इस्लाम स्वीकार करें, यहाँ क्लिक करें
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith

Hadith

Imam Muslim : 61

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ قَتَادَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ وَجَدَ طَعْمَ الْإِيمَانِ مَنْ كَانَ يُحِبُّ الْمَرْءَ لَا يُحِبُّهُ إِلَّا لِلَّهِ وَمَنْ كَانَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِمَّا سِوَاهُمَا وَمَنْ كَانَ أَنْ يُلْقَى فِي النَّارِ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِنْ أَنْ يَرْجِعَ فِي الْكُفْرِ بَعْدَ أَنْ أَنْقَذَهُ اللَّهُ مِنْهُ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَنْبَأَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ أَنْبَأَنَا حَمَّادٌ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمْ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ مِنْ أَنْ يَرْجِعَ يَهُودِيًّا أَوْ نَصْرَانِيًّا

म्हानै बतायो है [मुहम्मद बिन अल-मुत्सन्ना] अर [इब्न बसिसियार] दोनूं कैयो है, म्हानै बतायो है [मुहम्मद बिन जाफर] म्हानै बतायो है [स्यूबाह] बो बोल्यो, म्हैं [कतदाह] नै [अनस] सूं एक हदीस सुनाई है बो बोल्यो, 'अल्लाह रा रसूल सल्लाहुअलाहिलम कह्यो है कै जे वे व्यक्तिगत रूप सूं है: फेर वो विश्वास री मिठास रो स्वाद लेसी; जो कोई दूजा मिनख सूं प्रेम करै है, वो उणसूं प्रेम नीं करै है सिवाय अल्लाह रै वास्तै, वो मिनख जिणनै अल्लाह अर उणरा रसूल उण दोनुवां सूं बेसी प्यार करै है, अर वो मिनख जिणनै अल्लाह रै उणसूं बचाबा रै बाद कफिर रै मांय पाछो जावण री बजाय आग मांय फेंक दियो जावै है'। म्हानै बतायो है [इशाक बिन मंसूर] म्हानै बतायो है [अन-नदलर बिन स्यूमैल] म्हानै बतायो है [हम्मद] [तसाबित] सूं [अनस] उण कह्यो, 'रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु 'अलेहि वसल्लम आपरी हदीस रै मुजब कैयो, फगत उण कैयो, 'उणरै यहूदी या ईसाई रै रूप मांय पाछा आवा री बजाय'।

Hadith

Imam Muslim : 62

و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ ح و حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ كِلَاهُمَا عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يُؤْمِنُ عَبْدٌ وَفِي حَدِيثِ عَبْدِ الْوَارِثِ الرَّجُلُ حَتَّى أَكُونَ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِنْ أَهْلِهِ وَمَالِهِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ

अर म्हानै बतायो है [जुहैर बिन हरब] म्हानै [इस्माइल बिन उलैया] बतायो है। -दूजा रिवायत रै मांय बतायो गयो है- अर आपां नै बतायो है [सैबान बिन अबू सैबा] आपां नै [अब्दुल वारित्स] [अब्दुल अजीज] सूं [अनस] दोनूं बतायो है, बां कैयो, 'अल्लाह रा रसूल सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम कह्यो: 'अैड़ो कोई भी सेवक कोनी है जको अब्दुल वारित्स रै हदीस माथै विश्वास करै - अर वारितस नै आपरै स्वास्थ्य सूं बेसी प्यार नीं करै। परिवार अर धन अर सगळा मिनख''।

Hadith

Imam Muslim : 63

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ قَتَادَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى أَكُونَ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِنْ وَلَدِهِ وَوَالِدِهِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ

म्हानै बतायो है [मुहम्मद बिन अल-मुत्सन्ना] अर [इब्न बसिसियार] दोनूं ई कैयो है, म्हानै बतायो है [मुहम्मद बिन जाफर] म्हानै बतायो है [स्यूबाह] बो बोल्यो, म्हैं [कतदाह] नै [अनास बिन मलिक] सूं एक हदीस सुणी है बो बोल्यो, 'अल्लाह रा रसूल सल्लाहुअलाहलाम इलाम रै बारै में विश्वास करियो: म्हनैं बां रै टाबरां, बां रै माता-पिता अर मिनखां सूं बेसी प्यार है। सो क्यू'।

