Imam Muslim : 801
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ جَمِيعًا عَنْ ابْنِ عُيَيْنَةَ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يُصَلِّي أَحَدُكُمْ فِي الثَّوْبِ الْوَاحِدِ لَيْسَ عَلَى عَاتِقَيْهِ مِنْهُ شَيْءٌ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވަނީ [އަބޫބަކުރު ބިން އަބީ ޝައިބާ] އާއި [ޢަމްރުއްނާޤިދު] އަދި [ޒުހައިރު ބިން ޙަރްބް] އެ އެންމެންވެސް [އިބްނު އުޔާނާ] [ޒުހައިރު] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާފައިވާ ކަމަށް ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ އޭނާ)] ކަމުގައި الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.
Imam Muslim : 802
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ عُمَرَ بْنَ أَبِي سَلَمَةَ أَخْبَرَهُ قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ مُشْتَمِلًا بِهِ فِي بَيْتِ أُمِّ سَلَمَةَ وَاضِعًا طَرَفَيْهِ عَلَى عَاتِقَيْهِ حَدَّثَنَاه أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ وَكِيعٍ قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ مُتَوَشِّحًا وَلَمْ يَقُلْ مُشْتَمِلًا
[އަބޫ ކުރުއިބް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫ އުސާމާ] [ހިޝާމް ބިން އުރުވާ] ގެ އަރިހުން [އެކަލޭގެފާނުގެ ބައްޕާފުޅުގެ އަރިހުން] ކިޔައިދެއްވީ، [ޢުމަރު ބިން އަބީ ސަލާމާ] އޭނާއަށް އަންގަވައިދެއްވީ، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. [އަބޫބަކުރު ބިން އަބީ ޝައިބާޙް] އާއި [އިޝާޤް ބިން އިބްރާހީމް] [ވާކީ’] އިން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި އޭނާ ވިދާޅުވީ، [ހިޝާމް ބިން އުރުވާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް މި ޗޭން އޮފް ޓްރާންސްމިޝަން އިން ކިޔައިދެއްވީ، 'މުތަވާސްއްޔިހް -އޮޅާފައި- މުސްތަމިލް -އޮޅާފައި- ނޫން-' ކަމަށް ފިޔަވައި.
Imam Muslim : 803
و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَرَ بْنِ أَبِي سَلَمَةَ قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي فِي بَيْتِ أُمِّ سَلَمَةَ فِي ثَوْبٍ قَدْ خَالَفَ بَيْنَ طَرَفَيْهِ
އަދި [ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޙްޔާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޙައްމަދު ބިން ޒައިދު] [ހިޝާމް ބިން އުރުވާ] ގެ އަރިހުން [އެކަލޭގެފާނުގެ ބައްޕާފުޅު] ގެ އަރިހުން [ޢުމަރު ބިން އަބީ ސަލާމާ] ގެ އަރިހުން ވިދާޅުވީ، 'އަޅުގަނޑަށް ފެނުނީ الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ ގޭގައި ނަމާދު ކުރައްވަމުން ގެންދަވާތަނެވެ.'
Imam Muslim : 804
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَعِيسَى بْنُ حَمَّادٍ قَالَا حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ بْنِ سَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ أَبِي سَلَمَةَ قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ مُلْتَحِفًا مُخَالِفًا بَيْنَ طَرَفَيْهِ زَادَ عِيسَى بْنُ حَمَّادٍ فِي رِوَايَتِهِ قَالَ عَلَى مَنْكِبَيْهِ
އެއީ [ޤުޠައިބާ ބިން ސަޢީދު] އާއި [ޢީސާ ބިން ހައްމާދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރައްވާފައިވާ ވާހަކައެއް ކަމަށާއި، އެދެބޭފުޅުންވެސް ވިދާޅުވެފައިވަނީ، [އަބޫ ޢުމާމާ ބިން ޞަޙީލު ބިން ޙުނައިފް] ގެ އަރިހުން [ޢުމަރު ބިން އަބީ ސަލާމާ] ގެ އަރިހުން [އަލްލައިޘް] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވިއެވެ އެއް ފޮތިގަނޑެއް، އެ ފޮތިގަނޑު އެހެން ފޮތިގަނޑަކުން ނިވާކޮށް، ދެކޮޅު ހުރަސްކޮށްފައި ހުއްޓެވެ.' އީސާ ބިން ހައްމާދު އޭނާގެ ރިވާޔަތުގައި އިތުރަށް ވިދާޅުވެފައިވަނީ 'އެކަލޭގެފާނުގެ ކޮނޑުގައި' ކަމަށެވެ.
Imam Muslim : 805
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ مُتَوَشِّحًا بِهِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا سُفْيَانُ قَالَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ جَمِيعًا بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَفِي حَدِيثِ ابْنِ نُمَيْرٍ قَالَ دَخَلْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫބަކުރު ބިން އަބީ ޝައިބާޙް] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، [ވާކީޢު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސުފްޔާން] އަށް [އަބޫ އަޒްޒުބައިރު] ގެ އަރިހުން [ޖާބިރު] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާފައިވާ ކަމުގައެވެ. އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މުޙައްމަދު ބިން ޢަބްދުالله ބިން ނޫމައިރަށް] ރިވާވެގެންވަނީ، [އަހަރެންގެ ބައްޕަ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސުފްޔާން] އަށް ރިވާކުރައްވާފައިވާ ކަމަށާއި، --އަނެއްކާވެސް ރިވާޔަތުގެ ސިލްސިލާއެއްގެ ތެރެއިން-- އަދި އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މުޙައްމަދު ބިން އަލްމުޘްނާ] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، [ޢަބްދުއްރަޙްމާން] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސުފްޔާން] އެންމެންގެ ކިބައިން މި ރިވާޔަތުގެ ސިލްސިލާއާއެކު، އަދި އިބްނު ނޫމައިރުގެ ޙަދީޘްފުޅުގައި އެކަލޭގެފާނުގެ ޙަދީޘްފުޅުގައި ވާރިދުވެވަޑައިގެންފައިވާ ކަމަށެވެ ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ.
