Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith

Hadith

Imam Muslim : 661

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ سُمَيٍّ مَوْلَى أَبِي بَكْرٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ السَّمَّانِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَوْ يَعْلَمُ النَّاسُ مَا فِي النِّدَاءِ وَالصَّفِّ الْأَوَّلِ ثُمَّ لَمْ يَجِدُوا إِلَّا أَنْ يَسْتَهِمُوا عَلَيْهِ لَاسْتَهَمُوا وَلَوْ يَعْلَمُونَ مَا فِي التَّهْجِيرِ لَاسْتَبَقُوا إِلَيْهِ وَلَوْ يَعْلَمُونَ مَا فِي الْعَتَمَةِ وَالصُّبْحِ لَأَتَوْهُمَا وَلَوْ حَبْوًا

Kitugambirwe [Yahya bin Yahya] akagira ati, nkashoma omu maisho ga [Malik] kuruga ahari [Sumai maula Abu Bakr] kuruga ahari [Abu Salih as-Samman] kuruga ahari [Abu Hurairah ra] ngu Omutumwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati, ‘Ku baraabe bamanyire ngu bakatunga ekihembo kyona omu muhanda gw’okushaba. okwihaho okuteera oburuuru, buzima bakaba nibaija kuteera oburuuru. Kandi ku baraabe bamanyire ekihembo ky’okwirukira omu muzigiti, buzima bakaba nibaija kwirukirayo. Kandi kuri bamanyire ebihembo bya Isha' na Fajr, buzima bakaba nibaija kwija ahari bombi, n'obu baakuba bari aha bigyere bina.''

Hadith

Imam Muslim : 662

حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَشْهَبِ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ الْعَبْدِيِّ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأَى فِي أَصْحَابِهِ تَأَخُّرًا فَقَالَ لَهُمْ تَقَدَّمُوا فَأْتَمُّوا بِي وَلْيَأْتَمَّ بِكُمْ مَنْ بَعْدَكُمْ لَا يَزَالُ قَوْمٌ يَتَأَخَّرُونَ حَتَّى يُؤَخِّرَهُمْ اللَّهُ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الرَّقَاشِيُّ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ مَنْصُورٍ عَنْ الْجُرَيْرِيِّ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَ رَأَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَوْمًا فِي مُؤَخَّرِ الْمَسْجِدِ فَذَكَرَ مِثْلَهُ

Kitugambirwe [Syaiban bin Farrukh] atugambiire [Abu al-Asyhab] kuruga ahari [Abu Nadhrah al-‘Abdi] kuruga ahari [Abu Sa’id al-Khudri] ngu Omutumwa wa Allah (okusaasira kwa Allah n’emigisha ya Allah bibe ahariwe) akareeba ngu bagyenzi be bakakyerererwa kuza aharibo, kandi akagira ngu reka bagyende aharibo, kandi fai bwanyima y’okugira okwikiriza omuriiwe. "Abantu ku baramanyiriire kukyendeeza aha kushaba kwabo, obwo Allah nawe naija kukyendeeza kubatwara omu iguru, nari kukyendeeza kubaiha omuri gehena." Atugambiire [Abdullah bin Abdurrahman ad-Darimi] atugambiire [Muhammad bin Abdullah ar-Raqasyi] atugambiire [Bisyr bin Manshur] kuruga [al-Jurairi] kuruga [Abu Nadhrah] kuruga [Abu Sa’id al-Khudri] akagira ati, ‘Akaba ari ‘Rasullahullah ow’abantu. omuzigiti’, reero yaagamba aha hadiisi nk’egyo.