Hadith

Imam Muslim : 64

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ قَتَادَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى يُحِبَّ لِأَخِيهِ أَوْ قَالَ لِجَارِهِ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ

म्हानै बतायो है [मुहम्मद बिन अल-मुत्सन्ना] अर [इब्न बसिसियार] दोनूं कैयो है, म्हानै बतायो है [मुहम्मद बिन जाफर] म्हानै बतायो है [स्यूबाह] उणनै कैयो है, म्हैं पैगम्बर सल्लाहु अलैहि वसल्लम सूं [कतादाह] नै [अनास बिन मलिक] सूं सुणी है, उणनै कैयो है: वो कैवे है, 'आपरै पड़ोसी रै वास्तै जियां वो खुद नै खुद सूं प्यार करै है'।

Hadith

Imam Muslim : 65

و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ حُسَيْنٍ الْمُعَلِّمِ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَا يُؤْمِنُ عَبْدٌ حَتَّى يُحِبَّ لِجَارِهِ أَوْ قَالَ لِأَخِيهِ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ

म्हानै बतायो है [जुहैर बिन हरब] म्हानै बतायो है [यह्या बिन सईद] सूं [हुसैन अल-मुअल्लिम] सूं [कतादाह] सूं [अनस] सूं पैगम्बर सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम सूं, उण कह्यो है: 'जिणरै हाथ मांय म्हारी आत्मा है, कोई भी सेवक जद तांई आपरै पड़ोसी सूं प्रेम नीं करै, या आपरै भाई रै वास्तै नीं कैवै,' वो खुद रै वास्तै प्यार करै है'।

Hadith

Imam Muslim : 66

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ جَمِيعًا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ ابْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ قَالَ أَخْبَرَنِي الْعَلَاءُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ مَنْ لَا يَأْمَنُ جَارُهُ بَوَائِقَهُ

म्हानै [यह्या बिन अय्यूब] अर [कुतैबा बिन सईद] अर [अली बिन हुज्र] नै [इस्माइल बिन जाफर] सूं बतायो है, [इब्न अय्यूब] कह्यो, म्हानै [इस्माइल] बतायो है, उणनै बतायो है, म्हानै [अल-अला'] नै [उणरै पिता] सूं [अबू हुरैह] अल्लाह अलैहर सूं बतायो है कै वसल्लम कह्यो: 'ओ स्वर्ग मांय नीं जावैला, जिणरै पड़ोसी नुकसान सूं सुरक्षित नीं है'।

Hadith

Imam Muslim : 67

حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَنْبَأَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيَقُلْ خَيْرًا أَوْ لِيَصْمُتْ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ جَارَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ ضَيْفَهُ

उण म्हानै बतायो है [हर्मलह बिन यह्या] म्हानै बतायो है [इब्न वहाब] उण कह्यो, उण म्हानै बतायो है [यूनुस] नै [इब्न शिहाब] सूं [अबू सलामा बिन अब्दुर्रहमान] सूं [अबू हुरैरा] नै अल्लाह रै रसूल सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम सूं, उण कह्यो है: 'जो कोई भी अल्लाह अर आखरी दिनां माथै विस्वास करै है, उणसूं अल्लाह री भलाई नीं करैला। शब्दां नै बोलो या चुप रैवो। अर जो कोई भी अल्लाह अर आखरी दिन माथै विश्वास करै है, वो आपरै पड़ोसी रो आदर करै। अर जो भी अल्लाह अर आखरी दिन माथै विश्वास करै है, वो आपरै मेहमानां रो सम्मान करै।

Hadith

Imam Muslim : 68

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ أَبِي حُصَيْنٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلَا يُؤْذِي جَارَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ ضَيْفَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيَقُلْ خَيْرًا أَوْ لِيَسْكُتْ و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ حَدِيثِ أَبِي حَصِينٍ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ فَلْيُحْسِنْ إِلَى جَارِهِ