Imam Muslim : 806
حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي عَمْرٌو أَنَّ أَبَا الزُّبَيْرِ الْمَكِّيَّ حَدَّثَهُ أَنَّهُ رَأَى جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يُصَلِّي فِي ثَوْبٍ مُتَوَشِّحًا بِهِ وَعِنْدَهُ ثِيَابُهُ وَقَالَ جَابِرٌ إِنَّهُ رَأَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَصْنَعُ ذَلِكَ
އަޅުގަނޑަށް [ޙަރުމަލާ ބިން ޔަޙްޔާ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އިބްނު ވަޙްބު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިން ގޮތުގައި [އަބޫ އައްޒުބައިރުލް މައްކީ] އޭނާއަށް [ޖާބިރު ބިން ޢަބްދުالله] ނަމާދު ކުރަމުން ދިޔަތަން ފެނުނީ އޭނާގެ ވަށައިގެން ފޮތިގަނޑެއް އޮޅާލައިގެން ކަމަށާއި، އޭނާގެ ކައިރީގައި އޭނާގެ ގަމީސް ހުރި ކަމަށެވެ. ޖާބިރު ވިދާޅުވިއެވެ.
Imam Muslim : 807
حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَاللَّفْظُ لِعَمْرٍو قَالَ حَدَّثَنِي عِيسَى بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ حَدَّثَنِي أَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ أَنَّهُ دَخَلَ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَرَأَيْتُهُ يُصَلِّي عَلَى حَصِيرٍ يَسْجُدُ عَلَيْهِ قَالَ وَرَأَيْتُهُ يُصَلِّي فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ مُتَوَشِّحًا بِهِ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ قَالَ ح و حَدَّثَنِيهِ سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ كِلَاهُمَا عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَفِي رِوَايَةِ أَبِي كُرَيْبٍ وَاضِعًا طَرَفَيْهِ عَلَى عَاتِقَيْهِ وَرِوَايَةُ أَبِي بَكْرٍ وَسُوَيْدٍ مُتَوَشِّحًا بِهِ
[ޢަމްރުއްނާޤިދު] އާއި [އިޝާޤް ބިން އިބްރާހީމް] އަޅުގަނޑަށް ރިވާކުރެއްވިއިރު އެ ބަސްފުޅުތަކަކީ އަމްރުގެ ކިބައިން، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ، [ޢީސާ ބިން ޔޫނުސް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަލްއަޢުމާޝް] [އަބޫ ސުފްޔާން] ގެ އަރިހުން [ޖާބިރު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް [އަބޫ ސަޢީދުލް ޚުދުރީ] އަށް ރިވާކުރެއްވި ގޮތުގައި އޭނާ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމައަށް ޒިޔާރަތް ކުރެއްވިއެވެ. އަނެއްކާވެސް ވިދާޅުވީ، 'ދެން އަޅުގަނޑަށް ފެނުނީ ސަޖިދައަށް ބޭނުންކުރި މެޓްގައި ނަމާދު ކުރަމުން ދިޔަތަނެވެ'. އަނެއްކާވެސް ވިދާޅުވީ، 'އަދި އަޅުގަނޑަށް ފެނުނީ އެކަލޭގެފާނު ނަމާދު ކުރައްވާތަން، އޭގެ ވަށައިގެން އޮޅާލައިގެން ހުރި އެންމެ ހެދުމެއް ލައިގެން' ކަމަށެވެ. [އަބޫބަކުރު ބިން އަބީ ޝައިބާ] އާއި [އަބޫ ކުރައިބް] ދެމީހުންވެސް ވިދާޅުވެފައިވަނީ، [އަބޫ މުޢާވިޔަތު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ - އެހެން ރިވާޔަތެއްގެ ތެރެއިން - އަދި [ސުވައިދު ބިން ސަޢީދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢަލީ ބިން މުޝީރު] ރިވާކުރެއްވި ދެމީހުންވެސް [އަލްޢަޢުމާޝް] އިން މި އިސްނާދާއެކު ރިވާކުރެއްވިއެވެ. އަދި އަބޫ ކުރުއިބްގެ ރިވާޔަތުގައި، 'އޭނާގެ ކޮނޑުގައި އޭގެ ނިމުމެއް ބާއްވާފައިވާ ހާލަތެއްގައި' އެވެ. އަދި އަބޫބަކުރު އާއި ސުވައިދުގެ ރިވާޔަތުގައި 'އެކަމުގައި އޮޅާލައިގެން' އެވެ.
