Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith
Hadith
Imam Muslim : 681
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ أَبِي بِشْرٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ مَا قَرَأَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الْجِنِّ وَمَا رَآهُمْ انْطَلَقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي طَائِفَةٍ مِنْ أَصْحَابِهِ عَامِدِينَ إِلَى سُوقِ عُكَاظٍ وَقَدْ حِيلَ بَيْنَ الشَّيَاطِينِ وَبَيْنَ خَبَرِ السَّمَاءِ وَأُرْسِلَتْ عَلَيْهِمْ الشُّهُبُ فَرَجَعَتْ الشَّيَاطِينُ إِلَى قَوْمِهِمْ فَقَالُوا مَا لَكُمْ قَالُوا حِيلَ بَيْنَنَا وَبَيْنَ خَبَرِ السَّمَاءِ وَأُرْسِلَتْ عَلَيْنَا الشُّهُبُ قَالُوا مَا ذَاكَ إِلَّا مِنْ شَيْءٍ حَدَثَ فَاضْرِبُوا مَشَارِقَ الْأَرْضِ وَمَغَارِبَهَا فَانْظُرُوا مَا هَذَا الَّذِي حَالَ بَيْنَنَا وَبَيْنَ خَبَرِ السَّمَاءِ فَانْطَلَقُوا يَضْرِبُونَ مَشَارِقَ الْأَرْضِ وَمَغَارِبَهَا فَمَرَّ النَّفَرُ الَّذِينَ أَخَذُوا نَحْوَ تِهَامَةَ وَهُوَ بِنَخْلٍ عَامِدِينَ إِلَى سُوقِ عُكَاظٍ وَهُوَ يُصَلِّي بِأَصْحَابِهِ صَلَاةَ الْفَجْرِ فَلَمَّا سَمِعُوا الْقُرْآنَ اسْتَمَعُوا لَهُ وَقَالُوا هَذَا الَّذِي حَالَ بَيْنَنَا وَبَيْنَ خَبَرِ السَّمَاءِ فَرَجَعُوا إِلَى قَوْمِهِمْ فَقَالُوا يَا قَوْمَنَا { إِنَّا سَمِعْنَا قُرْآنًا عَجَبًا يَهْدِي إِلَى الرُّشْدِ فَآمَنَّا بِهِ وَلَنْ نُشْرِكَ بِرَبِّنَا أَحَدًا } فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ عَلَى نَبِيِّهِ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { قُلْ أُوحِيَ إِلَيَّ أَنَّهُ اسْتَمَعَ نَفَرٌ مِنْ الْجِنِّ }
[ޝައިބާން ބިން ފަރުޚް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫ ޢަވާނާ] އަށް [އަބޫ ބިޝާރު] ގެ އަރިހުން [ސަޢީދު ބިން ޖުބައިރު] ގެ އަރިހުން [އިބްނު ޢައްބާސް] ގެ އަރިހުން ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. ހަމައެކަނި އެއްފަހަރަކު ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އުކަޒް ބާޒާރަށް ދިއުމުގެ ނިޔަތުގައި އޭނާގެ ޞަޙާބީންގެ ޖަމާޢަތެއްގެ ގާތަށް ދިއުމަށް ނިކުމެވަޑައިގެންނެވިއިރު، އެވަގުތު ޝައިޠާނާއާއި އުޑުމަތީގެ ޚަބަރާއި ދެމެދު ހުރަހެއް ބަހައްޓައި، އެމީހުންނަށް އަލިފާންގަނޑެއް ފޮނުވިއެވެ. ދެން ޝައިޠާނާ އެނބުރި އެކަލޭގެފާނުގެ މީސްތަކުންގެ ގާތަށް ގޮސް ވިދާޅުވިއެވެ. އެމީހުން ޖަވާބު ދިނީ، 'އަހަރެމެންނާއި އުޑުމަތީގެ ޚަބަރާއި ދެމެދު ހުރަހެއް ބަހައްޓައި، އަހަރެމެން ފޮނުވާފައިވަނީ އަލިފާންގަނޑެއް ފަދަ އުޑުމަތިންނެވެ.' އެބައިމީހުން ބުނީ، މިހިނގާ ކަމެއްގެ ސަބަބުން މެނުވީ މިކަން ނުވާތީ، ބިމުގެ އިރުމައްޗާއި ހުޅަނގަށް ދަތުރު ކުރާށެވެ. ދެން އަހަރެމެންނާއި އުޑުމަތީގެ ޚަބަރާއި ދެމެދު ހުރަސް އަޅަނީ ކޮން އެއްޗެއްތޯ ބަލާށެވެ.' ދެން އެމީހުން ނިކުތީ ބިމުގެ އިރުމައްޗާއި ހުޅަނގަށް ހަމަލާދިނުމަށެވެ. ދެން ހިޖާޒުގެ ފަޅުތަކާ ދިމާއަށް ފެށި ޖިންނީންގެ ބަޔަކު ނިކުމެގެން ދިޔައީ، އޭނާ ނަޚްލާގައި - މައްކާއާއި ޠާއިފާއި ދެމެދުގައިވާ ތަނެއްގައި - އުކާޒަށް ދިއުމުގެ ނިޔަތުގައި ހުއްޓައެވެ. އެވަގުތު އޭނާ ދިޔައީ ފަތިސް ނަމާދުގައި އޭނާގެ އެކުވެރިންނަށް އިސްކޮށް އުޅުއްވަމުންނެވެ. ޖިންނީންނަށް ޤުރުއާން އަޑު އިވުމުން އެމީހުން އެ ޤުރުއާން އަޑުއަހާފައި ބުނީ މިއީ އަހަރެމެންނާއި އުޑުތަކުގެ ޚަބަރުތަކާ ދެމެދު ކޮޅަށް ހުންނަ އެއްޗެކެވެ. ދެން އެއުރެން އެނބުރި އެމީހުންގެ އަހުލުވެރިންގެ ގާތަށް ގޮސް ބުނީ، އޭ އަހަރެމެންގެ މީސްތަކުންނޭވެ، އަޖައިބުކުރުވަނިވި ޤުރުއާނެއް، -QS. 72: 1- -އެއީ- ރަނގަޅު މަގަށް މަގުދައްކާ އެއްޗެއް ކަމުން އަހަރެމެން އެކަމަށް އީމާންވެއެވެ. އަދި ދުވަހަކުވެސް އަހަރެމެންގެ ވެރިރަސްކަލާނގެއާ އެއްވެސް މީހަކު ޝަރީކު ނުކުރާނަން، -QS. 72: 2- ދެން الله ތަޢާލާ އެކަލާނގެ ރަސޫލާ މުޙައްމަދުގެފާނަށް ވަޙީކުރެއްވިއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 682
