހޭގޮތުން ސުވާލު ކުރުމުންނެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ: 'އަހަރެމެންނާއެކު ނަމާދުކޮށްލައްވާށެވެ.' ދެން ބިލާލްއަށް އަމުރުކުރެއްވީ އަދިވެސް އަނދިރިވެފައި އޮއްވާ ނަމާދު ގޮވާލުމަށެވެ، ދެން ފަޖުރު ނަމާދު ކުރީ އިރު ފަތިސްވުމުން، ދެން އަމުރުކުރެއްވީ އިރު އުޑުމަތިން ކުޑަކޮށް ތިރިކޮށްފައި ހުންނައިރު މެންދުރު ނަމާދަށް ގޮވާލުމަށެވެ ސެޓްކޮށްފައި، ދެން އޭނާ އަމުރުކުރީ ރޭގެ ތިންބައިކުޅަ އެއްބައި ފާއިތުވެގެން - ނުވަތަ އޭގެ ބައެއް ފާއިތުވެގެން ދިޔައިރު 'އީޝާ' ނަމާދަށް ނަމާދަށް ގޮވާލުމަށެވެ. ހަރާމީއަށް ޝައްކު ކުރެވުނީ - ޖެހިގެން އައި ދުވަހު، އޭނާ ސުވާލުކުރީ: 'ކުރިން އެދުނު މީހާ ކޮބާ؟' އެ ދެ ވަގުތާއި ދޭތެރޭގައި، ނަމާދު ވަގުތުތަކެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 971
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا بَدْرُ بْنُ عُثْمَانَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي مُوسَى عَنْ أَبِيهِ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ أَتَاهُ سَائِلٌ يَسْأَلُهُ عَنْ مَوَاقِيتِ الصَّلَاةِ فَلَمْ يَرُدَّ عَلَيْهِ شَيْئًا قَالَ فَأَقَامَ الْفَجْرَ حِينَ انْشَقَّ الْفَجْرُ وَالنَّاسُ لَا يَكَادُ يَعْرِفُ بَعْضُهُمْ بَعْضًا ثُمَّ أَمَرَهُ فَأَقَامَ بِالظُّهْرِ حِينَ زَالَتْ الشَّمْسُ وَالْقَائِلُ يَقُولُ قَدْ انْتَصَفَ النَّهَارُ وَهُوَ كَانَ أَعْلَمَ مِنْهُمْ ثُمَّ أَمَرَهُ فَأَقَامَ بِالْعَصْرِ وَالشَّمْسُ مُرْتَفِعَةٌ ثُمَّ أَمَرَهُ فَأَقَامَ بِالْمَغْرِبِ حِينَ وَقَعَتْ الشَّمْسُ ثُمَّ أَمَرَهُ فَأَقَامَ الْعِشَاءَ حِينَ غَابَ الشَّفَقُ ثُمَّ أَخَّرَ الْفَجْرَ مِنْ الْغَدِ حَتَّى انْصَرَفَ مِنْهَا وَالْقَائِلُ يَقُولُ قَدْ طَلَعَتْ الشَّمْسُ أَوْ كَادَتْ ثُمَّ أَخَّرَ الظُّهْرَ حَتَّى كَانَ قَرِيبًا مِنْ وَقْتِ الْعَصْرِ بِالْأَمْسِ ثُمَّ أَخَّرَ الْعَصْرَ حَتَّى انْصَرَفَ مِنْهَا وَالْقَائِلُ يَقُولُ قَدْ احْمَرَّتْ الشَّمْسُ ثُمَّ أَخَّرَ الْمَغْرِبَ حَتَّى كَانَ عِنْدَ سُقُوطِ الشَّفَقِ ثُمَّ أَخَّرَ الْعِشَاءَ حَتَّى كَانَ ثُلُثُ اللَّيْلِ الْأَوَّلِ ثُمَّ أَصْبَحَ فَدَعَا السَّائِلَ فَقَالَ الْوَقْتُ بَيْنَ هَذَيْنِ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ بَدْرِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ أَبِي مُوسَى سَمِعَهُ مِنْهُ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ سَائِلًا أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلَهُ عَنْ مَوَاقِيتِ الصَّلَاةِ بِمِثْلِ حَدِيثِ ابْنِ نُمَيْرٍ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ فَصَلَّى الْمَغْرِبَ قَبْلَ أَنْ يَغِيبَ الشَّفَقُ فِي الْيَوْمِ الثَّانِي