म्हानै बतायो है [अबू बकर बिन अबू सैबा] म्हानै बतायो है [अबू अल-अह्वाश] सूं [अबू हुशैन] सूं [अबू सलीह] सूं [अबू हुरैराह] उण कह्यो है, 'अल्लाह रा रसूल सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम कह्यो है, 'जो भी अल्लाह अर आखरी दिन माथै विस्वास करै है, उणनै आपरै पड़ोसी नै नुकसान नीं पहुंचावै। अर जो कोई भी अल्लाह अर आखरी दिनां माथै विश्वास करै है, वो आपरै मेहमानां रो सम्मान करै। अर जो कोई भी अल्लाह अर आखरी दिन माथै विस्वास करै है, वो आच्छी बातां बोलै या चुप रैवै। अर यो म्हानै बतायो गयो है [इशाक बिन इब्राहिम] म्हानै बतायो है [ईसा बिन यूनुस] सूं [अल-अमसी] सूं [अबू सलीह] सूं [अबू हुरैराह] उण कैयो, 'रसूलल्लाह शल्लल्लाहु 'अलेहि वसल्लम अबू हुशैन री हदीस री तरै कैयो, फगत उण कैयो, 'अर उणनै आपरै पड़ोसी नै भलो करणो दे'।

Hadith

Imam Muslim : 69

حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ جَمِيعًا عَنْ ابْنِ عُيَيْنَةَ قَالَ ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو أَنَّهُ سَمِعَ نَافِعَ بْنَ جُبَيْرٍ يُخْبِرُ عَنْ أَبِي شُرَيْحٍ الْخُزَاعِيِّ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُحْسِنْ إِلَى جَارِهِ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ ضَيْفَهُ وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيَقُلْ خَيْرًا أَوْ لِيَسْكُتْ

म्हानै बतायो है [जुहैर बिन हरब] अर [मुहम्मद बिन अब्दुल्लाह बिन नुमीर] वां सगळां नै [इब्न उयैना] सूं कैयो है [नुमैर] म्हानै [सुफियान] नै [अमरू] सूं बतायो है कै उणनै [नफी बिन जुबैर] नै [अबू सूरैह अल-खुजाई] री रिपोर्ट सुणी है कै पैगम्बर सल्लाह वल्लाह वल्लाम कह्यो: अल्लाह अर आखरी दिन माथै विस्वास करै है, वो आपरै पड़ोसी रो भलो करै। जो कोई भी अल्लाह अर आखरी दिनां माथै विश्वास करै है, वो आपरै मेहमानां रो सम्मान करै। अर जो कोई भी अल्लाह अर आखरी दिन माथै विस्वास करै है, वो आच्छी बातां बोलै या चुप रैवै।

Hadith

Imam Muslim : 70

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ كِلَاهُمَا عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ وَهَذَا حَدِيثُ أَبِي بَكْرٍ قَالَ أَوَّلُ مَنْ بَدَأَ بِالْخُطْبَةِ يَوْمَ الْعِيدِ قَبْلَ الصَّلَاةِ مَرْوَانُ فَقَامَ إِلَيْهِ رَجُلٌ فَقَالَ الصَّلَاةُ قَبْلَ الْخُطْبَةِ فَقَالَ قَدْ تُرِكَ مَا هُنَالِكَ فَقَالَ أَبُو سَعِيدٍ أَمَّا هَذَا فَقَدْ قَضَى مَا عَلَيْهِ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ رَأَى مِنْكُمْ مُنْكَرًا فَلْيُغَيِّرْهُ بِيَدِهِ فَإِنْ لَمْ يَسْتَطِعْ فَبِلِسَانِهِ فَإِنْ لَمْ يَسْتَطِعْ فَبِقَلْبِهِ وَذَلِكَ أَضْعَفُ الْإِيمَانِ حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ رَجَاءٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ وَعَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ فِي قِصَّةِ مَرْوَانَ وَحَدِيثِ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ حَدِيثِ شُعْبَةَ وَسُفْيَانَ

