Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith

Hadith

Imam Muslim : 621

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ يَعْنِي ابْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا قَالَ الْقَارِئُ { غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلَا الضَّالِّينَ } فَقَالَ مَنْ خَلْفَهُ آمِينَ فَوَافَقَ قَوْلُهُ قَوْلَ أَهْلِ السَّمَاءِ غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ

ተነጊሩና ኣሎ [ቁታይባ ቢን ሰዒድ] [ያዕቁብ ማለት ኢብን ዓብዱራሕማን] ካብ [ሱሃይል] ካብ [ኣቡኡ] ካብ [ኣቡ ሑረይራ ረ] ከም ዝነገረና ረሱል ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ከምዚ ኢሎም: ኣንባቢ እንተደኣ ጋይሪል መግደቢ ዓለይሂም ወላዓድ-ዳሊን -መገዲ ናይቶም ኣይኰነን:: ዝሓረቑ እምበር መንገዲ ናይቶም ዝጠፍኡ ዘይኮኑ-' ሽዑ ብድሕሪኡ ዘለዉ ሰባት 'ኣሜን' ዝብሉ ሽዑ ቃሉ ምስ ቃል ህዝቢ ሰማይ ዝሰማማዕ እዩ፣ ብርግጽ ሕሉፍ ሓጢኣቱ ክሕደገሉ እዩ'።

Hadith Corroboration (54)

Hadith

Imam Muslim : 622

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَأَبُو كُرَيْبٍ جَمِيعًا عَنْ سُفْيَانَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُا سَقَطَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ فَرَسٍ فَجُحِشَ شِقُّهُ الْأَيْمَنُ فَدَخَلْنَا عَلَيْهِ نَعُودُهُ فَحَضَرَتْ الصَّلَاةُ فَصَلَّى بِنَا قَاعِدًا فَصَلَّيْنَا وَرَاءَهُ قُعُودًا فَلَمَّا قَضَى الصَّلَاةَ قَالَ إِنَّمَا جُعِلَ الْإِمَامُ لِيُؤْتَمَّ بِهِ فَإِذَا كَبَّرَ فَكَبِّرُوا وَإِذَا سَجَدَ فَاسْجُدُوا وَإِذَا رَفَعَ فَارْفَعُوا وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ وَإِذَا صَلَّى قَاعِدًا فَصَلُّوا قُعُودًا أَجْمَعُونَ حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ خَرَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ فَرَسٍ فَجُحِشَ فَصَلَّى لَنَا قَاعِدًا ثُمَّ ذَكَرَ نَحْوَهُ حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صُرِعَ عَنْ فَرَسٍ فَجُحِشَ شِقُّهُ الْأَيْمَنُ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمَا وَزَادَ فَإِذَا صَلَّى قَائِمًا فَصَلُّوا قِيَامًا حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا مَعْنُ بْنُ عِيسَى عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَنَسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَكِبَ فَرَسًا فَصُرِعَ عَنْهُ فَجُحِشَ شِقُّهُ الْأَيْمَنُ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمْ وَفِيهِ إِذَا صَلَّى قَائِمًا فَصَلُّوا قِيَامًا حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَخْبَرَنِي أَنَسٌ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَقَطَ مِنْ فَرَسِهِ فَجُحِشَ شِقُّهُ الْأَيْمَنُ وَسَاقَ الْحَدِيثَ وَلَيْسَ فِيهِ زِيَادَةُ يُونُسَ وَمَالِكٍ

ነጊሩና ኣሎ [ያሕያ ቢን ያሕያ]፣ [ቁታይባ ቢን ሰዒድ]፣ [ኣቡበከር ቢን ኣቢ ስያይባ]፣ [ኣምሩ ኣን-ናቂድ]፣ [ዙሃይር ቢን ሓርብ] ከምኡ’ውን [ኣቡ ኩራይብ] ኩሎም ካብ [ሱፍያን] [ኣቡበከር] ዝተረከቡ፣ ነጊሩና ኣሎ [ሱፍያን ቢን ኡያና] ካብ [ኣዝ-ዙህሪ] ከምዚ ኢሉ ሰሚዑ [ኣናስ ቢን ማሊክ] ‘ነቢ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ካብ ፈረሶም ወዲቑ እቲ ኣብ የማናይ ሸነኹ ዝነበረ ቆርበት ተቖሪጹ፣ ድሕሪኡ ክንበጽሖ ደው ኢልና፣ ድሕሪኡ ናይ ሰላት ግዜ በጽሐ። ስለዚ ኮፍ ኢሉ እናመርሐና ጸለየ፡ ድሕሪኡ ንሕና እውን ኮፍ ኢልና ብድሕሪኡ ጸለና። እቲ ሰላት ምስ ተዛዘመ ድማ ‘ኢማም ዝስዓቦ መራሒ ይግበር’ ኢሉ። ተክቢር እንተገይሩ ሽዑ ተክቢር ይግበር፡ እንተሰጊዱ ድማ ስጅድ፡ እንተ ኣልዒሉ ድማ ኣልዕል። ንሱ 'ሳሚያላሁ ሊማን ሓሚዳሁ -ኣላህ ነቶም ዘመስግንዎ ይሰምዖም-' ክብል ከሎ ሽዑ 'ረባና ወ ላካ ኣል-ሓምዱ -ረቢናን ንስኻን ኩሉ ምስጋና ኣለኩም-' ትብሉ፡ ኮፍ ኢሉ ምስ ሰገደ ድማ ኩልኹም ኮፍ ኢልኩም ትሰግዱ።' ተነጊሩና ኣሎ [ቁጠይባ ቢን ሰዒድ] ነጊሩና ኣሎ [ላይትስ] - ብኻልእ መንገዲ ትረኻ - ከምኡ’ውን ነጊሩና ኣሎ [መሓመድ ቢን ሩም] [ኣል-ላይትስ] ካብ [ኢብን ሺሃብ] ካብ [ኣናስ ቢን ማሊክ] ከምዚ ኢሉና ኣሎ፡ ረሱሉላህ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ካብ ፈረሱ ወዲቑ፡ ድሕሪኡ ቆርበቱ ተቐልቂሉ፡ ድሕሪኡ ንሱ ጸሊዩ ብጸሎት መሪሑና። ከምኡ ዝኣመሰለ ሓዲስ ምጥቃስ። ተነጊሩኒ ኣሎ [ሓርማላ ቢን ያሕያ] ነጊሩና ኣሎ [ኢብኑ ዋህብ] ነጊሩኒ ኣሎ [ዩኑስ] ካብ [ኢብን ሺሃብ] ነጊሩኒ ኣሎ [ኣናስ ቢን ማሊክ] ረሱል (ሰ.ዓ.ወ) ካብ ፈረስ ርእሱ ኣብ ልዕሊ ሸኾና ከም ዝወደቐ፡ ድሕሪኡ እቲ ኣብ የማናይ ሸነኹ ዝነበረ ቆርበት ከም ዝተቐልቀለ' ከምቲ ካልኣይ ሓዲስ ዝገልጽ፡ ወሲኹ ድማ፡ 'ደው ኢሉ እንተጸለየ ደው ኢሉ ጸሊ'። ተነጊሩና ኣሎ [ኢብን ኣቢ ዑመር] ከም ሓዲሶም [ኢብን ቢን ዒሳ] ካብ [ማሊክ ቢን ኣናስ] ካብ [ኣዝ-ዙህሪ] ካብ [ኣናስ] ነጊሩና ኣሎ፡ ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዎሰላም ኣብ ፈረስ ተሰቒሉ ከም ዝነበረ፡ ድሕሪኡ ኣብ ሕቖኡ ከም ዝወደቐ፡ እቲ ቆርበት የማናይ ሸነኹ ድማ ከም ዝተቐልቀለ’ ብመሰረት ሓዲሶም። ኣብኡ ድማ 'ደው ኢሉ እንተጸለየ ንስኻ ደው ኢልካ ትጽሊ' ዝብል። ነጊሩና ኣሎ [ዓብድ ቢን ሑመይድ] ነጊሩና ኣሎ [ዓብዱራዛቅ] ነጊሩና ኣሎ [ማዓማር] ካብ [ኣዝ-ዙህሪ] ነቢ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ካብ ፈረሶም ከም ዝወደቑን ቆርበት የማናይ ጎኑ ከም ዝተቐልቀለን ነጊሩኒ ኣሎ [ኣናስ]። ድሕሪኡ ነቲ ሓዲስ ኣምጺኡ፡ ኣብኣ ድማ ዩኑስን ማሊክን ዝውሰኽ ኣይነበረን።

Hadith Corroboration (69)

Hadith

Imam Muslim : 623

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ اشْتَكَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَدَخَلَ عَلَيْهِ نَاسٌ مِنْ أَصْحَابِهِ يَعُودُونَهُ فَصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَالِسًا فَصَلُّوا بِصَلَاتِهِ قِيَامًا فَأَشَارَ إِلَيْهِمْ أَنْ اجْلِسُوا فَجَلَسُوا فَلَمَّا انْصَرَفَ قَالَ إِنَّمَا جُعِلَ الْإِمَامُ لِيُؤْتَمَّ بِهِ فَإِذَا رَكَعَ فَارْكَعُوا وَإِذَا رَفَعَ فَارْفَعُوا وَإِذَا صَلَّى جَالِسًا فَصَلُّوا جُلُوسًا حَدَّثَنَا أَبُو الرَّبِيعِ الزَّهْرَانِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ زَيْدٍ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي جَمِيعًا عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ

ነጊሩና ኣሎ [ኣቡበከር ቢን ኣቢ ስያይባ] ነጊሩና ኣሎ [ዓብዳ ቢን ሱሌማን] ካብ [ሂሻም] ካብ [ኣቡኡ] ካብ [ዓይሻ] ከምዚ ኢሉ ረሱል ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ኣማረሩ፣ ድሕሪኡ ቁጽሮም ዘይነዓቕ ሰባት ካብ ብጾቱ ክበጽሕዎ በጺሖምዎ፣ ድሕሪኡ ረሱል ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ወሳላም እናሰገደ ከሎ ኮፍ ኢሎም፡ ድሕሪኡ ደው ኢሎም ጸሎቱ ብምስዓብ ይጽልዩ ነበሩ፡ ድሕሪኡ ኮፍ ክብሉ ምልክት ገበረሎም፡ ስለዚ ኮፍ በሉ። ሰላት ምስ ተዛዘመ ተገልቢጡ ኢማም ክመርሕ ተገይሩ፡ እንተ ሰጊዱ ሽዑ ንስኻ ትሰግድ፡ እንተ ኣልዒሉ ድማ ሽዑ ትልዕል፡ ኮፍ ኢሉ እንተሰግድ፡ ሽዑ ኮፍ ኢልካ ትሰግድ። ነጊሩና ኣሎ [ኣቡ ኣር-ረቢዕ ኣዝ-ዛህራኒ] ነጊሩና ኣሎ [ሓመድ ማለት ኢብን ዛይድ] -- ብኻልእ መንገዲ ትረኻ -- ከምኡ'ውን ነጊሩና ኣሎ [ኣቡበከር ቢን ኣቢ ስያይባ] ከምኡ'ውን [ኣቡ ኩራይብ] ክልቲኦም ከም ዝበሎም፡ ነጊሩና ኣሎ [ኢብን ኑማይር] -- ብኻልእ መንገዲ ትረኻ -- ከምኡ'ውን ነጊሩና ኣሎ [ኢብኑ ኑማይር] ዝበሎ፡ ነጊሩና እዩ። ንዓና [ኣቦይ] ኩላትና ካብ [ሂስያም ቢን ኡርዋ] በዚ ኢስናድ ከምዚ ዝኣመሰለ ሓዲስ ኣረጋጊጹልና።

Hadith Corroboration (69)

Hadith

Imam Muslim : 624

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ اشْتَكَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَصَلَّيْنَا وَرَاءَهُ وَهُوَ قَاعِدٌ وَأَبُو بَكْرٍ يُسْمِعُ النَّاسَ تَكْبِيرَهُ فَالْتَفَتَ إِلَيْنَا فَرَآنَا قِيَامًا فَأَشَارَ إِلَيْنَا فَقَعَدْنَا فَصَلَّيْنَا بِصَلَاتِهِ قُعُودًا فَلَمَّا سَلَّمَ قَالَ إِنْ كِدْتُمْ آنِفًا لَتَفْعَلُونَ فِعْلَ فَارِسَ وَالرُّومِ يَقُومُونَ عَلَى مُلُوكِهِمْ وَهُمْ قُعُودٌ فَلَا تَفْعَلُوا ائْتَمُّوا بِأَئِمَّتِكُمْ إِنْ صَلَّى قَائِمًا فَصَلُّوا قِيَامًا وَإِنْ صَلَّى قَاعِدًا فَصَلُّوا قُعُودًا حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا حُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الرُّؤَاسِيُّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ صَلَّى بِنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو بَكْرٍ خَلْفَهُ فَإِذَا كَبَّرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَبَّرَ أَبُو بَكْرٍ لِيُسْمِعَنَا ثُمَّ ذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ اللَّيْثِ

ነጊሩና ኣሎ [ቁጠይባ ቢን ሰዒድ] ነጊሩና ኣሎ [ላይትስ] -- ብኻልእ መንገዲ ትረኻ -- ከምኡ'ውን ነጊሩና ኣሎ [መሓመድ ቢን ሩምህ] ነጊሩና ኣሎ [ኣል-ላይትስ] ካብ [ኣቡ ዓዝ-ዙበይር] ካብ [ጃቢር] ከምዚ ኢሉ 'ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ኣንቀጥቀጠ፣ ድሕሪኡ ብድሕሪኡ ሰጊድና፣ ኮፍ ኢሉ ከሎ፣ ከምኡ'ውን ኣቡበከር ንሰብ ተክቢሩ ሰምዐ። ሽዑ ናባና ገጹ ብምምላስ፡ ደው ኢልና ክንጽሊ ረኣየና። ድሕሪኡ ኮፍ ክንብል ምልክት ገበረልና፣ ድሕሪኡ ኮፍ ኢልና ጸሎቱ ብምስዓብ ጸሊና። ሰላም ምስ በለ፡ ‘በቃ ዳርጋ ከምቲ ፋርሳውያንን ሮማውያንን ዝገበርዎ ፈጺምኩም፡ ኣብ ቅድሚ ንጉሶም ደው ኢሎም፡ ኮፍ ኢሎም ከለዉ፡ ስለዚ ኣይትግበሩ’ በለ። ምስ ኢማምካ ጸሎት ግበር። ደው ኢሉ እንተሰጊዱ ንስኻ ደው ኢሉ ትሰግድ፡ ኮፍ ኢሉ እንተሰገደ ድማ ኮፍ ኢሉ ትሰግድ።" ነጊሩና ኣሎ [ያሕያ ቢን ያህያ] ካብ [ኣቡኡ] [ሑማይድ ቢን ዓብዱራሕማን ኣር-ሩዓሲ] ካብ [ኣቡ ኣዝ-ዙበይር] ካብ [ጃቢር] ከምዚ ኢሉና ኣሎ፡ ረሱሉላህ ሰለላሁ ዓለይሂ ወሳላም ኣብ ሰላት ይመርሓና፡ ኣቡ ግን በከር ብድሕሪኡ እዩ ነይሩ ረሱሉላሁ ዓሌይ ዋሰላም ተክቢር ምስ በለ ድሕሪኡ ተክቢሩ ክሰምዐና እዩ ድሕሪኡ ሓዲስ ኣልላይትስ ጠቒሱ።

Hadith

Imam Muslim : 625

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا الْمُغِيرَةُ يَعْنِي الْحِزَامِيَّ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّمَا الْإِمَامُ لِيُؤْتَمَّ بِهِ فَلَا تَخْتَلِفُوا عَلَيْهِ فَإِذَا كَبَّرَ فَكَبِّرُوا وَإِذَا رَكَعَ فَارْكَعُوا وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ وَإِذَا سَجَدَ فَاسْجُدُوا وَإِذَا صَلَّى جَالِسًا فَصَلُّوا جُلُوسًا أَجْمَعُونَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ

ተነጊሩና ኣሎ [ቁጠይባ ቢን ሰዒድ] [ኣል-ሙጊራ ማለት ኣል-ሂዛሚ] ካብ [ኣቡ ዓዝ-ዚናድ] ካብ [ኣል-ዓ'ራጅ] ካብ [ኣቡ ሑረይራ ረ.] ነቢይ ሰለላሁዓላይሂዋሰላም 'ኢማም ኣርኣያ ክኸውን ተገይሩ'ዩ፡ ስለዚ ኣይትጋጨዉዎ። ተክቢር እንተገይሩ ሽዑ ንስኻ ተክቢር ትገብር፡ ርእሱ እንተ ኣልዒሉ ሽዑ ርእስኻ ኣልዕል። 'ሳሚያላሁ ሊማን ሓሚዳሁ' እንተ ኢሉ፡ ሽዑ 'ኣላሁማ ረባና ላካ ኣል-ሓምዱ' በል። ንሱ እንተ ሰጊዱ ንስኻ ትሰግድ ማለት እዩ። ኮፍ ኢሉ እንተ ጸለየ ኩልኹም ኮፍ ኢልኩም ትጽልዩ ማለት እዩ።’ ኢሉ መለሰሉ። ነጊሩና ኣሎ [መሓመድ ቢን ራፊ'] ነጊሩና ኣሎ [ዓብዱራዛቅ] ነጊሩና ኣሎ [ማዓማር] ካብ [ሓማም ቢን ሙናቢህ] ካብ [ኣቡ ሑረይራ ረ] ካብ ነቢ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ምስ ተመሳሳሊ።

Hadith Corroboration (69)

Hadith

Imam Muslim : 626

حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَابْنُ خَشْرَمٍ قَالَا أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُعَلِّمُنَا يَقُولُ لَا تُبَادِرُوا الْإِمَامَ إِذَا كَبَّرَ فَكَبِّرُوا وَإِذَا قَالَ { وَلَا الضَّالِّينَ } فَقُولُوا آمِينَ وَإِذَا رَكَعَ فَارْكَعُوا وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي الدَّرَاوَرْدِيَّ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِهِ إِلَّا قَوْلَهُ { وَلَا الضَّالِّينَ } فَقُولُوا آمِينَ وَزَادَ وَلَا تَرْفَعُوا قَبْلَهُ

ነጊሩና ኣሎ [ኢስሃቅ ቢን ኢብራሂም] ከምኡ ውን [ኢብን ኸሲራም] ክልቲኦም ከም ዝበሎም፡ ነጊሩና ኣሎ [ኢሳ ቢን ዩኑስ] ነጊሩና ኣሎ [ኣል-ኣማሲ] ካብ [ኣቡ ሳልሕ] ካብ [ኣቡ ሑረይራ ረ] ከምዚ ኢሉ፡ ረሱል ረሱል ሰለላሁ ዓሌሂ ዋሰላም ምሂሩና፡ ንሱ ድማ ካብ ኢማም ኣይትቕድሙ ኢሉና። ተክቢር እንተገይሩ ሽዑ ተክቢር ግበሩ፣ ‘ዋላድድሃሊን’ ክብል ከሎ። ስለዚ 'ኣሜን' በል። ንሱ እንተ ሰጊዱ ንስኻ ትሰግድ ማለት እዩ። 'ሳሚኣላሁ ሊማን ሓሚዳሁ' እንተ ኢሉ፡ ሽዑ 'ኣላሁማ ረባና ላካ ኣል-ሓምዱ'' በል። ነጊሩና ኣሎ [ቁጠይባ] ነጊሩና ኣሎ [ዓብዱል ዓዚዝ ማለት ዓድ-ዳራወርዲ] ካብ [ሱሃይል ቢን ኣቢ ሳልሕ] ካብ [ኣቡኡ] ካብ [ኣቡ ሑረይራ ረ] ካብ ነቢ ሰለላሁዓላይሂዋሰላም ብከምኡ ሓዲስ ብዘይካ እቲ ቃል 'ወላድድህሊን' ድሕሪኡ 'ኣሜን' በል። ወሲኹ ድማ "ኣቐዲምኩም ርእስኹም ኣይተልዕሉ" ኢሉ።

Hadith Corroboration (52)

Hadith

Imam Muslim : 627

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ ح و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ يَعْلَى وَهُوَ ابْنُ عَطَاءٍ سَمِعَ أَبَا عَلْقَمَةَ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّمَا الْإِمَامُ جُنَّةٌ فَإِذَا صَلَّى قَاعِدًا فَصَلُّوا قُعُودًا وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ فَإِذَا وَافَقَ قَوْلُ أَهْلِ الْأَرْضِ قَوْلَ أَهْلِ السَّمَاءِ غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ

ነጊሩና ኣሎ [መሓመድ ቢን በሲያር] ነጊሩና ኣሎ [መሓመድ ቢን ጃዕፋር] ነጊሩና ኣሎ [ስዩባህ] - ብኻልእ መስመራት ትረኻ -፣ ከምኡ’ውን ነጊሩና ኣሎ [ዑበይዱላህ ቢን ሙዓድዝ] ከምኡ’ውን ላፋዝ ናቱ ምዃኑ፣ ነጊሩና ኣሎ [ኣቦይ] ካብ [ያዕላ] [ስዩባ] ከም ዝነገረና፣ ንሱ ድማ ኢብን እዩ። ኣታ’] [ኣቡ ኣልቃማ] ሰሚዑ፣ [ኣቡ ሑረይራ] ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ኢማም ዋልታ እዩ፣ ኮፍ ኢሉ እንተሰጊዱ፣ ኮፍ ኢልካ ትሰግድ ክብሉ ሰሚዑ። ከምኡ ውን 'ሳሚኣላሁ ሊማን ሓሚዳሁ' ክብል ከሎ ሽዑ 'ኣላሁማ ላካ ኣል-ሓምዱ' በል። ስለዚ ቃላት ህዝቢ ምድሪ ምስ ቃላት ህዝቢ ሰማያት ዝሰማማዕ እንተ ዀይኑ፡ እቲ ዝሓለፈ ሓጢኣቶም ብርግጽ ይሕደገሎም እዩ።’ ኢሉ መለሰሉ።

Hadith Corroboration (59)

Hadith

Imam Muslim : 628

حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ حَيْوَةَ أَنَّ أَبَا يُونُسَ مَوْلَى أَبِي هُرَيْرَةَ حَدَّثَهُ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ إِنَّمَا جُعِلَ الْإِمَامُ لِيُؤْتَمَّ بِهِ فَإِذَا كَبَّرَ فَكَبِّرُوا وَإِذَا رَكَعَ فَارْكَعُوا وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا اللَّهُمَّ رَبَّنَا لَكَ الْحَمْدُ وَإِذَا صَلَّى قَائِمًا فَصَلُّوا قِيَامًا وَإِذَا صَلَّى قَاعِدًا فَصَلَّوْا قُعُودًا أَجْمَعُونَ

ተነጊሩኒ ኣሎ [ኣቡ ኣት-ታሂር] [ኢብኑ ዋህብ] ካብ [ሃይዋ] ከም ዝነገረና [ኣቡ ዩኑስ ማውላ ኣቡ ሑረይራ ረ] ከም ዝነገሮ፣ ንሱ ከምዚ ኢሉ፣ [ኣቡ ሑረይራ] ራድያላሁዓንሁ ካብ ረሱሉላህ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ክብሉ ሰሚዐዮም፣ ‘ኢማም ክመርሕ ተገይሩ፣ ንሱ ክሰርሕ ከሎ ተክቢር፡ ሽዑ ተክቢር ትገብር፡ ምስ ሰገደ፡ ድሕሪኡ ትሰግድ። ከምኡ ውን 'ሳሚኣላሁ ሊማን ሓሚዳሁ' ክብል ከሎ ሽዑ 'ኣላሁማ ላካ ኣል-ሓምዱ' በል። ንሱ ደው ኢሉ እንተጸለየ ድማ ንስኻ ደው ኢልካ ትጽሊ፡ ኮፍ ኢልካ እንተጸሊኻ ድማ ኩልኹም ኮፍ ኢልኩም ትጽልዩ።"

Hadith Corroboration (69)

Hadith

Imam Muslim : 629

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يُونُسَ حَدَّثَنَا زَائِدَةُ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ أَبِي عَائِشَةَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ دَخَلْتُ عَلَى عَائِشَةَ فَقُلْتُ لَهَا أَلَا تُحَدِّثِينِي عَنْ مَرَضِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ بَلَى ثَقُلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَصَلَّى النَّاسُ قُلْنَا لَا وَهُمْ يَنْتَظِرُونَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ ضَعُوا لِي مَاءً فِي الْمِخْضَبِ فَفَعَلْنَا فَاغْتَسَلَ ثُمَّ ذَهَبَ لِيَنُوءَ فَأُغْمِيَ عَلَيْهِ ثُمَّ أَفَاقَ فَقَالَ أَصَلَّى النَّاسُ قُلْنَا لَا وَهُمْ يَنْتَظِرُونَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ ضَعُوا لِي مَاءً فِي الْمِخْضَبِ فَفَعَلْنَا فَاغْتَسَلَ ثُمَّ ذَهَبَ لِيَنُوءَ فَأُغْمِيَ عَلَيْهِ ثُمَّ أَفَاقَ فَقَالَ أَصَلَّى النَّاسُ قُلْنَا لَا وَهُمْ يَنْتَظِرُونَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ ضَعُوا لِي مَاءً فِي الْمِخْضَبِ فَفَعَلْنَا فَاغْتَسَلَ ثُمَّ ذَهَبَ لِيَنُوءَ فَأُغْمِيَ عَلَيْهِ ثُمَّ أَفَاقَ فَقَالَ أَصَلَّى النَّاسُ فَقُلْنَا لَا وَهُمْ يَنْتَظِرُونَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَتْ وَالنَّاسُ عُكُوفٌ فِي الْمَسْجِدِ يَنْتَظِرُونَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِصَلَاةِ الْعِشَاءِ الْآخِرَةِ قَالَتْ فَأَرْسَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى أَبِي بَكْرٍ أَنْ يُصَلِّيَ بِالنَّاسِ فَأَتَاهُ الرَّسُولُ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَأْمُرُكَ أَنْ تُصَلِّيَ بِالنَّاسِ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ وَكَانَ رَجُلًا رَقِيقًا يَا عُمَرُ صَلِّ بِالنَّاسِ قَالَ فَقَالَ عُمَرُ أَنْتَ أَحَقُّ بِذَلِكَ قَالَتْ فَصَلَّى بِهِمْ أَبُو بَكْرٍ تِلْكَ الْأَيَّامَ ثُمَّ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَجَدَ مِنْ نَفْسِهِ خِفَّةً فَخَرَجَ بَيْنَ رَجُلَيْنِ أَحَدُهُمَا الْعَبَّاسُ لِصَلَاةِ الظُّهْرِ وَأَبُو بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ فَلَمَّا رَآهُ أَبُو بَكْرٍ ذَهَبَ لِيَتَأَخَّرَ فَأَوْمَأَ إِلَيْهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ لَا يَتَأَخَّرَ وَقَالَ لَهُمَا أَجْلِسَانِي إِلَى جَنْبِهِ فَأَجْلَسَاهُ إِلَى جَنْبِ أَبِي بَكْرٍ وَكَانَ أَبُو بَكْرٍ يُصَلِّي وَهُوَ قَائِمٌ بِصَلَاةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالنَّاسُ يُصَلُّونَ بِصَلَاةِ أَبِي بَكْرٍ وَالنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَاعِدٌ قَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ فَدَخَلْتُ عَلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ فَقُلْتُ لَهُ أَلَا أَعْرِضُ عَلَيْكَ مَا حَدَّثَتْنِي عَائِشَةُ عَنْ مَرَضِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ هَاتِ فَعَرَضْتُ حَدِيثَهَا عَلَيْهِ فَمَا أَنْكَرَ مِنْهُ شَيْئًا غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ أَسَمَّتْ لَكَ الرَّجُلَ الَّذِي كَانَ مَعَ الْعَبَّاسِ قُلْتُ لَا قَالَ هُوَ عَلِيٌّ