[މުޙައްމަދު ބިން ޢަބްދުالله ބިން ނޫމައިރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވެފައި [ބައްޕަ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވެފައި [ބަދަރު ބިން ޢުޘްމާން] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ މޫސާ] [އެކަލޭގެފާނުގެ ބައްޕާފުޅުގެ އަތުން] ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން ވިދާޅުވެފައިވަނީ، މީހަކު އޭނާގެ އަރިހަށް އައިސް ނަމާދު ވަގުތުތަކާ ބެހޭގޮތުން ސުވާލުކުރި ކަމަށާއި، ނަމަވެސް އޭނާ އެއްގޮތަކަށްވެސް ޖަވާބެއް ނުދެއްވާ ކަމަށެވެ. އަބޫ މޫސާގެ ބައްޕަ ބުންޏެވެ؛ 'ދެން ފަޖުރު ނަމާދު ކުރެއްވީ ދެންމެ ފަތިސްވެ، ޞަޙާބީން އަދި އެކަކު އަނެކަކު ދެނެގަނެވިފައި ނުވާއިރު، ދެން އަމުރުކުރެއްވީ - ފަޖުރު ނަމާދު ކުރުމަށް -، އެއަށްފަހު އިރު ޖެހިފައި އޮއްވާ ޟުޙްރު ނަމާދު ކުރެއްވީ، ދެން ސުވާލު ކުރި މީހާ ބުނީ: 'ދުވަހުގެ ދެބައިކުޅަ އެއްބައި ފާއިތުވެއްޖެއެވެ.!' އެމީހުންގެ ތެރެއިން އެންމެ ވިސްނުންތޫނު މީހާ ފަދައިން، ދެން އިރުއޮއްސޭ ވަގުތު މެންދުރު ނަމާދު ކުރުމަށް އަމުރު ކުރެއްވި، ދެން އިރު އޮއްސޭ ވަގުތު ޢަޞްރު ނަމާދު ކުރުމަށް އަމުރު ކުރެއްވި، އެއަށްފަހު އަޞްރު ނަމާދު ކުރުމަށް އަމުރު ކުރެއްވި، އެއީ ރަތް އަލިކަން ނެތިގެން ދިޔަ ދުވަހު، ޖެހިގެން އައި ދުވަހު ފަތިސް ނަމާދު ނިންމާލީ، -ފަތިސް ނަމާދަށްފަހު- އެމީހާ ބުންޏެވެ؛ 'އިރު އަރައިފި ނުވަތަ ގާތްގަނޑަކަށް އަރަނީ.!' އެއަށްފަހު އިއްޔެ ފަދައިން ޢަޞްރު ވަގުތާ ކައިރިވާންދެން މެންދުރު ނަމާދު ނިންމާލުމަށްފަހު، ދެން އޭނާގެ އަޞްރު ނަމާދު ނިންމާލީ، އޭނާގެ ސުވާލުވެރިޔާ ބުނި ނަމާދު ނިންމާލުމަށްފަހު؛ 'އިރު ރަތްވެއްޖެ.!' ދެން މަޣްރިބް ނަމާދު ނިންމާލީ ސިޔާފާގު -މެގަ ރެޑް- ނެތިގެންދާންދެން، އެއަށްފަހު ރޭގަނޑުގެ ފުރަތަމަ ތިންބައިކުޅަ އެއްބައި ފާއިތުވެގެންދާންދެން ޢަޞްރު ނަމާދު ނިންމާލުމަށްފަހު، ހެނދުނު ސުވާލުކުރާ މީހާއަށް ގޮވާލުމަށްފަހު ވިދާޅުވިއެވެ: 'ނަމާދު ވަގުތުތައް މި ދެ ފަހަރުގެ ދެމެދުގައި'. އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައިވާ ގޮތުގައި [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޞައްޢިބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ވާކީޢު] [ބަދަރު ބިން ޢުޘްމާން] ގެ އަރިހުން [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ މޫސާ] ގެ އަރިހުން އޭނާއަށް މި ޙަދީޘް އަޑުއިވިފައިވަނީ [އެކަލޭގެފާނުގެ ބައްޕާފުޅުގެ އަރިހުން] ކަމަށް ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ. 'އަދި ރަތް މެގަ ގެއްލުމުގެ ކުރިން ދެވަނަ ދުވަހު މަޣްރިބް ނަމާދު ކުރެއްވި'.