Imam Muslim : 808
حَدَّثَنِي أَبُو كَامِلٍ الْجَحْدَرِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ قَالَ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي ذَرٍّ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُّ مَسْجِدٍ وُضِعَ فِي الْأَرْضِ أَوَّلُ قَالَ الْمَسْجِدُ الْحَرَامُ قُلْتُ ثُمَّ أَيٌّ قَالَ الْمَسْجِدُ الْأَقْصَى قُلْتُ كَمْ بَيْنَهُمَا قَالَ أَرْبَعُونَ سَنَةً وَأَيْنَمَا أَدْرَكَتْكَ الصَّلَاةُ فَصَلِّ فَهُوَ مَسْجِدٌ وَفِي حَدِيثِ أَبِي كَامِلٍ ثُمَّ حَيْثُمَا أَدْرَكَتْكَ الصَّلَاةُ فَصَلِّهْ فَإِنَّهُ مَسْجِدٌ
[އަބޫ ކާމިލް އަލްޖަހުދާރީ] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޢަބްދުލް ވަޙީދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [އަލްއަޢްމާސީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، --އެހެން ރިވާޔަތްތަކުގެ ތެރެއިން-- އަދި [އަބޫބަކުރު ބިން އަބީ ޝައިބާ] އާއި [އަބޫ ކުރުއިބް] ދެމީހުންވެސް ވިދާޅުވީ، [އަބޫ މުޢާވިޔަތު] [އަބޫ މުޢައްޔަތު] [އަލްއަޢްމާސީން] [އިބްރާހީމް އައްތައިމީ] ގެ އަރިހުން [އެކަލޭގެފާނުގެ ބައްޕާފުޅު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވިއެވެ ދަރުރު] އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. އަހަރެން އަނެއްކާވެސް ސުވާލުކުރީމެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. އަހަރެން ސުވާލުކުރީމެވެ، 'އެދެމީހުންގެ މެދުގައި ކިހާ ވަގުތެއް ހެއްޔެވެ؟' އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. އަދި ނަމާދުގެ ވަގުތު ހޯދި ކޮންމެ ތަނަކުން ނަމާދުކޮށް، އެއީ މިސްކިތެއް -ތިބާއަށްޓަކައި-' އެވެ. އަދި އަބޫ ކާމީގެ ޙަދީޘްފުޅުގައި، 'ދެން ނަމާދަށް -ވަގުތު- ލިބުނު ކޮންމެ ތަނަކުން އެތަނުގައި ނަމާދު ކުރާށެވެ، އެއީ މިސްކިތެއް -ތިބާއަށްޓަކައި-'' އެވެ.
Imam Muslim : 809
حَدَّثَنِي عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ السَّعْدِيُّ أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ يَزِيدَ التَّيْمِيِّ قَالَ كُنْتُ أَقْرَأُ عَلَى أَبِي الْقُرْآنَ فِي السُّدَّةِ فَإِذَا قَرَأْتُ السَّجْدَةَ سَجَدَ فَقُلْتُ لَهُ يَا أَبَتِ أَتَسْجُدُ فِي الطَّرِيقِ قَالَ إِنِّي سَمِعْتُ أَبَا ذَرٍّ يَقُولُ سَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ أَوَّلِ مَسْجِدٍ وُضِعَ فِي الْأَرْضِ قَالَ الْمَسْجِدُ الْحَرَامُ قُلْتُ ثُمَّ أَيٌّ قَالَ الْمَسْجِدُ الْأَقْصَى قُلْتُ كَمْ بَيْنَهُمَا قَالَ أَرْبَعُونَ عَامًا ثُمَّ الْأَرْضُ لَكَ مَسْجِدٌ فَحَيْثُمَا أَدْرَكَتْكَ الصَّلَاةُ فَصَلِّ
[ޢަލީ ބިން ޙުޖުރު އައްޞަޢްދީ] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދިން ގޮތުގައި [ޢަލީ ބިން މުޝީރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަލްއަޢްމާސީ] [އިބްރާހީމް ބިން ޔަޒީދު އައްތައިމީ] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، ‘އަހަރެން ޤުރުއާން ކިޔަނީ މިސްކިތުގެ ގޯތިތެރޭގައި [ބައްޕަ] ކުރިމަތީގައެވެ. އަހަރެން އަސް-ސަޖްދާ ކިޔެވުމުން ސަޖިދަ ކުރެއްވި އިރު، އަހަރެން އޭނާއާ ސުވާލުކުރީމެވެ، އޭ އަހަރެންގެ ބައްޕަ، ތިބާ މަގުމަތީގައި ސަޖިދަކުރަނީ ހެއްޔެވެ؟ އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވީ، 'އަޅުގަނޑަށް އަޑުއިވިފައި އޮތީ [އަބޫ ޛައްރު] ވިދާޅުވާ ވާހަކައެވެ. އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވީ، 'އަލްމަސްޖިދުލް ޙަރާމް' އެވެ. އަހަރެން އަނެއްކާވެސް ސުވާލުކުރީމެވެ، ދެން ކޮން މިސްކިތެއް ހެއްޔެވެ؟ އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވީ، 'އަލްމަސްޖިދުލް އަޤްސާ' އެވެ. އަހަރެން ސުވާލުކުރީމެވެ، 'ދެމީހުންގެ ދެމެދުގައި ޕީރިއަޑް ކިހާ ދުވަހެއް ހެއްޔެވެ؟' އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވީ، 'ސާޅީސް އަހަރު، އޭރުން މުޅި ދުނިޔެ ތިބާއަށް މިސްކިތަކަށް ވާނެ، އެހެންކަމުން ނަމާދު ވަގުތު ތިބާއަށް ލިބުނު ކޮންމެ ތަނަކުން ނަމާދު ކުރާށެވެ.''