Hadith

Imam Muslim : 663

حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ دِينَارٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ حَرْبٍ الْوَاسِطِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ الْهَيْثَمِ أَبُو قَطَنٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ خِلَاسٍ عَنْ أَبِي رَافِعٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَوْ تَعْلَمُونَ أَوْ يَعْلَمُونَ مَا فِي الصَّفِّ الْمُقَدَّمِ لَكَانَتْ قُرْعَةً و قَالَ ابْنُ حَرْبٍ الصَّفِّ الْأَوَّلِ مَا كَانَتْ إِلَّا قُرْعَةً

Atugambiire [Ibrahim bin Dinar] na [Muhammad bin Harb al-Wasithi] bombi bakagira, atugambiire [Amru bin al-Haitsam Abu Qathan] atugambiire [Syu’bah] kuruga [Qatadah] kuruga [Khilas] kuruga [Abu Rafi’] kuruga [Abu Hurailahahallah radhi’ala] akagira ati, ‘Ku baraabe bamanyire ekihembo omu murongooti gw’okubanza buzima nibaija kukwata akalulu’. Ibn Harb akagira ati, ‘Shafu y’okubanza terikwija kubaho kureka omu kuteera oburuuru’.

Hadith

Imam Muslim : 664

حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَيْرُ صُفُوفِ الرِّجَالِ أَوَّلُهَا وَشَرُّهَا آخِرُهَا وَخَيْرُ صُفُوفِ النِّسَاءِ آخِرُهَا وَشَرُّهَا أَوَّلُهَا حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي الدَّرَاوَرْدِيَّ عَنْ سُهَيْلٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ

Atugambiire [Zuhair bin Harb] atugambiire [Jarir] kuruga ahari [Suhail] kuruga ahari [ishe] kuruga ahari [Abu Hurairah radhiyallahu’anhu] akagira ati, ‘Omurongooti gw’abashaija ogurikukirayo oburungi guri omu maisho, kandi ogurikukirayo obubi guri aha muheru. Kandi omurongooti ogurikukirayo oburungi aha mukazi n'enkomerero, kandi ogurikukirayo obubi n'entandikiro y'omurongooti. Atugambiire [Qutaibah bin Sa’id] akagira ngu, atugambiire [Abdul Aziz, nikwo kugira ngu ad-Darawardi] kuruga [Suhail] n’isnad egi.

Hadith

Imam Muslim : 665

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ قَالَ لَقَدْ رَأَيْتُ الرِّجَالَ عَاقِدِي أُزُرِهِمْ فِي أَعْنَاقِهِمْ مِثْلَ الصِّبْيَانِ مِنْ ضِيقِ الْأُزُرِ خَلْفَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ قَائِلٌ يَا مَعْشَرَ النِّسَاءِ لَا تَرْفَعْنَ رُءُوسَكُنَّ حَتَّى يَرْفَعَ الرِّجَالُ

Atugambiire [Abu Bakr bin Abi Syaibah] atugambiire [Waki’] kuruga ahari [Sufyan] kuruga ahari [Abu Hazim] kuruga ahari [Sahl bin Sa’d] akagira ati, ‘Buzima nkareeba abashaija nibaboha ebijwaro byabo omu bitsya byabo nk’abaana bato ahabw’okukyendeera kw’ebijwaro ebiri enyima ya nabi akagira ati: abakazi, mutaimutsya emitwe kuhisya obu abashaija baraimutsye emitwe''.

Hadith

Imam Muslim : 666

حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ جَمِيعًا عَنْ ابْنِ عُيَيْنَةَ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ سَمِعَ سَالِمًا يُحَدِّثُ عَنْ أَبِيهِ يَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا اسْتَأْذَنَتْ أَحَدَكُمْ امْرَأَتُهُ إِلَى الْمَسْجِدِ فَلَا يَمْنَعْهَا

Atugambiire [Amru an-Naqid] na [Zuhair bin Harb] boona abaagambirweho kuruga ahari [Ibn Uyainah], [Zuhair] akagira, atugambiire [Sufyan bin Uyainah] kuruga ahari [az-Zuhri] akahurira [Salim] arikugambira [ishe] owaagambire, 'Omukazi w'omwe omuriimwe ku araabe yaakushaba orusa rw'okuza omu muzigiti obwo ataruzibira''.