Hadith
Imam Muslim : 972
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ ابْنِ الْمُسَيَّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ قَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ أَنَّ ابْنَ شِهَابٍ أَخْبَرَهُ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ وَسَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ أَنَّهُمَا سَمِعَا أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ سَوَاءً
[ޤުޠައިބާ ބިން ސަޢީދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ލައިތް] ކިޔައިދެއްވި -އަދި އެއީ އެހެން މަޞްދަރަކުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް- އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [މުޙައްމަދު ބިން ރުމްޙް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަލްލައިތު] [އިބްނު ޝިހާބު] ގެ އަރިހުން [އިބްނު އަލް މުޞައްޔަބު] ގެ އަރިހުން އަދި [އަބޫ ސަލާމާ ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން] [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވިއެވެ. الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. އަދި [ޙަރުމަލާ ބިން ޔަޙްޔާ] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދިނީ [އިބްނު ވަޙްބު] އަޅުގަނޑަށް [ޔޫނުސް] ގާތު ވިދާޅުވީ [އިބްނު ޝިހާބު] އޭނާއަށް ކިޔައިދިން ވާހަކައެވެ. އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދިނީ [އަބޫ ސަލާމާ] އާއި [ސަޢީދު ބިން އަލް މުޞައްޔަބް] ދެމީހުންނަށްވެސް [އަބޫ ޙުރައިރާ] ވިދާޅުވާ އަޑު އިވިގެންނެވެ؛ މަތީގައިވާ ޙަދީޘްގައިވާ ފަދައިން الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވިއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 973
و حَدَّثَنِي هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الْأَيْلِيُّ وَعَمْرُو بْنُ سَوَّادٍ وَأَحْمَدُ بْنُ عِيسَى قَالَ عَمْرٌو أَخْبَرَنَا وَقَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عَمْرٌو أَنَّ بُكَيْرًا حَدَّثَهُ عَنْ بُسْرِ بْنِ سَعِيدٍ وَسَلْمَانَ الْأَغَرِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا كَانَ الْيَوْمُ الْحَارُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ قَالَ عَمْرٌو وَحَدَّثَنِي أَبُو يُونُسَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبْرِدُوا عَنْ الصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ قَالَ عَمْرٌو وَحَدَّثَنِي ابْنُ شِهَابٍ عَنْ ابْنِ الْمُسَيَّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِ ذَلِكَ
އަދި [ހާރޫން ބިން ސަޢީދު އަލް އައިލީ] އާއި [ޢަމްރު ބިން ސަވާދު] އަދި [އަޙްމަދު ބިން ޢީސާ] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދިނެވެ. ޢަމްރު ބުންޏެވެ؛ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިންއިރު، އަނެއް ބަޔަކު ބުނީ؛ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ [އިބްނު ވަޙްބު] ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑަށް [ޢަމްރު] ކިޔައިދިނީ، [ބުޚާރީ] [ބުސްރު ބިން ސަޢީދު] އާއި [ސަލްމާން އަލް އަޣަރު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން އޭނާއަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވިއެވެ. [ޢަމްރު] ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑަށް [އަބޫ ޔޫނުސް] [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވީ، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ: 'ނަމާދު ފިނިވާންދެން ފަސްކުރައްވާށެވެ. [ޢަމްރު] ވިދާޅުވިއެވެ؛ [އިބްނު ޝިހާބު] މި ފަދަ ޙަދީޘަކާއެކު [އިބްނު އަލް މުޞައްޔަބު] ގެ އަރިހުން އަދި [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޞަލަމާ] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް ރިވާކުރެއްވިއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 974