ነጊሩና ኣሎ [ኣሕመድ ቢን ዓብደላ ቢን ዩኑስ] ነጊሩና ኣሎ [ዘይዳ] ነጊሩና ኣሎ [ሙሳ ቢን ኣቢ ዓይስያ] ካብ [ዑበይዱላህ ቢን ዓብደላ] ከምዚ ኢሉ ኣሎ፡ ን[ኣይሲያ] በጺሐ፡ ድሕሪኡ ብዛዕባ ሕማም ረሱሉላህ ሰለላሁዓላይሂዋሰላም ክትነግረኒ ዲኻ ኢለያ? ’ ንሱ ድማ ‘እወ እገብሮ እየ’ ኢሉ መለሰ። ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዎሰላም ድኻም ተሰምዖ - ምኽንያቱ ሓሚሙ - ድሕሪኡ ሰባት ብሓባር ድዮም ሰግዱ? ' ንሕና ድማ 'ኣይፋልን ምኽንያቱ ይጽበዩኻ ኣለዉ ኦ ረሱል ኣላህ' ኢልና መለስና። ንሱ ድማ 'ማይ ኣብ መትሓዚ ኣእትወለይ' ኢሉኒ። ድሕሪኡ ጌርናዮ፣ ድሕሪኡ ሻወር ወሲዱ ድሕሪኡ ደው ክብል ጀመረ፣ ድሕሪኡ ሓሊፉ ድሕሪኡ ሕልናኡ ተመሊሱ፣ ድሕሪኡ ‘ሰባት ብሓባር ጸለዩ ድዮም? ' ንሕና ድማ 'ገና ኣይኮነን ይጽበዩኻ ኣለዉ ኦ ረሱል ኣላህ' ኢልና መለስና። ደጊሙ ድማ 'ኣብቲ መትሓዚ ማይ ኣእትወለይ' በለ። ድሕሪኡ ጌርናዮ፡ ድሕሪኡ ሻወር ወሲዱ፡ ድሕሪኡ ክበራበር ጀሚሩ፡ ድሕሪኡ መሊሱ ሓሊፉ፡ ድሕሪኡ ሕልንኡ ተበራቢሩ። ሽዑ፡ ‘ሰባት ድዮም ጸለዩ፧ ' ንሕና ድማ 'ገና ኣይኮነን ይጽበዩኻ ኣለዉ ኦ ረሱል ኣላህ' ኢልና መለስና። ደጊሙ ድማ 'ኣብቲ መትሓዚ ማይ ኣእትወለይ' በለ። ድሕሪኡ ጌርናዮ፡ ድሕሪኡ ሻወር ወሲዱ፡ ድሕሪኡ ክበራበር ጀሚሩ፡ ድሕሪኡ መሊሱ ሓሊፉ፡ ድሕሪኡ ሕልንኡ ተበራቢሩ።’ ኢሉ መለሰሉ። ሽዑ፡ ‘ሰባት ድዮም ጸለዩ፧ ' ንሕና ድማ 'ገና ኣይኮነን ይጽበዩኻ ኣለዉ ኦ ረሱል ኣላህ' ኢልና መለስና። ደጊሙ ድማ 'ኣብቲ መትሓዚ ማይ ኣእትወለይ' በለ። ድሕሪኡ ጌርናዮ፡ ድሕሪኡ ሻወር ወሲዱ፡ ድሕሪኡ ክበራበር ጀሚሩ፡ ድሕሪኡ መሊሱ ሓሊፉ፡ ድሕሪኡ ሕልንኡ ተበራቢሩ።’ ኢሉ መለሰሉ። ዓይስያ ድማ 'ህዝቢ ንረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ኣብ መስጊድ ናይ መወዳእታ ሰላት ምሸት ክጽበ ተኣኪቡ' ኢሉ። ዓይስያ ድማ ደጊሙ ብድሕሪኡ ረሱል ረሱል ናብ ኣቡበከር ንህዝቢ ብሰላት ክመርሕ ልኡኽ ሰደደ። ሽዑ እቲ ሰብ ናብ ኣቡበከር መጺኡ 'ረሱል ረሱል ንህዝቢ እናመርሕካ ክትሰግድ ኣዚዙካ' በሎ። ስለዚ ኣቡበከር - ዋላ እኳ ድኹም ሰብ እንተነበረ - ማለት ተሃዋሲ - 'ኦ ዑመር ንህዝቢ ክትመርሕ ጸሊ' በለ። ዓይስያ ደጊሙ ዑመር ውን 'ኣብዚ ዝያዳ መሰል ኣለካ' ኢሉ። ዓይስያ ከምዚ በለ: ሽዑ ኣቡበከር ኣብታ መዓልቲ መሪሑ ሰገደሎም: ድሕሪኡ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ኣብ ውሽጡ ጭንቀት ተሰምዖ: ድሕሪኡ ክልተ ሰባት ኣብ ሕቖኡ ሒዙ ወጸ: ሓደ ካብኣቶም ኣቡበከር ንህዝቢ እናመርሐ ከሎ ንሰላት ፍርቂ መዓልቲ ኣል-ዓባስ ነበረ። ኣቡበከር ምስ ረኣዮ ብኡ ንብኡ ስሒቡ። ሽዑ ነቢይ ንድሕሪት ከይምለስ ምልክት ሃቦ። ረሱል ረሱል ድማ ነቶም ዝድግፍዎ ዝነበሩ ክልተ ሰባት ‘ኣብ ጎድኑ ኮፍ በሉኒ’ በሎም። ብድሕሪኡ ክልቲኦም ኣብ ጎኒ ኣቡበከር ኮፍ በሉ፣ ኣብቲ ግዜ እቲ ኣቡበከር ኣብ ሰላት ኣቡበከር ህዝቢ እናሰገደ ከሎ ኣብ ልዕሊ ነቢ ሰለላሁ ዓለይሂ ዎሰላም ሰገደ፣ ነቢይ ሰለላሁ ዓለይሂ ዎሰላም ድማ ኮፍ ኢሎም ሰጊዶም። [ዑበይዱላህ] ምስ [ዓብደላ ቢን ዓባስ] ተራኺበ፡ ድሕሪኡ ዓይስያ ብዛዕባ ሕማም ነቢ ሰለላሁዓላይሂዋሰላም ዝነገረኒ ሓዲስ ከረድኣካ ድየ ኢለዮ። ስለዚ፡ ‘ንገረኒ’ በሎ። ድሕሪኡ ነቲ ሓዲስ ገሊጸሉ። ስለዚ ንሓዲስ ዓይስያ ብፍጹም ከምዘይከሓደ እዩ ዝረጋገጽ። በቃ 'ኣይስያስ ስም ናይቲ ምስ ኣልዓባስ ንነቢይ ዝደገፈ ሰብኣይ ጠቒሱ ድዩ?' ኣነ ድማ 'ኣይፋልን' ኢለ መለስኩሉ። ንሱ ድማ ዓሊ እዩ በለ።

Hadith Corroboration (70)

Hadith

Imam Muslim : 630

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ رَافِعٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ قَالَ قَالَ الزُّهْرِيُّ وَأَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ أَنَّ عَائِشَةَ أَخْبَرَتْهُ قَالَتْ أَوَّلُ مَا اشْتَكَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي بَيْتِ مَيْمُونَةَ فَاسْتَأْذَنَ أَزْوَاجَهُ أَنْ يُمَرَّضَ فِي بَيْتِهَا وَأَذِنَّ لَهُ قَالَتْ فَخَرَجَ وَيَدٌ لَهُ عَلَى الْفَضْلِ بْنِ عَبَّاسٍ وَيَدٌ لَهُ عَلَى رَجُلٍ آخَرَ وَهُوَ يَخُطُّ بِرِجْلَيْهِ فِي الْأَرْضِ فَقَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ فَحَدَّثْتُ بِهِ ابْنَ عَبَّاسٍ فَقَالَ أَتَدْرِي مَنْ الرَّجُلُ الَّذِي لَمْ تُسَمِّ عَائِشَةُ هُوَ عَلِيٌّ

ነጊሩና ኣሎ [መሓመድ ቢን ራፊዕ]ን [‘ዓብድ ቢን ሑመይድ]ን ላፋዝ ናይ ኢብን ራፊ’ ኢዩ፡ ክልቲኦም ይዛረቡ፡ ነጊሩና ኣሎ [ዓብዱራዛቅ] ነጊሩና ኣሎ [ማዓመር] ከም ዝበለ፡ [ኣዝ-ዙህሪ] ኢሉ፡ ንዓይ [ዑበይዱላህ ቢን ዓብደላ ቢን ዑትባ] ድማ [ኣዒስያ] ከምዚ ኢሉ ከም ዝነገሮ፡ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሳላም ንመጀመርታ ግዜ ኣብ እንዳ ማይሙና ሓሚሙ ኢሉ ዘማረረሉ እዋን፡ ድሕሪኡ ኣብ እንዳ ዓይስያ ክሓምማ ፍቓድ ሓቲቱወን። ፍቓድ ድማ ሃብዎ'። ዓይስያ ድማ 'ድሕሪኡ ወጺኡ፡ ሓንቲ ኢዱ ብኣልፋድል ቢን ዓባስ ተደጊፋ፡ እታ ካልኣይቲ ኢዱ ድማ ኣብ ካልእ ሰብኣይ ኮይና፡ ክልቲኡ እግሩ ኣብ መሬት ሒዙ ክኸይድ ኣይከኣለን' ኢሉ። ስለዚ ዑበይዱላህ ደሓር ን[ኢብን ዓባስ] ነጊረዮ፣ ስለዚ ዓይስያ ዘይሰመየ ሰብ መን ትፈልጡ ዶ’ ኢሉ ሓተተ። ንሱ ዓሊ እዩ''።

Hadith Corroboration (12)

Hadith

Imam Muslim : 631

حَدَّثَنِي عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي قَالَ حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ خَالِدٍ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّ عَائِشَةَ زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ لَمَّا ثَقُلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاشْتَدَّ بِهِ وَجَعُهُ اسْتَأْذَنَ أَزْوَاجَهُ أَنْ يُمَرَّضَ فِي بَيْتِي فَأَذِنَّ لَهُ فَخَرَجَ بَيْنَ رَجُلَيْنِ تَخُطُّ رِجْلَاهُ فِي الْأَرْضِ بَيْنَ عَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ وَبَيْنَ رَجُلٍ آخَرَ قَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ فَأَخْبَرْتُ عَبْدَ اللَّهِ بِالَّذِي قَالَتْ عَائِشَةُ فَقَالَ لِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبَّاسٍ هَلْ تَدْرِي مَنْ الرَّجُلُ الْآخَرُ الَّذِي لَمْ تُسَمِّ عَائِشَةُ قَالَ قُلْتُ لَا قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ هُوَ عَلِيٌّ

ነጊሩኒ ኣሎ [ዓብዱልማሊክ ቢን ስዩኣይብ ቢን ኣልላይትስ] ነጊሩኒ ኣሎ [ኣቦይ] ካብ [ኣባሓጎይ] ኢሉኒ፣ ነጊሩኒ ኣሎ [ዑቃይል ቢን ካሊድ] [ኢብን ሺሃብ] ኢሉኒ፣ ነጊሩኒ ኣሎ [ዑበይዱላህ ቢን ዓብደላ ቢን ኡትባ ቢን መስዑድ] [ኣይሲያ]፣ በዓልቲ ቤት ነቢ ሰለሁ ዓለይሂ ዋሳላም ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ከቢድ ኮይኑ ምስ ተሰምዖ፡ እቲ ቃንዛ ድማ ከቢድ ምስ ኮነ፡ ኣብ ገዛይ ነቲ ሕማም ንኽሳቐያ ካብ ኣንስቱ ፍቓድ ሓተተ። ሽዑ ፍቓድ ሂቦምዎ፣ ድሕሪኡ ኣብ መንጎ ክልተ ሰባት ኣብ ዝርከብ መደገፊ ወጸ፣ ክልተ እግሩ ኣብ መሬት ክኸይድ ኣይከኣለን፣ ማለት ኣብ መንጎ ኣባስ ቢን ዓብዱል ሙትጣሊብን ካልእ ሰብኣይን’። [ዑበይዱላህ] ሽዑ ንዓብደላ እታ ዓይስያ ዝበሎ ሓዲስ ነጊረዮ፣ ስለዚ [ዓብደላ ቢን ዓባስ] ‘እቲ ካልእ ዓይስያ ዘይሰመየቶ ሰብ መን ምዃኑ ትፈልጥ ዲኻ’ ኢሉኒ። ኣዘንታዊ ድማ 'ኣይፋልን ኣይፈልጥን እየ ኢለ' በለ። ኢብን ዓባስ ዓሊ እዩ ኢሉ።

Hadith Corroboration (12)

Hadith

Imam Muslim : 632

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ خَالِدٍ قَالَ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّ عَائِشَةَ زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ لَقَدْ رَاجَعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي ذَلِكَ وَمَا حَمَلَنِي عَلَى كَثْرَةِ مُرَاجَعَتِهِ إِلَّا أَنَّهُ لَمْ يَقَعْ فِي قَلْبِي أَنْ يُحِبَّ النَّاسُ بَعْدَهُ رَجُلًا قَامَ مَقَامَهُ أَبَدًا وَإِلَّا أَنِّي كُنْتُ أَرَى أَنَّهُ لَنْ يَقُومَ مَقَامَهُ أَحَدٌ إِلَّا تَشَاءَمَ النَّاسُ بِهِ فَأَرَدْتُ أَنْ يَعْدِلَ ذَلِكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ أَبِي بَكْرٍ