Hadith

Imam Muslim : 667

حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا تَمْنَعُوا نِسَاءَكُمْ الْمَسَاجِدَ إِذَا اسْتَأْذَنَّكُمْ إِلَيْهَا قَالَ فَقَالَ بِلَالُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ وَاللَّهِ لَنَمْنَعُهُنَّ قَالَ فَأَقْبَلَ عَلَيْهِ عَبْدُ اللَّهِ فَسَبَّهُ سَبًّا سَيِّئًا مَا سَمِعْتُهُ سَبَّهُ مِثْلَهُ قَطُّ وَقَالَ أُخْبِرُكَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتَقُولُ وَاللَّهِ لَنَمْنَعُهُنَّ

Akangambira [Harmalah bin Yahya] atugambiire [Ibnu Wahb] akangambira [Yunus] kuruga ahari [Ibn Shihab] akagira ati, akangambira [Salim bin Abdullah] ngu [Abdullah bin Umar] akagira ati, ‘Nkahurira Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam arikugira ngu, ‘Otagira ngu we’. Omugambi akagira ati, Bilal bin Abdullah akagira ati, buzimazima nitwija kubazibira. Omugambi akagira ati, ‘Nahabwekyo Abdullah akamureeba, reero yamujuma n’okujumwa kubi oku ntakahuriraga najumirira nk’okwo na kakye, obwo arikugira ati, ‘Nkababuurira kuruga aha Mutumwa wa Allah sallallaahu’alaihiwasallam, kwonka iwe omu mwanya gw’ekyo -wayanga- orikugira ngu ‘nitwija kubahinder,’.

Hadith

Imam Muslim : 668

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي وَابْنُ إِدْرِيسَ قَالَا حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَمْنَعُوا إِمَاءَ اللَّهِ مَسَاجِدَ اللَّهِ

Atugambiire [Muhammad bin Abdullah bin Numair] atugambiire [taata] na [Ibn Idris] bombi bakagira, atugambiire [Ubaidullah] kuruga ahari [Nafi’] kuruga ahari [Ibn Umar] ngu Rasulullah akagira ati, ‘Mutazibira abakazi ba Allah kuza omu.

Hadith

Imam Muslim : 669

حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا حَنْظَلَةُ قَالَ سَمِعْتُ سَالِمًا يَقُولُ سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ يَقُولُا سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِذَا اسْتَأْذَنَكُمْ نِسَاؤُكُمْ إِلَى الْمَسَاجِدِ فَأْذَنُوا لَهُنَّ

Atugambiire [Ibn Numair] atugambiire [Tata] atugambiire [Hanzhalah] akagira ati, ‘Nkahurira [Salim] arikugira, nkahurira [Ibn Umar] arikugira, nkahurira Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam arikugira ati, ‘Abakazi baawe ku barikukushaba orusa rw’okuza omu muzigiti.

Hadith

Imam Muslim : 670

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَمْنَعُوا النِّسَاءَ مِنْ الْخُرُوجِ إِلَى الْمَسَاجِدِ بِاللَّيْلِ فَقَالَ ابْنٌ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ لَا نَدَعُهُنَّ يَخْرُجْنَ فَيَتَّخِذْنَهُ دَغَلًا قَالَ فَزَبَرَهُ ابْنُ عُمَرَ وَقَالَ أَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتَقُولُ لَا نَدَعُهُنَّ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ

Atugambiire [Abu Kuraib] atugambiire [Abu Muawiyah] kuruga ahari [al-A’masy] kuruga ahari [Mujahid] kuruga ahari [Ibn Umar] akagira ati, ‘Omutumwa wa Allah saw akagira ati, ‘Mutazibira abakazi kuza omu muzigiti nyekiro’. Reero mutabani wa Ibn Umar akagira ati: ‘Titurikwija kubareka kurugayo, ngu bakozese obwire obwo kukora ebihagaro’. Bwanyima Ibn Umar akamuhana ati: Nkagira ngu Rasulullah akagira ngu kwonka iwe okagira ngu titurikwija kubaikiriza. Atugambiire [Ali bin Khasyram] atugambiire [Isa bin Yunus] kuruga [al-A’masy] na hadiisi egi eya isnad nka.