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى عَنْ دَاوُدَ عَنْ عَامِرٍ قَالَ سَأَلْتُ عَلْقَمَةَ هَلْ كَانَ ابْنُ مَسْعُودٍ شَهِدَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْلَةَ الْجِنِّ قَالَ فَقَالَ عَلْقَمَةُ أَنَا سَأَلْتُ ابْنَ مَسْعُودٍ فَقُلْتُ هَلْ شَهِدَ أَحَدٌ مِنْكُمْ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْلَةَ الْجِنِّ قَالَ لَا وَلَكِنَّا كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ ذَاتَ لَيْلَةٍ فَفَقَدْنَاهُ فَالْتَمَسْنَاهُ فِي الْأَوْدِيَةِ وَالشِّعَابِ فَقُلْنَا اسْتُطِيرَ أَوْ اغْتِيلَ قَالَ فَبِتْنَا بِشَرِّ لَيْلَةٍ بَاتَ بِهَا قَوْمٌ فَلَمَّا أَصْبَحْنَا إِذَا هُوَ جَاءٍ مِنْ قِبَلَ حِرَاءٍ قَالَ فَقُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَدْنَاكَ فَطَلَبْنَاكَ فَلَمْ نَجِدْكَ فَبِتْنَا بِشَرِّ لَيْلَةٍ بَاتَ بِهَا قَوْمٌ فَقَالَ أَتَانِي دَاعِي الْجِنِّ فَذَهَبْتُ مَعَهُ فَقَرَأْتُ عَلَيْهِمْ الْقُرْآنَ قَالَ فَانْطَلَقَ بِنَا فَأَرَانَا آثَارَهُمْ وَآثَارَ نِيرَانِهِمْ وَسَأَلُوهُ الزَّادَ فَقَالَ لَكُمْ كُلُّ عَظْمٍ ذُكِرَ اسْمُ اللَّهِ عَلَيْهِ يَقَعُ فِي أَيْدِيكُمْ أَوْفَرَ مَا يَكُونُ لَحْمًا وَكُلُّ بَعْرَةٍ عَلَفٌ لِدَوَابِّكُمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَا تَسْتَنْجُوا بِهِمَا فَإِنَّهُمَا طَعَامُ إِخْوَانِكُمْ و حَدَّثَنِيهِ عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ السَّعْدِيُّ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ دَاوُدَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ إِلَى قَوْلِهِ وَآثَارَ نِيرَانِهِمْ قَالَ الشَّعْبِيُّ وَسَأَلُوهُ الزَّادَ وَكَانُوا مِنْ جِنِّ الْجَزِيرَةِ إِلَى آخِرِ الْحَدِيثِ مِنْ قَوْلِ الشَّعْبِيِّ مُفَصَّلًا مِنْ حَدِيثِ عَبْدِ اللَّهِ و حَدَّثَنَاه أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ عَنْ دَاوُدَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى قَوْلِهِ وَآثَارَ نِيرَانِهِمْ وَلَمْ يَذْكُرْ مَا بَعْدَهُ
[މުޙައްމަދު ބިން އަލްމުޘްނާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢަބްދުލްޢަޢުލާ] [ދައުދު] ގެ އަރިހުން [އަމީރު] ގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާފައި ވެއެވެ. ރަސޫލާ ވިދާޅުވީ، ދެން އަލްޤާމާ ވިދާޅުވީ، އަޅުގަނޑު އިބްނު މަސްޢޫދު އާއި ސުވާލުކޮށް، އަޅުގަނޑު ބުނީމެވެ، ތިޔަބައިމީހުންގެ ތެރެއިން އެއްވެސް މީހަކު الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އާއި އެކު ޖިންނި ރޭގައި ބައިވެރިވީ ހެއްޔެވެ؟ އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވިއެވެ. އެހެންކަމުން އަހަރެމެން ބުނީމެވެ، ޖިންނި އޭނާ ގެންދިޔައީ ނުވަތަ ސިއްރުން މަރާލިއެވެ. އެހެންކަމުން އަހަރެމެން ރޭގަނޑު ހޭދަކުރީ އެކުވެރިން އެރޭ ހޭދަކުރި ނުބައި ރެއަކުންނެވެ. ހެނދުނު ކުއްލިއަކަށް އޭނާ އައީ ހިރާގެ ދިމާލުންނެވެ.' ރަސޫލާ ވިދާޅުވީ، 'އަހަރެމެން ބުނީމެވެ، އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، އަހަރެމެންނަށް ކަލޭ ގެއްލިއްޖެ، އެހެންކަމުން އަހަރެމެން ކަލޭ ހޯދި ނަމަވެސް، އެ ރޭތަކުގައި ޞަޙާބީން ހިއްސާކުރި ނުބައި ރޭ ރޭ ހޭދަކުރަންދެން ކަލޭ ނުފެނުނެވެ.' އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވީ، ޖިންނީންގެ ތެރެއިން ގޮވާލާ މީހަކު އަހަރެންގެ ގާތަށް އައިސް، އަހަރެން އޭނާއާއެކު ދިޔައީމެވެ، އަދި އެމީހުންގެ ކުރިމަތީގައި ޤުރުއާން ކިޔަމެވެ. ވާހަކަ ކިޔައިދޭ މީހާ ބުނީ، 'ދެން އޭނާ އަހަރެމެންނާއެކު ދަތުރު ފެށީ އެމީހުންގެ ފިޔަވަޅުތަކާއި އެމީހުންގެ އުނދުންތަކުގެ ފިޔަވަޅުތައް އަހަރެމެންނަށް ދައްކާލުމަށެވެ. އަދި އެކަލޭގެފާނުގެ އަރިހުން ރިޒުޤު ހޯދުމަށް އެދުމުން، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. ދެން ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ ހޫނު ތަންތަން.' [އަޝް-ސިޔާބީ] ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. ޙަދީޘް ނިމެންދެން އަޝް-ސިޔާބީގެ ބަސްފުޅުން ތަފްޞީލުކޮށް ޢަބްދުﷲގެ ޙަދީޘުން. އަދި އެކަލޭގެފާނު އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާކުރެއްވި [އަބޫބަކުރު ބިން އަބީ ޝައިބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޢަބްދުالله ބިން އިދްރީސް] [ދައުދު] އިން [އަޝް-ޞަޢްބީ] އިން [އަލްޤާމާ] އިން [ޢަބްދުالله] ގެ އަރިހުން ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން ރިވާކުރެއްވިއެވެ. އަދި އޭގެފަހުން އެ ޖުމްލައިގެ ވާހަކައެއް ނުދައްކަވައެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 683