म्हानै बतायो है [अबू बकर बिन अबू स्याबा] म्हानै [वाकी'] [सुफियान] सूं बतायो है। -दूजा रिवायत रै मांय कैयो गयो है- अर म्हानै बतायो है [मुहम्मद बिन अल-मुत्सन्ना] म्हानै बतायो है [मुहम्मद बिन जाफर] म्हानै बतायो है [स्यूबाह] दोनूं [कैस बिन मुस्लिम] सूं [थारिक बिन शिहाब] अर आ अबू बकर री हदीस है, 'हरी राया री नमाज री थरपणा सूं पैली हरि राया माथै उपदेश देवण आळो पैलो मिनख। फेर एक आदमी खड़यो होयो अर उणसूं बोल्यो, 'ईद री नमाज उपदेश पढ़बा सूं पैली पूरी करणी चाइजै'। मारवान जवाब दियो, 'वाकई, प्रवचन रै मांय घणकरी बातां छोड़ दी गई है'। फेर [अबू सैद] कह्यो, 'वास्तव में, इण मिनख नै फैसलो कर लियो है -करणो- जियां कै म्हैं एक बार अल्लाह रै रसूल सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम सूं सुण्यो हो कै: 'थारै मांय सूं कोई भी बुराई देखै है, वो आपरै हाथ सूं रोक लेवै। जे वो असमर्थ है तो वो मौखिक रूप सूं रोक लेवै, जे वो असमर्थ है तो वो आपरै दिल सूं रोक लेवै। ओ सबसूं कमजोर विश्वास है'। म्हानै बतायो है [अबू कुरैब मुहम्मद बिन अल-अला'] म्हानै बतायो है [अबू मुआविया] म्हानै बतायो है [अल-अमसी] नै [इस्माइल बिन राजा] सूं [उणरै पिता] सूं [अबू सईद अल-खुदरी] सूं [कैस बिन मुस्लिम] सूं [थारिक बिन शिहाब] सूं [अबुसैद अल-अला] मारहुवान रै मांय, अर पैगम्बर सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम सूं अबू सईद री हदीस, जियां कै स्यूबाह अर सुफियान री हदीस।

Hadith

Imam Muslim : 71

حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ النَّضْرِ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ وَاللَّفْظُ لِعَبْدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ صَالِحِ بْنِ كَيْسَانَ عَنْ الْحَارِثِ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَكَمِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْمِسْوَرِ عَنْ أَبِي رَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا مِنْ نَبِيٍّ بَعَثَهُ اللَّهُ فِي أُمَّةٍ قَبْلِي إِلَّا كَانَ لَهُ مِنْ أُمَّتِهِ حَوَارِيُّونَ وَأَصْحَابٌ يَأْخُذُونَ بِسُنَّتِهِ وَيَقْتَدُونَ بِأَمْرِهِ ثُمَّ إِنَّهَا تَخْلُفُ مِنْ بَعْدِهِمْ خُلُوفٌ يَقُولُونَ مَا لَا يَفْعَلُونَ وَيَفْعَلُونَ مَا لَا يُؤْمَرُونَ فَمَنْ جَاهَدَهُمْ بِيَدِهِ فَهُوَ مُؤْمِنٌ وَمَنْ جَاهَدَهُمْ بِلِسَانِهِ فَهُوَ مُؤْمِنٌ وَمَنْ جَاهَدَهُمْ بِقَلْبِهِ فَهُوَ مُؤْمِنٌ وَلَيْسَ وَرَاءَ ذَلِكَ مِنْ الْإِيمَانِ حَبَّةُ خَرْدَلٍ قَالَ أَبُو رَافِعٍ فَحَدَّثْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ فَأَنْكَرَهُ عَلَيَّ فَقَدِمَ ابْنُ مَسْعُودٍ فَنَزَلَ بِقَنَاةَ فَاسْتَتْبَعَنِي إِلَيْهِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ يَعُودُهُ فَانْطَلَقْتُ مَعَهُ فَلَمَّا جَلَسْنَا سَأَلْتُ ابْنَ مَسْعُودٍ عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَحَدَّثَنِيهِ كَمَا حَدَّثْتُهُ ابْنَ عُمَرَ قَالَ صَالِحٌ وَقَدْ تُحُدِّثَ بِنَحْوِ ذَلِكَ عَنْ أَبِي رَافِعٍ و حَدَّثَنِيهِ أَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَقَ بْنِ مُحَمَّدٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي مَرْيَمَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ أَخْبَرَنِي الْحَارِثُ بْنُ الْفُضَيْلِ الْخَطْمِيُّ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَكَمِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْمِسْوَرِ بْنِ مَخْرَمَةَ عَنْ أَبِي رَافِعٍ مَوْلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا كَانَ مِنْ نَبِيٍّ إِلَّا وَقَدْ كَانَ لَهُ حَوَارِيُّونَ يَهْتَدُونَ بِهَدْيِهِ وَيَسْتَنُّونَ بِسُنَّتِهِ مِثْلَ حَدِيثِ صَالِحٍ وَلَمْ يَذْكُرْ قُدُومَ ابْنِ مَسْعُودٍ وَاجْتِمَاعِ ابْنِ عُمَرَ مَعَهُ