Hadith

Imam Muslim : 671

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ وَابْنُ رَافِعٍ قَالَا حَدَّثَنَا شَبَابَةُ حَدَّثَنِي وَرْقَاءُ عَنْ عَمْرٍو عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ائْذَنُوا لِلنِّسَاءِ بِاللَّيْلِ إِلَى الْمَسَاجِدِ فَقَالَ ابْنٌ لَهُ يُقَالُ لَهُ وَاقِدٌ إِذَنْ يَتَّخِذْنَهُ دَغَلًا قَالَ فَضَرَبَ فِي صَدْرِهِ وَقَالَ أُحَدِّثُكَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتَقُولُ لَا

Atugambiire [Muhammad bin Hatim] na [Ibn Rafi’] bombi bakagira ngu, atugambiire [Shababah] akangambira [Warqa’] kuruga ahari [Amru] kuruga ahari [Mujahid] kuruga ahari [Ibn Umar] akagira ati, ‘Muhe abakazi orusa.’ Mutabani we Waqid akamugira ati, "Ku kiraabe nikiikirizibwa, n'oha orikumanya, nikibaasa kuba omugisha gw'okukora ekibi." Omugambi akagira ati, ‘Bwanyima Ibn Umar akateera mutabani we omu kifuba ahabw’okuhakanisa kwe. Kandi akagira ati: Nkakugambira hadiisi kuruga ahari nabi sallallaahu’alaihiwasallam, kwonka iwe okagira ngu ngaaha.

Hadith

Imam Muslim : 672

حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ الْمُقْرِئُ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ يَعْنِي ابْنَ أَبِي أَيُّوبَ حَدَّثَنَا كَعْبُ بْنُ عَلْقَمَةَ عَنْ بِلَالِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَمْنَعُوا النِّسَاءَ حُظُوظَهُنَّ مِنْ الْمَسَاجِدِ إِذَا اسْتَأْذَنُوكُمْ فَقَالَ بِلَالٌ وَاللَّهِ لَنَمْنَعُهُنَّ فَقَالَ لَهُ عَبْدُ اللَّهِ أَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتَقُولُ أَنْتَ لَنَمْنَعُهُنَّ

Atugambiire [Harun bin Abdullah] atugambiire [Abdullah bin Yazid al-Muqri’] atugambiire [Sa’id, nikwo kugira ngu Ibn Abi Ayyub] atugambiire [Ka’ab bin ‘Alqamah] kuruga ahari [Bilal bin Abdullah bin Umar] kuruga ahari [ishe] omutegyeki wa Allah akagira ati, ‘Omukama wa Allah ti okuzibira abakazi kutwara obugabe bwabo. kuruga omu muzigiti baaba nibakushaba orusa’. Bilal akagira ati, 'Na Allah, ninyija kubazibira'. Mbwenu Abdullah akamugira ati, nkagira ngu Rasulullah akagira ngu, kwonka omu mwanya gw'ekyo iwe okagira ngu buzima nitwija kubazibira.

Hadith

Imam Muslim : 673

حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الْأَيْلِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي مَخْرَمَةُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ بُسْرِ بْنِ سَعِيدٍ أَنَّ زَيْنَبَ الثَّقَفِيَّةَ كَانَتْ تُحَدِّثُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ إِذَا شَهِدَتْ إِحْدَاكُنَّ الْعِشَاءَ فَلَا تَطَيَّبْ تِلْكَ اللَّيْلَةَ

Atugambiire [Harun bin Sa’id al-Aili] atugambiire [Ibnu Wahb] akangambira [Makhramah] kuruga ahari [ishe] kuruga ahari [Busr bin Sa’id] ngu [Zainab ats-Tsaqafiyyah] akangambira kuruga ahari Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam ngu omwe ahariimwe akagira ati: ‘Ishe. toshemerire kujwara omugaju gw’ekiro ekyo’.