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا خَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ خَالِدٍ عَنْ أَبِي مَعْشَرٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ لَمْ أَكُنْ لَيْلَةَ الْجِنِّ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَوَدِدْتُ أَنِّي كُنْتُ مَعَهُ
ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޙްޔާ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިން ގޮތުގައި ޚާލިދު ބިން ޢަބްދުالله އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ ޚާލިދުގެ އަރިހުން އަބޫ މާޢްޞޔާރުގެ އަރިހުން އިބްރާހީމްގެ އަރިހުން އަލްޤާމާގެ އަރިހުން ޢަބްދުالله ގެ އަރިހުން އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 684
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْجَرْمِيُّ وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ مِسْعَرٍ عَنْ مَعْنٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبِي قَالَ سَأَلْتُ مَسْرُوقًا مَنْ آذَنَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْجِنِّ لَيْلَةَ اسْتَمَعُوا الْقُرْآنَ فَقَالَ حَدَّثَنِي أَبُوكَ يَعْنِي ابْنَ مَسْعُودٍ أَنَّهُ آذَنَتْهُ بِهِمْ شَجَرَةٌ
އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވާވެގެންވާ [ސަޢީދު ބިން މުޙައްމަދު އަލްޖަރމީ] އަދި [އުބައިދުالله ބިން ސަޢީދު] އެދެމީހުންވެސް ވިދާޅުވެފައިވަނީ، އަޅުގަނޑުމެން [އަބޫ އުސާމާ] އަށް [މިޞަރު] އިން [މާޢުން] ގެ އަރިހުން ރިވާވެފައި އޮތީ، އަޅުގަނޑަށް އަޑުއިވިފައި އޮތީ [ބައްޕަ] ވިދާޅުވާ ވާހަކައެވެ އެމީހުން ޤުރުއާން އަޑުއެހި ރޭ؟' އެހެންކަމުން އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވީ، 'ކަލޭގެފާނުގެ ބައްޕާފުޅު، އެއީ [އިބްނު މަސްއޫދު] އަޅުގަނޑަށް ވިދާޅުވީ، ރަސޫލާ އެމީހުންނާއެކު ހުންނެވި ކަމަށް ބުނި މީހަކީ ގަހެއް ކަމަށް - މިއީ ގަސްތަކުން ވެސް الله، މަތިވެރި، މަތިވެރި ރަސްކަލާނގެ މަތިވެރިކުރާކަމުގެ ހެއްކެކެވެ.''
Hadith
Imam Muslim : 685
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى الْعَنَزِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ الْحَجَّاجِ يَعْنِي الصَّوَّافَ عَنْ يَحْيَى وَهُوَ ابْنُ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي قَتَادَةَ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي بِنَا فَيَقْرَأُ فِي الظُّهْرِ وَالْعَصْرِ فِي الرَّكْعَتَيْنِ الْأُولَيَيْنِ بِفَاتِحَةِ الْكِتَابِ وَسُورَتَيْنِ وَيُسْمِعُنَا الْآيَةَ أَحْيَانًا وَكَانَ يُطَوِّلُ الرَّكْعَةَ الْأُولَى مِنْ الظُّهْرِ وَيُقَصِّرُ الثَّانِيَةَ وَكَذَلِكَ فِي الصُّبْحِ
އަދި [މުޙައްމަދު ބިން އަލްމުޘްނާލް އަނާޒީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [އިބްނު އަބީ އަދީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަލްޙައްޖާޖު، މާނައަކީ އަޝް-ޝައްވާފް] [ޔަޙްޔާ] ގެ އަރިހުން، މާނައީ އިބްނު އަބީ ކަތީރު] [ޢަބްދުالله ބިން އަބީ ޤަޠާދާ] ގެ އަރިހުން އަދި [އަބޫ ސަލާމަތު] [އަބޫ ޤަޠަދާ] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ އަހަރެމެންނަށް - އިމާމެއްގެ ގޮތުގައި -، ދެން ފުރަތަމަ ދެ ރަކުޢަތުގައި ޒުހުރު ނަމާދާއި ޢަޞްރު ނަމާދުގައި އަލްފާތިޙާއާއި ދެ ސޫރަތް ކިޔަވާނެއެވެ. އަދި ބައެއް ފަހަރު އާޔަތްތައް އަޑުއަހާލައްވައެވެ. ޒުހުރު ނަމާދުގެ ފުރަތަމަ ރަކުޢަތް ދިގުކޮށް، ދެވަނަ ރަކުޢަތް ކުރުކޮށްލައެވެ. އަދި ފަޖުރު ނަމާދުގައިވެސް ހަމަ އެގޮތެވެ.'