ነጊሩና ኣሎ [ዓብዱልማሊክ ቢን ስዩኣይብ ቢን ኣልላይትስ] ነጊሩኒ ኣሎ [ኣቦይ] ካብ [ኣባሓጎይ]፣ ነጊሩኒ ኣሎ [ዑቃይል ቢን ካሊድ] ኢሉኒ፣ ኢሉ [ኢብን ሺሃብ]፣ ነጊሩኒ ኣሎ [ዑበይዱላህ ቢን ዓብደላ ቢን ኡትባ ቢን መስዑድ] [ዓይሻ]፣ በዓልቲ ቤት ነቢ ሰለሁ ዓለይሂ wasallam ከምዚ በለ: ብሓቂ ኣነ ኣብቲ ግዜ እቲ ንረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ክበጽሕ ተመሊሰ ኣለኹ። ብዙሕ ግዜ ናብ ረሱል ናይ ኣላህ ክበጽሕ ዝመርሓኒ ነገር የለን፡ እንተኾነ ግን ድሕሪ ሞቱ ንዘልኣለም ንቦታኡ ክትክእ ዝኽእል መራሒ ሰባት ክፈትውዎ እዮም ዝብል ሓሳብ ስለዘይመጸኒ፡ እዚ እንተዘይኮይኑ ድማ፡ ንቦታኡ ዝትክእ ሰብ ከምዘየለ ግን ሰባት ብእኡ ኣሰልቻዊ ክስምዖም እዩ ዝብል ጥርጣረ ስለዘለኒ። ስለዚ ነቢ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ናይ መሪሕነት መንበር ንኣቡበከር ክውክሉ እየ ዝደሊ።

Hadith Corroboration (4)

Hadith

Imam Muslim : 633

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ رَافِعٍ قَالَ عَبْدٌ أَخْبَرَنَا وَقَالَ ابْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ قَالَ الزُّهْرِيُّ وَأَخْبَرَنِي حَمْزَةُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ لَمَّا دَخَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْتِي قَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ قَالَتْ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجُلٌ رَقِيقٌ إِذَا قَرَأَ الْقُرْآنَ لَا يَمْلِكُ دَمْعَهُ فَلَوْ أَمَرْتَ غَيْرَ أَبِي بَكْرٍ قَالَتْ وَاللَّهِ مَا بِي إِلَّا كَرَاهِيَةُ أَنْ يَتَشَاءَمَ النَّاسُ بِأَوَّلِ مَنْ يَقُومُ فِي مَقَامِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ فَرَاجَعْتُهُ مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا فَقَالَ لِيُصَلِّ بِالنَّاسِ أَبُو بَكْرٍ فَإِنَّكُنَّ صَوَاحِبُ يُوسُفَ

ነጊሩና ኣሎ [መሓመድ ቢን ራፊዕ] ከምኡ ውን ['ዓብድ ቢን ሑማይድ] ከምኡ ውን ላፋዝ ናይ ኢብን ራፊ' ኢዩ፡ ዓብድ ይብል፡ ነጊሩና ኣሎ ኢብን ራፊ' ክብል ከሎ፡ ነጊሩና ኣሎ [ዓብዱራዛቅ] ነጊሩና ኣሎ [ማዓማር]፡ [ኣዝ-ዙህሪ] ከም ዝበለ፡ ንዓይ ድማ [ሓምዛ ቢን ዓብደላ ቢን ዑመር] ካብ [ኣይስያ] ንሱ ነጊሩና ኣሎ። ረሱሉላሁ ዓለይሂ ወሰላም ኣብ ገዛይ ምስ ኣተወ ሽዑ ንኣቡበከር ንሰላት ንህዝቢ ክመርሕ ንገሮ'' ኢሉ። ዓይስያ ድማ 'ስለዚ ኣነ 'ኦ ረሱል ናይ ኣላህ ብሓቂ ኣቡበከር ድኹም ሰብ እዩ ነይሩ፡ ቁርኣን ከንብብ ከሎ ንብዓቱ ክሕዝ ኣይከኣለን፡ ብዘይካ ኣቡበከር ካልእ ሰብ እንተትእዝዝ -ሽዑ ምሓሸ-'' በልክዎ። ሕጂ’ውን ‘ብረቢ፡ ሰባት በቲ ንመርገጺ ረሱሉላህ ሻላላሁዓላይሂዋሰላም ዝተክአ ቀዳማይ መራሒ ከይሰልቸዎም ጥራይ’ዩ ዘጨንቐኒ’ በለ። ደጊሙ ድማ ‘ድሕሪኡ ክልተ ሰለስተ ግዜ ደጊመዮ። ስለዚ 'ሰባት ብመሪሕነት ኣቡበከር ይሰግዱ፣ ምኽንያቱ ንስኻትኩም ኣዕሩኽ ዩሱፍ ኢኹም - ኣብ ኣእምሮ ዘሎ ነገር ብኣንጻሩ ኣብ ምርኣይ''።

Hadith Corroboration (75)

Hadith

Imam Muslim : 634

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ وَوَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَاللَّفْظُ لَهُ قَالَ أَخْبَرَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ لَمَّا ثَقُلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَاءَ بِلَالٌ يُؤْذِنُهُ بِالصَّلَاةِ فَقَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ قَالَتْ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجُلٌ أَسِيفٌ وَإِنَّهُ مَتَى يَقُمْ مَقَامَكَ لَا يُسْمِعْ النَّاسَ فَلَوْ أَمَرْتَ عُمَرَ فَقَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ قَالَتْ فَقُلْتُ لِحَفْصَةَ قُولِي لَهُ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجُلٌ أَسِيفٌ وَإِنَّهُ مَتَى يَقُمْ مَقَامَكَ لَا يُسْمِعْ النَّاسَ فَلَوْ أَمَرْتَ عُمَرَ فَقَالَتْ لَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّكُنَّ لَأَنْتُنَّ صَوَاحِبُ يُوسُفَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ قَالَتْ فَأَمَرُوا أَبَا بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ قَالَتْ فَلَمَّا دَخَلَ فِي الصَّلَاةِ وَجَدَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ نَفْسِهِ خِفَّةً فَقَامَ يُهَادَى بَيْنَ رَجُلَيْنِ وَرِجْلَاهُ تَخُطَّانِ فِي الْأَرْضِ قَالَتْ فَلَمَّا دَخَلَ الْمَسْجِدَ سَمِعَ أَبُو بَكْرٍ حِسَّهُ ذَهَبَ يَتَأَخَّرُ فَأَوْمَأَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُمْ مَكَانَكَ فَجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى جَلَسَ عَنْ يَسَارِ أَبِي بَكْرٍ قَالَتْ فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي بِالنَّاسِ جَالِسًا وَأَبُو بَكْرٍ قَائِمًا يَقْتَدِي أَبُو بَكْرٍ بِصَلَاةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَيَقْتَدِي النَّاسُ بِصَلَاةِ أَبِي بَكْرٍ حَدَّثَنَا مِنْجَابُ بْنُ الْحَارِثِ التَّمِيمِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ مُسْهِرٍ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ كِلَاهُمَا عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ وَفِي حَدِيثِهِمَا لَمَّا مَرِضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَرَضَهُ الَّذِي تُوُفِّيَ فِيهِ وَفِي حَدِيثِ ابْنِ مُسْهِرٍ فَأُتِيَ بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أُجْلِسَ إِلَى جَنْبِهِ وَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي بِالنَّاسِ وَأَبُو بَكْرٍ يُسْمِعُهُمْ التَّكْبِيرَ وَفِي حَدِيثِ عِيسَى فَجَلَسَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي وَأَبُو بَكْرٍ إِلَى جَنْبِهِ وَأَبُو بَكْرٍ يُسْمِعُ النَّاسَ

ነጊሩና ኣሎ [ኣቡበከር ቢን ኣቢ ስያይባ] ነጊሩና ኣሎ [ኣቡ ሙዓዊያን]ን [ዋኪ'ን] - ብኻልእ መስመራት ትረኻ - ከምኡ'ውን [ያሕያ ቢን ያሕያ] ነጊሩና ኣሎ፡ ላፋዝ ድማ ናቱ ምዃኑ፡ [ኣቡ ሙዓዊያ] ካብ [ኣል-ዓ'ማሲ] ካብ [ኢብራሂም] ካብ [ኣል-ኣስዋድ] ካብ... [ኣይስያ] ከምዚ በሎ ረሱል ረሱል ምስ ከበዶ ምስ ተሰምዖ ቢላል መጺኡ ጸሎት ክገብር ሓተቶ ስለዚ "ንስኻ ንኣቡበከር ከም መራሒ ንህዝቢ ክጽልየሉ ትእዝዞ" በሎ። ስለዚ ዓይስያ ከምዚ በለ: ሽዑ ኣነ ድማ ኦ ረሱል ናይ ኣላህ ብሓቂ ኣቡበከር ቀልጢፉ ዝነብዕ ሰብ እዩ ነይሩ: ብሓቂ ድማ ኣብ ቦታኻ ደው ምስ በለ ንደቂ ሰባት ከፍልጥ ኣይምኸኣለን። ንዑመር እንተትእዝዝ። ዓይስያ ድማ ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ከምዚ በሎ ንስኻ ዓርኪ ዩሱፍ ኢኻ - ኣብ ምርኣይ ዛሂር፡ ኣንጻር ውሽጣዊ ነብሱ -። ኣቡበከር ንህዝቢ እናመርሐ ክሰግድ ኣዘዝ'። ዓይስያ ድማ 'ንኣቡበከር ንህዝቢ እናመርሐ ክሰግድ ትእዝዞ' በለቶ። ዓይስያ ድማ ደጊሙ ‘ሰላት ምስ ኣተወ ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዎሰላም ፍርሒ ስለ ዝተሰምዖ ኣብ መንጎ ክልተ ሰባት ተደጊፉ ደው በለ፣ ክልተ እግሩ ግን ኣብ መሬት ክረግጽ ኣይከኣለን’ በለ። ንሱ ድማ ኣቡበከር ናብ መስጊድ ምስ ኣተወ ስጉምቱ ሰሚዑ ንድሕሪት ክምለስ ጀመረ፡ ድሕሪኡ ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ኣብ ዘለኻዮ ደው በል ዝብል ምልክት ሃቦ። ሽዑ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም መጺኡ ኣብ ጸጋማይ ሸነኽ ኣቡበከር ኮፍ በለ። ዓይስያ ድማ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ንህዝቢ ኮፍ ኢሎም ኣብ ሰላት መሪሖም፡ ኣቡበከር ድማ ደው ኢሎም። ኣቡበከር ንሰላት ረሱል ሰለላሁዓላይሂዋሰላም ክኽተሉ ከለዉ፡ ህዝቢ ድማ ንሰላት ኣቡበከር ይኽተል ነበረ። ነጊሩና ኣሎ [ሚንጃብ ቢን ኣልሓሪትስ ኣት-ታሚሚ] ከም ዝነገረና [ኢብኑ ሙሽር] - ብኻልእ መንገዲ ሪዋያ - ከምኡ’ውን ነጊሩና ኣሎ [ኢሳቕ ቢን ኢብራሂም] [ኢሳ ቢን ኢብራሂም] ከም ዝነገረና [ኢሳ ቢን ዩኑስ] ክልቲኦም ካብ [ኣል-ዓ-ማሲ] ምስዚ ኢስናድ ከምዚ ዝኣመሰለ ሓዲስ ከም ዘረጋግጹ፡ ኣብታ ካልኣይቲ ሓዲስ ድማ ‘ረሱሉላህ ሻላሁ ዓለይሂ ምስ በለ wasallam ብሕማም ተሳቒዩ ኣብ ውሽጡ ክመውት ምኽንያት ኮይኑ'። ከምኡ ውን ኣብ ኢብን ሙሽር ነቢ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ኣብ ጎድኑ ኮፍ ክብሉ ኣምጺኦም 'ነቢ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ንህዝቢ መሪሖም ኣቡበከር ድማ ተክቢር ሰሚዖም' ። ከምኡ’ውን ኣብ ሓዲስ ዒሳ ‘ድሕሪኡ ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ክሰግድ ኮፍ ኢሎም፡ ኣቡበከር ናብ ጎድኑ ክግዕዙ ከለዉ፡ ኣቡበከር ድማ ንህዝቢ ተክቢር ከስምዑ ከለዉ’።