و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ عَنْ الْعَلَاءِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ هَذَا الْحَرَّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ
އަދި [ޤުޠައިބާ ބިން ސަޢީދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢަބްދުލްޢަޒީޒު] [އަލްޢަލާ`] ގެ އަރިހުން [އެކަލޭގެފާނުގެ ބައްޕާފުޅުގެ] ކިބައިން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވީ، الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 975
حَدَّثَنَا ابْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبْرِدُوا عَنْ الْحَرِّ فِي الصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ
[އިބްނު ރަފީޢު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [ޢަބްދުއްރަޒާޤު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މަޢުމަރު] [ޙައްމާމް ބިން މުނަބީޙް] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ މިއީ [އަބޫ ޙުރައިރާ] الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވެދެއްވި ވާހަކަފުޅެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 976
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ مُهَاجِرًا أَبَا الْحَسَنِ يُحَدِّثُ أَنَّهُ سَمِعَ زَيْدَ بْنَ وَهْبٍ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي ذَرٍّ قَالَ أَذَّنَ مُؤَذِّنُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالظُّهْرِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبْرِدْ أَبْرِدْ أَوْ قَالَ انْتَظِرْ انْتَظِرْ وَقَالَ إِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَإِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنْ الصَّلَاةِ قَالَ أَبُو ذَرٍّ حَتَّى رَأَيْنَا فَيْءَ التُّلُولِ
އަދި [މުޙައްމަދު ބިން އަލް މުޘައްނާ] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [ޝުޢޫބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑަށް އަޑުއިވިފައި އޮތީ [މުހާޖިރު އަބޫ އަލް ޙަސަން] ކިޔައިދިން ގޮތުގައި އޭނާއަށް [ޒައިދު ބިން ވަޙްބު] [އަބޫ ދައްރު] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދިން އަޑު އިވިއްޖެއެވެ؛ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ މުޢާޛީން އެއްފަހަރަކު ޒުހުރުގެ އަޟްޙާން ގޮވާލެއްވިއިރު، ދެން ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ. -ނުވަތަ އެޑިޓޯރިއަލް އާއި އެކު- 'ކުޑަކޮށް މަޑުކޮށްބަލަ، ކުޑަކޮށް މަޑުކޮށްބަލަ'. ދެން އޭނާގެ ބަސްފުޅުތައް ކުރިއަށް ގެންދެވީ: 'އަނދާ ހޫނު އަންނަނީ ނަރަކައިގެ ހޫނުކަމުން، ހޫނު އަނދާނަމަ، ފިނިހޫނުމިން ފިނިވާންދެން ނަމާދު ލަސްކުރައްވާށެވެ'. އަބޫ ދަރުރު ވިދާޅުވި އެވެ؛ 'ދޮގުހަދާ އެއްޗެއްގެ ހިޔަނި ނުފެންނަންދެން - މާނައަކީ އޭނާ އެހާ ގިނައިރު ލަސްކުރި އިރު، ދޮގު އެއްޗެއްގައި ހިޔަނި ހުންނަނީ މަދުން ނަމަވެސް އިރު އެހާ ބޮޑަށް -ޕެންޓް-'.