Hadith

Imam Muslim : 674

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَجْلَانَ حَدَّثَنِي بُكَيْرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْأَشَجِّ عَنْ بُسْرِ بْنِ سَعِيدٍ عَنْ زَيْنَبَ امْرَأَةِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَتْ قَالَ لَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا شَهِدَتْ إِحْدَاكُنَّ الْمَسْجِدَ فَلَا تَمَسَّ طِيبًا

Atugambiire [Abu Bakar bin Abi Syaibah] atugambiire [Yahya bin Sa’id al-Qaththan] kuruga [Muhammad bin ‘Ajlan] akangambira [Bukair bin Abdullah bin al-Asyajj] kuruga [Busr bin Sa’id] kuruga [Zainab wi, Meehu wa Allah akagira ati,’ wasallam akatugira ati, 'Omwe omuriimwe abakazi ku araabe naayenda Ku murikuza omu kushaba omu muzigiti, mutajwara amajuta g'omubazi.'

Hadith

Imam Muslim : 675

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ يَحْيَى أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي فَرْوَةَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ خُصَيْفَةَ عَنْ بُسْرِ بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّمَا امْرَأَةٍ أَصَابَتْ بَخُورًا فَلَا تَشْهَدْ مَعَنَا الْعِشَاءَ الْآخِرَةَ

Atugambiire [Yahya bin Yahya] kandi [Ishaq bin Ibrahim], [Yahya] akagira ati, atugambiire [Abdullah bin Muhammad bin Abdullah bin Abi Farwah] kuruga ahari [Yazid bin Khushaifah] kuruga ahari [Busr bin Sa’id] kuruga ahari [Abu Huraillalahahulrah] akagira ati, 'Omukazi weena orikujwara amajuta g'omubazi, obwo atabaho naitwe omu kushaba Isha', okushaba kwa fardhu okurikuhererukayo''.

Hadith

Imam Muslim : 676

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ بْنِ قَعْنَبٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ يَعْنِي ابْنَ بِلَالٍ عَنْ يَحْيَى وَهُوَ ابْنُ سَعِيدٍ عَنْ عَمْرَةَ بِنْتِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّهَا سَمِعَتْ عَائِشَةَ زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَقُولُ لَوْ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأَى مَا أَحْدَثَ النِّسَاءُ لَمَنَعَهُنَّ الْمَسْجِدَ كَمَا مُنِعَتْ نِسَاءُ بَنِي إِسْرَائِيلَ قَالَ فَقُلْتُ لِعَمْرَةَ أَنِسَاءُ بَنِي إِسْرَائِيلَ مُنِعْنَ الْمَسْجِدَ قَالَتْ نَعَمْ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ يَعْنِي الثَّقَفِيَّ قَالَ ح و حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ قَالَ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ قَالَ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ كُلُّهُمْ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ

Atugambiire [Abdullah bin Maslamah bin Qa’nab] atugambiire [Sulaiman, nikwo kugira ngu Ibn Bilal] kuruga [Yahya, kandi niwe Ibn Sa’id] kuruga [‘Amrah bint Abdurrahman] ngu akahurira [Aisyah], omukazi wa nabi wa Allah saw. wasallam akareeba ekintu ekirikubaho aha bakazi - hati - akaba naija kukizibira. nibaza omu muzigiti nk’oku abakazi b’Abaisraeli baabaire bazibiirwe’. Omugambi ati: Nkagambira Amrah nti, abakazi b’abaana ba Israeli nibazibirwa kuza omu muzigiti? ’ Akagarukamu ati, ‘Eego’. Atugambiire [Muhammad bin al-Mutsanna] atugambiire [Abdul Wahhab, nikwo kugira ngu ats-Tsaqafi] akagira ati, --kurabira omu muhanda ogundi ogw’okushoboorora-- kandi atugambiire [Amru an-Naqid] atugambiire [Sufyan bin Uyainah] akagira ngu, --okurabira omu muhanda ogundi gw’okushoboorora- Abi Syaibah] atugambiire [Abu Khalid al-Ahmar] akagira ngu, -- kurabira omu muhanda ogundi ogw’okushoboorora -- kandi atugambiire [Ishaq bin Ibrahim] akagira ngu, atugambiire [Isa bin Yunus] buri kimwe kikagambwa kuruga ahari [Yahya bin Sa’id] na hadiisi egi ey’isnad nk’eky’okureeberaho.