Hadith Corroboration (75)

Hadith

Imam Muslim : 635

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ عَنْ هِشَامٍ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ وَأَلْفَاظُهُمْ مُتَقَارِبَةٌ قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ أَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبَا بَكْرٍ أَنْ يُصَلِّيَ بِالنَّاسِ فِي مَرَضِهِ فَكَانَ يُصَلِّي بِهِمْ قَالَ عُرْوَةُ فَوَجَدَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ نَفْسِهِ خِفَّةً فَخَرَجَ وَإِذَا أَبُو بَكْرٍ يَؤُمُّ النَّاسَ فَلَمَّا رَآهُ أَبُو بَكْرٍ اسْتَأْخَرَ فَأَشَارَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْ كَمَا أَنْتَ فَجَلَسَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِذَاءَ أَبِي بَكْرٍ إِلَى جَنْبِهِ فَكَانَ أَبُو بَكْرٍ يُصَلِّي بِصَلَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالنَّاسُ يُصَلُّونَ بِصَلَاةِ أَبِي بَكْرٍ

ነጊሩና ኣሎ [ኣቡበከር ቢን ኣቢ ስያይባ] ከምኡ ውን [ኣቡ ኩራይብ] ክልቲኦም ከም ዝበሎም፡ ነጊሩና ኣሎ [ኢብን ኑማይር] ካብ [ሂስያም] - ብኻልእ መንገዲ ትረኻ - ከምኡ ውን ነጊሩና ኣሎ [ኢብኑ ኑማይር] ንሓድሕዶም ተቐራሪቦም ከለዉ፡ ኢሉና፡ ነጊሩና ኣሎ [ኣቦይ] ኢሉ፡ ነጊሩና ኣሎ [ሂሻም] ካብ [ኣቡኡ] ካብ [ኣይስያ ራ] ንሱ በለ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ንኣቡበከር ንሰባት ምስ ሓመሙ ክሰግደሎም ኣዚዝዎም ድሕሪኡ ጸለየሎም። ኡርዋ ድማ ሽዑ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ብዛዕባ ገዛእ ርእሱ ጭንቀት ተሰሚዕዎ፡ ድሕሪኡ ወጸ፡ ኣቡበከር ንህዝቢ ይመርሕ ከም ዝነበረ ተረጋገጸ፡ ኣቡበከር ምስ ረኣዮ ንድሕሪት ተመሊሱ፡ ድሕሪኡ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ምልክት ሃቦ፡ ኣብ ዘለኻዮ ጽናሕ፡ ድሕሪኡ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ወሰላም ቀጺሉ ኮፍ በለ ናብ ኣቡበከር ብተመሳሳሊ ደረጃ። ኣቡበከር ንሰላት ረሱሉላህ ሰለላሁዓላይሂዋሰላም ስዒቡ ክጽልዩ እንከለዉ፡ ደቂ ሰባት ድማ ንሰላት ኣቡበከር ስዒቦም ይሰግዱ ነይሮም።

Hadith Corroboration (126)

Hadith

Imam Muslim : 636

حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ وَحَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ عَبْدٌ أَخْبَرَنِي وَقَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ و حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ كَانَ يُصَلِّي لَهُمْ فِي وَجَعِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي تُوُفِّيَ فِيهِ حَتَّى إِذَا كَانَ يَوْمُ الِاثْنَيْنِ وَهُمْ صُفُوفٌ فِي الصَّلَاةِ كَشَفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سِتْرَ الْحُجْرَةِ فَنَظَرَ إِلَيْنَا وَهُوَ قَائِمٌ كَأَنَّ وَجْهَهُ وَرَقَةُ مُصْحَفٍ ثُمَّ تَبَسَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ضَاحِكًا قَالَ فَبُهِتْنَا وَنَحْنُ فِي الصَّلَاةِ مِنْ فَرَحٍ بِخُرُوجِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَنَكَصَ أَبُو بَكْرٍ عَلَى عَقِبَيْهِ لِيَصِلَ الصَّفَّ وَظَنَّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَارِجٌ لِلصَّلَاةِ فَأَشَارَ إِلَيْهِمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ أَنْ أَتِمُّوا صَلَاتَكُمْ قَالَ ثُمَّ دَخَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَرْخَى السِّتْرَ قَالَ فَتُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ يَوْمِهِ ذَلِكَ و حَدَّثَنِيهِ عَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَنَسٍ قَالَ آخِرُ نَظْرَةٍ نَظَرْتُهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَشَفَ السِّتَارَةَ يَوْمَ الِاثْنَيْنِ بِهَذِهِ الْقِصَّةِ وَحَدِيثُ صَالِحٍ أَتَمُّ وَأَشْبَعُ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ عَبْدِ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ الِاثْنَيْنِ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمَا

ነጊሩኒ ኣሎ [ዓምሩ ኣን-ናቂድ] ከምኡ ውን [ሓሰን ኣል-ሑልዋኒ] ከምኡ ውን [ዓብድ ቢን ሑማይድ] ዓብድ ኢሉኒ፡ ሓቢሩኒ ኣሎ፡ እቶም ካልኦት ክልተ ሰባት ድማ ከም ዝበሉና፡ [ያዕቁብ] ነጊሩና ኣሎ፡ ንሱ ድማ ኢብን ኢብራሂም ቢን ሳዓድ ምዃኑን [ኣቦይ] ካብ [ሳልሕ] ካብ [ኢብን ሺሃብ] ከም ዝበሎ፡ ሓቢሩኒ ኣሎ [ኣናስ ቢን] ኢሉኒ። ማሊክ] ኣቡበከር ንሰላት ይመርሕ ከምዘሎ ምስ ሓመሙ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ወሰላም ናብ ሞቱ መሪሕዎም፣ ክሳብ ሶኒ ንሰላት ተሰሪዖም ከለዉ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም መጋረጃታት ናይቲ ክፍሊ ከፊቶም፣ ድሕሪኡ ደው ኢሎም ናባና ጠመቱ፣ ገጹ ኣንሶላ ሙሻፍ -ብሩህ ጻዕዳ- ዝመስል፣ ሽዑ ረሱሉላህ ሻላሁ 'ኣላይሂ ዋሳላም ፍሽኽ ኢሉ ሰሓቐ'። ኣዘንታዊ ድማ ከምዚ በለ: ስለዚ ንሕና ተደናጊርና ተደናጊርና: ብምውጻእ ረሱሉላሁዓላይሂዋሰላም ስለ ዝተሓጐስና ድማ ኣብ ሰላት ኔርና: ኣቡበከር ድማ ናብቲ መስርዕ ክበጽሕ ንድሕሪት ተመሊሱ: ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ንሰላት ከም ዝወጸ ድማ ተጠርጠረ። ሽዑ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዎሰላም ብኢዱ ጸሎቶም ክዛዝሙ ኣመልከተሎም። ኣዘንታዊ ድማ ሽዑ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ኣትዩ፡ ድሕሪኡ መጋረጃ ኣውረደ’ ኢሉ። ኣዘንታዊ ድማ 'ድሕሪኡ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ኣብታ መዓልቲ ሞይቱ' ኢሉ። ከምኡ’ውን ንዓይ [ኣምሩ ኣን-ናቂድ]ን [ዙሃየር ቢን ሓርብን] ክልቲኦም ምስ ኣዘንተዉና፡ ንዓና [ሱፍያን ቢን ኡያና] ካብ [ኣዝ-ዙህሪ] ካብ [ኣናስ] ኣዘንትዮምልና፡ ‘እቲ ናይ መወዳእታ ርእይቶ ንረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ዝረኣኹዎ፡ ትማሊ ሶኑይ በዚ ዛንታ’ዚ መጋረጃ ምስ ኣልዓለ’ዩ’ ኢሎም። ሓዲስ ሳልሕ ድማ ዝያዳ ፍጹምን ምሉእን እዩ። ከምኡ’ውን ተነጊሩኒ ኣሎ [መሓመድ ቢን ራፊ’] ከምኡ’ውን [’ዓብድ ቢን ሑመይድ] ኩሎም ካብ [ዓብዱራዛቕ] ተረኺቦምና [ማዓማር] ካብ [ኣዝ-ዙህሪ] ኢሉና ኣሎ፡ ነጊሩኒ ኣሎ [ኣናስ ቢን ማሊክ] ‘መዓስ ሶኒ’ ኢሉ ምስ ከም በዓል ካልኣይ ሓዲስ።