Hadith
Imam Muslim : 686
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا هَمَّامٌ وَأَبَانُ بْنُ يَزِيدَ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقْرَأُ فِي الرَّكْعَتَيْنِ الْأُولَيَيْنِ مِنْ الظُّهْرِ وَالْعَصْرِ بِفَاتِحَةِ الْكِتَابِ وَسُورَةٍ وَيُسْمِعُنَا الْآيَةَ أَحْيَانًا وَيَقْرَأُ فِي الرَّكْعَتَيْنِ الْأُخْرَيَيْنِ بِفَاتِحَةِ الْكِتَابِ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫބަކުރު ބިން އަބީ ޝައިބާޙް] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އަލްފާތިޙާ އާއި އ... ޒުހުރު ނަމާދާއި ޢަޞްރު ނަމާދުގެ ފުރަތަމަ ދެރަކުޢަތުގައި ސޫރަތް، އަދި ބައެއް ފަހަރު އާޔަތެއް ކިޔަވައި، އަނެއް ދެރަކުޢަތުގައި އަލްފާތިޙާ ކިޔަވާފައި ވެއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 687
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ جَمِيعًا عَنْ هُشَيْمٍ قَالَ يَحْيَى أَخْبَرَنَا هُشَيْمٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ الْوَلِيدِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ أَبِي الصِّدِّيقِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَ كُنَّا نَحْزِرُ قِيَامَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الظُّهْرِ وَالْعَصْرِ فَحَزَرْنَا قِيَامَهُ فِي الرَّكْعَتَيْنِ الْأُولَيَيْنِ مِنْ الظُّهْرِ قَدْرَ قِرَاءَةِ الم تَنْزِيلُ السَّجْدَةِ وَحَزَرْنَا قِيَامَهُ فِي الْأُخْرَيَيْنِ قَدْرَ النِّصْفِ مِنْ ذَلِكَ وَحَزَرْنَا قِيَامَهُ فِي الرَّكْعَتَيْنِ الْأُولَيَيْنِ مِنْ الْعَصْرِ عَلَى قَدْرِ قِيَامِهِ فِي الْأُخْرَيَيْنِ مِنْ الظُّهْرِ وَفِي الْأُخْرَيَيْنِ مِنْ الْعَصْرِ عَلَى النِّصْفِ مِنْ ذَلِكَ وَلَمْ يَذْكُرْ أَبُو بَكْرٍ فِي رِوَايَتِهِ الم تَنْزِيلُ وَقَالَ قَدْرَ ثَلَاثِينَ آيَةً
ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޙްޔާ އާއި އަބޫބަކުރު ބިން އަބީ ޝައިބާ ހުރިހާ އެންމެންވެސް ޙުޝައިމްގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާފައިވާ ގޮތުގައި ޔަޙްޔާ ޙުޝައިމްގެ ކިބައިން ރިވާކުރައްވާފައިވާ ގޮތުގައި މަންސޫރު އަލްވަލިދު ބިން މުސްލިމްގެ އަރިހުން އަބޫ ސަޢީދުލް ޚުދުރީގެ އަރިހުން ވިދާޅުވެފައިވަނީ އަބޫ ސަޢީދުލް ޚުދުރީ ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ ޛިޙްރު ނަމާދުގެ ފުރަތަމަ ދެރަކުޢަތުގައި ގާތްގަނޑަކަށް އެ އަދަދުގެ ދެބައިކުޅަ އެއްބައި ކަމަށް އަންދާޒާކޮށް، އަނެއް ދެރަކުޢަތުގައި އޭނާ ކޮޅަށް ހުންނަ ވަގުތު ގާތްގަނޑަކަށް އެ އަދަދުގެ ދެބައިކުޅަ އެއްބައި ކަމަށް އަޅުގަނޑުމެން ލަފާކުރަމެވެ. އަދި އަބޫބަކުރު އެކަލޭގެފާނުގެ ރިވާޔަތުގައި އަލިފް ލަމް މިމް ތަންޒިލް - އެއީ އަސް-ސަޖްދާ އަކުރު - ގެ ވާހަކައެއް ނުދައްކަވާ ނަމަވެސް ގާތްގަނޑަކަށް ތިރީސް އާޔަތެއް ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 688
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ الْوَلِيدِ أَبِي بِشْرٍ عَنْ أَبِي الصِّدِّيقِ النَّاجِيِّ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقْرَأُ فِي صَلَاةِ الظُّهْرِ فِي الرَّكْعَتَيْنِ الْأُولَيَيْنِ فِي كُلِّ رَكْعَةٍ قَدْرَ ثَلَاثِينَ آيَةً وَفِي الْأُخْرَيَيْنِ قَدْرَ خَمْسَ عَشْرَةَ آيَةً أَوْ قَالَ نِصْفَ ذَلِكَ وَفِي الْعَصْرِ فِي الرَّكْعَتَيْنِ الْأُولَيَيْنِ فِي كُلِّ رَكْعَةٍ قَدْرَ قِرَاءَةِ خَمْسَ عَشْرَةَ آيَةً وَفِي الْأُخْرَيَيْنِ قَدْرَ نِصْفِ ذَلِكَ