Imam Muslim : 810
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا هُشَيْمٌ عَنْ سَيَّارٍ عَنْ يَزِيدَ الْفَقِيرِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْأَنْصَارِيِّ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُعْطِيتُ خَمْسًا لَمْ يُعْطَهُنَّ أَحَدٌ قَبْلِي كَانَ كُلُّ نَبِيٍّ يُبْعَثُ إِلَى قَوْمِهِ خَاصَّةً وَبُعِثْتُ إِلَى كُلِّ أَحْمَرَ وَأَسْوَدَ وَأُحِلَّتْ لِيَ الْغَنَائِمُ وَلَمْ تُحَلَّ لِأَحَدٍ قَبْلِي وَجُعِلَتْ لِيَ الْأَرْضُ طَيِّبَةً طَهُورًا وَمَسْجِدًا فَأَيُّمَا رَجُلٍ أَدْرَكَتْهُ الصَّلَاةُ صَلَّى حَيْثُ كَانَ وَنُصِرْتُ بِالرُّعْبِ بَيْنَ يَدَيْ مَسِيرَةِ شَهْرٍ وَأُعْطِيتُ الشَّفَاعَةَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَخْبَرَنَا سَيَّارٌ حَدَّثَنَا يَزِيدُ الْفَقِيرُ أَخْبَرَنَا جَابِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَذَكَرَ نَحْوَهُ
ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޙްޔާ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި ހުޝައިމް ސަޔާރުގެ އަރިހުން ޔަޒީދުލް ފާޤީރުގެ އަރިހުން ޖާބިރު ބިން ޢަބްދުﷲ އަލްއަންސާރީގެ އަރިހުން ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ: الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވިއެވެ. ފުރަތަމަ ކޮންމެ ނަބިއްޔަކުވެސް އޭނާގެ މީސްތަކުންނަށް ވަކިން ފޮނުއްވިއިރު އަހަރެން ފޮނުއްވީ ކޮންމެ ރަތް އަދި ކަޅު ޤައުމަކަށް. ދެވަނަ ކަމަކީ، އަހަންނަށް ޣަނީމާ ޙަލާލުވި ނަމަވެސް، އެއީ އަހަރެންގެ ކުރިން އެއްވެސް މީހަކަށް ޙަލާލު ކަމެއް ނޫނެވެ. ތިންވަނަ ކަމަކީ، ބިން ޠާހިރުކޮށް މާތްވެގެން ދިޔައީ އަހަރެންނަށްޓަކައި އަދި މިސްކިތަކަށް ކަމުން، ނަމާދު ވަގުތު އެތަން ހޯދި ކޮންމެ ފިރިހެނަކަށްވެސް ހުރި ކޮންމެ ތަނެއްގައި ނަމާދު ކުރެވޭނެއެވެ. ހަތަރުވަނަ ކަމަކީ، އަޅުގަނޑަށް އެހީތެރިވެދެނީ، އަޅުގަނޑުގެ ކުރިމަތީގައި ތިބި ދުޝްމަނުންގެ ތެރޭގައި ހިފާފައިވާ ބިރުވެރިކަމުން، މަހެއްހާ ދުވަހުގެ ދަތުރެއްގެ މިންވަރަށެވެ. ފަސްވަނަ ކަމަކީ، އަޅުގަނޑަށް ޝަފާޢަތް ލިބިވަޑައިގަންނަވައެވެ. އެއީ އަޅުގަނޑުމެން [އަބޫބަކުރު ބިން އަބީ ޝައިބާ] އަށް ރިވާވެގެންވާ، އަޅުގަނޑުމެން [ޙުޝައިމް] އަށް ރިވާވެގެންވާ، އަޅުގަނޑުމެން [ސައްޔަރު] އަށް ރިވާވެގެންވާ، އަޅުގަނޑުމެން [ޔާޒީދުލް ފާޤީރު] އަށް ރިވާވެގެންވާ، އަޅުގަނޑުމެން [ޖާބިރު ބިން ޢަބްދުالله] އަށް ވާރިދުވެގެންވާ ގޮތުގައި، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވިއެވެ އެއާ އެއްފަދަ ޙަދީޘެއް ބަޔާން ކުރެއްވިއެވެ.
Imam Muslim : 811
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ أَبِي مَالِكٍ الْأَشْجَعِيِّ عَنْ رِبْعِيٍّ عَنْ حُذَيْفَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فُضِّلْنَا عَلَى النَّاسِ بِثَلَاثٍ جُعِلَتْ صُفُوفُنَا كَصُفُوفِ الْمَلَائِكَةِ وَجُعِلَتْ لَنَا الْأَرْضُ كُلُّهَا مَسْجِدًا وَجُعِلَتْ تُرْبَتُهَا لَنَا طَهُورًا إِذَا لَمْ نَجِدْ الْمَاءَ وَذَكَرَ خَصْلَةً أُخْرَى حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ أَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي زَائِدَةَ عَنْ سَعْدِ بْنِ طَارِقٍ حَدَّثَنِي رِبْعِيُّ بْنُ حِرَاشٍ عَنْ حُذَيْفَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ
އަޅުގަނޑުމެން [އަބޫބަކުރު ބިން އަބީ ޝައިބާ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [މުޙައްމަދު ބިން ފުދައިލް] [އަބޫ މާލިކް އަލް އަޝްޖަޢީ] ގެ އަރިހުން [ރިބްޢީ] ގެ އަރިހުން [ހުދައިފާ] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވިއެވެ މަލާއިކަތުންގެ ސަފުތައް ފަދައިންނެވެ. ދެވަނަ ކަމަކީ، ބިމަކީ މިސްކިތެއްގެ ގޮތުގައި އަޅުގަނޑުމެން އެންމެންނަށްޓަކައި އުފެދިފައިވާ އެއްޗެކެވެ. ތިންވަނަ ކަމަކީ، އަދި އޭގެ ދޮންވެލި އަހަރެމެންނަށް ފެން ނުލިބުމުން ސާފުވެގެންދެއެވެ.' އަދި އެހެން ސިފަތަކެއްވެސް ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ. އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫ ކުރުއިބް މުޙައްމަދު ބިން އަލްޢަލާ] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އިބްނު އަބީ ޒައިދާ] [ސަޢުދު ބިން ޠާރިޤު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި ގޮތުގައި [ރިބްޢީ ބިން ހިރާސީ] [ޙުދުޢީފާ] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް ރިވާކުރެއްވިއެވެ.