Hadith
Imam Muslim : 977
و حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ سَوَّادٍ وَحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى وَاللَّفْظُ لِحَرْمَلَةَ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اشْتَكَتْ النَّارُ إِلَى رَبِّهَا فَقَالَتْ يَا رَبِّ أَكَلَ بَعْضِي بَعْضًا فَأَذِنَ لَهَا بِنَفَسَيْنِ نَفَسٍ فِي الشِّتَاءِ وَنَفَسٍ فِي الصَّيْفِ فَهْوَ أَشَدُّ مَا تَجِدُونَ مِنْ الْحَرِّ وَأَشَدُّ مَا تَجِدُونَ مِنْ الزَّمْهَرِيرِ
އަދި [ޢަމްރު ބިން ސައްވާދު] އާއި [ޙަރުމަލާ ބިން ޔަޙްޔާ] އަހަންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވާއިރު، އެ ބަސްފުޅު ޙަރުމަލާއިން ވާއިރު، [އިބްނު ވަޙްބު] [އިބްނު ޝިހާބު] ގެ ކިބައިން އަޅުގަނޑާ [ޔޫނޫސް] އަށް ރިވާކުރައްވާފައިވެއެވެ. [އަބޫ ސަލާމާ ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން] އަޅުގަނޑަށް ރިވާކުރައްވާފައިވަނީ [އަބޫ ޙުރައިރާ] ވިދާޅުވާ އަޑު އިވިފައިވާ ވާހަކައެވެ؛ الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމް ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. އަދި الله ނަރަކައަށް ދެފަހަރު ނޭވާލާން ހުއްދަ ދެއްވަނީ، ވިންޓަރުގައި ނޭވާލުމަށާއި ހޫނު މޫސުމުގައި ނޭވާލުމަށެވެ، މި ދެ ނޭވާއަކީ ހޫނުގަދަވެ ފިނިހޫނުމިން ފިނިވުމުން ލިބޭ އެއްޗެކެވެ.'
Hadith
Imam Muslim : 978
و حَدَّثَنِي إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يَزِيدَ مَوْلَى الْأَسْوَدِ بْنِ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَمُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ ثَوْبَانَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا كَانَ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنْ الصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ وَذَكَرَ أَنَّ النَّارَ اشْتَكَتْ إِلَى رَبِّهَا فَأَذِنَ لَهَا فِي كُلِّ عَامٍ بِنَفَسَيْنِ نَفَسٍ فِي الشِّتَاءِ وَنَفَسٍ فِي الصَّيْفِ
އަދި އަޅުގަނޑަށް [އިޝާޤް ބިން މޫސާ އަލް އަންސާރީ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [މާޢާން] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މާލިކު] [އަބުދުالله ބިން ޔަޒީދު] އަސްވާދު ބިން ސުފްޔާންގެ ކުރީގެ އަޅުންގެ އަރިހުން [އަބޫ ޞަލަމާ ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން] ގެ އަރިހުން އަދި [މުޙައްމަދު ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން ޞައްވުބާން] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން އަންގަވާފައި ވެއެވެ އޭނާ) ވިދާޅުވިއެވެ: 'ހޫނު ނަމަ ފިނިވާންދެން ނަމާދު ފަސްކޮށްލާށެވެ، ސަބަބަކީ ހޫނުކަން އަންނަނީ ނަރަކައިގެ ހޫނުންނެވެ.' - އަދި އެކަން ވެސް ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ؛ 'ނަރަކަ އޭގެ ވެރިރަސްކަލާނގެއަށް ޝަކުވާކުރާތީ، އަހަރަކު ދެފަހަރު، ވިންޓަރުގައި ނޭވާއެއް އަދި ހޫނު މޫސުމުގައި ނޭވާއެއް ލުމުގެ ހުއްދަ الله ތަޢާލާ ދެއްވައެވެ.'