यो म्हानै [अमरू अन-नकीद] अर [अबू बकर बिन अन-नदलर] अर [अब्द बिन हुमैद] बतायो है अर लफाज अब्द रो है। वां कैयो, म्हानै [ज'कुब बिन इब्राहिम बिन सद] बतायो हो, वां कैयो, म्हानै [म्हारा पिता] नै [सालीह बिन कैसान] सूं [अल-हरिट्स] सूं [जाफर बिन अब्दुल्ला बिन अल-हकाम] सूं [अब्दुर्रहमान बिन अल-मिस्वार] सूं [अबू रफी'] सूं [अब्दुल्लाह बिन अल-मिस्वार] सूं [अब्दुल्लाह बिन मसूल्लाह] सूं बतायो हो कै वसल्लम कह्यो: 'कोई नबी कोनी जिणनै अल्लाह पैली किणी लोगां रै कनै भेज्यो हो पण उणरै रक्षक अर दोस्त हा जिका सुन्नत नै कायम राखता अर उणरी आज्ञावां रो पालन करता, फेर बां रै पछै एक ऐड़ा लोग आया जिका कीं ऐड़ो कैयो जिणनै वै नीं करियो हो, अर अैड़ो काम करियो जिणनै करण रो हुकम नीं दियो गयो हो। जो कोई भी बां रै खिलाफ हाथां सूं जिहाद लड़ै है वो आस्तिक है, जो भी बां रै खिलाफ आपरी जीभ सूं लड़ै है वो आस्तिक है, जो कोई भी बां रै खिलाफ आपरै दिल सूं लड़ै है वो आस्तिक है अर इणरै बाद सरसों रै दाणै जितो ईमान कोनी रैवै'। अबू रफी' कह्यो, 'फेर म्हैं अब्दुल्ला बिन उमर नै बतायो, पण बो मन्नै मना कर दियो। जद इब्न मसूद आयो अर कनाह रै मांय रुक्यो, तो अब्दुल्लाह बिन उमर म्हारै लारै-लारै आयो अर म्हानै इब्नू मसूद रै लारै जावण रो नूंतो दियो, सो जद म्हे बैठ्या तो म्हैं इब्न मसूद सूं इण हदीस रै बारै मांय पूछ्यो, तो बां म्हानै हदीस बताई जियां म्हैं इब्न उमर नै बताई ही। सालीह बोल्यो, "वाकई अबू रफी सूं ओ ईज बतायो गयो है।" अर म्हानै बतायो है [अबू बकर बिन इशाक बिन मुहम्मद] म्हानै बतायो है [इब्न अबू मरियम] म्हानै बतायो है [अब्दुल अजीज बिन मुहम्मद] उणनै कैयो है, म्हानै बतायो है [अल-हरित्स बिन अल-फुदलैल अल-हाथमी] सूं [जाफर बिन अब्दुल्लाह बिन अल-हकाम] सूं [अब्दुर्रह बिन मिवारमह मवरमाह] सूं पैगम्बर सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम रा पूर्व दास, [अब्दुल्लाह बिन मसूद] सूं कै रसूलुल्लाह अलैहि वसल्लम कह्यो: 'कोई पैगम्बर कोनी है पण बां रो एक रक्षक है जिको आपरी मार्गदर्शन रै साथै सुन्नत मांगै है, अर आपरी सुन्नत रै साथै सुन्नत लेवै है, जियां कै सलीह अर्लेहि वसल्लम रै साथै मार्गदर्शन नीं करै है,' इब्न मसूद अर उणरै साथै इब्न उमर री सभा'।

Hadith

Imam Muslim : 72

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي ح و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا ابْنُ إِدْرِيسَ كُلُّهُمْ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ ح و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا مُعْتَمِرٌ عَنْ إِسْمَعِيلَ قَالَ سَمِعْتُ قَيْسًا يَرْوِي عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ قَالَ أَشَارَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ نَحْوَ الْيَمَنِ فَقَالَ أَلَا إِنَّ الْإِيمَانَ هَهُنَا وَإِنَّ الْقَسْوَةَ وَغِلَظَ الْقُلُوبِ فِي الْفَدَّادِينَ عِنْدَ أُصُولِ أَذْنَابِ الْإِبِلِ حَيْثُ يَطْلُعُ قَرْنَا الشَّيْطَانِ فِي رَبِيعَةَ وَمُضَرَ