Imam Muslim : 812
و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ قَالُوا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ وَهُوَ ابْنُ جَعْفَرٍ عَنْ الْعَلَاءِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فُضِّلْتُ عَلَى الْأَنْبِيَاءِ بِسِتٍّ أُعْطِيتُ جَوَامِعَ الْكَلِمِ وَنُصِرْتُ بِالرُّعْبِ وَأُحِلَّتْ لِيَ الْغَنَائِمُ وَجُعِلَتْ لِيَ الْأَرْضُ طَهُورًا وَمَسْجِدًا وَأُرْسِلْتُ إِلَى الْخَلْقِ كَافَّةً وَخُتِمَ بِيَ النَّبِيُّونَ
އަދި [ޔަޙްޔާ ބިން އައްޔޫބު] އާއި [ޤުޠައިބާ ބިން ސަޢީދު] އަދި [ޢަލީ ބިން ޙުޖުރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [އިސްމާޢީލް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، އަދި އެކަލޭގެފާނަކީ އިބްނު ޖަޢުފަރު] [އަލްޢާލާ] އިން [އޭނާގެ ބައްޕަ] [އަބޫ ޙުރައިރާ ރަސްގެފާނު] ގެ އަރިހުން ކަމުގައި الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވި އެވެ. ފުރަތަމަ އަޅުގަނޑަށް ލިބިފައިވަނީ ޖަވާމީ އަލް ކަލީމެވެ. ދެވަނަ ކަމަކީ، އަޅުގަނޑަށް އެހީތެރިވެދީފައިވަނީ ބިރުވެރިކަމުން - އެއީ އަހަރެންގެ ދުޝްމަނުންގެ މޭމައްޗަށް ވައްދާފައިވާ ބިރެއް -. ތިންވަނަ ކަމަކީ، ޣަނީމާ އަހަންނަށް ޙަލާލު ކުރެވިފައިވާ ކަމެވެ. ހަތަރުވަނަ ކަމަކީ، ބިން އަޅުގަނޑަށް މާތްވެގެންވާ އަދި މިސްކިތެއްގެ ގޮތުގައިވެސް ހަދައިފިއެވެ. ފަސްވަނަ ކަމަކީ، ހުރިހާ މަޚްލޫޤުންނަށް އަހަރެން ފޮނުވާލެވިއްޖެއެވެ. ހަވަނަ ކަމަކީ، އަހަރެންގެ ރަސޫލުންގެ ގޮތުގައި ނަބިއްޔުން ބަންދުވެއްޖެއެވެ.'
Imam Muslim : 813
حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ وَحَرْمَلَةُ قَالَا أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ حَدَّثَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بُعِثْتُ بِجَوَامِعِ الْكَلِمِ وَنُصِرْتُ بِالرُّعْبِ وَبَيْنَا أَنَا نَائِمٌ أُتِيتُ بِمَفَاتِيحِ خَزَائِنِ الْأَرْضِ فَوُضِعَتْ بَيْنَ يَدَيَّ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ فَذَهَبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنْتُمْ تَنْتَثِلُونَهَا و حَدَّثَنَا حَاجِبُ بْنُ الْوَلِيدِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَرْبٍ عَنْ الزُّبَيْدِيِّ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ وَأَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مِثْلَ حَدِيثِ يُونُسَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ ابْنِ الْمُسَيَّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ
އަބޫޢަތު ޠާހިރާއި ޙަރްމާލާ ދެމީހުންވެސް ބުނީ، އިބްނު ވަޙްބު ކިޔައިދިނީ، ޔޫނުސް ކިޔައިދީފައި، އިބްނު ޝިހާބު ކިޔައިދީފައި، ސަޢީދު ބިން އަލް މުޞައްޔަބު ކިޔައިދީފައި، އަބޫ ޙުރައިރާ (الله ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ) ވިދާޅުވެފައިވަނީ، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވީ، "އަހަރެން ފޮނުއްވީ ޖަވާމީލް ކަލީމް އާއި އެކު އަދި އަހަރެންނަށް އެހީތެރިވެދިނީ ފީއާ - އެއީ އަހަރެންގެ ދުޝްމަނުންގެ މޭމައްޗަށް ވައްޓާލި އެއްޗެއް - އަދި އަހަރެން ނިދާއިރު އަހަންނަށް ބިމުގެ ގުދަނުގެ ތަޅުދަނޑިތައް ދީ، އެ ތަޅުދަނޑިތައް އަހަރެންގެ ކުރިމަތީގައި ބަހައްޓާފައި ހުރި އެއްޗެކެވެ." އަބޫ ހުރައިރާ ވިދާޅުވިއެވެ. އަދި [ޙަޖީބު ބިން އަލް ވަލިދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ، [މުޙައްމަދު ބިން ޙަރްބު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ [އަޒްޒުބައިދީ] އިން [އަޒްޒުހުރީ] އިން އަޅުގަނޑަށް [ސަޢީދު ބިން އަލް މުޞައްޔަބު] އަދި [އަބޫ ސަލާމަތު ބިން ޢަބްދުއްރަޙްމާން] އަށް ވިދާޅުވީ، [އަބޫ ޙުރައިރާ] ވިދާޅުވި ވާހަކައެވެ ޔޫނުސްގެ އެވެ. [މުޙައްމަދު ބިން ރާފީޢު] އާއި [ޢަބްދު ބިން ޙުމައިދު] ދެމީހުންވެސް ވިދާޅުވެފައިވަނީ، [ޢަބްދުއްރައްޒާޤް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [މަޢުމަރު] [އަޒް-ޒުހުރީ] އިން [އިބްނުލް މުޞައްޔަބު] ގެ އަރިހުން އަދި [އަބޫ ސަލާމާ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ)] ގެ އަރިހުން އެފަދަ އެއްޗަކުން ކިޔައިދިނެވެ.