Hadith

Imam Muslim : 677

حَدَّثَنَا أَبُو جَعْفَرٍ مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ جَمِيعًا عَنْ هُشَيْمٍ قَالَ ابْنُ الصَّبَّاحِ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَخْبَرَنَا أَبُو بِشْرٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ فِي قَوْلِهِ عَزَّ وَجَلَّ { وَلَا تَجْهَرْ بِصَلَاتِكَ وَلَا تُخَافِتْ بِهَا } قَالَ نَزَلَتْ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُتَوَارٍ بِمَكَّةَ فَكَانَ إِذَا صَلَّى بِأَصْحَابِهِ رَفَعَ صَوْتَهُ بِالْقُرْآنِ فَإِذَا سَمِعَ ذَلِكَ الْمُشْرِكُونَ سَبُّوا الْقُرْآنَ وَمَنْ أَنْزَلَهُ وَمَنْ جَاءَ بِهِ فَقَالَ اللَّهُ تَعَالَى لِنَبِيِّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { وَلَا تَجْهَرْ بِصَلَاتِكَ } فَيَسْمَعَ الْمُشْرِكُونَ قِرَاءَتَكَ { وَلَا تُخَافِتْ بِهَا } عَنْ أَصْحَابِكَ أَسْمِعْهُمْ الْقُرْآنَ وَلَا تَجْهَرْ ذَلِكَ الْجَهْرَ { وَابْتَغِ بَيْنَ ذَلِكَ سَبِيلًا } يَقُولُ بَيْنَ الْجَهْرِ وَالْمُخَافَتَةِ

Atugambiire [Abu Ja’far Muhammad bin Ash-Shabbah] na [Amru an-Naqid] boona bakagambwa kuruga ahari [Husyaim], akagira [Ibn Ash-Shabbah], atugambiire [Husyaim] atugambiire [Abu Bisyr] kuruga ahari [Sa’id bin Hibair] kuruga ahari [I do] eiraka ryawe omu kushaba kwawe, kandi otamugaya’. Akagira ati, ‘Orunyiriri oru rukashuuma obu nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam yaabaire naabuurira omu bwesherekye omuri Makka. Ku yaabaire ashaba kwebembera bagyenzi be, akaba aimutsya eiraka rye obwo arikushoma Koran. Omubwire obwo, abashiriki ku baahuriire eki, baajumirira Koran, n'abaagitumire - Allah na Jibril -, n'abaagireetsire - Muhammad -. Nahabwekyo Allah akagambira nabi we sallallaahu'alaihiwasallam ati: Otatunguura eiraka ryawe omukushaba kwawe ngu abashiriki bahurire okushoma kwawe kandi otakagaruza ahansi ahari bagyenzi baawe. Muhurikize Koran aharibo, kandi mutagigamba n’eiraka rihango munonga, kandi mugyezeho kutunga omwanya gwa rwagati ahagati y’ebintu ebi’. Akagira ati, 'Ahagati y'eiraka rihango n'eririkuhurirwa''.