म्हानै बतायो है [अबू बकर बिन अबू स्याबा] म्हानै बतायो है [अबू उसामा]। -दूजा कथन रै मांय कैयो गयो है- अर उण म्हानै बतायो है [इब्नू नुमीर] म्हानै [म्हारा पिता नै] बतायो है। -दूजा कथ्य रै मांय कैयो गयो है- अर म्हानै [अबू कुरैब] बतायो है [इब्न इदरीस] नै [इस्माइल बिन अबू खालिद] सूं सगळो कीं बतायो है। -दूजा रिवायत रै मांय बतायो गयो है- अर आपां नै [यह्या बिन हबीब अल-हरित्सी] बतायो है अर लफाज उण रो है, आपां नै बतायो है [मुतमीर] नै [इस्माइल] सूं उण कैयो, म्हैं [कैस] नै [अबू मसूद] सूं सुण्यो है, उण कैयो, 'पैगम्बर सल्लल्लाह अलैल सलाम नै सलाम रै साथै इशारो करियो हो: 'याद राखजो, अठै ई विश्वास है -यमन-, जदकै हिंसा अर हृदय री कठोरता उण ग्वालै रै मांय मौजूद ही जिणनै ऊंठ री पूंछ रै तळै रै कनै जोर सूं आवाज करी जद बानी रबिया अर बानी मुडलर मांय शैतान रा सींग री एक जोड़ी दिखाई दी'।

Hadith

Imam Muslim : 73

حَدَّثَنَا أَبُو الرَّبِيعِ الزَّهْرَانِيُّ أَنْبَأَنَا حَمَّادٌ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَاءَ أَهْلُ الْيَمَنِ هُمْ أَرَقُّ أَفْئِدَةً الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْفِقْهُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ ح و حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ يُوسُفَ الْأَزْرَقُ كِلَاهُمَا عَنْ ابْنِ عَوْنٍ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ

म्हानै बतायो है [अबू अर-रबी' अज-जहरानी] म्हानै बतायो है [हम्मद] म्हानै बतायो है [अय्यूब] म्हानै बतायो है [मुहम्मद] नै [अबू हुरैरा] सूं उण कह्यो, 'रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम कह्यो: 'यमन रा लोग आया है, वे सबसूं कोमल दिल रा लोग है। यमन रै लोगां रै मांय विश्वास है। यमन रै लोगां रै मांय भी फिक्ह मौजूद है। बुद्धि भी यमन लोगां रै कनै है। म्हानै बतायो है [मुहम्मद बिन अल-मुत्सना] म्हानै बतायो है [इब्न अबू आदी]। -दूजा रिवायत रै मांय कैयो गयो है- अर आपां नै बतायो है [अमरू अन-नकीद] आपां नै बतायो है [इशाक बिन यूसुफ अल-अजराक] दोनूं सूं [इब्न औन] सूं [मुहम्मद] सूं [अबू हुरैरा] सूं उण कह्यो, 'रसूलुल्लाह सल्लल्लाहु 'अलेही वसल्लम इण भांत हदीस कैयो'।

Hadith

Imam Muslim : 74

و حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ وَحَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ الْأَعْرَجِ قَالَ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَاكُمْ أَهْلُ الْيَمَنِ هُمْ أَضْعَفُ قُلُوبًا وَأَرَقُّ أَفْئِدَةً الْفِقْهُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌ

अर म्हानै बतायो है [अमरू अन-नकीद] अर [हसन अल-हुलवानी] दोनूं कैयो, म्हानै बतायो है [या'कुब] - अर्थात् इब्न इब्राहिम बिन सद - म्हानै बतायो है [म्हारा पिता] नै [सालीह] सूं [अल-अराज] कह्यो, [अबू हुरैरा] कह्यो; 'अल्लाह रा रसूल सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम कह्यो: 'यमन रा लोग आया है, वे सबसूं कोमल दिल रा लोग है। यमन रै लोगां रै मांय फिकह मौजूद है। बुद्धि भी यमन लोगां रै कनै है।