Hadith Corroboration (70)

Hadith

Imam Muslim : 637

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَهَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ قَالَ سَمِعْتُ أَبِي يُحَدِّثُ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ عَنْ أَنَسٍ قَالَ لَمْ يَخْرُجْ إِلَيْنَا نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثًا فَأُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَذَهَبَ أَبُو بَكْرٍ يَتَقَدَّمُ فَقَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْحِجَابِ فَرَفَعَهُ فَلَمَّا وَضَحَ لَنَا وَجْهُ نَبِيِّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا نَظَرْنَا مَنْظَرًا قَطُّ كَانَ أَعْجَبَ إِلَيْنَا مِنْ وَجْهِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ وَضَحَ لَنَا قَالَ فَأَوْمَأَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ إِلَى أَبِي بَكْرٍ أَنْ يَتَقَدَّمَ وَأَرْخَى نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْحِجَابَ فَلَمْ نَقْدِرْ عَلَيْهِ حَتَّى مَاتَ

ነጊሩና ኣሎ [መሓመድ ቢን ኣል-ሙጽና] ከምኡ ውን [ሓሩን ቢን ዓብደላ] ክልቲኦም ከምዚ ኢሉና ኣሎ፡ ነጊሩና ኣሎ [ዓብዱሽሻማድ] ከምዚ ኢሉ ኣሎ፡ ‘[ኣቦይ] ነቲ ዛንታ ክነግር ሰሚዐዮ፡ ኢሉ፡ ነጊሩና ኣሎ [ዓብዱል ዓዚዝ] ካብ [ኣናስ] ንሱ ከምዚ ኢሉ፡ ‘ነቢ ናይ ኣላህ ሱብሓናሁ ዋታዓላ ንሰለስተ መዓልቲ ክመርሓና ኣይወጸን፡ ሽዑ እቲ ሰላት ተባሂሉ፡ ሽዑ ኣቡበከር ክስጉም ጀመሩ። ስለዚ ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ብድሕሪ ሂጃብ ኢሎም ፡ ድሕሪኡ ኣልዒሎምዋ ። ገጽ ነቢ ሰለላሁ ዓሌይ ዋሰላም ንጹር ምስ ኮነና፡ ካብ ገጽ ነቢ ሰለላሁ ዓለይሂ ዎሰላም ምስ ተራእየና ንላዕሊ ዝገርመና ትርኢት ብፍጹም ርኢና ኣይንፈልጥን ኢና። ኣዘንታዊ ድማ ከምዚ በለ: ሽዑ ነቢ ሰለላሁ ዓሌይ ዋሰላም ንኣቡበከር ንቕድሚት ክመጽእ ብኢዶም ምልክት ሂቦምሉ: ነቢይ ሰለላሁ ዓሌይ ዋሰላም ድማ መጋረጃ ዓጽዮም: ክሳብ ዝመውት ድማ ዳግማይ ክንርእዮ ኣይከኣልናን።

Hadith Corroboration (70)

Hadith

Imam Muslim : 638

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ مَرِضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاشْتَدَّ مَرَضُهُ فَقَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ فَقَالَتْ عَائِشَةُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجُلٌ رَقِيقٌ مَتَى يَقُمْ مَقَامَكَ لَا يَسْتَطِعْ أَنْ يُصَلِّيَ بِالنَّاسِ فَقَالَ مُرِي أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ فَإِنَّكُنَّ صَوَاحِبُ يُوسُفَ قَالَ فَصَلَّى بِهِمْ أَبُو بَكْرٍ حَيَاةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

ነጊሩና ኣሎ [ኣቡበከር ቢን ኣቢ ስያይባ] ነጊሩና ኣሎ [ሑሴን ቢን ዓሊ] ካብ [ዘይዳ] ካብ [ዓብዱልማሊክ ቢን ዑሜር] ካብ [ኣቡ ቡርዳህ] ካብ [ኣቡ ሙሳ] ከምዚ ኢሉ ኣሎ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ሓሚሙ ኔሩ፡ ሽዑ ሕማሙ ከቢድ ኮነ፡ ስለዚ ንኣቡበከር መሪሕ ክጽልየሉ ትእዝዝዎ ኢልኩም ህዝቢ' ዝብል ቃል እዩ። ስለዚ ዓይስያ ድማ 'ኦ ረሱል ረሱል ብሓቂ ኣቡበከር ድኹም - ተሃዋሲ - ሰብ እዩ፣ ቦታኻ ክሕዝ ከሎ ብርግጽ ንሰባት ክመርሕ ክጽሊ ኣይክእልን እዩ' በለ። ስለዚ 'ንኣቡበከር ንሰባት ክመርሕ ክጽሊ ትእዝዞ፡ ልክዕ ከም በዓልቲ ቤት ዩሱፍ ኢኻ - ማለት ህርፋን ወይ ድሌት እንተሃልዩካ ክትከላኸሎ ኣጸጋሚ እዩ -'' በለ። ኣዘንታዊ ድማ ‘ድሕሪኡ ኣቡበከር ሰገደ፣ ናብ ህይወት ነቢ ሰለላሁ ዓለይሂዋሰላም ኣምሪሑዎም’ በለ።

Hadith Corroboration (75)

Hadith

Imam Muslim : 639

حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ يَحْيَى قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَهَبَ إِلَى بَنِي عَمْرِو بْنِ عَوْفٍ لِيُصْلِحَ بَيْنَهُمْ فَحَانَتْ الصَّلَاةُ فَجَاءَ الْمُؤَذِّنُ إِلَى أَبِي بَكْرٍ فَقَالَ أَتُصَلِّي بِالنَّاسِ فَأُقِيمُ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَصَلَّى أَبُو بَكْرٍ فَجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالنَّاسُ فِي الصَّلَاةِ فَتَخَلَّصَ حَتَّى وَقَفَ فِي الصَّفِّ فَصَفَّقَ النَّاسُ وَكَانَ أَبُو بَكْرٍ لَا يَلْتَفِتُ فِي الصَّلَاةِ فَلَمَّا أَكْثَرَ النَّاسُ التَّصْفِيقَ الْتَفَتَ فَرَأَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَشَارَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ امْكُثْ مَكَانَكَ فَرَفَعَ أَبُو بَكْرٍ يَدَيْهِ فَحَمِدَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ عَلَى مَا أَمَرَهُ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ ذَلِكَ ثُمَّ اسْتَأْخَرَ أَبُو بَكْرٍ حَتَّى اسْتَوَى فِي الصَّفِّ وَتَقَدَّمَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَصَلَّى ثُمَّ انْصَرَفَ فَقَالَ يَا أَبَا بَكْرٍ مَا مَنَعَكَ أَنْ تَثْبُتَ إِذْ أَمَرْتُكَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ مَا كَانَ لِابْنِ أَبِي قُحَافَةَ أَنْ يُصَلِّيَ بَيْنَ يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا لِي رَأَيْتُكُمْ أَكْثَرْتُمْ التَّصْفِيقَ مَنْ نَابَهُ شَيْءٌ فِي صَلَاتِهِ فَلْيُسَبِّحْ فَإِنَّهُ إِذَا سَبَّحَ الْتُفِتَ إِلَيْهِ وَإِنَّمَا التَّصْفِيحُ لِلنِّسَاءِ حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي ابْنَ أَبِي حَازِمٍ وَقَالَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْقَارِيُّ كِلَاهُمَا عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ بِمِثْلِ حَدِيثِ مَالِكٍ وَفِي حَدِيثِهِمَا فَرَفَعَ أَبُو بَكْرٍ يَدَيْهِ فَحَمِدَ اللَّهَ وَرَجَعَ الْقَهْقَرَى وَرَاءَهُ حَتَّى قَامَ فِي الصَّفِّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بَزِيعٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ قَالَ ذَهَبَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصْلِحُ بَيْنَ بَنِي عَمْرِو بْنِ عَوْفٍ بِمِثْلِ حَدِيثِهِمْ وَزَادَ فَجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَخَرَقَ الصُّفُوفَ حَتَّى قَامَ عِنْدَ الصَّفِّ الْمُقَدَّمِ وَفِيهِ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجَعَ الْقَهْقَرَى