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝައިބާން ބިން ފަރުޚް] އަށް [އަބޫ ޢަވާނާ] ގެ ކިބައިން [މަންޝޫރު] ގެ ކިބައިން [އަލްވަލިދު އަބީ ބިޝްރު] ގެ އަރިހުން [އަބޫ އަޝް-ސިއްދީޤު އަން-ނާޖީ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ސަޢީދުލް ޚުދުރީ] ގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޛުޙްރީ ނަމާދުގެ ފުރަތަމަ ދެ ރަކްޢަތް ކިޔަވާފައި ވެއެވެ؛ ކޮންމެ ރަކުޢަތެއްގައި ގާތްގަނޑަކަށް ތިރީސް އާޔަތެއް، އަދި ދެން އަންނަ ދެ ރަކުޢަތުގައި ގާތްގަނޑަކަށް ފަނަރަ އާޔަތެއް - ނުވަތަ އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވި އޭގެ ދެބައިކުޅަ އެއްބައި -. ޢަޞްރު ނަމާދުގެ ފުރަތަމަ ދެ ރަކުޢަތަށް ބަލާއިރު؛ ކޮންމެ ރަކުޢަތެއްގައި ކިޔަވަނީ އެންމެ ފަނަރަ އާޔަތެއް ކަމަށާއި އަނެއް ދެރަކުޢަތުގައި ކިޔަވާފައިވަނީ އޭގެ ދެބައިކުޅަ އެއްބައި ކަމަށެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 689
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا هُشَيْمٌ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ أَنَّ أَهْلَ الْكُوفَةِ شَكَوْا سَعْدًا إِلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فَذَكَرُوا مِنْ صَلَاتِهِ فَأَرْسَلَ إِلَيْهِ عُمَرُ فَقَدِمَ عَلَيْهِ فَذَكَرَ لَهُ مَا عَابُوهُ بِهِ مِنْ أَمْرِ الصَّلَاةِ فَقَالَ إِنِّي لَأُصَلِّي بِهِمْ صَلَاةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا أَخْرِمُ عَنْهَا إِنِّي لَأَرْكُدُ بِهِمْ فِي الْأُولَيَيْنِ وَأَحْذِفُ فِي الْأُخْرَيَيْنِ فَقَالَ ذَاكَ الظَّنُّ بِكَ أَبَا إِسْحَقَ حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ جَرِيرٍ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ
ޔަޙްޔާ ބިން ޔަޙްޔާ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ޖާބިރު ބިން ސަމުރާގެ އަރިހުން ޢަބްދުލްމާލިކް ބިން އުމައިރުގެ އަރިހުން ހުޝައިމް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި ކޫފާގެ މީހުން ސަޢާދުގެ ޝަކުވާ ޢުމަރު ބިން އަލް ޚައްޠާބަށް ކުރި ކަމަށާއި އެކަލޭގެފާނުގެ ނަމާދުގެ ބައެއް -ނުބައިކަންތައް- އެމީހުން ފާހަގަކުރި ކަމަށެވެ. ދެން ޢުމަރު އެކަލޭގެފާނުގެ އަރިހަށް ރަސޫލަކު ފޮނުއްވިއެވެ. ރަސޫލާ އޭނާގެ ގާތަށް ގޮސް އޭނާގެ ދުޢާއާ ބެހޭގޮތުން ކުފާގެ މީހުން ފާޑުކިޔާ ވާހަކަ ކިޔައިދިނެވެ. ސަޢާދު ޖަވާބު ދެއްވީ، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އަދާކުރެއްވި ދުޢާއާއެކު އަހަރެން އެއުރެންނަށް ނަމާދުގައި އިސްކޮށްލަމެވެ. އަޅުގަނޑު ކުޑައެއް ނުކުރީމެވެ. ފުރަތަމަ ދެރަކުޢަތް ދިގުކޮށްލުމަށްފަހު އަނެއް ދެރަކުޢަތް ކުރުކޮށްލީމެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. ޤުޠައިބާ ބިން ސަޢީދާއި އިސްޙާޤު ބިން އިބްރާހީމް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ ޢަބްދުލްމާލިކް ބިން ޢުމައިރުގެ އަރިހުން ޖާރިރުން މި ޗޭން އޮފް ޓްރާންސްމިޝަން އާއި އެކުގައެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 690
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي عَوْنٍ قَالَ سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ سَمُرَةَ قَالَ قَالَ عُمَرُ لِسَعْدٍ قَدْ شَكَوْكَ فِي كُلِّ شَيْءٍ حَتَّى فِي الصَّلَاةِ قَالَ أَمَّا أَنَا فَأَمُدُّ فِي الْأُولَيَيْنِ وَأَحْذِفُ فِي الْأُخْرَيَيْنِ وَمَا آلُو مَا اقْتَدَيْتُ بِهِ مِنْ صَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ ذَاكَ الظَّنُّ بِكَ أَوْ ذَاكَ ظَنِّي بِكَ و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا ابْنُ بِشْرٍ عَنْ مِسْعَرٍ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ وَأَبِي عَوْنٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ بِمَعْنَى حَدِيثِهِمْ وَزَادَ فَقَالَ تُعَلِّمُنِي الْأَعْرَابُ بِالصَّلَاةِ
އަދި [މުޙައްމަދު ބިން އަލްމުޘްނާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން މަޙްދީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝުޢުބާ] [އަބޫ ޢައުން] ގެ އަރިހުން ވިދާޅުވީ، އަޅުގަނޑަށް އަޑުއިވިފައި އޮތީ [ޖާބިރު ބިން ސަމުރާ] ވިދާޅުވާ ވާހަކައެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. އަދި الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ ދުޢާއިން އަހަރެން ތަބާވި އެއްވެސް އެއްޗަކުން އެއްކިބާވެވަޑައިނުގަންނަވަމެވެ.' އެހެންކަމުން އުމަރު ވިދާޅުވީ، އެ ހުރިހާ ކަމަކީ ހަމައެކަނި ކަލޭގެފާނަށް ކުރާ ތަފާތުކުރުމެއް - ނުވަތަ ހަމައެކަނި އަހަރެންގެ ކަލޭގެފާނަށް ކުރާ ތަފާތުކުރުމެއް ކަމަށެވެ. އަދި އޭނާ އިތުރަށް ވިދާޅުވީ، 'ބަދުޢީން އަހަންނަށް ދުޢާ ދަސްކޮށްދިނީ' ކަމަށެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 691
حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ رُشَيْدٍ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ يَعْنِي ابْنَ مُسْلِمٍ عَنْ سَعِيدٍ وَهُوَ ابْنُ عَبْدِ العَزِيزِ عَنْ عَطِيَّةَ بْنِ قَيْسٍ عَنْ قَزْعَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَ لَقَدْ كَانَتْ صَلَاةُ الظُّهْرِ تُقَامُ فَيَذْهَبُ الذَّاهِبُ إِلَى الْبَقِيعِ فَيَقْضِي حَاجَتَهُ ثُمَّ يَتَوَضَّأُ ثُمَّ يَأْتِي وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الرَّكْعَةِ الْأُولَى مِمَّا يُطَوِّلُهَا
އަޅުގަނޑުމެން [ދާއޫދު ބިން ރުސައިދު] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އަލްވަލިދު، އެބަހީ އިބްނު މުސްލިމް] [ސަޢީދު، އެބަހީ އިބްނު މުސްލިމް] އިން [އަތިއްޔާ ބިން ޤައިސް] އިން [ޤަޟާ ބިން ޤައިސް] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ސަޢީދުލް ޚުދުރީ] ގެ އަރިހުން [އަބޫ ސަޢީދުލް ޚުދުރީ] ގެ އަރިހުން ބުނީ، ‘އިޤާމާއަށް ގޮވާލެވުނީ މެންދުރު ނަމާދަށް، އެހެންކަމުން މީހަކު އަލްބަޤީއަށް ގޮސް، ދެން އޭނާގެ ބޭނުންތައް ފުއްދައިދިނެވެ ވުޟޫކޮށް، ދެން ޖަމާޢަތުގެ ނަމާދަށް ވަޑައިގަތީ، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އަދިވެސް އޭނާ ދިގުކޮށްދެއްވި ފުރަތަމަ ރަކުޢަތުގައި ހުންނަވަނިކޮށެވެ.'
Hadith
Imam Muslim : 692
و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ صَالِحٍ عَنْ رَبِيعَةَ قَالَ حَدَّثَنِي قَزْعَةُ قَالَ أَتَيْتُ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ وَهُوَ مَكْثُورٌ عَلَيْهِ فَلَمَّا تَفَرَّقَ النَّاسُ عَنْهُ قُلْتُ إِنِّي لَا أَسْأَلُكَ عَمَّا يَسْأَلُكَ هَؤُلَاءِ عَنْهُ قُلْتُ أَسْأَلُكَ عَنْ صَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ مَا لَكَ فِي ذَاكَ مِنْ خَيْرٍ فَأَعَادَهَا عَلَيْهِ فَقَالَ كَانَتْ صَلَاةُ الظُّهْرِ تُقَامُ فَيَنْطَلِقُ أَحَدُنَا إِلَى الْبَقِيعِ فَيَقْضِي حَاجَتَهُ ثُمَّ يَأْتِي أَهْلَهُ فَيَتَوَضَّأُ ثُمَّ يَرْجِعُ إِلَى الْمَسْجِدِ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الرَّكْعَةِ الْأُولَى
އަދި [މުޙައްމަދު ބިން ޙާތިމް] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި [ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން މަޙްދީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [މުޢާވިޔަތު ބިން ޞާލިޙް] [ރަބީޢަތުން] ވިދާޅުވީ، [ޤާޟީން] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވީ، ‘އަޅުގަނޑު [އަބޫ ސަޢީދުލް ޚުދުރީ] އަށް އައީ، އަދި އެކަލޭގެފާނުގެ ވަށައިގެން އެތައް ބަޔަކު ތިބި ކަމަށެވެ. އެކަލޭގެފާނުގެ އަރިހުން ރައްޔިތުން ފަތުރާލުމުން އަޅުގަނޑު ބުނީމެވެ، އެހެން މީހުން އެދޭ އެއްވެސް ކަމެއް އަޅުގަނޑު ތިޔަބޭފުޅުންނާ ނުއަހާނަމެވެ. އަހަރެން އަނެއްކާވެސް ބުނީމެވެ، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ ދުޢާއާ ބެހޭގޮތުން ކަލޭގެފާނުން ސުވާލުކުރަމެވެ. އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބު ދެއްވީ، 'ނަމާދުގެ ކަންކަމުގައި ތިބާގެ ކިބައިގައި އެއްވެސް ހެޔޮކަމެއް ނެތް - އެކަލޭގެފާނުގެ ދުޢާއާ އަޅާބަލާއިރު އޭގެ ދިގުމިނުގެ ސަބަބުންނެވެ.' ދެން އޭނާ އެ ސުވާލު ތަކުރާރު ކުރުމުން ޖަވާބު ދިނީ، 'މެންދުރު ނަމާދަށް ގޮވާލީ، ދެން އަހަރެމެންގެ ތެރެއިން އެކަކު އަލްބަގީ' - މަދީނާ ކައިރީގައި ހުންނަ ލުއި ތަނަކަށް - ގޮސް އޭނާގެ ބޭނުންތައް ފުއްދައި، ދެން އޭނާގެ އާއިލާއަށް ގޮސް، ދެން އޭނާ ވުޟޫކޮށް، ދެން އެނބުރި ރަސޫލާގެ މިސްކިތަށް ދިޔަ ނަމަވެސް ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އަދިވެސް ފުރަތަމަ ހުންނެވީއެވެ ރަކުޢަތް.''