Hadith

Imam Muslim : 75

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ رَأْسُ الْكُفْرِ نَحْوَ الْمَشْرِقِ وَالْفَخْرُ وَالْخُيَلَاءُ فِي أَهْلِ الْخَيْلِ وَالْإِبِلِ الْفَدَّادِينَ أَهْلِ الْوَبَرِ وَالسَّكِينَةُ فِي أَهْلِ الْغَنَمِ

म्हानै [यह्या बिन यह्या] बतार उण कैयो, म्हैं [मलिक] रै साम्हीं बांच्यो; [अबू अज-जिनाद] सूं [अल-अराज] सूं [अबू हुरैरा] सूं कै रसूलुल्लाह शल्लल्लाह अलैहि वसल्लम कह्यो, 'कफिर री चोटी पूरब में है - जादूगरां रो क्षेत्र -, अर घमंड अर घमंड घोड़ां अर ऊंठां रै मालिकां में है जिका चरवाहा करै है, यानी बेदूदो, जदकै बेदूदो - गोआत में है। मतलब यमन रा लोग -'।

Hadith

Imam Muslim : 76

و حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ وَابْنُ حُجْرٍ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ ابْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ قَالَ أَخْبَرَنِي الْعَلَاءُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْكُفْرُ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالسَّكِينَةُ فِي أَهْلِ الْغَنَمِ وَالْفَخْرُ وَالرِّيَاءُ فِي الْفَدَّادِينَ أَهْلِ الْخَيْلِ وَالْوَبَرِ

म्हानै बतायो है [यह्या बिन अय्यूब] अर [कुतैबा] अर [इब्न हुजर] सूं [इस्माइल बिन जाफर] कह्यो है [इब्नू अय्यूब] म्हानै बतायो है [इस्माइल] उण कह्यो, म्हानै बतायो है [अल-अला] [उणरै पिता] सूं [अबू हुरैरा] सूं कै अल्लाह रा रसूल सल्लाहुलाहलाम फल्लैथ है: यमन, पूरब रै मांय अविश्वास है - मतलब मागी -, शांति बकरी चरबाळा रै मांय है - मतलब यमन रा लोग - अर अहंकार अर रिया' जोर-जोर सूं आवाज करण आळा लोगां रै मांय है; घोड़ा अर ऊंठ रा चरवाहा -बेडौइन-'।

Hadith

Imam Muslim : 77

و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْفَخْرُ وَالْخُيَلَاءُ فِي الْفَدَّادِينَ أَهْلِ الْوَبَرِ وَالسَّكِينَةُ فِي أَهْلِ الْغَنَمِ و حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ وَزَادَ الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌ

म्हानै बतायो है [हर्मलह बिन यह्या] म्हानै बतायो है [इब्न वहाब] उण कैयो, उणनै बतायो है [यूनुस] नै [इब्न शिहाब] सूं उणनै बतायो है, उणनै बतायो है [अबू सलामा बिन अब्दुर्रहमान] कै [अबू हुरैरा] कह्यो, 'मैं सुण्यो है कै अल्लाह रा रसूल सल्लल्लाहु 'अलेहिअल्लम 'पल्लाहु 'अलेहाल' रै मांय हा: यानी बेडौइन, जदकै शांति बकरी चरबाळा रै मांय है -मतलब यमन लोग-'। अर म्हानै बतायो है [अब्दुल्लाह बिन अब्दुर्रहमान अद-दरीमी] म्हानै बतायो है [अबू अल-यामन] म्हानै बतायो है [स्यूअैब] नै [अज-जुहरी] सूं उदाहरण रै वास्तै इण सनाद रै साथै, अर उणनै जोड़ दियो है, 'विश्वास यमनियां रै साथै है अर ज्ञान यमनियां रै साथै है'।

Hadith

Imam Muslim : 78

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ عَنْ شُعَيْبٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ جَاءَ أَهْلُ الْيَمَنِ هُمْ أَرَقُّ أَفْئِدَةً وَأَضْعَفُ قُلُوبًا الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌ السَّكِينَةُ فِي أَهْلِ الْيَمَنِ وَالْفَخْرُ وَالْخُيَلَاءُ فِي الْفَدَّادِينَ أَهْلِ الْوَبَرِ قِبَلَ مَطْلِعِ الشَّمْسِ