Hadith

Imam Muslim : 678

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ زَكَرِيَّاءَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْلِهِ عَزَّ وَجَلَّ { وَلَا تَجْهَرْ بِصَلَاتِكَ وَلَا تُخَافِتْ بِهَا } قَالَتْ أُنْزِلَ هَذَا فِي الدُّعَاءِ حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ زَيْدٍ ح قَالَ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ وَوَكِيعٌ ح قَالَ أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ كُلُّهُمْ عَنْ هِشَامٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ

Atugambiire [Yahya bin Yahya] atugambiire [Yahya bin Zakariya’] kuruga ahari [Hysyam bin Urwah] kuruga ahari [ishe], kuruga ahari [Aisha] aha bikwatiraine n’ekigambo kya Allah, ‘Kandi otatunguura eiraka ryawe omu kushaba kwawe, nari okurigarura ahansi’. Akagira ati, ‘Orunyiriri oru rukashohozibwa aha bikwatiraine n’okushaba’. Atugambiire [Qutaibah bin Sa’id] atugambiire [Hammad, nikwo kugira ngu Ibn Zaid] -- kurabira omu muhanda ogundi ogw’okushoboorora -- akagira, kandi atugambiire [Abu Bakar bin Abi Syaibah] atugambiire [Abu Usamah] na [Waki’] -- kurabira omu muhanda ogundi gw’okushoboorora--. [Abu Kuraib] akagira ati, tukatugambira [Abu Mu’awiyah] buri kimwe ekyagambirweho kuruga ahari [Hisham] na hadiisi egi eya sanad nk’eky’okureeberaho.

Hadith

Imam Muslim : 679

و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ كُلُّهُمْ عَنْ جَرِيرٍ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ عَبْدِ الْحَمِيدِ عَنْ مُوسَى بْنِ أَبِي عَائِشَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ فِي قَوْلِهِ عَزَّ وَجَلَّ { لَا تُحَرِّكْ بِهِ لِسَانَكَ } قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا نَزَلَ عَلَيْهِ جِبْرِيلُ بِالْوَحْيِ كَانَ مِمَّا يُحَرِّكُ بِهِ لِسَانَهُ وَشَفَتَيْهِ فَيَشْتَدُّ عَلَيْهِ فَكَانَ ذَلِكَ يُعْرَفُ مِنْهُ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى { لَا تُحَرِّكْ بِهِ لِسَانَكَ لِتَعْجَلَ بِهِ } أَخْذَهُ { إِنَّ عَلَيْنَا جَمْعَهُ وَقُرْآنَهُ } إِنَّ عَلَيْنَا أَنْ نَجْمَعَهُ فِي صَدْرِكَ وَقُرْآنَهُ فَتَقْرَؤُهُ { فَإِذَا قَرَأْنَاهُ فَاتَّبِعْ قُرْآنَهُ } قَالَ أَنْزَلْنَاهُ فَاسْتَمِعْ لَهُ { إِنَّ عَلَيْنَا بَيَانَهُ } أَنْ نُبَيِّنَهُ بِلِسَانِكَ فَكَانَ إِذَا أَتَاهُ جِبْرِيلُ أَطْرَقَ فَإِذَا ذَهَبَ قَرَأَهُ كَمَا وَعَدَهُ اللَّهُ

Kandi batugambiire [Qutaibah bin Sa’id] na [Abu Bakr bin Abi Syaibah] na [Ishaq bin Ibrahim] boona bakagambwaho kuruga [Jarir], akagira [Abu Bakr], batugambiire [Jarir bin Abdul Hamid] kuruga [Musa bin Abi Aisyah re ekigambo kya [Sa’id] Allah ‘azza wajalla, ‘Otahindura orurimi rwawe’. Akagira ati, 'Eira, nabi sallallaahu 'alaihi wasallam, Jibril ku yaabaire ashuuma ahariwe aine okushururwa, n'okushururwa okwabaire nikushomwa eminwa ye, okumuremesa, kandi eki kikaba nikimanywa kuruga ahariwe, n'ahabw'ekyo Allah akashuruura ati, 'Otahindura orurimi rwawe -kugishoma- Qur'an ahonaaho ahabw'okuba noija - kwenda. Ni murimo gwaitu okubiteerana -omu kifuba kyawe- kandi -okukuhindura omunyabwengye- omu kubishoma'. Ni murimo gwaitu kubiteerana -omu kifuba kyawe- kandi -tukakuhindura omunyabwengye- omu kubishoma, kugira ngu obone kubishoma. 'Ku turaaheze kukishoma reero tukuratire okushoma'. Akagira ati, '-Amakuru- ku turaabe twamutumire ahansi obwo muhurikize'. Obujunaanizibwa bwaitu n’okushoboorora. Enshonga n’okukishoboorora omu bigambo. Mbwenu Jibril ku yaizire ahariwe, akahunama yahurikiza. Kandi ku arikuza, -nabaasa- kukishoma nk’oku Allah yamuraganiise’.