Hadith
Imam Muslim : 693
و حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ قَالَ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَتَقَارَبَا فِي اللَّفْظِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ قَالَ سَمِعْتُ مُحَمَّدَ بْنَ عَبَّادِ بْنِ جَعْفَرٍ يَقُولُ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ سُفْيَانَ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُسَيَّبِ الْعَابِدِيُّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ السَّائِبِ قَالَ صَلَّى لَنَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصُّبْحَ بِمَكَّةَ فَاسْتَفْتَحَ سُورَةَ الْمُؤْمِنِينَ حَتَّى جَاءَ ذِكْرُ مُوسَى وَهَارُونَ أَوْ ذِكْرُ عِيسَى مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ يَشُكُّ أَوْ اخْتَلَفُوا عَلَيْهِ أَخَذَتْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَعْلَةٌ فَرَكَعَ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ السَّائِبِ حَاضِرٌ ذَلِكَ وَفِي حَدِيثِ عَبْدِ الرَّزَّاقِ فَحَذَفَ فَرَكَعَ وَفِي حَدِيثِهِ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو وَلَمْ يَقُلْ ابْنِ الْعَاصِ
އަދި [ހާރޫން ބިން ޢަބްދުﷲ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ގޮތުގައި، [ޙައްޖާޖު ބިން މުޙައްމަދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އިބްނު ޖުރައިޖުން] ކިޔައިދެއްވީ އޭނާ ވިދާޅުވީ، --އަނެއްކާވެސް ރިވާޔަތެއްގެ ތެރެއިން-- އަދި [މުޙައްމަދު ބިން ރާފީޢު] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި އަދި އެދެމީހުންވެސް ލަފުޒުގައި ގާތް ކަމަށް، [ޢަބްދުއްރައްޒާޤު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވިއެވެ، [އިބްނު ބިން ޖުރައިޖު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ ޖަޢުފަރު] ވިދާޅުވަނީ، [އަބޫ ސަލާމާ ބިން ސުފްޔާން] އާއި [ޢަބްދުالله ބިން އަމްރޫ ބިން އަލްޢަޝް] އަދި [ޢަބްދުالله ބިން އަލް މުޞައްޔަބު އަލްޢަބީދީ] [ޢަބްދުالله ބިން އައްސައިބު] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވީ، ‘ރަސޫލުﷲ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ މައްކާގައި ފަޖުރު ނަމާދުގައި އަޅުގަނޑުމެންނަށް އިސްކޮށްދެއްވައި، ދެން އެ ނަމާދު ހުޅުއްވައިދެއްވިއެވެ މުޢުމިނީން ސޫރަތް ކިޔަވަމުން - ޤާދު އަފްލާހާ އަލްމުޢުމިނީން - މޫސާގެފާނާއި ހާރޫނުގެ ނަން ނުވަތަ އީސާގެފާނުގެ ނަންފުޅާ ހަމައަށް ވާސިލްވާންދެން، -މުޙައްމަދު ބިން ޢަބްދުއަށް ޝައްކުވެވަޑައިގަތީ ނުވަތަ އެކަމާމެދު އެދެމީހުން ޚިޔާލުތަފާތުވެވަޑައިގަތީ- ދެން ރަސޫލުالله ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އަޑުގަދަވާން ފެށިއެވެ.' އަދި އެ ހަރަކާތުގައި ޢަބްދުﷲ ބިން އަސްސަޢީބު ބައިވެރިވެވަޑައިގެންނެވިއެވެ. އަދި ޢަބްދުއްރައްޒާޤުގެ ޙަދީޘްފުޅުގައި، 'ދެން އެކަލޭގެފާނު ކިޔެވުން ހުއްޓާލެއްވި، ދެން ރުކޫޢުކުރެއްވި' އެވެ. އެކަލޭގެފާނުގެ ޙަދީޘްފުޅުގައި 'އަދި ޢަބްދުالله ބިން އަމްރޫ، އަދި އިބްނުލް އަސް ނޫން' ކަމަށް ވާއިރު.
Hadith
Imam Muslim : 694
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ قَالَ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ ح و حَدَّثَنِي أَبُو كُرَيْبٍ وَاللَّفْظُ لَهُ أَخْبَرَنَا ابْنُ بِشْرٍ عَنْ مِسْعَرٍ قَالَ حَدَّثَنِي الْوَلِيدُ بْنُ سَرِيعٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ حُرَيْثٍ أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْرَأُ فِي الْفَجْرِ وَاللَّيْلِ إِذَا عَسْعَسَ
[ޒުހައިރު ބިން ހަރުބު] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޔަޙްޔާ ބިން ސަޢީދު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވީ --އަނެއްކާ ރިވާޔަތެއް މެދުވެރިކޮށް-- އަދި [އަބޫބަކުރު ބިން އަބީ ޝައިބާޙް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [ވާކީޢު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، --އަނެއްކާވެސް ރިވާޔަތެއް މެދުވެރިކޮށް-- އަދި [އަބޫ ކުރުއިބު] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި، އަދި އެ ބަސްފުޅަކީ އޭނާގެ، [އިބްނު ބިޝާރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިން ގޮތުގައި، [މިޞަރު] އިން އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ. [އަލްވަލިދު ބިން ސާރީޢު] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވީ، [ޢަމްރު ބިން ޙުރައިރަސް] ގެ އަރިހުން، ރަސޫލާ ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ފަޖުރު ނަމާދުގައި ވައްލައިލީ އިދާ ޢަޞްޢާސް'' ކިޔުއްވާ އަޑު އިވިވަޑައިގެންނެވިއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 695
حَدَّثَنِي أَبُو كَامِلٍ الْجَحْدَرِيُّ فُضَيْلُ بْنُ حُسَيْنٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ زِيَادِ بْنِ عِلَاقَةَ عَنْ قُطْبَةَ بْنِ مَالِكٍ قَالَ صَلَّيْتُ وَصَلَّى بِنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَرَأَ ق وَالْقُرْآنِ الْمَجِيدِ حَتَّى قَرَأَ { وَالنَّخْلَ بَاسِقَاتٍ } قَالَ فَجَعَلْتُ أُرَدِّدُهَا وَلَا أَدْرِي مَا قَالَ