म्हानै बतायो गयो है [अब्दुल्लाह बिन अब्दुर्रहमान] म्हानै बतायो है [अबू अल-यामन] सूं [स्यूअैब] सूं [अज-जुहरी] म्हानै बतायो है [सैद बिन अल-मुसैयब] कै [अबू हुरैराह] कह्यो, 'मैं पैगम्बर सल्लाहु 'अलेही वसल्लम नै कैयो: 'यमन रा लोग है, वे अर भद्र लोग है।' दिलां मांय सूं सबसूं कमजोर। यमन रै लोगां रै मांय आस्था है, यमन रै लोगां रै मांय बुद्धि है अर यमन रै लोगां रै मांय शांति है। इण बीच, घमंड अर अहंकार चरवाहावां रै मांय है, बेडौइन, यानी सूरज उगबा री दिशा।

Hadith

Imam Muslim : 79

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَاكُمْ أَهْلُ الْيَمَنِ هُمْ أَلْيَنُ قُلُوبًا وَأَرَقُّ أَفْئِدَةً الْإِيمَانُ يَمَانٍ وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌ رَأْسُ الْكُفْرِ قِبَلَ الْمَشْرِقِ و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَلَمْ يَذْكُرْ رَأْسُ الْكُفْرِ قِبَلَ الْمَشْرِقِ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ ح و حَدَّثَنِي بِشْرُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ يَعْنِي ابْنَ جَعْفَرٍ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَ حَدِيثِ جَرِيرٍ وَزَادَ وَالْفَخْرُ وَالْخُيَلَاءُ فِي أَصْحَابِ الْإِبِلِ وَالسَّكِينَةُ وَالْوَقَارُ فِي أَصْحَابِ الشَّاءِ

म्हानै बतायो है [अबू बकर बिन अबू सैयबा] अर [अबू कुरैब] दोनूं कैयो है, म्हानै बतायो है [अबू मुआविया] सूं [अल-अमसी] सूं [अबू सालिह] सूं [अबू हुरैराह] उण कह्यो है, 'रसूलल्लाह शाल्लल्लाह अलैहि वसल्लम कह्यो है: 'यमन रा लोग थारै कनै आया है, वे सबसूं ज्यादा सज्जन है, दिल। आस्था यमनियां रै मांय है अर ज्ञान यमनियां रै मांय है, जदकै अविश्वास रो सिद्धांत पूरब रै मांय है - मागी -'। अर म्हानै बतायो गयो है [कुतैबा बिन सईद] अर [जुहैर बिन हरब] दोनूं ई कैयो है, म्हानै [जरीर] [अल-अमसी] सूं इण सनाद रै साथै बतायो है, अर उणनै ओ जिकर नीं करियो है, 'कफिर रो बिंदु पूरब री दिशा में है'। अर म्हानै बतायो है [मुहम्मद बिन अल-मुत्सन्ना] म्हानै [इब्न अबू आदी] बतायो है। -दूजा रिवायत रै मांय इणरो जिकर है- अर म्हानै बतायो है [बिसिर बिन खालिद] म्हानै बतायो है [मुहम्मद] -अर्थात इब्न जाफर- दोनूं कैयो है, म्हानै बतायो है [स्यू'बा] नै [अल-अमसी] सूं जरीर हदीस री तरै इण सनाद रै साथै, अर उणनै जोड़ दियो है, 'अभिमान अर अहंकार देवदूतां रै मांय है, जदकै उणरी कलमडर्स उणरी कलमां मांय है'।

Hadith

Imam Muslim : 80

و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْحَارِثِ الْمَخْزُومِيُّ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غِلَظُ الْقُلُوبِ وَالْجَفَاءُ فِي الْمَشْرِقِ وَالْإِيمَانُ فِي أَهْلِ الْحِجَازِ

अर म्हानै बतायो है [इशाक बिन इब्राहिम] म्हानै [अब्दुल्लाह बिन अल-हरित्स अल-मखजुमी] [इब्न जुरैज] सूं बतायो है, म्हानै बतायो है [अबू अज-जुबैर] कै उणनै [जाबिर बिन अब्दुल्ला] नै कैता सुण्यो है, 'अल्लाह रा रसूल सल्लल्लाह अलैहिअल कह्यो: जदकै विश्वास हिजाज रै लोगां रै सागै है'।