Hadith

Imam Muslim : 680

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ مُوسَى بْنِ أَبِي عَائِشَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ فِي قَوْله { لَا تُحَرِّكْ بِهِ لِسَانَكَ لِتَعْجَلَ بِهِ } قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُعَالِجُ مِنْ التَّنْزِيلِ شِدَّةً كَانَ يُحَرِّكُ شَفَتَيْهِ فَقَالَ لِي ابْنُ عَبَّاسٍ أَنَا أُحَرِّكُهُمَا كَمَا كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحَرِّكُهُمَا فَقَالَ سَعِيدٌ أَنَا أُحَرِّكُهُمَا كَمَا كَانَ ابْنُ عَبَّاسٍ يُحَرِّكُهُمَا فَحَرَّكَ شَفَتَيْهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى { لَا تُحَرِّكْ بِهِ لِسَانَكَ لِتَعْجَلَ بِهِ إِنَّ عَلَيْنَا جَمْعَهُ وَقُرْآنَهُ } قَالَ جَمْعَهُ فِي صَدْرِكَ ثُمَّ تَقْرَؤُهُ { فَإِذَا قَرَأْنَاهُ فَاتَّبِعْ قُرْآنَهُ } قَالَ فَاسْتَمِعْ وَأَنْصِتْ ثُمَّ إِنَّ عَلَيْنَا أَنْ تَقْرَأَهُ قَالَ فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَتَاهُ جِبْرِيلُ اسْتَمَعَ فَإِذَا انْطَلَقَ جِبْرِيلُ قَرَأَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَمَا أَقْرَأَهُ

Atugambiire [Qutaibah bin Sa’id] atugambiire [Abu Awanah] kuruga ahari [Musa bin Abi Aisyah] kuruga ahari [Sa’id bin Jubair] kuruga ahari [Ibn Abbas] aha bigambo bya Allah, ‘Otahindura orurimi rwawe -okushoma- Qur’an ahabw’okuba noija kurahuka -kugimanya’. Akagira ati: ‘Nabi saw akeeremesa at-Tanzil -al-Qur’an- munonga. Akahingisa eminwa ye -kugamba-'. Bwanyima Ibn Abbas akagira ati: ‘Nkabahingisa bombi nk’oku omutumwa wa Allah saw. Sa’id akagira ati, ‘Nkabafuruka bombi nk’oku Ibn Abbas yaabaire abafuruka’. Bwanyima akabahingisa bombi, bwanyima Allah yashuruura orunyiriri oru, ‘Otahingisa orurimi rwawe -okushoma- Koran ahabwokuba noija kurahuka -kugimanya-. Ni murimo gwaitu okukiteerana -omu kifuba kyawe- kandi -tukakuhindura omunyabwengye- omu kukishoma'. Akagira ati, ‘Nikimanyisa okubiteerana omu kifuba kyawe, reero okabishoma’. Ebigambo bye, ‘Ku turaaheze kukishoma, tukuratire okushoma’. Akagira ati, '-Ekirikumanyisa ngu ku turaabe twamutumire ahansi-bwenu mumuhurikize kandi muhunamire. Reero n'obujunaanizibwa bwa Kamilah kukuhindura gye omu kugishoma''. Omugambi akagaruka yagira ati, ‘Eira, Jibril ku yaabaire ahika ahari nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam, akahurikiza, reero Jibril ku yaabaire agyenda, nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam akakishoma nk’oku ndikukishoma hati’.