Imam Muslim : 814
و حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ عَنْ أَبِي يُونُسَ مَوْلَى أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ حَدَّثَهُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ نُصِرْتُ بِالرُّعْبِ عَلَى الْعَدُوِّ وَأُوتِيتُ جَوَامِعَ الْكَلِمِ وَبَيْنَمَا أَنَا نَائِمٌ أُتِيتُ بِمَفَاتِيحِ خَزَائِنِ الْأَرْضِ فَوُضِعَتْ فِي يَدَيَّ
އަދި [އަބޫޢަތު ޠާހިރު] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދިނީ [އިބްނު ވަޙްބު] [ޢަމްރު ބިން އަލްޙަރީޘް] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ޙުރައިރާ ރަޟިޔަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ ވެރި އަބޫ ޔޫނުސްގެ އަރިހުން] [އަބޫ ޙުރައިރާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ]] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނަށް އަންގަވާފައިވާ ކަމަށް ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ އެހީތެރިވެދިނީ ބިރުވެރިކަމުން - އެއީ އަހަރެންގެ ދުޝްމަނުންގެ މޭމައްޗަށް ވައްޓާލި އެއްޗެއް، އަހަންނަށް ޖަވާމީ އަލް ކަލީމް ދީ، އަހަރެން ނިދާއިރު، ބިމުގެ ގުދަންތަކުގެ ތަޅުދަނޑި އަހަންނަށް ދީ، އަހަރެންގެ ދެ އަތުގައި ބެހެއްޓިއެވެ."
Imam Muslim : 815
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نُصِرْتُ بِالرُّعْبِ وَأُوتِيتُ جَوَامِعَ الْكَلِمِ
[މުޙައްމަދު ބިން ރާފީޢު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [ޢަބްދުއްރައްޒާޤު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މަޢުމަރު] [ޙައްމާމް ބިން މުނައްބިޙް] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވީ އޭނާ ވިދާޅުވީ، މިއީ [އަބޫ ޙުރައިރާ ރަޟިޔަالله ޢަންހު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ކަމެއް، ދެން އޭނާ ބައެއް ޙަދީޘްތައް ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވިދާޅުވީ، 'އަޅުގަނޑަށް އެހީތެރިވެދިނީ ބިރުވެރިކަމުން - އެއީ އަޅުގަނޑުގެ ދުޝްމަނުންގެ މޭމައްޗަށް ވައްޓާލި ކަމެއް -، އަދި އަޅުގަނޑަށް ޖަވާމީ އަލްކަލީމް ދެއްވި'' ކަމަށެވެ.
Imam Muslim : 816
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَشَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ كِلَاهُمَا عَنْ عَبْدِ الْوَارِثِ قَالَ يَحْيَى أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ بْنُ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ الضُّبَعِيِّ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدِمَ الْمَدِينَةَ فَنَزَلَ فِي عُلْوِ الْمَدِينَةِ فِي حَيٍّ يُقَالُ لَهُمْ بَنُو عَمْرِو بْنِ عَوْفٍ فَأَقَامَ فِيهِمْ أَرْبَعَ عَشْرَةَ لَيْلَةً ثُمَّ إِنَّهُ أَرْسَلَ إِلَى مَلَإِ بَنِي النَّجَّارِ فَجَاءُوا مُتَقَلِّدِينَ بِسُيُوفِهِمْ قَالَ فَكَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى رَاحِلَتِهِ وَأَبُو بَكْرٍ رِدْفُهُ وَمَلَأُ بَنِي النَّجَّارِ حَوْلَهُ حَتَّى أَلْقَى بِفِنَاءِ أَبِي أَيُّوبَ قَالَ فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي حَيْثُ أَدْرَكَتْهُ الصَّلَاةُ وَيُصَلِّي فِي مَرَابِضِ الْغَنَمِ ثُمَّ إِنَّهُ أَمَرَ بِالْمَسْجِدِ قَالَ فَأَرْسَلَ إِلَى مَلَإِ بَنِي النَّجَّارِ فَجَاءُوا فَقَالَ يَا بَنِي النَّجَّارِ ثَامِنُونِي بِحَائِطِكُمْ هَذَا قَالُوا لَا وَاللَّهِ لَا نَطْلُبُ ثَمَنَهُ إِلَّا إِلَى اللَّهِ قَالَ أَنَسٌ فَكَانَ فِيهِ مَا أَقُولُ كَانَ فِيهِ نَخْلٌ وَقُبُورُ الْمُشْرِكِينَ وَخِرَبٌ فَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالنَّخْلِ فَقُطِعَ وَبِقُبُورِ الْمُشْرِكِينَ فَنُبِشَتْ وَبِالْخِرَبِ فَسُوِّيَتْ قَالَ فَصَفُّوا النَّخْلَ قِبْلَةً وَجَعَلُوا عِضَادَتَيْهِ حِجَارَةً قَالَ فَكَانُوا يَرْتَجِزُونَ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعَهُمْ وَهُمْ يَقُولُونَ اللَّهُمَّ إِنَّهُ لَا خَيْرَ إِلَّا خَيْرُ الْآخِرَهْ فَانْصُرْ الْأَنْصَارَ وَالْمُهَاجِرَهْ
ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޙްޔާ އާއި ޝައިބާން ބިން ފަރުޚް ދެމީހުންވެސް ޢަބްދުލް ވާރިތުގެ ކިބައިން ރިވާކުރައްވާފައިވާ ގޮތުގައި ޔަޙްޔާ ވިދާޅުވެފައިވަނީ، ޢަބްދުލް ވަރިތު ބިން ސަޢީދު އަބޫ ޠައްޔަޙް ޛިބާޢީގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި އަނަސް ބިން މާލިކު އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވެފައިވަނީ الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ބަނޫ ޢަމްރު ބިން ޢައުފް އަވަށުގެ މަދީނާގެ ފަޅުތެރެއަށް ވަޑައިގެންނެވި ކަމަށެވެ. އެތަނުގައި ސަތާރަ ރޭ މަޑުކުރިއެވެ. ދެން ބަނޫ ނައްޖާރުގެ ވެރިންގެ ގާތަށް ރަސޫލަކު ފޮނުއްވުމުން، އެމީހުން އައީ ކަނޑި ހިފައިގެންނެވެ. އަނަސް ވިދާޅުވީ "ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އޭނާގެ އަސްމަތީގައި ދުއްވާފައި ދިޔަތަން ފެނުނު ކަހަލައެވެ." އެވަގުތު الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ނަމާދު ކުރައްވަނީ ނަމާދުގެ ވަގުތު އައުމުން ކަމަށާއި، ބަކަރިތައް އަރާމުކުރާ ތަނުގައި ނަމާދު ކުރެއްވި ކަމަށެވެ. އެއަށްފަހު މިސްކިތެއް އެޅުމަށް އަމުރުކުރެއްވިއެވެ. އެކަމަށްޓަކައި ބަނޫ އަންނައްޖާރުގެ ވެރިންނަށް ދައުވަތު ދެއްވުމުން އެމީހުން އައެވެ. ދެން الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. ކަލޭގެ މި ބަގީޗާ އަހަންނަށް ވިއްކާލަބަލަ!' އެމީހުން ޖަވާބު ދިނީ، 'ނޫން! الله ސުބުޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ! الله ގެ ޙަޟްރަތުން މެނުވީ ބަދަލެއް ނުއެދޭނަމެވެ.' އަނަސް ވިދާޅުވި އެވެ. އެހެންކަމުން ޚުދުމުޚުތާރު ގަސްތައް ކަނޑައި، ގަބުރުތައް ކޮނެ، އިމާރާތްތަކުގެ ހާދަރުތައް އެއްވަރު ކުރުމަށް الله ގެ ރަސޫލާ އަމުރު ކުރެއްވިއެވެ.' އަނެއްކާވެސް ވިދާޅުވީ، 'އޭގެ ފަހުން، ޤިބްލާގެ މިސްރާބަށް ޚުދުމުޚުތާރު ގަސްތައް - އިމާރާތްތަކަށް - ތަރުތީބުކޮށް، ދޮރުތަކުގެ ކޮޅުތައް ހިލައިން ހަދާފައިވެއެވެ.' އަނަސް އިތުރަށް ވިދާޅުވީ، الله ގެ ރަސޫލާ އެބައިމީހުންނާއެކު ހުންނެވިއިރު އެއުރެން ޅެން ކިޔުއްވިއެވެ. އާޚިރަތުގައި ހެޔޮކަމެއް މެނުވީ އެއްވެސް ހެޔޮކަމެއް ނެތެވެ. އެހެންކަމުން އަންސާރުންނާއި މުހާޖިރީންނަށް އެހީތެރިވެދެއްވާށެވެ.'
Imam Muslim : 817
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ حَدَّثَنِي أَبُو التَّيَّاحِ عَنْ أَنَسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُصَلِّي فِي مَرَابِضِ الْغَنَمِ قَبْلَ أَنْ يُبْنَى الْمَسْجِدُ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ أَخْبَرَنَا خَالِدٌ يَعْنِي ابْنَ الْحَارِثِ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسًا يَقُولُ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢުބައިދުالله ބިން މުޢާޘްލް އަންބަރީ] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، މިސްކިތް އެޅުމުގެ ކުރިން ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ބަކަރިތަކުގެ އަރާމު ތަނުގައި ނަމާދު ކުރައްވަމުން ގެންދަވާ ކަމަށް [އަބޫ އައްތައްޔާ] [އަބޫތުއްޠައްޔަޙް] [އަނާސް] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި ވާހަކަ. އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޔަޙްޔާ ބިން ޙަބީބު] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، [ޚާލިދު، އެއީ އިބްނުލްޙަރީޘް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝުޢޫބާ] ގާތު ވިދާޅުވެފައިވަނީ، [އަބޫ އައްތައްޔާ] ވިދާޅުވި ވާހަކައެވެ.