ንሱ ድማ ንዓይ [ያሕያ ቢን ያህያ] ከምዚ ኢሉኒ፣ ኣነ ኣብ ቅድሚ [ማሊክ] ካብ [ኣቡ ሓዚም] ካብ [ሳህል ቢን ሰዓድ ኣስ-ሳዒዲ] ኣንቢበ፣ ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሳላም ኣብ መንጎኦም ሰላም ክገብሩ ናብ ባኒ ዓምሩ ቢን ዓውፍ ከም ዝኸዱ፣ ድሕሪኡ እቲ ናይ ሰላት ግዜ በጽሐ፣ ድሕሪኡ እቲ ሙዓድዚን ናብ ኣቡበከር መጺኡ፣ ‘እንታይ ደኣ ትኸይድ ኣለኻ ንሰባት እናመርሐ ክጽሊ፣ ኢቃማት ምእንቲ ከድምጽ? ' ንሱ ድማ 'እወ' ኢሉ መለሰ። ንሱ ድማ ብድሕሪኡ ኣቡበከር ሰገደ ፡ ድሕሪኡ ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም መጺኦም ፡ ህዝቢ እናሰገደ ከሎ ፡ ድሕሪኡ ኣብ መስርዕ ክሳብ ደው ዝብል ረጊጹ ፡ ድሕሪኡ ህዝቢ ኣእዳዎም ኣጣቕዐ ። ኣቡበከር ድማ ብሰላት ኣይተገልበጠን። እንተኾነ ግን ሰባት ምጥባቕ ምስ ቀጸሉ ርእሱ ኣቕኒዑ፡ ድሕሪኡ ንረሱሉላህ ሰለላሁዓላይሂዋሰላም ረኣዮ፡ ድሕሪኡ ረሱሉላህ ስቕ ክትብልን ኣብ ዘለኻዮ ክትጸንሕን ምልክት ሃቦ'። ሽዑ ኣቡበከር ክልቲኡ ኢዱ ኣልዒሉ፡ ድሕሪኡ ብመሰረት እቲ ነቢ ሰለላሁ ዓለይሂ ዎሰላም ብዛዕባ እዚ ክገብር ዝኣዘዞ ንኣላህ ኣመስገኖ። ሽዑ ኣቡበከር ትኽ ኢሉ ኣብ መስርዕ ክሳብ ዝበጽሕ ንድሕሪት ተመሊሱ፡ ነቢይ ሰለላሁ ዓለይሂ ዎሰላም ንቕድሚት ከይዶም ሰገደ። ሽዑ - ምስ ወድአ - ተገልቢጡ፡ 'ኦ ኣቡበከር፡ ኣነ ምስ ኣዘዝኩኻ ኣብ ዝነበርካሉ ቦታ ከይትጸንሕ ዝዓገተካ እንታይ እዩ? ' ኣቡበከር ድማ ኢብን ኣቢ ቁሓፋ ኣብ ቅድሚ ረሱሉላህ ሰለላሁዓላይሂዋሰላም ክሰግድ ግቡእ ኣይኮነን' ኢሉ መለሰሉ። ስለዚ ረሱል ሶሎላሁ ዓለይሂ ወሰለም - ስለምንታይ እየ ኣእዳውካ ብዝያዳ ከተጣቕዕ ትርእየካ ዘለኹ፡ ኣብ ጾሎቱ ገለ ነገር ዝዘከረ ታስቢሕ ይገብር፡ ምኽንያቱ ታስቢሕ ዝገብር ብርግጽ ክረአ እዩ፡ ኣእዳዉ ምጭብባጥ ግን ንደቂ ኣንስትዮ እዩ’ ኢሎም። ነጊሩና ኣሎ [ቁጠይባ ቢን ሰዒድ] ነጊሩና ኣሎ [ዓብዱል ዓዚዝ ማለት ኢብን ኣቢ ሓዚም]፣ [ቁታይባ] ድማ ነጊሩና ኣሎ [ያዕቁብ ማለት ኢብን ዓብዱራሕማን ኣልቃሪ] ክልቲኦም ካብ [ኣቡ ሓዚም] ካብ [ሳህል ቢን ሳዒድ] ምስ ከም ሓዲስ ማሊክ ዝኣመሰሉ ሓዲሳት ተረኺቦም፣ ኣብ ካልኣይ ሓዲስ ድማ ይርከብ፣ 'ድሕሪኡ ኣቡበከር ኣእዳዉ ኣልዒሉ፡ ድሕሪኡ ንኣላህ ኣመስገነ፡ ኣብ መስርዕ -ማክሙም-' ክሳብ ደው ዝብል ድማ ብድሕሪኡ ስጉምቲ ንድሕሪት ተመልሰ። ነጊሩና ኣሎ [መሓመድ ቢን ዓብደላ ቢን ባዚ'] ነጊሩና ኣሎ [ዓብዱል ዓ'ላ] ነጊሩና ኣሎ [ዑበይዱላህ] ካብ [ኣቡ ሓዚም] ካብ [ሳህል ቢን ሰዓድ ኣስ-ሰዒዲ] ከምዚ ኢሉ 'ነቢ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ኣብ መንጎ ባኑ ዓምሩ ቢን ኣውፍ ከም ሓዲሶም ክዕረቑ ከይዶም። ወሲኹ ድማ፡ 'ድሕሪኡ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም መጺኡ፡ ድሕሪኡ ኣብ ጥቓ ቅድሚት መስርዕ ደው ክሳብ ዝብል ነቲ መስርዕ ፈላልዩ - ሰቢሩ -' ኢሉ። ኣብኡ ድማ ኣቡበከር መሊሱ ካብ ስልጣኑ ከምዝለቐቐ ዝገልጽ ሓበሬታ ኣሎ።

Hadith Corroboration (51)

Hadith

Imam Muslim : 640

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ جَمِيعًا عَنْ عَبْدِ الرَّزَّاقِ قَالَ ابْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ حَدَّثَنِي ابْنُ شِهَابٍ عَنْ حَدِيثِ عَبَّادِ بْنِ زِيَادٍ أَنَّ عُرْوَةَ بْنَ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ أَخْبَرَهُ أَنَّ الْمُغِيرَةَ بْنَ شُعْبَةَ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ غَزَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَبُوكَ قَالَ الْمُغِيرَةُ فَتَبَرَّزَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قِبَلَ الْغَائِطِ فَحَمَلْتُ مَعَهُ إِدَاوَةً قَبْلَ صَلَاةِ الْفَجْرِ فَلَمَّا رَجَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَيَّ أَخَذْتُ أُهَرِيقُ عَلَى يَدَيْهِ مِنْ الْإِدَاوَةِ وَغَسَلَ يَدَيْهِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ غَسَلَ وَجْهَهُ ثُمَّ ذَهَبَ يُخْرِجُ جُبَّتَهُ عَنْ ذِرَاعَيْهِ فَضَاقَ كُمَّا جُبَّتِهِ فَأَدْخَلَ يَدَيْهِ فِي الْجُبَّةِ حَتَّى أَخْرَجَ ذِرَاعَيْهِ مِنْ أَسْفَلِ الْجُبَّةِ وَغَسَلَ ذِرَاعَيْهِ إِلَى الْمِرْفَقَيْنِ ثُمَّ تَوَضَّأَ عَلَى خُفَّيْهِ ثُمَّ أَقْبَلَ قَالَ الْمُغِيرَةُ فَأَقْبَلْتُ مَعَهُ حَتَّى نَجِدُ النَّاسَ قَدْ قَدَّمُوا عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ عَوْفٍ فَصَلَّى لَهُمْ فَأَدْرَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِحْدَى الرَّكْعَتَيْنِ فَصَلَّى مَعَ النَّاسِ الرَّكْعَةَ الْآخِرَةَ فَلَمَّا سَلَّمَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُتِمُّ صَلَاتَهُ فَأَفْزَعَ ذَلِكَ الْمُسْلِمِينَ فَأَكْثَرُوا التَّسْبِيحَ فَلَمَّا قَضَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَاتَهُ أَقْبَلَ عَلَيْهِمْ ثُمَّ قَالَ أَحْسَنْتُمْ أَوْ قَالَ قَدْ أَصَبْتُمْ يَغْبِطُهُمْ أَنْ صَلَّوْا الصَّلَاةَ لِوَقْتِهَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَالْحُلْوَانِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ حَدَّثَنِي ابْنُ شِهَابٍ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ حَمْزَةَ بْنِ الْمُغِيرَةِ نَحْوَ حَدِيثِ عَبَّادٍ قَالَ الْمُغِيرَةُ فَأَرَدْتُ تَأْخِيرَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَعْهُ

ነጊሩኒ ኣሎ [መሓመድ ቢን ራፊዕ] ከምኡ’ውን [ሓሰን ቢን ዓሊ ኣል-ሑልዋኒ] ኩሎም ካብ [ዓብዱራዛቅ] [ኢብኑ ራፊ’] ተረኺቦም ኣለዉ፡ ነጊሩና ኣሎ [ዓብዱራዛቅ] ነጊሩና ኣሎ [ኢብኑ ጁራይጅ] ነጊሩኒ ኣሎ [ኢብኑ ሺሃብ] ካብ ሓዲስ [ዓባድ ቢን ዚያድ] [ኡርዋ ቢን ኣል-ሙግራ ቢን] ሹዕባ] [ኣልሙጊራ ቢን ሹዕባ] ‘ኣብ ውግእ ታቡክ ምስ ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ከም ዝተዋግአ’ ከም ዝነገሮ ነጊርዎ ኣሎ። ኣልሙጊራ ብድሕሪኡ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ኣብ ሽቓቕ ሽንቲ ሸንኮለል ኣቢሉ ድሕሪ ምጽናሕ ቅድሚ ሰላት ወጋሕታ ማይ ኣምጺአሉ። ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ናባይ ምስ ተመልሰ፡ ኣነ ካብቲ ባልጃ ኣብ ልዕሊ ኣእዳዉ ማይ ከፍስስ ጀሚረ፡ ድሕሪኡ ሰለስተ ግዜ ኣእዳዉ ሓጺቡ፡ ድሕሪኡ ገጹ ሓጸበ፡ ድሕሪኡ ቅልጽሙ ካብ ካባኡ ከውጽእ ጀሚሩ፡ ድሕሪኡ ሸምሽፍቲ ካባኡ ጸቢብ ስለ ዝነበረ፡ ኣእዳዉ ኣብ ካባኡ ኣእትዩ ካብ ትሕቲ ካባ ክሳብ ዘውጽኦ፡ ድሕሪኡ ቅልጽሙ ክሳብ ብርኪ ሓጸበ። ድሕሪኡ ኣብ ክልተ ኹፋቱ ውዱእ ፈጺሙ ድሕሪኡ ናብ ቅድሚት ተመልሰ’። ኣልሙጊራ ብድሕሪኡ ነቲ ዓብዱራሕማን ቢን ዓውፍ ንቕድሚት ክመጽእ ዝኣዘዘ ሰብ ክሳብ ዝረክብ ምስኡ ከይደ፡ ድሕሪኡ ንሱ መሪሑዎም። ብድሕሪኡ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ካብተን ክልተ ረካዓ ሓንቲ ረኺቡ፡ ድሕሪኡ ኣብታ ናይ መወዳእታ ረካዓ ምስቶም ሰባት ሰገደ። ዓብዱራሕማን ቢን ኣውፍ ሰላምታ ምስ በለ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ሰላዱ ንምፍጻም ተንሲኡ፡ ሽዑ እዚ ኣቓልቦ ኣስላም ስለ ዝሰሓበ፡ ስግደቶም ወሰኹ። ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ሰላዶም ምስ ወድኡ ገጾም ገጾም ገይሮም ጽቡቅ ሰሪሕኩም ወይ ድማ ሓቅኹም ኔርኩም ኣብ ግዚኡ ንኽሰግዱ ድርኺት ከም ዝህልዎም ገይርዎም ። ንሱ ነጊሩና ኣሎ [መሓመድ ቢን ራፊዕ] ከምኡ’ውን [ኣል-ሑልዋኒ] ከም ዝበሎ፣ ካብ [ኢብን ጁራይጅ] [ዓብዱራዛቅ] ነጊሩና ኣሎ ከምኡ’ውን ካብ [ኢስማዒል ቢን ሙሓመድ ቢን ስዒድ] ካብ [ሓምዛ ቢን ኣል-ሙጊራ] ከም ሓዲስ ዓባድ [ኢብን ሺሃብ] ነጊሩኒ ኣሎ። [ኣልሙጊራ] ሽዑ ኣነ ንኣብዱራሕማን ከብቅዖ ሓሲበ ስለ ዝነበርኩ ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ይሃሉ ኢሎም።

Hadith Corroboration (3)