Hadith
Imam Muslim : 979
و حَدَّثَنَا حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنَا حَيْوَةُ قَالَ حَدَّثَنِي يَزِيدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أُسَامَةَ بْنِ الْهَادِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَالَتْ النَّارُ رَبِّ أَكَلَ بَعْضِي بَعْضًا فَأْذَنْ لِي أَتَنَفَّسْ فَأَذِنَ لَهَا بِنَفَسَيْنِ نَفَسٍ فِي الشِّتَاءِ وَنَفَسٍ فِي الصَّيْفِ فَمَا وَجَدْتُمْ مِنْ بَرْدٍ أَوْ زَمْهَرِيرٍ فَمِنْ نَفَسِ جَهَنَّمَ وَمَا وَجَدْتُمْ مِنْ حَرٍّ أَوْ حَرُورٍ فَمِنْ نَفَسِ جَهَنَّمَ
އަދި އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާވެގެންވާ [ޙަރުމަލާ ބިން ޔަޙްޔާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވާ [ޢަބްދުالله ބިން ވަޙާބު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޙައިވާ] އަންގަވާފައިވާ ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑަށް [ޔަޒީދު ބިން ޢަބްދުالله ބިން އުސާމާ ބިން ހާދީ] ގެ އަރިހުން [މުޙައްމަދު ބިން އިބްރާހީމް] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ސަލާމާ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ] ގެ އަރިހުން الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމްގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާފައިވެއެވެ. 'އޭ ރަސްކަލާނގެ އަހަރެމެން އެކަކު އަނެކަކު ކާތީ ނޭވާލާން ހުއްދަ ދޭށެވެ! ' ދެން الله ތަޢާލާ ދެފަހަރު ނޭވާލުމަށް ހުއްދަ ދެއްވީ، ވިންޓަރުގެ ނޭވާއާއި ހޫނު މޫސުމުގެ ނޭވާ، އެހެންކަމުން ލިބޭ ފިނި ނުވަތަ ފިނި ފިނިކަން ހުންނަނީ ނަރަކައިގެ ނޭވާއާއި ދެމެދުގައި، އަދި ލިބޭ ހޫނު ނުވަތަ ފިނިހޫނުމިނަކީ ނަރަކައިގެ ނޭވާއެވެ'.
Hadith
Imam Muslim : 980
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ كِلَاهُمَا عَنْ يَحْيَى الْقَطَّانِ وَابْنِ مَهْدِيٍّ ح قَالَ ابْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ شُعْبَةَ قَالَ حَدَّثَنَا سِمَاكُ بْنُ حَرْبٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ ح قَالَ ابْنُ الْمُثَنَّى وَحَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي الظُّهْرَ إِذَا دَحَضَتْ الشَّمْسُ
[މުޙައްމަދު ބިން މުޘައްނާ] އާއި [މުޙައްމަދު ބިން ބައްޝާރު]، އެދެބޭފުޅުންވެސް [ޔަޙްޔާ އަލްޤައްޘާން] އާއި [އިބްނު މަޙްދީ] އިން -އަދި އެއީ އެހެން މަޞްދަރަކުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް- [އިބްނުލް މުޘައްނާ] ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ؛ [ޔަޙްޔާ ބިން ސަޢީދު] [ޝުޢޫބާ] އިން އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވީ އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ [ސިމާކް ބިން ޙަރްބު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ [ޖާބިރު ބިން ސަމުރާ] -އަދި އެއީ އެހެން މަޞްދަރަކުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެއް- [އިބްނުލް މުޘައްނާ] ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ؛ [ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން މަހުދީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝުޢުބާ] އިން [ސިމާކް] ގެ އަރިހުން [ޖާބިރު ބިން ސަމުރާ] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވިއެވެ. 'ރަސޫލުﷲ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ މެންދުރު ނަމާދު ކުރެއްވީ އުޑުމަތީގެ މެދުން ހުޅަނގަށް އިރު އުފުލިގެން ދިއުމުންނެވެ.'