Imam Muslim : 818
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ قَالَ صَلَّيْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى بَيْتِ الْمَقْدِسِ سِتَّةَ عَشَرَ شَهْرًا حَتَّى نَزَلَتْ الْآيَةُ الَّتِي فِي الْبَقَرَةِ { وَحَيْثُ مَا كُنْتُمْ فَوَلُّوا وُجُوهَكُمْ شَطْرَهُ } فَنَزَلَتْ بَعْدَمَا صَلَّى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَانْطَلَقَ رَجُلٌ مِنْ الْقَوْمِ فَمَرَّ بِنَاسٍ مِنْ الْأَنْصَارِ وَهُمْ يُصَلُّونَ فَحَدَّثَهُمْ فَوَلَّوْا وُجُوهَهُمْ قِبَلَ الْبَيْتِ
[އަބޫބަކުރު ބިން އަބީ ޝައިބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫ އަލް އަޙްވާޝް] [އަބޫ އިސްޙާޤު] ގެ އަރިހުން [އަލްބަރާ ބިން ޢަޒީބު] ގެ އަރިހުން ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ އޭތި'. -ޤައުލުބަޤަރާ 124-، އާޔަތް ބާވައިލެއްވީ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ނަމާދު ކުރެއްވުމަށްފަހު، ދެން ޤައުމެއްގެ މީހަކު ނިކުމެވަޑައިގަތުމަށްފަހު، ދެން އަންސާރުން ބައެއް މީހުންނާއެކު ހިނގައިގަތީ، އަދި އެމީހުން ނަމާދުކޮށް، ދެން އެވާހަކަ ކިޔައިދެއްވައި، ދެން އެމީހުން މޫނު އަޅުވާ ގެއާ ދިމާއަށް އަނބުރާލިއެވެ'.
Imam Muslim : 819
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَأَبُو بَكْرِ بْنُ خَلَّادٍ جَمِيعًا عَنْ يَحْيَى قَالَ ابْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ سُفْيَانَ حَدَّثَنِي أَبُو إِسْحَقَ قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ يَقُولُا صَلَّيْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ بَيْتِ الْمَقْدِسِ سِتَّةَ عَشَرَ شَهْرًا أَوْ سَبْعَةَ عَشَرَ شَهْرًا ثُمَّ صُرِفْنَا نَحْوَ الْكَعْبَةِ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މުޙައްމަދު ބިން އަލްމުޘައްނާ] އަދި [އަބޫބަކުރު ބިން ޚައްލާދު] އެ އެންމެންވެސް [ޔަޙްޔާ] ގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އިބްނުލް މުޘައްނާ] ވިދާޅުވެފައިވަނީ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޔަޙްޔާ ބިން ސަޢީދަށް] [ސުފްޔާން] ގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި، [އަބޫ އިސްޙާޤު] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ (ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ) ޤުދުސްއާ ދިމާއަށް ސަތާރަ ނުވަތަ ސަތާރަ މަސް ދުވަހު، ދެން އަޅުގަނޑުމެން އަނބުރާލީ ކަޢުބާއާ ދިމާއަށެވެ.'
Imam Muslim : 820
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُسْلِمٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ ح و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَاللَّفْظُ لَهُ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ بَيْنَمَا النَّاسُ فِي صَلَاةِ الصُّبْحِ بِقُبَاءٍ إِذْ جَاءَهُمْ آتٍ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ أُنْزِلَ عَلَيْهِ اللَّيْلَةَ وَقَدْ أُمِرَ أَنْ يَسْتَقْبِلَ الْكَعْبَةَ فَاسْتَقْبَلُوهَا وَكَانَتْ وُجُوهُهُمْ إِلَى الشَّامِ فَاسْتَدَارُوا إِلَى الْكَعْبَةِ حَدَّثَنِي سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنِي حَفْصُ بْنُ مَيْسَرَةَ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَعَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ بَيْنَمَا النَّاسُ فِي صَلَاةِ الْغَدَاةِ إِذْ جَاءَهُمْ رَجُلٌ بِمِثْلِ حَدِيثِ مَالِكٍ
[ޝައިބާން ބިން ފަރުޚް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [ޢަބްދުލްޢަޒީޒް ބިން މުސްލިމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢަބްދުالله ބިން ދީނާރު] [އިބްނު ޢުމަރު] ގެ އަރިހުން ކިޔައިދެއްވި --އަނެއްކާވެސް ރިވާޔަތުގެ ސިލްސިލާއެއްގެ ތެރެއިން-- އަދި [ޤުޠައިބާ ބިން ސަޢީދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި އަދި ބަސްފުޅަކީ އޭނާގެ، [މާލިކު ބިން އަނަސް] ގެ އަރިހުން [ޢަބްދުالله ބިން ދީނާރު] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ޢުމަރު] ގެ އަރިހުން އޭނާ ވިދާޅުވީ، 'ރައްޔިތުން ތިބި އިރު ޤުބާޢުގައި ފަޖުރު ނަމާދު ކުރުމުން، ކުއްލިއަކަށް މީހަކު އެމީހުންގެ ގާތަށް އައިސް ބުނީ، 'الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވަޙީކުރެއްވީ އެއްރެއަކު، އަދި އޭނާއަށް ކަޢުބާއާ ކުރިމަތިލުމަށް އަމުރު ކުރެވި، އެހެންކަމުން ޤިބްލާއާ ކުރިމަތިލާން، އަދި އޭގެ ކުރިން އެމީހުން ޝާމްޔާއާ ކުރިމަތިލާން ޖެހުނީ، އެހެންކަމުން އެމީހުން އެނބުރި ކަޢުބާއާ ކުރިމަތިލާން ޖެހުނެވެ''. [ސުވައިދު ބިން ސަޢީދު] އަޅުގަނޑަށް [ޙަފްޝް ބިން މައިސާރާ] [މޫސާ ބިން އުޤްބާޙް] ގެ އަރިހުން [ނަފީޢު] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ޢުމަރު] ގެ އަރިހުން އަދި [ޢަބްދުالله ބިން ދީނާރު] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ޢުމަރު] ގެ އަރިހުން ވިދާޅުވީ، ‘ރައްޔިތުން ފަތިސް ނަމާދުގައި ތިއްބާ ކުއްލިއަކަށް މީހަކު އެމީހުންގެ ގާތަށް އައީ’ މާލިކުގެ ޙަދީޘް ފަދައިންނެވެ.