އަޅުގަނޑަށް [އަބޫ ކާމިލް އަލްޖަހުދާރީ ފުދައިލް ބިން ޙުސައިން] އަށް ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [އަބޫ ޢަވާނާ] [ޒިޔާދު ބިން ޢިލާޤާ] ގެ އަރިހުން [ޤުޠުބާ ބިން މާލިކް] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް އަންގަވާފައިވާ ގޮތުގައި، ‘އަހަރެން ދުޢާ ކުރަމުން ދިޔައީމެވެ އަލްމަޖިދު' ކިޔެވުމާ ހަމައަށް، 'ވަންނަޚްލާ ބަސިޤަތު'' ކިޔުމަށެވެ. އޭނާ ބުނީ 'އަހަރެން ތަކުރާރު ކުރި ނަމަވެސް ބުނި އެއްޗެއް ނޭނގުނު' ކަމަށެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 696
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ وَابْنُ عُيَيْنَةَ ح و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ زِيَادِ بْنِ عِلَاقَةَ عَنْ قُطْبَةَ بْنِ مَالِكٍ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْرَأُ فِي الْفَجْرِ { وَالنَّخْلَ بَاسِقَاتٍ لَهَا طَلْعٌ نَضِيدٌ }
[އަބޫބަކުރު ބިން އަބީ ޝައިބާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، [ޝަރީކު] އާއި [އިބްނު އުޔާނާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި -- އެހެން ރިވާޔަތްތަކުގެ ތެރެއިން -- އަދި [ޒުހައިރު ބިން ޙަރްބް] އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދެއްވި، [އިބްނު އުޔާނާ] [ޒިޔާދު ބިން ޢިލާޤާ] ގެ އަރިހުން [ޤުޠުބާ ބިން މާލިކް] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި، 'އެކަލޭގެފާނު ރަސޫލާ (ޞައްލަالله ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ) ގެ އަޑުއެހިއެވެ الله ތަޢާލާ އެކަލޭގެފާނުގެ މައްޗަށް) ފަޖުރު ނަމާދުގައި 'ވަންނަޚްލާ ބަސިޤަތު ލަހާ ތަލް' ނާދިދު'' ކިޔާށެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 697
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ زِيَادِ بْنِ عِلَاقَةَ عَنْ عَمِّهِ أَنَّهُ صَلَّى مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصُّبْحَ فَقَرَأَ فِي أَوَّلِ رَكْعَةٍ { وَالنَّخْلَ بَاسِقَاتٍ لَهَا طَلْعٌ نَضِيدٌ } وَرُبَّمَا قَالَ ق
[މުޙައްމަދު ބިން ބަޝްޔާރު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] [ޒިޔާދު ބިން ޢިލާޤާ] ގެ އަރިހުން [ޝަޢުބާ] [އޭނާގެ ދޮންބައްޕަ] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދިނީ، الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އާއި އެކު ފަޖުރު ނަމާދު ކުރެއްވި ކަމަށާއި، ފުރަތަމަ ރަކުޢަތުގައި ވަންނަކްލާ ބަސިޤަތު ލާހާ ތަލް ކިޔަވާފައިވާ ކަމަށެވެ. ނާދިދު' - އަދި އެކަލޭގެފާނު ކިޔެވީ، 'ޤާފް'' ކަމަށް ވުމަކީ އެކަށީގެންވާ ކަމެކެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 698
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ زَائِدَةَ حَدَّثَنَا سِمَاكُ بْنُ حَرْبٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ إِنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقْرَأُ فِي الْفَجْرِ بِق وَالْقُرْآنِ الْمَجِيدِ وَكَانَ صَلَاتُهُ بَعْدُ تَخْفِيفًا
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [އަބޫބަކުރު ބިން އަބީ ޝައިބާޙް] އަށް ރިވާވެފައި އޮތީ، [ހުސައިން ބިން ޢަލީ] [ޒައިދާ] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިދާޅުވެފައިވާ ގޮތުގައި، [ސިމާކް ބިން ޙަރްބު] [ޖާބިރު ބިން ސަމުރާ] ގެ އަރިހުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް އަންގަވާފައިވާ ވާހަކައެވެ. އަދި އެއަށްފަހު އޭނާގެ ދުޢާއަކީ އަލިކަމެވެ.'
Hadith
Imam Muslim : 699
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ رَافِعٍ قَالَا حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ عَنْ سِمَاكٍ قَالَ سَأَلْتُ جَابِرَ بْنَ سَمُرَةَ عَنْ صَلَاةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ كَانَ يُخَفِّفُ الصَّلَاةَ وَلَا يُصَلِّي صَلَاةَ هَؤُلَاءِ قَالَ وَأَنْبَأَنِي أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقْرَأُ فِي الْفَجْرِ بِق وَالْقُرْآنِ وَنَحْوِهَا
އަދި [އަބޫބަކުރު ބިން އަބީ ޝައިބާ] އާއި [މުޙައްމަދު ބިން ރާފީޢު] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވައި އެ ބަސްފުޅު އިބްނު ރަފީޢުގެ ކިބައިން އައިސްފައިވާ ކަމަށާއި، އެދެބޭފުޅުންވެސް ވިދާޅުވިއެވެ، [ޔަޙްޔާ ބިން އާދަމް] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވީ [ޒުހައިރު] [ސިމާކް] އިން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި ކަމަށް ވިދާޅުވިއެވެ ކުރިން ނަމާދު ފަސޭހަކޮށް، އެމީހުންގެ ދުޢާ ފަދައިން ނަމާދު ނުކުރެއެވެ'. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ.
Hadith
Imam Muslim : 700
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْرَأُ فِي الظُّهْرِ بِاللَّيْلِ إِذَا يَغْشَى وَفِي الْعَصْرِ نَحْوَ ذَلِكَ وَفِي الصُّبْحِ أَطْوَلَ مِنْ ذَلِكَ
އަދި [މުޙައްމަދު ބިން އަލްމުޘްނާ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދެއްވި [ޢަބްދުއްރަޙްމާން ބިން މަޙްދީ] އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝުޢުބާ] [ސިމާކް] ގެ އަރިހުން [ޖާބިރު ބިން ސަމުރާ] ގެ އަރިހުން ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ އެއަށްވުރެ ދިގު އަކުރެއް ނަމާދުކުރުން.'
